Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1274/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 51,art 3 pkt 6 i 7
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ WSA Elżbieta Mazur - Selwa Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ( dalej: "WINB", "organ II instancji" lub "organ odwoławczy") z dnia [...] września 2018 r., nr [...] uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ( dalej: "organ I instancji") z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] nakazującą J.J. jako właścicielowi i inwestorowi obowiązek doprowadzenia – w terminie do dnia 31 lipca 2018 r. – robót budowlanych wykonanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym zlokalizowanym na działce nr 1309/2 położonej w miejscowości B. do stanu zgodnego z prawem, poprzez:

- zamurowanie materiałem ściennym, niepalnym czterech otworów okiennych o wymiarach: 0,40 m x 0,40 m i 0,85 m x 0,50 m (w poziomie piwnicy), o wymiarach 1,50 m x 1,35 m (w kuchni na poziomie parteru) i 1,20 m x 1,20 m (w pokoju na poziomie poddasza), usytuowanych w południowej ścianie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na działce nr 1309/2 w B.,

- zamontowanie balustrad przy schodach zewnętrznych wejściowych oraz na balkonie przedmiotowego budynku

i umarzająca postępowanie organu I instancji w całości.

Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął i prowadził postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych wykonanych w istniejącym budynku mieszkalnym jednorodzinnym zlokalizowanym na działce nr ewid. 1309/2 położonej w miejscowości B..

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. znak [...]na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku ( Dz.U z 2018 r. poz. 1202 ze zm.; dalej: "P.b.") nakazał J.J. obowiązek doprowadzenia, w terminie do dnia 31 lipca 2018 r., robót budowlanych wykonanych w ww. budynku mieszkalnym jednorodzinnym do stanu zgodnego z prawem - poprzez zamurowanie materiałem ściennym niepalnym czterech otworów okiennych usytuowanych w południowej ścianie budynku i zamontowanie balustrad przy schodach zewnętrznych wejściowych oraz na balkonie przedmiotowego budynku.

W uzasadnieniu wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że budynek mieszkalny na działce nr 1309/2 w B., objęty niniejszym postępowaniem wybudowany został dawno temu (zgodnie z informacją o działce 1955 rok) przez ówczesnych właścicieli nieruchomości. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że w latach 2015-2017 w budynku tym wykonane zostały roboty budowlane, które polegały na wybiciu otworów okiennych w ścianie zewnętrznej od strony południowej, wykonaniu tarasu i drzwi balkonowych od strony zachodniej, zmianie konstrukcji i kształtu dachu oraz przystosowaniu nieużytkowego strychu do celów mieszkalnych.

Biorąc pod uwagę opisany wyżej zakres robót budowlanych wykonanych przy w/w budynku mieszkalnym stwierdził, że mieszczą się one w pojęciu remontu z elementami przebudowy i wymagały zgłoszenia organowi administracji budowlanej, czego inwestor w tym wypadku nie dopełnił.

Wykonane roboty budowlane w przedmiotowym budynku, obejmowały wymianę elementów konstrukcyjnych - wykonane zostały bez projektu i pozwolenia, bez nadzoru osoby uprawnionej, w sposób naruszający przepisy, w związku z czym zobowiązał inwestora do przedstawienia ekspertyzy technicznej. W ekspertyzie autor opracowania potwierdził, że budynek jest w dobrym stanie technicznym, roboty budowlane na przedmiotowym obiekcie wykonane zostały zgodnie ze sztuką budowlaną, a przyjęte rozwiązania są powszechne w tego typu obiektach. Wskazał również na konieczność wstawienia balustrad przy schodach zewnętrznych wejściowych oraz na balkonie. Sporządzający ekspertyzę nie dokonał oceny zgodności z przepisami odnośnie okien usytuowanych w południowej ścianie przedmiotowego budynku, która zlokalizowana jest w odległości 3,0 m od granicy działki.

W związku z powyższym, organ I instancji - dokonując oceny zgodności z przepisami istnienia otworów okiennych w południowej ścianie przedmiotowego budynku, (które jak ustalono wykonane zostały w trakcie prowadzonych w latach 2015-2017 robotach budowlanych) - stwierdził, że istnienie przedmiotowych okien narusza przepisy art. 12 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz.U. ( Dz.U. z 2015 r., poz. 1422 ze zm.; dalej rozporządzenie MI z dnia 12 kwietnia 2002 r."), zgodnie z którymi budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy. W omawianym przypadku odległość ta wynosi 3,0 m. W celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem zobowiązał właściciela do wykonania robót budowlanych wyszczególnionych w sentencji decyzji.

W odwołaniu od powyższej decyzji J.J. podniósł, że jako właściciel posesji nigdy nie dokonywał wybicia otworów okiennych od strony działki M.P.. Wskazał, że powołani przez niego świadkowie poświadczyli, że otwory istniały od początku wybudowania w/w budynku mieszkalnego i istnieją tam od ponad 60 lat. Dotarł do byłych właścicieli budynku, którzy zamieszkiwali go od urodzenia i są gotowi zeznać pod przysięgą że ww. otwory okienne istnieją od początku istnienia budynku. Zawnioskował o przesłuchanie wymienionych świadków.

Organ II instancji przeprowadzając ponownie postępowanie. Na podstawie przeprowadzonej analizy dokumentów stwierdził, że organ I instancji prowadził postępowanie dowodowe organizując w dniu 20 września 2017 roku rozprawę administracyjną z udziałem stron postępowania w celu ustalenia daty, zakresu i legalności wykonanych robót budowlanych w ww. budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ewid. 1309/2 położonej w B. - lecz istotne w sprawie fakty co do zakresu i daty wykonania robót budowlanych (w tym szczególnie okoliczności co do wykonania kwestionowanych otworów okiennych) - w ocenie organu odwoławczego nie zostały należycie wyjaśnione.

Zdaniem organu II instancji wątpliwości budziły ustalenia organu I instancji, że roboty polegające na wybiciu kwestionowanych otworów okiennych w ścianie zewnętrznej od strony południowej zostały wykonane przez J.J. w latach 2015-2017 w ramach prowadzonych przez niego w tym okresie robót budowlanych w przedmiotowym budynku. Organ I instancji nie przedstawił w tym zakresie żadnego uzasadnienia faktycznego, nie wskazał czym kierował się dokonując takiej oceny materiału dowodowego, nie podał na jakiej podstawie ustalił, że okna zostały wykonane w 2015-2017 r., nie wyjaśnił dlaczego nie dał wiary jednoznacznym zeznaniom A.K.a, co do okoliczności istnienia spornych okien od wybudowania budynku oraz wyraźnym oświadczeniom J.J., że nabył on budynek z istniejącymi już oknami w ścianie południowej od strony działki M.P.. Wątpliwości organu II instancji w tym zakresie potwierdziły znajdujące się na stronie internetowej Google Street View zdjęcia z budynku z sierpnia 2013 r., z których wynika, że w tej dacie okna w ścianie południowej budynku już istniały. Ze zdjęcia wynika również, że wszystkie pozostałe wymienione roboty polegające na zmianie konstrukcji i kształtu dachu, wykonaniu elewacji wraz z dociepleniem z wyjątkiem tarasu od strony zachodniej (widok od tej strony niedostępny) wykonywane były po tej dacie czyli po sierpniu 2013 r. - co odpowiadało relacji świadków oraz wyjaśnieniom J.J..

W uzupełnieniu postępowania dowodowego, celem dokładnego wyjaśnienia okoliczności związanych z decyzją wydaną przez organ I instancji - organ odwoławczy wyznaczył i w dniu 27 lipca 2018 r. przeprowadził rozprawę administracyjną, połączoną z oględzinami, zebraniem wyjaśnień i oświadczeń dotyczących przedmiotu sprawy oraz przesłuchaniem zgłoszonych świadków. Podczas przeprowadzonych w trakcie rozprawy oględzin, potwierdzono, że istniejący na w/w działce budynek mieszkalny to obiekt wolnostojący, podpiwniczony, parterowy z poddaszem użytkowym, dachem drewnianym dwuspadowym, z lukarną od strony wschodniej, kryty blachą trapezową. W połaci dachu zamontowane są okna połaciowe (jedno okno od strony wschodniej, dwa od strony zachodniej). Dach jest orynnowany, posiada rury spustowe z odprowadzeniem skierowanym na teren własnej działki. W ścianie od strony południowej wykonane są cztery otwory okienne tj. jeden otwór w poziomie parteru (w kuchni), jeden w poziomie poddasza (pokój) oraz dwa otwory w poziomie piwnic (pom. gospodarcze). Odległość tej ściany do osi istniejącego ogrodzenia z działką nr ewid. 1310/6 (pomierzona w dwóch miejscach, przy czym pomiaru dokonano do lica ocieplonej ściany ocieplonej wynosi 3,05 m i 2,98 m). Na działce sąsiedniej nr 1310/6 naprzeciw ściany przedmiotowego budynku mieszkalnego jest usytuowany budynek murowany parterowy, posiadający drzwi od strony wschodniej, natomiast ściana tego budynku od strony działki 1309/2, na której znajduje się budynek mieszkalny którego dotyczy przedmiot postępowania, jest ścianą pełną bez otworów. W płaszczyźnie dachu jest wykonany pas obróbki z blachy, dach nad tym budynkiem pokryty jest blachą. Od strony wschodniej przy budynku mieszkalnym jest ganek, do którego prowadzą schody betonowe z podestem przy wejściu. Od strony południowej, w poziomie piwnic pod gankiem wykonane jest wejście (drzwi) do piwnic z wykonanym schodkowym betonowym zejściem do piwnic. Nad zejściem wykonane jest zadaszenie na słupkach drewnianych przekryte blachą.

Przeprowadzone podczas rozprawy administracyjnej dowody stanowiły podstawę do ustalenia przez organ II instancji faktu zrealizowania przez J.J. w latach 2015-2017 robót budowlanych przy przedmiotowym budynki mieszkalnym, polegających na wykonaniu tarasu i drzwi balkonowych od strony zachodniej, zmianie konstrukcji i kształtu dachu oraz przystosowaniu nieużytkowego strychu do celów mieszkalnych, wykonana została lukarna z wyjściem na taras (balkon) nad istniejącym gankiem). Ustalono również, że zmienione zostały schody wejściowe do budynku, oraz zejście do piwnic. Wyszczególnione roboty budowlane, J.J. zrealizował samowolnie, bez wymaganego zgłoszenia. Wymienione roboty budowlane organ zaliczył do kategorii robót definiowanych w ustawie Prawo budowlane jako "przebudowa" – w efekcie wykonania opisanych wyżej elementów przedmiotowego budynku mieszkalnego nastąpiła zmiana parametrów technicznych obiektu.

Organ II instancji zaprzeczył natomiast przyjęciu przez organ I instancji, że w ramach tych robót zostały wykonane ("wybite") także sporne okna. Te - jak wykazało postępowanie istniały od początku wybudowania przedmiotowego budynku mieszkalnego.

Odnosząc się do pozostałych robót budowlanych wykonanych w warunkach samowoli budowlanej, polegających na przebudowie ww. budynku mieszkalnego organ II instancji zgodził się z ustaleniami organu I instancji. Mając na uwadze, że nałożony przez organ obowiązek doprowadzenia robót budowlanych wykonanych w ww. budynku mieszkalnym poprzez zamontowanie balustrad przy schodach zewnętrznych oraz na balkonie przedmiotowego budynku został wykonany, ustało naruszenia prawa w tym zakresie i przestał istnieć powód do merytorycznego rozstrzygnięcia i podtrzymania nakazu ich wykonania, co mając na uwadze organ II instancji umorzył postępowanie organu I instancji.

W skardze do Sądu M. P. reprezentowany przez radcę prawnego zarzucił:

- naruszenie przepisów postepowania tj.: art 107 § 1 pkt 6 K.p.a. oraz art 107 § 3 K.p.a. w zw. z art 11 K.p.a. i art 8 K.p.a. poprzez nie wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji oraz braku przytoczenia przepisów prawa, na jakich organ oparł swoje rozstrzygnięcie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, pozbawiając jednocześnie skarżącego możliwości odniesienia się do nich,

- art 7 K.p.a. oraz art 77 § 1 K.p.a. oraz art 80 K.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, w tym zeznań świadka Z.S.,

- art 75 K.p.a. poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu ze zdjęć ze strony internetowej Google Street View, pomimo tego, że zdjęcia z tej strony nierzadko są nieaktualne, tymczasem aby dowód mógł zostać dopuszczony musi być niewątpliwy.

W uzasadnieniu do postawionych zarzutów podniesiono między innymi, brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i nie wystąpienie do właściwego urzędu, który mógł tą sprawę zbadać. Zarzucono, że organ II instancji bezzasadnie uznał, że proces legalizujący okna został zakończony w sytuacji, kiedy aktualni właściciele nieruchomości oraz byli właściciele nie dysponują żadnymi dokumentami na tą okoliczność, a z informacji jakimi dysponuje skarżący wynika, że proces legalizacyjny przed urzędem nie zakończył się, bowiem Panie R. nie wyraziły zgody na wszystkie okna.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r., poz.2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola pod względem zgodności z prawem przebiega w trzech płaszczyznach, tj. oceny zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym, dochowania wymaganej prawem procedury oraz respektowania reguł kompetencji (por. wyrok NSA z 26 stycznia 2006 r., I GSK 1421/2005). Postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach normuje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej "P.p.s.a.").

Dokonując kontroli działalności administracji publicznej sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Warunkiem uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości lub części jest zgodnie z art 145 § 1 pkt 1 lit. a – c P.p.s.a., stwierdzenie przez sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Warunkiem uwzględnienia skargi i stwierdzenia nieważności postanowienia w całości lub części jest zajście przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.), z kolei warunkiem uwzględnienia skargi i stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa jest zajście przyczyn określonych w K.p.a. lub innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.).

Dokonując kontroli w wyznaczonym zakresie Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi.

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej było postępowanie organów nadzoru budowlanego w sprawie robót budowlanych wykonanych w istniejącym budynku mieszkalnym, zlokalizowanym na działce nr ew. 1309/2 położnej w miejscowości B. stanowiącej własność J.J. Postępowanie to prowadzone było z urzędu.

Jak ustaliły zgodnie organy przedmiotowe roboty zostały wykonana w latach 2015-2017 r. Inny był natomiast zakres stwierdzonych przez organy robót. O ile organ I instancji ustalił, że obejmował on wybicie otworów okiennych w ścianie zewnętrznej od strony południowej i wstawieniu okien, wykonaniu tarasu i drzwi balkonowych od strony zachodniej, zmianie konstrukcji i kształtu dachu oraz przystosowaniu nieużytkowego strychu do celów mieszkalnych, o tyle organ II instancji zakwestionował ustalenia organu dotyczące wybicia otworów okiennych.

Ocena prawidłowości ustaleń ma zasadnicze znaczenie dla oceny zastosowanych w następstwie tych ustaleń przepisów prawa materialnego.

Z zasady w pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, albowiem tylko w takich okolicznościach gdy ustalenie stanu faktycznego jest bezsporne, można skutecznie podnosić zarzuty naruszenia prawa materialnego ( patrz wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 2456/17, to i pozostałe powołane w sprawie orzeczenia dostępne w Centralnej bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach orzeczenia.nsa.gov.pl ).

Przeprowadzone przez organ II instancji postępowanie, wbrew postawionym w skardze zarzutom, odpowiada zasadom prowadzenia tego postępowania, w zakresie zupełności jak i wszechstronności, a wyciągnięte na jego podstawie wnioski odpowiadają zasadom logicznego rozumowania. W zakresie tych ustaleń spór sprowadza się do objęcia zakresem kontrolowanych robót istnienia otworów okiennych w południowej ścianie przedmiotowego budynku.

Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu II instancji, że kwestionowane roboty budowlane nie obejmowały swym zakresem wybicia, jak przyjął organ I instancji, tych otworów okiennych. Poza stwierdzeniem M.P. ustalenia te nie wynikały z żadnych dowodów i miał rację organ II instancji oceniając je, jako dowolne.

Takie wnioski nie wynikały bowiem z przesłuchania świadka A.K. ( dowód dopuszczony przez organ I instancji), który potwierdził, że J.J.w latach 2015-2017 wykonał elewację budynku wraz z ociepleniem, ale jednocześnie stwierdził, że otwory okienne "od strony działki Pana P. znajdowały się od początku wybudowania budynku". W takiej sytuacji oparcie się wyłącznie na twierdzeniach M.P. właściciela działki sąsiedniej, kwestionującego legalność wykonanych robót, słusznie zostało przez organ odwoławczy uznane za nieznajdujące potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Dostrzegając te nieprawidłowości organ II instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, które zaprzeczyło tym ustaleniom. Przesłuchany podczas rozprawy administracyjnej w dniu 27 lipca 2018 r. przed organem II instancji Z. S. wyjaśnił, że od samego początku, tj. od wybudowania budynku przez jego ojca, co nastąpiło w około 1958 r., od strony południowej znajdowało się 5 okien, dwa w piwnicy, dwa na parterze, jedno na poddaszu. Zeznał również, że przy wymianie okien na plastikowe w latach 90-tych, jedno okno na parterze zostało zamurowane. Wyjaśnił również, że na realizację przedmiotowego budynku zostały wydane wymagane prawem dokumenty.

Zeznania te korelowały z zeznaniami powołanego już A.K.. Słuchany przed organem II instancji potwierdził zeznania złożone przed organem I instancji, że: "odkąd pamięta od strony posesji M.P. były dwa okna pokojowe, dwa okna na dole do piwnicy, jedno na górze, przez które podawano siano, słomę". Według jego wiedzy okna te były od samego początku, jedno zostało zamurowane. Wersję tą potwierdził K. C., który zeznał, że jest sąsiadem J. od 8 lat i przez ten czas sporne okna w budynku były oraz J.J. – ojciec J.J. - jak też B. J..

Sąd podziela dokonaną przez organ ocenę tych dowodów i przyznanie im mocy dowodowej. Zwrócić należy uwagę na bezstronność świadków A.K. oraz K. C., którzy będąc osobami obcymi w stosunku do J.J. w sposób pewny potwierdzili prezentowaną przez niego wersję. Sąd nie znajduje podstaw do zakwestionowania przedstawionej przez nich wersji. Zwrócić należy również uwagę, że powyższe ustalenia znalazły potwierdzenie w materiale zdjęciowym dołączonym przez organ II instancji do akt postępowania ( akta administracyjne organu II instancji – k.8), dostępnym na stronach internetowych Google Street View z sierpnia 2013 r. Wynikało z nich, że w tej dacie okna w budynku istniały. Odnosząc się do formułowanych w stosunku do tych dowodów zarzutów stwierdzić należy, że nie był to jedyny dowód na jakim oparł się organ. Potwierdzał jedynie wcześniejsze wyniki postępowania i słusznie utwierdzał organ II instancji w przekonaniu o ich prawidłowości.

Podsumowując tą część zważań Sąd stwierdza, że przeprowadzone przez organ II instancji postępowania usuwa wszelkie podniesione w skardze wątpliwości co do rzetelności jego przeprowadzenia. Organ II instancji dochował wymogów zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowania, poprzez zawiadomienie o terminie przeprowadzonej rozprawy, a następnie zapewniając udział w jej toku. Przed wydaniem decyzji przez organ II instancji skarżący reprezentowany przez pełnomocnika zapoznał się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym.

W świetle powyższego należało uznać za pewny stan faktyczny, w którym zakres robót budowalnych wykonanych przez J.J. w latach 2015 – 2017 r. obejmował: wykonanie tarasu i drzwi balkonowych od strony zachodniej, zmianie konstrukcji i kształtu dachu oraz przystosowaniu nieużytkowego strychu do celów mieszkalnych, lukarna z wyjściem na taras nad istniejącym gankiem, zmieniono schody wejściowe oraz zejście do piwnic.

Dokonana w oparciu o tak stwierdzony stan faktyczny ocena zastosowanych przepisów prawa materialnego, również nie wykazała nieprawidłowości.

Prawidłowo organ II instancji zakwalifikował wykonane roboty budowlane jako przebudowę, a nie jak przyjął organ I instancji remont.

Zgodnie z art 3 pkt 7a) P.b. przez przebudowę należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego, podczas gdy pod pojęciem remontu należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym – art 3 pkt 8 P.b. Słusznie organ II instancji naprowadził, że na skutek wykonanych robót budowlanych w przedmiotowym obiekcie doszło do zmiany parametrów technicznych, co przeczyło nadaniu im cech remontu.

Nie budzi również wątpliwości stwierdzenie, tak przez organ I, jak i II instancji, że wykonane roboty niezależnie od tego czy przyznać im charakter remontu, jak uczynił to organ I instancji, czy też przebudowy- organ II instancji, wymagały zgłoszenia właściwemu organowi architektonicznemu, w przypadku przebudowy na podstawie art 30 ust. 2b P.b.

Bezsporne jest również to, że zgłoszenia takiego nie dokonano, co wymagało interwencji organu nadzoru budowlanego.

Nie budzi zastrzeżeń Sądu zastosowana przez organy procedura naprawcza z art 50 i 51 P.b. Przepisy te dotyczą bowiem innych przypadków niż wymienione w przepisach art 48 ust. 1 lub art 49 ust. 1 P.b., a więc mają zastosowanie do takich robót budowlanych, które wymagają pozwolenia na budowę lub zgłoszenia ale nie są budową w rozumieniu art 3 pkt 6 P.b.

Celem tego postępowania jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Dlatego, w toku postępowania należy ustalić, czy wykonane roboty budowlane są zgodne z przepisami prawa, a jeśli nie, to jakie ewentualnie czynności należy przedsięwziąć, aby zaistniały stan doprowadzić do zgodności z prawem. W przypadku ustalenia, że nie jest możliwe doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem organ ma obowiązek orzec na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b. nakaz zaniechana dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

W przypadku zrealizowania inwestycji, wykonania robót możliwe jest samodzielne zastosowanie art. 51 P.b., tj. bez uprzedniego wydawania postanowienia o wstrzymaniu wykonywania robót budowlanych. ( Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 7 czerwca 2018 r. II SA/Bk 12/18 ).

Prowadząc postępowanie naprawcze na podstawie art 51 P.b., bez wcześniejszego wydania postanowienia na podstawie art 50 ust. 1 P.b., w sytuacji gdy istnieje potrzeba uzupełnienia materiału dowodowego o dokumenty, o których mowa w art 50 ust. 3 P.b., organ powinien korzystać z możliwości, jakie dają w takich przypadkach przepisy art 81 c ust. 2 P.b. , a nie wykorzystywać do takich celów decyzji wydanej na podstawie art 51 ust. 1 pkt 2 lub pkt 3 P.b., która zgodnie z art 104 K.p.a. powinna załatwiać sprawę przez rozstrzygniecie jej co do istoty ( patrz e-komentarz do art 50 P.b. Gliniecki Andrzej ).

Z powyższych przepisów skorzystał organ I instancji wydając w dniu [...] września 2017 r., nr [...]na podstawie art 81 c ust. 2-4 w zw. z art 51 ust. 7 P.b. postanowienie, którym zobowiązał J.J. do przedłożenia w wyznaczonym terminie oceny technicznej określającej jakość wykonanych robót budowlanych. W przedstawionej na żądanie organu ekspertyzie stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, sporządzonej przez posiadającego wymagane uprawnienia, a także wpisanego na listę rzeczoznawców Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie, S. S. wynika, że kontrolowany budynek znajduje się w dobrym stanie technicznym, spełnia wymagania dotyczące bezpieczeństwa konstrukcji wg art 5 P.b., roboty budowlane wykonane w tym obiekcie zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, a przyjęte rozwiązania są powszechnie przyjęte w tego typ obiektach. Jednocześnie wskazano, że do zakończenia tych prac wymagane jest wstawienia balustrad w schodach zewnętrznych i na balkonie. W toku postępowania odwoławczego organ II instancji stwierdził wykonanie nałożonego na inwestora obowiązku wykonania balustrad.

"Przepisy art. 50-51 P.b. nie wskazują, jak organ nadzoru budowlanego powinien zakończyć postępowanie naprawcze, gdy uzna, że nie doszło do naruszenia przepisów, a wykonane roboty budowlane są zgodne ze sztuką budowlaną i obowiązującymi normami. Dlatego dopuszcza się w takiej sytuacji wydanie decyzji formalnej na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Nie ma bowiem wtedy podstaw do rozstrzygania o istocie postępowania naprawczego i wydawania decyzji na podstawie art. 51 P.b. w przedmiocie nałożenia jakichkolwiek obowiązku". (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2018 r. II OSK 1022/16 ).

W przypadku robót budowlanych, dopuszczalne jest umorzenie postępowania wszczętego w przedmiocie oceny legalności tych robót, gdy zostanie ustalone, że sporne roboty nie zostały wykonane w okolicznościach, o których mowa w art. 50 ust. 1 P.b. Nie ma wówczas podstaw do wydania jakiegokolwiek nakazu z art. 51 ust. 1 P.b., bo nie ma potrzeby doprowadzenia robot wykonanych w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 P.b., do stanu zgodnego z prawem". ( Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2018 r., sygn. akt VIII SA/Wa 117/18).

W ocenie Sądu rozstrzygnięcie takie jest uzasadnione także wtedy, gdy w toku postępowania odpadnie przesłanka do jego prowadzenia. Stwierdzenie w związku z tym wykonania nałożonych przez organ nadzoru budowlanego obowiązków stanowiło podstawę do umorzenia przez organ II instancji postępowania.

Co do sporu dotyczącego umorzenia postępowanie w zakresie istnienia otworów okiennych podkreślić należy, że zawiadomieniem z dnia 5 września 2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzory Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne: "w sprawie robót budowlanych wykonanych w istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ewid. 1309/2 położonej w miejscowości B., stanowiącej własność J.J".

Jak wielokrotnie podkreślano przeprowadzone postępowanie dowiodło, że zakresem tych robót nie objęto wybicia spornych otworów okiennych.

Z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania wiąże się natomiast szereg konsekwencji procesowych, w tym między innymi realizacja zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu.

Przepis art. 61 § 1 K.p.a. stanowi formę realizacji zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym (art. 10). Zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego ma umożliwić stronom realizację uprawnień procesowych określonych przepisami kodeksu postępowania administracyjnego przez podejmowanie przez nie czynności procesowych mających wpływ na ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy administracyjnej. Z tego też względu nie jest istotna forma tego powiadomienia, lecz fakt, czy strony zostały zawiadomione o wszczęciu postępowania administracyjnego w określonej sprawie, a więc to, czy powzięły wiadomość o wszczęciu postępowania administracyjnego. Uzyskanie przez stronę informacji o wszczęciu postępowania administracyjnego w określonej sprawie umożliwia podjęcie stosownych działań i pozwala na zadbanie o należytą ochronę własnych interesów prawnych (wyroki NSA z dnia 28 lutego 2012 r., II OSK 2394/10, LEX nr 1145593, oraz z dnia 22 marca 2013 r., I OSK 2601/12, LEX nr 1436995).

Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 27 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OW 10/07 wskazał, że: "w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego, organ powinien określić przedmiot tego postępowania, (...) celem poinformowania o tym uczestników postępowania".

Przedmiot postępowania, podany do wiadomości stron w zawiadomieniu o jego wszczęciu, zakreśla granice postępowania, które nie mogą być zmienione bez poinformowania strony ( patrz wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 19 sierpnia 2010 r., sygn. akt II SA/Go 340/10). Skoro art 61 § 4 K.p.a. zobowiązuje organy administracji publicznej do powiadomienia stron o wszczęciu postępowania, to tym bardziej należy uznać, że obowiązek taki odnosi się do zmiany ( rozszerzenia ) przedmiotu toczącego się postępowania ( wyroki WSA w Poznaniu z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt II SA/Po 724/11 oraz z dnia 19 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Po 236/11).

W świetle powyższego ustalenie, że wskazane w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania roboty budowlane wykonane w latach 2015 – 2017 nie obejmowały wybicia otworów okiennych prawidłowo skutkowało umorzeniem postępowania w tym zakresie.

Zauważyć należy, że sporne okna znajdują się w budynku od początku jego istnienia tj. od około 1958 r. (zeznania Z.S. – syn poprzedniego właściciela budynku, w którym wykonano sporne prace ), co oznacza, że zostały wykonane w czasie gdy nie obowiązywały jeszcze przepisy P.b. Z zeznań tego świadka wynika również, że nie posiada dokumentów dotyczących realizacji obiektu, choć zapewnił, że budynek był realizowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę i zgodnie z nią. Poprzednio obowiązujące regulacje z zakresu prawa budowalnego, w tym również ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane ( Dz.U. nr 38, poz. 229 ze zm.) nie zobowiązywały właściciela obiektu budowlanego do archiwizowania dokumentacji związanej z jego użytkowaniem, brak jest w aktualnie obowiązujących przepisach ( art 63 P.b.) odpowiednika, przewidującego obowiązek przechowywania przez okres istnienia obiektu dokumentacji budowy i dokumentacji powykonawczej oraz opracowań projektowych i dokumentów technicznych robót budowlanych wykonanych w obiekcie w toku jego użytkowania. Z kolei organy wydające pozwolenia na budowę były zobligowane do przechowywania dokumentów dotyczących wydawanych pozwoleń na budowę tylko przez 5 lat. W związku z powyższym nieprzedłożenie przez inwestora pozwolenia na budowę nie musi świadczyć o tym, że obiekt został wybudowanych w ramach samowoli budowlanej. Samo zaś stwierdzenie naruszenia warunków technicznych dotyczących sytuowania budynków, nie musi powodować bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenia środowiska. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że niezgodność usytuowania budynku z przepisami § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MI z dnia 12 kwietnia 2002 r. nie generuje niebezpieczeństw dla dysponenta sąsiedniej nieruchomości ( patrz wyrok WSA z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 34/18).

Ponadto należy również zwrócić uwagę na to, że zgodnie z § 207 ust. 2 rozporządzenia MI z dnia 12 kwietnia 2002 r.: w stosunku do budynków już użytkowanych przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, stosuje się, gdy na podstawie przepisów odrębnych uznaje się je za zagrażające życiu ludzi.

Mając to wszystko na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art 151 P.p.s.a.