Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 488/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61 lit a par.1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 5 par.1 pkt 1 i pkt 2, art. 6 par. 1, art. 6 par. 1 lit.a, art. 18, art. 26 par. 1,
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Dnia 19 lutego 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 lutego 2021 roku sprawy ze skargi J. G. i J. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2020 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Burmistrz [...] nakazał M., A. i W. G. – współwłaścicielom działki nr [...] położonej w [...] przy ul. [...] wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom na działce nr [...] oraz przywrócenie stanu poprzedniego poprzez usunięcie przeszkód i zmian w odpływie wody opadowej powstałych na działce. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w protokole nr [...] z dnia [...] maja 2011 r. stwierdził, że ww. decyzja została wykonana, a mianowicie zlikwidowano wykop przy ścianie budynku na działce nr [...] stanowiącego własność J. i J. G., ukształtowano teren na działce nr [...] w sposób umożliwiający spływ wód opadowych na działkę nr [...] i gromadzenie się wody przy ścianie budynku sąsiedniego, zorganizowano odprowadzenie wód opadowych z terenu działki i połaci dachowych na teren własny nieutwardzony w sposób nie powodujących szkód dla terenów sąsiednich. Jednocześnie nie stwierdzono zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia.

Następnie, decyzją z dnia [...] września 2009 r. Burmistrz [...] zmienił decyzję z dnia [...] września 2009 r. poprzez nakazanie ww. współwłaścicielom działki nr [...] wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wywołanym na działce nr [...]. Decyzja ta została uchylona w całości decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2010 r. nr [...], a postępowanie w sprawie umorzone.

Wnioskiem z dnia [...] września 2019 r. J. i J. G. zwrócili się do Burmistrza [...] o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec M. G., A. G. i W. G. w celu wykonania decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] lipca 2008 r. oraz z dnia [...] września 2009 r.

Postanowieniem z dnia [...] października 2019 r. Burmistrz [...] odmówił wszczęcia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu wskazano, że J. G. i J. G. byli stroną postępowania administracyjnego z mocy przepisów art. 28 i art. 61 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 zwanej dalej Kpa), zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., jednakże z uwagi na przepis art. 5 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 z późn. zm. zwanej dalej u.p.e.a.) nie służy im legitymacja do żądania wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu wymuszenia wykonania obowiązku określonego przedmiotową decyzją. Uprawnionym bowiem do żądania wykonania obowiązków o charakterze niepieniężnym w drodze egzekucji administracyjnej jest organ I instancji. Nadto wskazano, że decyzja z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] została wykonana, przez co nie zachodzi potrzeba jej egzekwowania. Natomiast decyzja z dnia [...] września 2009 r. nie istnieje już w obrocie prawnym, gdyż została decyzją Kolegium z dnia [...] maja 2010 r. uchylona, a postępowanie zostało umorzone, a zatem nie może być egzekwowana.

Zażaleniem z dnia [...] października 2019 r. Janina i J. G. wnieśli o zmianę ww. postanowienia poprzez wszczęcie postępowania egzekucyjnego w celu wykonania decyzji z dnia [...] lipca 2008 r. oraz z dnia [...] września 2009 r.

Postanowieniu zarzucono:

- naruszenie art. 28 Kpa w zw. z art. 18 ustawy u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy żalący posiadają przymiot strony postępowania;

- naruszenie art. 61a § 1 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego błędne zastosowanie, w sytuacji, gdy nie wystąpiły ustawowe przesłanki uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania egzekucyjnego;

- naruszenie art. 7 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy skarżący mają oczywisty interes w załatwieniu sprawy przez odpowiedni organ - zainicjowanie postępowania egzekucyjnego w celu wykonania decyzji z dnia [...] lipca 2008 r. oraz z dnia [...] września 2009 r.

Zdaniem Żalących decyzje nie zostały wykonane. Zobowiązani nie wykonali ocieplenia ściany zewnętrznej budynku, nie zamontowano również odpowiednich urządzeń zapobiegających szkodom wywołanym na działce nr [...] poprzez zmianę kierunku odpływu wody opadowej z działki nr [...].

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2020 r. Kolegium utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.

Wskazano, że podstawą odmowy wszczęcia postępowania egzekucyjnego był przepis art. 61 § 1 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. Wskazano również, że organ jest zobowiązany odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy stwierdzi, że zachodzi przeszkoda uniemożliwiająca uruchomienie tego postępowania. Dalej organ wskazał na treść przepisów art. 26 § 1 art. 25 § 4 u.p.e.a. Podkreślono, że krąg podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym jest znacznie zawężony w stosunku do postępowania, w którym dochodzi do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Powyższe wynika z przepisu art. 5 pkt 1 ustawy egzekucyjnej, w myśl którego - z wyjątkiem sytuacji nie mających zastosowania w niniejszej sprawie - uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji publicznej, jest właściwy do orzekania organ pierwszej instancji. Norma ta koreluje z przepisem art. 1a pkt 13 tejże ustawy, w którym to ustawodawca definiując pojęcie wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym wskazał, iż jest to podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym.

Organ wyjaśnił, że w sprawie zarówno wierzycielem, jak i organem egzekucyjnym, właściwym do wszczęcia z urzędu egzekucji jest Burmistrz. Tym samym uprawnienia do inicjowania postępowania egzekucyjnego pozbawione są inne podmioty, nawet te mające przymiot strony w postępowaniu rozpoznawczym. Skoro zatem wniosek w przedmiocie wszczęcia postępowania pochodził od podmiotów nie będących wierzycielami to odmowa przez organ I instancji wszczęcia postępowania egzekucyjnego nastąpiła w sposób uprawniony. Jednocześnie podkreślono, że żalącym przysługuje prawo zgodnie z art. 6 § 1 a u.p.e.a. do wniesienia skargi na bezczynność organu egzekucyjnego.

Skargę na ww. postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wnieśli J. G. i J. G. domagając się uchylenia postanowienia oraz zasądzenia od Kolegium na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania.

Skarżący zarzucili:

- naruszenie przepisu art. 28 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy skarżący posiadają przymiot strony postępowania w niniejszej sprawie,

- naruszenie przepisu art. 61a § 1 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego błędne zastosowanie, w sytuacji, gdy nie wystąpiły ustawowe przesłanki uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania egzekucyjnego,

- naruszenie art. 7 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy skarżący mają oczywisty interes w załatwieniu sprawy przez odpowiedni organ - tj. zainicjowanie postępowania egzekucyjnego w celu wykonania decyzji z dnia [...] lipca 2008 r. oraz z dnia [...] września 2019 r. przez Burmistrza [...].

Skarżący wskazali, że nie negują, iż wierzycielem w niniejszej sprawie jest Burmistrz i że to jemu przysługuje prawo do wszczęcia postępowania. Nie zgadzają się natomiast z twierdzeniem Kolegium, iż przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym posiadają wyłącznie strony postępowania egzekucyjnego. Zdaniem skarżących z art. 5 pkt. 1 ustawy nie wynika, że przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym jest zawężony w stosunku do postępowania, w którym dochodzi do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie skarżących mają oni przymiot strony i mają prawo domagać się od Burmistrza podjęcia działań w sprawie. Zaprzeczyli również, że decyzja z dnia [...] lipca 2008 r. została wykonana. Wskazali, że zobowiązani nie wykonali odpowiedniego ocieplenia ściany zewnętrznej domu skarżących i nie zamontowali właściwych urządzeń zapobiegających dalszym szkodom. Także treść protokołu z dnia [...] czerwca 2010 r. wskazuje, że zobowiązani nie wywiązali się z nałożonych na nich obowiązków – nie wykonali szlichty betonowej, a nadto nie można stwierdzić jak wygląda końcowy fragment odprowadzenia wody, gdyż miejsce wylotu rury zostało zasypane. Niewykonanie tych obowiązków doprowadzi, zdaniem skarżących, do zniszczenia ich domu.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 Ppsa sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądowa polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza [...] z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania egzekucyjnego na wniosek z dnia [...] września 2019 r. J. i J. G.. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania egzekucyjnego celem przymuszenia do wykonania nałożonych decyzjami z dnia [...] lipca 2008 r. oraz [...] września 2009 r. obowiązków niepieniężnych.

Podstawą materialnoprawną wydania zaskarżonego postanowienia był przepis art. 61a § 1 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. Zgodnie z treścią art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kpa. Zgodnie natomiast z przepisem art. 61a § 1 Kpa, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Istotą sprawy było ustalenie czy wnioskodawcy byli podmiotami uprawnionymi do domagania się wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu przymuszenia do wykonania obowiązków nałożonych na M., A. i W. G..

Nie ulegało wątpliwości, że zobowiązanie do wykonania obowiązków wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działce nr [...] oraz przywrócenia stanu poprzedniego poprzez usunięcie przeszkód i zmian w odpływie wody opadowej jest zobowiązaniem o charakterze niepieniężnym. Obowiązki takie w myśl art. 2 pkt. 10 u.p.e.a. podlegają egzekucji administracyjnej.

Zgodnie z art. 5 § 1 pkt. 1 i pkt. 2 u.p.e.a. uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 jest w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego - właściwy do orzekania organ I instancji, z zastrzeżeniem pkt 4 i 4c; natomiast dla obowiązków wynikających z orzeczeń sądów lub innych organów albo bezpośrednio z przepisów prawa - organ lub instytucja bezpośrednio zainteresowana w wykonaniu przez zobowiązanego obowiązku albo powołana do czuwania nad wykonaniem obowiązku, a w przypadku braku takiej jednostki lub jej bezczynności - podmiot, na którego rzecz wydane zostało orzeczenie lub którego interesy prawne zostały naruszone w wyniku niewykonania obowiązku.

Krąg podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym jest znacznie zawężony w stosunku do postępowania rozpoznawczego, w którym dochodzi do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Wynika to z art. 5 § 1 pkt. 1 u.p.e.a. Norma ta koreluje z przepisem art. 1a pkt 13 tejże ustawy, w którym to ustawodawca definiując pojęcie wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym wskazał, iż jest to podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym (por. wyrok WSA w Łodzi z 13 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Łd 46/120). Przepis art. 5 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji określa, że uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej (czyli wierzycielem) dla obowiązków wynikających bezpośrednio z przepisów prawa jest organ lub instytucja bezpośrednio zainteresowana w wykonaniu przez zobowiązanego obowiązku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2009 r. I FSK 210/08 LEX nr 549003). Przepis art. 5 § 1 pkt. 1 wyraźnie przewiduje, że uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków niepieniężnych jest właściwy do orzekania organ I instancji, którym niewątpliwie jest organ nadzoru budowlanego. W przypadku, gdy obowiązek polega na świadczeniu lub zachowaniu na rzecz (lub wobec) osoby trzeciej, tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, przyjmuje się, że uprawnionym do żądania wykonania nie jest ta osoba, lecz organ administracji publicznej, w zakresie działania którego znajduje się zadanie zapewnienia, aby ten obowiązek został zrealizowany (czuwania nad tym) (por. Dariusz Ryszard Kijowski (red.), Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, opublikowano: LEX 2015). Uprawnienia do inicjowania postępowania egzekucyjnego zostały pozbawione inne podmioty, nawet te, którym przysługiwał przymiot strony na etapie postępowania rozpoznawczego. Tak istotne ograniczenie praw stron postępowania rozpoznawczego ma swe źródło w przepisie art. 6 § 1 ustawy, z którego wynika, że w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych, a na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności, o których mowa w § 1, służy skarga podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania obowiązku oraz organowi zainteresowanemu wykonaniem obowiązku (art. 6 § 1a).

Należy podkreślić, że osobom prywatnym zainteresowanym wykonaniem obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej, tj. skarżącym w niniejszej sprawie, przysługują uprawnienia na podstawie art. 6 § 1a ustawy. Zgodnie z art. 6 § 1 ustawy w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. W myśl natomiast art. 61a ustawy na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności, o których mowa w § 1, służy skarga podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania obowiązku oraz organowi zainteresowanemu wykonaniem obowiązku. Postanowienie w sprawie skargi wydaje organ wyższego stopnia. Na postanowienie oddalające skargę przysługuje zażalenie.

Instytucja wierzyciela w ustawie egzekucyjnej nie jest tożsama z instytucją wierzyciela w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. W postępowaniu egzekucyjnym w administracji należy bowiem wyróżnić wierzyciela w znaczeniu procesowym, o którym mowa w art. 5 ustawy oraz wierzyciela w znaczeniu faktycznym tj. podmiotu bezpośrednio zainteresowanego wykonaniem obowiązku, któremu nie przysługują uprawnienia wierzyciela. Podmioty zainteresowane wykonaniem obowiązku (wierzyciele faktyczni) mogą oddziaływać na przebieg egzekucji wnosząc skargę na bezczynność wierzyciela (w znaczeniu procesowym) w oparciu o art. 6 ustawy (por. P. Przybysz, "Postępowanie egzekucyjne w administracji". Komentarz 2018 r., opublikowany w Lex, R. Hauser, M. Wierzbowski, "Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2021 r., opublikowany w Legalis). Skarga ta może zostać wniesiona przez podmioty zainteresowane wykonaniem obowiązku nie tylko w sytuacji, gdy organ w ogóle nie podejmuje czynności, ale wówczas gdy zdaniem zainteresowanych jedynie część obowiązków została wykonana. Wierzyciel pozostaje w bezczynności nie tylko wówczas, gdy nie podejmuje działań zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych wobec zobowiązanego, ale także wtedy, gdy działania takie wprawdzie podejmuje, ale są one nieadekwatne do zaistniałej sytuacji faktyczno-prawnej, mają charakter pozorny, są niezrozumiałe, czy też są obiektywnie nieskuteczne (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 czerwca 2020 r. II SA/Go 212/20LEX nr 3031345). Bezczynność, o jakiej mowa w art. 6 § 1a u.p.e.a., nie wiąże się z niezakończeniem postępowania egzekucyjnego w określonym terminie, tj. w terminie wskazanym w art. 35 § 3 k.p.a., lecz z niepodejmowaniem określonych przepisami prawa czynności przez wierzyciela oraz przez organ egzekucyjny, albowiem na tych dwóch podmiotach postępowania egzekucyjnego ciąży obowiązek doprowadzenia do wykonania obowiązku niezrealizowanego przez zobowiązane do tego podmioty (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29 stycznia 2020 r. II SA/Rz 1375/19, LEX nr 2847923). Skarga na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności zmierzających do wykonania tytułu egzekucyjnego jest jedynym środkiem prawnym, który może być wykorzystany przez osobę trzecią (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2011 r. II OSK 1149/10, LEX nr 1083549).

Z powyższego wynika, że osoba trzecia, tj. która nie jest zobowiązanym ani wierzycielem, ma przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym, ale tylko w ściśle określonym zakresie. Powyższe nie oznacza, że przysługuje jej przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym poprzedzającym złożenie skargi na bezczynność wierzyciela (por. Dariusz Ryszard Kijowski (red.), Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, opublikowano: LEX 2015).

W myśl natomiast art. 26 § 1 ustawy organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego. Natomiast jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, przystępuje z urzędu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego przez siebie wystawionego (art. 26 § 4 ustawy). Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dopuszcza sytuację, w której wierzyciel będący podmiotem uprawnionym do żądania wykonania obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej i wystawienia w tym celu tytułu wykonawczego występuje jednocześnie w roli organu egzekucyjnego, prowadzącego na podstawie tego tytułu postępowanie egzekucyjne (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 maja 2017 r. I SA/Gd 715/16, LEX nr 2302088).

W orzecznictwie i doktrynie co do zasady zatem wyklucza się możliwość występowania w roli wierzyciela w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym obowiązków wynikających z decyzji organów administracji publicznej osób prywatnych, nawet wówczas gdy obowiązek zaspokojenia roszczeń takich osób podlega egzekucji administracyjnej. Osoby takie nie mogą żądać wszczęcia egzekucji administracyjnej jako wierzyciele egzekucyjni (por. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 15 marca 1999 r. IV SAB 168/98, LEX nr 48243, wyroki NSA w Warszawie: z dnia 9 maja 2001 r., IV SAB 175/00, LEX nr 55781, oraz z dnia 15 stycznia 2001 r., IV SAB 189/00, LEX nr 75547, Dariusz Ryszard Kijowski (red.), Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, opublikowano: LEX 2015). Zgodnie z art. 5 § 1 pkt. 1 ustawy wierzycielem może być jedynie podmiot administracji publicznej lub organ (instytucja) wykazujący funkcje władcze. Nie może zaś być nim ani osoba fizyczna, ani inny podmiot prawa prywatnego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2006 r., I SA/Wa 1162/05, LEX nr 193308).Wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest jedynie instytucją ściśle procesową, którego działania mają na ceku realizację interesu ogólnego, a nie jednostkowego, jak w postępowaniu cywilnym (por. wyrok WSA w Gliwicach z 25 maja 2011 r. III SA/Gl 2637/10, Legalis).

Na marginesie wskazać należy, że wbrew twierdzeniom skargi, podmiot uprawniony, na podstawie art. 6 § 1a ustawy nie jest także stroną postępowania egzekucyjnego i na mocy wymienionego przepisu służy jej wyłącznie uprawnienie, w przypadku bezczynności wierzyciela, do wniesienia skargi do organu wyższego stopnia i tylko w tym wąskim zakresie podmioty te uczestniczą w postępowaniu obejmującym bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności nakierowanych na wyegzekwowanie od zobowiązanego nałożonego tytułem wykonawczym obowiązku. Z uregulowania tego nie można wyprowadzić tezy, iż podmioty zainteresowane przeprowadzeniem egzekucji, w tym te, które brały udział w postępowaniu zakończonym decyzją nakładającą obowiązek, mają przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 stycznia 2020 r. II SA/Wr 679/19, LEX nr 2925836).

Ponieważ kodeks postępowania administracyjnego nie reguluje kwestii procesowej związanej z wnioskiem osoby nieuprawnionej w sytuacji, w której wniosek o wszczęcie egzekucji nie pochodzi od strony uprawnionej w rozumieniu art. 5 § 1 pkt 1 ustawy, organ, o ile jest właściwy do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, powinien odmówić jego wszczęcia na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.

W tym stanie rzeczy nie było podstaw do wszczęcia administracyjnego postępowania egzekucyjnego na wniosek skarżących i organ prawidłowo zastosował obowiązujące przepisy prawa odmawiając wszczęcia postępowania egzekucyjnego na wniosek skarżących.

Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 151 Ppsa należało skargę oddalić.

Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 Ppsa.