Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1118/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-03-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 53 ust. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 186
law: Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), , Asesor WSA Karolina Kisielewicz, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Protokolant specjalista Monika Gąsińska - Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2018 r. sprawy ze skargi R. Z. na decyzję Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie naruszenia praw pacjenta I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Rzecznika Praw Pacjenta na rzecz R. Z. kwotę 200 zł (słownie dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Rzecznik Praw Pacjenta (RPP) rozstrzygnięciem z [...] lutego 2017r. ([...]), na podstawie art. 53 ust. 3 ustawy z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (ustawa) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.) - utrzymał w mocy własne rozstrzygnięcie z [...] grudnia 2016 r. ([...]) niestwierdzające naruszenia prawa pacjenta –R. Z. do świadczeń, zdrowotnych przez P.B. R.-J., A. J.s.c. przy ul. [...] w R. (Przychodnia).

Organ wskazał, że R. Z. złożył wniosek, w którym opisał wadliwe wykonanie leczenia protetycznego w ww. Przychodni.

W odpowiedzi na wezwanie organu Przychodnia wyjaśniła m.in., że plan leczenia szczegółowo omówiono z pacjentem, wspólnie ustalono i zaakceptowano przy udziale Laboratorium Protetycznego. Skarżącego poinformowano, że to uzupełnienie będzie tylko pierwszym etapem leczenia i będzie wymagało niezwłocznej kontynuacji tj. odbudowy dolnego łuku zębowego. Przebieg leczenia odbywał się bez zakłóceń, a pacjent był zadowolony z - jak to określił - intensywności i fachowości leczenia. Efekt końcowy - most protetyczny pacjent określił jako bardzo ładny, a nawet przekraczający jego oczekiwania. Leczenie zostało objęte wieloletnią gwarancją pod warunkiem dostosowania się do ustalonego planu leczenia, kompleksowej odbudowy zgryzu i cyklu wizyt kontrolnych, w tym higienizacyjnych. Pacjent nie zastosował się do zaleceń co w jego przypadku skutkuje nieodwracalnymi uszkodzeniami wykonanej pracy protetycznej, zębów filarowych i przyzębia. Pacjent nie zakończył też leczenia w postaci odbudowy dolnego łuku zębowego. Do wyjaśnień dołączono dokumentację medyczną, z której wynika, iż 8 lipca 2014 r. przymierzono konstrukcję mostu, którą 15 lipca 2014 r. zamontowano na stałe (po przymiarce).

Organ wskazał, że uzyskał również dokumentację medyczną Pacjenta z innego podmiotu leczniczego oraz opinię dr hab. n. med. J. K.-J. Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie protetyki stomatologicznej dla województwa [...].

Dalej przytoczył opinię Konsultanta, w której zaznaczono, iż główne zastrzeżenia Pacjenta dotyczą przebiegu płaszczyzny zgryzu po stronie prawej. Poza tym jest on zadowolony z efektu estetycznego, nie zgłasza innych dolegliwości. W badaniu klinicznym stwierdza się zgryz głęboki z tyłozgryzem, obecność stałych uzupełnień protetycznych w szczęce (most [...] (wszczep) [...] i korony zblokowane [...] z dowieszonym zębem [...]) oraz braki międzyzębowe w żuchwie, z wprowadzonym wszczepem śródkostnym w miejscu pierwszego zęba trzonowego po stronie prawej i oszlifowanymi zębami [...] oraz [...]. Widoczna recesja dziąsła w części przedsionkowej zębów: [...], [...], [...], [...], z obnażeniem korzenia policzkowego dystalnego zęba [...]. W badaniu układu ruchowego narządu żucia nie stwierdzono objawów zaburzeń czynnościowych. Przedstawiony plan leczenia i odbudowy zgryzu był adekwatny do stanu stwierdzonego badaniami. Dalej wyjaśniono, że powinien dotyczyć jednoczesnej rekonstrukcji w obrębie obu łuków zębowych, z wykonaniem uzupełnień czasowych, które w drugim etapie leczenia, powinny być zamienione na uzupełnienia długoczasowe. Długotrwałe i wieloetapowe leczenie w przypadku zastanych warunków w obrębie jamy ustnej Pacjenta jest uzasadnione medycznie. Zastosowane leczenie przygotowawcze, w postaci leczenia endodontycznego przed odbudową protetyczną było celowe. Określenie efektu leczniczego, które dotyczy mostu i koron zblokowanych w szczęce i ocena funkcjonowania tych uzupełnień będzie możliwe dopiero po całej rekonstrukcji zwarcia i odbudowie również ciągłości łuku zębowego w obrębie żuchwy. Pacjent nie skarży się na złe funkcjonowanie, ma tylko zastrzeżenia estetyczne (odnośnie przebiegu linii zgryzowej po stronie prawej w łuku zębowym górnym). Stan kliniczny uzębienia wymaga odtworzenia ciągłości łuku zębowego z uwzględnieniem warunków zgryzowych (tyło zgryz, zgryz głęboki, patologiczne starcie w obrębie uzębienia resztkowego). Konsultant oświadczyła, iż trudno jest stwierdzić na obecnym etapie, czy dołożono należytej staranności w przypadku ocenianej pracy, gdyż jest ona niedokończona.

Rzecznik przytoczył art. 8 ustawy, który stanowi, że pacjent ma prawo do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością przez podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych w warunkach odpowiadających określonym w odrębnych przepisach wymaganiom fachowym i sanitarnym. Podobne regulacje zawiera ustawa z 5 grudnia 1996 r. o zawodzie lekarza i lekarza dentysty, w art. 4 jest wskazane, iż lekarz ma obowiązek wykonywać zawód, zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, dostępnymi mu metodami i środkami zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób, zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością.

Świadczenia gwarantowane z zakresu leczenia stomatologicznego są udzielane zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, z wykorzystaniem metod diagnostyczno-terapeutycznych.

Organ zaznaczył, że przepisy nie zawierają zasad ostrożnego postępowania, czy wskazówek w tym zakresie. Jednak zachowanie należytej staranności jest kluczowym elementem zasad ogólnej ostrożności wymaganych przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych. Ma na celu zapewnienie pozytywnego skutku podjętych czynności medycznych oraz zminimalizowania ryzyka z nimi związanego. Ma stanowić gwarancję, że podjęte czynności są bezpieczne. Na poparcie tego stanowiska organ powołał orzecznictwo.

Następnie podkreślił, że nie posiada uprawnień pozwalających na ocenę zastosowanego u pacjenta procesu diagnostyczno-leczniczego. Z tego też względu zobligowany jest uwzględnić stanowiska podmiotów w tym zakresie władnych. Tak w wyroku WSA w Warszawie z 22 kwietnia 2015 r., VII SA/Wa 2487/14.

Rzecznik podniósł, że zgodnie z ustawą z 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia konsultanci wykonują zadania opiniodawcze, doradcze i kontrolne dla organów administracji rządowej, podmiotów tworzących w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, Narodowego Funduszu Zdrowia i Rzecznika Praw Pacjenta (art. 9 pkt 1). Zadaniem konsultantów krajowych oraz konsultantów wojewódzkich, wymienionym w art. 10 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy, jest w szczególności wydawanie opinii o stosowanym postępowaniu diagnostycznym, leczniczym i pielęgnacyjnym, w zakresie jego zgodności z aktualnym stanem wiedzy, z uwzględnieniem dostępności metod i środków.

Tym samym należało oprzeć rozstrzygnięcie na opinii dr hab. n. med. J. K.-J. - Konsultanta wojewódzkiego w dziedzinie protetyki stomatologicznej dla województwa [...]. Konsultant podkreślił, że plan leczenia powinien dotyczyć jednoczesnej rekonstrukcji w obrębie obu łuków zębowych, z wykonaniem uzupełnień czasowych, które dopiero na drugim etapie leczenia powinny być zamienione na uzupełnienia stałe. Jednocześnie uznaje, iż na gruncie przedmiotowej sprawy, ustalony z Pacjentem plan leczenia był prawidłowy. Są to jedyne uwagi merytoryczne Konsultanta dotyczące udzielania świadczeń Pacjentowi. Z ww. opinii bowiem wynika, że na tym etapie leczenia nie jest możliwa jego ocena dochowania należytej staranności, gdyż nie jest zakończone. Ocena funkcjonowania tych uzupełnień w jamie ustnej będzie możliwa dopiero po całościowej rekonstrukcji zwarcia i odbudowie również ciągłości łuku zębowego w obrębie żuchwy.

Rzecznik Praw Pacjenta wskazał, że nie stwierdzając naruszenia prawa pacjenta do świadczeń zdrowotnych nie wypowiedział czy leczenie było prowadzone prawidłowo a wyjaśnił, że brak jest dowodów, iż do naruszenia zasad ostrożności doszło.

Podał, że Pacjent nie przestawił żadnych nowych dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Jedynym jest opis prawidłowego sposobu postępowania w przypadku wykonywania usług protetycznych. Pacjent podkreśla, iż poprawnym sposobem jest zamontowanie najpierw mostu "na próbę", aby, po kilku dniach, wprowadzić stosowne poprawki. Jednakże Rzecznik pozostawił ocenę poprawności zabiegu konsultantowi, który wypowiedział się jak wyżej.

Proces leczenia stomatologicznego, zwłaszcza wobec zastanego stanu klinicznego szczęki Pacjenta, jest procesem złożonym i jego efekty oraz staranność jego wykonania można ocenić dopiero po jego zakończeniu. Natomiast (co podkreśliła Przychodnia i Konsultant) leczenie będzie zakończone po rekonstrukcji dolnego łuku zębowego. Jednak pacjent zrezygnował z dalszego leczenia. Ponadto, aby efekty leczenia utrzymały się, należy przestrzegać zaleceń lekarskich, tj. regularnie kontrolować stan uzębienia. Nadto, Pacjent po założeniu mostu (15 lipca 2014 r.) zwlekał z kolejną wizytą ponad pół roku (17 luty 2015 r.). Do tego czasu zaszły nieodwracalne zmiany w nałożonym moście, które nie pozwalają na ocenę pierwotnie wykonanej usługi.

Skargę na powyższą decyzję złożył R. Z. zarzucając naruszenie: art. 2 i art. 6 ustawy przez uznanie, że zabieg został wykonany zgodnie z wymogami aktualnej wiedzy medycznej oraz art. 8 ustawy;

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej według norm przepisanych.

Następnie powołał art. 4 ustawy i stwierdził, że w jego przypadku nie zachowano należytej staranności czym naruszono podstawową zasadę wykonywania zawodu.

Skarżący podniósł, że do ww. Centrum Stomatologicznego zgłosił się na dalsze leczenie po zakończeniu leczenia w Prywatnej Przychodni Stomatologicznej "[...]" T. i A. K. [...] w R., w której wykonano dwa implanty. A nie jak stwierdziło w piśmie Centrum Stomatologiczne, po wizycie w kilku gabinetach stomatologicznych przerywając leczenie i nie dostarczając dokumentacji wszczepienia implantów co uczyniłem na wstępie konsultacji. Nadto plan leczenia został omówiony bez udziału Laboratorium Protetycznego.

W dniu zakładania mostu, skarżący opłacił leczenie i nie miał możliwości jego zobaczenia przed założeniem, ani po zamontowaniu i kazano mu poczekać aż most wyschnie na stałe. W poczekalni w lustrze skarżący stwierdził, że nie jest wykonany jak było ustalone przed leczeniem. Po powrocie do gabinetu lekarz stwierdził, że nie może zdemontować mostu i poprawić bo jest przytwierdzony na stałe i może zostać uszkodzony przy zdejmowaniu a do tego skarżący się przyzwyczai. Według strony, nie chodzi o to, żeby się przyzwyczaić do niestarannej i pochopnie wykonanej usługi, tylko ma być ona wykonana zgodnie z ustaleniami przed przystąpieniem do leczenia. Sam lekarz stwierdził w piśmie, że estetyka wykonania mostu jest zadawalająca, więc częściowo zaspakaja ustalenia estetyczne.

Konsultant stwierdziła że leczenie "odbudowy zgryzu powinno dotyczyć jednoczesnej rekonstrukcji w obrębie obu łuków zębowych, z wykonaniem uzupełnień czasowych, które w drugim etapie leczenia, powinny "być zamienione na uzupełnienia długoczasowe co nie było zrobione i jest to tematem całego postępowania wyjaśniającego. Skarżący ma zastrzeżenia co do przebiegu linii zgryzowej po stronie prawej w łuku zębowym górnym co można było się tego ustrzec, wykonując uzupełnienia czasowe w konsultacji z pacjentem i z Laboratorium Protetycznym, czego lekarz nie uczynił i zaplanował sam nie konsultując się z pacjentem. Skarżący nadmienił że pierwszy etap leczenia nie został dokończony, a więc brak możliwości odbudowy dolnego łuku zębowego.

Zdaniem skarżącego usługę wykonano bez zastanowienia i niedbale, nie dokładając należytej staranności i niezgodne z aktualną wiedzą medyczną.

Na podstawie art.8 ustawy, pacjent ma prawo do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością przez podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych. Obowiązek udzielania świadczeń zdrowotnych z należyta starannością polega na przestrzeganiu reguł postępowania, wykazania przez osobę udzielającą świadczeń zdrowotnych wystarczającej uwagi i dokładności przy wykonywaniu danego świadczenia.

Warunek postępowania z należytą starannością, o którym mowa w art. 8 ustawy należy do podstawowych zasad wykonywania zawodów medycznych: Lekarz ma obowiązek wykonywać zawód z należytą starannością(art. 4 ustawy).

Warunek ten znajduje się także w art. 8 KEL: "Lekarz powinien przeprowadzić wszelkie postępowania diagnostyczne, leczenie i zapobiegawcze należyta starannością, poświęcając im niezbędny czas" Zachowanie należytej staranności jest kluczowym elementem zasad ogólnej ostrożności, których zachowania wymaga się w trakcie procesu udzielania świadczeń zdrowotnych.

Polega to na tym, że na wizycie lekarz dentysta najpierw przymierza most protetyczny i ocenia, czy jest prawidłowo dopasowany (sprawdza szczelność koron na zębach filarowych, prawidłowość punktów stycznych z zębami sąsiednimi oraz kontaktów zgryzowych z zębami przeciwstawnymi). Z kolei pacjent ocenia komfort użytkowania uzupełnienia oraz estetykę (kształt i kolor zębów). Jeśli wszystko jest zgodnie z oczekiwaniami lekarza protetyka i pacjenta, most jest cementowany na stałe.

W przypadku rozległego leczenia protetycznego stosuje się tymczasowe cementowanie mostów protetycznych, tak aby pacjent miał czas oswoić się z nowym uzupełnieniem protetycznym i zgłosić uwagi. Wówczas bez problemu można zdjąć taki most i oddać do laboratorium protetycznego w celu wprowadzenia poprawek. Jeżeli pacjent nie zgłasza żadnych zastrzeżeń po czasie (kilka dni - kilka tygodni), most cementuje się na stałe. Leczenie protetyczne jest

zakończone, jednak żaden z tych podpunktów w leczeniu skarżącego nie uwzględniono.

W odpowiedzi na skargę Rzecznik Praw Pacjenta wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu, albowiem zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów postępowania, co - w ocenie Sądu - mogło mieć istotny wpływ rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 Prawo o Postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi, Dz. U. z 2017 r. poz. 1396 ze zm., dalej p.p.s.a.)

Przedmiotem kontroli Sądu w tej sprawie było rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta z [...] lutego 2017 r. utrzymujące w mocy własne rozstrzygnięcie z [...] grudnia 2016 r., w którym organ nie stwierdził naruszenia praw pacjenta – R. Z. do świadczeń zdrowotnych, o których mowa w art. 8 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, przez podmiot leczniczy P. B. R.-J., A. J. s.c.

Podstawę prawną badanej decyzji stanowił art. 53 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, który stanowi, że gdy w wyniku prowadzonego postępowania wyjaśniającego RPP stwierdzi, że nie doszło do naruszenia praw pacjenta, jest zobowiązany wyjaśnić wnioskodawcy i pacjentowi, dlaczego ta uważa. Jeżeli wnioskodawca nie zgadza się z RPP, przysługuje mu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Natomiast zgodnie z art. 54 ustawy, w zakresie nieuregulowanym w art. 49 - 53 do postępowania prowadzonego przez Rzecznika Praw Pacjenta stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Z przytoczonych regulacji wynika zatem, że Rzecznik Praw Pacjenta zobowiązany jest do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego z zachowaniem procedury administracyjnej, a w szczególności podstawowych zasad tego postępowania, o których mowa w art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej mają obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Oznacza to, że organ administracji publicznej prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Na podstawie art. 80 k.p.a. organ zobowiązany jest rozstrzygnąć sprawę w oparciu o całokształt materiału dowodowego. Jest on więc zobowiązany rozpatrzyć wszystkie dowody zgromadzone i odzwierciedlone w aktach sprawy oraz powinien dowody te rozpatrzyć w ich wzajemnej łączności.

Rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta, wydane na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy, powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 107 k.p.a.). Uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Przechodząc do oceny zasadności wniesionej skargi, zaznaczenia wymaga, że w trybie przepisów ustawy z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, organ wszczął postępowanie wyjaśniające w związku z wnioskiem skarżącego, w celu ustalenia czy doszło do naruszenia jego praw jako pacjenta przez P. B. R.-J., A. J. s.c. do świadczeń zdrowotnych w zakresie objętym wnioskiem.

W ocenie Sądu, pomimo poczynienia szeregu wyjaśnień i ustaleń, w tym zasięgnięciu opinii Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie stomatologii Rzecznik Praw Pacjenta co najmniej przedwcześnie uznał, że w sprawie nie doszło do naruszenia prawa skarżącego, w rozumieniu art. 8 ustawy.

W tym miejscu przypomnieć należy, że art. 8 ustawy stanowi, iż pacjent ma prawo do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością przez podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych w warunkach odpowiadających określonym w odrębnych przepisach wymaganiom fachowym i sanitarnym.

W art. 6 cyt. ustawy zostało ustanowione prawo pacjenta do świadczeń zdrowotnych odpowiadających wymaganiom aktualnej wiedzy medycznej, tzn. aktualnych, podstawowych zasad, standardów przyjętych we współczesnej medycynie, zawartych w dostępnej literaturze i przekazywanych studentom wyższych uczelni medycznych.

Zgodnie z powyższymi kryteriami winno być zatem udzielone świadczenie zdrowotne skarżącemu w zakresie opisanego świadczenia stomatologicznego w ramach leczenia protetycznego.

W ocenie Sądu, zgromadzony materiał dowodowy oceniony nie dawał jednoznacznych podstaw do niestwierdzenia naruszenia praw pacjenta. Organ skupił się niejako automatycznie na opinii Konsultanta Wojewódzkiego i braku własnej kompetencji do oceny przeprowadzonego leczenia pod względem medycznym. Niemniej nie dokonał dogłębnej analizy własnej, w szczególności przedstawionego w opinii stanowiska i wyjaśnień podmiotu leczniczego

Przede wszystkim wskazać trzeba, że skarżący zakwestionował sposób wykonania mostu, który – jak konsekwentnie podnosił w toku postępowania i podtrzymał na rozprawie – został wykonany bez uprzedniego sprawdzenia dopasowania, komfortu użytkowania i ewentualnych uwag pacjenta, to jest bez tymczasowego cementowania. Zauważyć należy, że na taką kolejność czynności w leczeniu i odbudowie zgryzu u skarżącego wskazał w opinii również Konsultant Wojewódzki. Konsultant zaznaczył bowiem, że należy dokonać jednoczesnej rekonstrukcji w obrębie łuków zębowych, z wykonaniem uzupełnień czasowych, które (dopiero) w drugim etapie leczenia powinny być zamienione na uzupełnienia długoczasowe. Tymczasem, jak wynika z dokumentacji medycznej przesłanej Rzecznikowi przez Przychodnię w dniu 8 lipca 2014r. dokonano jedynie przymiarki konstrukcji mostu, a w dniu 15 lipca 2014r. zamontowano ją na stałe.

W efekcie – zdaniem skarżącego - most został osadzony krzywo w zakresie przebiegu płaszczyzny zgryzu po stronie prawej w łuku zębowym górnym.

Zauważyć należy, że z wyjaśnień samego podmiotu leczniczego wynika (pismo z 23 marca 2015r.), iż obszar mostu został wykonany wprawdzie prawidłowo, niemniej estetykę oceniono jedynie jako zadawalającą.

Trudno odmówić przy tym logiki zastrzeżeniom strony, że konsekwencją krzywego wykonania rekonstrukcji w obrębie łuków zębowych w łuku górnym będzie również konieczność krzywego osadzenia rekonstrukcji w łuku dolnym. Z doświadczenia życiowego, nie tylko wiedzy medycznej wynika, że skoro stwierdzone warunki zgryzowe u skarżącego tj. tyłozgryz, zgryz głęboki i patologiczne starcie w obrębie uzupełnienia resztkowego (opinia Konsultanta Wojewódzkiego) uzasadniały, a wręcz wymuszały taki sposób osadzenia mostu, to tym bardziej winien być on osadzony najpierw tymczasowo, a dopiero w dalszej kolejności na stałe.

Ponadto, konieczności osadzenia mostu w sposób dokonany przez podmiot leczniczy nie została jednoznacznie wykazana w niniejszej sprawie. Okoliczność ta nie wynika ani z opinii Konsultanta Wojewódzkiego, ani z wyjaśnień samego podmiotu leczniczego.

Wbrew zatem stanowisku Rzecznika, okoliczności sprawy pozostawiają szereg wątpliwości, co do braku podstaw do stwierdzenia naruszenia praw pacjenta i jako takie winny być w ponownym postępowaniu rzetelnie wyjaśnione. To do organu należy bowiem wybór dowodów, które dają pełną podstawę do ustalenia stanu faktycznego, a w konsekwencji do niestwierdzenia naruszenia praw pacjenta.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien rozważyć, czy wobec niewyjaśnienia decydujących dla rozstrzygnięcia kwestii, nie zachodzi konieczność wezwania Konsultanta Wojewódzkiego do uzupełnienia opinii, w szczególności poprzez przedstawienie jednoznacznej i jasnej oceny, czy w istocie most wykonano krzywo, a jeśli tak, to czy były ku temu podstawy medyczne ze względu na indywidualne warunki zgryzowe skarżącego. Ponadto, jaki ewentualne nierówne osadzenie mostu w łuku górnym będzie miało wpływ na rekonstrukcję w łuku dolnym.

W zależności od poczynionych ustaleń organ wyda rozstrzygnięcie.

Nie przesądzając zatem o wyniku sprawy, Sąd na podstawie, art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) orzekł jak w pkt I sentencji.

O kosztach rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 ww. ustawy .