Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2592/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-02-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Sławomir Kozik, Protokolant specjalista - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2016 r. sprawy ze skargi G. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty w części oświatowej subwencji ogólnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

W związku z ustaleniami kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w R. przeprowadzonej w M.( dalej skarżący) w zakresie celowości i zgodności z prawem gospodarowania środkami publicznymi z wyłączeniem kontroli celowości wykorzystania środków zaliczanych do dochodów własnych i subwencji ogólnej jednostki samorządu terytorialnego za 2010 r., pismem z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], Ministerstwo Edukacji Narodowej poinformowało Ministra Finansów o uzyskaniu przez M. nienależnej kwoty w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010 w wysokości [...] zł.

Ministerstwo Edukacji Narodowej wyjaśniło, że kontrola Urzędu Kontroli Skarbowej w R. ujawniła nieprawidłowości w danych w systemie informacji oświatowej o liczbie uczniów wykazanych przez dyrektora: [...], co spowodowało zawyżenie liczby uczniów przeliczeniowych łącznie o [...] uczniów.

Pismem z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] M. zostało powiadomione o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010.

M., pismem z dnia [...] grudnia 2014 r., poinformowało, iż zawyżona liczba uczniów przeliczanych wagą P 6 wynikała ze zbyt niskiej liczebności oddziałów integracyjnych. Ponadto wskazano, iż przypadek zawyżenia składu oddziału o 1 ucznia wynikał z konieczności zapewnienia odpowiedniej formy kształcenia uczniowi niepełnosprawnemu, a w zaistniałej sytuacji likwidacja oddziału integracyjnego byłaby wbrew dobru dzieci bądź wiązałaby się z przeniesieniem jednego z uczniów do innego oddziału. Ponadto M. podniosło, iż niezgodność stanowiła ogólna liczba uczniów w oddziale, która była zbyt niska w stosunku do wskazanej w obowiązujących w tym zakresie przepisach rozporządzenia z dnia 21 maja 2001 r. Ministra Edukacji Narodowej w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz. U. Nr 61, poz. 624, dalej rozporządzenie w sprawie ramowych statutów). W opinii M., nieznacznie mniejsza od wskazanej w rozporządzeniu liczba uczniów bez orzeczeń nie miała wpływu na integracyjny charakter tych oddziałów, a sama sytuacja wynikała z faktu, że rodzice niechętnie zapisują dzieci do tego typu klas.

Decyzją Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego ( Dz. U. z 2014r. poz. 1115 ze zm., dalej u.d.j.s.t.), zobowiązano M. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty, w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010 w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji Minister Finansów, powołując się na wyjaśnienia Ministerstwa Edukacji Narodowej, wskazał, iż nieprawidłowości w danych wykazywanych w systemie informacji oświatowej w szkołach/placówkach oświatowych prowadzonych przez M. spowodowały zawyżenie liczby uczniów przeliczeniowych łącznie o [...] uczniów.

W związku z decyzją Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2014 r., M. złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który wpłynął do Ministerstwa Finansów w dniu [...] stycznia 2015 r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. wniosło o uchylenie decyzji [...] w części dotyczącej [...] oraz umorzenie postępowania w tym zakresie.

Ponadto Strona zarzuciła, iż przedmiotowa decyzja Ministra Finansów narusza przepis art. 37 ust. 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego poprzez uznanie, że kwota części oświatowej subwencji ogólnej w zakresie dotyczącym [...], tj. kwoty [...] zł, stanowi subwencję nienależnie pobraną.

W piśmie z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] Ministerstwo Edukacji Narodowej ustosunkowało się do wniosku M. o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...]. W uzasadnieniu Minister wskazał, że stosownie do art. 28 ust. 5 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, Minister Edukacji Narodowej, biorąc pod uwagę zakres zadań oświatowych realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, dokonał podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2010 (Dz. U. Nr 222, poz. 1756). Algorytm przewidywał m. in. odrębne wagi:

1) P2 = 1,40 - dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, niedostosowanych społecznie, z zaburzeniami zachowania, zagrożonych uzależnieniem, zagrożonych niedostosowaniem społecznym, z chorobami przewlekłymi - wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy (na podstawie orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm., dalej u.s.o)

2) P6 = 0,80 - dodatkowo dla niepełnosprawnych uczniów w oddziałach integracyjnych w szkołach podstawowych, gimnazjach, szkołach ponadgimnazjalnych (na podstawie orzeczeń, o których mowa w art. 71 b ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ).

Organ wskazał, że liczba uczniów (wychowanków) szkół i placówek uwzględniona przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego, w tym dla M., została ustalona na podstawie danych uzyskanych z systemu informacji oświatowej według stanu na dzień [...] września 2009 r. i na dzień [...] października 2009 r. Zgodnie z § 6 lit. k rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 16 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych w bazach danych oświatowych, zakresu danych identyfikujących podmioty prowadzące bazy danych oświatowych, terminów przekazywania danych między bazami danych oświatowych oraz wzorów wydruków zestawień zbiorczych (Dz. U. Nr 277, poz. 2746, ze zm.) w ramach systemu informacji oświatowej zbierane były również dane o liczbie uczniów i wychowanków według specjalnych potrzeb edukacyjnych, wynikających z opinii lub orzeczeń, o których mowa w art. 71 b ust. 3-3b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty.

Jedyną podstawą do wykazywania uczniów objętych kształceniem specjalnym w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2009 r., a następnie uwzględnienia przy naliczaniu w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010, stanowiły orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego, przy czym uczniowie posiadający orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego powinni zostać wykazani w systemie informacji oświatowej zgodnie z niepełnosprawnością wskazaną w tym orzeczeniu.

Minister wyjaśnił, że zgodnie z art. 3 pkt 2a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, przez oddział organizacyjny należy rozumieć oddział szkolny, w którym uczniowie posiadający orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego uczą się i wychowują razem z pozostałymi uczniami, zorganizowany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 71b ust. pkt 3 powyższej ustawy. Stosownie do § 5 pkt 2 załącznika Nr 2 ("Ramowy statut publicznej szkoły podstawowej") do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz. U. Nr 61, poz. 624 ze zm.), liczba uczniów w oddziale szkoły integracyjnej oraz w oddziale integracyjnym w szkole ogólnodostępnej powinna wynosić od 15 do 20, w tym od 3 do 5 uczniów niepełnosprawnych.

Organ stwierdził, że z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, iż zorganizowanie oddziału integracyjnego jest możliwe po spełnieniu wyżej opisanych wymogów w zakresie liczebności uczniów.

Dalej organ wskazał, że według stanu na dzień 30 września 2009 r. w systemie informacji oświatowej dyrektor:

3) [...] nieprawidłowo wykazał [...] uczniów w oddziałach integracyjnych nie spełniających wymogu minimalnej i maksymalnej liczby uczniów, tym samym zawyżając o [...] uczniów liczbę uczniów przeliczanych wagą P6;

4) [...] nieprawidłowo wskazał [...] uczniów w oddziałach integracyjnych nie spełniających wymogu minimalnej liczby uczniów, tym samym zawyżając o [...] uczniów liczbę uczniów przeliczanych wagą P6;

5) [...] wykazał [...] ucznia niesłusznie przeliczonego wagą P2.

Łącznie przy naliczaniu w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej dla M. na rok 2010 została:

6) zawyżona o [...] ucznia liczba uczniów przeliczanych wagą P2,

7) zawyżona o [...] uczniów liczba uczniów przeliczanych wagą P6.

Organ wyjaśnił, że dane te zostały ustalone na podstawie wyjaśnień Ministerstwa Edukacji Narodowej z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] oraz wyniku kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], skierowanego do M..

Rozpatrując ponownie sprawę, Minister Finansów ustalił, że w części gminnej, część oświatowa subwencji ogólnej za rok 2010 dla M., o której M. zostało powiadomione pismem Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] wynosiła [...] zł. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] Minister Finansów skorygował w części gminnej, część oświatową subwencji ogólnej o [...] zł, która została skalkulowana z uwzględnieniem zawyżonej liczby uczniów przeliczeniowych o [...] uczniów i wynosiła [...] zł.

Minister podkreślił, że w części gminnej, część oświatowa subwencji ogólnej bez uwzględnienia [...] uczniów przeliczeniowych wynosi [...] zł. Kwotę [...] zł stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej, którą M. otrzymało na rok 2010, a kwotą ustaloną przez Ministra Edukacji Narodowej na podstawie skorygowanych danych, należy uznać za kwotę nienależną. Kwota ta podlega zwrotowi do budżetu państwa.

W związku z powyższym, zdaniem organu, na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego należało zobowiązać M. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej w wysokości [...] zł. Organ stwierdził, że powołany przepis jednoznacznie wskazuje, iż w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot - w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy.

Należy zauważyć, iż decyzja Ministra Finansów zobowiązująca jednostkę samorządu terytorialnego do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za lata poprzedzające rok budżetowy nie ma charakteru uznaniowego, bowiem gdy zostanie spełniona ustawowa przesłanka, tj. otrzymanie przez jednostkę samorządu terytorialnego kwoty części oświatowej subwencji ogólnej w kwocie wyższej od należnej, minister do spraw finansów publicznych z mocy prawa jest zobligowany do wydania takiej decyzji. Z kolei na jednostce samorządu terytorialnego, która otrzymała część oświatową subwencji ogólnej w kwocie wyższej od należnej, ciąży prawny obowiązek zwrotu do budżetu państwa nienależnej kwoty.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...],, G. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] grudnia 2014 r. i umorzenie postepowania. Ponadto wniosła o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

- art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), w związku z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 13 listopada 20013 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.), poprzez brak tożsamości stron w postępowaniu, tj. występowanie w sprawie w i instancji strony o nazwie "M.", natomiast w zaskarż onej decyzji strony o nazwie: "G."

-art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 13 listopada 2013 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego poprzez uznanie, że uzyskana kwota oświatowej subwencji ogólnej w części gminnej subwencji oświatowej za 2010 r., dotyczącej [...], tj. w kwocie [...] zł stanowi subwencję nienależnie pobraną.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji z dnia[...] kwietnia 2015 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 p.p.s.a.).

Zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił ustalenia faktyczne zawarte w jej uzasadnieniu czyniąc je integralną częścią ustaleń własnych.

Zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca została wydana w odniesieniu do tego samego podmiotu, tj. [...]. Okoliczność, że organ wydając I decyzję określił podmiot, do którego kierował rozstrzygnięcie, jako "M.", a wydając decyzję na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał " M.", nie daje podstawy do uznania, że orzeczenia organu były kierowane do innych podmiotów, jak twierdzi skarżąca.

Podnieść należy, że w obu orzeczeniach wskazana jest ta sama jednostka samorządu terytorialnego jaką jest [...], posiadająca osobowość prawną.

Zgodnie z treścią art. 2 ust.2 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2015r. poz. 1515 j.t.) gmina posiada osobowość prawną. Natomiast zgodnie z treścią art. 92 ust.2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2015r. poz. 1445 j.t.) miasto na prawach powiatu jest gminą wykonującą zadania na zasadach określonych w tej ustawie. W myśl art. 91 ustawy o samorządzie powiatowym prawa powiatu przysługują miastom, które w dniu 31 grudnia 1998 r. liczyły więcej niż 100 000 mieszkańców, a także miastom, które z tym dniem przestały być siedzibami wojewodów, chyba że na wniosek właściwej rady miejskiej odstąpiono od nadania miastu praw powiatu, oraz tym, którym nadano status miasta na prawach powiatu, przy dokonywaniu pierwszego podziału administracyjnego kraju na powiaty. Natomiast w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 1998r. w sprawie utworzenia powiatów (Dz. U. nr. 103 poz. 652) w części [...]. Pojęcia te zostały dookreślone nowelą ustawy o samorządzie powiatowym z dnia 11 kwietnia 2001r. (Dz. U. nr. 45 poz.497), która od dnia 30 maja 2001r. wprowadziła treść ww. art. 92 ust. 2 ustawy (miasto na prawach powiatu jest gminą wykonującą zadania na zasadach określonych w tej ustawie). Zatem w dacie orzekania organu w niniejszej sprawie nie było wątpliwości prawnych co do faktu, że mamy do czynienia z jednym podmiotem prawnym posiadającym osobowość prawną, tj. z gminą M..

Podnieść też należy, że obie decyzje wydane w sprawie dotyczyły tego samego przedmiotu, tj. zobowiązania skarżącej do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty, w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010.

Tym samym twierdzenia skarżącej o rozbieżnościach miedzy decyzjami mających skutkować umorzeniem postępowania są niezasadne.

Odnosząc się natomiast do zarzutu braku podstaw do nakazania zwrotu przedmiotowego świadczenia należy wskazać, iż jest on również nieuzasadniony.

W pierwszej kolejności przedstawić należy przepisy regulujące kwestie ustalania wysokości części oświatowej subwencji ogólnej przyznawanej z tytułu kształcenia dzieci i młodzieży niepełnosprawnej.

Stosownie do art. 71b ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty, w wersji obowiązującej w okresie objętym zaskarżona decyzją, kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież, o których mowa w art. 1 pkt 5 i 5a, wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Kształcenie to może być prowadzone w formie nauki w szkołach ogólnodostępnych, szkołach lub oddziałach integracyjnych, szkołach lub oddziałach specjalnych i ośrodkach, o których mowa w art. 2 pkt.5 ustawy. Wymieniony przepis w ust.7 zawierał delegację do określenia przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania, w rozporządzeniu wykonawczym, warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży, o których mowa w ust. 1, w tym warunków przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów oraz ich formy, w przedszkolach i szkołach ogólnodostępnych oraz przedszkolach i szkołach lub oddziałach integracyjnych, uwzględniając w szczególności konieczność dostosowania programów nauczania oraz metod pracy do koncepcji programowej i organizacyjnej kształcenia w formach integracyjnych, a także zatrudnienie specjalistów dla jej realizacji.

Rozporządzenie wykonawcze zostało wydane w dniu 18 stycznia 2005r. przez Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w przedszkolach, szkołach i oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych ( Dz. U. nr.103 poz. 652). Wymieniony akt w § 1stanowił, że określa warunki organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie, wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy, w:

1) przedszkolach i szkołach ogólnodostępnych;

2) przedszkolach i szkołach ogólnodostępnych z oddziałami integracyjnymi;

3) przedszkolach i szkołach integracyjnych.

Natomiast w § 3 ust.2 ustalał, że liczbę dzieci w oddziale przedszkola i liczbę uczniów oddziale szkoły, o których mowa w § 1, określają przepisy w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół.

Upoważnienie do wydania rozporządzenia wykonawczego określającego ramowy statut szkoły zawiera art. 60 ust. 2 ustawy o systemie oświaty. Wymieniony przepis art. 60 ust.1 określa również co statut szkoły powinien zawierać. Takie rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz. U. Nr 61, poz. 624 ze zm.), obowiązywało w okresie objętym decyzją. Rozporządzenie to stanowiło, że liczba uczniów w oddziale szkoły integracyjnej oraz w oddziale integracyjnym w szkole ogólnodostępnej powinna wynosić od 15 do 20, w tym od 3 do 5 uczniów niepełnosprawnych ( § 4 w zw. z § 5 ust.2 załącznika nr.2 do ww. rozporządzenia)

Zgodnie z brzmieniem art. 3 pkt.2a ustawy o systemie oświaty przez oddział integracyjny należy rozumieć oddział szkolny, w którym uczniowie posiadający orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego uczą się i wychowują razem z pozostałymi uczniami, zorganizowany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 71b ust. 7 pkt 2 tej ustawy.

Zgodnie natomiast z art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty, orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego albo indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego i indywidualnego nauczania, a także o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych organizowanych zgodnie z odrębnymi przepisami wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego określa zalecane formy kształcenia specjalnego, z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności, w tym stopnia upośledzenia umysłowego.

Należy również wyjaśnić, że w okresie którego dotyczy rozpoznawana sprawa obowiązywała ustawa z dnia 19 lutego 2004 r. o systemie informacji oświatowej (Dz. U. Nr 49, poz.463 ze zm., dalej ustawa o SIO). Stosownie do art. 4 ust.1 tej ustawy, szkoły i placówki oświatowe prowadziły bazy danych oświatowych obejmujące zbiory danych określone w ustawie, między innymi zbiór danych o uczniach, słuchaczach, wychowankach i absolwentach. Zbiór ten, stosownie do art. 3 ust.3 pkt 1 lit. h ustawy o SIO, powinien obejmować między innymi zbiory danych o liczbie uczniów, słuchaczy, wychowanków oraz absolwentów z poprzedniego roku szkolnego, w tym niebędących obywatelami polskimi, według specjalnych potrzeb edukacyjnych wynikających z opinii lub orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3-3b ustawy o systemie oświaty, albo posiadania zezwolenia na indywidualny program lub tok nauki. Dane, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, są aktualizowane i przekazywane według stanu na dzień 30 marca i 30 września każdego roku (art.8 ust.1 ustawy o SIO).

Przypomnieć też należy, że zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy o systemie oświaty jednostka samorządu terytorialnego może zakładać i prowadzić jedynie szkoły publiczne.

Prawidłowo zatem organ stwierdził, że z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, iż zorganizowanie oddziału integracyjnego jest możliwe po spełnieniu wyżej opisanych wymogów w zakresie liczebności uczniów.

Z ustaleń kontrolnych wynika, że w [...], z oddziałami integracyjnymi w [...]. Zatem [...] klasa miała liczbę uczniów poniżej obowiązkowego minimum, a klasa [...] miała liczbę uczniów powyżej górnej granicy określonej przepisami. Natomiast w [...], również z oddziałami integracyjnymi [...]. Zatem obie klasy [...] nie spełniały minimalnego kryterium liczby uczniów w oddziale integracyjnym.

Obie wskazane szkoły podstawowe są szkołami publicznymi dla których organem założycielskim jest skarżące M. Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że obie szkoły funkcjonowały jako zatwierdzone z oddziałami integracyjnymi nie zmienia ustaleń faktycznych, iż klasy te nie spełniały obowiązkowych wymogów co do ogólnej liczby uczniów w oddziale integracyjnym.

Z ustaleń faktycznych też wynika, że w [...] zawyżona została o [...] liczba wychowanków przelicznych wagą P2. To ustalenie nie jest kwestionowane przez skarżącego.

W tym miejscu wskazać należy, że przepis art. 28 ust. 6 u.d.j.s.t. zawiera delegację, zgodnie z którą Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania, po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego, określa, w drodze rozporządzenia, sposób podziału części oświatowej subwencji ogólnej między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, z uwzględnieniem w szczególności typów i rodzajów szkół i placówek prowadzonych przez te jednostki, stopni awansu zawodowego nauczycieli oraz liczby uczniów w tych szkołach i placówkach. W wykonaniu delegacji Minister Edukacji Narodowej wydał rozporządzenie z dnia 22 grudnia 2009 r. Załącznik do tego rozporządzenia zawiera algorytm podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na 2010 rok.

Minister Edukacji Narodowej, dysponując bazą danych SIO, zweryfikowaną przez jednostki samorządu terytorialnego, dokonał podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia z dnia 22 grudnie 2009 r.

W końcu wskazać należy na treść przepisu art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t., zgodnie z którym, w przypadku stwierdzenia, iż jednostka samorządu terytorialnego otrzymała część oświatową subwencji ogólnej w kwocie wyższej od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych – w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy – w drodze decyzji, zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty, chyba że jednostka samorządu terytorialnego dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot.

Mając na uwadze powyższe regulacje – w ocenie Sądu – Minister Finansów słusznie wszczął z urzędu postępowanie mające na celu zobowiązanie M. do zwrotu nienależnej uzyskanej kwoty za rok 2010. Jak wynika bowiem z informacji Ministra Edukacji Narodowej – opartej na ustaleniach Urzędu Kontroli Skarbowej w R. (wynik kontroli z dnia [...] lipca 2014 r.), gmina M. otrzymała wyższą od należnej kwotę, w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010. Zgodnie z omówionymi wyżej przepisami, tylko uczniowie posiadający orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego, mogli być wykazani w SIO i objęci odpowiednią wagą przy kalkulacji części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010 dla danej jednostki samorządu terytorialnego pod warunkiem, że objęci byli nauką w oddziałach integracyjnych spełniających wymogi prawem przewidziane.

Poddane kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie postępowania prowadzone przez Ministra Finansów uznać należy za zgodne z właściwymi regulacjami procesowymi, zaś zapadłe w ich wyniku decyzje za prawidłowe. Organ, opierając się na informacji Ministra Edukacji Narodowej i aktach postępowania kontrolnego, przedstawił uzasadnienie faktyczne i prawne z powołaniem się na właściwe przepisy prawa materialnego.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Zaskarżona decyzja jest prawidłowo skonstruowana, zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. W decyzji została wskazana liczba uczniów w podziale na poszczególne szkoły, przy poszczególnych wagach, wykazana w SIO i uwzględniona przy naliczaniu części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2010.

Minister Finansów nie naruszył przepisów postępowania administracyjnego. Dokonał analizy i oceny zgromadzonego w sprawie materiału. Okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zostały ustalone w oparciu o dokumenty z kontroli – przeprowadzonej przez Urząd Kontroli Skarbowej w R. – w zakresie prawidłowości realizacji obowiązków związanych z gromadzeniem i przekazywaniem danych stanowiących podstawę do naliczania części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010, a także o wyjaśnienia przedstawione przez Ministra Edukacji Narodowej. Urząd Kontroli Skarbowej na podstawie badanych dokumentów ustalił stan faktyczny uczniów w poszczególnych szkołach. Dane te są wiarygodne i wystarczające do wyliczenia podlegającej zwrotowi części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej. Urząd Kontroli Skarbowej w R. dokonał ustalenia liczby uczniów, w tym posiadających orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznych w wyniku przeprowadzonej kontroli w ramach swoich kompetencji określonych w przepisach ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2015 r poz.553 j.t., ze zm.).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy do zadań Urzędów Kontroli Skarbowej należy kontrola zgodności z prawem gospodarowania środkami publicznymi. Analizy danych dokonał Minister Edukacji Narodowej będący organem administracji rządowej, do którego zadań należy m.in. gromadzenie i przetwarzanie danych niezbędnych do podziału części oświatowej subwencji ogólnej oraz wyliczania kwot tej części subwencji dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego, w tym dla Gminy. Zatem zgodzić należało się z Ministrem Finansów, iż dokumenty na podstawie których dokonał ustalenia stanu faktycznego zostały sporządzone przez organ kontroli skarbowej i organ administracji publicznej w zakresie ich działania. Stanowią więc dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.

Mając na uwadze powyżej przedstawione motywy przyjąć należało, iż Minister Finansów nie naruszył prawa przy orzekaniu o zwrocie do budżetu państwa części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej za 2010 rok, wobec czego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.