Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1368/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: ||Art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 29 ust. 13, art. 37 ust. 1a
journal: Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
article: Art. 122, art. 126, art. 187
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 1368/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 stycznia 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz, Sędzia: WSA Maja Chodacka, Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek (spr.), Protokolant: specjalista Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2017 r., sprawy ze skarg A Sp . z o.o. w K, na decyzje Dyrektora Izby Celnej, z dnia 22 lipca 2016 r. Nr [...], [...], [...], w przedmiocie określenia kwoty podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru, , - skargi oddala -,


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Celnego decyzjami z dnia [...] 2016 r.:, nr [...], nr [...], nr [...] określił A Sp. z o.o. w K:

- prawidłową kwotę podatku od towarów i usług w wysokości 40.251,00 zł, z tytułu importu towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD OGL [...] z dnia [...] 2011 r. oraz poinformował o obowiązku zapłaty odsetek od kwoty 18.920,00 zł za okres od dnia 20 sierpnia 2011 r. do dnia powiadomienia o wysokości należności podatkowych,

- prawidłową kwotę podatku od towarów i usług w wysokości 40.885,00 zł, z tytułu importu towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD OGL [...] z dnia [...] 2011 r. oraz poinformował o obowiązku zapłaty odsetek od kwoty 19.218,00 zł od dnia 26 sierpnia 2011 r. do dnia powiadomienia o wysokości należności podatkowych,

- prawidłową kwotę podatku od towarów i usług w wysokości 46.703,00 zł, z tytułu importu towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD OGL [...] z dnia [...] 2011 r. oraz poinformował o obowiązku zapłaty odsetek od kwoty 21.953,00 zł od dnia 27 sierpnia 2011 r. do dnia powiadomienia o wysokości należności podatkowych.

Powyższe decyzje wydano w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny.

W dniach: [...] 2011 r., [...] 2011 r., [...] 2011 r. firma V Sp. z o.o. w K, korzystając z pozwolenia na stosowanie procedur uproszczonych, zgłosiła na rzecz strony skarżącej, towar opisany jako: "Śruby ze stali węglowej, ocynkowane" do procedury dopuszczenia do obrotu, poprzez dokonanie wpisu do ewidencji zgodnie z art. 76 ust. 1 lit. c rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992 r., ze zm.; Dz.Urz.UE polskie wydanie specjalne 2004, rozdz.2, t.4, str.307, dalej WKC).

O powyższym fakcie organ celny został poinformowany powiadomieniami nr [...] z dnia 19 sierpnia 2011 r. (pozycja rejestru UC nr [...]), nr [...] z dnia 25 sierpnia 2011 r. (pozycja rejestru UC nr [...]), nr [...] z dnia 26 sierpnia 2011 r. (pozycja rejestru UC nr [...]). Zgłoszenia celne uzupełniające SAD OGL [...], SAD OGL [...], SAD OGL [...] zostały złożone w dniu 22 sierpnia 2011 r. i w dniu 29 sierpnia 2011 r. W polu 14 w/w zgłoszeń celnych przedstawiciel, firma V Sp. z o.o. w K zgłosiła działanie w formie przedstawicielstwa bezpośredniego w rozumieniu w art. 5 ust. 2 tiret pierwsze WKC, co oznacza że firma V Sp. z o.o., dokonała zgłoszenia w imieniu i na rzecz strony skarżącej.

Towar opisany w polu 31 w/w zgłoszeń celnych uzupełniających jako "Śruby ze stali węglowej, ocynkowane (...)" został zaklasyfikowany do kodu 7318159098 Wspólnej Taryfy Celnej.

Na podstawie załączonego do zgłoszeń świadectwa pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 28 czerwca 2011 r., [...] z dnia 12 lipca 2011 r., [...] z dnia 4 lipca 2011 r. zgłaszający zastosował stawkę celną preferencyjną w wysokości 0% dla towarów pochodzących z Indonezji, przyjętą jednostronnie przez Wspólnotę wobec niektórych państw, grup państw lub terytoriów, w ramach Generalnego Systemu Preferencji (GSP).

Pismem z dnia 20 czerwca 2013 r. Dyrektor Izby Celnej wystąpił do upoważnionych władz Indonezji o weryfikację wyrywkową świadectw pochodzenia, w tym świadectwa pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 28 czerwca 2011 r., [...] z dnia 12 lipca 2011 r., [...] z dnia 4 lipca 2011 r., celem sprawdzenia ich autentyczności i zgodności z regułami pochodzenia określonymi w GSP.

Za pismem z dnia 18 czerwca 2014 r., upoważnione władze Indonezji udzieliły odpowiedzi, załączając Uzgodniony Protokół z dnia 22 lutego 2013 r. "Misja współpracy administracyjnej UE celem ustalenia pochodzenia artykułów złącznych innych niż wykonane ze stali nierdzewnej eksportowanych z Indonezji do UE". Protokół ten został sporządzony po przeprowadzonych kontrolach: między innymi w firmie P, J, Baru A, Indonezja i podpisany przez przedstawiciela Indonezji Dyrektora ds. Wspierania Eksportu i Importu (Director for Export and Import Facilitation) oraz przedstawicieli UE, w tym osoby z OLAF ( Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych). Stwierdzono, że w/w świadectwa pochodzenia FORM A, wystawione przez P nie są zgodne z regułami pochodzenia GSP, są nieprawidłowe i zostały cofnięte przez Dyrekcję Ułatwień Importowych i Eksportowych.

Mając na uwadze wynikające z przekazanych dokumentów ustalenia w kwestii weryfikacji świadectwa pochodzenia FORM A oraz dochodzenie Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) na okoliczność ujawnionego procederu omijania wprowadzonych wobec Chin środków antydumpingowych, nałożonych na elementy złączne z żeliwa i stali, Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowania celne w sprawie określenia kwoty długu celnego podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu.

Po przeprowadzeniu postępowań celnych Naczelnik Urzędu Celnego w dniu [...] 2015 r. wydał decyzje nr [...], nr [...], nr [...] w których nie wyraził zgody na stosowanie preferencji taryfowych dla towarów objętych w/w zgłoszeniami celnymi, określił kwotę długu celnego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 3.431,00 zł, 3.486,00 zł, 3.982,00 zł, określił kwotę długu celnego - ostatecznego cła antydumpingowego - podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 78.832,00 zł., 80.073,00 zł, 91.467,00 zł, powiadomił o retrospektywnym zaksięgowaniu ww. kwot długu celnego, poinformował o obowiązku zapłaty odsetek od łącznej kwoty długu celnego w wysokości 82.263,00 zł., 83.559,00 zł, 95.449,00 zł, za okres od dnia 20 sierpnia 2011 r., 26 sierpnia 2011 r., 27 sierpnia 2011 r. (tj. od dnia następującego po dniu powstania długu celnego) do dnia poprzedzającego dzień wszczęcia postępowania tj. 18 listopada 2014 r., poinformował także, iż kwotę 82.263,00 zł, 83.559,00 zł, 95.449,00 zł wraz z samodzielnie obliczonymi odsetkami, należy wpłacić na konto Izby Celnej, w terminie 10 dni od powiadomienia o jej wysokości. Organ celny pierwszej instancji ustalił także, że dług celny powstał z chwilą wpisu do ewidencji, tj. z dniem 19 sierpnia 2011 r., 25 sierpnia 2011 r., 26 sierpnia 2011 r. (wpis ma tę samą moc co przyjęcie zgłoszenia celnego - art. 76 ust. 3 WKC).

Od decyzji w sprawie celnej strona złożyła odwołania. W odwołaniach wniesiono o uchylenie powyższych decyzji z dnia [...] 2015 r. oraz umorzenie postępowania w sprawie towarów objętych w/w zgłoszeniami celnymi z dnia [...] 2011 r., [...] 2011 r., zarzucając, iż zostały wydane one z naruszeniem zarówno prawa procesowego jak i prawa materialnego.

Postępowanie odwoławcze zakończyło się wydaniem w dniu [...] 2015 r. decyzji Dyrektora Izby Celnej nr [...], nr [...], nr [...] utrzymujących w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2015 r.

Na powyższe decyzje Dyrektora Izby Celnej strona złożyła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W sprawach zapadły nieprawomocne wyroki oddalające skargi (sygn. akt III SA/Kr 799/15, III SA/Kr 800/15).

Postanowieniem z dnia 22 lutego 2016 r. zostały także wszczęte z urzędu postępowania podatkowe w przedmiocie podatku od towarów i usług dotyczące w/w zgłoszeń celnych, które zakończyły się w wydaniem przez Naczelnika Urzędu Celnego wymienionych na wstępie decyzji z dnia [...] 2016 r.

Spółka od powyższych decyzji złożyła odwołania, wnosząc o uchylenie tych decyzji oraz przekazanie spraw do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W odwołaniach spółka zarzuciła:

- naruszenie zasad postępowania określonych w art.122 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 33 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, kwestionując prawidłowość przeprowadzenia postępowania podatkowego w zgodzie z przepisami Ordynacji podatkowej,

- naruszenie przepisów prawa materialnego określonego w art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług, podważając zasadność naliczenia odsetek od nie pobranej kwoty podatku określonej w zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu odwołująca się spółka zakwestionowała prawidłowość przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania podatkowego i zarzuciła oparcie ustaleń wydanych decyzji na aktach sprawy w sprawie celnej, dotyczącej wymiaru należności celnych. W jej ocenie w sytuacji, kiedy organ I instancji nie skorzystał z możliwości którą daje regulacja art. 33 ust. 2 zdanie drugie ustawy o podatku od towarów i usług i nie określił podatku VAT w decyzjach wymierzających należności celne, to winien był przeprowadzić odrębne postępowania podatkowe zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej. W takiej sytuacji zdaniem strony do postępowania w sprawie określenia prawidłowej kwoty podatku VAT organ powinien postanowieniem włączyć materiał dowodowy zgromadzony w sprawie celnej, w szczególności decyzje określające wysokość należności celnych, dokumenty stanowiące podstawę ich wydania, a także przeprowadzić inne niezbędne dowody.

Opierając decyzje na dowodach niewłączonych w formie pisemnej do akt sprawy, zdaniem strony, organ I instancji naruszył również zasadę pisemności wynikającą z art. 126 Ordynacji podatkowej. Spółka podniosła, że uzasadnienie zakwestionowanych decyzji oparte jest, więc na dokumentach, których brak w aktach sprawy. Skoro w niniejszych sprawach należy ponownie przeprowadzić postępowanie dowodowe to jednym dopuszczalnym rozstrzygnięciem, jak wskazała strona odwołująca, jest uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie spraw do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Spółka zakwestionowała nadto prawidłowość naliczenia przez organ I instancji odsetek od niepobranej kwoty podatku od towarów i usług określonej w wydanych decyzjach. Niezasadne zdaniem spółki naliczenie odsetek było skutkiem błędnej oceny zebranego materiału dowodowego w kontekście dowodów przedstawionych i wnioskowanych przez stronę w postępowaniu w sprawach celnych odnośnie spełnienia przez nią przesłanek do odstąpienia od poboru odsetek od określonej w decyzjach kwoty podatku od towarów i usług.

W ocenie odwołującej się spółki, przedkładając dokumenty w toku postępowania celnego udowodniła, że podała prawidłowe dane w w/w zgłoszeniach celnych i działała w dobrej wierze, a ewentualne oszustwo popełnił dostawca. Podważając zasadność naliczenia odsetek od niepobranej kwoty podatku określonej w decyzjach odwołująca się wskazała, że odpowiedzialność uregulowana w art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług za podanie w zgłoszeniu celnym nieprawidłowej kwoty podatku nie została ukształtowana na zasadzie ryzyka a winy za zaniedbanie lub świadome działanie, podobnie jak odpowiedzialność uregulowana w art. 65 ust. 5 ustawy Prawo celne za podanie w zgłoszeniach celnych nieprawidłowych lub niekompletnych danych. Spółka zwróciła uwagę na analogiczne brzmienie tych przepisów i podkreśliła, że przepis art. 37 ust. 1 a ustawy o podatku od towarów i usług podobnie jak przepis art. 65 ust.5 ustawy Prawo celne dopuszcza możliwość odstąpienia od naliczenia odsetek, w sytuacji, w której podatnik udowodni, że wykazana w zgłoszeniu nieprawidłowa kwota podatku była spowodowana okolicznościami niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Ocenę zaś przedstawionych przez podatnika dowodów organ celny powinien przeprowadzić w ramach uznania administracyjnego, z którym mamy do czynienia na gruncie omawianego przepisu. Zdaniem skarżącego przesłanki, o których mowa w art. 37 ust. 1 a ustawy o podatku od towarów i usług, których zaistnienie wyłącza pobór odsetek, organ powinien oceniać kierując się uznaniem administracyjnym podobnie jak zaistnienie przesłanek do udzielenia ulg w spłacie zobowiązań podatkowych. Spółka dokonując interpretacji treści art. 37 ust.1a cyt. ustawy na tle przepisów regulujących udzielanie ulg podatkowych w kontekście stanowiska wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 marca 2016 r. o sygn. akt II FSK 2474/15 wskazała, że jeżeli w przypadku ulg uznaniowych ustawodawca udzielenie ulgi uzależnia od wystąpienia przesłanki "ważnego interesu podatnika" lub "ważnego interesu publicznego", a spełnienie chociażby jednej z nich powinno skutkować udzieleniem wnioskowanej ulgi, to analogicznie w sprawach niniejszych warunkiem odstąpienia od naliczenia odsetek jest zaistnienie przesłanki "braku zaniedbania" lub przesłanki "braku świadomego działania". W ocenie odwołującej się spółki wykazała ona w postępowaniu celnym brak w swoim zachowaniu winy w podaniu nieprawidłowych danych w w/w zgłoszeniach celnych.

Odwołująca się spółka wskazała, że na etapie postępowania dotyczącego wymiaru należności celnych złożyła liczne wnioski dowodowe dotyczące selekcji i wyboru importerów, sprawdzenia ich wiarygodności oraz odrzucania tańszych ofert, z powodu podejrzenia, że oferowane są wyroby chińskie takie jak: dołączone do akt dokumenty dotyczące wyboru kontrahenta, w tym dowody korzystania z wywiadowni gospodarczej; wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków o osobach I. C., B. M. – S. oraz R. N.; oświadczeń kontrahenta zagranicznego P.

Nie jest, zatem prawdą, jak wskazała spółka, lakoniczne stwierdzenie organu I instancji zawarte na stronie 5 uzasadnień, iż w przedmiotowych sprawach podatnik nie udowodnił, że wykazana w zgłoszeniach celnych nieprawidłowa kwota podatku była spowodowana okolicznościami niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania.

Końcowo wskazano, że skoro organ celny nie stwierdził, aby importer miał świadomość, iż otrzymane świadectwo pochodzenia zostało wystawione niezgodnie z obowiązującymi przepisami, to w takim przypadku ziściła się co najmniej jedna z przesłanek, o których mowa w art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług, wyłączających pobór odsetek tj. przesłanka "braku świadomego działania", a to powinno zdaniem strony skutkować wyłączeniem poboru odsetek od niepobranej kwoty podatku określonej zaskarżonymi decyzjami.

Dyrektor Izby Celnej po przenalizowaniu akt sprawy oraz treści złożonych odwołań, decyzjami z dnia 22 lipca 2016 r. nr [...], nr [...], nr [...] utrzymał w mocy decyzje organu I instancji.

Na wstępie organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowe decyzje zostały wydane w następstwie ustaleń dokonanych w prowadzonych postępowaniach celnych, przytaczając dotychczasowy przebieg tych postępowań.

Kolejno odnosząc się do zarzutu strony odwołującej się dotyczącego naruszenia zasad ogólnych postępowania, organ II instancji wyjaśnił, że zarówno decyzje określające kwotę długu celnego, w tym ostatecznego cła antydumpingowego z dnia 12 marca 2015 r. jak i decyzje określające prawidłową kwotę podatku od towarów i usług z dnia 25 kwietnia 2016 r. dotyczą tego samego towaru objętego tym samym zgłoszeniem celnym SAD [...] z dnia [...] 2011 r., SAD OGL [...], SAD OGL [...] z dnia [...] 2011 r.

Zgodnie z treścią art. 19 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego, z zastrzeżeniem ust. 8 i 9 (które nie mają zastosowania w sprawach). Jak wskazano, postępowanie celne dotyczyło zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu, poprzez dokonanie wpisu do ewidencji zgodnie z art. 76 ust. 1 lit. c WKC towaru na rzecz skarżącej spółki. W takim przypadku, zgodnie z art. 201 ust.2 WKC, dług celny powstał z chwilą wpisu do ewidencji tj. w dniu 19 sierpnia 2011 r., 25 sierpnia 2011 r., 26 sierpnia 2011 r. (wpis ma tę samą moc co przyjęcie zgłoszenia celnego - art. 76 ust. 3 WKC), zatem w tym dniu powstał również obowiązek podatkowy.

Z uwagi na to, że zakwestionowane decyzje podatkowe są konsekwencją wydanych decyzji w sprawach celnych, organ I instancji wydając decyzje w sprawach podatkowych związany był ustaleniami faktycznymi i prawnymi zawartymi w decyzjach w sprawach długu celnego, dotyczącymi elementów niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania (kwotą długu celnego, w tym ostatecznego cła antydumpingowego, podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu), mających wpływ na określenie prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług.

Jak podkreślił organ odwoławczy, treść zgłoszeń celnych, załączonych do nich dokumentów, także treść decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w sprawach celnych z dnia [...] 2015 r. oraz utrzymujących je w mocy decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2015 r. były niewątpliwie stronie znane. W okolicznościach sprawy, kiedy stronie znany był materiał dowodowy zebrany w toku postępowania celnego oraz znane były ustalenia wynikające z decyzji w sprawach celnych dotyczących wartości niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania (kwota długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu), to ustalenia te nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym. Dodać należy, że w rozpoznawanych sprawach dług celny został określony decyzjami ostatecznymi. Organ wskazał nadto, że brak wydanego postanowienia o włączeniu materiałów z postępowania celnego do akt rozpoznawanych spraw pozostaje bez znaczenia na treść zaskarżonych decyzji, bowiem organ celny wydając decyzje w sprawach podatkowych był związany ustaleniami faktycznymi i prawnymi zawartymi w decyzjach celnych, dotyczącymi elementów niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania, w sprawach niniejszych kwotą długu celnego. Podniesiony więc przez odwołującą się spółkę zarzut naruszenia zasady pisemności wyrażonej w art. 126 Ordynacji podatkowej jest niezasadny. Stronie znane były okoliczności ustalone decyzjami w sprawach celnych, a mające wpływ na określenie kwoty podatku, w takim przypadku nie znajduje zastosowania procedura, o której mowa w art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej. Również w tym zakresie zarzut odwołującej się spółki jest nietrafny.

W świetle powyższej argumentacji w ocenie organu odwoławczego zarzut naruszenia zasad ogólnych postępowania podatkowego dla potrzeb prawidłowego określenia należnego podatku z tytułu importu towaru, objętego w/w zgłoszeniami celnym jawi się jako oczywiście bezzasadny.

W ocenie organu odwoławczego zarzut niezasadnego naliczenia odsetek od kwoty podatku określonej w zaskarżonych decyzjach należy uznać za nietrafny, a wniosek wywiedziony z interpretacji przepisu art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług, dokonanej na gruncie przepisów dotyczących udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych za nieuprawniony, a to z następujących powodów. Przytoczony przez spółkę wyrok NSA (sygn. akt II FSK 2474/15), dotyczący ulg uznaniowych został wydany na bazie innego stanu faktycznego i prawnego.

Organ odwoławczy przytoczył treść art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług i wskazał, że aby ekskulpować się od winy, co skutkuje brakiem naliczenia odsetek podatnik powinien wykazać (a nie organ udowodnić), że po jego stronie nie zaistniały okoliczności wynikające z zaniedbania lub świadomego działania. Wystąpienie jednej z tych przesłanek wystarczy do poboru odsetek, a nie jak błędnie wywodzi odwołująca się spółka, że niewystąpienie jednej z tych przesłanek wystarczy do ekskulpowania się od winy.

Jak wskazał organ II instancji, art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług jest odpowiednikiem art. 65 ust. 5 Prawa celnego, gdzie odpowiedzialność za podanie w zgłoszeniu celnym nieprawidłowych lub niekompletnych danych nie została ukształtowana na zasadzie ryzyka tylko winy za zaniedbanie lub świadome działanie.

Organ II instancji podkreślił, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na podatniku. To podatnik winien udowodnić brak tego zaniedbania lub brak świadomego działania. Nie można tego obowiązku przerzucać na organ. Należy wyjaśnić, że zarzut dotyczący błędnej oceny dowodów, w zakresie jakim ocena ta skutkowała retrospektywnym zaksięgowaniem kwoty długu celnego i naliczeniem od tej kwoty odsetek na gruncie art. 65 ust. 5 Prawa celnego został podniesiony w sprawach celnych i do niego szczegółowo odniósł się Dyrektor Izby Celnej w swoich decyzjach z dnia [...] 2015r. ( uznał go za nieuzasadniony). Na marginesie jedynie należy wskazać, że skarżąca spółka w toku postępowania celnego w żaden sposób nie udowodniła, że niewłaściwe zadeklarowanie w w/w zgłoszeniach celnych indonezyjskiego pochodzenia towaru spowodowane było okolicznościami niewynikającymi z jej zaniedbania lub świadomego działania. Spółka nie przedstawiła takich dowodów, które podważałby prawidłowość ustaleń co do okoliczności związanych z pochodzeniem towarów. W toku postępowania celnego w oparciu o wiarygodne dokumenty (szczegółowo omówione w decyzjach Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2015 r. w sprawach celnych) ustalono, że importowany towar nie miał indonezyjskiego pochodzenia lecz chińskie i z tego względu nie mógł być kwalifikowany do preferencyjnego traktowania. W oparciu o zgromadzone w postępowaniu celnym dokumenty ustalono również, że osoba odpowiedzialna za uiszczenie opłat celnych będąca jednocześnie rozpoznawanej sprawie podatnikiem, nie udowodniła, że w okresie przedmiotowej operacji handlowej zachowała należytą staranność, aby upewnić się, czy spełnione zostały wszystkie warunki do korzystania z preferencji taryfowych. Trudno nazwać należytym, jak wskazał organ, postępowanie podmiotu zajmującego się zawodowo importem towaru, jeżeli wiedząc, że ma do czynienia z wrażliwym kierunkiem tego importu, nie zabezpieczył się nawet umową z kontrahentem, z której w sposób jasny i czytelny wynikałoby pochodzenie towarów, objętych w/w zgłoszeniem celnym.

Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że w wymiarowych decyzjach podatkowych z dnia 25 kwietnia 2016 r., w prawidłowy sposób określono kwotę podatku od towarów i usług odpowiednio w wysokości: 40.251,00 zł, 40.885,00 zł, 46.703,00 zł oraz poinformowano, że do zapłaty pozostaje kwota odpowiednio w wysokości: 18.920,00 zł, 19.218,00 zł, 21.953,00 zł, gdyż kwota podatku została wykazana w w/w zgłoszeniach celnych w nieprawidłowej wysokości (tj. w wysokości 21.331,00 zł, 21.667,00 zł, 24.750,00 zł). Nadto wskazano, że organ I instancji także trafnie dokonał wykładni art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług i prawidłowo zastosował ten przepis w niniejszych sprawach.

W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie spółka zaskarżyła decyzje w części dotyczącej nałożenia na podatnika obowiązku zapłaty odsetek od kwoty 18.929,00 zł, 19.218,00 zł, 21.953,00 zł za okres od dnia 19 sierpnia 2011 r., 25 sierpnia 2011 r., 26 sierpnia 2011 r. do dnia 20 kwietnia 2016 r. to jest do dnia powiadomienia o wysokości należności podatkowych. Przedmiotowym decyzjom zarzucono naruszenie:

- przepisów postępowania określonych w art. 122 i 126 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 33 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług,

- przepisów prawa materialnego określonych w art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 sierpnia 2016 r.

W konkluzji skargi wniesiono o uchylenie decyzji i przekazanie spraw do ponownego postępowania oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedziach na skargi Dyrektor Izby Celnej wniósł o ich oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając sprawy o sygn. akt od I SA/Kr 1368/16 do I SA/Kr 1370/16 na rozprawie dniu 12 stycznia 2017 r., połączył je do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt I SA/Kr 1368/16. Ze względu bowiem na występującą w nich tą samą stronę skarżącą, jak i tożsamy stan faktyczny i prawny pozostawały one ze sobą w związku, który uzasadniał zastosowanie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Na wstępie należy zauważyć, że kontrola sądowa zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sprawowana jest na podstawie kryterium legalności, co oznacza, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżona decyzja narusza konkretny przepis prawa.

Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) skarga na działanie organu podlega uwzględnieniu, jeżeli w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub też naruszenia dającego podstawę do wznowienia postępowania bądź też istotnego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Ponadto sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 ww. ustawy).

Nie każde więc naruszenie prawa stanowi podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji, ale tylko takie, które jest na tyle istotne, że mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanych sprawach sytuacja taka nie wystąpiła, albowiem wbrew podniesionym w skargach zarzutom, zaskarżone decyzje nie naruszają prawa.

Sądowej kontroli zostały poddane decyzje Dyrektora Izby Celnej utrzymujące w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych zgłoszeniami celnymi: SAD OGL [...] z dnia [...] 2011 r., SAD OGL [...] z dnia [...] 2011 r., SAD OGL [...] z dnia [...] 2011 r.

Jakkolwiek w skargach decyzje Dyrektora Izby Celnej zostały zaskarżone w części dotyczącej nałożenia na podatnika obowiązku zapłaty odsetek za wskazane w decyzjach okresy w kontekście naruszenia art. 37 ust. 1a ustawy o podatku od towarów i usług, to jednocześnie sformułowane zostały także zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania (art. 122 i art. 126, art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej w związku z art. 33 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług). Zatem w pierwszej kolejności należało odnieść się do zagadnienia prawidłowości przeprowadzonego postępowania dowodowego, zakwestionowanej przez stronę skarżącą.

Przedmiotem postępowań podatkowych, poddanych ocenie przez Sąd było określenie w prawidłowej wysokości podatku od towarów i usług z tytułu importu sprowadzonych przez stronę skarżącą towarów ("śruby ze stali węglowej, ocynkowane"). Postępowanie te zostały zakończone wydaniem decyzji na podstawie art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej powoływanej jako "ustawa o VAT" ) w następującym brzemieniu; "Jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości. Naczelnik urzędu celnego może określić kwotę podatku w decyzji dotyczącej należności celnych".

Bezspornym w sprawie jest, że postępowania podatkowe organów celnych zostały poprzedzone odrębnymi postępowaniami w przedmiocie weryfikacji zgłoszeń celnych, co do zastosowanej stawki celnej oraz określenia długu celnego z uwagi na niewłaściwe zadeklarowanie w zgłoszeniach celnych indonezyjskie pochodzenie towaru (w rzeczywistości towar pochodził z Chin), które zostały zakończone wydaniem ostatecznych decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2015 r. utrzymujących w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2015 r. określające w prawidłowej wysokości dług celny. Należy także dodać, że w niniejszych sprawach zapadły nieprawomocne wyroki WSA w Krakowie oddalające skargi (o sygn. akt III SA/Kr 799/15 i III SA/Kr 800/15).

Bezwątpienia ustalenie wysokości długu celnego oraz określenie zobowiązania podatkowego to dwie odrębne sprawy administracyjne. Są one jednak ze sobą powiązane o czym świadczy m.in. treść zdania drugiego art. 33 ust. 2 ustawy o VAT – "Naczelnik urzędu celnego może określić kwotę podatku w decyzji dotyczącej należności celnych"), niemniej każda z nich oparta jest na innej podstawie materialnoprawnej.

Powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, że decyzja w sprawie należności celnych, posiadająca walor ostateczności, stanowi dla organów podatkowych "przedsąd" rozstrzygający o podstawowych elementach podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru takich jak: krąg osób zobowiązanych do ich zapłaty, czy też okoliczności mające wpływ na wysokość tychże należności publicznoprawnych (wysokość długu celnego). Do czasu, gdy decyzja celna nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego wynikające zeń, istotne dla spraw podatkowych, ustalenia nie mogą być kwestionowane przed organami podatkowymi (por. NSA w wyrokach z 6 sierpnia 2009 r., sygn. I FSK 2042/08 i z 10 listopada 2006 r., sygn. I FSK 182/06, a także WSA w Warszawie w wyroku z 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 151/08). Wykluczona jest więc w tym odrębnym od celnego postępowaniu podatkowym, ponowna weryfikacja zgłoszenia celnego oraz ustalanie na nowo wartości celnej i w konsekwencji wysokości należnego cła.

Strona skarżąca odwołując się do treści art. 33 ust. 2 ustawy o VAT zarzuciła organom celnym, że skore te zdecydowały się na wydanie odrębnych decyzji podatkowych określających zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług, to ich obowiązkiem było przeprowadzenie ponownego, odrębnego postępowania dowodowego w tym dokonanie własnych ustaleń faktycznych w przedmiotowych sprawach.

W ocenie Sądu powyższa konstatacja jest nieuprawniona w świetle brzemienia art. 33 ust. 2 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 19 ust. 7, art. 29 ust. 13 ustawy o VAT.

W myśl art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega import towarów. Obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje w chwili powstania długu celnego (art. 19 ust. 7 ustawy o VAT). Podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy (art. 29 ust. 13 ustawy o VAT).

Z uwagi na to, że zaskarżone decyzje są konsekwencją wydanych decyzji w sprawach celnych organy celne obu instancji wydając decyzje w sprawach podatkowych związane były ustaleniami faktycznymi i prawnymi zawartymi w decyzjach w sprawie długu celnego dotyczących elementów niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania (kwotą długu celnego, w tym ostatecznego cła antydumpingowego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu), mających wpław na określenie prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług. Powyższe elementy, mające wpływ na ustalenie podstawy opodatkowania i w konsekwencji wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług zostały ustalone w ostatecznych decyzjach w sprawach celnych. W zaskarżonych decyzjach organy celne do tych ustaleń się odwołały, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji obu instancji zatem wbrew twierdzeniom strony skarżącej nie było potrzeby przeprowadzanie kolejny raz odrębnego postępowania dowodowego w tym zakresie, abstrahując od przeszkody natury prawnej do weryfikowania w postępowaniu podatkowym ustaleń poczynionych w postępowaniu w sprawie celnej.

Skarżąca spółka podjęła próbę zakwestionowania prawidłowości podjętych rozstrzygnięć w przedmiocie podatku od towarów i usług poprzez wskazanie na brak formalnego włączenia do akt spraw podatkowych dokumentów, które stanowiły materiał dowodowy w sprawach celnych. W aktach sprawy znajdują się decyzje obydwu instancji wydane w sprawach celnych, w których szczegółowo zostały omówione wszystkie istotne okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do wydania decyzji weryfikujących wysokość długu celnego. Uchybienie formalne w postaci braku postanowienia o włączeniu tych decyzji bądź innych dokumentów do akt postępowań w sprawach podatkowych samo w sobie nie miało wpływu na treść podjętych rozstrzygnięć i może stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonych decyzji. W kontekście powyższego zarzuty naruszenia art. 126 i art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej należało odrzucić jako bezskuteczne. Skarżącej spółce oczywiście wszelkie okoliczności związane z ustaleniem długu celnego w prawidłowej wysokości były znane, była przecież strona toczącego się w tych sprawach postępowania. Należy wskazać, że przed wydaniem decyzji organ I instancji, do spółki skierował postanowienia z dnia 1 kwietnia 2016 r. wydane w trybie art. 200 Ordynacji podatkowej o wyznaczeniu siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego, a wiec strona skarżąca miała możliwość zapoznania się jeszcze raz z treścią decyzji wydanych w sprawach celnych jeżeli miała taką potrzebę i złożenia dodatkowych wyjaśnień.

W ocenie Sądu organy celne prawidłowo uzasadniły i określiły kwotę należnego podatku od towaru i usług. Zwiększenie kwoty wynikającej z długu celnego dokonane przez Naczelnika Urzędu Celnego w stosunku do towaru będącego przedmiotem importu spowodowało również zwiększenie podstawy opodatkowania i w konsekwencji zwiększenie kwoty należnego podatku od towarów i usług, co w o ocenie Sądu zostało w sposób prawidłowy określone przez organy celne. Należy podkreślić, że skarżąca spółka nie zakwestionowała rozstrzygnięć podatkowych organów celnych w zakresie dotyczącym sposobu ustalenia podstawy opodatkowania, zastosowanej stawki podatkowej, czy wreszcie wysokości określonego podatku od towarów i usług.

Sąd również nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawnych w zakresie określenia wysokości podatku od towarów i usług przez organy celne. Zgodnie bowiem z treścią przytoczonego wyżej art. 29 ust. 13 ustawy o VAT podstawą opodatkowania tym podatkiem jest wartość celna powiększona o należne cło. Do obliczenia podatku od towarów i usług zastosowano stawkę podatku VAT w wysokości 23 %, a to zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT. Zwiększenie zaś kwoty wynikającej z długu celnego w stosunku do importowanego towaru spowodowało również zwiększenie podstawy opodatkowania i w konsekwencji zwiększenie należnej kwoty podatku od towarów i usług w stosunku do podatku zadeklarowanego w zgłoszeniach celnych.

Organy celne w postępowaniu podatkowym oparły się na kompletnych dla rozstrzygnięcia sprawy ustaleniach faktycznych zawartych w decyzjach w sprawach celnych, a w uzasadnieniach decyzji wyczerpująco wyjaśniły motywy przyjętego stanowiska. W konsekwencji, w ocenie Sądu, postępowania podatkowe w niniejszych sprawach prowadzone było w sposób prawidłowy z poszanowaniem prawa strony do zapewnienia jej czynnego udziału. Zarówno ustalenia faktyczne jak i dokonana przez organy subsumpcja tych ustaleń do norm prawnych odpowiadają prawu i nie naruszają granic swobodnej oceny dowodów. Ustalenia poczynione w odrębnym postępowaniu w przedmiocie określenia należności celnych z tytułu importu "śrub ze stali węglowej, ocynkowane" wiązały organy w niniejszych sprawach. Tym samym nie znajduje uzasadnienia postawiony w skargach także zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej.

Sąd w składzie orzekającym w sprawie w pełni akceptuje stanowisko wypracowane w orzecznictwie NSA (por. wyrok z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt I FSK 977/11, wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 252/11, wyrok NSA z 10 listopada 2006 r., sygn. akt I FSK 182/06) według którego organ celny wydając przedmiotową decyzję związany jest ustaleniami faktycznymi i prawnymi zawartymi w decyzji dotyczącej długu celnego. W przypadku, gdy dług celny został określony decyzją ostateczną organu celnego, dopóki ta decyzja nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej ustalenia dotyczące wartości niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania takie jak: wartość celna towaru, pozycja PCN, czy cło nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym dla potrzeb prawidłowego określenia należnych podatków z tytułu importu towarów.

W skargach strona skarżąca jako zasadniczą kwestię postawiła naruszenie przez organy celne art. 37 ust. 1a ustawy o VAT poprzez nałożenie na spółkę w zaskarżonych decyzjach obowiązku zapłaty odsetek od kwoty 18.929,00 zł za okres od dnia 20 sierpnia 2011 r. do dnia 20 kwietnia 2016 r. (decyzja nr [...]), od kwoty 19.218,00 zł za okres od dnia 26 sierpnia 2011 r. do dnia 20 kwietnia 2016 r. (decyzja nr [...], od kwoty 21.953,00 zł za okres od dnia 27 sierpnia 2011 r. do dnia 20 kwietnia 2016 r. (decyzja nr [...]).

Na początku wskazać trzeba, że zgodnie z art. 37 ust. 1a ustawy o VAT, w przypadku gdy kwota podatku należnego z tytułu importu towarów została określona w decyzjach, o których mowa w art. 33 ust. 2 i 3 oraz w art. 34, naczelnik urzędu celnego pobiera od niepobranej kwoty podatku odsetki z uwzględnieniem wysokości i zasad obowiązujących dla poboru odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, z tym że ich wysokość jest liczona od dnia następującego po dniu powstania obowiązku podatkowego do dnia powiadomienia o wysokości należności podatkowych. Odsetek nie pobiera się, jeżeli podatnik udowodni, że wykazana w zgłoszeniu celnym nieprawidłowa kwota podatku była spowodowana okolicznościami niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania.

Zauważyć należy, że przepis ten dodany został przez art. 1 pkt 11 lit. a ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy - Prawo o miarach (Dz. U. Nr 64, poz. 332), a zgodnie z art. 5 tej ustawy ma zastosowanie do importu towarów, dla którego obowiązek podatkowy powstał od 1 kwietnia 2011 r.

Przepis ten reguluje obowiązek uiszczania odsetek o charakterze szczególnym, naliczanych przez naczelnika urzędu celnego od niepobranej kwoty podatku w sytuacji, gdy kwota podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu towarów w prawidłowej wysokości została określona w decyzji.

Analogiczne unormowanie wprowadzone w art. 65 ust. 5 Prawa celnego, przewiduje pobranie odsetek w przypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zaksięgowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych.

Specyfika przedmiotowych odsetek polega więc na tym, że ustawodawca określił okoliczności, których wystąpienie obliguje naczelnika urzędu celnego do odstąpienia od pobrania odsetek. Odstąpienie od poboru odsetek wbrew twierdzeniom skarżącej spółki nie jest zatem oparte na konstrukcji uznania administracyjnego. Dlatego też nie znajduje żadnego uzasadnienia stosowanie analogii z wydawanymi przez organy podatkowe decyzjami uznaniowymi w sprawach ulg podatkowych i odwoływanie się do orzecznictwa NSA w tych sprawach.

Z literalnego brzmienia art. 37 ust. 1a ustawy o VAT wynika, że to okoliczności, które doprowadziły do wykazania nieprawidłowej kwoty podatku nie mogą być spowodowane świadomym działaniem lub zaniedbaniem podatnika.

Z punktu widzenia odsetek, o jakich mowa w art. 37 ust. 1a ustawy o VAT, konieczna jest ocena okoliczności, jakie spowodowały wykazanie nieprawidłowej kwoty podatku w konkretnym zgłoszeniu celnym. Odsetki naliczane są bowiem zawsze w odniesieniu do konkretnej kwoty niepobranego podatku, związanej z konkretnym zgłoszeniem celnym.

Jak już Sąd wskazał, organ podatkowy ma obowiązek naliczenia odsetek z wyłączeniem przypadków, gdy podatnik wykaże brak swego zaniedbania lub świadomego działania.

Z treści wskazanego wyżej przepisu jednoznacznie wynika przy tym, że obowiązkiem "udowodnienia", czyli wykazania w sposób bezsporny (niebudzący wątpliwości), że wystąpiły przesłanki odstąpienia od poboru odsetek, ustawodawca obciążył podatnika. Oznacza to, że rzeczą podatnika jest przedstawienie dowodów braku jego zaniedbań lub świadomego działania jako przyczyn powstania okoliczności, które skutkowały podaniem w zgłoszeniu celnym nieprawidłowej kwoty podatku. W tej sytuacji organ podatkowy nie może wskazywać, czy też sugerować podatnikowi, jakie szczególne okoliczności zasługiwałyby na uwzględnienie oraz określić, jakie dowody należy przedłożyć na ich poparcie. To podatnik wie, jakie okoliczności spowodowały nieprawidłowe zadeklarowanie kwoty podatku w konkretnym zgłoszeniu celnym i to on zwykle dysponuje stosownymi dowodami. Innymi słowy to nie organy celne mają udowodnić, jak zdaje się sugerować skarżąca spółka, że spółka dopuściła się zaniedbań lub świadomego działania, lecz spółka powinna w sposób niebudzący najmniejszych wątpliwości wykazać (udowodnić) brak zaniedbań bądź świadomego działania.

Oczywiście może zdarzyć się sytuacja, że sam podatnik nie jest w stanie uzyskać określonego dowodu, na który się powołuje i konieczne jest w tym względzie "urzędowe" wystąpienie organu podatkowego, jednakże nie zmienia to zasady, że w zakresie okoliczności uzasadniających odstąpienie od poboru odsetek, ciężar dowodu spoczywa na podatniku.

Według skarżącej spółki warunkiem od naliczenia odsetek jest zaistnienie przesłanki "braku zaniedbania" lub przesłanki "braku świadomego działania". W opinii spółki w rozpoznawanych sprawach wystąpiła przynajmniej jedna z przesłanek, gdyż organ nie stwierdził, aby importer miał świadomość, iż otrzymane świadectwo o pochodzeniu importowanych towarów zostało wystawione z obowiązującymi przepisami. Jest to błędna konstatacja, albowiem to skarżąca spółka winna udowodnić, że nie miała świadomości, co do pochodzenia importowanych towarów.

W ocenie Sądu strona skarżąca w żaden sposób nie udowodniła, że wystąpiła przyczyna uzasadniająca odstąpienie od naliczenia odsetek na podstawie art. 37 ust. 1a ustawy o VAT.

Przede wszystkim należy zauważyć, że okoliczność uwalniającą skarżącą spółkę od "winy" obowiązana była wykazać w postępowaniu podatkowym dotyczącym określenia podatku od towarów i usług. Tymczasem w tymże postępowaniu spółka nie przedstawiła żadnego dowodu uzasadniającego odstąpienie od naliczenia odsetek. W toku postępowania podatkowego, a także w skargach spółka wskazywała jedynie, że na etapie postępowania dotyczącego wymiaru należności celnych składała liczne wnioski dowodowe dotyczące selekcji i wyboru importerów, sprawdzania ich wiarygodności oraz odrzucania tańszych ofert z powodu podejrzenia, iż oferowana są wyroby chińskie takie jak: dołączone do akt dokumenty dotyczące kontrahentów w tym dowody korzystania z wywiadowni gospodarczej, wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków w osobach I. C., B. M. –S., oraz R. N., oświadczeń kontrahenta zagranicznego P.

Według Sądu, aby organy celne odstąpiły od naliczenia odsetek od określonego w decyzji niepobranego podatku od towarów i usług, strona skarżąca obowiązana była wskazać w postępowaniu podatkowych konkretne dowody wskazujące na brak zaniedbania lub świadomego działania co do niewłaściwego zadeklarowania w przedmiotowych zgłoszeniach celnych indonezyjskiego pochodzenia towaru, a nie przywoływać działania, które spółka podejmowała w kontekście skorzystania z art. 65 ust. 5 ustawy – Prawo celne.

Należy wypomnieć spółce brak konsekwencji w przyjętej argumentacji, albowiem z jednej strony domagała się od organów celnych prowadzenia odrębnego postępowania dowodowego w sprawie wymiaru podatku od towarów i usług, a jednocześnie w przypadku odsetek wprost odwołała się do czynności i wniosków dowodowych podejmowanych w postępowaniu prowadzonym w sprawie celnej, nie przedstawiając żadnych konkretnych dowodów w postępowaniu podatkowym.

Skoro jednak strona skarżąca odwoływała się do postępowania w sprawach celnych, to należy wskazać, że Dyrektor Izby Celnej szczegółowo odniósł się do zarzutu sformułowanego w tej kwestii, uznając go za nieuzasadniony. Należy także zauważyć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalając skargę spółki na decyzję z dnia [...] 2015 r. nr [...] w uzasadnieniu wyroku z dnia 2 grudnia 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 800/15, odnosząc się do art. 65 ust. 5 Prawa celnego wskazał, że "jak wynika z akt sprawy, skarżąca w toku postępowania w żaden sposób nie udowodniła, że niewłaściwe zadeklarowanie kraju i statusu pochodzenia towarów spowodowane było okolicznościami niewynikającymi z jej zaniedbania lub świadomego działania".

Ponadto Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że skarżąca, mimo posiadania wiedzy na temat ryzyka związanego z importem towarów, co do których istniało ryzyko obciążenia ich cłem antydumpingowym nie podjęła, wystarczających kroków chroniących go przed negatywnymi skutkami importu towaru obciążonego cłami konwencyjnymi i cłem anty dumpingowym. Podmiot zajmujący się zawodowo importem towaru, mając do czynienia z wrażliwym kierunkiem importu towarów, mógł przed dokonaniem zgłoszenia zabezpieczyć się stosowną umową handlową, z której wynikałoby jasno, jakie ma być państwo pochodzenia importowanego towaru, właśnie z uwagi na cła antydumpingowe. Skarżąca nie wykazała, że zachowała należytą staranność przy zawieraniu transakcji handlowej. Obszerna korespondencja handlowa, załączone notatki ze spotkań z kontrahentami nie zawierają treści, które zabezpieczałyby ją przed niezgodnymi z rzeczywistością praktykami eksportera, również w obszarze dotyczącym pochodzenia towarów. Działania skarżącej wskazują, co najmniej na niedbałość. Importer decydując się na taki handel winien ocenić stopień ryzyka handlowego, mając w perspektywie ewentualną korzyść płynącą z zastosowania preferencyjnych stawek celnych. Importer winien być świadomy konsekwencji podjęcia tego ryzyka.

Zdaniem Sądu, w realiach rozpoznawanych spraw podatkowych, prawidłowo organy celne przyjęły, że skarżąca spółka nie wykazała wystąpienia okoliczności uzasadniających odstąpienie od pobrania przedmiotowych odsetek. Skarżąca spółka nie przedstawiła w postępowaniu podatkowym dowodów potwierdzających, że podanie w zgłoszeniach celnym nieprawdziwego świadectwa pochodzenia importowanych towarów spowodowane było okolicznościami niewynikającymi z zaniedbania lub świadomego działania. W tym miejscu ponownie podkreślić należy, że organ celny nie jest zobowiązany do przedstawienia dowodów na to, że zgłaszający nie dochował należytej staranności i działał w złej wierze, bowiem to na zgłaszającym ciąży obowiązek wykazania, że w zakresie dokonywanych operacji handlowych zachował należytą staranność i podjął działania w celu upewnienia się, że spełnione zostały wszystkie warunki do podania w zgłoszeniu celnym prawdziwych i kompletnych danych dotyczących przedmiotowego towaru.

Mając na uwadze przedstawione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

.