Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 194/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 28
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Maria Zawadzka Sędziowie WSA Janusz Bociąga (spr.) WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant Starszy referent Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 2 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala.


UZASADNIENIE

Starosta decyzją z dnia [...] 2014 r. nr [...] działając na podstawie art. 7 d ust. 1 oraz art. 24 ust. 2 b pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, § 44, § 46, § 47 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz art. 104 i art. 105 § 1 i § 2 K.p.a. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie aktualizacji danych ewidencyjnych dla obrębu C gmina J dotyczącego działki nr [...] i przywrócenia oznaczenia nr [...] o pow. 1.1099 ha, a następnie ujawnienia jej podziału na działki nr [...] o pow. 0.9715 ha, [...] o pow. 0.0146 ha, [...] o pow. 0.1238 ha na podstawie operatu pomiarowego podziału [...].

W uzasadnieniu organ podniósł, że J. S. w dniu 5 października 2012 r. złożył wniosek w sprawie sprostowania danych w rejestrze ewidencyjnym i przywrócenie oznaczeń dawnej działki nr [...] jako działek nr [...], [...], [...]. W aktualnym rejestrze ewidencji gruntów i budynków J. i J. S. figurują jako właściciele działek nr [...] i nr [...]. Działki te powstały z działki nr [...] objętej aktem własności ziemi nr [...] z dnia 1 października 1974 r. wydanym na podstawie art. 1, art. 5 i art. 12 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Z działki nr [...] powstała również działka nr [...], która jest własnością osób fizycznych. Działka nr [...] o pow. 1.1170, w stosunku do której złożono wniosek figuruje w jednostce rejestrowej nr [...], gdzie jako władający figuruje Zarząd Dróg Powiatu . Według stanu faktycznego działka drogowa ma inny przebieg niż wykazany na mapie ewidencyjnej - przebiega po gruntach prywatnych. Sytuacja ta wymaga regulacji stanu prawnego. Zatem w pierwszej kolejności należało zbadać, czy J. S. posiada legitymację do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie dokonania zmiany danych ewidencyjnych dotyczących działki nr [...].

Zgodnie z postanowieniami § 46 ust. 1 w związku z § 10 i 11.1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek właścicieli nieruchomości, osób i jednostek organizacyjnych, które władają tymi nieruchomościami na zasadzie samoistnego posiadania, użytkowników wieczystych, jednostek organizacyjnych sprawujących zarząd lub trwały zarząd nieruchomościami, państwowych osób prawnych, którym Skarb Państwa powierzył w wykonywanie prawa własności lub innych prawa rzeczowych, organów administracji publicznej, które gospodaruj ą nieruchomościami wchodzącymi

w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, gminnych powiatowych i

wojewódzkich zasobów nieruchomości, użytkowników gruntów państwowych i samorządowych, osób i jednostek organizacyjnych, które władają gruntami na podstawie umów dzierżawy.

Organ stwierdził, że w celu ustalenia czy J. S. posiada legitymację do zgłoszenia zmiany w stosunku do działki nr [...] należało przeanalizować historię zmian. Działka nr [...] od momentu założenia ewidencji w roku 1966 miała nieuregulowany stan prawny (brak założonej KW). Jako władającego w rejestrze gruntów wsi C w pozycji rejestrowej 5 ujawniono Powiatowy Zarząd Dróg Lokalnych. Z informacji zawartych w aktach sprawy wynika, iż w stosunku do działki ewidencyjnej nr [...] prowadzone jest postępowanie mające na celu założenie księgi wieczystej. J. S. został ujawniony w jednostce ewidencyjnej J obręb C jako właściciel m.in. działki nr [...] i [...], które graniczą z działką ewidencyjną nr [...]. W swoich pismach J. S. twierdził, że jego interes prawny wynika z faktu posiadania samoistnego części działki ewidencyjnej nr [...], co do której błędnie wykazano jako podmiot władający Zarząd Dróg Powiatu. Organ po przeprowadzeniu kwerendy po archiwalnym zasobie geodezyjnym i kartograficznym nie odnalazł dokumentów potwierdzających inny stan władania niż wykazany w rejestrach gruntowych obrębu C. Z treści załączonego do pisma z dnia 27.09.2010 r. przez J. S. kopii pisma z dnia 01.08.1995r. dot. zamiany działki [...] na działkę [...] w C wynika, że mająca być przedmiotem zamiany działka nr [...] była gruntem państwowym, we władaniu Wojewódzkiej Dyrekcji Dróg Miejskich, natomiast działka nr [...] była własnością poprzedników J. S. Brak jest natomiast dokumentacji potwierdzającej prawo własności wnioskodawcy lub jego poprzedników prawnych, w stosunku do części działki nr [...].

Biorąc pod uwagę przepisy regulujące tryb postępowania w zakresie zmiany danych ewidencyjnych - aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków, podkreślenia wymaga fakt, że stronami powinny być wszystkie podmioty legitymujące się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 K.p.a. Ustalenie to powinno zostać dokonane z uwzględnieniem właściwych przepisów regulujących sposób funkcjonowania ewidencji gruntów i budynków. Stroną postępowania jest wyłącznie osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Podstawowe znaczenie dla wykładni tego przepisu ma pojęcie interesu prawnego. Czynnikiem różnicującym interes prawny i interes faktyczny jest istnienie przepisu prawa, który odnosi się wprost do sytuacji danego podmiotu na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia jakiejś czynności organu. Z powyższych rozważań wynika, że czy ktoś jest strona danego postępowania czy nie jest decyduje istnienie przepisu prawa materialnego pozwalającego zakwalifikować interes danego podmiotu jako interes prawny, a nie sama wola czy też przekonanie o istnieniu tego interesu.

Organ ustalił, że J. S. nie jest właścicielem działki nr [...] w zakresie której złożył wniosek o dokonanie sprostowania zapisów, nie jest też żadną z osób wymienionych w § 46, 10 i 11 rozporządzenia - zatem nie może wykazać się w niniejszej sprawie interesem prawnym do wszczęcia postępowania aktualizującego operat ewidencji gruntów. Wnioskodawca posiada niewątpliwie interes faktyczny, jest zainteresowany rozstrzygnięciem postępowania, bo jak powołuje "obecnie chce uregulować stan prawny tej działki przez stwierdzenie nabycia jej własności w drodze zasiedzenia i abym mógł wystąpić z wnioskiem do Sądu, działka ta musi być ujawniona w rejestrze gruntów. Brak ujawnienia jej w rejestrze gruntów uniemożliwia mi wystąpienie do Sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia jej własności przez zasiedzenie". Ponadto organ wskazał, że fakt iż działka nr [...] o po w. 0.0146 ha nie figuruje w rejestrze ewidencji gruntów i budynków, nie stoi na przeszkodzie by strona wystąpiła do sądu w sprawie zasiedzenia i regulacji własności.

Reasumując, organ podkreślił, iż z akt sprawy nie wynika, by J. S. legitymował się jakimkolwiek tytułem prawno - rzeczowym do przedmiotowej nieruchomości, nie jest zatem legitymowany do żądania wszczęcia niniejszego postępowania. Wobec powyższego postępowanie administracyjne prowadzone z wniosku J. S. podlega umorzeniu. Zgodnie z obowiązującym orzecznictwem administracyjnym, jeżeli na jakimkolwiek etapie postępowania administracyjnego okaże się, że w istocie żądanie nie pochodziło od strony, a jednocześnie organ nie znajdzie podstaw do prowadzenia postępowania z urzędu winien wydać decyzje o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a.

Od tej decyzji odwołanie wniósł J. S. podważając poprawność danych ewidencyjnych w zakresie działki ewidencyjnej nr [...] położonej w C. Stwierdził, iż jego interes prawny wynika z faktu posiadania samoistnego części działki ewidencyjnej nr [...], co do której błędnie wykazano jako podmiot władający Zarząd Dróg Powiatu. Wskazał również na naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 6, 7, 8, 75, 76, 77, 78, 85, 107 K.p.a., a także naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 46 ust. 1 w związku z § 10 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 2 grudnia 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotem prowadzonego przez Starostę postępowania z wniosku J. S. jest aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, polegająca na przywrócenia działce ewidencyjnej nr [...] oznaczenia nr [...], a następnie na wykazaniu podziału działki ewidencyjnej nr [...] na działki o nr: [...], [...] i [...] na podstawie operatu pomiarowego z dnia 30 grudnia 1997 r. Nr KERG [...]. W związku z tak zakreślonym przez wnioskodawcę przedmiotem postępowania stwierdził, iż przepis art. 61 § 1 K.p.a. stanowi, że postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Natomiast zgodnie natomiast z art. 28 K.p.a. stroną postępowania jest wyłącznie osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo która żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Tak więc warunkiem wszczęcia postępowania na wniosek jest stwierdzenie, iż wnioskodawca posiada interes prawny w sprawie.

Przepisami prawa materialnego regulującymi kwestie prowadzenia przez starostę operatu ewidencji gruntów i budynków są przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r., Nr 193, poz. 1287 ze zm.), obowiązującej od dnia 12 lipca 2014 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 5 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy -Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U z 2014 r. poz. 897), oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r., Nr 38, poz. 454 ze zm.). Z art. 24 ust 2a ustawy wynika, iż informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji m.in. na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Z kolei w art. 20 ust. 2 pkt 1b ustawy wskazano, iż wykazanie w ewidencji gruntów i budynków podmiotów władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania może nastąpić w wyniku przeprowadzenia modernizacji tej ewidencji lub w ramach bieżącej aktualizacji przeprowadzonej w drodze decyzji administracyjnej. W związku z tym przymiot strony w postępowaniu administracyjnym będą mieć te podmioty, które są w stanie wykazać się interesem prawnym w zakresie działek objętych postępowaniem administracyjnym.

W ocenie organu odwoławczego organ I instancji słusznie uznał, iż J. S. nie legitymuje się interesem prawnym do zainicjowania postępowania w sprawie zmiany danych ewidencyjnych w zakresie działki ewidencyjnej nr [...]. Organy ustaliły, iż obecnie w jednostce rejestrowej [...] obręb C, jednostka ewidencyjna Jerzmanowice - Przeginia figuruje działka nr [...] o pow. 1.1170 ha o nieuregulowanym stanie prawnym, a jako władającego ujawniono Zarząd Dróg Powiatu. Z informacji zawartych w aktach sprawy wynika, iż w stosunku do działki ewidencyjnej nr [...] prowadzone jest postępowanie mające na celu założenie księgi wieczystej. J. S. został ujawniony w jednostce ewidencyjnej J obręb C jako właściciel m.in. działki nr [...] i [...], które graniczą z działką ewidencyjną nr [...].

W opinii organu odwoławczego, co wynika również z orzecznictwa sądów administracyjnych, przymiot strony w postępowanie aktualizacyjnym nie przysługuje właścicielowi lub współwłaścicielom sąsiedniej nieruchomości, (por. wyrok WSA w Warszawie z 6.03.2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 2170/05, wyrok WSA w Krakowie z 3.03.2011 r., sygn. akt III SA/Kr 725/10). Z akt sprawy, w tym ze zgromadzonych przez organ I instancji rejestrów gruntowych dla obrębu C nie wynika także, aby wnioskodawca był kiedykolwiek ujawniony, jako samoistny posiadacz w zakresie ww. działki ewidencyjnej. Organ I instancji słusznie uznał więc, iż okoliczność braku po stronie wnioskodawcy interesu prawnego do zainicjowania postępowania w zakresie aktualizacji danych ewidencyjnych co do działki ewidencyjnej nr [...] powinna prowadzić do umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., bowiem bezprzedmiotowość postępowania występuje m.in. wówczas, gdy podmiot nieuprawniony do domagania się wszczęcia postępowania zgłosił inicjatywę w tym zakresie.

Organ odwoławczy stwierdził, że w ramach tak określonego przedmiotu postępowania, organ I instancji nie miał obowiązku ustalania faktu samoistnego posiadania przez wnioskodawcę części działki nr [...], skoro nie wynika to bezpośrednio z prowadzonych przez Starostę rejestrów. Natomiast jeżeli skarżący uważa się za samoistnego posiadacza części ww. działki ewidencyjnej, może w każdym czasie złożyć wniosek o przeprowadzenie przez organ ewidencyjny postępowania w tym zakresie. Podstawą uznania, iż skarżący jest faktycznie samoistnym posiadaczem będzie ewentualnie ostateczna decyzja Starosty w tym zakresie, poprzedzona postępowaniem wyjaśniającym z wykorzystaniem środków dowodowych wskazanych w odwołaniu (tj. przesłuchanie świadków, wizja w terenie).

W ocenie organu odwoławczego Starosta zgromadził w sprawie pełny materiał dowodowy umożliwiający jej rozstrzygnięcie poprzez wydanie stosownej decyzji, zawiadomił także strony postępowania o możliwości zapoznania się ze zgromadzonymi dowodami oraz umożliwił zgłoszenie żądań w tym zakresie. Dlatego też w świetle powyższych uwag oraz okoliczności faktycznych i prawnych należy uznać, iż rozstrzygnięcie Starosty jest zgodne z prawem, w związku z tym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. należało je utrzymać w mocy.

J. S. na powyższą decyzję wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. b Prawa geodezyjnego w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 5 czerwca 2014 r., § 46 ust. 1 w związku z § 10 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, § 44 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów budynków, a także naruszenie art. 7, 8,9, 10 § 1, 75 § 1, 77 § 1, art. 78 § 1, 85 § 1, art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. w związku z art. 140 K.p.a., art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

W uzasadnieniu autor skargi podniósł, że w toku postępowania skarżący wykazywał swój interes prawny podając, że po zmianie trasy drogi powiatowej przebiegającej poprzednio przez działkę nr [...] wykazaną w operacie podziału nr KERG [...] działkę tą jego rodzicie objęli z powrotem w posiadanie. Dlatego w tym momencie to skarżącemu, jako spadkobiercy przysługuje podmiot strony w postępowaniu.

W konkluzji J. S. wniósł o uchylenia zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- dalej powoływana jako P.p.s.a.), sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 P.p.s.a - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Skarga nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie, a stanowisko organów jest prawidłowe. Z przepisów art. 20, art. 22 i art. 24 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wynika, iż ewidencja gruntów jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który pełniąc funkcje informacyjno-techniczne nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów ani nie nadaje tych praw. Spełnia ona jedynie funkcje rejestrujące stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy. Dlatego też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością. Deklaratoryjny charakter wpisu oznacza, że nie kształtuje on nowego stanu prawnego potwierdzając jedynie stan prawny nieruchomości wynikający z przedstawionych dokumentów. W świetle powyższego uznaje się, że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie dają podstaw do kształtowania stosunków własnościowych i związanymi z tymi stosunkami uprawnień i obowiązków. Wszelkie spory dotyczące prawa związanego z opisanym w ewidencji gruntem budynkiem lub lokalem podlegają rozstrzygnięciu w odrębnym postępowaniu przed właściwym sądem powszechnym.

Zgodnie z art. 28 K.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że treścią pojęcia "interes prawny" jest publiczne prawo podmiotowe rozumiane, jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym i o których orzeka organ przez wydanie decyzji. Cechami tego interesu jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania prawa materialnego. W orzecznictwie sądowym dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego, stanowiąc podstawę interesu prawnego, stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Nie wyklucza to w pewnych sytuacjach prawa do żądania przez określony podmiot wszczęcia postępowania przed organem administracji. Jednakże w każdym przypadku ustalenie, czy żądanie pochodzi od strony, następuje w decyzji rozstrzygającej sprawę, co do istoty lub w inny sposób kończącej sprawę. Przykładowo, gdy okaże się, że postępowanie wszczęto na wniosek podmiotu, który nie posiada interesu prawnego - stosownie do art. 105 § 1 K.p.a. powinno ono ulec umorzeniu w każdym stadium postępowania (por. wyrok NSA z dnia 12 października 2012 r., sygn. akt l OSK 1161/11, sygn. akt l OSK 1124/11, z dnia 18 września 2012 r, sygn. akt II GSK 1074/11, z dnia 20 lipca 2012 r., sygn. akt l OSK 1005/11, z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2300/10, z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt l OSK 1926/10, 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2035/10, z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt l OSK 1861/11).

W sprawach dotyczących zmian w ewidencji gruntów i budynków, stosownie do art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i § 46 ust. 1 w zw. z § 10 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, stroną uprawnioną do wystąpienia z wnioskiem jest właściciel (lub współwłaściciel) nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt l OSK 1861/11). Przy czym przez właściciela, którego dane na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne podlegają wykazaniu w ewidencji gruntów, należy rozumieć także osobę fizyczną lub jednostkę organizacyjną, która - przy braku danych o właścicielu - faktycznie włada będącym przedmiotem ewidencji gruntem (w tym leśnym) jak właściciel, tzn. podmiot, za którym przemawia domniemanie posiadania samoistnego (art. 339 K.c.). Dla osób niebędących właścicielami lub innymi podmiotami wymienionymi w § 10 i 11 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków uczestniczenie w postępowaniu dotyczącym zmiany danych ewidencyjnych jest uzależnione od wykazania własnego, indywidualnego interesu prawnego.

Paragraf 46 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków stanowi, że dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11. Oznacza, to, że postępowanie ewidencyjne w celu zmiany (aktualizacji) danych ewidencyjnych może być wszczęte tylko na wniosek oznaczonego kręgu osób. Jest to regulacja zgodna z art. 20 ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, która w odniesieniu do podmiotów ewidencji (a więc podmiotów, o których rejestruje się dane), ogranicza się tylko do właścicieli, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - także do informacji o osobach fizycznych i prawnych, które władają tymi gruntami państwowymi i samorządowymi. Powyższe prowadzi do wniosku, że wskazanie kręgu podmiotów, na wniosek, których możliwe jest wszczęcie postępowania w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji, zarazem wyznacza krąg podmiotów, które mogą mieć interes prawny uczestnictwa w postępowaniu ewidencyjnym (por. wyrok z dnia 9 sierpnia 2012 r., sygn. akt l OSK 1092/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SAM/a 644/10). Należy podkreślić, co jest istotne w okolicznościach niniejszej sprawy, że w orzecznictwie niesporne jest również, że faktyczne korzystanie z danej działki nie może być dowodem na wykazanie swojego interesu prawnego bycia stroną w postępowaniu o zmianę wpisu w ewidencji gruntów i budynków odnośnie takiej działki (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 czerwca 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 26/08).

Z dokumentów zgromadzonych w niniejszej sprawie jednoznacznie wynika, że J. S. nie był podmiotem uprawnionym do wystąpienia z wnioskiem o dokonanie zmian w ewidencji gruntów odnośnie dawnej działki nr [...], a obecnie działki nr [...] położonej w C. W wypisie z rejestru gruntów z dnia 27 sierpnia 2013 r. małżonkowie J. i J. S. figurują jako właściciele działek nr [...] o pow. 0,0150 ha oraz nr [...] o pow. 0.0502 ha.

Działka nr [...] w stosunku do której złożono wniosek o aktualizację danych ewidencyjnych figuruje w jednostce rejestrowej nr [...], jako władającego ujawniono Zarząd Dróg Powiatu.

Skarżący w trakcie postępowania administracyjnego twierdził, że posiada interes prawny w aktualizacji danych, gdyż jego rodzice posiadali działkę nr [...]. Natomiast z analizy dokumentów wynika, że działka nr [...] od momentu założenia ewidencji w 1966 r. miała nieuregulowany stan prawny, a w rejestrze gruntów wsi C w pozycji rejestrowej 5 jako władającego ujawniono Powiatowy Zarząd Dróg Lokalnych.

Do dnia dzisiejszego wskazana działka ewidencyjna ma nieuregulowany stan prawny. Natomiast J. S. został ujawniony jako właściciel między innymi działki nr [...] i [...], które graniczą z działką ewidencyjną nr [...].

Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że przymiot strony w postępowaniu aktualizacyjnym nie przysługuje właścicielowi lub współwłaścicielom sąsiedniej nieruchomości. Cytowane powyżej przepisy zawierają zamknięty katalog podmiotów, którym przysługuje uprawnienie do złożenia wniosku o aktualizację danych ewidencyjnych.

Sąd podziela stanowisko organów, że skoro istnienie interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym wynikać może tylko z norm prawa materialnego, a powołane wyżej przepisy decydują o kręgu osób uprawnionych do żądania aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków i brak w tych przepisach podmiotów, którym przysługują jakiekolwiek prawa do nieruchomości sąsiednich, to stwierdzić należy, że tylko osoby wymienione w przepisach rozporządzenia mogą skutecznie domagać się ujawnienia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków. Skarżący nie należy do kręgu osób posiadających uprawnienie do żądania aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków, ponieważ jest właścicielem nieruchomości sąsiednich w stosunku do nieruchomości objętej wnioskiem o ujawnienia zmiany. Nie istnieje po jego stronie interes prawny do udziału w takim postępowaniu, co skutkuje niemożnością przyznania mu przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków przymiotu strony w postępowaniu. Stanowisko powyższe jest zgodne z jednolitą linią orzecznictwa w kwestii legitymacji do złożenia wniosku o aktualizację danych ewidencyjnych (por. wyrok NSA z 15.04.2008 r., l OSK 666/07, LEX nr 505243, wyrok WSA z 3. 06. 2008 r., II SA/Ol 197/08, LEX nr 518031).

W tym miejscu wyjaśnić również należy, że stwierdzenie, iż J. S. nie posiada interesu prawnego w sprawie, a tym samym, że nie posiada legitymacji do zgłoszenia zmiany w stosunku do działki nr [...] czyni bezzasadnym odnoszenie się do zrzutów naruszenia prawa materialnego sformułowanych w skardze. Ma rację organ odwoławczy, że w przypadku, kiedy organ nie stwierdzi w sprawie istnienia interesu (lub obowiązku) prawnego strony żądającej wszczęcia postępowania, albo wobec której wszczął postępowanie z urzędu, nie przechodzi do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a postępowanie kończy wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie, (por. G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz T. l , 3 wydanie, LEX a Wolters Kluwer business, komentarz do art. 28 ustawy). W tych okolicznościach organ rozpoznający sprawę postąpił prawidłowo i właściwie umorzył prowadzone postępowanie administracyjne.

Mając na uwadze powyższe w ocenie Sądu organ z mocy art. 105 K.p.a. zasadnie umorzył postępowanie po stwierdzeniu braku podstaw faktycznych i prawnych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.

Podstawą prawną orzeczenia Sądu jest art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie tego przepisu Sąd skargę oddalił.