Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 25 ust. 10
journal: Dz.U. 2017 poz 1851
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędziowie sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.), sędzia WSA Monika Sawa, Protokolant starszy specjalista Dorota Stromecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] listopada 2019r., nr [...] po rozpoznaniu odwołania A. S. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...].

Zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy.

Decyzją z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] Prezydent Miasta P. uznał za nienależnie pobrane przez Panią A. S. świadczenie wychowawcze w wysokości [...] zł na J. W. za okres od [...] października 2017 r. do [...] września 2018 r. oraz ustalił obowiązek zwrotu tego świadczenia.

W dniu [...] maja 2019 r. wpłynął do Działu Świadczeń Rodzinnych MOPS w P. wniosek A. S. o umorzenie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Wnioskodawczyni podała, że samotnie wychowuje 11-letniego syna, utrzymują się z wynagrodzenia za pracę jako instruktor jazdy konnej w wysokości średnio [...] zł oraz alimentów na syna w wysokości [...] zł. W dacie składania wniosku o przyznanie świadczenia 500plus na pierwsze dziecko, tj. w dniu [...] sierpnia 2017 r. dochód z tej pracy był niższy, a warunki mieszkaniowe radykalnie gorsze. Podniosła, że nie jest w stanie zwrócić świadczenia uznanego za nienależnie pobrane bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i syna. W styczniu bieżącego roku ujawniła się potrzeba psychologicznej terapii syna, a od lutego 2019 r. korzysta z terapii psychologicznej we wzajemnym współdziałaniu dwóch psychologów. Koszt cotygodniowych wizyt syna u psychologa w skali miesiąca wynosi [...] zł, natomiast koszt wizyt u drugiego psychologa z udziałem matki kształtuje się na poziomie [...] zł miesięcznie za dwa spotkania, zaś łącznie stanowią kwotę [...] zł. Koszty te pokrywają dziadkowie G. i K. S. Termin zakończenia terapii nie jest znany. Wnioskodawczyni podała, że jest współwłaścicielką małżeńskiego majątku dorobkowego, który całkowicie znajduje się w posiadaniu byłego męża M. W. Wskazała ponadto, że od marca 2016 roku toczy się sprawa o podział majątku i nie można uzyskać ugodowego zakończenia tej sprawy. Od lipca 2018 r. zamieszkuje w dwupokojowym mieszkaniu w K., ponosi bieżące koszty jego utrzymania.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. Nr [...] Prezydent Miasta P. odmówił A. S. umorzenia nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, tj. kwoty głównej w wysokości [...] zł oraz ustawowych odsetek za opóźnienie, które na dzień wydania decyzji wynoszą [...] zł. W uzasadnieniu organ podkreślił, że A. S. ponosi koszty utrzymania mieszkania w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie, ponadto spłaca trzy kredyty na kwotę około [...] zł. Skarżąca jest ubezpieczona w KRUS w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej. Działalność gospodarcza pod nazwą Stajnia [...] przynosi dochód, jednak od [...] listopada 2016 r. były mąż nie wypłaca wnioskodawczym żadnych należnych środków. A. S. utrzymuje się z treningów jeździeckich, a dochód z tego tytułu w czerwcu 2019 r. wyniósł [...] zł, zaś w lipcu skarżąca przebywała na zwolnieniu lekarskim po operacji kolana. Na dochód rodziny składają się także alimenty dla syna wnioskodawczym w kwocie [...] zł oraz pomoc finansowa od rodziców w wysokości [...] zł miesięcznie oraz w formie rzeczowej, tj. zakupy. Ponadto A. S. jest właścicielką mieszkania o powierzchni [...] m2, w którym zamieszkuje jej ojciec oraz współwłaścicielką wraz z byłym mężem własnościowego spółdzielczego prawa do mieszkania o powierzchni [...] m2, nieruchomości o powierzchni [...] ha oraz nieruchomości o powierzchni [...] ha z zabudowaniami ośrodka jeździeckiego, a także współwłaścicielką z K. K. samochodu marki Mazda 6, rok produkcji 2007 o wartości około [...] zł. Następnie organ I instancji wyjaśnił, że osoba, która pobrała nienależnie świadczenie wychowawcze, stosownie do art. 25 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, jest obowiązana do ich zwrotu. Natomiast zgodnie z art. 25 ust. 10 ustawy o ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, może umorzyć kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny. W ocenie organu I instancji sytuacja rodziny wnioskodawczyni nie jest łatwa, gdyż dochód rodziny, po uwzględnieniu kosztów utrzymania mieszkania nie jest wysoki, nie uzasadnia jednak umorzenia nienależnie pobranych świadczeń. Wnioskodawczym posiada bowiem znaczny majątek w postaci nieruchomości, którym wprawdzie z uwagi na przedłużające się postępowanie sądowe nie może aktualnie dysponować, jednak nie jest to sytuacja nosząca cechy trwałości i jest możliwa do przezwyciężenia. Ponadto od lipca 2019 r. wnioskodawczyni może ubiegać się o świadczenie wychowawcze na syna w miejscu zamieszkania, jak również może liczyć na pomoc rodziców. Organ I instancji dostrzegł trudną sytuację wnioskodawczym i przyznał, że zwrócenie jednorazowo pełnej kwoty nienależnie pobranego świadczenia mogłoby wiązać się z nadmiernym obciążeniem finansowym, dlatego też zgodnie z art. 25 ust. 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci wnioskodawczyni może ubiegać się o rozłożenie na raty powstałego zadłużenia, które ma na celu umożliwienie wywiązania się z obowiązku spłaty zadłużenia przy jak najmniejszym obciążeniu comiesięcznego dochodu wnioskodawczyni. W tym celu należy złożyć stosowny wniosek do Prezydenta Miasta P.

Odwołanie od decyzji złożyła A. S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie o umorzeniu wraz z odsetkami świadczenia wychowawczego pobranego na rzecz małoletniego J. W. za okres od [...] października 2017 r. do [...] września 2018 r. W uzasadnieniu odwołująca podaje, że staranne uzasadnienie zaskarżonej decyzji utrudnia wywiedzenie odwołania od niej, jednakże uznaniowy charakter tej decyzji stwarza możliwość jej zaskarżenia, poprzez podkreślenie innych, niż przyjął organ I instancji, okoliczności przemawiających za umorzeniem. Odwołująca wskazała, że postępowanie dotyczące podziału majątku toczy się przed Sądem Rejonowym w P. od marca 2016 r., lecz dopiero na rozprawie w dniu [...] października 2019 r. Sąd podjął decyzje poprzedzające powołanie biegłych, które zmierzają do wydania orzeczenia, co nie oznacza jednak bliskiego zakończenia sprawy. Zdaniem odwołującej, doświadczenie procesowe wskazuje, że prawomocne zakończenie sprawy nastąpi za około trzy lata, a więc perspektywa uzyskania dostępu do majątku wspólnego z M. W. jest jeszcze bardzo długa. W ocenie odwołującej brak dostępu do majątku wspólnego przemawia za umorzeniem przedmiotowych należności. Według odwołującej również dochód w wysokości [...] zł na osobę, obliczony po dokonaniu korekty zeznań podatkowych PIT-28 za lata 2016-2017 w zakresie dochodu ze Stajni [...], na skutek kontroli Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., uzasadnia podjęcie decyzji o umorzeniu świadczenia przypisanego do zwrotu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] listopada 2019r., nr [...] po rozpoznaniu odwołania A. S. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że przedstawiona sytuacja rodziny odwołującej nie należy do łatwych, nie jest jednak w ocenie Kolegium Odwoławczego okolicznością uzasadniającą umorzenie zobowiązań z tytułu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Okoliczności, na które wskazuje odwołująca, tj. brak obecnie dostępu do majątku wspólnego z M. W., istniały także w czasie nienależnego pobierania świadczenia wychowawczego i dochodzenia jego zwrotu, bowiem postępowanie dotyczące podziału majątku toczy się od marca 2016 r., a zatem nie można uznać ich za "szczególne" w rozumieniu art. 25 ust. 10 ustawy, gdyż nie spowodowały powstania zadłużenia z tytułu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego ani nie zmieniły sytuacji bytowej rodziny w toku postępowania o umorzenie nienależnie pobranych świadczeń.

Kolegium podkreśliło, że ustawodawca przyjął jako zasadę zwrot nienależnie pobranych świadczeń, natomiast wyjątek stanowi umorzenie tych należności. Dlatego też działające w imieniu państwa organy administracji publicznej nie mogą pochopnie umarzać należności. Wszelkie ulgi udzielane mogą być jedynie w sytuacjach wyjątkowych i szczególnie uzasadnionych przypadkach i jako takie, zgodnie z ogólnymi regułami interpretacyjnymi, powinny być interpretowane w sposób ścisły, a nie rozszerzający. W związku z tym umorzenie powinno mieć miejsce tylko wówczas, gdy sytuacja dochodowa i rodzinna wnioskodawcy (oceniona - zgodnie z prawidłami logiki - obiektywnie) pozwala na uznanie, że istnieje trwała niemożność wywiązania się przez osobę zobowiązaną do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń.

W ocenie Kolegium zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do oceny, że istnieje trwała niemożność wywiązania się przez odwołującą z ciążącego na niej obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń. Skarżąca bowiem jest współwłaścicielką znacznego majątku, który wprawdzie obecnie nie jest jej dostępny, jednak po zakończeniu postępowania o podział majątku, nawet gdyby to postępowanie trwało - jak podaje odwołująca w odwołaniu - jeszcze około trzech lat, będzie mogła nim dysponować.

Przeciwko uwzględnieniu wniosku odwołującej o umorzenie nienależnie pobranych świadczeń przemawia także fakt, że odwołująca zaciągnęła trzy kredyty

i zobowiązała się je spłacać, co wiąże się ze zdolnością finansową odwołującej. Skoro zatem stać odwołującą na spłatę oprocentowanego kredytu (dobrowolnego zobowiązania), bezspornie powinna spłacić należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Podkreślono, że z ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych wynika, że nie ma podstaw do przyjęcia, aby jakiekolwiek zobowiązania cywilnoprawne strony korzystały z pierwszeństwa zaspokojenia przed wierzytelnościami Skarbu Państwa. Budżet Państwa jest ograniczony, a z niego przecież jest finansowana pomoc dla wielu potrzebujących.

Ponadto Kolegium Odwoławcze miało na względzie, iż w przepisie art. 25 ust. 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci ustawodawca przewidział trzy rozwiązania, które winny przyczynić się do poprawy sytuacji osoby, która nienależnie pobrała świadczenia, a mianowicie umorzenie kwoty nienależnie pobranych świadczeń wychowawczych łącznie z odsetkami w całości lub części, odroczenie terminu płatności albo rozłożenie na raty w sytuacji gdy zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny. Wymienione możliwości powinny być stosowane od najmniej dającej po wywołującą najdalej idący skutek. Z tego powodu, strona winna, w pierwszej kolejności, wykorzystać przysługującą jej możliwość wnoszenia o odroczenia terminu spłaty występującego zadłużenia lub rozłożenia tej spłaty na raty.

Zdaniem Kolegium w stanie faktycznym niniejszej sprawy, brak jest obiektywnych powodów, które uzasadniałyby zwolnienie odwołującej z odpowiedzialności za zadłużenie, którego się dopuściła w wyniku nienależnego pobierania świadczenia pielęgnacyjnego. Mimo niewątpliwych trudności finansowych rodziny odwołującej, to wobec posiadania stałych źródeł dochodu i wywiązywania się ze zobowiązań cywilnoprawnych, położenia skarżącej nie można oceniać jako wyjątkowego, w znaczeniu zasługującym na zastosowanie art. 25 ust. 10 ustawy w postaci umorzenia w całości kwoty nienależnie pobranych świadczeń oraz odsetek. Wbrew zasadom sprawiedliwości społecznej byłoby umorzenie należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego tylko z tej przyczyny, że nie zostało zakończone postępowanie o podział majątku wspólnego.

Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] złożyła A. S., wnosząc o jej uchylenie. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca powtórzyła argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta P.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2018r., poz. 1302 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl natomiast art.135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę wydanych rozstrzygnięć stanowił art. 25 ust. 10 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1851 ze zm., zwanej dalej "ustawą"), który stanowi, że organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, może umorzyć kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny.

Na wstępie należy zwrócić uwagę na to, że redakcja zacytowanego przepisu wskazuje, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia nienależnie pobranego świadczenia następuje w ramach tzw. uznania administracyjnego, o czym przesądza użyte przez ustawodawcę sformułowanie "organ może umorzyć". Przy działaniu w ramach uznania administracyjnego organ administracji ma zatem prawo wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy, co nie oznacza, że może ono nosić cechy dowolności. Zakres swobody działania organu administracyjnego, wynika z przepisu prawa materialnego, jakim jest art. 25 ust. 10 ustawy, a ograniczony jest ogólnymi regułami postępowania administracyjnego, określonymi w przepisach kpa. Mając to na uwadze – aby móc uznać podjętą, na podstawie art. 25 ust. 10 ustawy decyzję, za zgodną z przepisami prawa, jej wydanie musi być poprzedzone zgromadzeniem materiału dowodowego, pozwalającego na ustalenie okoliczności istotnych dla sprawy (art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a.), a następnie wszechstronnym i wnikliwym rozważeniem zebranego materiału (art. 80 k.p.a.) przez pryzmat ustalenia "szczególnie uzasadnionych okoliczności dotyczących rodziny" osoby wnioskującej, a kolejno oceny tych okoliczności z punktu widzenia zastosowania jednej z "ulg" w spłacie nienależnie pobranego świadczenia, o których mowa w art. 25 ust. 10 ustawy.

Jednocześnie ocena istnienia "szczególnie uzasadnionych okoliczności dotyczących rodziny" dających organom możliwość do umorzenia, odroczenia terminu płatności czy rozłożenia na raty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego winna być dokonywana w odniesieniu do aktualnej sytuacji życiowej (materialnej, dochodowej, zdrowotnej) rodziny wnioskodawcy. Organ administracji publicznej, rozpoznając sprawę administracyjną, ma bowiem obowiązek każdorazowo brać pod uwagę zarówno stan prawny, jak i stan faktyczny istniejący w chwili podejmowania decyzji, co jest szczególnie istotne właśnie w przypadku rozstrzygnięć wydawanych w przedmiocie "ulg" w spłacie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Podstawą bowiem dla podjęcia decyzji w tym zakresie musi być ustalenie faktycznie istniejących ważnych powodów mających wpływ na funkcjonowanie rodziny

i skonfrontowanie ich z konkretną (realną i aktualną) możliwością spłaty nienależnie pobranych świadczeń. Innymi słowy przesłanką zastosowania ulgi w postaci umorzenia należności jest każdorazowo ustalenie sytuacji dochodowej i rodzinnej wnioskodawcy oraz ocena tej sytuacji. Wspomniane tzw. uznanie administracyjne oznacza, jak już wskazano uprzednio, że organ ją podejmujący ma możliwość wyboru rozstrzygnięcia zależnie od okoliczności sprawy, przy czym oczywistym przy tym jest, że rozstrzygnięcie to winno zapaść po wnikliwym wyjaśnieniu sprawy i rozważeniu wszystkich okoliczności, a decyzja winna być wyczerpująco i logicznie uzasadniona.

Organy administracji publicznej w uzasadnieniu swoich decyzji wskazały, że w niniejszej sprawie sytuacji rodziny skarżącej nie sposób uznać za szczególnie uzasadnioną i dającą prawo do umorzenia należności. W uzasadnieniu organ podkreślił, że A. S. ponosi koszty utrzymania mieszkania w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie, ponadto spłaca trzy kredyty na kwotę około [...] zł. Skarżąca jest ubezpieczona w KRUS w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej. Działalność gospodarcza pod nazwą Stajnia [...] przynosi dochód, jednak od [...] listopada 2016 r. były mąż nie wypłaca wnioskodawczym żadnych należnych środków. A. S. utrzymuje się z treningów jeździeckich, a dochód z tego tytułu w czerwcu 2019 r. wyniósł [...] zł, zaś w lipcu skarżąca przebywała na zwolnieniu lekarskim po operacji kolana. Na dochód rodziny składają się także alimenty dla syna wnioskodawczyni w kwocie [...] zł oraz pomoc finansowa od rodziców w wysokości [...] zł miesięcznie oraz w formie rzeczowej, tj. zakupy. Ponadto A. S. jest właścicielką mieszkania o powierzchni [...] m2, w którym zamieszkuje jej ojciec oraz współwłaścicielką wraz z byłym mężem własnościowego spółdzielczego prawa do mieszkania o powierzchni [...] m2, nieruchomości o powierzchni [...] ha oraz nieruchomości o powierzchni [...] ha z zabudowaniami ośrodka jeździeckiego, a także współwłaścicielką z K. K. samochodu marki Mazda 6, rok produkcji 2007 o wartości około [...] zł.

Zdaniem Sądu z takim stanowiskiem organów należy się zgodzić. Materiał dowodowy sprawy w istocie nie wskazuje na szczególną i wyjątkową sytuację, w jakiej znajduje się rodzina skarżącej. A. S. jest od [...] lutego 2016 r. rozwódką

i matką samotnie wychowującą dwunastoletniego syna, na którego alimenty wynoszą [...] zł. Skarżąca wskazała we wniosku, że jej zarobki wynoszą [...] zł. zaś w skardze [...] zł. z tytułu pracy jako instruktor jazdy konnej. Skarżąca dokonała spłaty jednego z ciążących na niej kredytów w lipcu 2019 r. oraz spłaca zaciągniętą [...] grudnia 2015 r. pożyczkę w kwocie [...] zł. w [...] Bank S.A. Skarżąca ponadto spłaca pożyczkę zaciągniętą na [...] zł w [...] a przeznaczoną na remont mieszkania w P., które darował jej ojciec. Skarżąca aktualnie zamieszkuje w K. i oczekuje zakończenia postępowania w sprawie o podział majątku wspólnego, toczącego się przed Sądem Rejonowym w G.

Wobec przedstawionej sytuacji rodziny skarżącej, zdaniem Sądu, nie budzi wątpliwości, że dochody skarżącej pozwalają na pełne pokrycie niezbędnych kosztów utrzymania jej i jej dziecka, a tym bardziej na zwrot nienależnie pobranego przez nią świadczenia wychowawczego. Natomiast argumentacja i interpretacja faktów przedstawiona przez organy orzekające w sprawie jest zrozumiała.

W niniejszej sprawie organ zebrał obszerny materiał dowodowy, który ocenił z zachowaniem zasad doświadczenia życiowego i logiki. Ocena ta w żadnym wypadku nie jest dowolna, a uzasadnienie obu decyzji zostało sporządzone z zachowaniem wszelkich wymogów procesowych. Pozwalało to na zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ocenę prawną, z której wynika ze wbrew swoim twierdzeniom skarżąca znajduje się w sytuacji obiektywnie umożliwiającej spłatę zobowiązań, a w sprawie nie występują okoliczności uzasadniające umorzenie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Skarżąca z racji młodego wieku, dobrego zdrowia, wyuczonego zawodu oraz pomocy świadczonej przez rodzinę ma realne możliwości zwrotu świadczeń, które nienależnie pobrała. Skarżąca ma wpływ i może przeciwdziałać skutkom związanym ze spłatą udzielonych przez Państwo świadczeń, które jej się nie należały i z których zwrotem powinna się od początku liczyć. Tym samym skoro z materiału dowodowego zebranego w spawie nie wynikają okoliczności o jakich mowa w art. 25 ust.10 i nie można zarzucić organom obu instancji błędnej wykładni tego przepisu. Podnoszenie, że skarżąca jest w trakcie sprawy o podział majątku jest okolicznością ważną ale nie przesądzającą o braku możliwości dokonania zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, tym bardziej, że spłat choć ratalnych, skarżąca systematycznie dokonuje.

Zdaniem Sądu, organy wykazały, że zebrany materiał dowodowy obrazuje w sposób oczywisty, że sytuacja rodziny skarżącej w dacie orzekania przez organy nie była wyjątkowo trudna, a tym samym nie zachodziły wobec niej szczególne okoliczności, dotyczące sytuacji rodziny, o których mowa w art. 25 ust. 10 ustawy. Natomiast uznanie administracyjne, towarzyszące wydaniu decyzji, oznacza, że organ ją podejmujący ma możliwość wyboru rozstrzygnięcia zależnie od okoliczności sprawy, przy czym oczywistym jest, że rozstrzygnięcie to powinno zapaść po wnikliwym wyjaśnieniu sprawy i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a decyzja powinna być wyczerpująco uzasadniona ze szczególnie skrupulatnym uwzględnieniem przez organ obowiązków płynących z zasady przekonywania, o której mowa w art. 11 k.p.a. Nie ulega bowiem wątpliwości, że decyzje pozostawione uznaniu administracyjnemu wymagają szerszego uzasadnienia niż decyzje o charakterze związanym, gdyż powinny wskazywać, jakie względy zdecydowały o wyborze danego rozstrzygnięcia. Dokonana w tej mierze analiza akt niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, że uzasadnienia decyzji obu instancji spełniają wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., gdyż organy dokonały pełnej i wszechstronnej oceny sytuacji dochodowej

i rodzinnej skarżącej.

W ocenie Sądu organy prawidłowo uznały, że sytuacja rodziny skarżącej nie jest wyjątkowo trudna, a dokonały tej oceny po należytym i starannym rozważeniu rzeczywistej sytuacji życiowej rodziny skarżącej.

Zdaniem Sądu dokonana przez organy ocena życiowej sytuacji rodziny skarżącej ma gruntowny charakter i nie nosi cech dowolności. Sąd zwraca uwagę, że skarżąca – co oświadczył jej pełnomocnik podczas rozprawy – dokonała (płacąc comiesięczną ratę) już spłaty połowy nienależnie pobranego świadczenia. Pomimo, że organy poinformowały skarżącą o możliwości rozłożenia na raty należności skarżąca wniosku takiego nie złożyła, tym niemniej w praktyce dokonuje ratalnej spłaty.

Uwzględniając powyższe Sąd oddalił skargę nie dostrzegając naruszenia przez organy obu instancji art.25 ust.10 ustawy ani żadnego z przepisów procedury administracyjnej dokonał szczegółowej analizy ustalonego w sprawie stanu faktycznego, wziął pod uwagę wskazane powyżej okoliczności sprawy i dowody, a następnie dokonał ich oceny zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. Organy uzasadniły swoje stanowisko w sprawie z zachowaniem wymogów płynących z art. 11 k.p.a. i szczegółowo określonych w art. 107 § 3 k.p.a. wskazując fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.