Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 199/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 16, 156 § 1, art. 7, 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant ref. Marika Bibrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz skarżącej [...] S.A. z siedzibą w [...] kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

[...] S.A. z siedzibą w [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] listopada 2018 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z [...] kwietnia 2016 r. wydaną w postępowaniu nieważnościowym dotyczącym pozwolenia wodnoprawnego.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

Wojewoda [...] decyzją z [...] grudnia 2006 r.:

1) udzielił [...] S.A. z siedzibą w [...] jako [...] pozwolenia wodnoprawnego na wspólne korzystanie z wód rzeki [...] dla potrzeb ujęcia wody powierzchniowej Zakładu Głównego i małej elektrowni wodnej "[...]" w [...], które objęło m. in.: piętrzenie wód rzeki [...] w [...] (I.1), retencjonowanie wód w zbiorniku retencyjnym zwanym [...] utworzonym przez piętrzenie wód rzeki [...] (I.2), korzystanie do celów energetycznych z wód rzeki [...] piętrzonych i retencjonowanych w [...] (I.3), wykonanie urządzeń wodnych małej elektrowni wodnej "[...]", na które składają się: ujęcie wody, przepust w korpusie zapory, trzy żelbetowe komory turbinowe i kanał ziemny (I.4a-d);

2) zatwierdził "Instrukcję gospodarowania wodą rzeki [...] w przekroju [...] (II);

3) ustalił zakaz wykonywania w pobliżu urządzeń wodnych robót i innych czynności mogących powodować zagrożenie (III);

4) pozwolenia określonego w punkcie I ppkt 1 do 3 udzielił na czas oznaczony do 31 grudnia 2026 r., a w ppkt 4 bez ustalenia czasu obowiązywania m. in. pod warunkiem, że – w terminie do 31 grudnia 2011 r. – zostanie wybudowana i uruchomiona przepławka dla ryb na stopniu wodnym w [...] po uprzednim uzyskaniu pozwolenia wodnoprawnego i pozwolenia na budowę (IV.8).

Pismem z 25 listopada 2015 r. skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji z 2006 r. w części objętej punktem IV.8., tj. w zakresie obowiązku wykonania przepławki dla ryb, nałożonego na obu zobowiązanych, bądź w zakresie w jakim ten obowiązek odnosi się wyłącznie do [...]. Decyzji tej zarzucono naruszenie: art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 6 K.p.a. uznając, że obowiązek wykonania przepławki nałożono bez podstawy prawnej i bez ustalenia celowości jego nałożenia, w świetle art. 63 ust. 1 w zw. z art. 128 ust. 1 pkt 8 oraz ust. 2 pkt 6 Prawa wodnego; art. 7, art. 8 i art. 11 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 i 3 K.p.a.; art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a., albowiem budowa przepławki była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter stały technicznie oraz prawnie jest niemożliwa, albowiem wykonanie decyzji wywołałoby czyn zagrożony karą (art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a.) z uwagi na naruszenie art. 65 Prawa wodnego.

Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej decyzją z [...] kwietnia 2016 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z 2006 r. w części dotyczącej pkt IV ppkt 8 stwierdzając, że decyzja ta nie jest dotknięta żadną z wad nieważnościowych. Po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej decyzją z [...] lipca 2016 r. utrzymał w mocy decyzję własną organu z [...] kwietnia 2016 r. Skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd wyrokiem z 2 lutego 2017 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2199/16) uchylił zaskarżoną decyzję, albowiem stwierdził jej wydanie z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał, że w sprawie organ uchylił się od oceny czy realizacja przepławki stanowi obowiązek niewykonalny w momencie jego nałożenia i nadal oraz odstąpił od oceny materiałów dowodowych przywołanych przez skarżącą, które miałyby to potwierdzić.

W wyniku rozpatrzenia sprawy po wyroku - Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie decyzją z [...] listopada 2018 r. utrzymał w mocy decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z [...] kwietnia 2016 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z 2006 r. w zakresie pkt IV ppkt 8. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że z akt sprawy wynika, że rzeka [...] zabudowana jest szeregiem stopni wodnych, które tworzą kaskadę wykorzystywaną energetycznie. W dolnym odcinku rzeki [...] poniżej stopnia [...] znajduje się stopień [...] składający się z 2 jazów i młyna, przy którym projektuje się wykonanie MEW, natomiast powyżej jazu [...] znajdują się stopnie [...] i [...] oraz elektrownie [...] i [...]. Istniejące obiekty nie posiadają przepławki dla ryb, natomiast przepławki są przewidziane przy stopniu [...], stopniu [...], a także przy projektowanym stopniu [...], który ma służyć celom energetycznym. Stopień wodny [...] powstał w 1954 r. jako zbiornik wyrównawczy dla elektrowni [...], a od 1969 r. pracował także na potrzeby technologiczne Zakładów [...], natomiast nie był wykorzystywany energetycznie.

Analizując po wyroku wniosek skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] kwietnia 2016 r. organ nadzoru nie podzielił stanowiska skarżącej, że sporny obowiązek został nałożony z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., czyli bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z przepisem art. 63 ust. 2 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (zwanej dalej: "ustawą z 2001 r."), budowle piętrzące powinny umożliwić migrację ryb, o ile jest to uzasadnione lokalnymi warunkami środowiska. W operacie wodnoprawnym stanowiącym podstawę do wydania decyzji z 2006 r. na str. 8, 23, 29 oraz 31 zawarto informację, że wraz z budową MEW zaistniała możliwość realizacji przepławki dla ryb oraz, że potrzeba jej wykonania wynika z "Programu ochrony i rozwoju zasobów wodnych w województwie [...] (udrożnienie rzek dla ryb dwuśrodowiskowych)". Informacje dotyczące planowanej budowy przepławki zostały zawarte również w Instrukcji gospodarowania wodą rz. [...] w przekroju [...] (str. 25 i 31). W świetle pisma z 12 października 2006 r., skierowanego do [...] s.c. [...], PZW Okręg w [...] wyrażono zgodę na wykonanie przepławki w przeciągu 3 lat od oddania do użytku [...], natomiast do tego czasu właściciele [...] mieli partycypować w kosztach zarybiania zbiornika [...] w wysokości 50 % poniesionych przez PZW rocznych nakładów na zarybianie. Budowa przepławki dla ryb ujęta jest ponadto w decyzji Burmistrza [...] z [...] marca 2005 r. o lokalizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu gminnym, dotyczącej części działek nr [...], [...], [...] i [...] położonych w [...]. Z akt sprawy nie wynika, aby Wojewoda [...] analizował możliwości techniczne wykonania przepławki, natomiast nałożył obowiązek jej wykonania na podstawie informacji zawartych w złożonych dokumentach. Możliwość nałożenia obowiązku realizacji przepławki wynikała również z art. 128 ust. 1 pkt 7 ustawy z 2001 r., zgodnie z którym w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne wobec innych zakładów lub uprawnionych do rybactwa, narażonych na szkody w związku z wykonywaniem tego pozwolenia wodnoprawnego. Zarzut o nałożeniu obowiązku bez postępowania wyjaśniającego i bez uzasadnienia można uznać za słuszny tylko w części, w jakiej Wojewoda [...] nie odniósł się do tej sprawy w uzasadnieniu decyzji. Należy przy tym mieć jednak na uwadze, że obowiązek realizacji przepławki nie został narzucony przez organ, a jedynie został zaakceptowany i potwierdzony na podstawie dokumentów stanowiących podstawę do wydania pozwolenia wodnoprawnego. Przedłożone dokumenty zawierały propozycję rozwiązań technicznych przepławki, a lokalizowały ją jedynie orientacyjnie na prawym brzegu przy elektrowni, w związku z czym szczegółowe przeanalizowanie możliwości jej realizacji na tym etapie nie było możliwe. W świetle przepisów Prawa wodnego możliwość wykonywania urządzeń wodnych analizowana jest wyłącznie pod kątem ich wpływu na gospodarowanie zasobami wodnymi, natomiast rozwiązania techniczne analizowane są na podstawie przepisów Prawa budowlanego. Gdyby przyjąć za zasadny zarzut niewykonalności urządzenia z uwagi na dokonanie czynu zagrożonego karą, to zarzut ten przede wszystkim odnosiłby się do urządzeń [...] wymagających wykonania ujęcia w korpusie zapory. Zarzut ten nie jest zasadny w stosunku do przepławki dla ryb, albowiem rozwiązania techniczne przepławek są bardzo różne i nie muszą naruszać konstrukcji budowli piętrzącej. Jedynym warunkiem przepławki jest zlokalizowanie jej dolnej komory w pobliżu zrzutu z elektrowni (uzyskanie efektu wody wabiącej) natomiast komora górna może być zlokalizowana w dowolnym miejscu. Na str. 23 operatu wodnoprawnego wyraźnie stwierdzono, że projekt przepławki, jej szczegółowe uzgodnienia z PZW oraz Instytutem Rybactwa Śródlądowego w [...] oraz wniosek o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego oraz wniosek o pozwolenie na budowę będą przedmiotem innych postępowań administracyjnych. Z kolei wniosek skarżącej o uwzględnienie w niniejszym postępowaniu dokumentacji zebranej w postępowaniu dotyczącym decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] września 2015 r. cofającej decyzję z 2006 r. nie mógł być uwzględniony, gdyż w postępowaniu nieważnościowym nie ma możliwości poszerzenia materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie rozstrzygniętej w postępowaniu zwykłym, ani możliwości ponownego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją ostateczną. W ramach postępowania nieważnościowego dokonywana jest wyłącznie ocena decyzji pod kątem jej kwalifikowanej niezgodności z prawem. W efekcie organ stwierdził, że zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie mogły przynieść oczekiwanego rezultatu w postaci uchylenia decyzji z [...] kwietnia 2016 r.

[...] S.A. w skardze na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] listopada 2018 r. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z [...] kwietnia 2016 r. oraz zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem:

1) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 7, art. 8 i art. 11 w zw. z art. 77 § 1, art. 75 § 1, 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. przez niezastosowanie się do wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyrażonych w wyroku z 2 lutego 2017 r. co do dalszego postępowania i oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z akt postępowania dotyczącego decyzji Marszałka Województwa [...] w [...] z [...] września 2015 r. o cofnięciu decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2006 r., którą udzielono pozwolenia wodnoprawnego, w której zostały zgromadzone dowody na okoliczność niewykonalności obowiązku budowy przepławki oraz zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiocie ustalenia niewykonalności obowiązku budowy przepławki, jak też sporządzenie w tym zakresie uzasadnienia w sposób ogólnikowy, naruszający zasadę pogłębiania zaufania, które to uchybienia skutkowały błędnym i przedwczesnym przyjęciem, że pozwolenie wodnoprawne nie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a.;

2) prawa materialnego, tj. art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. przez błędną wykładnię i niezastosowanie polegające na przyjęciu, że pozwolenie wodnoprawne nie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, pomimo że dokumentacja sprawy wskazuje, że możliwość realizacji obowiązku budowy przepławki (jej wykonalność) nie była w ogóle przy jego wydaniu rozważana, co oznacza że pozwolenie wodnoprawne zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.), a wydanie decyzji nakładającej obowiązek warunkujący istnienie uprawnienia bez weryfikacji, czy da się go wykonać, jest nie do zaakceptowania w państwie praworządnym, skutkujące niezasadną odmową stwierdzenia nieważności pozwolenia wodnoprawnego w części obejmującej nałożenie obowiązku budowy przepławki.

W motywach skargi została podana argumentacja uzasadniająca podniesione zarzuty.

Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie – w odpowiedzi na skargę – wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Uczestnicy postępowania E. W. i J. W. w piśmie procesowym z 27 marca 2019 r. stwierdzili, że w uzasadnieniu pkt II ppkt 4 decyzji stwierdzenie, że budowa przepławki jest niemożliwa jest niezgodne ze stanem faktycznym. Nie jest prawdą jakoby właściciele [...] nie mogli uzyskać praw do sąsiadujących gruntów, bo nie zgodzili się na to właściciele. Kilkakrotnie jako współwłaściciele działki [...] obręb [...] w [...] zgłaszaliśmy chęć zbycia ww. działki leżącej pomiędzy rzeką [...] a terenem [...] i to zarówno właścicielom elektrowni, jak też skarżącej i nigdy nie było nawet propozycji z ich strony aby usiąść do stołu i przeprowadzić jakąkolwiek rozmowę na ten temat, nie mówiąc, że nie było żadnej propozycji nabycia ww. działki aby na niej zbudować przepławkę. Reasumując nie jest prawdą, że nie ma możliwości zbudowania na tym stopniu wodnym przepławki dla ryb i faktem jest, że obie firmy korzystają z wód rzeki [...] nielegalnie od 2011 r. ignorując zapisy pozwolenia wodnoprawnego z [...] grudnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) - zwanej dalej: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uwzględnił skargę. W konsekwencji uznał, że decyzja Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] listopada 2018 r. narusza prawo w stopniu kwalifikującym ją do wyeliminowania z obrotu prawnego.

Z przedstawionego stanu sprawy wynika, że:

1) zaskarżona decyzja została wydana w ramach postępowania nieważnościowego, czyli jednego z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego. Oznacza to, że przedmiotem postępowania nadzwyczajnego była kontrola prawidłowości aktu administracyjnego, wydanego w postępowaniu zwykłym, w tym wypadku korzystającej z przymiotu ostateczności decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2006 r. w zakresie pkt IV ppkt 8. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest instytucją, która stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości decyzji, o której mowa w art. 16 K.p.a., toteż może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a.;

2) zaskarżona decyzja jest wynikiem ponownego rozpatrzenia sprawy po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 lutego 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 2199/16. Wyrokiem tym uchylono decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z [...] lipca 2016 r. utrzymującą w mocy decyzję własną z [...] kwietnia 2016 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z 2006 r. w zakresie pkt IV ppkt 8. Okoliczność ta oznacza, że organ administracji rozpoznając sprawę po wyroku uchylającym ww. decyzję - stosownie do art. 153 P.p.s.a. – był związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w tymże orzeczeniu Sądu Administracyjnego. Związanie to odnosi się także do Sądu orzekającego obecnie w sprawie.

Kontrolując sprawę w tak zakreślonych granicach, Sąd doszedł do przekonania, że rację ma skarżąca wywodząc wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 153 P.p.s.a. przez niezastosowanie się, podczas ponownego rozpoznawania i rozstrzygania sprawy, do wskazań ówcześnie orzekającego w sprawie Sądu wyrażonych w ww. wyroku z 2 lutego 2017 r. W przedmiotowym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny skoncentrował poczynione rozważania wokół ewentualnego zajścia w sprawie dwóch przesłanek nieważnościowych, tj. przesłanki wydania decyzji z 2006 r. w zakresie pkt. IV ppkt. 8 z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.) i przesłanki niewykonalności decyzji z 2006 r. w zakresie pkt. IV ppkt. 8 w dniu jej wydania i jej niewykonalności o charakterze stałym (art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a.). Jednocześnie podkreślił, że żadna z tych przesłanek nie może być wykładana rozszerzająco wobec zasady trwałości decyzji ostatecznej.

Sąd wskazał, że istotną kwestią było to, czy w spornym przypadku zgromadzony ówcześnie, na etapie wydania decyzji z 2006 r., materiał dowodowy uprawniał do uznania, że wykonanie przepławki jest możliwe, wobec ustalonych wtedy uwarunkowań technicznych i prawnych. Zatem wobec sformułowanych w postępowaniu nieważnościowym zarzutów jakoby wykonanie nałożonego obowiązku w postaci wybudowania i uruchomienia przepławki dla ryb na stopniu wodnym w [...] było z góry niemożliwe:

- faktycznie - istnieją określone uwarunkowania techniczne, w świetle których nie jest możliwa realizacja przepławki oraz nie ma możliwości nabycia praw do gruntu, gdzie byłaby ona wykonalna, jak i

- prawnie - eksploatacja urządzenia miałaby rodzić określone zagrożenia, wobec czego uzyskania stosownych zgód i pozwoleń byłoby niemożliwe zaś realizacja obowiązku z decyzji skutkowałoby odpowiedzialnością karną

w sprawie wymagało rozważenia, czy zawarte wówczas w operacie bądź w pozostałej dokumentacji (np. instrukcji gospodarowania wodą – przedkładanej w tym przypadku obligatoryjnie) informacje: były wystarczające dla przyjęcia, że wykonanie przepławki jest możliwe bądź faktycznie wręcz nie wykluczały takiej możliwości. I skupiając uwagę organu na obowiązku poczynienia szczegółowych rozważań w aspekcie zaistnienia przesłanki nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., Sąd wyraźnie nakazał organowi dogłębną analizę dokumentacji sprawy, ze wskazaniem, że jeśli ta dokumentacja nie pozwoli na uznanie, że możliwość realizacji danego obowiązku, czyli przepławki, była w ogóle rozważana, należy to traktować, jako poważne naruszenie przepisów postępowania, co do obowiązku właściwego wyjaśnienia sprawy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.). Z tym jednak zastrzeżeniem, że dla oceny, rażącego naruszenia prawa, konieczne byłoby rozważenie dodatkowo - czy stwierdzone naruszenie przepisów postępowania w przedmiotowym zakresie pociągnęłoby za sobą konkretne negatywne skutki (ekonomiczne, społeczne, itp.) w postaci wydania decyzji, która byłaby nie do zaakceptowania w państwie praworządnym.

Z kolei przechodząc na obowiązek analizy przez organ przesłanki nieważności z art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a., Sąd podkreślił, że za niewykonalnością decyzji nie mogą przemawiać znaczne trudności techniczne czy obciążenia finansowe, jakie miałyby się wiązać z realizacją przedsięwzięcia, przy zachowaniu oczywiście warunków bezpiecznej eksploatacji istniejących urządzeń wodnych; nie może być też przeszkodą samo utrudnienie w pozyskaniu praw do gruntów przez podmiot zobowiązany, o ile istnieją jakiekolwiek realne możliwości prawne realizacji obowiązku, np. na koszt podmiotu zobowiązanego, lecz na cudzym gruncie, wobec wywłaszczenia gruntów osób trzecich na rzecz Skarbu Państwa bądź jednostki samorządu terytorialnego, dla celu realizacji inwestycji celu publicznego, służącej ochronie środowiska, której koszty poniesie podmiot zobowiązany. W istocie uznał, że organ uchylił się od oceny, czy realizacja przepławki stanowi obowiązek niewykonalny w momencie jego nałożenia oraz którego niewykonalność trwa dotychczas, formułując jedynie ogólnikowe stwierdzenie, że tego rodzaju przesłanki nie zachodzą oraz odstępując od oceny materiałów dowodowych przywoływanych przez skarżącą, które miałoby to potwierdzać. Tutaj chodzi o oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z akt postępowania dotyczącego decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] września 2015 r. o cofnięciu decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2006 r. (tej kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym). W tej materii Sąd podkreślił bowiem, że organ trafnie zauważył, że w postępowaniu nieważnościowym zasadniczo nie prowadzi się postępowania dowodowego, niemniej reguły tej nie można odnosić niejako automatycznie do badania wystąpienia przesłanki zakreślonej w art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a. Normą tą prawodawca wyraził jednoznacznie wolę eliminacji z obrotu aktów administracyjnych, które obiektywnie były i są nadal niewykonalne. W takiej sytuacji dowolne byłoby wywodzenie, jakoby istniały ograniczenia, co do prowadzenia postępowania dowodowego dla ustalenia, czy ta przesłanka nieważności w istocie zachodzi. Dodatkowo Sąd wskazał, że za okoliczność istotną (podkreślaną przez organ) w sprawie, w której przedmiotem badania jest ewentualna niewykonalność obowiązku nałożonego decyzją, nie można uznać niekwestionowania przez wiele lat powinności wykonania przepławki przez spółkę. Okoliczność ta jedynie może umniejszać wiarygodność obecnych twierdzeń o niewykonalności, lecz nie stanowić podstawy dla wykluczenia a priori, że nałożony ówcześnie obowiązek był i jest w istocie niewykonalny. Dodatkowo Sąd, odpierając zarzut wydania ww. decyzji z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a., podkreślił, że wobec niewykazania w treści decyzji sposobu realizacji nałożonego obowiązku powinnością zakładów dysponujących pozwoleniem było poszukiwanie takich rozwiązań, aby uczynić mu zadość, zgodnie z obowiązującym prawem. O ile nie byłoby to faktycznie możliwe, rozstrzygnięcie w tym zakresie nie można byłoby kwalifikować jako dotknięte wadą z pkt 6 tylko z pkt 5 § 1 art. 156 K.p.a.

W tak przedstawiającej się ocenie prawnej decyzji (z [...] lipca 2016 r.) poprzednio wydanej w postępowaniu nieważnościowym i wytycznych co do dalszego postępowania (po uchyleniu decyzji z [...] lipca 2016 r.), organ w zaskarżonej decyzji nawiązał do: operatu wodnoprawnego (wskazując, że w operacie zawarto informacje o możliwości realizacji przepławki), programu ochrony i rozwoju zasobów wodnych w województwie [...] (wskazując, że z programu wynika potrzeba wykonania przepławki), instrukcji gospodarowania wodą rzeki [...] w przekroju [...] (wskazując, że w instrukcji zostały zawarte informacje dotyczące budowy przepławki), pisma z 12 października 2006 r. (wskazując, że PZW Okręg w [...] wyraził zgodę na wykonanie przepławki), decyzji z [...] marca 2005 r. o lokalizacji inwestycji celu publicznego (wskazując, że w decyzji ujęto budowę przepławki dla ryb). Następnie podał, że z akt sprawy nie wynika, aby Wojewoda analizował możliwości techniczne wykonania przepławki, natomiast nałożył obowiązek jej wykonania na podstawie informacji zawartych w złożonych dokumentach i możliwość nałożenia obowiązku realizacji przepławki wynikała z art. 128 ust. 1 pkt 7 Prawa wodnego z 2001 r. Dokumenty nie zawierały propozycji rozwiązań technicznych przepławki, a lokalizowały ją orientacyjne na prawym brzegu przy elektrowni, w związku z tym szczegółowe przeanalizowanie możliwości jej realizacji na tym etapie nie było możliwe. Powyższe oznacza, że organ w poczynionych rozważaniach nie tylko był bardzo lakoniczny, ale w podjętej próbie analizy dokumentacji sprawy nie dokonał przełożenia swoich ustaleń, spostrzeżeń, na rozważenie zaistnienia przesłanek nieważnościowych. Innymi słowy, organ w zasadzie uzasadnił swoje stanowisko tak jakby to czynił w postępowaniu zwyczajnym, a nie w postępowaniu nadzwyczajnym. W ostatnim z wymienionych postępowań organ - zgodnie z wytycznymi wyroku z 2 lutego 2017 r. - miał bowiem w sposób szczególny ocenić decyzję z 2006 r. w zakresie objętym wnioskiem o stwierdzenie nieważności pod względem zaistnienia przesłanek nieważnościowych z punktu 2 i 5 § 2 art. 156 K.p.a. trzymając się ściśle wskazań wynikających z ww. wyroku. Dalej też wskazać należy, że organ odniósł się do zarzutu niewykonalności z uwagi na czyn zagrożony karą podczas, gdy Sąd w wyroku z 2 lutego 2017 r. stwierdził bezzasadność zarzutu związanego z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a. Ponadto, nie uwzględnił w sprawie dodatkowej dokumentacji wnioskowanej przez skarżącą podczas, gdy Sąd w wyroku z 2 lutego 2017 r. odstąpienie od oceny przedmiotowego materiału dowodowego zanegował, uznając za dowolne wywodzenie jakoby istniały ograniczenia co do prowadzenia postępowania dowodowego dla ustalenia czy przedmiotowa przesłanka nieważności występuje.

W świetle powyższego ponownie uprawniona jest konstatacja, że organ administracji, rozpoznając sprawę nie rozważył jej w istotnych aspektach, a wskazanych w wyroku z 2 lutego 2017 r.

Wszystko to dało Sądowi podstawy do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 153 P.p.s.a. – przez niezastosowanie się organu do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania w sprawie, - art. 8, art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 75 § 1 i art. 80 K.p.a. - przez zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiocie wyżej omówionych przesłanek nieważnościowych, - art. 107 § 3 w zw. z art. 11 K.p.a. – przez nieuzasadnienie zaskarżonej decyzji w sposób odpowiadający wymogom wynikającym z art. 107 § 3 w zw. z art. 11 K.p.a., tym samym uwzględnienia skargi.

Nadto, w świetle treści odpowiedzi na skargę, trzeba jeszcze zauważyć, że organ musi mieć świadomość, że odpowiedź na skargę jest tylko pismem procesowym w postępowaniu sądowoadministracyjnym i niejako nie może stanowić uzupełnienia decyzji, a zwłaszcza zastępować uzasadnienia decyzji.

Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, ponownie rozpoznając sprawę, będzie miał na względzie ocenę prawną i wytyczne co do dalszego postępowania wyrażone w niniejszym wyroku i w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 2 lutego 2017 r. Zapewni stronom czynny udział w postępowaniu, w tym zadośćuczyni obowiązkowi wynikającemu z art. 10 § 1 K.p.a. W efekcie przeprowadzonego postępowania, zgodnie z zasadami ogólnymi i dowodowymi, wyda decyzję odpowiadającą prawu.

W tym stanie rzeczy Sąd – na mocy art. 145 § 1 pkt 1 c P.p.s.a. – uchylił zaskarżoną decyzję (punkt I wyroku). O kosztach postanowił – w punkcie II - na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 K.p.a. Na koszty te złożyły się: wpis od skargi w kwocie 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem za reprezentację strony w sprawie w wysokości 480 zł i opłata skarbowa uiszczona od udzielonego pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.