Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1104/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6369 Inne o symbolu podstawowym 636
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 84 ust 7, 86 ust 2 i 3
journal: Dz.U. 2021 poz 1098
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - t.j.
article: art. 7, 10, 11, 15, 77 par. 1 i 2, art 80 i 107 par. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Groński, Sędziowie sędzia WSA Artur Kuś (spr.), sędzia WSA Mirosław Montowski, , Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2022 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] kwietnia 2022 r. znak: [...] w przedmiocie pobrania opłaty za usunięcie drzew oddala skargę


UZASADNIENIE

1. Zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2022 r., znak: [...]Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego (dalej: "Minister", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 7 pkt 1, art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tj. Dz.U. z 2021 r., poz. 710; dalej: "u.o.z."), art. 84 ust. 7 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1098; dalej: "u.o.p.") oraz art. 17 pkt 2, art. 127 § 2 i art.138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. 2021 r., poz. 735; dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania N sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "strona skarżąca", "spółka") od decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (dalej: "[...]WKZ", " organ I instancji") z [...]listopada 2021 r., nr [...], znak: [...], orzekającej o pobraniu od spółki N sp. z o.o. z siedzibą w [...] opłaty w wysokości 337 000 zł naliczonej za usunięcie 7 drzew z terenu działek oznaczonych nr ew. [...] i [...]w [...]- utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że [...]WKZ (po rozpatrzeniu wniosku strony skarżącej) pozwoleniem z [...] marca 2017 r., nr [...]:

1. zezwolił na usunięcie 7 drzew wymienionych w tabeli nr 1 stanowiącej integralną część pozwolenia oraz planu sytuacyjnego z zaznaczoną ich lokalizacją, rosnących na terenie działek nr [...] i [...] w [...] , w terminie do 28 lutego 2018 r., uzależniając zezwolenie od zastąpienia usuwanych drzew nasadzeniami kompensacyjnymi;

2. a) zobowiązał wnioskodawcę do posadzenia we zamian za usuwane drzewa, wymienione w pkt. 1, 9 drzew określonych gatunków i rozmiarów na terenie działek nr [...] i [...] w [...] , w terminie do 31.05.2018 r., zgodnie z planem nasadzeń stanowiącym załącznik do wniosku z dnia 14.02.2017 r.;

b) zobowiązał wnioskodawcę do dostarczenia do WUOZ w [...] dokumentacji fotograficznej oraz pisemnej informacji o wykonaniu tego zobowiązania w ciągu 7 dni od daty nasadzeń.

3. naliczył opłatę z tytułu usunięcia 7 drzew wymienionych w punkcie 1 pozwolenia w kwocie 337 000 zł;

4. odroczył termin uiszczenia ww. opłaty na okres 3 lat od dnia upływu terminu wskazanego w zezwoleniu na wykonanie nasadzeń zastępczych z pouczeniem, że:

- jeżeli posadzone drzewa zachowają żywotność po upływie tego okresu lub nie zachowają żywotności z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości, należność z tytułu ustalonej opłaty za usunięcie drzew podlegać będzie umorzeniu;

- jeżeli posadzone drzewa albo część z nich, nie zachowają żywotności po upływie 3 lat od dnia upływu terminu wskazanego w niniejszym zezwoleniu na wykonanie nasadzeń zastępczych, z przyczyn zależnych od posiadacza nieruchomości, naliczona oplata zostanie przeliczona w sposób proporcjonalny do liczby drzew, które nie zachowały żywotności;

5. zezwolił na usunięcie 11 drzew wymienionych w tabeli nr 1 stanowiącej integralną część pozwolenia oraz planu sytuacyjnego z zaznaczoną ich lokalizacją, rosnących na terenie działek nr [...] i [...] w [...] , w terminie do 28 lutego 2018 r., uzależniając zezwolenie od zastąpienia usuwanych drzew nasadzeniami kompensacyjnymi;

6. c) zobowiązał wnioskodawcę do posadzenia we zamian za usuwane drzewa, wymienione w pkt. 5, 11 drzew określonych gatunków i rozmiarów na terenie działek nr [...] i [...] w [...] , w terminie do 31 maja 2018 r., zgodnie z planem nasadzeń stanowiącym załącznik do wniosku z [...] lutego 2017 r.;

d) zobowiązał wnioskodawcę do dostarczenia do WUOZ w [...] dokumentacji fotograficznej oraz pisemnej informacji o wykonaniu tego zobowiązania w ciągu 7 dni od daty nasadzeń;

7. nie naliczył opłaty za usunięcie drzew wymienionych w punkcie 5 pozwolenia;

8. zezwolił na usunięcie 51 drzew i 98 m2 krzewów wymienionych w tabeli nr 1 stanowiącej integralną część pozwolenia oraz planu sytuacyjnego z zaznaczoną ich lokalizacją, rosnących na terenie działek nr [...] i [...] w [...] , w terminie do 28 lutego 2018 r.;

9. nie naliczył opłaty za usunięcie drzew wymienionych w punkcie 8 pozwolenia.

Minister wskazał, że powyższe pozwolenie organu I instancji z [...] marca 2017 r., nr [...] nie było kwestionowane przez stronę postępowania. Sprawa udzielenia zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów z terenu działek nr [...] i [...] w [...] w związku z realizowaną inwestycja budowlaną nie była przedmiotem kontroli organu odwoławczego. Ocena prawidłowości zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów udzielonego decyzją z [...] marca 2017 r. nie jest przedmiotem postępowania prowadzonego przez organ odwoławczy w niniejszej sprawie.

Organ odwoławczy podkreślił, że po upływie terminu odroczenia opłaty naliczonej w pozwoleniu nr [...] (mając na uwadze bezskuteczny upływ terminu złożenia informacji o wywiązaniu się z obowiązku wykonania nasadzeń zamiennych), [...]WKZ przeprowadził czynności kontrolne na terenie działek nr [...] i [...] w [...]stwierdzając, że nasadzenia zamienne, do których strona była zobowiązana pozwoleniem nr [...] z [...] marca 2017 r., stanowiące warunek odroczenia opłaty - nie zostały wykonane. Pismem z 14 września 2021 r., organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania w sprawie przeliczenia opłaty za usunięcie 7 drzew w związku z niewykonaniem nasadzeń zastępczych, do których strona była zobowiązana.

Następnie, organ I instancji (z uwagi na dokonane ustalenia oględzin z [...] września 2021 r.) decyzją z [...] listopada 2021 r., nr [...] , orzekł o pobraniu od skarżącej spółki opłaty w wysokości 337 000 zł, naliczonej w pozwoleniu nr [...] z [...] marca 2017 r., jednocześnie wskazując, że opłatę należy uiścić w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, na podany rachunek dochodów Urzędu Miejskiego w [...].

Skarżąca spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika złożyła w terminie odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając ww. rozstrzygnięciu naruszenie:

- art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k,.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez m.in. niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności w zakresie objęcia kontrolą wykonania nasadzeń 20 sztuk drzew, podczas gdy spółka została zobowiązana do wykonania nasadzeń zamiennych jedynie 9 drzew;

- art. 10 § 1 k.p.a., poprzez nieprzychylenie się do prośby o zmianę terminu kontroli, aby umożliwić przedstawicielom spółki udział w tej czynności;

- art. 11 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie stronie motywów kierujących organem przy wydaniu zaskarżonej decyzji.

Organ odwoławczy (utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję) nadmienił, że właściwość rzeczowa organu ochrony zabytków wynika z faktu wpisania do rejestru zabytków historycznego układu urbanistycznego miasta [...] , wpisanego do rejestru zabytków pod numerem [...] decyzją [...]WKZ z [...] grudnia 2006 r., w granicach zaznaczonych na mapie w skali 1:2000 stanowiącej integralną część decyzji. Z kolei, materialno-prawną podstawą działania organu ochrony zabytków jest przepis art. 84 ust. 7 u.o.p., zgodnie z którym w przypadku niewykonania nasadzeń zastępczych, o których mowa w ust. 3, lub części z nich, zgodnie z zezwoleniem na usunięcie drzewa lub krzewu, naliczona opłata jest przeliczana w sposób proporcjonalny do liczby drzew lub powierzchni krzewów, które nie zostały wykonane zgodnie z zezwoleniem. Ustęp 3 przywołanego przepisu stanowi, że w przypadku naliczenia opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu oraz uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu od przesadzenia tego drzewa lub krzewu albo wykonania nasadzeń zastępczych, organ właściwy do wydania zezwolenia odracza termin uiszczenia opłaty za jego usunięcie na okres 3 lat od dnia upływu terminu wskazanego w zezwoleniu na jego przesadzenie lub wykonanie nasadzeń zastępczych.

Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie wyjaśniające dowiodło, że skarżąca spółka nie wywiązała się z nałożonego na nią pozwoleniem nr [...] obowiązku posadzenia na działkach nr [...] i [...] w [...] 20 drzew gatunków: grab pospolity Fastigiata, grab pospolity Columnaris lub klon polny Fastigiata o minimalnym obwodzie pnia 12-14 cm; sosna pospolita o wysokości min. 180 cm; dąb szypułkowy o minimalnym obwodzie pnia 18-20 cm, w terminie do 31.05.2018 r. w zamian za rośliny usunięte z tej nieruchomości. Posadzenie dziewięciu drzew, za które była naliczona i odroczona oplata, i zachowanie przez nie żywotności przez następne 3 lata, było warunkiem umorzenia opłaty w wysokości 337 000 zł. Jedenaście drzew miało zostać posadzonych w zamian za usunięcie drzew zwolnionych z obowiązku opłatowego. Skutki niewykonania obowiązku w tej części reguluje art. 86 ust. 2 i ust. 3 u.o.p.

Minister wyjaśnił, że rozwiązania u.o.p., w odniesieniu do możliwości nałożenia obowiązku wykonania nasadzeń zastępczych - przyjmują formę prawną warunku, od spełnienia którego zależy obowiązek uiszczenia opłaty z tytułu usunięcia drzew i krzewów. Z akt sprawy przekazanych nie wynika, aby skarżąca kwestionowała warunki nałożone na nią w decyzji z [...] marca 2017 r., lub aby dostrzegając trudności w ich realizacji w zakreślonym w decyzji terminie, wystąpiła z wnioskiem o zmianę decyzji w trybie art. 155 k.p.a.

Zdaniem Ministra, okolicznością bezsporną jest, że skarżąca w terminie do 31 maja 2018 r., nie wykonała nasadzeń drzew, do których była zobowiązana i najpóźniej do 7 czerwca 2018 r., nie przekazała organowi I instancji informacji o wykonaniu tego obowiązku (do czego obligowało ją pozwolenie nr [...]r.). W toku całego postępowania, ani w treści odwołania - skarżąca nie kwestionowała okoliczności braku wykonania nasadzeń w ww. określonym terminie, podważając jedynie sposób przeprowadzenia czynności kontrolnych i liczbę nasadzeń, które były kontrolowane oraz formułując wątpliwości co do zebranego materiału dowodowego.

Odnosząc się do zarzutów odwołania stwierdził, że są one nieuzasadnione. Uznał, że organ I instancji prawidłowo poddał kontroli okoliczność wykonania nasadzeń zastępczych 20 sztuk drzew i odnotował w protokole kontroli ich brak. Podkreślił, że wbrew twierdzeniom skarżącej jest to prawidłowa liczba nasadzeń, do jakich strona była zobowiązana pozwoleniem nr [...] . W punkcie 2a ww. pozwolenia organ I instancji nałożył na stronę obowiązek posadzenia 9 drzew i w zamian za to odroczył opłatę naliczoną za usunięcie 7 drzew, a w punkcie 6c tego pozwolenia zobowiązał do posadzenia 11 drzew w zamian za usunięcie 11 drzew zwolnionych z opłaty. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że strona skarżąca została prawidłowo poinformowana o planowanej kontroli, a zawiadomienie w tej sprawie zostało doręczone 3 tygodnie przed terminem. Przedstawiciele spółki nie stawili się w dniu kontroli na nieruchomości, nie uzasadnili swojej nieobecności w żaden sposób, ani nie wnioskowali o przełożenie wyznaczonego przez organ terminu. Zatem zawarte w odwołaniu twierdzenie, że organ I instancji uniemożliwił stronie udział w czynnościach kontrolnych nie przychylając się do zmiany terminu kontroli - nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym. Przekazane akta sprawy nie zawierają udokumentowanej prośby o zmianę terminu oględzin, a skarżąca nie załączyła żadnego dowodu potwierdzającego wystąpienie z taką prośbą. Dokumentacja fotograficzna działek nr [...] i [...] w [...] wykonana z ogólnodostępnego terenu sąsiednich działek (ul. [...] i działka, na której usytuowany jest basen miejski) w dniu 28 lipca 2021 r. i w dniu 7 września 2021 r., dowodzi, że na tych nieruchomościach nie było wykonanych nasadzeń zamiennych. Strona nie wykonała zarówno tych nasadzeń, które były warunkiem umorzenia opłaty, jak i tych, które miała posadzić za usunięcie drzew zwolnionych z opłaty. W tych okolicznościach dokładne oględziny nieruchomości i porównanie stanu zastanego na działkach nr [...] i [...] z załącznikiem mapowym do pozwolenia nr [...], określającym usytuowanie nasadzeń zamiennych nie było niezbędne do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i przeliczenia opłaty.

W ocenie Ministra, organ I instancji prawidłowo przyjął, że spółka nie posadziła żadnego z wymaganych drzew i sięgnął po instrumenty prawne przewidziane u.o.p., zarówno w odniesieniu do 9 drzew, które należało posadzić i utrzymać żywotne prze 3 lata jako warunek umorzenia opłaty, jak i 11 drzew, których obowiązek posadzenia podlega egzekucji administracyjnej. Niewywiązanie się z obowiązku nasadzenia na działkach nr [...] i [...] w [...] 9 drzew, zgodnie z załącznikiem do pozwolenia nr [...]w całości - skutkować musi obowiązkiem uiszczenia pełnej opłaty, wskazanej w decyzji zezwalającej na wycinkę drzew z terenu inwestycji. Również

Organ odwoławczy uznał, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało w sposób prawidłowy przeprowadzone, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Podkreślił, że decyzje wydawane na podstawie art. 84 ust. 4, 5 i 7 u.o.p., nie są decyzjami uznaniowymi i organ nie ma pozostawionej swobody w wyborze rozstrzygnięcia (przy zachowaniu reguł prowadzenia postępowania administracyjnego). Zaskarżona decyzja jest typową decyzją związaną. Organ po stwierdzeniu zaistnienia określonych przez prawo przewidzianych przesłanek ma obowiązek wydać decyzję o określonej treści. Skoro stan faktyczny wskazuje jednoznacznie na niewywiązanie się przez skarżącą z obowiązku dokonania nasadzeń w terminie określonym w decyzji - to powinnością organu jest wyegzekwowanie należnej opłaty za usunięcie roślin, bowiem warunek odroczenia jej płatności nie został spełniony. Brak wykonania obowiązku rodzi sankcję wynikającą z art. 84 ust. 7 u.o.p. Wykonanie nasadzeń kilka lat po terminie, który upłynął 31 maja 2018 r., zgłoszone przez stronę w grudniu 2021 r., nie zmienia oceny tej sytuacji i wiążących się z tym konsekwencji prawnych.

W myśl art. 87 ust. 3 u.o.p., uiszczenie opłaty następuje w terminie 14 dni od dnia, w którym zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu albo decyzje, o których mowa w art. 84 ust. 5 i 7 u.o.p. stały się ostateczne. Z uwagi, że decyzja wydana przez organ odwoławczy jest decyzją ostateczną w administracyjnym toku instancji, opłatę należy uiścić w terminie 14 dni od daty wydania niniejszej decyzji. Stosownie do art. 87 ust. 4-7 u.o.p., w razie nieterminowego uiszczenia opłaty pobiera się odsetki za zwłokę w wysokości odsetek pobieranych za nieterminowe regulowanie zobowiązań podatkowych. Opłaty nieuiszczone w terminie podlegają wraz z odsetkami za zwłokę przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na wniosek, złożony w terminie 14 dni od dnia, w którym zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu albo decyzja, o której mowa w art. 84 ust. 5 i 7, stały się ostateczne, opłatę można rozłożyć na raty lub przesunąć termin jej płatności, na okres nie dłuższy niż 3 lata, jeżeli przemawia za tym sytuacja materialna wnioskodawcy. Decyzję w sprawach rozłożenia opłaty na raty lub przesunięcia terminu jej płatności wydaje organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu.

W konsekwencji, Minister decyzją z [...] kwietnia 2022 r., znak: [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

2. N sp. z o.o. z siedzibą w [...] , reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję z [...] kwietnia 2022 r., zaskarżając ją w całości.

Ww. rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 107 § 3 k.p.a., w zw. z art. 140 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (dalej: "k.p.c."), poprzez brak odniesienia się przez organ do zarzutu skarżącej wyartykułowanego w punkcie II. 3 odwołania w zakresie w jakim skarżąca wskazała, że uzasadnienie decyzji organu I instancji nie odpowiada wymogom wskazanym w art. 11 k.p.a., podczas gdy zbadanie ww. zarzutu powinno prowadzić do uchylenia decyzji i przekazania jej do ponownego rozpoznania organowi ją wydającemu;

b) art. 15 k.p.a., poprzez brak należytej kontroli zaskarżonej decyzji organu I instancji, podczas gdy prawidłowa kontrola powinna prowadzić do uchylenia decyzji;

c) art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. oraz § 2 k.p.a., oraz art. 80 k.p.a., poprzez uznanie, że w okolicznościach stanu faktycznego sprawy dokładne oględziny nieruchomości i porównanie stanu zastanego na działkach nr [...] oraz [...] z załącznikiem mapowym do pozwolenia nr [...], określającym usytuowanie nasadzeń zamiennych, nie było niezbędne do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i przeliczenia opłaty.

Wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi, a także zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi przedstawiła stanowisko na poparcie podniesionych zarzutów. Podniosła m.in., że w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 oraz § 2 k.p.a., a także art. 80 k.p.a. Poza ww. zarzutami podniosła także zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., poprzez brak zapewnienia stronom postępowania udziału w kontroli. Dodatkowo w odwołaniu pojawił się także zarzut naruszenia art. 11 k.p.a.

Skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem Ministra, że brak wykonania nasadzeń jest okolicznością bezsporną, bowiem kwestionując sposób prowadzenia postępowania dowodowego skarżąca poddała w wątpliwość prawidłowość ustaleń faktycznych. W jej ocenie, gdyby przeprowadzono postępowanie dowodowe w sposób prawidłowy, to decyzja organu I instancji nie powinna się ostać. Głównym powodem jest fakt, że Minister nie odniósł się w swoim rozstrzygnięciu do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącą w odwołaniu. W uzasadnieniu decyzji brak jest bowiem jakiegokolwiek wyjaśnienia, dlaczego organ odwoławczy uznał zarzut naruszenia art. 11 k.p.a. (podniesiony przez skarżącą) za nieskuteczny. Powołując się na orzecznictwa sądów administracyjnych podkreśliła, że została pozbawiona uprawnienia do poddania decyzji kontroli instancyjnej, poprzez naruszenie art. 15 k.p.a.

Ponownie podniosła zarzut naruszenia art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 i § 2 k.p.a., oraz art. 80 k.p.a. Jej zdaniem błędnie uznano, że dokładne oględziny nieruchomości i porównanie stanu zastanego na działkach nr [...] oraz [...] z załącznikiem mapowym do pozwolenia nr [...] określającym usytuowanie nasadzeń zamiennych - nie było niezbędne. Wykonanie czynności w postaci dokładnych oględzin nieruchomości oraz porównania stanu zastanego na działkach nr [...] oraz [...] z załącznikiem mapowym do pozwolenia nr [...] było nieodzowne dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego oraz przeliczenia opłaty. Ponadto skarżąca dodała, że nawet gdyby uznać, iż z punktu widzenia organu nie było koniczności podjęcia ww. czynności, celem samego tylko przeliczenia opłaty - to do dokładnego zbadania stanu faktycznego powinno dojść chociażby ze względu na samą zasadę przekonywania. Zatem brak dokładnego zbadania stanu faktycznego (co organ odwoławczy sam przyznał wskazując, że nie było to potrzebne) - nie tylko uniemożliwia pogłębioną kontrolę decyzji, ale także nie przekonuje skarżącej o słusznym jej charakterze.

3. W odpowiedzi na skargę, Minister wniósł o jej oddalenie, jednocześnie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

1. Istota sprawy sprowadza się do oceny zgodności z prawem decyzji organów, w których orzeczono o pobraniu od skarżącej opłaty w wysokości 337 000 zł naliczonej za usunięcie 7 drzew z terenu szczegółowo określonych w decyzjach działek.

Zdaniem Sądu, zaskarżone decyzje są prawidłowe i nie naruszają przepisów postępowania administracyjnego i przepisów prawa materialnego wskazanych w skardze. Organy w sposób prawidłowy zastosowały przepisy prawa materialnego i przeprowadziły postępowanie administracyjne uzasadniając rozstrzygniecie zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia powinno być skonstruowane w sposób umożliwiający realizację zasady ogólnej przekonywania (art. 11 k.p.a.), a także objaśniać tok myślenia prowadzący do konkretnego rozstrzygnięcia w sprawie. Motywy rozstrzygnięcia muszą być tak ujęte, aby strona zainteresowana mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy jej wydaniu. Takie uzasadnienie daje również rękojmię, iż organ dołożył należytej staranności przy podejmowaniu rozstrzygnięcia.

2. Podstawą prawna orzeczeń organów był między innymi art. 84 ust. 7 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tj. Dz.U. z 2021 r. poz. 1098). Zgodnie z tym przepisem: "W przypadku niewykonania nasadzeń zastępczych, o których mowa w ust. 3, lub części z nich, zgodnie z zezwoleniem na usunięcie drzewa lub krzewu, naliczona opłata jest przeliczana w sposób proporcjonalny do liczby drzew lub powierzchni krzewów, które nie zostały wykonane zgodnie z zezwoleniem". Art. 84 ust. 7 u.o.p. odsyła do art. 84 ust. 3 u.o.p., zgodnie z którym: "W przypadku naliczenia opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu oraz uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu od przesadzenia tego drzewa lub krzewu albo wykonania nasadzeń zastępczych, organ właściwy do wydania zezwolenia odracza termin uiszczenia opłaty za jego usunięcie na okres 3 lat od dnia upływu terminu wskazanego w zezwoleniu na jego przesadzenie lub wykonanie nasadzeń zastępczych".

W orzecznictwie podkreśla się, że art. 84 ust. 7 u.o.p. wyraźnie odnosi wykonane nasadzenia do treści decyzji, nie pozostawiając jej adresatom pola do interpretacji sposobu ich wykonania. Przeliczenia dokonuje się zaś proporcjonalnie do liczby drzew, wykonanych zgodnie ze zleceniem (por. wyrok WSA w Gdańsku z 5 maja 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 790/20). Przepis ten nie różnicuje więc odstępstw od warunków określonych w zezwoleniu w zależności od stopnia naruszenia, zatem za zasadne uznać trzeba twierdzenie, iż chodzi tu o każdego rodzaju niezgodność - co do miejsca dokonania nasadzeń (konkretnej działki), gatunków drzew, ich ilości czy wreszcie parametrów, takich jak wiek czy obwód pnia drzewa. Wskazanie tego typu danych w decyzji jest dążeniem do zapewnienia jej wykonalności i pozwala usunąć wątpliwości przy ocenie realizacji decyzji. Zatem to organ wydający zezwolenie określa warunki nasadzeń zastępczych i w przepisach prawa brak jest podstaw do późniejszego dokonywania zmiany treści tego obowiązku, w szczególności samodzielnie przez zobowiązanego, czy poprzez akceptację takiego odstępstwa przez organ weryfikujący nasadzenia. W konsekwencji więc, decyzja wydawana w oparciu o art. 84 ust. 7 u.o.p. ma charakter związany, gdyż organ bada jedynie wykonanie nasadzeń zgodnie z zezwoleniem - w każdym aspekcie wskazanym w tym zezwoleniu (por. wyrok WSA w Gdańsku z 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 885/20). Przeliczenie opłaty w trybie art. 84 ust. 7 u.o.p., wobec niewykonania obowiązku nasadzeń zastępczych zgodnie z zezwoleniem na usunięcie drzewa (krzewu), jest formą sankcji za brak ekwiwalentnego zastąpienia unicestwionego elementu przyrody, jakim jest drzewo/krzew (por. wyrok WSA w Łodzi z 4 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 829/19).

3. W przedmiotowej sprawie wskazać należy na okoliczności mające wpływ na rozstrzygnięcia organów:

a) miasto Wągrowiec wpisane jest do rejestru zabytków jako historyczny układ urbanistyczny (wpis do rejestru zabytków pod nr [...] decyzją [...]WKZ z [...]grudnia 2006 r.);

b) [...]WKZ po rozpatrzeniu wniosku skarżącej spółki pozwoleniem nr [...] z [...]marca 2017 r. zezwolił (między innymi) na:

- "(...) usunięcie 7 drzew wymienionych w tabeli nr 1 stanowiącej integralną część pozwolenia oraz planu sytuacyjnego z zaznaczoną ich lokalizacją, rosnących na terenie działek nr [...] i [...] w [...], w terminie do 28.02.2018 r., uzależniając zezwolenie od zastąpienia usuwanych drzew nasadzeniami kompensacyjnymi;

- a także: "(...) zobowiązał wnioskodawcę do posadzenia we zamian za usuwane drzewa, wymienione w pkt. 1, 9 drzew określonych gatunków i rozmiarów na terenie działek nr [...] i [...] w [...], w terminie do 31.05.2018 r., zgodnie z planem nasadzeń stanowiącym załącznik do wniosku z dnia 14.02.2017 r.;

- oraz " (...) zobowiązał wnioskodawcę do dostarczenia do WUOZ w [...] dokumentacji fotograficznej oraz pisemnej informacji o wykonaniu tego zobowiązania w ciągu 7 dni od daty nasadzeń";

- "naliczył opłatę z tytułu usunięcia 7 drzew wymienionych w punkcie 1 pozwolenia w kwocie 337 000 zł"

- "(...) odroczył termin uiszczenia ww. opłaty na okres 3 lat od dnia upływu terminu wskazanego w zezwoleniu na wykonanie nasadzeń zastępczych z pouczeniem, że: - jeżeli posadzone drzewa zachowają żywotność po upływie tego okresu lub nie zachowają żywotności z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości, należność z tytułu ustalonej opłaty za usunięcie drzew podlegać będzie umorzeniu; - jeżeli posadzone drzewa albo część z nich, nie zachowają żywotności po upływie 3 lat od dnia upływu terminu wskazanego w niniejszym zezwoleniu na wykonanie nasadzeń zastępczych, z przyczyn zależnych od posiadacza nieruchomości, naliczona oplata zostanie przeliczona w sposób proporcjonalny do liczby drzew, które nie zachowały żywotności;

- "(...) zezwolił na usunięcie 11 drzew wymienionych w tabeli nr 1 stanowiącej integralną część pozwolenia oraz planu sytuacyjnego z zaznaczoną ich lokalizacją, rosnących na terenie działek nr [...] i [...] w [...], w terminie do 28.02.2018 r., uzależniając zezwolenie od zastąpienia usuwanych drzew nasadzeniami kompensacyjnymi;

- "(...) zobowiązał wnioskodawcę do posadzenia we zamian za usuwane drzewa, wymienione w pkt. 5, 11 drzew określonych gatunków i rozmiarów na terenie działek nr [...] i [...] w [...] , w terminie do 31.05.2018 r., zgodnie z planem nasadzeń stanowiącym załącznik do wniosku z dnia 14.02.2017 r.;

- "(...) zobowiązał wnioskodawcę do dostarczenia do WUOZ w [...] dokumentacji fotograficznej oraz pisemnej informacji o wykonaniu tego zobowiązania w ciągu 7 dni od daty nasadzeń";

- "nie naliczył opłaty za usunięcie drzew wymienionych w punkcie 5 pozwolenia";

c) wskazane pozwolenie nr [...][...]WKZ z [...] marca 2017 r., nie było kwestionowane przez stronę postępowania;

d) po upływie terminu odroczenia opłaty naliczonej w pozwoleniu nr [...] , mając na uwadze bezskuteczny upływ terminu złożenia informacji o wywiązaniu się z obowiązku wykonania nasadzeń zamiennych, [...]WKZ przeprowadził czynności kontrolne [...] września 2021 r. na terenie dz. nr [...] i dz. nr [...] w [...] stwierdzając, że: "(...) nasadzenia zamienne, do których strona była zobowiązana pozwoleniem nr [...] z [...].03.2017 r., stanowiące warunek odroczenia opłaty, nie zostały wykonane";

e) strona została prawidłowo poinformowana o planowanej kontroli, a zawiadomienie w tej sprawie zostało doręczone 3 tygodnie przed terminem; przedstawiciele spółki nie stawili się w dniu kontroli na nieruchomości; nie uzasadnili swojej nieobecności w żaden sposób, ani nie wnioskowali o przełożenie wyznaczonego przez organ terminu;

f) [...]WKZ decyzją nr [...] z [...] listopada 2021 r. orzekł o pobraniu od spółki skarżącej opłaty w wysokości 337 000 zł wskazanej w pozwoleniu nr [...] z [...] marca 2017 r.;

g) odwołanie od tej decyzji wniosła skarżąca spółka a organ II instancji utrzymał decyzję w mocy.

4. W ocenie Sądu, postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez [...]WKZ bezspornie dowiodło, że skarżąca spółka nie wywiązała się z nałożonego na nią pozwoleniem nr [...] obowiązku posadzenia na dz. nr [...] i dz. nr [...] w [...] 20 drzew gatunków opisanych w decyzji.

Zdaniem Sądu, organy w niniejszej sprawie prawidłowo przeprowadziły postępowanie administracyjne a zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zaskarżona decyzja jest typową decyzją związaną. Organ po stwierdzeniu zaistnienia określonych przez prawo przewidzianych przesłanek ma obowiązek wydać decyzję o określonej treści (por. wyrok NSA z 31 marca 2017 r. sygn. akt II OSK1965/15).

Posadzenie 10 drzew, za które była naliczona i odroczona oplata, i zachowanie przez nie żywotności przez następne 3 lata, było warunkiem umorzenia opłaty w wysokości 337 000 zł. Z kolei 11 drzew miało zostać posadzonych w zamian za usunięcie drzew zwolnionych z obowiązku opłatowego. Zatem organy w sposób prawidłowy poddały kontroli okoliczność wykonania nasadzeń zastępczych 20 sztuk drzew i odnotowały w protokole kontroli ich brak. Wbrew twierdzeniom skarżącej jest to prawidłowa liczba nasadzeń, do jakich strona była zobowiązana pozwoleniem nr [...]. W punkcie 2a pozwolenia nr [...] organ I instancji nałożył na stronę obowiązek posadzenia 9 drzew i w zamian za to odroczył opłatę naliczoną za usunięcie 7 drzew, a w punkcie 6c tego pozwolenia zobowiązał do posadzenia 11 drzew w zamian za usunięcie 11 drzew zwolnionych z opłaty.

Zasadnie twierdzą organy, że skutki niewykonania obowiązku w tej części reguluje art. 86 ust. 2 i ust. 3 u.o.p. Rozwiązania u.o.p. w odniesieniu do możliwości nałożenia obowiązku wykonania nasadzeń zastępczych przyjmują formę prawną warunku, od spełnienia którego zależy obowiązek uiszczenia opłaty z tytułu usunięcia drzew i krzewów. Z akt sprawy nie wynika, by strona w jakikolwiek sposób kwestionowała warunki nałożone na nią w decyzji z [...] marca 2017 r., lub by dostrzegając trudności w ich realizacji w zakreślonym w decyzji terminie, wystąpiła z wnioskiem o zmianę decyzji w trybie art. 155 k.p.a. W ocenie Sądu, organy prawidłowo przyjęły w niniejszej sprawie, że:

- okolicznością bezsporną jest, że strona w terminie do 31 maja 2018 r. (wskazanym w pozwoleniu nr [...] r.) nie wykonała nasadzeń drzew, do których była zobowiązana;

- strona nie przekazała również do [...]WKZ żadnej informacji o wykonaniu tego obowiązku, do czego obligowało ją pozwolenie nr [...]r.;

- w toku całego postępowania ani w treści odwołania strona nie kwestionowała okoliczności braku wykonania nasadzeń w określonym w pozwoleniu terminie;

- strona kwestionowała wyłącznie sposób przeprowadzenia czynności kontrolnych i liczbę nasadzeń, które były kontrolowane formułując wątpliwości co do zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Sąd podziela twierdzenie organów, że w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, bezzasadne są twierdzenia skarżącej spółki, że organy uniemożliwiły stronie udział w czynnościach kontrolnych nie przychylając się do zmiany terminu kontroli. Akta sprawy nie zawierają udokumentowanej prośby o zmianę terminu oględzin, a skarżąca nie załączyła żadnego dowodu potwierdzającego wystąpienie z taką prośbą. Dokumentacja fotograficzna (w aktach sprawy) dz. nr [...] i dz. nr [...] w [...] wykonana z ogólnodostępnego terenu sąsiednich działek (ul. [...] i działka, na której usytuowany jest basen miejski) w dniu 28 lipca 2021 r. i w dniu 7 września 2021 r. bezspornie dowodzi, że na tych nieruchomościach nie było wykonanych żadnych nasadzeń zamiennych.

Prawidłowo wskazały również organy, że strona nie wykonała zarówno tych nasadzeń, które były warunkiem umorzenia opłaty, jak i tych, które miała posadzić za usunięcie drzew zwolnionych z opłaty. W tych okolicznościach dokładne oględziny nieruchomości i porównanie stanu zastanego na dz. nr [...] i dz. nr [...] z załącznikiem mapowym do pozwolenia nr [...], określającym usytuowanie nasadzeń zamiennych nie było niezbędne do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i przeliczenia opłaty. Organy prawidłowo zatem przyjęły, że spółka nie posadziła żadnego z wymaganych pozwoleniem drzew. W związku z tym skutkować to musiało w sposób niejako automatyczny obowiązkiem uiszczenia pełnej opłaty wskazanej w decyzji zezwalającej na wycinkę drzew z terenu inwestycji.

Stan faktyczny niniejszej sprawy wskazuje jednoznacznie na niewywiązanie się przez skarżącego z obowiązku dokonania nasadzeń w terminie określonym w decyzji. Zatem powinnością organu jest wyegzekwowanie należnej opłaty za usunięcie drzew, bowiem warunek odroczenia jej płatności nie został spełniony. Brak wykonania obowiązku rodzi sankcję wynikającą z art. 84 ust. 7 u.o.p.

Prawdopodobne wykonanie nasadzeń kilka lat po terminie, który upłynął 31 maja 2018 r., zgłoszone przez stronę w grudniu 2021 r., nie zmienia oceny tej sytuacji i wiążących się z tym konsekwencji prawnych. Na marginesie tylko można dodać, że z załączonych zdjęć i opisów nie wynika nawet jakie konkretnie drzewa zostały posadzone, czy we właściwych miejscach a także kiedy zostały faktycznie posadzone oraz czy zachowują swą żywotność. Dla oceny prawnej sytuacji skarżącego nie ma to jednak żadnego znaczenia, gdyż faktem bezspornym było nie dochowanie wymaganych pozwoleniem z [...]marca 2017 r. nasadzeń kompensacyjnych w zamian za usuniecie 7 drzew z terenu działek inwestycyjnych.

W orzecznictwie wskazuje się, że niewykonanie nasadzeń zastępczych zgodnie z zezwoleniem ma miejsce również w przypadku, gdy wprawdzie nasadzeń zastępczych dokonano, jednak nastąpiło to po upływie terminu wyznaczonego w zezwoleniu (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 4 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Wr 552/20). Dodatkowo należy wskazać, że skoro konsekwencje prawne niedotrzymania terminu wykonania nasadzeń zastępczych mają swoje źródło w przepisie prawa (art. 84 ust. 7 u.o.p.), to niedopuszczalne jest wykluczenie zastosowania tego przepisu konstrukcją przedłużenia terminu, który już upłynął (por. wyrok WSA w Białymstoku z 25 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 514/18).

5. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako całkowicie bezzasadną.