Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 79/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-09-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6196 Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu
Hasła tematyczne: Służba Bezpieczeństwa
Skarżony organ: Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 125 ust. 1, ust. 1f pkt 2a
journal: Dz.U. 2010 nr 29 poz 154
law: Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2015 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty nagrody rocznej za 2013 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (ABW), decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej jako "K.p.a."), art. 125 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2010 r. Nr 29, poz. 154 z późn. zm., dalej jako "ustawa o ABW oraz AW") oraz § 6 pkt 2 w związku z § 7 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 4 sierpnia 2006 r. w sprawie warunków przyznawania funkcjonariuszom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. Nr 143 poz. 1034, dalej jako "rozporządzenie Prezesa RM z 4 sierpnia 2006 r.") odmówił sierż. M. K. (dalej też jako "funkcjonariusz") wypłaty nagrody rocznej za 2013 r.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że odmowa wypłaty nagrody rocznej za 2013 r. nastąpiła z uwagi na wymierzenie funkcjonariuszowi kary wydalenia ze służby w ABW o której mowa w § 6 pkt 2 rozporządzenia Prezesa RM z 4 sierpnia 2006 r. Brzmienie ww. przepisu nie pozostawia organowi luzu decyzyjnego w zakresie decydowania o tym, w jakich przypadkach funkcjonariusz może zostać pozbawiony prawa do nagrody rocznej. Przepis ten, expresis verbis stanowi bowiem, w jakich enumeratywnie wyliczonych przypadkach funkcjonariuszowi nagroda roczna nie przysługuje.

Pismem z dnia 1 sierpnia 2014 r. M. K., reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniósł o uchylenie ww. decyzji i umorzenie postępowania w pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wniosku zarzucił organowi brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego. Jego zdaniem, organ tym samym naruszył art. 10 § 1 K.p.a., uniemożliwił bowiem stronie w szczególności zapoznanie się z aktami postępowania i składanie wniosków dowodowych. Organ błędnie powołał w podstawie prawnej jedynie art. 125 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, winien bowiem wskazać również art. 125 ust. 1 f pkt 2 lit. a ww. ustawy. Nadto, przedmiotowa decyzja w ogóle nie powinna być wydana, bowiem kwestie związane z wypłatą i odmową wypłaty nagrody rocznej funkcjonariuszom ABW stanowią czynność materialno - techniczną.

Rozpatrując ponownie sprawę Szef ABW, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 K.p.a., w związku z § 6 pkt 2 i § 8 rozporządzenia Prezesa RM z 4 sierpnia 2006 r. oraz w związku z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 2014 r. o zmianie ustawy o Policji, ustawy o Straży Granicznej, ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, ustawy o Biurze Ochrony Rządu, ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, ustawy o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, ustawy o służbie funkcjonariuszy Kontrwywiadu Wojskowego oraz Służby Wywiadu Wojskowego, ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 502, dalej jako "ustawa z dnia 24 stycznia 2014 r.") utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2014 r.

W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności wskazał, że do zdarzenia będącego podstawą faktyczną pozbawienia funkcjonariusza prawa do nagrody rocznej za 2013 r., czyli do ostatecznego wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby doszło w czasie, gdy kwestie związane z nagrodami rocznymi funkcjonariuszy ABW w całości były uregulowane w rozporządzeniu Prezesa RM z dnia 4 sierpnia 2006 r. Skoro zaś w art. 15 ustawy z dnia 24 stycznia 2014 r., stanowiącym przepis intertemporalny, ustawodawca określił, że do nagród rocznych za 2014 r. stosuje się dotychczasowe zasady wyliczania, to tym bardziej przepisy poprzednio obowiązujące będą miały zastosowanie do określania prawa do nagrody rocznej funkcjonariuszy ABW przysługującej za 2013 r. Tym samym, organ prawidłowo oparł się w całości na przepisach rozporządzenia Prezesa RM z dnia 4 sierpnia 2006 r.

W dalszej części uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że bezspornym jest fakt wymierzenia funkcjonariuszowi kary wydalenia ze służby. Tym samym, zgodnie z § 6 pkt 2 rozporządzenia Prezesa RM z 4 sierpnia 2006 r. nie przysługuje mu nagroda roczna za 2013 r. Decyzja wydana na podstawie ww. przepisu jest decyzją związaną i organ nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia niż pozbawiającego funkcjonariusza nagrody rocznej za 2013 r. Z punktu widzenia charakteru rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie istotny był tylko fakt wymierzenia funkcjonariuszowi kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, wymienionej w art. 146 ust. 1 pkt 10 ustawy o ABW oraz AW.

Odnosząc się do zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ wskazał, że naruszenie wskazanych przepisów postępowania dotyczących braku zawiadomienia funkcjonariusza o wszczęciu postepowania oraz pozbawienia go możliwości udziału w postępowaniu i możliwości obrony swoich praw nie ma żadnego wpływu na wynik prowadzonego postępowania administracyjnego. Strona nie wykazała w żaden sposób, aby pomiędzy brakiem zawiadomienia o wszczęciu postępowania a treścią decyzji zachodził jakikolwiek związek przyczynowy, czy zaistniały okoliczności uniemożliwiające obronę jej praw. Nie znajduje również uzasadnienia zarzut dotyczący braku podstaw do wydania decyzji z uwagi na fakt, że kwestie związane z wypłatą i odmową wypłaty nagrody rocznej stanowią czynność materialno – techniczną. Organ powołał się przy tym na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 4/13, LEX nr 1415482) z której wynika, że odmowa przyznania funkcjonariuszowi ABW nagrody rocznej następuje w formie decyzji administracyjnej.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. K. (dalej jako "skarżący") reprezentowany przez radcę prawnego.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 61 § 4 K.p.a. poprzez pominięcie w postępowaniu wszczętym z urzędu zawiadomienia strony, co uniemożliwiło adresatowi rozstrzygnięcia wzięcie czynnego udziału w postępowaniu I instancji;

- art. 10 § 1 K.p.a. poprzez pozbawienie strony udziału w postępowaniu, poprzez to, że decyzja I instancji była zarazem pierwszą i ostatnią czynnością, z której strona dowiedziała się o wszczętym wobec niej postępowaniu;

- art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 125 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW poprzez błędne określenie przedmiotu rozstrzygnięcia i wydanie decyzji w sprawie wypłaty nagrody rocznej, podczas gdy przedmiotem postępowania winno być prawo podmiotowe do ustalanej nagrody, nie zaś czynność wypłaty środków pieniężnych z tytułu takiej nagrody; przepis kompetencyjny umożliwiał prowadzenie postępowania wyłącznie w przedmiocie przyznania nagrody rocznej. Wydanie decyzji o przedmiocie nieprzewidzianym przez prawo materialne rodzi jej wadę nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") .

W związku z powyższym skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Równocześnie wniósł o zawieszenie postępowania.

W uzasadnieniu skargi, jej autor wskazał, że zawieszenie postępowania jest usprawiedliwione, gdyż w zaskarżonej decyzji wyłączną przeszkodą w ustaleniu prawa do nagrody rocznej wskazano wymierzenie wobec skarżącego kary dyscyplinarnej, stosownie do § 6 pkt 2 rozporządzenia Prezesa RM z 4 sierpnia 2006 r. Tymczasem aktualnie toczy się postępowanie sądowe przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie skargi skarżącego na to orzeczenie. W wypadku uwzględnienia skargi decyzja o odmowie nagrody rocznej będzie obarczona w bezsprzeczny sposób wadą wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., a zatem wynik zawisłej sprawy będzie kształtowany zapadłym w innej sprawie wyrokiem.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 61 § 4 i art. 10 § 1 K.p.a. skarżący podniósł, że nieuprawnione jest twierdzenie organu, że wiedza strony o toczącym się postępowaniu nie była jej konieczna, gdyż i tak nie skorzystałaby z praw procesowych w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Strona ma bowiem legitymację do bezwzględnego zapewnienia jej czynnego udziału w każdym stadium postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację i uznając zarzuty skargi za niezasadne.

Postanowieniem z dnia 27 lutego 2015 r. Sąd odmówił zawieszenia postępowania sądowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.

Skarga nie jest zasadna bowiem Sąd nie dopatrzył się przy wydaniu zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu naruszenia przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Tylko zaś takie naruszenie prawa skutkować może uchyleniem decyzji organu.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Szefa ABW utrzymująca w mocy decyzję tego organu o odmowie wypłaty skarżącemu nagrody rocznej za 2013 r.

Zgodnie z art. 125 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW funkcjonariuszowi mogą być przyznawane nagrody roczne, uznaniowe i zapomogi. Stosownie zaś do art. 125 ust. 1f pkt 2a ww. ustawy nagroda roczna nie przysługuje w przypadku wymierzenia funkcjonariuszowi ABW kary dyscyplinarnej wymienionej w art. 146 ust. 1 pkt 6 -10 (tj. m.in. kary wydalenia ze służby). Również na podstawie § 6 pkt 2 rozporządzenia Prezesa RM z 4 sierpnia 2006 r., który to przepis miał zastosowanie w niniejszej sprawie, nagroda roczna nie przysługuje w przypadku popełnienia przez funkcjonariusza czynu będącego przedmiotem postępowania dyscyplinarnego, za który została wymierzona kara dyscyplinarna wymieniona w art. 146 ust. 1 pkt 6-10 ustawy.

Poza sporem w niniejszej sprawie jest, że skarżącemu wymierzono karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Wymierzona kara dyscyplinarna znajduje się zaś w katalogu kar określonych w art. 146 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW.

Tym samym, uznać należy, że organ zasadnie odmówił skarżącemu wypłaty nagrody rocznej. Brzmienie art. 125 ust. 1f pkt 2a oraz § 6 pkt 2 rozporządzenia Prezesa RM z 4 sierpnia 2006 r. nie pozostawia bowiem organowi luzu decyzyjnego w zakresie decydowania o tym, w jakich przypadkach funkcjonariusz może zostać pozbawiony prawa do nagrody rocznej. Decyzja wydana na podstawie ww. przepisów jest decyzją związaną i organ nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia niż pozbawiającego skarżącego nagrody rocznej. Słusznie wskazał organ, że z punktu widzenia charakteru rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie istotny był tylko bezsporny fakt wymierzenia funkcjonariuszowi kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, wymienionej w art. 146 ust. 1 pkt 10 ustawy o ABW oraz AW.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przez organ przepisów postępowania wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylenie przez sąd administracyjny decyzji z takich powodów może nastąpić jedynie w przypadku gdy naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podziela zaś pogląd organu, że brak zawiadomienia skarżącego o wszczęciu postępowania oraz pozbawienie go możliwości udziału w postępowaniu i możliwości obrony swoich praw przed wydaniem pierwszej decyzji organu nie miał żadnego wpływu na wynik sprawy. Skarżący nie wykazał bowiem w żaden sposób, aby pomiędzy brakiem zawiadomienia o wszczęciu postępowania a treścią decyzji zachodził jakikolwiek związek przyczynowy, czy zaistniały okoliczności uniemożliwiające obronę jego praw.

Odnośnie najdalej idącego zarzutu skargi, zmierzającego do stwierdzenia nieważności decyzji organu z powodu naruszenia art. 107 § 1 K.p.a. oraz art. 125 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, poprzez wydanie decyzji w przedmiocie nieprzewidzianym przez prawo materialne z uwagi na to, że przepis kompetencyjny umożliwia prowadzenie postępowania wyłącznie w przedmiocie przyznania nagrody rocznej stwierdzić należy, że jest on niezasadny. Z art. 125 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW nie można wyprowadzać wniosku, jak to czyni skarżący, że przepis ten jest wyłącznie podstawą do przyznawania m.in. nagród rocznych. Przede wszystkim zauważyć należy, że w przepisie tym stanowi się o możliwości przyznawania tychże nagród, co oznacza, że organ może także odmówić ich wypłaty. W przedmiotowej sprawie zaistniała negatywna przesłanka w postaci wymierzenia skarżącemu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, wobec czego organ przeprowadził z urzędu postępowanie administracyjne, w wyniku którego wydał decyzję o odmowie wypłaty nagrody rocznej. Organ prawidłowo powołał się przy tym na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 4/13, LEX nr 1415482) z której wynika, że odmowa przyznania funkcjonariuszowi ABW nagrody rocznej następuje w formie decyzji administracyjnej. Nie można tym samym zgodzić się ze skarżącym, że kwestie związane z wypłatą i odmową wypłaty nagrody rocznej stanowią jedynie czynność materialno – techniczną i brak jest podstaw do wydania decyzji administracyjnej w tym przedmiocie.

Na koniec wyjaśnić jeszcze należy, że brak było podstaw do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie z uwagi na toczące się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie postępowanie w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia skarżącego ze służby w ABW. Przede wszystkim, jeśli faktycznie doszłoby do uchylenia przez ww. sąd zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego, skarżący mógłby złożyć wniosek o wznowienie postępowania w sprawie dotyczącej odmowy przyznania mu nagrody rocznej. Dla zastosowania art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. konieczne jest też istnienie bezpośredniego związku między postępowaniem dotyczącym wymierzenia skarżącemu kary dyscyplinarnej a odmową wypłaty mu nagrody rocznej. Takiego bezpośredniego związku między tymi dwoma postępowaniami Sąd się nie dopatrzył. Samo bowiem zakwestionowanie przez Sąd orzeczenia dyscyplinarnego o ukaraniu skarżącego karą wydalenia ze służby nie skutkowałoby tym, że skarżący mógłby skutecznie wystąpić z wnioskiem o wypłatę nagrody rocznej. Ponadto, składowi orzekającemu w niniejszej sprawie, znany jest z urzędu fakt oddalenia przez tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 3 czerwca 2015 r. sygn. akt VIII SA/Wa 13/15 skargi skarżącego w sprawie dotyczącej wymierzenia mu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby.

Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się aby zaskarżona decyzja Szefa ABW, jak i decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem prawa, skutkującym ich uchyleniem bądź stwierdzeniem nieważności i dlatego, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.