Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 3031/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2004-05-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Skarżony organ: Prezydent Miasta

SENTENCJA

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 maja 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zimmermann ( spr.) Sędziowie: NSA Anna Szkodzińska AWSA Mariusz Kotulski Protokolant : Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2004r. sprawy ze skargi Grupy mieszkańców K. reprezentowana przez A.M. na zarządzenie Prezydenta Miasta K. z dnia 22 maja 2003r., Nr [...] w przedmiocie sprzedaży nieruchomości stanowiącej własność Gminy K. - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta K. wydał w dniu [...] maja 2003 r. zarządzenie Nr [...] w sprawie sprzedaży na rzecz A. S.A. nieruchomości położonej w K. przy ulicy [...]. . Mocą tego zarządzenia postanowiono sprzedać na rzecz A. S.A. w trybie bezprzetargowym niezabudowaną działkę ewidencyjną nr 1 o pow. 247 m2, stanowiącą własność Miasta K. , jako dopełnienie do działki nr 2 , której właścicielem jest A. S.A. Do zarządzenia dołączono wykaz nieruchomości, stanowiący jego integralną część, a także postanowiono podać ten wykaz do publicznej wiadomości oraz zawrzeć umowę notarialną. Umowa ta została zawarta w dniu [...] lipca 2003 r.

Jako podstawę prawną zarządzenia powołano art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) oraz art. 13 ust. l, art. 35 ust. l i 2 i art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 z późn. zm.). W jego uzasadnieniu napisano, że działka nr 1 posiada kształt prostokąta o wymiarach 48 m x 5 m i przylega jednym szerszym bokiem do działki nr 2 , należącej do A. S.A., a drugim szerszym bokiem do pasa drogowego ul. [...] z parkingiem. Działka ta jest niezabudowana i porośnięta drzewami. Wszystko to wskazuje na racjonalność jej połączenia z działką nr 2. Połączenie to poprawi warunki zagospodarowania tej działki. Nie jest ono również sprzeczne z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego pod warunkiem, że zostaną dochowane szczegółowe warunki urbanistyczno - architektoniczne decyzji wzizt, wydanej dla Spółki A. dla budynku wielorodzinnego z usługami oraz garażem podziemnym przy ul. [...].we

W dniu 11 grudnia 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęła skarga na w/w zarządzenie, wniesiona przez Klub [...] z siedzibą w K. , przy AL [...] oraz przez grupę mieszkańców budynku nr [...] przy ul. [...] w K. : G.R.-S. , J.K., T.D. i Z.M. reprezentowanych przez A.M. (jednocześnie Prezesa PKE), zam. W K. przy ul. [...] na podstawie udzielonego mu osobnego pełnomocnictwa.

Skarga została wniesiona po uprzednim wezwaniu Prezydenta Miasta K. do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżących, skierowanym w dniu 24 października 2003 r. Negatywna odpowiedź na to wezwanie nosi datę 19 listopada 2003 r. Pismem bez daty, złożonym w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w dniu 18 lutego 2004 r. Klub [...] w K. , cofnął skargę. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 24 lutego 2004 r. umorzył postępowanie sądowe wszczęte tą skargą, pozostawiając do rozpoznania skargę grupy mieszkańców, reprezentowanych przez A.M. .

Skarżący zarzucili naruszenie przepisów art. 35 i art. 37 ust. l i 2 pkt 6 cyt. Ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także art. 50 cyt. Ustawy o samorządzie gminnym. Wnieśli oni o stwierdzenie nieważności zaskarżonego zarządzenia.

W uzasadnieniu skargi napisano, że sprzedawana działka komunalna nr 1 służyła od kilkudziesięciu lat celom zieleni miejskiej, była bowiem zadrzewiona szpalerem drzew. Skarżący uważają, że sprzedaż tej działki mogła nastąpić wyłącznie w trybie przetargu, gdyż nie jest ona częścią nieruchomości, ale przeciwnie: stanowiła odrębną nieruchomość i była oddzielnie wpisana w księdze wieczystej. Niedopuszczalne było posługiwanie się treścią art. 4 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami i traktowanie tej działki jako części większej nieruchomości, niezbędnej dla poprawienia warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej. Reżim przetargu jest ustanawiany według skarżących, przez normy bezwzględnie zobowiązujące. Niedopuszczalne było więc zastosowanie rozszerzającej wykładni art. 37 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Zarzucono dalej, że zarządzenie zostało podjęte z naruszeniem obowiązku szczególnej staranności przez osoby zarządzające mieniem komunalnym. Nie wzięto pod uwagę funkcji sprzedawanej działki jako obszaru zieleni miejskiej i istnienia na tej działce szpaleru drzew. W sprawie oceny roli tej nieruchomości nie wypowiedziała się Komisja Rady Miasta K. przed podjęciem zarządzenia. Także cena sprzedaży (80 tyś. zł.) nie została dostosowana do cen podobnych nieruchomości w tym rejonie K. Działka sąsiednia została sprzedana za cenę sześciokrotnie wyższą od ceny określonej przez biegłego.

Zarzucono wreszcie, że zaskarżone zarządzenie narusza uprawnienia do korzystania ze środowiska osób mieszkających w okolicy. Uzasadnia to legitymację skargową mieszkańców, którzy przez niszczenie drzew będą pozbawieni dotychczasowej enklawy zieleni w centrum miasta.

W odpowiedzi na skargę Miasto K. wniosło o jej odrzucenie lub o jej oddalenie.

W zakresie wniosku o odrzucenie skargi zakwestionowano legitymację do jej wniesienia przez Klub [...]. Ponadto podniesiono, że w sprawie nie jest właściwy sąd administracyjny. Powołując się na orzecznictwo sądowe Podniesiono, że sprawa ta nie należy do zakresu administracji publicznej. Podniesiono również, że skarżący nie wykazali naruszenia ich interesu Prawnego lub uprawnienia przez zaskarżone zarządzenie.

W zakresie wniosku o oddalenie skargi, powołano się na opinię byłego Wydziału Architektury, Geodezji i Budownictwa i powtórzono tu uzasadnienie skarżonego zarządzenia. Zaznaczono, że działka nr 1 ze względu na swoje rozmiary nie mogła być wykorzystana pod samodzielna inwestycję. Stwierdzono, że nieruchomość została zbyta zgodnie z ustawą, a także zgodnie i obowiązującą w dacie wydania zarządzenia uchwałą Rady Miasta z dnia 20 lutego 2002 r., nie wymagającą wyrażenia przez Radę zgody na zbycie nieruchomości. Dopiero uchwała późniejsza z dnia 7 maja 2003 r., która weszła w życie 30 dni później, postawiła taki wymóg. Zaznaczono też, że decyzje wzizt, o których mowa w skardze, zastrzegają ochronę zieleni na działce nr 1 i przewidują tylko nawieszenie budynku nad działka nr 1 bez naruszenia korzeni drzew oraz ich koron. Zaznaczono również, że cena sprzedaży działki została obliczona przez rzeczoznawcę majątkowego i jest porównywalna z cenami nieruchomości sąsiednich.

W piśmie procesowym bez daty, doręczonym Sądowi w dniu 10 lutego 2004 r. skarżący polemizują ze stwierdzeniami odpowiedzi na skargę. Uzasadniają oni swoją legitymację do wniesienia skargi tym, że zbycie działki przeznaczonej od dziesięcioleci pod zieleń miejską stanowi naruszenie obowiązku dbałości o mienie komunalne, a tym samym naruszenie interesów prawnie chronionych wszystkich członków wspólnoty gminnej. Ponadto skarżący wywodzą swoja legitymację z prawa powszechnego korzystania ze środowiska, o jakim mowa w art. 4 ust. l ustawy - Prawo ochrony środowiska. Doświadczenie życiowe uczy ich, że nadwieszenie budynku nad działką nr 1 spowoduje zniszczenie drzew.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Przedmiot zaskarżonego zarządzenia należy do zakresu administracji publicznej, gdyż dotyczy ono zbycia nieruchomości należącej do Gminy K. , stanowiącej mienie komunalne (publiczne). Zarządzenie to nie jest czynnością cywilnoprawną, ale jest władczym wyrażeniem woli zbycia tej nieruchomości. Z tego powodu Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za dopuszczalną i jej nie odrzucił.

Natomiast oddalenie skargi grupy mieszkańców ul. [...] w K. nastąpiło z powodu braku legitymacji do jej złożenia. Zgodnie z art. 101 ust. 2a w zw. z art. 101 ust. l ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) skargę na uchwałę lub zarządzenie organu gminy może wnieść grupa mieszkańców, której interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone tą uchwałą lub zarządzeniem. Dla istnienia legitymacji do złożenia skargi potrzebne są więc dwa podstawowe elementy: 1) istnienie po stronie skarżących interesu prawnego lub uprawnienia związanego z treścią zaskarżanej uchwały lub zarządzenia, 2) naruszenie tego interesu prawnego lub uprawnienia przez zaskarżaną uchwałę lub zarządzenie.

W analizowanej tu sprawie nie wystąpiła żadna z powyższych przesłanek. O istnieniu czyjegoś interesu prawnego (tym bardziej uprawnienia) w sprawie administracyjnej można mówić wtedy, gdy da się wskazać normę prawa materialnego, wiążącą oczekiwania danego podmiotu z treścią tej sprawy, przynajmniej musi więc istnieć realny (nie hipotetyczny albo dorozumiany), konkretny, bezpośredni i oparty o prawo związek między oczekiwaniami zainteresowanego a przedmiotem toczącej się sprawy. Oczekiwania skarżącej grupy mieszkańców ul. [...] i ich interes w tym, żeby wzdłuż tej ulicy pozostały rosnące tam drzewa nie są oparte o żadną konkretna normę prawną i nie mają żadnego realnego i bezpośredniego związku z treścią zaskarżonego zarządzenia, którego skutkiem jest zadecydowanie o sprzedaży działki należącej do Gminy K. Sprzedaż tej działki w żaden sposób nie zmienia sytuacji skarżących, gdyż każdoczesny jej właściciel, niezależnie od tego, czy jest to Gmina K. , czy A. S.A., zobowiązany jest do przestrzegania tych samych norm dotyczących ochrony środowiska i tych samych norm ograniczających prawo wycinania drzew, jako norm powszechnie obowiązujących. Nie można również -jak wywodził pełnomocnik skarżących -opierać uprawnienia lub interesu prawnego tylko na fakcie, że się należy do wspólnoty mieszkańców Gminy K. Wymóg konkretności uprawnienia lub interesu prawnego w każdej sprawie wyklucza taka możliwość, która prowadziłaby do konieczności przyznania legitymacji skargowej w każdej toczącej się sprawie wszystkim mieszkańcom tej Gminy. Nie da się również wywieść interesu prawnego skarżących z przepisów prawa ochrony środowiska, gdyż byłby to tylko interes hipotetyczny, oparty - jak twierdzą sami skarżący -na przewidywaniu i na doświadczeniu życiowym. Gdyby rzeczywiście doszło do zagrożenia środowiska (wycinki drzew bez podstawy prawnej), mogłyby być uruchomione odpowiednie instrumenty prawne - byłaby to już jednak inna sprawa administracyjna, całkowicie odrębna od tutaj rozpatrywanej.

Brak po stronie skarżących uprawnienia lub interesu prawnego, związanego z treścią zaskarżonego zarządzenia oznacza tym bardziej, że uprawnienie to lub interes nie mogły być przez to rozstrzygnięcie naruszone.

W opisanej tu sytuacji, skoro skarżący nie posiadali legitymacji do wniesienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł już badać pozostałych elementów skargi i zaskarżonego zarządzenia, ale skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) oraz w zw. z art. 91 ust. l cyt. ustawy o samorządzie gminnym.

Od niniejszego wyroku służy skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od daty jego doręczenia. Skargę powinien sporządzić adwokat lub radca prawny.