Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 409/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 73 ust. 4
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda WSA Renata Czeluśniak WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2014 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia 16 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z 30 lipca 2013 r. nr [...] Starosta [...] orzekł o odmowie ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunt przejęty pod drogę publiczną oznaczony, jako działka ewid. nr [...] obr. [...] położona w Z., opisana w [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Z., Wydział V Ksiąg Wieczystych, na rzecz A. M.. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 104, art. 107 i art. 127 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.).

W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji powołał się na decyzję z dnia 25 stycznia 2012 r., znak [...], którą Wojewoda [...] orzekł, iż z dniem 1 stycznia 1999 r. Gmina Miasto [...] nabyła z mocy prawa własność działki ewid. nr [...] obr. [...] o powierzchni 0,0081 ha, położonej w Z., zajętej pod fragment drogi gminnej - Ulicę S., objętej księgą wieczystą nr [...] prowadzoną przez Sąd Rejonowy w Z. Wydział V Ksiąg Wieczystych. Wojewoda ustalił, iż w dniu 31 grudnia 1998 roku nieruchomość oznaczona, jako działka ewid. [...] obr. [...] położona w Z. stanowiła w całości własność A. M. córki S. i A. na podstawie aktu własności ziemi Nr [...] z dnia 1 sierpnia 1980 roku, co ustalono na podstawie odpisu z księgi wieczystej [...].

Starosta powołał się na art. 73 ust. 4 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, zgodnie z którym odszkodowanie, za nieruchomości przejęte w trybie ust. 1 i 2 powołanego przepisu pod drogi publiczne będzie ustalane i wypłacane na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa.

Organ I instancji stwierdził, że w określonym wyżej terminie A. M. nie złożyła wniosku o odszkodowanie, a zatem jej roszczenie wygasło. W szczególności w dokumentach starostwa brak jest jakiegokolwiek potwierdzenia faktu złożenia przez nią wniosku 12 lub 15 grudnia 2005 r. Z tego względu wniosek złożony po upływie terminu musiał zostać załatwiony negatywnie.

Odwołanie od tej decyzji złożyła A. M., podnosząc, iż wniosek o odszkodowanie został przez nią złożony w dniu 12 grudnia 2005 roku. Zaskarżona decyzja jest dla niej krzywdząca, a postępowanie w tej sprawie świadczy o bałaganie w dokumentach, które składają petenci oraz o mataczeniu w celu pozbawienia jej należytego odszkodowania. Jej zdaniem urzędnicy starostwa zagubili jej wniosek złożony 12 grudnia 2005 r.

Wojewoda decyzją z dnia 16 stycznia 2014 r., znak [...] na podstawie art. 9a ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...] z 30 lipca 2013 r. nr [...].

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego art. 73 ust. 4 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Podtrzymał również ocenę dokonaną przez organ I instancji, iż wniosek złożony w dniu 30 maja 2011 r. nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na wcześniejsze wygaśnięcie roszczenia o odszkodowanie. Dodatkowo powołano się na pismo A. M. z dnia 24 lutego 2012 r., w którym podnosiła ona, iż nie mogła złożyć wniosku o odszkodowanie w ustawowym terminie, bowiem od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. nie było jej w kraju.

Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. M. zarzucając, że w Starostwie panuje bałagan, co doprowadziło do zagubienia złożonego przez nią w 2005 toku wniosku. Skarżąca wyraziła również przypuszczenie, że organ administracji celowo "zagubił" jej wniosek złożony w grudniu 2005 r., aby uniknąć wypłaty odszkodowania na jej rzecz. A. M. podniosła, że fakt złożenia przez nią wniosku w dniu 12 grudnia 2005 roku potwierdza pismo Starostwa z dnia 22 marca 2013 r., w którym zażądano uzupełnienia tego wniosku. Ponadto potwierdzeniem wniosku jest odłączenie działki zajętej pod drogę, a oznaczonej nr [...] od pierwotnej działki nr [...].

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - dalej "p.p.s.a."sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Argumenty powołane w zaskarżonej decyzji są trafne, a decyzja prawidłowa. Organy obu instancji szczegółowo i wyczerpująco zebrały i rozważyły cały materiał dowodowy, a dokonane na tej podstawie ustalenia faktyczne nie budzą wątpliwości. Prawidłowo zastosowano również przepisy prawa materialnego, a w szczególności przepisy ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.).

Zgodnie z art. 73 ust. 4 powołanej wyżej ustawy odszkodowanie za grunty przejęte pod drogi publiczne w trybie ust. 1 i ust. 2 tego przepisu będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa.

Wojewoda w zaskarżonej decyzji szczegółowo omówił kwestię wygaśnięcia roszczenia o odszkodowanie po upływie wskazanego wyżej okresu. Omawiany przepis był kilkukrotnie przedmiotem badania przez Trybunał Konstytucyjny, który nie dopatrzył się jego niezgodności z Konstytucją RP. Organ odwoławczy przytoczył fragmenty rozważań Trybunału.

Nie ulega wątpliwości, że wygaśnięcie roszczenia o odszkodowanie oznacza, że po upływie określonego w ustawie terminu roszczenie nie przysługuje i nie może być dochodzone. Jest to termin zawity prawa materialnego i nie może zostać przywrócony. Skutkiem złożenia wniosku o odszkodowanie po dniu 31 grudnia 2005 r. musi być, więc wydanie decyzji o odmowie ustalenia i wypłaty odszkodowania.

Skarżąca zarzuca, że w tej sprawie roszczenie nie wygasło, bowiem wniosek o odszkodowanie złożyła w dniu 12 grudnia 2005 roku. Twierdzenie to jest jednak niewiarygodne. Skarżąca w żaden sposób nie wykazała, ani nawet wiarygodnie nie uprawdopodobniła, że złożyła w ustawowym terminie to jest pomiędzy 1 stycznia 2001 r. a 31 grudnia 2005 r. wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania. Wbrew jej zarzutom organy wnikliwie przeprowadziły postępowanie, zbadały i rozpatrzyły całość materiału dowodowego. Przeprowadzono badanie pism, jakie wpłynęły na dziennik podawczy Starostwa Powiatowego w Z. w okresie od 12 do 21 grudnia 2005 r. i nie odnaleziono żadnego potwierdzenia, że podanie A. M. wpłynęło w tym okresie (k. 56 - 94 akt administracyjnych I instancji). Potwierdzenia takiego nie przedłożyła również sama skarżąca, stwierdzając w skardze: "ja, jako petent nie mam racji, gdyż nie mam duplikatu złożonego wniosku o odszkodowanie". Zdaniem Sądu skarżąca winna należycie zadbać o swoje interesy i zachować kopię złożonego wniosku. Skoro tego nie zrobiła, a jednocześnie nie zachowało się żadne inne potwierdzenie faktu złożenia wniosku, to na obecnym etapie postępowania brak jest podstaw do przyjęcia, że fakt ten rzeczywiście miał miejsce. Wątpliwości, co do tej okoliczności zwiększa również treść pisma skarżącej z dnia 24 lutego 2012 r., adresowanego do Wojewody (k. 19 akt administracyjnych I instancji). Skarżąca w piśmie tym stwierdziła: "W okresie, który został określony w piśmie to znaczy od 1 stycznia 2001 roku do 31 grudnia 2005 roku nie było mnie w kraju, więc nie mogłam złożyć stosownego wniosku w tej sprawie. (...) Po powrocie do kraju w 2011 roku złożyłam wniosek o odszkodowanie za działkę włączoną do drogi gminnej i do tej pory nie mam odpowiedzi, jak mój wniosek został rozpatrzony". Stwierdzenie to stoi w oczywistej sprzeczności z treścią odwołania i skargi do WSA, gdzie skarżąca podnosi, iż wniosek złożyła 12 grudnia 2005 roku i sprawia, że argument dotyczący zagubienia jej wniosku traci wiarygodność.

A. M. wskazuje dodatkowo na dwie okoliczności, które - jej zdaniem - mają potwierdzać fakt złożenia przez nią wniosku o odszkodowanie w ustawowym terminie.

Jedną z nich jest odłączenie działki zajętej pod drogę, a oznaczonej nr [...] od pierwotnej działki nr [...]. Jak jednak wynika z decyzji Wojewody z dnia 25 stycznia 2012 r. (k. 99 akt administracyjnych I instancji) podział działki nr [...] na działkę nr [...] (pozostającą we władaniu skarżącej) oraz [...] (przejętą na własność Gminy Miasta z dniem 1 stycznia 1999 r.) nastąpił w trakcie postępowania zakończonego tą decyzją, a zainicjowanego wnioskiem Burmistrza Miasta. Podziału tego dokonano zgodnie z mapą zawierającą projekt podziału, przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 27 lipca 2010 r. nr ewid. [...]. Wydzielenie, więc działki nr [...] w żaden sposób nie potwierdza złożenia przez skarżącą wniosku o odszkodowanie w grudniu 2005 r. - w ogóle nie ma żadnego związku z wnioskiem o odszkodowanie.

Drugą okolicznością, na którą powołuje się skarżąca jest treść pisma Starostwa z dnia 22 marca 2013 r., w którym zażądano uzupełnienia tego wniosku. W aktach administracyjnych brak jest pisma o tej dacie, natomiast na wniosek z dnia 12 grudnia 2005 r. Starostwo Powiatowe w Z. powołuje się w piśmie z dnia 20 marca 2013 r., adresowanym do skarżącej. Trzeba jednak zauważyć, że w piśmie z dnia 18 kwietnia 2013 r. starostwo wyjaśniło A. M., że w piśmie z 20 marca 2013 r. nastąpiła oczywista omyłka pisarska polegająca na błędnym określeniu daty złożenia wniosku o odszkodowanie - napisano "12 grudnia 2005 roku", a powinno być " 30 maj 2011 roku ".

Reasumując należy stwierdzić, że gołosłowne i niewiarygodne są twierdzenia skarżącej, że wniosek o odszkodowanie za grunt przejęty pod drogę publiczną złożyła w ustawowym terminie, a zatem roszczenie to nie wygasło. Brak jest jakiegokolwiek potwierdzenia tej okoliczności, natomiast - jak wskazano wyżej - twierdzenia skarżącej budzą wątpliwości.

Wobec powyższego zaskarżoną decyzję należało uznać za prawidłową i oddalić skargę wniesioną w niniejszej sprawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270).