Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 238/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-11-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6463 Wzory przemysłowe
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 listopada 2006 r. sprawy ze skargi "[...]" S.A. z siedzibą w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego [...] "[...]" oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2005 r. na podstawie art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 ust. 1 oraz art. 224 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej stwierdził wygaśnięcie z dniem [...] marca 2004 r. prawa z rejestracji wzoru przemysłowego nr [...] pt. [...]udzielonego na rzecz [...] S.A. z siedzibą w K. z powodu nieuiszczenia w przewidzianym terminie opłaty za II (6-10 rok) okres ochrony.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy spółka [...] S.A. wskazała, iż brak wniesienia opłaty za drugi okres ochrony spowodowany był nieobecnością w siedzibie spółki osoby odpowiedzialnej za kontakty z Urzędem Patentowym. Powodem nieobecności była przedłużająca się choroba połączona z koniecznością hospitalizacji. Z uwagi na powyższe spółka wnosiła o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty za drugi okres ochrony. Wraz z wnioskiem nie została uiszczona opłata za II okres ochrony, mimo wskazania, iż do wniosku dołączono kopię dowodu uiszczenia opłaty okresowej.

Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r. na podstawie art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 oraz art. 224 ust. 4 i art. 245 ust. 1 Prawa własności przemysłowej Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, iż zgodnie z przepisem art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 ustawy Prawo własności przemysłowej prawo z rejestracji wygasa na skutek nieuiszczenia w przewidzianym terminie opłaty okresowej. Opłaty za dalsze okresy ochrony (tj. począwszy od II okresu ochrony) zgodnie z art. 224 ust. 2 w/w ustawy powinny być wnoszone z góry, a najpóźniej w dniu upływu poprzedniego okresu ochrony. Wyjątkowo opłaty takie mogą być uiszczane w ciągu 6 miesięcy po upływie powyższego terminu, z tym, że opłata podstawowa za ochronę podlega zwyżce w wysokości 30 % zgodnie z art. 224 ust. 4 w/w ustawy.

W przedmiotowej sprawie ostatnim dniem I okresu ochrony był [...] marca 2004 r., tak więc termin do wniesienia opłaty za kolejny II okres ochrony upływał w tymże dniu. Ponadto w/w opłata powiększona o 30 % mogła być wniesiona w dodatkowym 6 miesięcznym terminie tj. do [...] września 2004 r. Uprawniony nie wniósł wymaganej opłaty w żadnym z powyższych okresów.

Nadto Urząd Patentowy wskazał, iż aktualnie obowiązujące przepisy prawa (art. 224 ust. 4 ustawy Prawo własności przemysłowej) nie przewidują możliwości przywrócenia terminu do wniesienia opłaty za ochronę po upływie sześciu miesięcy od dnia upływu poprzedniego okresu ochrony. Powyższy termin należy do terminów prawa materialnego i z tego względu nie podlega przywróceniu bez względu na przyczynę uchybienia.

Nadto w ocenie Urzędu w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły nadzwyczajne okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do uwzględnienia uchybienia terminu zgodnie z art. 243 ust. 6 ustawy Prawo własności przemysłowej. Choroba pracownika uprawnionego (spółki akcyjnej) nie może być uznana za nadzwyczajną okoliczność.

W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, spółka [...] S.A. (dalej jako skarżąca) wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej z dnia [...] marca 2005 r. zarzucając naruszenie art. 225 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej. Skarżąca wskazała, iż wniosek o przywrócenie terminu został złożony w okresie krótszym niż liczony od dnia ustania przyczyny termin dwumiesięczny zakreślony we wskazanym przepisie, a dokonana wpłata w wysokości 100 zł. za rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu była zgodna z przepisami prawa.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał dotychczasową argumentację, wskazując dodatkowo, iż przepis art. 225 ust. 2 p.w.p. reguluje sytuację, w której istnieje możliwość przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty za zgłoszenie lub opłaty jednorazowej za ochronę lub opłaty za pierwszy okres ochrony określonej w decyzji o udzieleniu prawa z rejestracji. W przedmiotowej sprawie powyższy przepis nie miał zastosowania, bowiem Urząd Patentowy wydał decyzję stwierdzającą wygaśnięcie prawa z rejestracji. Nadto organ podał, że do terminów uchybionych z powodu nadzwyczajnych okoliczności stosuje się odpowiednio przepisy o zawieszeniu biegu przedawnienia z powodu siły wyższej. Siłą wyższą jest zdarzenie zewnętrzne mające charakter nadzwyczajny, któremu nie można zapobiec. Są to zdarzenia, których wystąpienie uniemożliwia dokonania czynności. W ocenie Urzędu choroba (nawet połączona z hospitalizacją) odpowiedzialnego za kontakty z Urzędem uprawnionego pracownika nie może być uznana za nadzwyczajną okoliczność, z powodu której wystąpienia spółka nie mogła wnieść w przewidzianym terminie opłaty za II okres ochrony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego oraz przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Jednak nie każde naruszenie prawa przez organy administracji publicznej daje Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określa, kiedy decyzje podlegają uchyleniu.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących uchybień przepisom postępowania to należy podkreślić, że takie uchybienia mogą prowadzić do uchylenia decyzji tylko wówczas, gdy są na tyle ważne, że ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Analizując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powołanych wyżej kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w zaskarżonej decyzji nie można dopatrzyć się naruszenia prawa, przynajmniej w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Zdaniem Sądu stwierdzając wygaśnięcie z dniem [...] marca 2004 r. prawa z rejestracji wzoru przemysłowego nr [...] udzielonego na rzecz spółki [...] S.A. – Urząd Patentowy RP prawidłowo zastosował obowiązujące przepisy prawa materialnego, tj. art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (dalej jako p.w.p.), uzasadniając swoje rozstrzygnięcia faktem nieuiszczenia przez stronę skarżącą opłat za II okres ochrony (obejmujący 6-10 rok), w ustawowym terminie, wskazanym w art. 224 ust. 2 oraz ust. 4 cyt. ustawy.

Zgodnie z przepisem art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 ust. 1 p.w.p., prawo z rejestracji wzoru przemysłowego wygasa na skutek nieuiszczenia w przewidzianym terminie opłaty okresowej.

W myśl art. 224 ust. 1 p.w.p. termin do uiszczenia opłaty za pierwszy okres ochrony, określonej w decyzji o udzieleniu patentu, prawa ochronnego lub odpowiednio prawa z rejestracji, wynosi trzy miesiące od daty doręczenia wezwania. Jednocześnie - jak stanowi zdanie drugie ust. 1 art. 224 - zgłaszający może uiścić opłatę za dalsze rozpoczęte okresy ochrony.

Według art. 224 ust. 2 p.w.p. opłaty za dalsze okresy ochrony są uiszczane, z zastrzeżeniem ust. 1, z góry, nie później niż w dniu, w którym upływa poprzedni okres ochrony.

Z kolei, jak stanowi przepis art. 224 ust. 4 cyt. ustawy, opłaty, o których mowa w ust. 2, można uiszczać również w terminie sześciu miesięcy po upływie terminu określonego w ust. 2, przy równoczesnym uiszczeniu opłaty dodatkowej w wysokości 30 % opłaty należnej. Termin ten nie podlega przywróceniu.

Jeśli chodzi o opłaty okresowe za udzieloną przez Urząd Patentowy RP ochronę, to należy zauważyć, iż w przypadku wzorów przemysłowych pierwszy okres ochrony obejmuje 1, 2, 3, 4 i 5 rok ochrony wzoru (vide: Załącznik Nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2001 r. w sprawie opłat związanych z ochroną wynalazków, wzorów użytkowych, wzorów przemysłowych, znaków towarowych, oznaczeń geograficznych i topografii układów scalonych - Dz. U. z 2001 r., Nr 90, poz. 1000 ze zm.).

Skarżąca spółka zarzuca organowi naruszenie art. 225 ust. 1 p.w.p. W ocenie Sądu powyższy przepis nie znajduje w sprawie zastosowania, a tym samym organ nie mógł naruszyć go prowadząc postępowanie w przedmiotowej sprawie. Art. 225 ust. 1 p.w.p., przewidujący możliwość przywrócenia terminu, odnosi się jedynie do opłat jednorazowych za zgłoszenie (art. 223 ust. 2 p.w.p.) oraz do opłaty jednorazowej za ochronę lub opłaty za pierwszy okres ochrony, określonej w decyzji o udzieleniu prawa z rejestracji (art. 224 ust. 1 p.w.p.). W rozpoznawanej sprawie skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia opłaty za drugi okres ochrony, a zatem nie było możliwości wdrożenia procedury przewidzianej w art. 225 ust. 1 p.w.p.

Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać także należy, że skarżąca uchybiła również terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (pomijając, że taki wniosek w stanie faktycznym sprawy nie jest przewidziany przepisami ustawy). Zgodnie bowiem z art. 225 ust. 1 p.w.p. wniosek ten można zgłosić nie późnej niż sześć miesięcy od dnia, w którym termin upłynął. W przedmiotowej sprawie ostateczny termin do uiszczenia opłaty upłynął dnia [...] września 2004 r., zaś wniosek o przywrócenie terminu wpłynął do Urzędu Patentowego dnia [...] maja 2005 r., a więc po upływie przewidzianego w ustawie okresu. Razem z wnioskiem o przywrócenie terminu strona nie uiściła również należnej opłaty za II okres ochrony.

Zgodnie z art. 224 ust. 2 p.w.p. opłaty za dalsze okresy ochrony winny być uiszczone z góry, nie później niż w dniu, w którym upływa poprzedni okres ochrony. Opłaty te mogą być także uiszczone w terminie sześciu miesięcy po upływie poprzedniego okresu ochrony, z tym, że wówczas należy uiścić opłatę dodatkową w wysokości 30 % opłaty należnej. Termin ten nie podlega przywróceniu (art. 224 ust. 4 p.w.p.). Jest to termin prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu bez względu na przyczyny uchybienia.

Skarżąca spółka nie uiściła należnej opłaty w żadnym z przewidzianych przepisami prawa terminie, zaś przepisy ustawy prawo własności przemysłowej nie przewidują przywrócenia terminu w zaistniałym w rozpoznawanej sprawie stanie faktycznym. Niewniesienie opłaty za dalszy okres ochrony jest zdarzeniem prawnym, z którym ustawa – prawo własności przemysłowej wiąże skutki prawne. Jeżeli opłata za kolejny okres ochrony nie została uiszczona w terminie dodatkowym, nie później niż 6 miesięcy, licząc od dnia w których upływa poprzedni okres ochrony, ustawa z mocy prawa przewiduje skutek wygaśnięcia prawa z rejestracji.

Według Sądu w niniejszej sprawie nie mógł mieć zastosowania także wskazany przez Urząd Patentowy RP przepis art. 243 ust. 6 ustawy - Prawo własności przemysłowej, odnoszący się do terminów uchybionych z powodu nadzwyczajnych okoliczności.

W tej sytuacji - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - należy uznać, iż Urząd Patentowy RP, prawidłowo stosując normy p.w.p. – doprowadził do zgodnego z prawem pozbawienia skarżącej spółki prawa z rejestracji wzoru przemysłowego.

Według Sądu należy stwierdzić, iż w zaskarżonej decyzji brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, mających wpływ na ostateczny wynik sprawy, których Urząd Patentowy RP miałby się dopuścić w toku postępowania, a które uniemożliwiłyby Sądowi dokonanie prawidłowej oceny legalności podjętych rozstrzygnięć.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał ponadto, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP spełnia wszelkie wymogi stawiane przez art. 107 § 3 k.p.a., albowiem organ w swych rozstrzygnięciach dostatecznie wyraźnie wskazał, dlaczego stwierdził wygaśnięcie prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego, powołując się przy tym na prawidłowo ustalony stan faktyczny i prawny.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.