Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 37/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 i 7
journal: Dz.U. 2013 poz 966
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.), Sędzia NSA Jolanta Rajewska, Sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska, po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 5 października 2016 r. sygn. akt II SA/Ke 486/16 w sprawie ze skargi H.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego we wznowionym postępowaniu oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 5 października 2016 r. sygn. akt II SA/Ke 486/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę H.R. (dalej, jako: "skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego we wznowionym postępowaniu.

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Postanowieniem z [...] marca 2013 r. Prezydenta Miasta [...] wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją z [...] października 2012 r. o przyznaniu skarżącej dodatku mieszkaniowego w wysokości 88,23 zł miesięcznie na okres od 1 października 2012 r. do 31 marca 2013 r. Następnie decyzją z 16 kwietnia 2013 r. organ I instancji, uchylił powyższą decyzję i orzekł o przyznaniu skarżącej dodatku mieszkaniowego w skorygowanej wysokości 52,68 zł miesięcznie na ww. okres. Kolegium decyzją z [...] sierpnia 2013 r. uchyliło powyższe rozstrzygnięcie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. WSA w Kielcach wyrokiem z 19 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Ke 867/13 uchylił decyzję Kolegium wskazując, że uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia nastąpiło z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a., bowiem rozstrzygnięcie sprawy nie wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. W następstwie rozpatrzenia tej skargi NSA wyrokiem z 5 listopada 2015 r. sygn. akt I OSK 702/14 oddalił wniesioną skargę kasacyjną. Sąd ten stwierdził, że przesłanki wznowienia w sprawie są oczywiste i zostały wskazane w decyzji organu I instancji. Natomiast Kolegium rozpoznając sprawę powinno skoncentrować się na zarzutach podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, to znaczy zbadać czy wysokość dodatku mieszkaniowego została prawidłowo obliczona w związku z ujawnieniem nowej okoliczności, nieznanej wcześniej organowi I instancji, to jest nabycia przed datą wydania decyzji gospodarstwa rolnego.

Rozpoznając sprawę ponownie Kolegium stwierdziło, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) jest związane wytycznymi Sądu zawartymi w przytoczonych wyrokach. Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że w sprawie niewątpliwie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania i zostały wskazane w decyzji organu I instancji. Za taką okoliczność należało zatem uznać nabycie przez H.R. w dniu 13 czerwca 2011 r. w wyniku umowy o dział spadku na wyłączną własność niezabudowanych działek o łącznej pow. 2 ha 7000 m² położonych we wsi Z., które jednocześnie darowała mężowi z zastrzeżeniem, że przedmiot darowizny będzie stanowił ich wspólny majątek objęty ustawową współwłasnością małżeńską.

Następnie organ odwoławczy zacytował art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.) i podniósł, że każdy przychód stanowi dochód w rozumieniu tej ustawy. Podstawę natomiast do ustalenia wysokości dochodów na potrzeby dodatku mieszkaniowego, stanowi dochód członków gospodarstwa domowego za okres 3 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku. Odliczeniu zaś od dochodu podlegają jedynie składniki enumeratywnie wyliczone w powyższym przepisie. Zatem nie ma możliwości odliczenia od dochodu alimentów świadczonych na rzecz innych osób, którą to okoliczność strona podniosła w odwołaniu. Z uwagi na uregulowanie materii przyznawania dodatku mieszkaniowego kompleksowo przepisami ustawy o dodatkach mieszkaniowych oraz przepisami rozporządzenia wykonawczego, uregulowania zawarte w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w tym art. 8 ust. 3 tej ustawy, nie znajdują zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Dalej cytując art. 3 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych organ odwoławczy wskazał, że ustawodawca przyjął ustalanie dochodu z gospodarstwa rolnego na zasadzie ryczałtowej poprzez przyjęcie dochodu z 1 ha przeliczeniowego według danych wskazanych przez Prezesa GUS. Następnie odnosząc się do pojęcia "prowadzenie gospodarstwa rolnego", Kolegium posiłkując się uchwałą NSA z dnia 11 grudnia 2012 r., sygn. I OPS 5/12 stwierdziło, że prowadzenie gospodarstwa rolnego nie wymaga osobistej pracy w tym gospodarstwie.

Zdaniem organu odwoławczego w niniejszej sprawie mamy do czynienia z takim przypadkiem. Jak wynika bowiem z akt sprawy skarżąca i jej mąż umową z dnia [...] sierpnia 2011 r., następnie aneksowaną, przekazali w nieodpłatną dzierżawę na rzecz M.H. gospodarstwo rolne o pow. 2,70 ha położone w Z. na okres 10 lat. Własnoręczność podpisów na umowie została potwierdzona przez działającego z upoważnienia Wójta Gminy [...] zastępcę Wójta. Jednocześnie została wpisana do rejestru umów dzierżawy w tej Gminie.

Kolegium podkreśliło, że powyższa umowa nie czyni zadość wymogom, o których mowa w art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym. Przepisy te bowiem dotyczą uzyskania uprawnień emerytalno-rentowych w sytuacji zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w sprawie. Ponadto aby uznać, że doszło do zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej w wyniku dzierżawy gruntów rolnych na 10 lat, umowa dzierżawy winna być zgłoszona do ewidencji gruntów i budynków, która jest prowadzona przez starostwo (art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne). Ten warunek również nie został spełniony.

Kolegium podało, że w związku z tym do dochodów rodziny skarżącej za miesiące czerwiec, lipiec i sierpień 2012 r. wykazanych w deklaracji w kwocie 7.477,74 zł z tytułu wynagrodzenia za pracę oraz zasiłków rodzinnych na 2 dzieci należało doliczyć dochód z gospodarstwa w kwocie 888,85 zł.

Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa GUS z dnia 21 września 2011 r. (aktualnego w dniu wydawania decyzji pierwotnej o przyznaniu dodatku) w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2011 r., dochód ten wynosił 2713 zł. Skoro, jak wynika z decyzji o wymiarze podatku użytki rolne w gospodarstwie stanowią 1,3105 ha przeliczeniowych, to dochód roczny z takiej powierzchni ha przeliczeniowych wynosi 3.555,39 zł., miesięczny 296,28 zł., a za okres trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku 888,85 zł. Tym samym dochód gospodarstwa domowego H.R. za okres trzech ww. miesięcy wynosił łącznie 8.366,59 zł. W wymiarze miesięcznym dochód wynosił 2.788,86 zł., a na osobę 697,22 zł., co stanowiło 87,24 % najniższej emerytury. Dochód ten nie przekroczył zatem 125% kwoty najniższej emerytury.

Następnie organ II instancji powołał art. 6 ust. 3, ust. 4 i ust. 4a ustawy o dodatkach mieszkaniowych i wskazał, że jak wynika z akt sprawy, wydatki na mieszkanie wyniosły 387,34 zł. (centralne ogrzewanie 138,91 zł. + koszty eksploatacji 60,83 zł.+ fundusz remontowy 47,90 zł. + wywóz śnieci 25,28 zł. + ciepła woda 62,03 zł. + zimna woda 52,39 zł.). W zgodzie z art. 6 ust. 1 pkt. 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w ust. 3-6, przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą, z zastrzeżeniem ust. 2, dodatek w wysokości 12 % dochodów gospodarstwa domowego w gospodarstwie 2-4 osobowym.

Zatem w niniejszej sprawie należało przyjąć do wyliczenia dodatku mieszkaniowego 12 % dochodów gospodarstwa domowego H.R., które stanowi kwota 334,66 zł = ( 2.788,86 zł x 12%).

W myśl art. 6 ust. 1 pkt. 2 wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnica między wydatkami przypadającymi na powierzchnię normatywną lokalu, wynoszącymi 387,34 zł., a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 12% dochodów gospodarstwa domowego, wynoszącymi 334,66 zł - w gospodarstwie 4-osobowym. W omawianym przypadku różnica stanowiąca wysokość dodatku wynosi więc 52,86 zł.

W związku z powyższym, skoro zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, zasadnie organ I instancji uchylił własną decyzję w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego na okres od 1 października 2012 r. do 31 marca 2013 r. i w to miejsce orzekł o przyznaniu stronie dodatku mieszkaniowego na ww. okres w wysokości 52,68 zł. miesięcznie.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższą decyzję, domagając się jej uchylenia, wniosła H.R.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Zaskarżonym obecnie wyrokiem Sąd I instancji skargę oddalił. W uzasadnieniu podniósł, że organ odwoławczy będąc związany zgodnie z art. 153 P.p.s.a. określonymi wytycznymi, prawidłowo się z nich wywiązał.

Spór w tej sprawie sprowadza się do kwestii zaliczania do dochodu będącego podstawą ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego oraz wyliczenia jego wysokości z uwzględnieniem dochodu z prowadzenia gospodarstwa rolnego. Skarżąca argumentuje, że nie prowadzi gospodarstwa rolnego, które oddała w dziesięcioletnią dzierżawę, a zatem wyliczenie spornego dochodu z uwzględnieniem dochodu z prowadzenia gospodarstwa rolnego jest nieprawidłowe.

W ocenie Sądu, z takim stanowiskiem skarżącej nie można się zgodzić.

Z regulacji art. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wynika, że odliczeniu od dochodu podlegają jedynie składniki enumeratywnie wyliczone w ust. 3 cytowanego przepisu (stanowią one katalog zamknięty) – wśród których ustawodawca nie wymienia dochodów z prowadzenia gospodarstwa rolnego. Nie jest więc dopuszczalne odliczenie tego dochodu. Idąc dalej należy zauważyć, że określony w art. 3 ust. 4 dochód ma charakter ryczałtowy i jest ustalany niezależnie od faktycznych dochodów, jakie przynosi dane gospodarstwo. Bez znaczenia dla ustalenia tego dochodu pozostaje również okoliczność, że gospodarstwo rolne oddane zostało w dzierżawę. Bez względu na fakt, czy ziemia uprawiana jest bezpośrednio przez właściciela, czy oddana w dzierżawę, dochód ustala się tak samo biorąc pod uwagę wielkość gospodarstwa rolnego. Żaden przepis prawa nie upoważnia i nie nakazuje - przy ustalaniu dochodu z gospodarstwa rolnego osoby ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy - uwzględnienia okoliczności, że grunt został oddany w dzierżawę. Gdyby tak było ustawodawca uczyniłby to wprost, jak przykładowo w art. 5 ust. 8a ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1518), bądź zawarł odesłanie do stosowania przepisów innych ustaw w tej kwestii.

Sąd stwierdził, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie miała znaczenia wskazywana przez stronę skarżącą okoliczność "zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego" wobec zawarcia na 10 lat umowy jego dzierżawy. W orzecznictwie i doktrynie podkreśla się, że w pojęciu prowadzenia gospodarstwa rolnego mieści się cały zespół czynności (takich jak sprawowanie nadzoru, zarządzanie), w związku z czym nie jest wymagana osobista praca w tym gospodarstwie.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd podkreślił, że ustawa o dodatkach mieszkaniowych kompleksowo reguluje kwestię przyznawania tego świadczenia. Wobec powyższego bez znaczenia jest okoliczność, że jak twierdzi skarżąca art. 6 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. z 2012 r., poz. 803), zawierający definicję rolnika indywidualnego, jest dla niej korzystny, skoro ustawa ta nie ma zastosowania w rozpatrywanym przypadku. Z powyższych względów w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania również art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2015 r. poz. 704). Ponadto jak słusznie również zauważyło to Kolegium, przepisy te dotyczą uzyskania uprawnień emerytalno-rentowych w sytuacji zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, a ani skarżącej, ani jej mężowi nie przysługuje status emeryta bądź rencisty, a umowa dzierżawy, o której mowa w tym przepisie winna być zgłoszona do ewidencji gruntów i budynków, która jest prowadzona przez starostwo (art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne). Tymczasem umowa dzierżawy, na którą powołuje się skarżąca została zgłoszona innemu organowi.

Z rozstrzygnięciem tym skarżąca nie zgodziła się i wywiodła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżając wyrok w całości, zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.:

1. art. 3 ust. 3, a także art. 7 ust. 9 w zw. z art. 3 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżąca jest osobą prowadzącą gospodarstwo rolne w Z. i uzyskała dochód z prowadzenia gospodarstwa rolnego, w konsekwencji organ słusznie domagał się zwrotu części dodatku mieszkaniowego, mimo wykazania, że skarżąca nie uzyskała dochodu z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego oraz, że faktycznym prowadzącym to gospodarstwo jest M.H., na podstawie stosownej umowy dzierżawy zawartej na okres 10 lat;

2. art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego poprzez jego nieuwzględnenie pomimo, że jest korzystny dla skarżącej, gdyż stanowi, że osoba fizyczna prowadzi gospodarstwo rolne, jeżeli pracuje w tym gospodarstwie oraz podejmuje wszelkie decyzje dotyczące prowadzenia działalności rolniczej w tym gospodarstwie;

3. art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz art. 5 ust. 8a pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez błędne przyjęcie, że nie mają one znaczenia dla ustalenia czy skarżąca prowadzi gospodarstwo rolne i w konsekwencji ich nieuwzględnienie, a ich uwzględnienie byłoby korzystne dla skarżącej i prowadziłoby do wniosku, że ustalając dochód rodziny nie wlicza się dochodu z obszaru rolnego oddanego w dzierżawę.

Mając powyższe na względzie, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi (choć błędnie wskazano "skargi kasacyjnej"), a nadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca złożyła także oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przytoczono argumentację, która w ocenie skarżącego, świadczy o naruszeniu przez Sąd I instancji wskazanych przepisów prawa materialnego. W szczególności, cytując powołane przepisy, zakwestionowano zaliczanie dochodu z prowadzenia gospodarstwa rolnego do dochodu będącego podstawą ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego, a także wskazano, że powołana ustawa nie zawiera definicji "prowadzenia gospodarstwa rolnego", a zatem należało sięgnąć do innych przepisów celem właściwego ustalenia znaczenia tego pojęcia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwione podstaw, a wyrok odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Przed odniesieniem się do jej zarzutów zauważyć należy, że w myśl art. 182 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, którą ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie ziściły się te warunki odstępstwa od zasady jawności, a rozprawa przed Naczelnym Sądem Administracyjnym byłaby zbędna.

W tej sprawie organ odwoławczy, będąc związany - w myśl art. 153 P.p.s.a. - oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w przywołanych w stanie sprawy wyrokach sądów administracyjnych, winien był zbadać czy wysokość dodatku mieszkaniowego została prawidłowo obliczona w związku z ujawnieniem nowej okoliczności, nieznanej wcześniej organowi I instancji, to jest nabycia przed datą wydania decyzji gospodarstwa rolnego. Kolegium takiej oceny dokonało, a legalność wydanej decyzji potwierdził Sąd I instancji. Stanowisko to podziela Naczelny Sąd Administracyjny.

Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r.

W myśl art. 3 ust. 4 powołanej ustawy, dochód z prowadzenia gospodarstwa rolnego ustala się na podstawie powierzchni gruntów w hektarach przeliczeniowych i przeciętnego dochodu z 1 hektara przeliczeniowego, ostatnio ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie art. 18 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 1993 r. Nr 94, poz. 431, z późn. zm.).

Jak zatem słusznie zauważył Sąd I instancji, określony w art. 3 ust. 4 dochód ma charakter ryczałtowy i jest ustalany niezależnie od faktycznych dochodów, jakie przynosi dane gospodarstwo. Oznacza to, że żadnego znaczenia nie ma okoliczność, iż dane gospodarstwo zostało wydzierżawione, tym bardziej poza jakąkolwiek oceną pozostaje to czy w wyniku zawartej umowy dzierżawy, dzierżawca zobowiązał się do uiszczenia na rzecz właściciela czynszu dzierżawnego czy też gospodarstwo rolne wydzierżawiane jest nieodpłatnie. Bez względu na fakt, czy ziemia uprawiana jest bezpośrednio przez właściciela, czy oddana w dzierżawę, dochód ustala się tak samo biorąc pod uwagę wielkość gospodarstwa rolnego. Dokonana przez Sąd I instancji wykładnia omawianych przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest prawidłowa.

W tym przypadku niezasadne było sięganie do innych przepisów prawa.

Wyjaśnić jednak trzeba skarżącej kasacyjnie, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest już stanowisko, zgodnie z którym w ustawie o świadczeniach rodzinnych, na którą powołuje się skarżąca, ustawodawca przyjął domniemanie, iż z gospodarstwa rolnego uzyskuje się dochód, niezależnie od tego, czy się na nim pracuje, czy się je wydzierżawia. Do zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej w sytuacji wydzierżawienia gruntów rolnych dochodzi tylko w sytuacji, gdy umowa dzierżawy gospodarstwa rolnego zostaje zawarta na podstawie przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (art. 5 ust. 8a).

W myśl art. 28 ust. 4 okt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników uznaje się, że emeryt lub rencista zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej, jeżeli ani on, ani jego małżonek nie jest właścicielem (współwłaścicielem) lub posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym i nie prowadzi działu specjalnego, nie uwzględniając:

1) gruntów wydzierżawionych, na podstawie umowy pisemnej zawartej na co najmniej 10 lat i zgłoszonej do ewidencji gruntów i budynków, osobie niebędącej:

a) małżonkiem emeryta lub rencisty,

b) jego zstępnym lub pasierbem,

c) osobą pozostającą z emerytem lub rencistą we wspólnym gospodarstwie domowym,

d) małżonkiem osoby, o której mowa w lit. b) lub c).

Treść powyższego przepisu jednoznacznie wskazuje, że umowa dzierżawy jest zawierana wyłącznie pomiędzy podmiotami w nim wymienionymi, a wydzierżawiającym zawsze pozostaje emeryt lub rencista. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Bezspornym jest, iż skarżąca na skutek zawarcia umowy dzierżawy nie stała się emerytem lub rencistą rolniczym, któremu przysługuje pełne prawo do emerytury, a umowa dzierżawy gruntów rolnych, na którą powołuje się skarżąca, nie została zawarta w trybie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Brak także podstaw do zastosowania art. 6 ust. 2 pkt ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Po pierwsze, ustawa ta nie znajduje w sprawie zastosowania, na co zwracał już uwagę Sąd I instancji, a po drugie dokonana w sprawie wykładnia przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest kompletna i nie wymaga uzupełnienia tylko dlatego, że przywołany przepis jest dla skarżącej korzystny. Powoływanie się w procesie interpretacji przepisów na konkretny rodzaj wykładni (np. systemową) musi mieć swoje racjonalne uzasadnienie.

Podsumowując wskazać trzeba, że skoro w sprawie ustalono, że do dochodów rodziny skarżącej za miesiące czerwiec, lipiec i sierpień 2012 r. wykazanych w deklaracji w kwocie 7.477,74 zł z tytułu wynagrodzenia za pracę oraz zasiłków rodzinnych na 2 dzieci należało doliczyć dochód z gospodarstwa rolnego w kwocie 888,85 złote, to zasadnie Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji uchylającą (po wznowieniu postępowania) własną decyzję w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego na okres od 1 października 2012 r. do 31 marca 2013 r. i w to miejsce orzekającą o przyznaniu stronie dodatku mieszkaniowego na ww. okres w prawidłowej wysokości 52,68 zł miesięcznie. Powołanie się zatem przez organy administracji publicznej na art. 7 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, nie budzi zastrzeżeń.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.