Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 405/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-08-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6121 Klasyfikacja gruntów
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 1 , art. 22
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: par 44 pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.),, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant st. sekretarz sądowy Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi [A] S.A. w R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia i zmiany decyzji w sprawie klasyfikacji gruntów oddala skargę.


UZASADNIENIE

W wyniku pozytywnego rozpatrzenia wniosku "A" S.A. w R. z dnia 27 stycznia 2006 r. Prezydent Miasta R. decyzją z dnia [...] r., działając na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz rozporządzeń Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów oraz Rady Ministrów z dnia 16 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów orzekł o zatwierdzeniu klasyfikacji uzupełniającej gruntów po kontroli terenowej oraz o wprowadzeniu zmiany użytków w rejestrach ewidencji gruntów obrębu W., S., O., C. oraz G. zgodnie z załączonymi wykazami zmian gruntowych z dnia 28 grudnia 2005 r. oraz mapami ewidencyjnymi.

Wnioskiem z dnia 12 listopada 2009 r. "A" S.A. w R. zwróciła się do Prezydenta Miasta R. o uchylenie i zmianę, na podstawie art. 155 w związku z art. 154 §2 Kodeksu postępowania administracyjnego, wyżej wymienionej decyzji Rezydenta Miasta R. z dnia [...] r. poprzez dokonanie wpisów w ewidencji gruntów i budynków potwierdzających status gruntów pod zbiornikiem wodnym "R." jako gruntów pod wodami płynącymi począwszy od dnia 30 czerwca 1973 r.

W uzasadnieniu tego wniosku wskazano, że przedmiotową decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta R. zatwierdził klasyfikację uzupełniającą gruntów, wskutek czego grunty pod zbiornikiem wodnym "R." ujęte zostały jako grunty pod wodami płynącymi ("Wp"). Kwestią sporną pozostała data początkowa tego stanu, a mianowicie w ocenie "A" początkową datą powinna być data 30 czerwca 1973 r., czyli data powstania zbiornika wodnego "R.", podczas kiedy Prezydent uważał, iż skutki prawne zmienionego wpisu rozciągają się od daty wprowadzenia tej zmiany na przyszłość. W związku z tym, że Naczelny Sąd Administracyjny w innej sprawie stwierdził, iż wadliwość wpisów w ewidencji gruntów i budynków należy weryfikować w odrębnym trybie, "A" wniosła o taką zmianę w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego uznając, że przemawiają za tym zarówno interes społeczny jak i słuszny interes strony. W dalszej części uzasadnienia podkreślił, iż interes społeczny przejawia się m.in. w obowiązku utrzymywania operatu geodezyjnego w stanie ciągłej aktualności, tj. według danych odzwierciedlających stan rzeczywisty, a nie wyłącznie stan dokumentacyjny. Tymczasem dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków przez prawie 40 lat były sprzeczne z rzeczywistym statusem tych gruntów. Utrzymywanie takiego stanu jest nie do zaakceptowania z punktu widzenia interesu społecznego. Doprowadzenie stanu ewidencyjnego gruntów pod zbiornikiem wodnym "R." w okresie od momentu powstania zbiornika do momentu wydania wymienionej decyzji do stanu zgodnego z rzeczywistością leży również w bezpośrednim interesie Spółki – stan ten decyduje bowiem o zakresie jej praw i obowiązków w innych obszarach.

Przedstawione powyżej okoliczności uzasadniają zmianę wymienionej decyzji w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, tym bardziej, że w ocenie Spółki Prezydent Miasta R. zobowiązany jest do takiego działania także na mocy art. 153 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego wiążą go w tym zakresie.

Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta R., działając na podstawie art. 7d, art. 20 ust. 1, art. 22 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów oraz § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów oraz art. 6, art. 104 i art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił uchylenia i zmiany decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów i zmiany rodzaju użytków gruntowych. W uzasadnieniu, odnosząc się do przywołanych w podstawie prawnej decyzji przepisów prawnych, wyjaśnił, iż żaden z przepisów nie daje Prezydentowi Miasta podstawy do orzekania o mocy obowiązującej wpisów do ewidencji gruntów ze skutkiem na inny dzień, a w tej sprawie - od dnia 30 czerwca 1973 r.. W ocenie Prezydenta brak jest podstawy prawnej do żądnego przez wnioskodawcę działania, gdyż organ administracji publicznej działa na podstawie i w granicach prawa, a nie ma przepisu prawa materialnego, który zezwalałby organowi orzec o mocy wstecznej rozstrzygnięcia. Stąd też domaganie się zmiany decyzji z dnia [...] r. jest nieuzasadnione i wniosek "A" nie może być uwzględniony. Organ wskazał, że w odpowiednim czasie Wnioskodawca nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku, wynikającego z art. 22 ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne – tj. zgłaszania wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni licząc od ich powstania. Warunkiem skutecznego wniosku w sprawie zmian w ewidencji jest wskazanie, jakiej konkretnie zmiany wnioskodawca się domaga oraz dołączenie do tego wniosku stosownego dokumentu, z którego wynikać będzie obowiązek zaktualizowania ewidencji. Taki dokument dołączony został do wniosku załatwionego decyzją z dnia [...] r.. Nie dawał on jednak podstawy do określenia z mocą wsteczną wprowadzanej zmiany w ewidencji gruntów i budynków w zakresie klasyfikacji gruntów, a przede wszystkim w zakresie sposobu ich użytkowania. Nie jest obowiązkiem organu działanie z urzędu w celu zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków. Nie można zgodzić się z argumentacją Wnioskodawcy, że organ administracji z urzędu, mając informację o zaistniałych zmianach, powinien uwzględnić je w ewidencji, bowiem w tym zakresie prawo nakłada określone obowiązki na osoby zgłaszające zmiany, a w interesie "A" było doprowadzić do zaktualizowania zapisów przedstawiając stosowne dokumenty na okoliczność wnioskowanej zmiany.

Mając na uwadze wskazane okoliczności organ orzekł jak w sentencji. ,

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła "A" SA w R. Zarzucając decyzji naruszenie art. 155, art. 6, art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 7d, art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z § 46 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 i pkt 3 oraz § 47 w związku z art. 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów oraz § 54 w związku z § 44, § 69 i § 67 zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r., wniosła o jej uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy. W uzasadnieniu wyjaśniła, że istotą sportu pomiędzy Prezydentem Miasta a "A" jest zakres działania w czasie dokonanego w decyzji z dnia [...] r. wpisu do ewidencji gruntów i budynków. W ocenie Spółki wpis ten dotyczy całego okresu począwszy od dnia powstania zbiornika wodnego "R." (tj. od dnia 30 czerwca 1973 r.), natomiast organ twierdzi, że skutki prawne zmienionego wpisu rozciągają się od daty wprowadzenia tej zmiany na przyszłość. Zdaniem Spółki istnieją podstawy do uchylenia i zmiany wymienionej powyżej decyzji w trybie przewidzianym w art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, czego nie potwierdził organ pierwszej instancji.

Powołując się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach podatkowych, Spółka stwierdziła, że zostało w nich wyrażone stanowisko o możliwości zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków ze względu na ich wadliwość w części dotyczącej terminu ich wprowadzenia.

Spółka nie podzielając argumentacji organu, iż nie istnieją przepisy prawne umożliwiające uchylenie i zmianę decyzji, wskazała, że głównym obowiązkiem Prezydenta Miasta w zakresie ewidencji gruntów i budynków jest utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie ciągłej aktualności, tj. według danych odzwierciedlających stan rzeczywisty, a nie wyłącznie stan dokumentacyjny. Przywołując stosowne przepisy ( a to § 44 pkt 2 czy § 46 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków) wskazała na obowiązek organów aktualizowania danych w ewidencji. Dodała, iż organ dysponował wiedzą o istniejącej rozbieżności pomiędzy stanem rzeczywistym a uwidocznionym w ewidencji, utworzenie zbiornika na przedmiotowych gruntach było bowiem faktem powszechnie znanym. Tymczasem Prezydent nie podjął żadnych kroków by ten stan niezgodności usunąć.

Niezależnie od powyższego Spółka powołała się na ogólny charakter wpisów w ewidencji gruntów i budynków, podnosząc, że dane w tej ewidencji odzwierciedlają wyłącznie stan faktyczny. Zatem wpisy nie odzwierciedlające w danym momencie istniejącego stanu faktycznego, niezależnie od tego czy są to wpisy aktualne czy historyczne, powinny zostać doprowadzone do stanu zgodnego ze stanem faktycznym. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych dodała, że "dane w ewidencji mają charakter informacyjny, a sam rejestr ewidencji jest odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i ma charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny, co oznacza, że nie tworzy się nowego stanu prawnego nieruchomości., a jedynie potwierdza się stan faktyczny. Stąd też informacje w ewidencji mają być aktualne".

Rozpatrując sprawę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy cytując treść art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego potwierdził możliwość domagania się przez stronę zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej, wskazując, że decyzja taka ma charakter decyzji uznaniowej. Dodał, że wzruszenie decyzji ostatecznej w tym trybie jest możliwe jedynie, gdy przemawia za tym interes strony lub słuszny interes społeczny, strona wyraziła zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji oraz nie sprzeciwiają się temu przepisy szczególne.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy stwierdził, że nie stanowi przekroczenia uznania granic uznania administracyjnego przyjęcie, że stan zgodności ujawnionych w operacie ewidencyjnym danych na podstawie decyzji z dnia [...] r. z aktualnym stanem faktycznym sprzeciwia się uchyleniu tej decyzji ze względu na interes społeczny. Potwierdzając, wynikający z przepisów obowiązek starostów aktualizacji ewidencji gruntów i budynków oraz utrzymywanie jej w stanie aktualności, wskazał, iż w celu zapewnienia organom źródeł informacji niezbędnych do aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, ustawodawca w art. 22 ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo geologiczne i kartograficzne nałożył odpowiednie obowiązki na osoby i jednostki organizacyjne, które są właścicielami nieruchomości lub władają tymi nieruchomościami, a mianowicie osoby te obowiązane są zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni od dnia powstania tych zmian. Analogiczny przepis istniał także w prawie obowiązującym przed wejściem w życie powołanej powyżej ustawy – (tj. w dekrecie z dnia 2 lutego 1955 r. – art. 10). Natomiast w urzędu organ wprowadza zmiany do ewidencji wskutek doręczonych prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych czy innych opracowań geodezyjnych i kartograficznych oraz dokumentacji architektoniczno-budowlanej.

Bezzasadne jest w ocenie organu odwoławczego twierdzenie "A", iż fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi z urzędu nie wymagają dowodu. Zasady określające tryb i procedurę aktualizacji ewidencji gruntów i budynków zawarte są w §§ 45- do 47 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów. Wszelkie zmiany w niej dokonywane nie mogą opierać się na uznaniu organów, muszą mieć oparcie w dołączonych dokumentach urzędowych.

W taki sposób, w oparciu o przygotowane dokumenty, został zaktualizowany operat ewidencji gruntów i budynków mocą decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] r. Od decyzji tej "A" nie wniosła odwołania, uznając rozstrzygnięcie za prawidłowe. Obecnie jedynym żądaniem strony pozostaje to, aby rozstrzygnięcie to obowiązywało od dnia powstania zbiornika wodnego "R." czyli od 30 czerwca 1973 r.

W ocenie organu odwoławczego słusznie organ pierwszej instancji uznał, iż wniosek strony w tym zakresie nie może być uwzględniony, gdyż brak jest przepisu prawa materialnego, który umożliwiłby organowi prowadzącemu ewidencję gruntów i budynków orzekać o mocy wstecznej w zakresie aktualizacji tej ewidencji. Zauważył również, iż nie wynika to także z powoływanych przez "A" wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, iż brak jest w przedmiotowej sprawie przesłanek pozwalających na uchylenie lub zmianę w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego powoływanej decyzji Prezydenta Miasta R. Zasady i system prowadzenia ewidencji gruntów i budynków nie pozwalają na wprowadzenie zmian z datą wsteczną. Organ dodatkowo wskazał, iż zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli wyrażona w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego nie może powodować naruszenia przepisów prawa materialnego, gdyż przepisy prawa materialnego wyznaczają treść rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. W niniejszej sprawie kwestionowana decyzja w pełni respektuje obowiązujące przepisy prawa.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła "A" S.A w R. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenia art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 20 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 46 ust. 1 i ust. 2, § 44 pkt 2 czy § 47 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków poprzez efektywne uznanie, że wpisy w ewidencji gruntów i budynków mają charakter konstytutywny oraz poprzez akceptację sytuacji, w której organy administracyjne naruszają obowiązek utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie ciągłej aktualności i domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia kosztów postępowania. W skardze powtórzono zarzuty i argumentację przedstawioną już w odwołaniu, powołując się zarówno na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyrokach dotyczących kwestii podatkowych, jak i na obowiązujące przepisy prawa. Podkreślono, że zgodnie z rozporządzeniem grunty pod zbiornikiem wodnym "R." powinny być sklasyfikowane jako grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi, skoro fakt istnienia tego zbiornika jest bezsporny. Stan taki powinien istnieć od daty powstania tego zbiornika, czyli od wnioskowanej daty 30 czerwca 1973 r. W ocenie skarżącej Spółki niesłusznie organ odwoławczy odmawia uchylenia i zmiany podanej decyzji Prezydenta Miasta R. Wskazując na naruszenia wymienionych na wstępie przepisów ustawy Prawo geologiczne i kartograficzne, rozporządzeń wykonawczych do ustawy i art.art. 155 i 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także podnosząc nieuwzględnienie interesu publicznego i słusznego interesu Spóła uznała, iż uchylenie zaskarżonej decyzji jest w pełni zasadne.

W dodatkowym piśmie procesowym z dnia 16 grudnia 2010 r. pełnomocnik strony skarżącej dodatkowo zaakcentował znaczenie wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2009 r. dotyczących postępowania podatkowego, wskazując na art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie Spółki, niezależnie od dokumentów przedstawionych przez Nią w 2005 r. organ dysponował i dysponuje dokumentacją, która pozwala wprowadzić wpisy z datą historyczną.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2011 r. pełnomocnik skarżącej Spółki podtrzymał skargę i zawarte w niej argumenty, dodając że w sprawach dotyczących wymiaru podatku dla skarżącej Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że skoro podstawą wymierzenia podatku jest ewidencja gruntów, to zmiana tego podatku wymaga wcześniejszej zmiany w ewidencji w odrębnym postępowaniu. Dodał, że zbiornik wodny został wykonany przez "A" w ramach jej działalności w 1973 r., a zaistniałą zmianę zgłosiła Spółka w 2006 r. Podkreślił, że skoro organ ewidencyjny ma obowiązek utrzymywania ewidencji w stanie aktualności, to winien z urzędu uwzględnić tę zmianę w ewidencji.

Pełnomocnik organu, jak w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, wskazując na obowiązek ciążący m.in. na właścicielach nieruchomościach, a wynikający z ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zgłaszania wszelkich zmian organowi ewidencyjnemu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje :

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa

Zgodnie bowiem z zapisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) - sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Kontrolują zatem czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, i to naruszenia mającego bądź mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy czy stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo wreszcie naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność, albowiem jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanej decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności (art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.)). Przy czym, po myśli art. 134 tej ustawy, sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, czyli rozpatrują sprawę w jej całokształcie.

Przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonej decyzji w aspekcie zarzutów podniesionych w skardze oraz wziętych pod rozwagę przez Sąd z urzędu w zakreślonych powyżej ramach wykazała, iż odpowiada ona prawu, nie narusza bowiem ani przepisów materialnoprawnych ani przepisów procedury.

W kontrolowanym postępowaniu strona skarżąca domagała się zmiany decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] r. w sprawie zatwierdzenia klasyfikacji uzupełniającej gruntów oraz wprowadzeniu zmiany użytków w rejestrach ewidencji gruntów w zakresie daty początkowej zmiany m tj. od dnia 30 czerwca 1973 r., wyraźnie w złożonym wniosku domagając się tej zmiany w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Uzasadniając swoje roszczenie odwołała się do wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadłych w innych sprawach – w sprawach dotyczących wymiaru podatku od nieruchomości dowodząc, że wskazania zawarte w uzasadnieniach tych wyroków są wiążące dla strony i sądu oraz innych organów.

Przyznać trzeba, że zgodnie z art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Z wykładni gramatycznej tego przepisu wynika więc, że organ administracji może uchylić lub zmienić decyzję ostateczną jeżeli łącznie spełnione zostaną następujące przesłanki: 1/ strona wyraziła zgodę na zmianę lub uchylenie; 2/ przepisy szczególne nie sprzeciwiają się zmianie lub uchyleniu takiej decyzji; 3/ za uchyleniem lub zmianą przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. O ile w rozpatrywanej sprawie nie może budzić wątpliwości fakt, iż strona – "A" wyraziła zgodę na uchylenie i zmianę decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] r. (w taki sposób został przecież sformułowany wniosek), nie ma też wątpliwości, że interes społeczny wyraża się w utrzymywaniu operatu w ciągłej aktualności, a słuszny interes strony – przejawia się w doprowadzeniu stanu ewidencyjnego do stanu zgodnego z rzeczywistością, bowiem stan ten decyduje o zakresie praw i obowiązków strony w innych obszarach. Nie może być jednak mowy o spełnieniu przesłanki wymienionej w punkcie drugim, bowiem żądanie wyrażone przez stronę we wniosku sprawdza się do zmiany daty wpisu dokonanego przedmiotową decyzją, tzn. dokonanie go z datą 30 czerwca 1973 r., a w tym zakresie nie jest możliwe dokonywanie zmian w ewidencji z datą wsteczną – żaden przepis prawa nie zezwala na takie działania. Nie ma więc podstaw prawych dla możliwości korygowania historycznego wpisu danych ujawnionych w ewidencji czyli sprzeciwiają się wnioskowanej zmianie przepisy szczególne.

W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że nie wyklucza się możliwości usunięcia z ewidencji wpisu obciążonego wadą od początku. Nie sposób bowiem wykluczyć sytuacji dokonania przez organ błędnego wpisu do ewidencji gruntów i budynków. Sam wpis do ewidencji ma charakter czynności materialno- technicznej, która nie korzysta z przymiotu ostateczności i prawomocności, stąd jest możliwe jego usunięcie, sprostowanie lub zmiana na wniosek strony i powinna się to dokonać się w formie decyzji administracyjnej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2009 r. sygn.. akt I OSK 495/09). Wypada jednak w tym miejscu podkreślić, że taka sytuacja nie ma miejsca w rozpatrywanej sprawie.

W niniejszej sprawie na podstawie wniosku "A" S.A z dnia 27 stycznia 2006 r. oraz dołączonych do wniosku przygotowanych przez wnioskodawcę dokumentów, decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta R. wprowadził do ewidencji gruntów i budynków wnioskowane zmiany w klasyfikacji i oznaczeniu użytków. Dokonanemu tą decyzją wpisowi do ewidencji skarżąca Spółka nie zarzuciła oczywistej wadliwości czy też sprzeczności ze stanem rzeczywistym, domagając się jedynie, aby moc tego wpisu określić na datę do 30 czerwca 1973 r., czyli faktycznego powstania zbiornika wodnego "R.", kiedy grunty pod jego wodami należało potraktować jako grunty pod wodami płynącymi. Zasadnie jednak organy podniosły, że nie jest możliwe dokonanie zmiany w ewidencji z mocą wsteczną. Jeżeli zmiany w ewidencji następują, to mają one skutek ex nunc tj. na przyszłość, a nie skutek ex tunc tj. z mocą wsteczną. Zauważyć trzeba, że obowiązek zgłoszenia właściwemu organowi wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni od daty ich powstania, stosownie do treści art. 22 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i kartograficzne obciąża właściciela lub inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części (art. 20 ust. 2 pkt 1 tej ustawy). Uregulowanie powyższe zapewnia z jednej strony aktualność danych ewidencji, które powinny odzwierciedlać stan rzeczywisty, z drugiej zaś strony, ustanawiając wskazany powyżej obowiązek właściciela zawiadamiania o wszelkich zmianach w krótkim terminie, eliminuje możliwość dokonywania tych zmian z datą wsteczną tj. obejmującą okres wcześniejszy, przed datą złożenia wniosku. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2010 r. sygn. akt I OSK 144/10).

Skoro więc "A" SA, pomimo utworzenia na posiadanych terenach i gruntach zbiornika wodnego "R.", wbrew ciążącego na niej obowiązku nie powiadomiła o tych zmianach prezydenta – jako organu prowadzącego przedmiotową ewidencję, czyniąc to dopiero złożonym wnioskiem z dnia 27 stycznia 2006 r., nie jest możliwe dokonanie zmian w ewidencji z datą wsteczną, od dnia 30 czerwca 1973 r. Nie jest też możliwe, by w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, wnioskowanym przez skarżącą Spółkę, dokonać zmiany decyzji załatwiającej złożony wówczas wniosek.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów § 44 czy § 46 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, to nie podlega wątpliwości, że ewidencja gruntów powinna być utrzymywana w stałej aktualności, tak co do stanu faktycznego, jak i stanu prawnego. Do zadań starosty należy utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi oraz okresowa weryfikacja danych ewidencyjnych (§ 44 pkt. 2 i pkt 6). Z przepisów rozporządzenia wynika, że dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu m.in. w przypadkach przewidzianych w § 46 ust. 2 – czyli m.in. na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, opracowań geodezyjnych i kartograficznych, dokumentacji architektoniczno- budowlanej oraz innych dokumentów. Zatem odpowiadając za aktualność danych w ewidencji, wszystkie zmiany starosta dokonuje w oparciu o dane udokumentowane, a obowiązek zgłaszania wszelkich danych do ewidencji obciąża, jak było już powyżej, m.in. właścicieli gruntów.

W przedmiotowej sytuacji, w ramach prowadzonej przez "A’ działalności w 1973 r. powstał na podległym jej terenie zbiornik wodny, wskutek czego część terenu znalazła się pod wodą. Mimo to, że doszło do faktycznej zmiany rodzaju użytków gruntowych i ich klasyfikacji "A" nie złożyła odpowiedniego, wynikającego z art. 22 ust. 2 ustawy zawiadomienia o dokonanych zmianach. Stąd też nie zmieniono w ewidencji klasyfikacji gruntów – na grunty pod wodami płynącymi. Dopiero wnioskiem z dnia 27 stycznia 2006 r. wystąpiła skarżąca wnioskiem o dokonanie zmian w ewidencji, co załatwiono decyzją z dnia [...] r. Mając na uwadze wymienione powyżej przepisy rozporządzenia nie można podzielić twierdzeń skarżącej Spółki, że fakty powszechnie znane oraz znane organowi z urzędu nie wymagają dowodu, a zatem powinny być aktualizowane z urzędu. Organ nie może bowiem działań według uznania, a wszelkie wpisy, jak wskazano powyżej oparte są na odpowiednich dokumentach.

Nie można również podzielić twierdzeń skargi, jakoby sąd i orzekające w sprawie organy związane były w niniejszej sprawie wcześniej wydanymi wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego. Po pierwsze wskazać trzeba, że w przywołanym wyrokach wskazano jedynie na okoliczność nie skorzystania przez skarżącą z możliwości podważenia mocy wiążącej dokonanego wpisu do ewidencji gruntów i budynków, a po drugie zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czy powoływanym także art. 153 tej ustawy, ocena prawa i wskazania sądu czy prawomocne orzeczenie wiąże strony i sąd, który jej wydał, a także inne sądy i inne organy państwowe, ale dotyczy to sprawy której dany wyrok dotyczył. Przywołane wyroki dotyczyły kwestii podatkowych, i nie dotyczyły kwestii rozstrzyganych w niniejszym postępowaniu.

Mając na uwadze wszystkie poczynione powyżej uwagi i ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie stwierdzając naruszenia prawa przez organ odwoławczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) oddalił skargę. Skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.