Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2391/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 14, par. 16 ust. 1 i par. 17 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 202 poz 1556
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 listopada 2009 r. w sprawie komisji lekarskich orzekających o stopniu zdolności do czynnej służby  wojskowej osób stawiających się do kwalifikacji wojskowej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), , Magdalena Morawiec, Protokolant referent stażysta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi M. D. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Warszawie z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym w niniejszej sprawie orzeczeniem z [...] września 201(...) r. nr [...] Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] (dalej: "CWKL", "organ II instancji"), mając za podstawę § 3 oraz § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. (...)13 ze zm.), a także w związku z § 3 ust. 1 pkt 1 i § 23 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2018 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2018 r., poz. 258; dalej: "rozporządzenie MON z 24 stycznia 2018 r."), utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. (dalej: "RWKL", "organ I instancji") z (...) lipca 201(...) r. (...) w przedmiocie zdolności szer. rez. [...] (dalej: "skarżący") do pełnienia czynnej służby wojskowej, kwalifikujące skarżącego do kat. D, Zał. 2, Grupa I - niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju w jednostkach WOT, z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej.

Do wydania zaskarżonego orzeczenia CWKL doszło w następujących okolicznościach sprawy.

W związku ze skierowaniem Wojskowego Komendanta Uzupełnień w [...] , RWKL przeprowadziła postępowanie orzecznicze zakończone wydaniem w dniu [...] lipca 201(...) r. orzeczenia nr [...] , którym zaliczono skarżącego do kategorii D - niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju w jednostkach WOT z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej. W pkt (...) ww. orzeczenia organ I instancji wymienił następujące schorzenia rozpoznane u skarżącego:

1. [...] z rzadko występującymi [...] - § 65 pkt 2,

2. Astma oskrzelowa epizodyczna - § 35 pkt 6,

3. Wzrost powyżej [...] cm - § 1 pkt 1.

RWKL wskazała, że schorzenia ujęte w punktach ad. 2 i ad. 3 rozpoznania nie pozostają w związku ze służbą wojskową. Natomiast rozpoznanie postawione w punkcie ad. 1, zgodnie z rozporządzeniem MON z [...] stycznia 2018 r., uznano jako powodujące niezdolność do czynnej służby wojskowej.

Od orzeczenia RWKL skarżący złożył odwołanie do CWKL, podnosząc, że cały czas się leczy, a w chwili obecnej jest zdrowy i zdolny do czynnej służby wojskowej.

Po rozpatrzeniu odwołania, powołanym na wstępie orzeczeniem CWKL utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, nie znajdując podstaw do jego uchylenia.

W uzasadnieniu orzeczenia organ II instancji stwierdził, że RWKL zapoznała się z dokumentacją orzeczniczą z 2017 r., w tym z orzeczeniem CWKL z [...] grudnia 2017 r. nr [...] (utrzymującym w mocy orzeczenie RWKL z (...) listopada 2017 r. nr [...] o zaliczeniu skarżącego do kat. D, Zał. 2, Grupa II - niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej), jak również kartą obiegową z (...) lipca 201(...) r. z własnoręcznym dopiskiem skarżącego o treści: "nie posiadam nowej dokumentacji", potwierdzonym jego podpisem.

Zdaniem organu II instancji, dwa badania EEG wykonane w 2017 r. i 201(...) r. z prawidłowym zapisem wskazują, że padaczka jest właściwie leczona u skarżącego. Rozpoznanie ad. 1 kwalifikowane według § 65 pkt 2 w tej grupie orzekanych skutkuje orzeczeniem kategorii D - niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej. CWKL podkreśliła, że padaczka jest schorzeniem, które wymaga farmakoterapii, a skuteczność leczenia farmakologicznego ocenia się poprzez zmniejszenie liczby napadów i badanie EEG. Cel stosowania farmakoterapii polega na maksymalnym zminimalizowaniu objawów padaczkowych. Gdy u pacjenta uzyska się długotrwały stan bez objawów padaczki, można rozważyć zmniejszenie przyjmowania leków, a docelowo odstawienie. Jednak w dalszym ciągu, taka osoba znajduje się pod kontrolą lekarza neurologa i lekarza POZ. Kontrola specjalistyczna powinna odbywać się przynajmniej raz w roku.

W ocenie organu II instancji, RWKL miała pełne podstawy do rozpoznania schorzeń wymienionych w orzeczeniu oraz prawidłowo zastosowała przepisy rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r.

Powyższe orzeczenie CWKL w części dotyczącej ustalenia niezdolności do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju, skarżący uczynił przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz uchylenie poprzedzającego je orzeczenia organu I instancji w części stwierdzającej niezdolność do służby wojskowej, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu orzeczeniu oraz poprzedzającemu je orzeczeniu RWKL zarzucił:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci:

a) art. 30a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 listopada 1(...)67 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 201(...) r., poz. 1541; dalej: "p.o.o.") poprzez błędne ustalenie kategorii D wynikające z przyjęcia, że stan faktyczny (stan zdrowia adresata orzeczenia) spełniał wymogi stawiane osobom "niezdolnym do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju, z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej";

b) art. 30a ust. 2 p.o.o. poprzez pominięcie, że w wypadku tak istotnych wątpliwości co do stanu zdrowia, jak zupełne wieloletnie ustanie objawów i to kontrolowane stale u specjalistów, przesądza o braku choroby, zaś w razie wątpliwości - podstawą orzeczenia winny być zlecone badania specjalistyczne lub obserwacja;

c) § 65 ust. 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r. (zatytułowanego Wykaz chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej oraz do pełnienia takiej służby poza granicami państwa) poprzez błędne przyjęcie, że: a) wieloletni brak napadu chorobowego oraz b) brak konieczności przyjmowania leków - dawały podstawę do stwierdzenia, że u badanego występuje "padaczka z rzadko występującymi napadami" stanowiąca przeszkodę w pełnieniu służby wojskowej określoną w § 8 ust. 1 rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r.;

d) § 17 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r. poprzez ustalenie niewłaściwej kategorii zdolności do służby wojskowej w następstwie naruszeń określonych w lit. a-c.

Ponadto skarżący w oparciu o art. (...)6 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 201(...) r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") wniósł o dopuszczenie dowodów uzupełniających z następujących dokumentów:

a) zaświadczenia Powiatowego Szpitala Specjalistycznego w [...], Poradni Neurologicznej z 2 października 201(...) r. (bez numeru) na okoliczność ustalenia, że bezpośrednio po badaniach stanowiących podstawę zaskarżonych orzeczeń ustały jakiekolwiek objawy świadczące o wykazanej w przeszłości padaczce, która stanowiła przyczynę przyznania kategorii D przez orzekające komisje oraz, że badany pod żadnym względem nie cierpi na jakąkolwiek inną chorobę o podłożu neurologicznym;

b) zaświadczenia lekarza rodzinnego z 26 września 201(...) r. (bez numeru), stwierdzającego, że długość pozostawania pod opieką tego lekarza i długotrwałość braku nawrotu objawów padaczki, świadczą o braku takiej choroby.

W odpowiedzi na skargę CWKL wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.

Na rozprawie w dniu 13 grudnia 201(...) r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił oddalić wnioski dowodowe zawarte w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z § 14 rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r. orzeczenie o zdolności do czynnej służby wojskowej, o zdolności do odbywania czynnej służby wojskowej poza granicami państwa, o zdolności do odbywania czynnej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach wojsk i służb oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych i funkcjach wojskowych, a także o związku choroby lub ułomności z czynną służbą wojskową wojskowe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego i wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby - także obserwacji szpitalnej, badania psychologicznego wykonywanego przez wojskowe pracownie psychologiczne, dokumentacji medycznej oraz informacji i dokumentów, o których mowa w § 6.

Przepis § (...) ust. 1 rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r. stanowi, że wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich i skompletowaniu wymaganej dokumentacji.

W myśl § 17 ust. 1 rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r. orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej powinno zawierać w szczególności:

1) rozpoznanie;

2) ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej;

3) w razie stwierdzenia chorób i ułomności - określenie ich związku lub braku związku z czynną służbą wojskową.

Od orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej wydanego w pierwszej instancji służy stronie odwołanie na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 czerwca 1(...)60 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 14(...)), które wnosi się do właściwej wojskowej komisji lekarskiej wyższego stopnia, za pośrednictwem komisji, która wydała orzeczenie, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia (§ 22 ust. 1 i 2 rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r.). CWKL, rozpatrując odwołanie, orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne, badania psychologiczne wykonywane przez wojskowe pracownie psychologiczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, jeżeli wyraża on na to zgodę, oraz przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie. (§ 23 ust. 2 rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r.).

Podkreślenia wymaga, że kontrola orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej przez sąd administracyjny w zakresie zdolności do służby wojskowej ma charakter ograniczony i sprowadza się w istocie do jej badania pod względem formalnym. Oznacza to, iż sąd administracyjny ocenia jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z wymogami określonymi w przepisach aktów wykonawczych regulujących te kwestie, a ponadto, czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby wojskowej. Innymi słowy, chodzi tu o stwierdzenie zgodności zaskarżonego orzeczenia z wymogami zawartymi w przepisach ww. rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości, a także rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r.

W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził uchybień w postępowaniu zakończonym wydaniem orzeczenia CWKL z (...) września 201(...) r. Organ I instancji dokonał bowiem prawidłowej kwalifikacji rozpoznania określonego w punktach (...).1-(...).3 do odpowiednich paragrafów załącznika nr 2 do rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r. w grupie I, zaś zaliczenie go do kategorii D (niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju w jednostkach WOT, z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej) znalazło potwierdzenie w okolicznościach faktycznych sprawy. Podejmując rozstrzygnięcie o utrzymaniu w mocy zaskarżonego orzeczenia, CWKL należycie uzasadniła swe stanowisko.

Tryb postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi uregulowany w przepisach rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r. ma charakter szczególny i w związku z tym nie mają do niego zastosowania w pełni rygory Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd nie jest uprawniony do oceny fachowości przeprowadzonych u skarżącego badań lekarskich, czyli weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego. Sąd nie może też zmienić we własnym zakresie takiej oceny (rozpoznania) w oparciu o przeprowadzone badania lekarskie, ani też zlecać przeprowadzenia dodatkowych badań celem weryfikacji dotychczasowych. Są to wyłączne kompetencje komisji lekarskich. Sąd administracyjny kontroluje, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego obejmującego niezbędne badania lekarskie oraz, czy dokonana kwalifikacja zdolności do czynnej służby wojskowej była słuszna. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest ustalony stan faktyczny i dowody zgromadzone w postępowaniu przed organem administracji.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w wyniku przeprowadzonych badań i konsultacji rozpoznano u skarżącego padaczkę z rzadko występującymi napadami jako schorzenie powodujące niezdolność do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju w jednostkach WOT, z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej. Powyższe schorzenie zostało ujęte w § 65 pkt 2 załącznika do rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r. i w grupach I oraz II skutkuje przypisaniem kat. D, a w grupach II i IV – kat. N. Wedle kart informacyjnych z leczenia skarżącego w Szpitalu Powiatowym w N. na Oddziale [...] w roku 2000, 2001, 2003, 2004, 2005 i 2006 – podczas każdego pobytu - diagnozowano u niego ..., którą leczono farmakologicznie, zaś w roku 2007 rozpoznano u skarżącego zaburzenia neuro-wegetatywne i nerwicę, jak również zalecono podawanie leków.

Zdaniem Sądu, wojskowe komisje lekarskie obu instancji, opierając się na dokumentach zgromadzonych w toku postępowania, miały wystarczające podstawy do zastosowania § 65 pkt 2 wykazu chorób i ułomności (stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia MON z 24 stycznia 2018 r.), co skutkowało obowiązkiem orzeczenia względem skarżącego kategorii D.

Odnosząc się do zawartych w skardze wniosków dowodowych, należy wskazać, że stosownie do treści przepisu art.(...)6 § 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W kontrolowanej sprawie wnioskami dowodowymi objęte było zaświadczenie z Powiatowego Szpitala Specjalistycznego w [...] , Poradni Neurologicznej z [...] października 201(...) r., w którym nie stwierdzono "u chorego w chwili obecnej żadnej choroby neurologicznej" oraz kopia fragmentu zaświadczenia lekarza rodzinnego z 26 września 201(...) r., stwierdzającego, iż lekarz pediatra je wystawiający nie leczył skarżącego z epilepsji ani nie zaobserwował u niego objawów tej choroby. Zaświadczenia te, wystawione po wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie mają wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.