Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 710/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 164 w zw z art. 131 ust. 2 pkt 1, art. 132 ust. 2 pkt 2, art. 132 ust. 2 pkt 3.
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 98.
journal: Dz.U. 2014 poz 121
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2014 r. sprawy ze skargi M. A. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2013 r. nr Sp. [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...], po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] lipca 2013 roku wniosku C. AG z siedzibą w S., Szwajcaria (dalej: "uczestnik" lub "wnioskodawca") o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "Chatier" o nr [...], udzielonego na rzecz M. A. (dalej: "uprawniony", "skarżący" lub "strona") prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A&S [...] M. A. w K., na podstawie art. 164 w związku z art. 131 ust. 2 pkt 1, art. 132 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm., dalej: "p.w.p.") oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., Urząd Patentowy RP orzekł o unieważnieniu prawa ochronnego na znak towarowy "Chatier" o nr [...].

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym oraz prawnym.

W dniu 24 grudnia 2008 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek uczestnika o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "Chatier" o nr [...], udzielonego na rzecz skarżącego. Ww. znak towarowy został zgłoszony do ochrony w dniu [...] lutego 2006 r. i przeznaczony do oznaczania następujących towarów: wyroby perfumeryjne - perfumy, wody toaletowe i zapachowe, wody lawendowe, wody kolońskie, dezodoranty do użytku osobistego, kosmetyki, balsamy kosmetyczne, kremy do skóry, kremy kosmetyczne do twarzy i rąk, śmietanki, maseczki kosmetyczne, mleczko kosmetyczne, toniki, żele kosmetyczne, peelingi, szampony, lotony, farby, odżywki, pianki, lakiery i żele do włosów, mydła kosmetyczne, mydła dezodorujące, szminki, kredki kosmetyczne, pastele i cienie do powiek, tusz do rzęs, pudry kosmetyczne, lakiery do paznokci, zestawy kosmetyków dla dzieci i dorosłych oraz zestawy kosmetyków dla kobiet i mężczyzn, płyny do kąpieli, olejki do kąpieli, olejki do opalania, talk kosmetyczny - z kl. 3, biżuteria, amulety, bransoletki, breloczki, broszki, klejnoty, klipsy, kolczyki, spinki do krawatów, łańcuszki, medaliony naszyjniki, obrączki, ozdoby, ozdoby srebrne, perły, pierścionki, szkatułki na biżuterię z metali szlachetnych, wyroby jubilerskie, zegarki - z kl. 14, aktówki, dyplomatki, torby do noszenia dzieci, etui skórzane na klucze, portfele na karty wizytowe, parasole, parasolki, pasy skórzane, torby plażowe, plecaki, torby podróżne, portfele, portmonetki, sakiewki, teczki skórzane, torby do noszenia niemowląt, torby na zakupy, torby podróżne, torebki, tornistry szkolne, walizy, siatki na zakupy - z kl.18, apaszki, berety, bielizna, bielizna osobista, biustonosze, bluzki, bluzy, body, buty sznurowane, chodaki, czapki, czapki z daszkiem, dziewiarstwo, ubrania dżersejowe, espadryle, etole, fartuchy, futra, getry, gorsety, halki, kalosze, kamizelki, kapelusze, kostiumy kąpielowe, płaszcze kąpielowe, kąpielówki, kombinezony, koszule męskie, krawaty, majtki, marynarki, obuwie plażowe, obuwie sportowe, odzież ze skóry i imitacji skóry, opaski na głowę, palta, pantofle, paski do odzieży, peleryny, piżamy, płaszcze, pończochy, pulowery, rajstopy, rajtuzy, legginsy, rękawice, sandały, sari, skarpetki, slipy, spodenki, spodnie, spódnice, suknie, swetry, szale, szlafroki, T-shirty, ubrania wierzchnie, kostiumy, ubrania dziecięce-wyprawka dziecięca - z kl. 25, błyskotki do ubrań, emblematy ozdobne, guziki, klamry do odzieży, koronki, kwiaty sztuczne, napy, opaski do włosów, pasmanteria, dodatki do ubrań z piór, spinki do włosów, peruki, żaboty - z kl. 26, gry i zabawki, balony do zabawy, bańki mydlane, bąki, deski surfingowe, deskorolki, domki dla lalek, gry stołowe, gry towarzyskie, grzechotki, huśtawki, klocki, konie na biegunach, gry polegające na konstrukcjach, kości do gry, kółka do gry, kręgle, lalki, latawce, lotki, łóżka dla lalek, misie pluszowe, pistolety-zabawki, pluszowe zabawki, pojazdy- zabawki, szachy, ubranka dla lalek, układanki logiczne, warcaby, wrotki, zabawki ruchome - z kl. 28.

Wnioskodawca uznał, iż posiada interes prawny do występowania o unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy w oparciu o swoje wcześniej istniejące wyłączne prawa do znaków towarowych Cartier o nr [...] oraz Cartier o nr [...] oraz prawo do renomowanej firmy C. N.V., które zostały naruszone poprzez udzielenie ochrony na znak sporny.

Jako podstawę prawną swojego żądania wnioskodawca wskazał ostatecznie art. 131 ust. 1 pkt 1, art. 131 ust. 2 pkt 1, art. 132 ust.2 pkt 2 i art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p. Wyjaśnił, że od XIX wieku prowadzi działalność gospodarczą wprowadzając do obrotu swoje produkty, tj. biżuterię, luksusowe przedmioty codziennego użytku oraz wyroby perfumeryjne na światowe rynki pod znakiem CARTIER. W Polsce jest uprawniony do szeregu znaków towarowych zawierających element CARTIER, przy czym pierwszy z nich został zgłoszony do ochrony w Urzędzie Patentowym RP w 1972 r. Znakami przeciwstawionymi znakowi spornemu w rozpatrywanej sprawie są:

1) znak słowny CARTIER o nr [...], z pierwszeństwem od dnia [...] września 1972 r., który jest przeznaczony do oznaczania towarów z kl. 03,14,16,18,20 i 21 takich jak: ekstrakty do perfum, wody toaletowe, pudry do twarzy, róże, kredki do ust, tusz do rzęs, ołówki do brwi oraz wyroby perfumeryjne, wyroby jubilerskie do użytku osobistego oraz wyroby z drogocennych metali, mianowicie następujące wyroby wykonane w całości lub częściowo z drogocennych metali lub nimi powlekane takie, jak grzebienie i futerały na grzebienie, kasety, szkatułki na biżuterię, ozdoby do kapeluszy, klipsy do krawatów, łańcuszki do zegarków, maskotki, bransoletki, bransoletki do zegarków i klamerki do nich z wyjątkiem zegarków; spinki do mankietów, guziki do kołnierzy, spinki do koszul, guziki do kamizelek, medaliony, broszki, ozdoby do włosów, kolczyki, szpilki do kapeluszy, klipsy jubilerskie, nowości jubilerskie, kosmetyczki, futerały do okularów, papierośnice i kasety na papierosy i cygara oraz zapalniczki do papierosów i cygar; tabakierki, cygarniczki do papierosów i cygar; fajki, skrzynki do przechowywania towarów w wilgoci, popielniczki, inicjały jubilerskie, wojskowe i marynarskie, medale pamiątkowe i insygnia dekoracyjne, ramy do luster i obrazów, przybory do toreb podróżnych, rączki i ozdoby do lasek i parasoli, otwieracze do butelek, noże kieszonkowe, rozcinacze do kopert, portfele, klipsy z monet, butelki do perfum, miksery do koktajli, komplety przyborów stanowiących wyposażenie biurek, torebki damskie, zastawa stołowa i naczynia kuchenne, tace dzbany, puchary, wazony, serwisy do kawy i herbaty, pudełka do zapałek, flaszki kieszonkowe, wyroby toaletowe, komplety do golenia, łańcuszki do kluczy, pierścionki, naparstki, okładki na książeczki czekowe, zakładki do książek, kompasy, siatki na zakupy, lichtarze, kandelabry, kasety na biżuterię, pojemniki na cukierki, krzyżyki, różańce i klamerki oraz muszle wodne i ich części inkrustowane lub w inny sposób ozdabiane bądź drogocennymi metalami lub zarówno drogocennymi metalami jak i klejnotami; pudełka na cygara i papierosy, tabakierki, cygarniczki do papierosów i cygar, fajki, niesamozapalne zapalniczki, pudełka na zapałki, popielniczki i skrzynki do przechowywania towarów w wilgoci; zegarki i zegary oraz zegarki ręczne wraz z paskami lub bransoletkami do umocowania zegarka na nadgarstku, zegary i zegarki podróżne w futerałach skórzanych, sukiennych i podobnych dla ochrony ich w czasie podróży; książeczki kieszonkowe w połączeniu z torbami na zakupy, sakiewki, portfele, futerały na klucze, kasety na karty, skrzynki na akta, pudełka na fotografie, skórzane koperty do zegarków, walizki podróżne, nesesery wyposażone w przybory a mianowicie w metalowe i plastikowe pojemniki, oraz szczotki, grzebienie, nożyczki, pilniki, nesesery niewyposażone, portmonetki i książki kieszonkowe, papier do pisania i papier listowy, mianowicie papiery firmowe, karty korespondencyjne, koperty z adresem lub bez adresu zwrotnego, otwieracze do kopert, kałamarze, komplety przyborów stanowiących wyposażenie biurek, linijki bez podziałek, bibularze, podkładki na biurka, kalendarze biurkowe i podstawki na kalendarze, notatniki i oprawki do nich, książki adresowe, piórniki, notatniki, bloki rysunkowe, okładki i wiązania do kartotek, opaski oraz pióra wieczne;

2) znak słowno-graficzny CARTIER o nr [...], z pierwszeństwem od dnia [...] lutego 1982 r., który jest przeznaczony do oznaczania towarów z kl. 03, 09, 14, 16, 18, 25, 33, 34 takich jak: perfumy, wyroby perfumeryjne, wody toaletowe, olejki eteryczne, preparaty upiększające, kosmetyki, kremy, pudry, środki do makijażu, mleczka toaletowe, lotiony, mydła toaletowe, szampony, pasty do zębów, sole do kąpieli, olejki kąpielowe, preparaty przeciwsłoneczne i do opalania, wszystkie wymienione towary w postaci stałej, płynnej lub w aerozolach, elektryczne aparaty i instrumenty, w tym elektryczne lub elektroniczne zapalniczki oraz aparaty i instrumenty do rejestrowania i odtwarzania obrazów; sprzęt kinematograficzny i fotograficzny, instrumenty optyczne, w tym okulary, szkła słoneczne, soczewki do okularów, ramki do okularów, etui do okularów; aparaty radiowe, aparaty telewizyjne, maszyny mówiące, w tym aparaty do zapisu i odtwarzania dźwięku, metale szlachetne i ich stopy, biżuteria z metali szlachetnych lub nimi pokrywana, wyroby jubilerskie, szlachetne i półszlachetne kamienie, kamienie surowe, bursztyn, perły, kość słoniowa; medale, wyroby z metali szlachetnych i ich stopów lub nimi platerowane takie, jak naczynia i nakrycia stołowe, pudełka, skrzynki, szkatułki, pudełka na puder, puderniczki na puder prasowany, portmonetki, guziki, spinki do mankietów, szpilki do krawatów, broszki, klamry do pasków, stojaki i podstawki na przedmioty, świeczniki, tace, obrączki do serwetek, świecidełka, statuetki, ramki na fotografie, wyroby zegarmistrzowskie, zegarki, zegarki na rękę, budziki, zegary, chronometry; papier i wyroby papiernicze, tektura i wyroby z tektury, artykuły piśmienne, artykuły biurowe, pióra, ołówki, flamastry, ołówki wykręcane, pióra kulkowe, przyciski, suszki, koszyki na listy, koszyki na śmieci, notesy, notatniki i terminarze, papier nutowy, koperty, karty, druki, karty do gry, wyroby ze skóry lub z imitacji skóry, kufry, torby podróżne, walizy; teczki na akta, sakiewki, etui na nuty, portfele, puzderka, bibularze i teczki na biurka, torebki ręczne, oprawki na fotografie, skrzynki, kasetki, oprawki na książki, tornistry, skórki zwierzęce, w tym okrycia ze skórek futrzanych, parasole, odzież gotowa i odzież miarowa damska, męska i dziecięca, płaszcze, płaszcze przeciwdeszczowe, kostiumy, spódnice, spodnie, garnitury, piżamy, bielizna, artykuły bieliźniarskie, bielizna damska, kostiumy kąpielowe, chusteczki, krawaty, szaliki, etole, tkaniny wełniane, pończochy, skarpetki, rękawiczki, paski, czapki, kapelusze, berety; obuwie i pantofle, sandały, buty; wina, likiery, szampany; tytoń surowy lub obrabiany, cygara, cygarille, papierosy, artykuły dla palaczy, w tym zapalniczki elektryczne i nieelektryczne, cygarniczki na papierosy i cygara, fajki, popielniczki, pudełka na cygara i papierosy, sakiewki na tytoń, słoiki na tytoń, skrzynki na cygara i papierosy, przetyczki do fajek, ustniki do fajek, przytrzymywacze do fajek, kasetki na fajki, filtry do fajek, wieszaki na fajki, bibułka papierosowa, pudełka na zapałki, futerały na zapałki, maszynki do zwijania papierosów do użytku osobistego, przycinaczki do cygar, knoty do zapalniczek, kamienie do zapalniczek, zbiorniki do zapalniczek, płyny do zapalniczek, filtry papierosowe, dozowniki na cygara i papierosy do użytku domowego i biurowego, zapałki,

- które, wraz z innymi znakami wnioskodawcy zawierającymi element "CARTIER", tworzą rodzinę znaków towarowych.

Zdaniem wnioskodawcy sporny znak jest podobny do ww. znaków towarowych CARTIER w takim stopniu, że powstaje ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do źródła pochodzenia towarów oznaczanych tymi znakami. Porównywane znaki towarowe są bowiem przeznaczone do oznaczania identycznych i podobnych towarów z kl. 3, 14, 18 i 25. Wnioskodawca stwierdził, iż same oznaczenia także są do siebie myląco podobne, zarówno w warstwie wizualnej jak i fonetycznej, ponieważ składają się z takiej samej ilości liter i sylab, a występująca między nimi różnica jest niedostrzegalna, gdyż sprowadza się do dwóch odmiennych liter "H" i "R" oraz przestawienia samogłoski "A".

Wnioskodawca podniósł również, iż należące do niego znaki towarowe CARTIER, podobnie jak nazwa jego przedsiębiorstwa, są renomowane i stanowią symbol jakości, unikalności, luksusu oraz prestiżu. W celu potwierdzenia w/w stanowiska wnioskodawca przedłożył do akt sprawy obszerny materiał dowodowy w postaci kopii artykułów prasowych z lat 2004-2008 (k. 17-860 t. I, II i III akt). Wypracowanie ww. renomy wymagało od wnioskodawcy poczynienia istotnych inwestycji na stworzenie wizerunku oznaczenia towarów ekskluzywnych. Tymczasem uprawniony ze spornego znaku prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wprowadzaniu do obrotu produktów kosmetycznych w postaci wód zapachowych m.in. za pośrednictwem sklepu internetowego pod adresem www.chatier.pl, przy czym wszystkie oferowane przez niego produkty perfumeryjne są odpowiednikami wyrobów znanych producentów ekskluzywnych perfum, wód perfumowanych i wód toaletowych. Zarówno nazwy jak i opakowania towarów uprawnionego zostały celowo dobrane w taki sposób, aby wywoływać wśród konsumentów skojarzenia z nazwami i opakowaniami renomowanych marek producentów wyrobów perfumeryjnych np. "Lacrosse" stanowiący odpowiednik "Lacoste", "Bruni Bana" - "Bruno Banani", czy też "Carriere Inspiration Man" stanowiące odpowiednik serii kosmetyków wnioskodawcy "CARTIER Declaration Man".

Opisane powyżej działania uprawnionego ze spornego znaku, zdaniem wnioskodawcy, stanowią zaplanowaną i przemyślaną strategię podszywania się pod renomowane luksusowe marki, tym bardziej, że ceny towarów (podróbek) oferowanych przez uprawnionego są znacząco niższe. W ocenie wnioskodawcy używanie w obrocie spornego znaku towarowego będzie powodowało rozmywanie renomy przeciwstawionych mu znaków towarowych CARTIER ze względu na brak możliwości kontroli jakości towarów oznaczanych znakiem spornym, zwłaszcza, iż znaki CARTIER spełniają także w istotnym stopniu funkcję gwarancyjną, która polega na przekazywaniu potencjalnym nabywcom informacji o cechach jakościowych oznaczanych towarów. Przyniesie również uprawnionemu nienależną korzyść wynikającą z promowania produktów uprawnionego poprzez nawiązanie do siły atrakcyjnej oddziaływania znaków CARTIER. Potencjalni nabywcy będą bowiem przenosić pozytywne asocjacje wiążące się ze znakami CARTIER na produkty opatrzone spornym znakiem, zaś uprawniony oznaczając swoje produkty znakiem podobnym do znaków renomowanych wyróżni je na tle anonimowej oferty produktów substytucyjnych innych przedsiębiorców wykorzystując tzw. efekt kontrastu.

Wnioskodawca podniósł także, iż prawo ochronne na sporny znak towarowy narusza jego prawo do firmy C. N.V.

W piśmie z dnia 4 lutego 2009 r. uprawniony wniósł o oddalenie wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy. Uprawniony przyznał, iż towary oznaczane porównywanymi znakami z kl. 3 są do siebie podobne, jednakże same oznaczenia, jego zdaniem, podobieństwa nie wykazują. Różnią się bowiem we wszystkich trzech płaszczyznach postrzegania - wizualnej, fonetycznej oraz znaczeniowej. Znak sporny wymawia się jako "szatier", natomiast znaki przeciwstawione jako "kartier". Początkowe elementy w/w znaków towarowych są całkowicie odmienne - znak sporny rozpoczyna się literami "CH", zaś jego pierwsza sylaba to "CHA"-, podczas, gdy pierwsza literą znaków przeciwstawionych jest "C", a sylabą "CAR"-. Dodatkowo znak sporny został opatrzony grafiką, która uwypukla różnice występujące pomiędzy badanymi znakami towarowymi. Ponadto porównywane znaki towarowe mają całkowicie odmienne znaczenie - słowo CHATIER z języka francuskiego oznacza "wygładzać", natomiast słowo CARTIER oznacza "producenta, sprzedawcę".

W związku z powyższym, w ocenie uprawnionego, znak sporny oraz znaki mu przeciwstawiane, oceniane jako całość, nie są do siebie podobne w stopniu umożliwiającym wprowadzenie odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów z kl. 3. Uprawniony powołał się na wyrok NSA z dnia 22 października 2004 r., sygn. akt GSK 811/04, w którym Sąd uznał za niepodobne do siebie znaki towarowe WEST i WELT.

Uprawniony podniósł także, iż ze względu na brak podobieństwa badanych znaków towarowych niezasadny jest zarzut wnioskodawcy o naruszeniu jego praw do renomowanych znaków towarowych CARTIER. Niezależnie od powyższego, zdaniem uprawnionego, wnioskodawca nie wykazał, iż powołane przez niego znaki towarowe CARTIER o nr [...] oraz [...] są renomowane. Uprawniony podkreślił, iż o renomie znaku towarowego decyduje kilka czynników, m.in. sytuacja towaru oznaczanego tym znakiem na rynku, to jest jego ilość, dostępność sposób i zasięg dystrybucji, co może być wykazane przy pomocy dokumentów handlowych, sondaży, ekspertyz, opinii, dokumentów potwierdzających wystawienie towarów na targach, czy też dokumentów poświadczających sponsorowanie różnego rodzaju imprez, czy udział w akcjach charytatywnych. Tymczasem wnioskodawca dokumentów takich nie przedłożył do akt sprawy. Ponadto, z materiału dowodowego dołączonego do wniosku wynika, że wyroby wnioskodawcy opatrywane znakami towarowymi CARTIER są drogie, przeznaczone dla bogatych odbiorców, czyli w zasadzie zna je tylko wąski krąg odbiorców, co oznacza, że zna je tylko wąski krąg odbiorców, w związku z czym niezasadne jest twierdzenie o ich renomie.

Uprawniony stwierdził, iż zarzut wprowadzania przez niego do obrotu tanich towarów w podobnych do znanych marek opakowaniach także jest nietrafny, ponieważ wbrew twierdzeniu wnioskodawcy opakowania te są od siebie różne, a okoliczność powyższa nie stanowi przedmiotu przedmiotowego postępowania.

W piśmie z dnia 21 stycznia 2010 r. wnioskodawca podtrzymał swoje dotychczasowe twierdzenia i argumenty. Jednocześnie rozszerzył podstawę prawną wniosku o art. 131 ust. 1 pkt 1 oraz art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p. Stwierdził, że uprawniony, zgłaszając do ochrony sporny znak towarowy celowo upodobnił go do renomowanych znaków towarowych CARTIER w taki sposób, iż budzi on wyraźne z nimi skojarzenia. Okoliczność powyższa umożliwia uprawnionemu wykorzystywanie siły atrakcyjnej znaków CARTIER do promocji własnych towarów, bez ponoszenia wysiłków i wydatków na powyższy cel. O złej wierze uprawnionego świadczy w ocenie wnioskodawcy także całokształt działalności uprawnionego, który wybiera i zgłasza do rejestracji nazwy wyraźnie nawiązujące do nazw uznanych na rynku produktów, stosuje podobne opakowania i falkony, a ponadto zamieszcza w bezpośrednim sąsiedztwie swoich znaków informacje o oryginalnym produkcie, który naśladuje. Takie łączne przedstawianie dwóch znaków wzmacnia i utrwala w świadomości odbiorców skojarzenia pomiędzy znakiem uprawnionego, a wybranym znakiem renomowanym zwiększając w ten sposób znajomość marek uprawnionego.

Zdaniem wnioskodawcy tożsamość branż w jakich działają obie strony postępowania, jawność rejestru znaków towarowych, kilkudziesięcioletnia ochrona oznaczeń CARTIER oraz ich międzynarodowa renoma uzasadniają stanowisko, iż uprawniony zgłaszając do ochrony znak sporny wiedział, lub co najmniej powinien był wiedzieć o prawach służących wnioskodawcy. Wnioskodawca przedłożył do akt sprawy m.in. kopie trzech decyzji Urzędu Patentowego RP unieważniających prawa ochronne na znaki towarowe "Chatier Purl" [...] "Chatier Cool Men" [...] i "Chatier Ross" [...], udzielone na rzecz uprawnionego, wydruki z internetowej bazy [...] dotyczące odmowy uznania skutków międzynarodowej rejestracji znaku CHATIER o nr [...] w Bułgarii, Rumunii, Rosji, na Węgrzech, a także wydruk ze strony internetowej uprawnionego [...] z dnia 21.09.2009 r.

Przy piśmie z dnia 15 września 2010 r. wnioskodawca przedłożył dodatkowo do akt sprawy wyrok Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lipca 2010 r., w którym Sąd uznał znaki towarowe CARTIER i CHATIER za podobne i zakazał uprawnionemu posługiwania się znakiem CHATIER w obrocie gospodarczym oraz opinię biegłego sądowego prof. J. W. z dnia [...] kwietnia 2010 r., do której Sąd odwołuje się w uzasadnieniu ww. wyroku.

W piśmie z dnia 17 czerwca 2013 r. uprawniony podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Podniósł, iż od 2002 r. jest uprawniony do słownego znaku towarowego CHATIER o nr [...], przeznaczonego do oznaczania towarów z kl. 3 takich jak: wyroby perfumeryjne, w tym: perfumy, wody toaletowe, woda lawendowa, woda kolońska, dezodoranty do użytku osobistego, który jest znakiem wiodącym całej serii znaków towarowych z elementem CHATIER.

Podkreślił, iż swoją markę z elementem CHATIER buduje od ponad 10 lat, przy czym zgłosił do ochrony 22 znaki towarowe z elementem CHATIER, z których 13 już zostało zarejestrowanych. Jednocześnie powołał się na art. 165 ust. 1 pkt 1 p.w.p., zgodnie z którym z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy nie można wystąpić, jeżeli przez okres kolejnych 5. lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca będąc świadomy jego używania nie sprzeciwia się temu, wskazując, iż od chwili rejestracji w/w znaku towarowego CHATIER o nr [...] minęło 7 lat, a wnioskodawca miał pełną świadomość stosowania tego znaku w obrocie. Uprawniony stwierdził, iż orzecznictwo krajowe, wbrew linii orzecznictwa europejskiego, ukształtowało się w kierunku przyznania uprawnionym do wcześniejszych znaków towarowych szerszej ochrony aniżeli podmiotom, które wprawdzie zgłosiły swoje znaki później, lecz również uzyskały na nie prawa ochronne.

Uprawniony podniósł także, iż wyrok Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] lutego 2011 r., sygn. akt [...] jest nieistotny dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, ponieważ wyłącznie Urząd Patentowy RP posiada kompetencje do dokonania oceny, czy przy udzielaniu prawa ochronnego na sporny znak towarowy zostały spełnione ustawowe przesłanki umożliwiające jego zarejestrowanie.

Uprawniony podkreślił, iż w porównywanych znakach towarowych identyczne są ich drugie człony "-TlER", co nie może przesądzać o podobieństwie tych znaków jako całości. Znaki te bowiem różnią się we wszystkich trzech płaszczyznach postrzegania. Znaki przeciwstawione są wymawiane jako "CARTIER" lub "KARTIER", przy czym zawarta w w/w wyrazie głoska "R" jest charakterystyczna i dobrze słyszalna. Natomiast znak sporny wymawia się jako "HATIER" lub "SZATIER", przez co nazwa ta brzmi szumiąco i łagodnie. Uprawniony wskazał, iż funkcjonuje wiele oznaczeń składających się z liter "CHAT" i końcówki "TIER", które zostały zarejestrowane na rzecz różnych podmiotów gospodarczych. Jednocześnie przyznał, iż Naczelny Sąd Administracyjny uznał trzy należące do niego znaki towarowe zawierające słowo CHATIER za konfuzyjnie podobne do znaków CARTIER, jednakże w analogicznych sprawach np. dotyczącej znaku CALIPSON i CALYPSO orzekł o braku podobieństwa.

Uprawniony stwierdził również, iż Urząd Patentowy RP unieważniając jego znaki towarowe zawierające element "CARTIER" w sprawach o nr [...],[...] oraz [...] nie zachował konsekwentnego stanowiska co do kręgu odbiorców, do których kierowane są produkty oznaczane badanymi znakami towarowymi stwierdzając, iż kosmetyki to towary nabywane impulsowo, zaś innym razem, iż towary wnioskodawcy są przeznaczone dla wybranych, zamożnych klientów. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie grupy odbiorców towarów opatrzonych porównywanymi znakami towarowymi, ze względu na cenę tych towarów są całkowicie odmienne. Uprawniony podniósł również, iż towarów CARTIER praktycznie nie ma na polskim rynku, co uniemożliwia wprowadzenie przeciętnych odbiorców w błąd. Zdaniem uprawnionego wnioskodawca nie wykazał również renomy swoich znaków towarowych na obszarze Polski.

Na rozprawie, która odbyła się w dniu [...] lipca 2013 r. wnioskodawca podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Uprawniony mimo prawidłowego zawiadomienia o rozprawie nie stawił się.

Rozpoznając przedmiotowy wniosek Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego RP stwierdziło, że wnioskodawca wykazał posiadanie interesu prawnego w domaganiu się unieważnienia spornego prawa ochronnego. Powołał się on bowiem na przysługujące mu prawa do wcześniejszych znaków towarowych "Cartier", które zostały jego zdaniem naruszone poprzez rejestrację spornego znaku.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przy rejestracji spornego prawa ochronnego art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Kolegium stwierdziło, że powyższy przepis ma zastosowanie wówczas, gdy spełnione zostaną łącznie trzy przesłanki: podobieństwa lub identyczności oznaczeń, podobieństwa lub identyczności towarów, do oznaczania których przeznaczone są dane znaki towarowe oraz przesłanka istnienia ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia oznaczanych towarów, polegającą w szczególności na skojarzeniu między znakami.

Kolegium Orzekające zauważyło, że porównywane znaki przeznaczone są do oznaczania towarów identycznych i podobnych z kl. 3, 14, 18 oraz 25. Przeciwstawione znakowi spornemu znaki towarowe CARTIER o numerach [...] oraz [...] są przeznaczone do oznaczania towarów z kl. 3 takich jak: ekstrakty do perfum, wody toaletowe, pudry do twarzy, róże, kredki do ust, tusz do rzęs, ołówki do brwi oraz wyroby perfumeryjne, perfumy, olejki eteryczne, preparaty upiększające, kosmetyki, kremy, pudry, środki do makijażu, mleczka toaletowe, lotiony, mydła toaletowe, szampony, pasty do zębów, sole do kąpieli, olejki kąpielowe, preparaty przeciwsłoneczne i do opalania, wszystkie wymienione towary w postaci stałej, płynnej lub w aerozolach. Znak sporny jest natomiast przeznaczony w kl. 3 do oznaczania następujących towarów identycznych: wyroby perfumeryjne - perfumy, wody toaletowe i zapachowe, wody lawendowe, wody kolońskie, kosmetyki, zestawy kosmetyków dla dzieci i dorosłych oraz zestawy kosmetyków dla kobiet i mężczyzn, kremy do skóry, kremy kosmetyczne do twarzy i rąk, pudry kosmetyczne, śmietanki, mleczko kosmetyczne, lotony, mydła kosmetyczne, mydła dezodorujące, szampony, olejki do opalania, tusz do rzęs, szminki, kredki kosmetyczne, płyny do kąpieli, olejki do kąpieli, pastele i cienie do powiek oraz towarów podobnych takich jak: dezodoranty do użytku osobistego, balsamy kosmetyczne, maseczki kosmetyczne, toniki, żele kosmetyczne, peelingi, farby, odżywki, pianki, lakiery i żele do włosów, lakiery do paznokci, talk kosmetyczny.

Wszystkie wskazane towary mają podobne przeznaczenie, bowiem należą do kategorii szeroko rozumianych produktów kosmetycznych i środków czystości. Są one artykułami powszechnego użytku, dostępnymi w tych samych punktach sprzedaży, czyli drogeriach, sklepach wielobranżowych, czy supermarketach.

Kolegium Orzekające podniosło, że w kl. 14 zakresy porównywanych znaków towarowych całkowicie się pokrywają. Znak sporny służy bowiem do oznaczania następujących towarów: biżuteria, amulety, bransoletki, breloczki, broszki, klejnoty, klipsy, kolczyki, spinki do krawatów, łańcuszki, medaliony naszyjniki, obrączki, ozdoby, ozdoby srebrne, perły, pierścionki, szkatułki na biżuterię z metali szlachetnych, wyroby jubilerskie, zegarki, które są identyczne w odniesieniu do zegarków, wyrobów jubilerskich do użytku osobistego oraz wyrobów z drogocennych metali szczegółowo wymienionych w wykazach znaków przeciwstawionych. Z uwagi na identyczność ww. towarów oczywistym jest, że towary te mają takie samo przeznaczenie, charakter oraz krąg odbiorców.

Kolegium Orzekające wskazało, że wykaz znaku spornego obejmuje także towary z kl. 18 identyczne względem towarów oznaczanych znakami przeciwstawionymi tj.: aktówki, dyplomatki, portfele na karty wizytowe, parasole, parasolki, plecaki, torby podróżne, portfele, portmonetki, sakiewki, teczki skórzane, torby podróżne, torebki, tornistry szkolne, walizy, a także towary takie jak: torby do noszenia dzieci, etui skórzane na klucze, pasy skórzane, torby plażowe torby do noszenia niemowląt, torby na zakupy siatki na zakupy, które są towarami podobnymi do toreb podróżnych, etui na nuty, torebek ręcznych oraz wyrobów ze skóry i imitacji skóry, do oznaczania których przeznaczone są znaki CARTIER.

Wyżej wymienione identyczne towary mają taki sam charakter, przeznaczenie oraz grono odbiorców, natomiast towary, które Kolegium uznało za podobne są przeznaczone do przenoszenia lub porządkowania rzeczy, czy grupowania przedmiotów, mogą być wytwarzane przez tych samych przedsiębiorców w oparciu o identyczne surowce. Porównywane znaki towarowe są także przeznaczone do oznaczania identycznych towarów z kl. 25. Wszystkie, szczegółowo wymienione w wykazach badanych znaków towarowych produkty to odzież oraz obuwie. Zatem identyczne jest ich przeznaczenie i krąg odbiorców.

Wobec stwierdzenia identyczności podobieństwa towarów z kl. 3, 14, 18 oraz 25 Kolegium Orzekające przeprowadziło analizę porównawczą znaków towarowych, mając na uwadze, że ocena porównawcza znaków powinna być dokonana na różnych płaszczyznach postrzegania - wizualnej, znaczeniowej i fonetycznej. Kolegium uwzględniło również, że decydujące znaczenie dla oceny podobieństwa przeciwstawionych oznaczeń ma kryterium ogólnego wrażenia, jakie dane znaki wywierają na przeciętnym odbiorcy. Po dokonaniu analizy porównawczej spornego znaku towarowego i znaków należących do wnioskodawcy Kolegium Orzekające stwierdziło, że znaki te są podobne w takim stopniu, że istnieje niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia oznaczanych nimi towarów.

Analizując podobieństwo wizualne przeciwstawionych znaków Kolegium Orzekającego zauważyło, że znak CARTIER o numerze [...] jest słowny, zaś znak sporny CHATIER oraz znak CARTIER o numerze [...] są znakami słowno-graficznymi. W znakach tych elementami zdecydowanie dominującymi są jednak słowa, zaś ich szata graficzna jest skromna. W znaku CARTIER o numerze [...] ogranicza się ona jedynie do użycia stylizowanych siedmiu liter składających się na to słowo. Natomiast w znaku spornym słowo CHATIER ma charakter pierwszoplanowy w stosunku do elementów graficznych w postaci białych stylizowanych figur geometrycznych, tworzących elipsę oraz tła znaku w kolorze ciemnopopielatym. Powyższe słowo zostało zapisane literami łudząco przypominającymi stylizowane liternictwo znaku CARTIER o numerze [...]. Zdaniem Kolegium Orzekającego przeciętny odbiorca, patrząc na produkt opatrzony spornym znakiem, skupi przede wszystkim uwagę na słowie chatier, z którym będzie identyfikował oznaczony towar.

Kolegium Orzekające stwierdziło, że znak sporny jest w wysokim stopniu podobny do przeciwstawionych mu znaków CARTIER. Znaki te zawierają bowiem podobne słowa "chatier" i "cartier", które zostały zapisane w bardzo zbliżony sposób, przy użyciu identycznej czcionki. W powyższych słowach występuje sześć tych samych liter z zachowaniem identycznej pierwszej litery i zakończenia wyrazu. Słowa te mają taką samą długość. Różnica pomiędzy nimi polega jedynie na wykorzystaniu innej litery w pierwszej sylabie wyrazów (odpowiednio "h" i "r") i przestawieniu wspólnej litery "a". Oznacza to, że porównywane znaki towarowe są podobne na płaszczyźnie wizualnej. Uprawniony podniósł, iż wyrazy tworzące poszczególne znaki towarowe CHATIER oraz CARTIER posiadają w języku francuskim określone znaczenie, tj. "wygładzać", "karać" oraz "producent", ,"sprzedawca", niemniej jednak, zdaniem Kolegium Orzekającego, przeciętny polski konsument nie będzie znał ich znaczenia, w związku z czym porównywane znaki towarowe będą postrzegane jako fantazyjne. Kolegium Orzekającego na poparcie takiego stanowiska powołało się na wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 191/12.

Kolegium Orzekającego ponadto stwierdziło, że przywołany przez uprawnionego stan faktyczny oceniony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2004 r., sygn. akt GSK 811/04 dotyczący podobieństwa znaków towarowych "WELT" i "WEST" nie stanowi analogii dla niniejszej sprawy.

Zdaniem Kolegium Orzekającego w przedmiotowej sprawie podobieństwo znaków dotyczy również płaszczyzny fonetycznej, co wynika ze sposobu odczytywania słowa CHATIER przez odbiorców nie znających zasad wymowy obowiązujących w języku angielskim lub francuskim. Sposób odczytywania tego słowa może być podobny do wymowy znaków CARTIER. Wobec powyższego należy stwierdzić, że podnoszone podobieństwo badanych znaków ma charakter dominujący względem mało widocznych i słabo słyszalnych różnic.

W związku z dokonanymi ustaleniami Kolegium Orzekające stwierdziło zaistnienie okoliczności powstania ryzyka wprowadzenia w błąd nabywców towarów sygnowanych spornym znakiem. Ryzyko to istnieje także z uwagi na fakt, że przeciętny odbiorca, nawet jeśli jest osobą uważną i ostrożną, nie ma najczęściej możliwości porównania dwóch produktów w tym samym czasie i miejscu.

Kolegium Orzekające wskazało, że znak sporny został przeznaczony do oznaczania w większości identycznych towarów z kl. 3, 14, 18 oraz 25. W związku z powyższym należy zakładać, iż stopień uwagi nabywców towarów należących do poszczególnych kategorii - to jest kosmetyków i środków higienicznych, wyrobów jubilerskich oraz zegarków, wszelkiego rodzaju toreb i portfeli, czy też odzieży i obuwia będzie również taki sam. Zdaniem Kolegium Orzekającego artykuły kosmetyczne i higieniczne, torby i portfele, jak też odzież i obuwie są towarami powszechnego użytku, przy zakupie których nabywca zachowuje przeciętny stopień uwagi. W przypadku wyrobów jubilerskich oraz zegarków uwaga odbiorcy będzie podwyższona ze względu na to, iż towary te nie są kupowane tak często jak np. kosmetyki, a ich zakup może być poprzedzony analizą, jednakże nie są to towary wysoce specjalistyczne, wymagające posiadania wiedzy fachowej.

Kolegium Orzekające wyjaśniło, że dla oceny podobieństwa oraz ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd bez znaczenia pozostaje natomiast fakt, że strony postępowania stosują znaki towarowe do oznaczania towarów różniących się znacznie ceną. Cena towarów nie jest bowiem objęta zakresem ochrony znaków towarowych i może ulec zmianie w zależności od strategii biznesowej danego podmiotu gospodarczego.

Zdaniem Kolegium, w okolicznościach niniejszej sprawy, odpowiedni poziom uwagi nabywcy nie wyklucza jednak ryzyka wprowadzenia go w błąd ze względu na stopień podobieństwa znaków przy jednoczesnym podobieństwie towarów. Kolegium Orzekające uznało, że sporny znak jest w wysokim stopniu podobny pod względem wizualnym i fonetycznym do znaków CARTIER. Elementy różniące te oznaczenia nie eliminują ryzyka skojarzenia i pomylenia spornego znaku ze znakami zarejestrowanymi wcześniej i wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia oznaczanych nimi towarów. Ze względu na znaczne podobieństwo znaków istnieje realne niebezpieczeństwo, że odbiorca może błędnie uznać sporny znak za odmianę któregoś z wcześniej zarejestrowanych oznaczeń, pochodzącą od tego samego producenta lub też mylnie przyjmie, że istnieją związki organizacyjno - prawne łączące odrębne przedsiębiorstwa. A zatem istnieje znaczne niebezpieczeństwo, że podobieństwo znaków i towarów może w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego wprowadzać odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów nimi oznaczonych.

W związku z powyższym Kolegium Orzekające uznało, iż rejestracja spornego znaku towarowego w zakresie towarów z kl. 3, 14, 18 i 25 została dokonana z naruszeniem art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

Kolegium Orzekające analizując przedstawione przez wnioskodawcę dowody na okoliczność renomy znaków CARTIER wzięło pod uwagę przede wszystkim materiały prasowe dotyczące pozycji tej marki na rynku oraz postrzegania jej przez konsumentów. Z artykułu "Cały świat kocha luksusy" opublikowanego w 2006 roku (k. 809, tom III akt) wynika, że marka CARTIER jest uważana za jedną z najbardziej prestiżowych wśród perfum luksusowych i biżuterii oraz że zajmuje ona 86 miejsce na liście najbardziej wartościowych spośród luksusowych marek na świecie, zaś jej wartość została wyceniona na 3,4 miliarda dolarów. Z kolei w artykule opublikowanym w czasopiśmie "Marketing i Rynek" z 2004 roku mowa jest o tym, że przedmiotowa marka zadebiutowała na liście stu najbardziej wartościowych marek świata (k. 807, tom III akt). Przedstawione materiały świadczą również o tym, że towary oznaczane marką CARTIER były reklamowane w prasie z tzw. wyższej półki (m.in. Elle, Businessman Magazine, Manager Magazine, Gentleman, Glamour, Uroda). W ocenie organu zgromadzone dowody potwierdzają stanowisko wnioskodawcy dotyczące renomowanego charakteru jego znaków oraz tego, że towary nimi opatrzone kojarzą się odbiorcom z wysoką jakością i ekskluzywnym charakterem. Znaki CARTIER przeznaczone są do oznaczania towarów luksusowych, które ze swej definicji są produktami wysokiej jakości. Produkty takie nie muszą być powszechnie znane wszystkim odbiorcom na rynku, ponieważ ze względu na luksusowy charakter oraz wysoką cenę nie są skierowane do wszystkich nabywców. Są one przeznaczone dla klientów zamożnych i to wśród tej grupy klientów są znane i cieszą się renomą. Zdaniem Kolegium Orzekającego materiał dowodowy załączony przez wnioskodawcę do akt niniejszej sprawy potwierdza, iż marka CARTIER cieszy się wyjątkowym uznaniem na rynku, a klienci kojarzą z nią wysoką jakość produktów. Kolegium Orzekające wskazało, że stanowisko takie jest zasadne m.in. w świetle wyroku NSA z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 191/12, a także wyrokach NSA z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 97/12 oraz z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2323/11.

Mając na uwadze renomę znaków CARTIER oraz wobec stwierdzenia istnienia pomiędzy nimi, a spornym znakiem towarowym znacznego podobieństwa Kolegium Orzekające uznało również za zasadny zarzut naruszenia art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p. Zdaniem Kolegium wnioskodawca wykazał, że uzyskanie przez uprawnionego ochrony na sporny znak może być szkodliwe dla renomy znaków CARTIER i prowadzić do jej wykorzystania ze szkodą dla interesu ich właściciela. Podobieństwo spornego znaku do znaków renomowanych pozwala uprawnionemu korzystać z popularności i renomy tych znaków poprzez spowodowanie pozytywnego skojarzenia z nimi spornego znaku. Skojarzenie to prowadzić może do uznania przez nabywców towarów opatrzonych znakiem spornym za jakościowo podobne do sygnowanych znakami przeciwstawionymi. Przeciętny odbiorca może uznać, że ma do czynienia jeśli nie z identycznym, to co najmniej zbliżonym jakościowo produktem. Wniosek taki wynika z przekonania, że skoro nazwa towaru nawiązuje do znaków renomowanych to może być ich nową odmianą. W ten sposób rejestracja spornego znaku może okazać się szkodliwa dla renomy znaków CARTIER i prowadzić do jej wykorzystania w celu uzyskania nienależnych korzyści majątkowych ze sprzedaży towarów opatrzonych spornym znakiem.

W konsekwencji Kolegium Orzekające uznało, iż znak sporny narusza prawa wnioskodawcy do renomowanych znaków towarowych CARTIER, co uzasadnia unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy w całości, gdyż znaki renomowane są chronione poza granicami specjalizacji.

Na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2013 r. strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucono:

I. Naruszenie przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 10 § 1 k.p.a. polegające na przeprowadzeniu rozprawy oraz wydaniu zaskarżonej decyzji bez zapewnienia stronie czynnego udziału jak i umożliwienia jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji;

2) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. polegające na dokonaniu oceny podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych w sprzeczności z ogólnie przyjętymi zasadami;

3) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. polegające na braku wzięcia pod uwagę wszystkich okoliczności świadczących o braku istnienia podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych w stopniu mogącym wprowadzić w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów;

4) art. 7 k.p.a. z powodu niepodjęcia wszelkich i niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w kwestii renomy znaku towarowego uczestnika postępowania, a w szczególności w zakresie ustalenia wszystkich niezbędnych, wypracowanych w orzecznictwie, przesłanek ochrony renomowanego znaku towarowego w Polsce;

5) art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. z powodu braku zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz braku wszechstronnej i wnikliwej oceny całego materiału w kwestii renomy znaku towarowego uczestnika postępowania, a w szczególności w zakresie dowodów dotyczących ustalenia wszystkich niezbędnych, wypracowanych w orzecznictwie, przesłanek ochrony renomowanego znaku towarowego w Polsce;

6) art. 107 § 3 k.p.a. przez brak wnikliwego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, co w konsekwencji w sposób istotny wpłynęło na nieprawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego, tj. przepisów art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. oraz art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p.

II. Naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie:

1) art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w zw. z art. 4 ust. 1 lit. b Dyrektywy 2008/95/WE poprzez błędną wykładnię polegającą na błędnym przyjęciu, że przy ocenie podobieństwa znaków towarowych i ryzyka wprowadzenia odbiorcy w błąd, co do pochodzenia towarów można skupić się w głównej mierze na ocenie struktury literowej znaków, gdy tymczasem prawidłowa wykładnia wskazanych przepisów polega na przyjęciu, że konieczne jest dokonanie całościowego porównania znaków na wszystkich płaszczyznach: wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, w konsekwencji ogólnego wrażenia, jakie wywołują przeciwstawione znaki;

2) art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w zw. z art. 4 ust. 1 lit. b Dyrektywy 2008/95/WE poprzez błędną wykładnię polegającą na błędnym przyjęciu, że: samo ustalenie możliwości skojarzenia obu znaków jest już wystarczającą przeszkodą rejestracji, gdy tymczasem prawidłowa wykładnia wskazanych przepisów polega na

przyjęciu, że samo stwierdzenie możliwości skojarzenia obu znaków nie oznacza jeszcze, że zachodzi ryzyko wprowadzania ostrożnego, rozważanego i dobrze poinformowanego konsumenta w błąd, co do pochodzenia towarów, w rozumieniu art. 132 ust 2 pkt 2 p.w.p.;

3) art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w zw. z art. 4 ust. 1 lit. b Dyrektywy 2008/95/WE poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym przyjęciu, że znak towarowy słowno-graficzny CHATIER o numerze [...] jest podobny do wcześniejszych przeciwstawionych znaków towarowych: słownego znaku CARTIER o numerze [...] oraz do słowno-graficznego znaku CARTIER o numerze [...] w takim stopniu, że zachodzi ryzyko wprowadzenia ostrożnego, rozważnego i dobrze poinformowanego konsumenta w błąd, co do pochodzenia towarów;

4) art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w zw. z art. 4 ust. 1 lit. b Dyrektywy 2008/95/WE poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na pominięciu trzeciej ustawowej przesłanki do zastosowania tego przepisu, a mianowicie zwykłych warunków obrotu, w jakich funkcjonują przeciwstawione znaki;

5) art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p. w zw. art. 4 ust. 4 lit. a Dyrektywy 2008/95/WE poprzez błędną wykładnię, polegające na pominięciu wymogu prawnego, że rozszerzona ochrona renomowanego znaku towarowego na podstawie tego przepisu jest uzależniona od stopnia powtarzalności tego znaku oraz prawdopodobieństwa skojarzenia ("związku" w umyśle odbiorców) pomiędzy tym znakiem oraz znakiem przeciwstawionym, a także na pominięciu aspektu (wymogu prawnego), że nawet w sytuacji ewentualnego potwierdzenia takiego związku, podmiot dochodzący ochrony musi wykazać prawdopodobieństwo szkody dla swojego znaku, która byłaby wynikiem rejestracji znaku przeciwstawionego;

6) art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p. w zw. art. 4 ust. 4 lit. a Dyrektywy 2008/95/WE poprzez zastosowanie tego przepisu, w sytuacji, kiedy renoma

przeciwstawionych znaków nie została wykazana w Polsce.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Urząd Patentowy RP oraz zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Uczestnik postępowania pismem z dnia 21 sierpnia 2014 r. poparł rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). zw. dalej "p.p.s.a", Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1 b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie jest ona zasadna, albowiem zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2013 r., nie narusza zarówno przepisów prawa materialnego, w tym przede wszystkim art. 132 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej, jak również przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zdaniem Sądu, organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, należycie ocenił zgromadzony w toku postępowania spornego materiał dowodowy, dokonał jego wszechstronnej analizy i w konsekwencji zasadnie unieważnił prawo ochronne na sporny znak towarowy, stosując przy tym właściwe przepisy prawa krajowego interpretowane zgodnie z prowspólnotową ich wykładnią, uwzględniającą przede wszystkim stosowne postanowienia Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2008/95/WE z dnia 22 października 2008 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (Dz. Urz. UE L z 2008 r., nr 299, poz. 25).

W niniejszej sprawie, jako podstawę prawną swojego żądania, wnioskodawca wskazał art. 132 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 p.w.p. Według niego sporny znak towarowy "Chatier" jest podobny do przysługujących mu znaków "Cartier" w sposób mogący powodować mylne skojarzenie tych znaków i wprowadzenie nabywców w błąd co do pochodzenia towarów oznaczonych przedmiotowymi znakami. Zarzucił również, że udzielenie prawa ochronnego na sporny znak towarowy może przynieść uprawnionemu nienależne korzyści oraz jest szkodliwe dla renomy znaków wnioskodawcy, ponieważ prowadzi do osłabienia ich siły atrakcyjnej i utraty zaufania nabywców.

W myśl art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo własności przemysłowej, mającego zastosowanie w niniejszej sprawie z uwagi na datę zgłoszenia słowno-graficznego znaku towarowego Chatier nr [...], nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego lub zgłoszonego w celu uzyskania prawa ochronnego (o ile na znak taki zostanie udzielone prawo ochronne) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym.

W świetle przytoczonego wyżej art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. niedopuszczalna jest rejestracja znaku towarowego, gdyby w jej wyniku powstało prawo, którego zakres pokrywałby się chociaż częściowo z zakresem prawa z rejestracji z wcześniejszym pierwszeństwem.

O tym, czy w konkretnym przypadku mogłoby dojść do kolizji praw z rejestracji rozstrzyga się na podstawie kryterium niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów. Przy czym, co należy wyraźnie podkreślić, ryzyko skojarzenia ze znakiem wcześniejszym jest kategorią błędu a nie samodzielną przeszkodą w rejestracji oderwaną od funkcji oznaczenia pochodzenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt II GSK 113/07).

Prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd zakłada jednoczesne istnienie identyczności lub podobieństwa pomiędzy znakiem zgłaszanym a znakiem wcześniejszym oraz identyczność lub podobieństwo pomiędzy towarami i usługami, dla których dokonuje się zgłoszenia, a tymi, dla których zarejestrowany został wcześniejszy znak towarowy. Przesłanki te powinny być spełnione kumulatywnie (tak m.in. /w:/ wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 12 października 2004 r. w sprawie C-106/03 P, Vedial vs. OHIM, Rec. s. I-9573, pkt 51).

W przypadku braku jednej z przesłanek niezbędnych do zastosowania art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo własności przemysłowej, nie może występować prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd. Innymi słowy, we wszystkich sprawach, w których powstaje problem podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych, jest on wypadkową dwóch - ściśle ze sobą powiązanych - elementów: po pierwsze - podobieństwa oznaczeń, a po drugie - podobieństwa (jednorodzajowości) towarów/usług, dla których znaki są zgłaszane, zarejestrowane lub używane. Oba te czynniki wyznaczają zakres ochrony znaku towarowego (tak m.in. M. Kępiński /w:/ Niebezpieczeństwo wprowadzania w błąd odbiorców co do źródła pochodzenia towarów w prawie znaków towarowych, ZNUJ PWOWI zeszyt nr 28 z 1982 r., s. 10).

W tej sytuacji, na gruncie rozpatrywanej sprawy, Urząd Patentowy RP zobowiązany był ocenić w toku postępowania nie tylko kwestię podobieństwa przeciwstawionych oznaczeń, ale przede wszystkim rozważyć na wstępie problem podobieństwa towarów. Ponadto powinien zbadać, czy nie występują inne okoliczności wpływające na zmniejszenie lub też zwiększenie ryzyka konfuzji. Przy czym, przeprowadzając porównanie znaku spornego ze znakami przeciwstawionymi w pierwszej kolejności ocenie powinno zostać poddane podobieństwo lub identyczność towarów, do oznaczania których służą te znaki. Dopiero bowiem przesądzenie o jednorodzajowości (podobieństwie) towarów implikowało konieczność dokonania porównania oznaczeń.

W rozpatrywanej sprawie organ ustalił, że przeciwstawione znaki przeznaczone są do oznaczania podobnych towarów. Powyższe ustalenie, niekwestionowane zresztą przez uprawnionego do spornego znaku towarowego, nie nasuwa zastrzeżeń Sądu, albowiem wszystkie wskazane w klasie 3,14,18 oraz 25 towary, dla których zarejestrowane znaki mają takie samo lub podobne przeznaczenie, należą do kategorii szeroko rozumianych wyrobów perfumeryjnych, kosmetycznych i galanteryjnych.

Skoro organ prawidłowo przesądził o podobieństwie towarów, zasadnym było przeprowadzenie analizy porównawczej przeciwstawianych znaków towarowych w płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej.

Urząd Patentowy uznał, że w rozpatrywanej sprawie istnieje podobieństwo wizualne oraz fonetyczne porównywanych znaków. To stanowisko, zdaniem Sądu, jest prawidłowe.

Należy podkreślić, że istnienie identyczności lub podobieństwa kolidujących ze sobą znaków towarowych jest warunkiem koniecznym zastosowania art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. i art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p. W konsekwencji przepisy te w sposób oczywisty nie mają zastosowania, jeżeli wykluczy się jakiekolwiek podobieństwo pomiędzy kolidującymi ze sobą znakami towarowymi (podobnie: ETS /w:/ wyrok w sprawie Calvin Klein Trademark Trust vs. OHIM, C-254/09 P, pkt 68). Ponadto, wyłącznie przy założeniu, że kolidujące ze sobą znaki towarowe wykazują pewne podobieństwo, nawet niewielkie, na organie ciąży obowiązek przeprowadzenia całościowej oceny w celu stwierdzenia, czy niezależnie od niewielkiego stopnia podobieństwa między nimi istnieje (z uwagi na obecność innych mających znaczenie czynników takich, jak np. renoma wcześniejszego znaku towarowego) prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd lub związek między tymi znakami towarowymi w odczuciu danego kręgu odbiorców (art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p.).

Przy czym wykładnia pojęcia "związku", w rozumieniu wyroku Trybunału sprawiedliwości UE w sprawie Adidas, pomiędzy wcześniejszym renomowanym znakiem towarowym a oznaczeniem późniejszym została dokonana przez Trybunał Sprawiedliwości w wyroku w sprawie Intel (sprawa C-252/07). Jak wynika z wywodów Trybunału, związek istnieje wtedy, gdy późniejszy znak towarowy, w odczuciu właściwego kręgu odbiorców, będzie przywoływał na myśl wcześniejszy renomowany znak towarowy. Jest to zatem związek myślowy pomiędzy tymi oznaczeniami, skojarzenie wywoływane przez późniejszy znak towarowy z wcześniejszym renomowanym znakiem towarowym (vide: R. Skubisz, Glosa do wyroku w sprawie C-252/07 Intel, Europejski Przegląd Sądowy, luty 2009 r.).

Dodać należy również, że niewątpliwie przedmiotem oceny, na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., jest określony znak, jako integralna całość, co jest uzasadnione percepcją przeciętnego konsumenta, który zwykle postrzega znak towarowy jako całość i nie bada jego różnych elementów. Przy czym powyższe założenie nie oznacza zakazu dokonywania oceny poszczególnych elementów tego znaku.

Warto zauważyć, iż w orzecznictwie wspólnotowym podkreśla się wyraźnie, że w toku oceny podobieństwa szczególne znaczenie mają te ich elementy, które są jednocześnie odróżniające i dominujące. Zakodowany w pamięci przeciętnego konsumenta całościowy obraz znaku jest bowiem niedoskonały i stanowi odbicie tych elementów znaku, które zostały przez niego zapamiętane. Łatwiej zapamiętywane przez konsumentów – często nieświadomie – są właśnie elementy dominujące i odróżniające znaku (tak również: J. Dudzik, M. Mazurek /w:/ Własność przemysłowa, Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich, Sądu Pierwszej Instancji i Urzędu Harmonizacji Rynku Wewnętrznego z komentarzami, pod red. R. Skubisza, Warszawa 2008, s. 538 i cyt. tam wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 1 marca 2005 r., w sprawie T-185/03 Fusco vs. Urząd w Alicante, Zb. Orz. 2005, s. II-715, pkt 46).

W rozpatrywanej sprawie w zakresie podobieństwa wizualnego organ stwierdził, że porównywane znaki zawierają podobne słowa "chatier" i "cartier", które zostały zapisane w bardzo zbliżony sposób. Występuje w nich sześć tych samych liter, słowa te mają taką samą długość, a różnica pomiędzy nimi polega jedynie na wykorzystaniu innej litery w pierwszej sylabie wyrazów (odpowiednio "h" i "r") i przestawieniu wspólnej litery "a". Organ podkreślił, że znaki zostały stworzone w oparciu o wyrazy fantazyjne, a nie mając konkretnego znaczenia możliwość ewentualnego ich zniekształcenia na płaszczyźnie wizualnej lub fonetycznej jest większa.

Zdaniem organu, w rozpatrywanym przypadku odbiorcy mogą stwierdzić, iż sporne oznaczenie Chatier jest zmodyfikowaną wersją znaków Cartier, gdyż podobieństwa wizualnego nie eliminuje jakiekolwiek dodatkowe słowo, które mogłoby mieć znaczenie odróżniające dla porównywanych znaków. Pogląd ten należy podzielić, gdyż całościowe wrażenie jakie wywołuje znak przeciwstawiony, pozwala na przyjęcie, że istnieje podobieństwo wizualne oraz fonetyczne porównywanych znaków.

W orzecznictwie wypracowano szereg kryteriów oceny podobieństwa znaków towarów. Podkreśla się w nim konieczność dokonywania syntetycznej i całościowej oceny podobieństwa. Ocena ta, jak już Sąd wspomniał, dokonywana na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej oraz konceptualnej (znaczeniowej), winna opierać się na całościowym wrażeniu wywoływanym przez porównywane znaki, z uwzględnieniem w szczególności ich elementów o dystynktywnym i dominującym charakterze (por. wyrok Sądu Pierwszej Instancji WE z dnia 16 stycznia 2008 r. w sprawie Inter-lkea Systems BV vs. OHIM, T-112/06, pkt 39 i cytowane tam orzecznictwo). Ponadto, w orzecznictwie wspólnotowym podkreśla się, iż całościowa ocena podobieństwa znaków, dokonywana na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej oraz konceptualnej, winna uwzględniać ogół czynników istotnych w danej sprawie, w tym w szczególności stopień uwagi przeciętnego konsumenta, który winien być postrzegany jako osoba należycie poinformowana, uważna i rozsądna. Całościowa ocena podobieństwa pomiędzy znakami towarowymi winna uwzględniać istnienie podobnych i dystynktywnych elementów spornych oznaczeń oraz to, w jakim stopniu elementy te przykuwają uwagę przeciętnego odbiorcy (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich z dnia 22 czerwca 1999 r. w sprawie Lloyd Schuhfabrik Meyer & Co. GmbH vs. Klijsen Handel BV, C-342/97, pkt 25-27).

W orzecznictwie organów wspólnotowych co do zasady przyjmuje się, że przy dokonywaniu oceny dominującego charakteru jednego lub kilku składników złożonego znaku towarowego, należy w szczególności wziąć pod uwagę istotne cechy każdego ze składników tego znaku w porównaniu z istotnymi cechami innych składników. Ponadto pomocniczo można również uwzględnić wzajemną pozycję różnych elementów składowych znaku w całościowym układzie znaku złożonego (por. wyrok Sądu Pierwszej Instancji WE z dnia 22 marca 2007 r. w sprawie Saint-Gobain Pam SA vs. OHIM, T-364/05, pkt 97 i cytowane tam orzecznictwo).

Należy również wskazać, że w przypadku znaków towarowych, spośród których jeden posiada określone znaczenie w danym języku, drugi natomiast żadnego znaczenia nie ma, brak jest jakiegokolwiek podobieństwa na płaszczyźnie konceptualnej (semantycznej) (vide: wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie Mülhens vs. OHIM - Zirh International (ZIRH), T-355/02 oraz wyrok Sądu Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich w sprawie Simonds Farsons Cisk vs. OHIM - Spa Monopole (KINJl by SPA), sygn. akt T-3/04).

Ponadto, zdaniem Sądu, podkreślić trzeba, iż w znakach słowno-graficznych większą siłę oddziaływania mają elementy słowne znaku i to one przede wszystkim pozostają w pamięci przeciętnego odbiorcy.

Również z orzecznictwa wspólnotowego wynika ogólna zasada, że słowne elementy znaku towarowego mają większe znaczenie przy jego całościowej percepcji, ponieważ odbiorcy mają tendencję do łatwiejszego przyjmowania i zapamiętywania znaku poprzez te elementy. Konsumenci nie są skłonni do analizy znaku i będą odnosili się do tego znaku przez nawiązanie do jego elementu słownego (vide: J. Dudzik, M. Mazurek /w:/ Własność przemysłowa ..., pod red. R. Skubisza, Warszawa 2008, s. 543; tak również: J. Piotrowska /w:/ Renomowane znaki towarowe i ich ochrona, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2001, s. 139).

W przedmiotowej sprawie warstwa słowna, z której składają się porównywane znaki towarowe jest ich cechą bardzo silną, zaś szata graficzna jest skromna. Według Sądu użyta w spornym znaku towarowym grafika nie należy do elementów charakterystycznych, posiadających wyróżniający charakter dla rozpatrywanego znaku i tym samym nadających mu oryginalną postać. Zgodzić się należy z organem, że element (motyw) graficzny, zawarty w spornym znaku, posiada stosunkowo niewielką moc wyróżniającą i pełni przede wszystkim funkcję tła dla dominującego elementu słownego. Uznać ponadto należało, iż przy dokonywaniu oceny podobieństwa znaków z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy (dobrze poinformowanego, rozsądnie spostrzegawczego i ostrożnego), należy uwzględniać nie tylko to, że taka osoba rzadko ma możliwość bezpośredniego porównania znaków i zachowuje w pamięci jedynie ich niedoskonały obraz, co słusznie podkreśla organ w swojej decyzji, ale również, że ocena dokonywana z punktu widzenia takiego odbiorcy, powinna uwzględniać stopień uwagi, jaki poświęca się poszczególnym kategoriom towarów lub usług. Trzeba bowiem podkreślić, że odbiorca zwraca uwagę na główne, wiodące elementy oznaczeń, pomija natomiast cechy drugorzędne.

W niniejszej sprawie, z uwagi na rodzaj oferowanych towarów należy przyjąć, że wprawdzie towary do oznaczania których przeznaczony jest sporny znak towarowy nie są zwykłymi towarami masowej konsumpcji, niemniej nie sposób przyjąć, że poziom uwagi konsumentów przy ich wyborze i ocenie znaków jest na tyle wysoki, aby móc wykluczyć ryzyko wprowadzenia ich w błąd co do źródła pochodzenia takich towarów.

W tych okolicznościach sprawy Sąd uznał, że w rozpatrywanej sprawie organ prawidłowo uczynił, dokonując oceny podobieństwa znaków z punktu widzenia przeciętnego konsumenta, zachowującego w pamięci jedynie ogólny zarys oznaczenia, którego poszukuje ze szczególnym uwzględnieniem podobieństw i pominięciem rozbieżności. Organ wnioskował o podobieństwie znaków, w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., w oparciu o analityczne zestawienie liczb oraz układu poszczególnych liter i sylab w zestawieniu z ogólnym kontekstem, brzmieniem i wizualną postacią całości porównywanych oznaczeń. Tak przeprowadzona ocena nie nasuwa istotnych zastrzeżeń.

Zdaniem Sądu, organ dokonał prawidłowej oceny podobieństwa w aspekcie elementów słownych znaku spornego oraz przeciwstawionych znaków z wcześniejszym pierwszeństwem, pamiętając przy tym, że przy ocenie podobieństwa konfuzyjnego organ nie powinien ograniczać się do uwzględnienia wyłącznie jednego ze składników znaku złożonego i porównania z innym znakiem. Wręcz przeciwnie, takie porównanie powinien przeprowadzić, badając znaki w ich całościowym ujęciu. Takiego całościowego porównania w niniejszej sprawie Urząd Patentowy RP dokonał, a zatem ze swoich obowiązków ustawowych wywiązał się w sposób prawidłowy.

W tej sytuacji, biorąc pod uwagę podobieństwo przeciwstawionych znaków Chatier [...] oraz Cartier nr [...] i CARTIER nr [...] w warstwie wizualnej i fonetycznej, będące konsekwencją podobieństwa dominujących i wyróżniających elementów słownych, występujących w porównywanych znakach towarowych - należy zgodzić się z organem, że nawet należycie poinformowani, uważni i rozsądni przeciętni odbiorcy mogą sądzić, że podobne towary, oznaczone przeciwstawionymi znakami, pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa, a tym samym mogą być wprowadzeni w błąd co do źródła pochodzenia tych towarów. Zdaniem Sądu, istnieje zatem realne ryzyko, że analizowane oznaczenia zostaną pomylone w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego, albowiem występujący w obu porównywanych oznaczeniach podobne elementy słowne mogą błędnie sugerować, że sporny znak towarowy Chatier jest odmianą zarejestrowanych z wcześniejszym pierwszeństwem znaków towarowych Cartier i pochodzi od tego samego przedsiębiorcy. Odbiorca usług będzie mógł ewentualnie przypuszczać, że przedsiębiorstwo używające podobnego znaku pozostaje z podmiotem uprawnionym z wcześniejszej rejestracji w związkach organizacyjnych, gospodarczych lub prawnych, co również stanowi uzasadnienie dla prawidłowo przyjętego przez organ ryzyka wprowadzania odbiorców w błąd co do pochodzenia oferowanych na rynku towarów sygnowanych spornym znakiem.

Z kolei dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP w aspekcie przepisu art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p., należy - zdaniem Sądu - stwierdzić, że wbrew zarzutom strony skarżącej, wnioskodawca wykazał w toku postępowania spornego, iż przeciwstawione znaki towarowe, zarejestrowane z wcześniejszym pierwszeństwem - spełniają przesłanki do uznania ich za renomowane. W celu potwierdzenia swojego stanowiska wnioskodawca przedłożył do akt sprawy obszerny materiał dowodowy w postaci kopii artykułów prasowych z lat 2004-2008 (k. 17-860 t. I, II i III akt administracyjnych sprawy), z którego jednoznacznie wynika, iż wypracowanie ww. renomy wymagało od wnioskodawcy poczynienia istotnych inwestycji na stworzenie wizerunku oznaczenia wyżej wymienionych towarów ekskluzywnych.

Zdaniem Sądu, materiał dowodowy przedłożony przez wnioskodawcę dotyczący czasowego i terytorialnego zasięgu używania przeciwstawionych znaków, ich siły atrakcyjnej, a także szczególnej jakości towarów oznaczanych owymi znakami, a także dowody dotyczące działalności marketingowej - zostały prawidłowo ocenione przez Urząd Patentowy RP, jako świadczące o renomie znaków Cartier. Pozycja marki na rynku, fakt reklamy oraz poniesienia nakładów na reklamę, na co wskazano w uzasadnieniu spornej decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. - uprawniał organ do stwierdzenia, że znaki Cartier są renomowane także w Polsce.

Urząd Patentowy RP, analizując przedstawione przez wnioskodawcę dowody na okoliczność renomy znaków "Cartier", zasadnie wziął pod uwagę przede wszystkim materiały prasowe dotyczące pozycji tej marki na rynku oraz postrzegania jej przez konsumentów. Zdaniem Sądu, z powołanych przez organ pozycji prasowych i artykułów opublikowanych przed datą pierwszeństwa spornego znaku towarowego, wynika jednoznacznie, że marka "Cartier" jest uważana za jedną z najbardziej prestiżowych w kategorii perfum luksusowych i biżuterii oraz zajmuje wysokie miejsce na liście najbardziej wartościowych spośród luksusowych marek na świecie.

Skoro przeciwstawione znaki Cartier spełniają przesłanki uznania ich za renomowane, to w takim przypadku wystarczające, dla stwierdzenia podobieństwa jest stwierdzenie niebezpieczeństwa, że inny znak może być z nim skojarzony, a więc że odbiorcy wiążą znak podobny ze znakiem chronionym, nawet jeżeli ich nie mylą.

Należy zauważyć, iż w świetle art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p., istnienie związku pomiędzy znakami jest przesłanką wstępną do dalszego badania tego, czy rzeczywiście doszło do wyrządzenia szkody lub czy występuje w danej sytuacji czerpanie nienależnych korzyści. Przy czym podkreślić trzeba, że to, iż jeden znak nasunie odbiorcom na myśl inny, nie powoduje automatycznie uszczerbku dla renomy, czy też odróżniającego charakteru tego ostatniego. Innymi słowy związek myślowy nabywców towarów oznaczanych późniejszym znakiem towarowym z wcześniejszym renomowanym znakiem towarowym, jeżeli nawet powstanie, nie prowadzi jeszcze do potwierdzenia zasadności stosowania ww. przepisu. Konieczne jest następnie wykazanie przez uprawnionego z rejestracji znaku renomowanego rzeczywistego istnienia okoliczności wskazanych w tym przepisie. Przy czym wskazać należy, iż Trybunał Sprawiedliwości UE dopuszcza wykazanie prawdopodobieństwa powstania szkody (przez osłabienie stopnia zdolności odróżniającej znaku lub jego renomy) lub uzyskania nienależnych korzyści (przez wykorzystanie charakteru odróżniającego lub renomy znaku) (vide: wyrok ETS w sprawie Intel Corporation, C-252/07).

Zdaniem Sądu, w rozpatrywanej sprawie organ prawidłowo ocenił, że rejestracja spornego znaku towarowego Chatier nr [...] może powodować, iż przeciętny odbiorca towarów opatrzonych tym znakiem uzna, że ma do czynienia, jeśli nie z identycznym, to co najmniej zbliżonym jakościowo produktem renomowanym, gwarantującym odpowiednią jakość, co oznacza w konsekwencji, że przedmiotowa rejestracja może być szkodliwa dla renomy wcześniejszych znaków towarowych Cartier oraz może prowadzić do jej pasożytniczego wykorzystania, w celu uzyskania nienależnych korzyści majątkowych związanych ze sprzedażą towarów opatrzonych spornym znakiem. Skarżący na tyle upodobnił swój znak do oznaczeń rodziny znaków Cartier, iż budzi on wyraźne z nimi skojarzenie i tym samym wprowadza konsumentów w błąd co do możliwych powiązań gospodarczych producentów przeciwstawionych znaków.

Na podkreślenie przy tym zasługuje okoliczność, która pośrednio potwierdza słuszność stanowiska Urzędu Patentowego RP, a mianowicie orzeczenie Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] lutego 2011 r. wydane w sprawie sygn. akt [...], w którym to orzeczeniu Sąd Apelacyjny stwierdził, że fakt używania przez pozwanego (skarżącego w sprawie niniejszej) znaku niemal identycznego ze znakiem renomowanym powódki (chodzi o znak skarżącego "Chatier") oraz oferowanie produktów oznaczonych tym znakiem po cenie wielokrotnie niższej, niż produkt oryginalny, zmniejsza ekskluzywność i zmierza do rozwodnienia siły zdolności odróżniającej marki renomowanej, co jest szkodliwe dla tej ostatniej.

W niniejszej sprawie uznać należy, iż organ nie był związany w żaden sposób wskazanymi przez uczestnika postępowania orzeczeniami sądów powszechnych, gdyż sądy te rozpatrywały sprawę cywilną, opierając się na zupełnie innych przesłankach, zaś Urząd Patentowy w przedmiotowym postępowaniu zobowiązany był uwzględnić inne, dodatkowe okoliczności, które oceniane musiały być wyłącznie na datę zgłoszenia spornego znaku towarowego, nie zaś na datę wydawania decyzji, czy też inną datę braną pod uwagę przez sądy powszechne.

W związku z powyższym Urząd Patentowy w swoim orzeczeniu nie musiał uwzględnić tezy o renomie przeciwstawionych znaków towarowych, zawartej w uzasadnieniu wskazanego przez stronę orzeczenia Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] lutego 2011 r., albowiem kwestia ustalenia ewentualnej renomy znaku była przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego, opartego na przepisach ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.

Odnosząc się z kolei do zarzutów dotyczących obrazy przepisów postępowania, należy - zdaniem Sądu - podkreślić, iż Urząd Patentowy wydając zaskarżoną decyzję administracyjną w sprawie unieważnienia prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy Chatier [...], uwzględnił wszelkie rygory procedury administracyjnej, określające jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że Urząd Patentowy jest obowiązany m.in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Zdaniem Sądu, organ uwzględniając powyższą zasadę zobowiązany jest dokładnie wyjaśnić okoliczności sprawy, konkretnie ustosunkować się do żądań i twierdzeń strony oraz uwzględnić w decyzji zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes strony. Organ administracji jest ponadto obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy, stosownie do treści art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań, określonych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Mając na uwadze powyższe regulacje stwierdzić należy, iż w skarżonej decyzji brak jest istotnych uchybień formalnych mających wpływ na wynik sprawy, których Urząd Patentowy RP dopuściłby się w toku postępowania spornego, a które uniemożliwiłyby Sądowi dokonanie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do legalności (zasadności) podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym. W szczególności nie potwierdził się zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a poprzez uniemożliwienie stronie skarżącej udziału w postępowaniu administracyjnym (rozprawie przed Kolegium Orzekającym), gdyż z akt sprawy jednoznacznie wynika, że pełnomocnictwo udzielone przez uprawnionego zostało złożone po wydaniu skarżonej decyzji. Brak jest też wskazania, iż wskazana okoliczność mogła mieć istotny wpływ na wynik postępowania.

W ocenie Sądu podjęte rozstrzygnięcie, jak i uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi stawiane przez normę prawną wyrażoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem w swym rozstrzygnięciu Urząd Patentowy RP wyraźnie wskazał, dlaczego unieważnił prawo ochronne na sporny znak towarowy, kierując się przesłankami zawartymi w przepisie art. 132 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 p.w.p., jak również w Dyrektywie 2008/95/WE.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a.