Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 621/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 134
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak WSA Anna Jarosz Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2015 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Ekologiczny Z. z siedzibą w P. na postanowienie Wojewody W. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

IV SA/Po 621/15

Uzasadnienie

Wojewoda W. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015r. nr [...] wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) - dalej "k.p.a." - po zapoznaniu się z odwołaniem Stowarzyszenia [...] , z siedzibą w P. (zwanego dalej skarżącym) od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] października 2014 r.; znak: [...] , zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] sp. z o.o., z siedzibą w P., pozwolenia na budowę obejmujące rozbudowę stacji paliw i płynów technicznych o urządzenia i instalacje AdBlue wraz z infrastrukturą podziemną i włączeniem do wewnętrznej sieci i instalacji, na terenie Zakładu nr 1 P., przy ul. W. [...] w P. , działka nr ew. [...], ark. [...], obr. G. - stwierdził niedopuszczalność ww. odwołania.

Od powyższej decyzji pismem z dnia 25 maja 2015 r. odwołanie złożyło Stowarzyszenie [...] . Wojewoda W. pismem z dnia 11 czerwca 2015 r. wezwał skarżącego o podanie, czy pismo należy traktować jako odwołanie od w/w decyzji, czy jako wniosek o wznowienie postępowania. Pismem z dnia 23 czerwca 2015 r. skarżący wskazał, że jego pismo z dnia 25 maja 2015 r. należy traktować jako odwołanie. Jednocześnie wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odwołania.

Wojewoda wyjaśnił, że treść art. 134 k.p.a. określa dwie przesłanki skutecznego złożenia odwołania, tj. zachowanie terminu do wniesienia środka prawnego i dopuszczalność odwołania. Negatywna przesłanka niedopuszczalności odwołania obejmuje grupę przyczyn o charakterze przedmiotowym i podmiotowym. Przesłanki podmiotowe, to złożenie odwołania przez legitymowany podmiot, tj. stronę postępowania w sprawie, czy też podmiot występujący w postępowaniu na prawach strony. Jeżeli ze złożonego odwołania wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że wnoszący nie ma w sprawie interesu prawnego oraz wniósł odwołanie po ustawowym terminie, organ odwoławczy w formie postanowienia stwierdza niedopuszczalność odwołania (zobacz orzeczenie NSA w Warszawie z dnia 20 czerwca 2012 r., sygn. akt: II OSK 525/11, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 31 lipca 2013 r., sygn. akt: II SA/GL 550/13, wyrok WSA w Opolu z dnia 21 listopada 2013 r., sygn. akt: II SA/Po 418/13).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt omawianej sprawy, wyjaśniono, iż skarżący nie brał udziału jako strona, czy jako podmiot na prawach strony, w postępowaniu pierwszej instancji, zakończonej w/w decyzją Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] października 2014 r., znak: [...] .

W myśl art. 28 k.p.a. stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym więc, czy dany podmiot jest stroną konkretnego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonanie danej osoby, bądź dopuszczenie jej przez organ do udziału w nim, lecz okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny".

W sprawach dotyczących pozwolenia na budowę, definicja strony wynikająca z ww. art. 28 k.p.a. została z dniem 11 lipca 2003 r. (ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) zawężona w związku z treścią art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowane (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., dalej P.b.).

W świetle ww. przepisu art. 28 ust. 2 P.b. stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu został z kolei zdefiniowany w treści art. 3 pkt 20 P.b., przez co należy rozumieć (...) teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.

Celem art. 28 ust. 2 P.b. jest niewątpliwie zawężenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia budowlanego jedynie do wymienionych tam podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to, wynikające z przepisów odrębnych musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów w zakresie zagospodarowania ich nieruchomości.

Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Stosownie zaś do treści przepisu art. 28 ust. 3 P.b., przepisu art. 31 § 1 k.p.a. nie stosuje się w postępowaniach w sprawie pozwolenia na budowę. Wyjątek od powyższej reguły przewiduje art. 28 ust. 4 P.b., który stanowi, że przepis art. 28 ust. 3 P.b., nie znajduje zastosowania w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, jeśli postępowanie to wymaga udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy z dnia 03 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227 ze zm. - dalej u.u.i.ś.). W takim przypadku należy stosować art. 44 u.u.i.ś., który stanowi w ust. 1, że organizacje ekologiczne, które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestnictwa w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nich na prawach stron.

Na gruncie obowiązującego stanu prawnego katalog spraw, w których udział społeczeństwa w postępowaniu o pozwolenie na budowę musi być zagwarantowany, został określony bardzo precyzyjnie. Postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jest bowiem tylko takie postępowanie, co do którego wymóg zapewnienia udziału społeczeństwa jest przewidziany konkretnym przepisem administracyjnego prawa materialnego )zobacz wyrok NSA z dnia 01 lutego 2012r., sygn. akt: II OSK 2580/11, LEX 1138184). Brak takiej regulacji jest więc równoznaczny z zaliczeniem określonego postępowania do grupy spraw niewymagających udziału społeczeństwa. Z przepisów art. 61 ust.1, art. 88 ust.1 oraz 90 ust. 2 pkt 1 u.u.i.ś. wynika, że w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, udział społeczeństwa jest wymagany wyłącznie w przypadku postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli konieczność takiej oceny (dokonywanej w trakcie postępowania o pozwolenie na budowę) została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w przypadku ponownego przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko, która jest dokonywana w ściśle określonych sytuacjach, tj. na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (musi być złożony na etapie postępowania o pozwolenie na budowę), a także gdy organ właściwy do wydania decyzji pozwolenia na budowę stwierdzi, że we wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jednakże w niniejszym przypadku nie zachodzą przesłanki do zastosowania powyższych przepisów, bowiem Prezydent Miasta P. na etapie postępowania o pozwolenia na budowę nie prowadził czynności wymagających w myśl ww. ustawy udziału społeczeństwa.

W art. 61 ust. 1 u.u.i.ś. określono, w ramach jakich postępowań administracyjnych jest przeprowadzana ocena oddziaływania na środowisko. Przy czym dla tego samego przedsięwzięcia postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko aktualnie postępowanie to może być przeprowadzone więcej niż raz.

Organ I instancji przyjął, że niniejsze postępowanie nie wymagało udziału społeczeństwa w rozumieniu ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku.

Reasumując, zdaniem Prezydenta w niniejszej sprawie pozwolenia na budowę nie były wymagane: przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko przez organ administracji architektoniczno – budowlanej, a także udział społeczeństwa. W konsekwencji nie ma zastosowania przepis art. 28 ust. 4 P.b., który ewentualnie umożliwiłby uznać skarżącego za podmiot na prawach strony, który byłby uprawniony do skutecznego złożenia odwołania. W sytuacji, skoro nie zachodzą przesłanki określone w art. 28 ust. 4 P.b., to stosownie do art. 28 ust. 3 P.b. normy art. 31 k.p.a. nie mogą być stosowane w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Zatem nieuprawnione jest dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w niniejszym postępowania na prawach strony zgodnie z art. 31 k.p.a.

Ponadto Stowarzyszenie nie jest właścicielem, użytkownikiem wieczystym czy zarządcą nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. Skarżący nie posiada w takiej sytuacji przymiotu strony.

Z uwagi na fakt, że środek odwoławczy został wniesiony przez podmiot do tego nieuprawniony, organ II instancji nie może przystąpić do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji (wyrok NSA z 30 marca 2011 r., sygn. akt: II OSK 29/11).

Ponadto odwołanie musi być wniesione w terminie określonym wart. 129 § 2 k.p.a. lub w terminie określonym w przepisach szczególnych (art. 129 § 3 k.p.a.). Terminy do wnoszenia odwołania są terminami ustawowymi, a więc nie mogą być przedłużane lub skracane przez organ administracji publicznej, terminami procesowymi obliczanymi według przepisów kodeksu oraz terminami zawitymi, których upływ organ odwoławczy uwzględnia z urzędu. Termin do wniesienia odwołania liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu. Termin ten wiąże również stronę, która faktycznie nie uczestniczyła w postępowaniu, jak i osobę, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i której nie została doręczona (ogłoszona) decyzja.

Strona postępowania, której najpóźniej doręczono przedmiotową decyzję, odebrała ją w dniu 04 listopada 2014 r., w związku z powyższym termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 18 listopada 2014 r. Stowarzyszenie swoje odwołanie nadało w dniu 26 maja 2015 r. w urzędzie pocztowym w P., więc z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej. Rozpoznanie odwołania złożonego po ustawowym terminie jest niemożliwe. Ponadto Prezydent Miasta P. zgodnie z art. 72 ust. 6 ustawy z dnia 03 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, obwieścił w listopadzie 2014 r. o wydaniu decyzji nr [...] , znak: [...], dotyczącej ww. pozwolenia na budowę.

Ponieważ odwołanie złożył podmiot nie będący stroną postępowania i nie występujący w postępowaniu na prawach strony i to po ustawowym terminie w na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdzono niedopuszczalność odwołania.

Skargę na powyższe postanowienie w ustawowym terminie wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Stowarzyszenie [...] wnosząc o jego uchylenie w całości oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 4 P.b. w zw. z art. 44 ust.1 oraz 2 u.u.i.ś. poprzez uznanie braku legitymacji skarżącego do złożenia odwołania od decyzji o pozwoleniu na budowę w oparciu błędne przyjęcie, że prowadzone w przedmiotowej sprawie postępowanie nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa, podczas gdy:

1) skarżący, jako organizacje ekologiczna aktywnie działał na już na etapie postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która to decyzja została przez skarżącego zaskarżona, a obecnie postępowanie prowadzone jest przed WSA w Poznaniu,

2) przedmiotowa inwestycja może w znaczący sposób oddziaływać na sąsiadujące tereny, zaburzając równowagę ekologiczną w okolicy, przez co postępowanie wymaga udziału w nim społeczeństwa, co jednoznacznie wskazuje, że w odniesieniu do planowanej inwestycji kwestie środowiskowe winny podlegać stałej kontroli, podczas całego procesu inwestycyjnego, a zatem i na etapie wydania pozwolenia na budowę, a nadto brak udziału skarżącej w przedmiotowym postępowaniu wynikał z okoliczności od niej niezależnych i niezawinionych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skarżący nie brał udziału w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę z przyczyn niezawinionych, chociaż był podmiotem legitymowanym do udziału w ww. postępowaniu. Organy administracji błędnie ustaliły, że złożone przez skarżącego odwołanie jest niedopuszczalne, z uwagi na brak legitymacji do jego wniesienia.

Następnie skarżący przytoczył treść art. 28 ust. 2-4 P.b. oraz art. 44 ust. 1 u.u.i.ś. Wskazał, że przedmiotowa inwestycja może w znaczący sposób oddziaływać na sąsiadujące tereny, zaburzając równowagę ekologiczną w okolicy, przez co postępowanie wymaga udziału w nim społeczeństwa.

Wojewoda W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację.

Uczestnik postępowania [...] sp. z o.o. pismem z dnia 25.09.2015r. wniósł o oddalenie skargi podnosząc, że bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 28 ust. 4 P.b. w zw. z art. 44 u.u.i.ś. ponieważ postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę dla Inwestycji nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa. W konsekwencji skarżący nie był uprawniony do udziału w tym postępowaniu i w związku z tym nie był legitymowany do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] października 2014 r.

Podkreślono, że uprawnienia organizacji ekologicznych do udziału w określonym postępowaniu (w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę) na każdym jego etapie zależą od tego, czy dane postępowanie jest "postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa". W orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jest tylko takie postępowanie, co do którego wymóg zapewnienia udziału społeczeństwa jest przewidziany konkretnym przepisem administracyjnego prawa materialnego (tak: wyrok NSA z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. II OSK 2580/11, wyrok NSA z dnia 10 października 2012 r., sygn. II OSK 1085/11, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 października 2014 r., IV SA/Po 608/14, wyrok WSA we Wrocławiu z 17 marca 2015 r., II SA/Wr 72/15; wszystkie wyroki dostępne w Internetowej bazie orzeczeń WSA i NSA).

Takim przepisem jest art. 3 ust. 1 pkt 8 lit. c) u.u.i.ś., który przewiduje, że możliwość udziału społeczeństwa, w tym także organizacji ekologicznej, zagwarantowana jest w postępowaniu, w którym dokonywana jest ocena oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia.

W decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] maja 2014 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji (znak: [...]) nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś., tj. w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę dla inwestycji. Decyzja Prezydenta Miasta P. została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] września 2014 r., znak [...] .

Ponieważ w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji nie przeprowadzano oceny oddziaływania na środowisko, postępowanie to nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa, a tym samym brak oceny oddziaływania na środowisko wykluczał uprawnienie skarżącego do uczestniczenia w tym postępowaniu, w tym do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta P. Jednocześnie wskazano, że skarga skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P z dnia [...] września 2014 r., znak [...] . utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. o środowiskowych uwarunkowaniach dla Inwestycji została oddalona wyrokiem WSA w Poznaniu z dnia 15 lipca 2015 r. o sygn. IV SA/Po 1274/14).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Zasadniczą kwestią wymagającą odpowiedzi w niniejszym postępowaniu było ustalenie, czy słusznie w zaskarżonym postanowieniu przyjęto brak legitymacji skarżącego do złożenia odwołania od ww. decyzji o pozwoleniu na budowę w oparciu o błędne uznanie, iż postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę nie stanowi postępowania wymagającego udziału społeczeństwa.

Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela pogląd Wojewody, że postępowanie w sprawie przedmiotowego pozwolenia na budowę nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa. Skarżący nie był więc uprawniony do udziału w tym postępowaniu a w konsekwencji, skarżący nie był legitymowany do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] października 2014 r.

W myśl art. 28 ust. 4 P.b. przepisów ust. 2 i 3 art. 28 P.b. nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wymagającym udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy środowiskowej z dnia 3 października 2008 r. (u.u.i.ś). W tym przypadku stosuje się przepisy art. 44 u.u.i.ś. Oznacza to, że w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wymagającym udziału społeczeństwa nie mają zastosowania: przepis określający w sposób odmienny niż wynikający z art. 28 k.p.a. krąg stron postępowania (tj. art. 28 ust. 2 P.b.) oraz przepis wskazujący, że przepisu art. 31 k.p.a. określającego uprawnienia organizacji społecznych do udziału w postępowaniach administracyjnych nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę (tj. art. 28 ust. 3 P.b.).

Artykuł 44 ust. 2 u.u.i.ś. przewiduje, że organizacji ekologicznej służy prawo wniesienia odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji, i to także w przypadku, gdy nie brała ona udziału w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa prowadzonym przez organ pierwszej instancji; wniesienie odwołania jest równoznaczne ze zgłoszeniem chęci uczestniczenia w takim postępowaniu. W postępowaniu odwoławczym organizacja uczestniczy na prawach strony.

Jak wyraźnie wynika z powyższych przepisów, uprawnienia organizacji ekologicznych do udziału w określonym postępowaniu na każdym jego etapie - tu: w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę - zależą od tego, czy dane postępowanie jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa.

W orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jest tylko takie postępowanie, co do którego wymóg zapewnienia udziału społeczeństwa jest przewidziany konkretnym przepisem administracyjnego prawa materialnego (tak: wyrok NSA z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. II OSK 2580/11, wyrok NSA z dnia 10 października 2012 r., sygn. II OSK 1085/11, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 października 2014 r., IV SA/Po 608/14, wyrok WSA we Wrocławiu z 17 marca 2015 r., II SA/Wr 72/15; wszystkie wyroki dostępne w Internetowej bazie orzeczeń WSA i NSA).

Takim przepisem jest art. 3 ust. 1 pkt 8 lit. c) u.u.i.ś., który przewiduje, że możliwość udziału społeczeństwa, w tym także organizacji ekologicznej, zagwarantowana jest w postępowaniu, w którym dokonywana jest ocena oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia.

Z analizy ustawy środowiskowej, w szczególności art. 88 ust. 1 i art. 90 ust. 2 pkt 1 u.u.i.ś, a także z ustawy prawo budowlane wynika, że w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się w ściśle określonych przypadkach. Zgodnie zaś z art. 61 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś. i art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.i.ś., ponowną ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę przeprowadza się:

- jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,

- na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji lub

- jeżeli organ właściwy do wydania decyzji stwierdzi, że we wniosku o wydanie decyzji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Niewątpliwie żaden z ww. przypadków nie miał miejsca w niniejszej sprawie.

W decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] maja 2014r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. inwestycji (znak: [...]) organ wyraźnie wskazał, że nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś, tj. w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] września 2014 r., znak [...] . Z kolei skarga na tą decyzję została oddalona nieprawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 15.07.2015r. o sygn. IV SA/Po 1274/14. Tak więc nie ma wątpliwości, że w przedmiotowym postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę nie istniała konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Prezydent Miasta P. nie stwierdził, że we wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] maja 2014 r.

Jak zatem wyraźnie wynika z powyższego, żadna z przesłanek warunkujących przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko na etapie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nie została spełniona.

Z tego względu, ponieważ w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji nie przeprowadzano oceny oddziaływania na środowisko, postępowanie to nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa, a tym samym brak oceny oddziaływania na środowisko wykluczał - właśnie z uwagi na powoływany przez skarżącego art. 44 u.u.i.ś. - uprawnienie skarżącego do uczestniczenia w tym postępowaniu, w tym do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] października 2014 r.

Bez znaczenia w ocenie Sądu orzekającego jest podnoszona przez skarżącego kwestia uczestniczenia przez niego w postępowaniu w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji, jak również fakt, iż przedmiotowa inwestycja stanowi przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów u.u.i.ś. Kwalifikacja taka wynika wprost z przepisów prawa, tj. przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Kwestia ta nie ma jednak znaczenia dla niniejszej sprawy, ponieważ, jak wyraźnie wynika z przepisów, nie w każdym postępowaniu dotyczącym przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko przeprowadza się ocenę oddziaływania na środowisko, której przeprowadzenie skutkuje uprawnieniem organizacji ekologicznych do uczestniczenia w danym postępowaniu (po spełnieniu przesłanek podmiotowych z art. 44 u.u.i.ś.).

Stosownie do art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Ponieważ przepis ten stanowił podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, wyjaśnić należy, że regulacja ta wyznacza zakres postępowania organu II instancji określanego w doktrynie mianem wstępnego, rozpoczynającego działanie organu wyższego stopnia od badania zaistnienia przesłanek formalnych dopuszczalności odwołania. Na tym etapie postępowania organ II instancji jest obowiązany ocenić, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione w terminie. Jeżeli czynności postępowania wstępnego ujawnią brak formalnych przesłanek odwołania, to obowiązkiem organu jest wydanie postanowienia, kończącego ostatecznie postępowanie w sprawie. Akt ten nie tylko kończy zatem etap postępowania wstępnego, lecz jednocześnie całe postępowanie drugoinstancyjne. Dopiero pozytywny rezultat wskazanych czynności rodzi automatycznie prawo i jednocześnie obowiązek organu II instancji zbadania sprawy i jej rozstrzygnięcia. Ten etap nazywany jest w literaturze przedmiotu postępowaniem rozpoznawczym, podczas którego przeprowadzane jest postępowanie wyjaśniające co do merytorycznych aspektów sprawy.

Oznacza to, że jedynie po ustaleniu przez organ wyższego stopnia, że środek zaskarżenia został skutecznie wniesiony, może on badać kwestie materialnoprawne sprawy. Wyjaśnić też trzeba, że omawiany przepis wskazuje kolejność czynności organu odwoławczego. Ma on najpierw zbadać dopuszczalność odwołania, a dopiero w przypadku pozytywnych ustaleń w tym zakresie przystępuje do badania terminowości jego wniesienia.

Artykuł 134 k.p.a. określa jakie warunki decydują o dopuszczalności bądź niedopuszczalności odwołania. Wynikają one z innych przepisów procesowych stanowiących o przedmiocie zaskarżenia i toku postępowania. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn o charakterze przedmiotowym, jak i podmiotowym. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych obejmuje przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki wyłączenia przez przepisy prawa możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji. Natomiast przesłanka podmiotowa oznacza złożenie odwołania przez legitymowany podmiot - stronę postępowania w sprawie.

Rację ma organ II instancji, że skutecznie inicjować postępowanie odwoławcze może jedynie strona. Oznacza to, że przymiot strony jest niezwykle istotny. Ponieważ jednak interes prawny wynika z prawa materialnego, to nie jest, co do zasady, możliwe by został on ustalony już na etapie postępowania wstępnego. Dlatego w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że zastosowanie art. 134 k.p.a. z przyczyn podmiotowych może mieć miejsce tylko wówczas, gdy ze złożonego odwołania wynika w sposób oczywisty, jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że wnoszący je nie jest stroną postępowania.

W rozpatrywanym przypadku niewątpliwie doszło do złożenia odwołania przez podmiot nie będący stroną postępowania, jak również nie występujący w postępowaniu na prawach strony, i to po ustawowym terminie do wniesienia odwołania. Sąd w pełni podziela pogląd Wojewody, że przedmiotowe odwołanie wniósł podmiot do tego nieuprawniony i to po upływie ustawowego terminu do jego wniesienia. Sąd podziela także stanowisko i rozważania Wojewody w zakresie upływu terminu do wniesienia odwołania w kontrolowanej sprawie. W tym również pogląd, że termin do wniesienia odwołania dla podmiotu, która twierdzi, że jest stroną, a który został pozbawiony udziału w postępowaniu przed organem I instancji, liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronom, które brały udział w postępowaniu.

Wobec powyższego Wojewoda na podstawie art. 134 k.p.a. zasadnie stwierdził niedopuszczalność odwołania.

Dodatkowo należy wskazać, że tożsame stanowisko zajął tut. Sąd w analogicznej sprawie dotyczącej tych samych podmiotów i podobnego stanu faktycznego w wyroku z dnia 03.06.2015r. wydanym w sprawie o sygn. IV SA/Po 1394/14.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.