Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 19/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2009-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński (spraw.) Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak Protokolant Aleksandra Markiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów dokumentów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia J. K. na - wydane z upoważnienia Prezydenta W. -postanowienie Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr VIII Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] (Nr [...] ), odmawiające wydania uwierzytelnionych odpisów dokumentów wymienionych we wniosku, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie.

W motywach uzasadnienia tego rozstrzygnięcia podano, że pismem z dnia 21 lutego 2008 r., powołując się na art. 73 § 2 k.p.a., J. K. wystąpił do -działającego z upoważnienia Prezydenta W. - Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. o wydanie (...) z akt sprawy ze złożonych przez niego w 2006 r. i 2007 r. wniosków o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej, uwierzytelnionych odpisów oświadczeń złożonych na żądanie pracowników socjalnych, w których napisał że z udzielonych świadczeń pieniężnych nie udzieli korzyści majątkowej za ich przyznanie lub umieścił zapis o podobnym znaczeniu. Posiadanie dokumentów jak wyżej jest mu potrzebne do podjęcia czynności odpowiednich do ich treści".

Postanowieniem z dnia [...] - działający z upoważnienia Prezydenta W. - Kierownik Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr VIII Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. odmówił wydania stronie "uwierzytelnionych odpisów dokumentów: wniosków J. K. z 2006 r. i 2007 r. o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej oraz odpisów oświadczeń złożonych w toku przeprowadzania wywiadów środowiskowych". W uzasadnieniu takiego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji stwierdził, że "strona nie wykazała ważnego interesu, aby uwzględnić jej żądanie", organ nie ma zaś obowiązku sporządzania kserokopii czy też odpisów akt i doręczania ich stronie.

W zażaleniu na to postanowienie J. K. stwierdził, że nie wnioskował o wydanie odpisów podań o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej i że niedokładne zapoznanie się z jego wnioskiem należy uznać za naruszenie

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

art. 7 k.p.a. Wskazał też, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Kierownik Zespołu nie podzieliła poglądu strony, że posiadanie przez stronę uwierzytelnionych odpisów dokumentów, potwierdzających przypadki rażącego naruszenia prawa, w celu podjęcia czynności odpowiednich do treści tych dokumentów, stanowi ważny interes strony, o którym mowa w art. 73 § 2 kpa. Pogląd Kierownika Zespołu należy uznać za błędny i naruszający powołany przepis."

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] - po rozpatrzeniu wskazanego zażalenia - Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. uchyliło postanowienie z dnia [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Kolegium uznało za niewystarczające - zawarte w uzasadnieniu postanowienia - stwierdzenie, że "strona nie wykazała ważnego interesu, aby uwzględnić jej żądanie". Organ pierwszej instancji miał bowiem prawo żądać wyjaśnień co do tego, do czego każdy z wymienionych we wniosku dokumentów był wnioskodawcy potrzebny. Kolegium stwierdziło, że przed podjęciem rozstrzygnięcia odmownego, organ winien był wezwać J. K. do wykazania posiadania ważnego interesu, o którym mowa w art. 73 § 2 k.p.a.

Pismem z dnia 14 lipca 2008 r., działający z upoważnienia Prezydenta W., Kierownik Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr VIII Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. -powołując się na art. 64 § 2 k.p.a. - wezwał J. K. do wykazania ważnego interesu, który uzasadniałby uzyskanie poszczególnych dokumentów urzędowych będących przedmiotem żądania. Wyjaśnił, że należy zatem wskazać do czego strona potrzebuje poszczególnych wskazanych przez siebie dokumentów, celem stwierdzenia czy potrzeby te licują z ważnym interesem strony wskazanym w art. 73 § 2 k.p.a. Nieuzupełnienie braku wykazania interesu w terminie 7 dni spowoduje odmowę wydania".

W odpowiedzi na pismo z dnia 14 lipca 2008 r., zawartej w piśmie z dnia 8 sierpnia 2008 r., J. K. wyjaśnił, że "pismem z dnia 21 lutego 2008 r. nie wystąpił o wydanie uwierzytelnionych odpisów nieokreślonych wniosków z 2006 r. i 2007 r. złożonych w toku przeprowadzania wywiadów środowiskowych. Swoje żądanie przedstawione w piśmie z dnia 21 lutego 2008 r. sformułował: w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości co do jego treści. Z powołanego pisma z

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

dnia 14 lipca 2008 r. jednoznacznie wynika, że nie ma ono żadnego związku z jego wnioskiem z dnia 21 lutego 2008 r. (...) o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów wskazanych dokumentów na zasadzie art. 73 § 2 kpa, a także, iż jego celem jest wyłącznie przedłużanie postępowania".

Postanowieniem z dnia [...] - działający z upoważnienia Prezydenta W. - Kierownik Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr VIII Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. odmówił wydania stronie uwierzytelnionych odpisów dokumentów wskazanych we wniosku. W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji stwierdził, że wezwał J. K. do wykazania interesu prawnego w uzyskaniu dokumentów wskazanych we wniosku z dnia 21 lutego 2008 r. "Były to następujące dokumenty: wnioski J. K. z 2006 i 2007 złożone w toku przeprowadzania wywiadów środowiskowych." Pismo z dnia 8 sierpnia 2008 r. "nie stanowi uzupełnienia wskazanej formy interesu. J. K. stwierdza jedynie, że jego żądanie zostało sformułowane w sposób jednoznaczny.

Pismem z dnia 3 września 2008 r. J. K. wystąpił do organu pierwszej instancji o uzupełnienie postanowienia z dnia [...] - co do prawa wniesienia zażalenia na postanowienie. Uzupełnienia takiego dokonano postanowieniem z dnia [...].

W zażaleniu na postanowienie z dnia [...] J. K. zarzucił naruszenie art. 73 § 2, w związku z art. 7 k.p.a., poprzez rozstrzygnięcie wniosku niezgodnie z jego treścią. Zaskarżonym postanowieniem organ pierwszej instancji odmówił bowiem żalącemu się wydania odpisów innych dokumentów, niż wskazane we wniosku z dnia 21 lutego 2008 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, co następuje:

Zgodnie z art. 73 § 2 k.p.a., strona może żądać wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęte zostało, że strona, żądając wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, ma obowiązek wykazać swój ważny interes, a więc wskazać, do czego potrzebne są jej żądane dokumenty, co zamierza nimi udowodnić i w jakim postępowaniu. Z kolei organ administracyjny, rozpatrując takie żądanie, dokonuje własnej oceny, czy w danej sprawie - ze względu na okoliczności prowadzonego postępowania lub ze względu na potrzeby

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

strony - istnieje uzasadniony ważny interes strony (zob. np. wyrok NSA z dnia 1 października 2003 r., II SA/Wr 1271/2001, niepubl., za wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2006 r., VII SA/Wa 824/06, LEX nr 304149).

Dodać należy, że kiedy ciężar dowodu spoczywa na stronie postępowania, obowiązek organu administracyjnego ogranicza się do wezwania jej, aby w stosownym terminie przedstawiła dowody na okoliczność, od której zależy korzystne dla niej rozstrzygnięcie sprawy. Niedopełnienie tego obowiązku przez stronę uzasadnia wyciągnięcie w stosunku do niej negatywnych skutków. Jeżeli okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy nie były znane organowi administracji nie z powodu jego zaniedbań, lecz z powodu zatajenia ich przez stronę, takie postępowanie strony wyłącza możliwość skutecznego podnoszenia przez nią zarzutu, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem (za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2007 r., IOSK1802/06, ONSAiWSA 2008/4/73).

We wniosku z dnia 21 lutego 2008 r. J. K. zwrócił się o "wydanie (...) z akt sprawy ze złożonych przez niego w 2006 r. i 2007 r. wniosków o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej, uwierzytelnionych odpisów oświadczeń złożonych na żądanie pracowników socjalnych, w których napisał, że z udzielonych świadczeń pieniężnych nie udzielił korzyści majątkowej za ich przyznanie lub umieścił zapis o podobnym znaczeniu. Posiadanie dokumentów jak wyżej jest mu potrzebne do podjęcia czynności odpowiednich do ich treści.

Jak wspomniano, organ pierwszej instancji wezwał J. K. do wskazania, do czego "potrzebuje poszczególnych wskazanych przez siebie dokumentów, celem stwierdzenia czy potrzeby te licują z ważnym interesem strony wskazanym w art. 73 § 2 k.p.a." Poinformował również, że nieuzupełnienie braku wykazania interesu w terminie 7 dni "spowoduje odmowę wydania".

W odpowiedzi na to wezwanie J. K. stwierdził, że żądanie sformułował "w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości co do jego treści".

Kolegium wyjaśnia więc, że fakt, iż pewne sformułowania zawarte w sporządzanych przez J. K. pismach są dla ich autora zrozumiałe, nie skutkuje automatycznie ich jednoznacznością dla adresatów takich wystąpień. Nie wynika to przy tym z celowego przedłużania postępowania przez organy

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

administracyjne, a ze specyfiki formułowania podań przez żalącego się oraz ich ilości. J. K. posiada przy tym niewątpliwą praktykę w udziale w postępowaniach administracyjnych, czego dowodzi bogate doświadczenie orzecznicze Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z ostatnich lat. Tym bardziej więc, cytowany wyżej sposób odpowiedzi na jasno sprecyzowane wezwanie organu pierwszej instancji - na gruncie przepisów postępowania administracyjnego i orzecznictwa sądowoadministracyjnego - musi spowodować negatywne konsekwencje dla żalącego się. Skoro wezwany do przedłożenia określonych wyjaśnień, J. K. - niewątpliwie nienależący do osób nieporadnych i potrzebujących pomocy w formułowaniu swoich żądań, czy tłumaczeniu pism urzędowych - ograniczył się do polemiki z treścią wezwania, musiał liczyć się z faktem, że organ pierwszej instancji nie będzie w stanie wypełnić dyspozycji art. 73 § 2 k.p.a. i ocenić istnienia ważnego interesu wnioskodawcy w żądaniu wydania z akt spraw uwierzytelnionych odpisów dokumentów, niezależnie od ich treści. Jak wspomniano, strona - żądając wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy - ma obowiązek wykazać swój ważny interes. Może bowiem żądać wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów jedynie wówczas, gdy jest to uzasadnione ważnym interesem. Brak takiego ważnego interesu powoduje brak uprawnienia do wskazanego żądania, a w konsekwencji konieczność podjęcia przez organ orzekający w trybie art. 73 § 2 k.p.a. rozstrzygnięcia odmownego.

Podkreślenia wymaga, że ocena, czy żądanie jest sprecyzowane w sposób pozwalający organowi administracyjnemu stwierdzić występowanie ważnego interesu wnioskodawcy, nie należy do strony, jak zdaje się uznawać J. K., a do organu administracyjnego. Niepozostawiające wątpliwości ustalenie intencji strony, jej żądań i stanu faktycznego, którego żądania te dotyczą jest przy tym nie tylko uprawnieniem ale przede wszystkim obowiązkiem organu administracyjnego. Nie można więc zgodzić się z założeniem przyjmowanym przez J. K., że posiada on prawo do decydowania o zasadności określonych czynności organu pierwszej instancji. To ten organ, nie zaś żalący się, jest w rozpatrywanej sprawie administrującym i - tym samym - uprawnionym do władczego kształtowania sytuacji prawnej administrowanego. Zdaniem Kolegium, jedynie przyjęcie odmiennego założenia pozwalałoby na uznanie za uzasadnione zarzutów J. K. zawartych w zażaleniu.

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

Odnosząc się do zawartego w zażaleniu twierdzenia, że organ pierwszej instancji odmówił żalącemu się wydania odpisów innych dokumentów, niż wskazane we wniosku z dnia 21 lutego 2008 r., Kolegium zauważa, iż w rozstrzygnięciu postanowienia jednoznacznie stwierdzono: "odmówić wydania stronie uwierzytelnionych odpisów dokumentów wymienionych we wniosku".

Na marginesie Kolegium zauważa, że pomiędzy sformułowaniami "wniosków o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej' a "uwierzytelnionych odpisów oświadczeń złożonych na żądanie pracowników socjalnych" autor wniosku z dnia

21 lutego 2008 r. postawił przecinek, co sugerowało oddzielenie tych dwóch sformułowań. Podobnie sformułowane jest - zawarte w zażaleniu - zdanie opisujące treść wniosku z dnia 21 lutego 2008 r. Nie ulega wątpliwości, że przecinek jest to znak rozdzielający. Zarzucanie więc organowi pierwszej instancji, że w początkowej fazie postępowania uznawał, iż wniosek z dnia 21 lutego 2008 r. zawiera dwa odrębne żądania, jest co najmniej nieuzasadnione.

J. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na postanowienie Kolegium z dnia [...] zarzucając naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez "niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy", które miało istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wniósł o uchylenie postanowienia Kolegium i postanowienia organu pierwszej instancji oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi jej autor stwierdził, że Kolegium dokonało analizy językowej części wniosku, z pominięciem materiału dowodowego znajdującego się

w aktach sprawy i - za organem pierwszej instancji - błędnie przyjęło, że przedmiotem wniosku z dnia 21 lutego 2008 r. było wydanie odpisów wniosków Skarżącego z 2006 r. i 2007 r, złożonych w toku przeprowadzania wywiadów. Zdaniem J. K., żądanie sformułowane zostało w sposób jednoznaczny, przy czym użyte w pierwszym zdaniu wyrazy "wniosków o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej" oznaczało wnioski o wszczęcie postępowań administracyjnych, nie zaś przedmiot żądania. Dalsza część wniosku "jednoznacznie wskazuje, że jego przedmiotem było wydanie uwierzytelnionych odpisów oświadczeń skarżącego złożonych na bezprawne żądanie pracownika socjalnego".

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

Autor skargi stwierdził, że organ pierwszej instancji nie przestrzega § 17 ust.

1 i 3 oraz § 18 instrukcji kancelaryjnej dla organów gmin i związków międzygminnych, bowiem odrębnie rejestruje i znakuje poszczególne pisma, nie

zaś - jak wymaga instrukcja - sprawy. Skarżący nie mógł więc podać numerów spraw, gdyż sprawy nie zostały oznaczone numerami.

J. K. wskazał również, że w uzasadnieniu zażalenia jednoznacznie wyjaśnił, że "wnioskiem z dnia 21 lutego 2008 r. wystąpił o wydanie z akt sprawy prowadzonych w latach 2006-2007 na podstawie jego podań, uwierzytelnionych odpisów oświadczeń, złożonych na żądanie pracowników socjalnych, w których napisał, iż ze świadczeń pieniężnych nie udzieli korzyści majątkowej za ich przyznanie lub zamieścił zapis o podobnym znaczeniu". W postanowieniu z dnia [...] nr [...] Kolegium potwierdziło, że Skarżący w zażaleniu wyjaśnił, iż jego wniosek dotyczył odpisów wskazanych wyżej oświadczeń.

Skarżący ponownie - podobnie jak w zażaleniu na postanowienie z dnia [...]-stwierdził, że wezwanie organu pierwszej instancji z dnia 14 lipca 2008 r. nie miało żadnego związku z jego wnioskiem z dnia 21 lutego 2008 r. i że

"na etapie postępowania odwoławczego przedmiot wniosku skarżącego z dnia 21 lutego 2008 r. był jednoznacznie określony". Wyjaśnił, że nie uzupełnił wniosku z dnia 21 lutego 2008 r. o wskazanie czynności, do jakich podjęcia są mu niezbędne uwierzytelnione odpisy dokumentów, "ponieważ nie został do tego wezwany na zasadzie art. 64 § 2 k.p.a.". Podał, że "Żądanie w latach 2006-2007 przez pracowników socjalnych od skarżącego oświadczeń na okoliczności inne niż wymagane przez art. 107 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej naruszyło dobra osobiste skarżącego chronione przez kodeks cywilny i skarżący zamierza wnieść odpowiedni pozew do sądu powszechnego, do którego jako dowody załączy uwierzytelnione odpisy wskazanych dokumentów".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we

W. wniosło o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zawartych w niej

zarzutów uznano za celowe podkreślenie, że powodem podjęcia opisanych wyżej rozstrzygnięć organów obu instancji było świadome niewykazanie, przez J. K. ważnego interesu w żądaniu zawartym we wniosku z dnia 21 lutego

2008r., mimo skierowanego do jego autora wezwania organu pierwszej instancji z dnia 14 lipca 2008 r. Okoliczność, że w skardze do Wojewódzkiego Sądu

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

Administracyjnego J. K. zdecydował się ujawnić motywy swojego

wniosku, nie zmienia faktu, iż wezwany na etapie postępowania administracyjnego do takiego działania, poprzestał na podważaniu celowości wezwania. W tych okolicznościach zawarty w skardze zarzut naruszenia przez organy administracyjne art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez "niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego", jest

- w opinii Kolegium - oczywiście chybiony. W świetle powołanego wyżej

orzecznictwa sądowoadministracyjnego, J. K. winien był wykazać ważny interes w swoim żądaniu zawartym w piśmie z dnia 21 lutego 2008 r., a zadaniem organów administracyjnych było dokonanie oceny istnienia takiego ważnego interesu. Trudno zresztą zrozumieć, w jaki sposób miałyby one wyjaśniać - na podstawie powołanych w skardze przepisów -motywy postępowania wnioskodawcy.

Co najmniej niewłaściwe jest zawarte w skardze stwierdzenie, że J. K. nie uzupełnił wniosku z dnia 21 lutego 2008 r. o wskazanie czynności, do jakich podjęcia są mu niezbędne uwierzytelnione odpisy dokumentów, "ponieważ

nie został do tego wezwany na zasadzie art. 64 § 2 k.p.a.", i to nie tylko dlatego, iż ten właśnie przepis powołany został w piśmie z dnia 14 lipca 2008 r. Gdyby nawet organ pierwszej instancji przepisu takiego nie powołał, nieodpowiadanie na wezwania organu administracji publicznej, z cytowanym uzasadnieniem, musi - w opinii Kolegium - zostać potraktowane jako celowe uniemożliwianie załatwienia sprawy zgodnie z wolą wnioskodawcy.

Zdaniem Kolegium, nie mają żadnego związku ze sprawą uwagi J. K. dotyczące niezrozumienia przez organy obu instancji przedmiotu wniosku

z dnia 21 lutego 2008 r. Jeszcze raz podkreślić należy, że J. K. nie

spełnił przesłanki wskazanej w art. 73 § 2 k.p.a., a podważając zasadność

wezwania z dnia 14 lipca 2008 r. musiał się liczyć z możliwością podjęcia przez organ pierwszej instancji negatywnego rozstrzygnięcia. Jak wspominano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, przyjęcie założenia, że to administrowany, nie zaś administrujący decydować będzie o zasadności czynności administrowanego, i jedynie w przypadku aprobaty dla określonego wezwania, zechce przedłożyć określone wyjaśnienia, przeczy istocie postępowania administracyjnego.

Na marginesie nie sposób nie spostrzec, że nie we wszystkich sprawach inicjowanych przez J. K. przed organami administracyjnymi domaga się

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

on egzegezy swoich wniosków. Wbrew podkreślanym w skardze trudnościom Skarżącego z identyfikacją spraw prowadzonych z jego wniosków przez

Prezydenta W. (które niewątpliwie wynikają również z ich ilości), potrafi on jednoznacznie określić dokumenty, których uwierzytelnionych odpisów się domaga. Oto bowiem w innym prowadzonym przez Kolegium postępowaniu nr [...], będącym konsekwencją wniosku J. K. z dnia 25 lutego 2008 r, podał, że wnosi o "wydanie z akt spraw administracyjnych z jego

wniosków uwierzytelnionych odpisów:

- protokołu wywiadu środowiskowego z dnia 9 lipca 2004 r.,

- protokołu aktualizacji wywiadu środowiskowego z dnia 2 października 2007r.,

- protokołu wywiadu środowiskowego z dnia 11 stycznia 2008 r.,

- protokołu aktualizacji wywiadu środowiskowego z dnia 28 stycznia 2008 r.,

- oświadczenia strony z dnia 13 listopada 2006 r., złożonego na żądanie pracownika socjalnego,

- oświadczenia strony z dnia 11 stycznia 2008 r, złożonego na żądanie pracownika socjalnego,

- oświadczenia strony z dnia 28 stycznia 2008 r., złożonego na żądanie pracownika socjalnego".

Również z doświadczenia orzeczniczego Kolegium wynika, że J. K. w sposób szczegółowy zna stan akt w inicjowanych przez siebie sprawach. Tym bardziej więc jest dla Kolegium niezrozumiałe, dlaczego w sprawie będącej obecnie przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego – zdaniem Skarżącego – rejestrowanie spraw sprawiło mu tyle trudności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP i art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, i samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

inaczej (art. 1 § 2 ustawy). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do i istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z

zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem

obowiązującym w dacie ich wydania. Sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest zgodna z zasadami słuszności lub współżycia społecznego, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji lub postanowienia, jeżeli m.in. stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy

(por. art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.

Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżone postanowienie jest i zgodne z prawem.

Konkretyzacją zasad kontroli i nadzoru nad przestrzeganiem prawa w postępowaniu administracyjnym oraz czynnego udziału stron w tym postępowaniu,

a wyrażonych w art. 7 i 10 k.p.a., jest przepis art. 73 § 1 k.p.a., który zobowiązuje organ administracji publicznej do umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego reprezentowany jest jednolity pogląd, że strona, żądając doręczenia uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, ma obowiązek wykazać w tym swój ważny interes, a organ - rozpatrując takie żądanie - dokonuje własnej oceny, czy w danej sprawie ze względu na okoliczność prowadzonego postępowania lub ze względu na potrzeby strony i w

innej sprawie zaistniał ważny interes strony (tak m.in. NSA Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi w wyroku z dnia 3 czerwca 1997 r., I SA/Łd 302/96, LEX 29358, wyrok NSA z 29.03.2001 r., II SA 2580/00, Wokanda 2002/1/26).

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że art. 73 § 2 k.p.a. odnosi się jedynie do sytuacji, kiedy stronie uwierzytelniony odpis lub kserokopia dokumentu niezbędny jest i do wykorzystania w innym postępowaniu

lub w celu przedłożenia go innemu organowi. Podnosi się, że np. ogólne uzasadnianie istnienia ważnego interesu strony li tylko koniecznością posiadania uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych, czy to dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, czy to w celu wykorzystania ich w innych nieokreślonych postępowaniach prawnych jest niewystarczające. (patrz Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie

z dnia 25 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1319/06, pub, LEX nr 364669).

Oznacza to, że żądanie musi być skonkretyzowane w stopniu

umożliwiającym organowi ocenę jego zasadności dla potrzeb rozstrzygnięcia. Tymczasem pismem z dnia 21 lutego 2008r., powołując się na art. 73 § 2 k.p.a., J. K. wystąpił do - działającego z upoważnienia Prezydenta W. - Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. o wydanie (...) z akt sprawy ze złożonych przez niego w 2006 r. i 2007 r. wniosków o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej uwierzytelnionych odpisów oświadczeń złożonych na żądanie pracowników socjalnych, w których napisał, że z udzielonych świadczeń pieniężnych nie udzieli korzyści majątkowej za ich przyznanie lub umieścił zapis o podobnym znaczeniu. Podał, że posiadanie dokumentów jak wyżej jest mu potrzebne do podjęcia czynności odpowiednich do ich treści.

Pismem z dnia 14 lipca 2008 r., działający z upoważnienia Prezydenta Wrocławia, Kierownik Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr VIII Miejskiego

Ośrodka Pomocy Społecznej we W. -powołując się na art. 64 § 2 k.p.a. - wezwał J. K. do wykazania ważnego interesu, który uzasadniałby uzyskanie poszczególnych dokumentów urzędowych będących przedmiotem żądania. Wyjaśnił, że ,,należy wskazać do czego strona potrzebuje poszczególnych wskazanych przez siebie dokumentów, celem stwierdzenia czy potrzeby te licują z ważnym interesem strony wskazanym w art. 73 § 2 k.p.a. Pouczył, że nieuzupełnienie braku wykazania interesu spowoduje odmowę wydania".

W odpowiedzi zawartej w piśmie z dnia 8 sierpnia 2008 r., J. K., stwierdził, że pismem z dnia 21 lutego 2008 r. nie wystąpił o wydanie uwierzytelnionych odpisów nieokreślonych wniosków z 2006 r. i 2007 r. złożonych w

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

toku przeprowadzania wywiadów środowiskowych. Swoje żądanie przedstawione

w piśmie z dnia 21 lutego 2008 r. sformułował w sposób jednoznaczny i nie

budzący wątpliwości co do jego treści. Z powołanego pisma z dnia 14 lipca 2008 r. jednoznacznie wynika, że nie ma ono żadnego związku z jego wnioskiem z dnia 21 lutego 2008 r. (...) o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów wskazanych dokumentów na zasadzie art. 73 § 2 kpa, a także, iż jego celem jest wyłącznie przedłużanie postępowania".

W świetle powyższego należy zgodzić się z konstatację organu co do

zakresu obowiązków dowodowych strony związanych z żądaniem wydania przez organ uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy oraz roli organu administracyjnego w takim postępowaniu. Kolegium prawidłowo stwierdziło, że gdy ciężar dowodu spoczywa na stronie postępowania, obowiązek organu administracyjnego

ogranicza się do wezwania jej, aby w stosownym terminie przedstawiła dowody na okoliczność, od której zależy korzystne dla niej rozstrzygnięcie sprawy. Niedopełnienie tego obowiązku przez stronę uzasadnia wyciągnięcie w stosunku do niej negatywnych skutków. Zaznaczono też, że jeżeli okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy nie były znane organowi administracji nie z powodu jego zaniedbań, lecz z powodu zatajenia ich przez stronę, takie postępowanie strony wyłącza możliwość skutecznego podnoszenia przez nią zarzutu, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem.

Należy również zgodzić się ze stanowiskiem organu, że fakt, iż pewne sformułowania zawarte w sporządzanych przez J. K. pismach są dla

ich autora zrozumiałe, nie skutkuje automatycznie ich jednoznacznością dla adresatów takich wystąpień.

Skoro wezwany do przedłożenia określonych wyjaśnień, autor wniosku - niewątpliwie nienależący do osób nieporadnych i potrzebujących pomocy w formułowaniu swoich żądań, czy tłumaczeniu pism urzędowych - ograniczył

się do polemiki z treścią wezwania, musiał liczyć się z faktem, że organ pierwszej instancji nie będzie w stanie wypełnić dyspozycji art. 73 § 2 k.p.a. i ocenić istnienia ważnego interesu wnioskodawcy w żądaniu wydania z akt spraw uwierzytelnionych odpisów dokumentów, niezależnie od ich treści.

Prawidłowa jest również konstatacja Kolegium, że ocena, czy żądanie jest sprecyzowane w sposób pozwalający organowi administracyjnemu stwierdzić

Sygn. akt IV SA/Wr 19/09

występowanie ważnego interesu wnioskodawcy, nie należy do strony, a do organu administracyjnego.

Odnosząc się do zawartego w zażaleniu twierdzenia, że organ pierwszej instancji odmówił wydania odpisów innych dokumentów, niż wskazane we wniosku

z dnia 21 lutego 2008 r., Kolegium prawidłowo zauważyło, iż w rozstrzygnięciu postanowienia jednoznacznie stwierdzono: "odmówić wydania stronie uwierzytelnionych odpisów dokumentów wymienionych we wniosku".

Należy również zgodzić się z argumentacją organu w przedmiocie treści zarzutów J. K. zgłoszonych w skardze do sądu administracyjnego. Prawidłowa jest konstatacja Kolegium, że ujawnienie motywów zgłoszenia wniosku

o wydanie dokumentów z akt sprawy dopiero w skardze sądowej nie sanuje braków w tym zakresie na etapie postępowania administracyjnego. Z lektury akt wynika, że gołosłowny jest również zarzut, iż nieuzupełnienie wniosku z dnia 21 lutego 2008r.

o wskazanie czynności, do których podjęcia są mu niezbędne uwierzytelnione odpisy dokumentów wynikało z tego, że organ nie wezwał go na zasadzie art. 64 §

2 k.p.a.

Już tylko na marginesie należy stwierdzić, że strona miała również możliwość zapoznania się z treścią żądanych dokumentów w sposób opisany w art. 73 § 1 k.p.a. W żadnej zatem mierze nie można uznać, że tylko wydanie uwierzytelnionych odpisów jest jedyną metodą spełnienia przysługujących stronie gwarancji procesowych, zawartych w art. 73 § 1 k.p.a. W każdym razie według zaprezentowanych przez skarżącego motywów uzasadniających jego ważny

interes, jest to niewystarczające do wyczerpania tej przesłanki. Nie można bowiem uznać za taką przesłankę "potrzebę podjęcia czynności odpowiednich do ich treści,

o czym mowa w piśmie z dnia 21 lutego 2008r.

W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.

H.B. 16.07.2009r.