Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 952/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 28 ust 1-3, 3a  i 3b
journal: Dz.U. 2017 poz 1778
law: Ustawa  z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: § 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 27 lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] decyzją z dnia 27 lipca 2018 r., po rozpatrzeniu wniosku M. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 kwietnia 2018 r.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepisy art. 83 ust. 4, art. 28 ust. 1-3, ust. 3a i 3b oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1778 r. ze zm.), zwanej dalej w skrócie "u.s.u.s." oraz art. 138 § 1 pkt 1, art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 11, art. 77

§ 1, art. 80 i art. 107 § 3, zwanej dalej w skrócie "k.p.a.".

Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych

i prawnych:

M. K. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą i z tego tytułu był zobowiązany do opłacania składek na ubezpieczenia własne osoby prowadzącej działalność gospodarczą i za zatrudnionych pracowników. Z uwagi na niedopełnienie tego obowiązku na koncie rozliczeniowym płatnika składek powstało zadłużenie.

W dniu 30 stycznia 2018 r. strona złożyła wniosek o umorzenie całości należności z tytułu składek wraz z oświadczeniem o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej osoby fizycznej, która nie prowadzi działalności gospodarczej.

Zgodnie ze złożonym oświadczeniem, strona prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Wnioskodawca pobiera świadczenie emerytalne w kwocie 889 zł netto, nie pracuje zarobkowo, nie posiada dochodu z innych źródeł, nie pobiera zasiłku z pomocy społecznej, ani zasiłku/świadczenia z Urzędu Pracy, a także nie korzysta z innych form pomocy. Na stałe wydatki związane z utrzymaniem wnioskodawca przeznacza: (1) stosowne kwoty z tytułu miesięcznych opłat (czynsz bez opłat eksploatacyjnych/ w rubryce kwota znalazła się informacja : 40,- kwart), (2) 400 zł na opłaty eksploatacyjne (energia elektryczna, gaz, woda, węgiel, itp.), (3) 100 zł na koszty związane z leczeniem (np. wykup leków, badania, wizyty lekarskie). Wnioskodawca oświadczył ponadto, że posiada zobowiązania: (1) z tytułu podatków, (2) z tytułu zaciągniętych kredytów, (3) w bankach, (4) w instytucjach i (5) u osób fizycznych. Natomiast nie posiada zobowiązań: (6) alimentacyjnych i (7) innych. Wymienione zobowiązania są spłacane (egzekucja komornicza). Łączna miesięczna kwota spłaty to 400 zł. W dziale oświadczenia "Majątek nieruchomy, ruchomy i inne prawa majątkowe" wnioskodawca wpisał, że posiada mieszkanie o powierzchni 54 m2; tytuł prawny: własność; adres: [...]; nr księgi wieczystej [...]. Według oświadczenia wnioskodawca nie posiada praw majątkowych ani maszyn, urządzeń i środków transportu. Inne składniki mienia ruchomego to pralka i lodówka o wartości 800 zł. W rubryce "Prognozowany sposób uregulowania należności" strona wpisała, brak takich możliwości. W rubryce "Sytuacja zdrowotna" wnioskodawca poinformował o astmie oskrzelowej.

W następstwie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia 4 kwietnia 2018 r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił M. K. umorzenia należności z tytułu składek.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z dnia 27 lipca 2018 r., organ rentowy utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 kwietnia 2018 r.

Po przywołaniu zasad umarzania należności z tytułu składek organ podniósł,

że w sprawie nie można stwierdzić stanu całkowitej nieściągalności strony, gdyż

w sprawie prowadzona jest egzekucja należności z tytułu składek, a Zakład jako wierzyciel należności składkowych może włączyć się do ewentualnych postępowań egzekucyjnych prowadzonych z innych tytułów. Ponadto, w związku z powstaniem zadłużenia z tytułu składek, wierzyciel wnioskował o hipoteczne zabezpieczenie należności z tytułu składek (wpisano hipoteki na rzecz Zakładu w księdze wieczystej nr [...]). Na podstawie decyzji określającej z dnia 30 grudnia 2016 r. dokonano także wpisu hipoteki przymusowej w kwocie 4.879,42 zł do księgi wieczystej nr [...] (stan z dnia 26 lipca 2018 r.).

Organ wyjaśnił, że procedowaniu na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne podlegają wyłącznie należności składkowe na koncie osobistym płatnika. Natomiast należności z tytułu składek finansowane przez stronę z tytułu ubezpieczenia społecznego ubezpieczonych niebędących płatnikami składek mogłyby zostać umorzone jedynie w przypadku całkowitej nieściągalności, która jest obecnie wyłączona.

Dodatkowo organ wyjaśnił, że do składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek, nie stosuje się art. 28 u.s.u.s., co wynika wprost

z postanowień art. 30 tej ustawy.

Odnosząc się do kwestii wniosku o umorzenie należności z tytułu składek finansowanych przez płatnika za ubezpieczonych niebędących płatnikami składek, organ wyjaśnił, że należności te mogłyby zostać umorzone wyłącznie w przypadku całkowitej nieściągalności.

Dokonując analizy zebranego materiału dowodowego w zakresie uznania,

czy w przedmiotowej sprawie można mówić o sytuacji całkowitej nieściągalności Zakład zajął stanowisko, że w obecnym stanie rzeczy nie ma możliwości umorzenia należności z tytułu składek finansowanych przez płatnika z tytułu ubezpieczenia społecznego osób niebędących płatnikami składek, bowiem wobec zobowiązań płatnika podejmowane są czynności egzekucyjne.

Oceniając sytuację życiową zobowiązanego, Zakład nie znalazł podstaw do umorzenia należności z tytułu składek ubezpieczonego będącego jednocześnie płatnikiem składek na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Organ ustalił, że zgodnie z pismem Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia 15 marca 2018 r., za 2015 r., wnioskodawca wykazał przychód = dochodowi w wysokości 17.993,04 zł, za 2016 r., w wysokości 18.101,14 zł, a za 2017 r. w wysokości 18.208,36 zł.

Tym samym, średnio, dochody za 2017 r. wynoszą w przypadku strony około 1.517,36 zł miesięcznie. Zgodnie z obliczeniami Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych (Informacja o poziomie minimum socjalnego w 2017 r., Warszawa 13 kwietnia 2018 r.) zmodyfikowane minimum socjalne (średniorocznie w 2017 r.) dla gospodarstwa emeryckiego (1-osobowego/mężczyzna w wieku powyżej 60 lat) wynosiło 1.124,47 zł na 1 osobę.

W ocenie organu, na podstawie ustalonych danych nie można uznać, że opłacenie należności z tytułu składek zaewidencjonowanych na koncie osobistym wnioskodawcy pozbawiłoby stronę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, zgodnie z przywołanym rozporządzeniem.

Wnioskodawca nie wskazał na poniesienie strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodującego, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności (§ 3 ust. 1 pkt 2, wydanego na podstawie art. 3 b u.s.u.s., rozporządzenia ). Strona nie udowodniła też stanu przewlekłej choroby lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego płacenie należności. W sprawie wskazano wprawdzie na problemy zdrowotne ale z przedłożonej dokumentacji wynika, że strona posiada stały dochód w postaci świadczenia emerytalnego.

Organ stwierdził, że występowanie problemów finansowych nie potwierdza, że strona nie może podjąć spłaty przedmiotowego zadłużenia w ramach dogodnego układu ratalnego, który uwzględniłby miesięczne możliwości finansowe, a jednocześnie pozwoliłby na zaplanowanie wydatków związanych ze spłatą zadłużenia. Organ zwrócił przy tym uwagę na fakt stopniowego spłacania zobowiązań.

Pismem z dnia 8 sierpnia 2018 r. M. K. wniósł skargę na decyzję organu rentowego z dnia 27 lipca 2018 r. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że jest osobą starsza i schorowaną, a wobec niskiej wysokości emerytury nie jest w stanie spłacać przedmiotowych składek.

W odpowiedzi na skargę organ rentowy wniósł o oddalanie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskrzonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przepis art. 28 ust. 1 u.s.u.s. przewiduje kompetencję ZUS do umarzania należności z tytułu składek w przypadkach określonych ust. 2-4 tego przepisu.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że stwierdzenie przedawnienia należności uniemożliwia prowadzenie postępowania w sprawie z wniosku o ich umorzenie i powoduje konieczność umorzenia postepowania w tym przedmiocie z uwagi na bezprzedmiotowość. Jak wskazano w orzecznictwie sądów administracyjnych, postępowanie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek unormowane w art. 28 u.s.u.s., dotyczyć może tylko i wyłącznie należności istniejących, do których uiszczenia płatnik jest zobowiązany. Niedopuszczalne jest natomiast objęcie postępowaniem należności, które nie istniały bądź wygasły na skutek przedawnienia.

W każdym przypadku przy rozpatrzeniu wniosku o umorzenie zaległych należności z tytułu składek niezbędne jest więc ustalenie ich wymagalności na dzień wydania decyzji. Ustalenia takie powinny być dokonane w pierwszej kolejności, jeszcze przed analizą wystąpienia przesłanek warunkujących dopuszczalność umorzenia zaległych należności. Niniejsza sprawa dotyczy wniosku o umorzenie zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy.

Wygasanie zobowiązań podatkowych na skutek przedawnienia oznacza, że pomimo niezaspokojenia wierzyciela stosunek zobowiązaniowy przestaje istnieć z mocy prawa (art. 59 § 1 pkt 9 o.p.). Wraz z upływem terminu przedawnienia stosunek prawny zobowiązania podatkowego wygasa bez względu na to, czy dłużnik podatkowy powołał się na tę okoliczność, przedawnienie uwzględniane jest bowiem z urzędu.

Postępowanie w sprawie umorzenia zaległości z tytułu przedawnionych zobowiązań z tytułu składek jest bezprzedmiotowe (art. 105 k.p.a.). Obowiązkiem Zakładu jest więc przede wszystkim ustalenie w sposób niebudzący wątpliwości, czy zobowiązania z tytułu nieopłaconych składek, których miałoby dotyczyć wnioskowane przez zobowiązanego umorzenie zaległości, nie uległy przedawnieniu

Skarżący wnosił o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek za okres od października 2003 r. do listopada 2012 r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wskazywał, że dochodzone należności są przeterminowane.

Organ winien zatem dokonać dokładnego rozważenia tego zarzutu. Organ w wydanej decyzji wskazał, że zgodnie z art. 24 ust. 5b u.s.u.s. bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Organ nie dokonał jednak w wydanej decyzji żadnych ustaleń w tym zakresie, umożliwiających ocenę, że przesłanka ta zaistniała w niniejszej sprawie. Organ nie ustalił terminów przedawnienia poszczególnych należności ani nie wskazał okresów zawieszenia biegu przedawnienia.

Wskazać należy, że w okresie powstania części zaległości, zgodnie z art. 24 ust. 4 u.s.u.s. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2003 r., należności z tytułu składek ulegały przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się one wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-5d. Od 1 stycznia 2012 r. zmieniła się treść art. 24 u.s.u.s. Przepis ten został znowelizowany ustawą z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. nr 232 poz. 1378). Zgodnie z art. 11 ust. 1 tej ustawy przepis art. 24 ust. 4 u.s.u.s. otrzymał brzmienie "należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6.". Stosownie zaś do art. 27 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej, do przedawnienia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 41b ust. 1 ustawy wymienionej w art. 2 oraz w art. 24 ust. 4 ustawy wymienionej w art. 11, którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012 r., stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z tym że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 1 stycznia 2012 r. Jeżeli jednak przedawnienie rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2012 r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu.

Dopiero wyjaśnienie tej wstępnej kwestii pozwalało organowi na przystąpienie do merytorycznej oceny zasadności wniosku.

Organ w uzasadnieniu decyzji nie dokonał ustaleń pozwalającej na jednoznaczne ustalenie istnienia i wymagalności składek objętych decyzją o odmowie umorzenia składek. Uniemożliwia to dokonanie pełnej sądowej kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie tego, czy część spornych należności, których dotyczy zaskarżona decyzja, w dacie wydawania aktu administracyjnego nie uległa przedawnieniu.

W świetle powyższego koniecznym jest, aby organ ponownie rozpoznając sprawę przeprowadził postępowanie dowodowe w zakresie przesłanek przerwy biegu przedawnienia zobowiązań, dokonał ustaleń w tym zakresie i przedstawił w tej mierze w uzasadnieniu rozstrzygnięcia stosowną analizę potwierdzającą brak podstaw do stwierdzenie przedawnienia zobowiązań składkowych.

Powyższa wadliwość decyzji uzasadniała jej uchylenie

Ustosunkowując się do prawidłowości zastosowania przez organ art. 28 ust. 2 u.s.u.s., wskazać należy, że należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Przypadki "całkowitej nieściągalności" zostały wyczerpująco zdefiniowane w 28 ust. 3 u.s.u.s. Z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że w sprawie nie zaistniały wskazane w tym przepisie przesłanki, jakimi są sytuacje, w których

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2016 r. poz. 2171, 2260 i 2261 oraz z 2017 r. poz. 791);

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

W tym też zakresie, ocena dokonana przez organ w zaskarżonej decyzji jest prawidłowa.

Niemniej w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. ustawodawca dopuścił możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

Szczegółowe przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 ust. 1 pkt 1 cytowanego rozporządzenia. Przepis ten stanowi, że zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych

Stosując normę § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia należy mieć na uwadze, że przesłanką uzyskania zwolnienia co do zasady jest sytuacja, w której stan majątkowy i sytuacja rodzinna wnioskodawcy wskazują, że nie jest on w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny, a przypadki opisane w punktach 1-3 są jedynie przykładami takiej sytuacji. W orzecznictwie sądowym wskazano, że przy ocenie wniosku o umorzenie zaległości z tytułu składek należy brać pod uwagę, czy w wyniku egzekucji powstanie zagrożenie utraty możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych dłużnika (por. wyroki WSA w Olsztynie z dnia 5 stycznia 2012 r., sygn. I SA/Ol 707/11; WSA w Opolu z 24 października 2012 r., sygn. I SA/Op 251/12; WSA w Krakowie z dnia 18 września 2014 r., sygn. I SA/Kr 1176/14).

Organ niewątpliwie winien rozważyć sytuację skarżącego w kontekście przesłanki wskazanej w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia i ocenić czy opłacenie należności z tytułu składek nie pozbawia skarżącego możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Organ winien dokonać oceny, czy uzyskiwany dochód i posiadany majątek umożliwiają skarżącemu opłacenie należności, a jeżeli nie, czy posiada on możliwości uzyskania dochodu pozwalającego na spłatę. Organ winien porównać wysokość zobowiązań z tytułu składek z sytuacją majątkową skarżącego i ustalić możliwości skarżącego w tym zakresie.

W znacznym zakresie zaskarżona decyzja spełnia te wymogi. Niemniej jednak wobec uchylenia decyzji, organ w sytuacji istnienia podstaw do merytorycznego orzekania w sprawie, dodatkowo winien uzupełnić ustalenia w tym zakresie - ustalić potrzeby skarżącego w zakresie kosztów niezbędnego utrzymania, ustalić wartość nieruchomości, której właścicielem jest skarżący, wysokość i podstawę spłacanych przez skarżącego zobowiązań wobec innych podmiotów oraz wyjaśnić rozbieżności w oświadczeniu o wysokości dochodu skarżącego i informacji o wysokości dochodu zawartej w piśmie z dnia 15 marca 2018 r. Po dokonaniu ustaleń w tym zakresie, organ dokona ponownej oceny, czy zważywszy na wysokość zobowiązań z tytułu składek w sprawie zachodzą przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia.

Wskazać należy, że decyzja dotycząca umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ma charakter uznaniowy. Uznanie administracyjne nie oznacza jednak dowolności organu administracji publicznej, co do rozstrzygnięcia, o czym świadczą określone w tych przepisach przesłanki podejmowania decyzji w tej materii. Katalog przesłanek pozwalających na umorzenie składek został przez prawodawcę określony i w ten sposób zakreśla granice swobodnego uznania organu. Organ przy wydawaniu decyzji o umorzeniu należności składkowych jest zobowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy w sprawie zostały spełnione przesłanki określone w przytoczonych przepisach prawa. W ten sposób przeprowadzona analiza stanu faktycznego stanowi podstawę do wydania decyzji o charakterze uznaniowym (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2008 r., II GSK 321/07). Negatywne rozstrzygnięcie dotyczące umorzenia należności z tytułu składek, powinno być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały wszechstronnie rozważone i zbadane.

W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, stwierdzając, że organ dopuścił się naruszenia przepisów prawa w zakresie oceny przesłanek przedawnienia zobowiązań z tytułu składek i przesłanek umorzenia postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.

Ponownie rozstrzygając sprawę organ, winien uwzględnić zawartą w niniejszym wyroku ocenę prawną i wskazania, co do dalszego postępowania.

Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.