Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2037/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1, par. 2,
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 3 par. 1, art. 133 par. 1, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 128 ust. 1, ust. 2,  art. 169 ust. 5 pkt 2,
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
article: art. 17 ust. 1 pkt 19, pkt 20, art. 115 ust. 1,
journal: Dz.U. 2008 nr 115 poz 728
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art. 20, art. 38
journal: Dz.U. 2009 nr 92 poz 753
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w  województwie
article: art. 167 ust. 4,
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 7, art. 9, art. 77, art. 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Andrzej Kania, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi Gminy K. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dotacji; oddala skargę;


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z ... sierpnia 2012 r. wniesionej przez Gminę K. jest decyzja Ministra Finansów z dnia ... czerwca 2012 r. nr ... uchylająca decyzję Wojewody ... z dnia ... marca 2012 r. w części dotyczącej wskazania terminu, od jakiego nalicza się odsetki w sprawie i rozstrzygająca co do istoty sprawy w tym zakresie poprzez wskazanie, że naliczenie odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych następuje począwszy od... lutego 2012 r. do dnia dokonania zwrotu dotacji, w pozostałej zaś części utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ oparł swoje rozstrzygnięcie następującym stanie faktycznym.

W 2011 r. decyzjami Wojewody ... przyznano Gminie K. środki w wysokości:

1. ... zł z przeznaczeniem na realizację zadań w ramach rozdziału 85213 § 2030 - Składki na ubezpieczenia zdrowotne opłacane za osoby pobierające niektóre świadczenia z pomocy społecznej, niektóre świadczenia rodzinne oraz za osoby uczestniczące w zajęciach w centrum integracji społecznej oraz

2. ... zł z przeznaczeniem na realizację zadania w ramach rozdziału 85216 § 2030 – zasiłki stałe.

Na podstawie rocznego rozliczenia Gminy z przekazanej oraz wydatkowanej dotacji na realizację zadań z zakresu pomocy społecznej, przedłożonego do ... Urzędu Wojewódzkiego w O. stwierdzono nieprawidłowości w zakresie finansowania przez Gminę zadań własnych, dotyczących zasiłków stałych oraz składek od tych zasiłków w wysokości przekraczającej 80% kosztów realizacji zadań, finansowanych w ramach działu 852 Pomoc społeczna Rozdział 85213 § 2030 oraz 85216 § 2030.

Pismem z dnia ... lutego 2012 r. znak: ... Wojewoda ... poinformował Burmistrza Miasta i Gminy K., iż z analizy rozliczenia za rok 2011 wynika, iż Gmina nie zabezpieczyła wymaganych środków własnych w wysokości 20% kosztów całości zadania na realizację zadań w ramach rozdziałów 85213 § 2030 oraz 85216 § 2030. W związku z powyższym zwrócono się o wyjaśnienie zaistniałej sytuacji i zwrot nadmiernie pobranej dotacji w wysokości ... zł wraz z odsetkami.

W odpowiedzi Gmina K. pismem z dnia ... lutego 2012 r. wyjaśniła m.in., iż nie uwzględniła 20% wkładu własnego do dotacji na świadczenia pomocy społecznej w ww. rozdziałach z uwagi na to, iż planując budżet na 2011 rok opierała się na stanowisku Departamentu Finansowania Sfery Budżetowej Ministerstwa Finansów, który pismem z ... października 2010 r. znak: ... stwierdził, że: "przepisy art. 128 ust. 2 ustawy o finansach publicznych nie maja zastosowania do kwot dotacji przewidzianych na zasiłki stałe oraz opłacanie składek na ubezpieczenia zdrowotne wynikających z przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej".

Z uwagi na fakt, iż Gmina nie dokonała zwrotu nadmiernie pobranej dotacji, pismem z dnia ... marca 2012 r. Wojewoda ... zawiadomił Gminę K. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu dotacji celowej przyznanej w 2011 r. w dziale 852 rozdział 85213 § 2030 oraz 85216 § 2030.

Decyzją z ... marca 2012 r. znak: ... Wojewoda ... orzekł o zwrocie przez Gminę K. kwoty ... zł wraz z odsetkami (85213 § 2030 - kwota ... zł wraz z odsetkami, 85216 § 2030 - kwota ... zł wraz z odsetkami) w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych począwszy od ... lutego 2012 roku tj. od dnia stwierdzenia nieprawidłowego naliczenia ,jako pobranej w nadmiernej wysokości dotacji celowej z budżetu państwa na realizację zasiłków stałych oraz składek na ubezpieczenia zdrowotne opłacane za osoby pobierające zasiłki stałe.

W odwołaniu z dnia... kwietnia 2012 r. Gmina K. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz orzeczenie co do istoty sprawy, przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia lub umorzenie postępowania, wskazując iż uchwalona w 2009 r. ustawa o finansach publicznych wprowadziła nowe rozwiązania w zakresie udzielania jednostkom samorządu terytorialnego dotacji celowych na dofinansowanie zadań własnych bieżących i inwestycyjnych. Artykuł 128 ust. 2 cytowanej ustawy ustanowił mechanizm współfinansowania kwoty dotacji przez budżet państwa oraz budżety gmin. Zdaniem Gminy wejście w życie nowej ustawy nie powinno skutkować w zakresie zmian sposobu dotowania zasiłków oraz składek na ubezpieczenie społeczne i stosowania tej ustawy do zadań, które miały miejsce przed jej wejściem w życie. Bezpośredniemu stosowaniu nowej ustawy o finansach publicznych i art. 128 ust. 2 sprzeciwia się ponadto zasada zaufania do Państwa i stanowionego przez nie prawa (art. 2 Konstytucji), gwarantująca ochronę podmiotu w sytuacjach, w których rozpoczął on określone przedsięwzięcie na gruncie dotychczasowych przepisów, a uległy one zmianie w toku realizacji. W chwili rozpoczęcia realizacji przedsięwzięcia art. 128 ust. 2 nie obowiązywał, więc nie istniało wyraźnie zabronione przez prawo wykorzystywanie dotacji celowej w pełnej wysokości bez określonego wkładu własnego beneficjenta dotacji. Ponadto zdaniem Skarżącej art. 128 ust. 2 ustawy o finansach publicznych nie ma zastosowania do kwot dotacji przewidzianych na zasiłki stałe oraz opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne wynikających z przepisów o świadczeniach z opieki zdrowotnej.

Ponadto Skarżąca zarzuciła, iż organ w wydanej decyzji nie odniósł się do jej wniosków sformułowanych w piśmie z dnia ... lutego 2012 r. dotyczących ewentualnego rozłożenia na raty kwoty głównej i umorzenia odsetek, czym naruszył art. 7 i 77 k.p.a.

Decyzją z ... czerwca 2012 r. nr ..., Minister Finansów uchylił decyzję Wojewody ... z dnia ... marca 2012 r. w części dotyczącej wskazania terminu, od jakiego nalicza się odsetki w sprawie i rozstrzygnął co do istoty sprawy w tym zakresie wskazując, że naliczenie odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych następuje począwszy od ... lutego 2012 r. do dnia dokonania zwrotu dotacji, w pozostałej zaś części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Akceptując ustalony przez organ I instancji stan faktyczny i prawny sprawy uznał, iż stanowisko Gminy K. przedstawione w odwołaniu nie jest zasadne, natomiast zastosowanie przez organ I instancji postanowień art. 128 ustawy o finansach publicznych w niniejszej sprawie dotyczącej zadań własnych z zakresu pomocy społecznej było właściwe.

Organ wskazał, iż na podstawie art. 20 pkt 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale administracji publicznej w województwie, dodano do określonych w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej zadań własnych gmin o charakterze obowiązkowym: przyznawanie i wypłacanie zasiłków stałych oraz opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (art. 17 ust. 1 pkt 19 i 20 ustawy o pomocy społecznej). Zatem w obowiązującym stanie prawnym, przyznawanie i wypłacanie zasiłków stałych oraz opłacanie składek na ww. ubezpieczenie zdrowotne należą do zadań własnych Gminy i mają charakter obowiązkowy. Stosownie do art. 38 ust. 1 ww. ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie, jednostki samorządu terytorialnego otrzymują z budżetu państwa dotacje na realizację przejmowanych od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy zadań własnych, które dotychczas były realizowane przez:

1. jednostki administracji rządowej,

2. jednostki samorządu terytorialnego jako zadania z zakresu administracji rządowej.

Na mocy art. 38 ust. 3 ww. ustawy, w odniesieniu do zadań, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 19 i 20 ustawy zmienianej w art. 20 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawa, nie stosuje się art. 115 ust. 1 tej ustawy. W stanie prawnym obowiązującym do dnia 2 maja 2011 r. przepis ten stanowił, że jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa na dofinansowanie zadań własnych z zakresu pomocy społecznej, przy czym wysokość dotacji nie może przekroczyć 50% kosztów realizacji zadania, z zastrzeżeniem ust. 2. Z dniem 3 maja 2011 r., art. 115 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej uzyskał brzmienie: Jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa na dofinansowanie zadań własnych z zakresu pomocy społecznej, przy czym wysokość dotacji nie może przekroczyć 80% kosztów realizacji zadania, z zastrzeżeniem ust. 2.

Organ podkreslił, iż powyższe wyłączenie zastosowania w sprawach z zakresu ww. zadań dotyczyło wyłącznie art. 115 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Gdyby zatem nie powyższy zapis zawarty w art. 38 ust. 3 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r., w sprawie znalazłby niewątpliwe priorytetowe zastosowanie wskazany przepis ustawy o pomocy społecznej. Dopiero na mocy art. 12 ustawy z dnia 22 grudnia 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją ustawy budżetowej (Dz. U. Nr 291, poz. 1707), w ustawie z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie (Dz. U. Nr 92, poz. 753, z późn. zm.) w art. 38 ust. 3 otrzymał brzmienie:

W odniesieniu do zadań, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 19 i 20 ustawy zmienianej w art. 20 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie stosuje się art. 115 ust. 1 tej ustawy oraz art. 128 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1240 ze zm.).

Ponadto zdaniem Ministra Finansów, zawarty w uzasadnieniu odwołania zarzut naruszenia art. 167 ust. 4 Konstytucji RP w związku z art. 128 ust. 2 ustawy o finansach publicznych jest niezrozumiały tym bardziej, że przepis ten zaczął obowiązywać od 1 stycznia 2010 r. Organ wyjasnił, iż dotacje celowe zostały przyznane w 2011 r. (decyzjami Wojewody ...) i na ten rok budżetowy, na podstawie obowiązujących w 2011 r. przepisów. Niezasadne jest zatem stanowisko Strony, że w chwili rozpoczęcia realizacji zadania przez Gminę K. art. 128 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych nie obowiązywał.

Ustosunkowując się do zarzutu nieuwzględnienia wniosku Strony o rozłożenie nalezności na raty oraz odstąpienie od naliczania odsetek, ze względu na trudną sytuację finansową Gminy, Minister Finansów wskazał, iz powyższy wniosek nie jest objęty zakresem przedmiotowym sprawy i podlega załatwieniu w odrębnym postępowaniu.

Uchylając zaskarżoną decyzję w części dotyczącej naliczania odsetek i ponownie orzekając co do istoty sprawy w tym zakresie, Minister Finansów wyjaśnił, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie sprecyzowano na jakiej podstawie organ pierwszej instancji dokonał ustalenia terminu, od jakiego należało naliczyć odsetki od podlegającej zwrotowi kwoty. Minister Finansów uznał, że termin ten powinien stanowić dzień ... lutego 2012 r., tj. dzień doręczenia pisma określającego w sposób jednoznaczny kwotę pobranej w nadmiernej wysokości dotacji, oraz zawierającego wezwanie do jej zwrotu. Powyższe pismo dowodzi jednoznacznie o stwierdzeniu nieprawidłowego naliczenia dotacji.

W skardze z ... sierpnia 2012 r. Gmina K. - dalej: Skarżąca - wniosła m.in. o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1. naruszenie art. 128 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1240 ze zm.) w związku z art. 115 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) - polegające na zastosowaniu błędnej interpretacji powołanych powyżej przepisów prawa poprzez przyjęcie, iż wejście w życie z dniem 01.01.2010 r. powołanego artykułu powoduje zmianę w dotychczasowym sposobie dotowania, przyznawania i wypłacania zasiłków stałych i opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne,

2. niezastosowanie art. 167 ust. 4 Konstytucji RP, który stanowi, iż zmiany w zakresie kompetencji i zadań j.s.t. następują wraz z odpowiednimi zmianami w podziale dochodów publicznych, co nie znalazło odzwierciedlenia w rozpatrywanej sprawie,

3. naruszenie art. 7, art. 9, art. 77 oraz art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - poprzez niewyczerpujące i niedostateczne rozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności poprzez pominięcie interpretacji RIO w B. z dnia ....09.2010 r. ..., z której jednoznacznie wynika iż ustawa o pomocy społecznej nie nakłada ograniczeń w zakresie proporcji określających wielkość dotacji na zadania własne gmin przewidzianych w tej ustawie.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że okoliczności sprawy oraz zmiany stanu prawnego w trakcie realizacji zadania własnego przez Skarżącą uzasadniają odmienną interpretację, niż przyjęta przez Ministra Finansów. Uchwalona w 2009 r. ustawa o finansach publicznych wprowadziła nowe rozwiązania w zakresie udzielania jednostkom samorządu terytorialnego dotacji celowych na dofinansowanie zadań własnych bieżących i inwestycyjnych. Zdaniem Skarżącej regulacja z art.128 ust.2 ustawy o finansach publicznych nie może być stosowana/interpretowana w oderwaniu od brzmienia przepisów art. 115 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 38 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie ( Dz. U. z 2009 r. Nr 92, poz. 753 ze zm.). Zadania własne, na które Gmina K. otrzymała dotację od Wojewody ... wynikały ze zmian jakie nastąpiły z uchwaleniem w/w ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie, która zaczęła obowiązywać od 1 sierpnia 2009 r. Zdaniem Skarżącej rozpoczęcie obowiązywania z dniem 1 stycznia 2010 r. ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1240 ze zm.) nie powinno skutkować w zakresie zmian sposobu dotowania zasiłków oraz składek na ubezpieczenie społeczne i stosowania tej ustawy do zadań, które miały miejsce przed jej wejściem w życie.

Skarżąca stwierdziła, iż zgodnie z art. 167 ust. 4 Konstytucji RP "zmiany w zakresie zadań i kompetencji j.s.t. następują wraz z odpowiednimi zmianami w podziale dochodów publicznych." Taka sytuacja miała miejsce w powyższej sprawie. Do czasu wejścia w życie ustawy z dnia 23.01.2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie, która zaczęła obowiązywać z dniem 1.08.2009 r. zadania te były realizowane prze j.s.t. jako zadania z zakresu administracji rządowej i j.s.t. otrzymywały dotacje w pełnej wysokości. Przekazanie tych zadań po zmianie przepisów jako zadań własnych samorządu powinno się odbyć z zachowaniem reguł określonych w art. 167 ust. 4 Konstytucji RP, tj. "wraz z odpowiednimi zmianami w podziale dochodów publicznych."

Uzasadniając natomiast zarzut błędnego określenia terminu, od którego naliczane są odsetki, Skarżąca wskazała, iż zgodnie z art. 169 ust. 5 pkt 2 ustawy o finansach publicznych odsetki nalicza się począwszy od dnia stwierdzenia nienależnie pobranej dotacji. Stwierdzenie "nienależnie pobrana dotacja" rozumieć należy jako rozstrzygnięcie zawarte w decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa,v.art.145§1 p.p.s.a.).

Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego.

Zgodnie z art.134§1 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami skargi.

Sąd rozpoznając skargę korzysta ze wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego, gdyż rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, w granicach kompetencji przysługujących na podstawie ww. ustaw sądowi administracyjnemu, Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona, bowiem decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest orzeczenie o obowiązku zwrotu przez Gminę K. kwoty ... zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych począwszy od ... lutego 2012 roku tj. od dnia stwierdzenia nieprawidłowego naliczenia - jako pobranej w nadmiernej wysokości dotacji celowej z budżetu państwa na realizację zasiłków stałych (... zł) oraz składek na ubezpieczenia zdrowotne opłacane za osoby pobierające zasiłki stałe (... zł).

Jak wynika z ustalonego przez organy orzekające i niekwestionowanego przez skarżącą Gminę stanu faktycznego sprawy w 2011 r. decyzjami ... przyznano Gminie K. środki w wysokości:

1. ... zł z przeznaczeniem na realizację zadań w ramach rozdziału 85213 § 2030 - Składki na ubezpieczenia zdrowotne opłacane za osoby pobierające niektóre świadczenia z pomocy społecznej, niektóre świadczenia rodzinne oraz za osoby uczestniczące w zajęciach w centrum integracji społecznej oraz

2. ... zł z przeznaczeniem na realizację zadania w ramach rozdziału 85216 § 2030 – zasiłki stałe.

Gmina na realizację ww. zadań z zakresu pomocy społecznej wydatkowała łącznie ... zł tj. w przypadku zasiłków stałych (Rozdział 85216 § 2030) kwotę ... zł, w przypadku składek od tych zasiłków ( Rozdział 85213 § 2030) kwotę ... zł, pokrywając koszty zadań w całości ze środków pochodzących z dotacji celowej otrzymanej od Wojewody ....

Skarżąca kwestionuje obowiązek pokrycia 20% kosztów realizacji ww. zadań ze środków własnych. Stanowisko Skarżącej nie jest prawidłowe.

Z dniem 1 stycznia 2010r. weszła w życie ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240), która w przepisie art.128 ust.1 stanowi, że "Udzielanie dotacji celowych dla jednostek samorządu terytorialnego określają odrębne ustawy", a w ust.2, że " Kwota dotacji na dofinansowanie zadań własnych bieżących i inwestycyjnych nie może stanowić więcej niż 80% kosztów realizacji zadania, chyba, że odrębne ustawy stanowią inaczej."

Stosownie do art. 17 ust.1 pkt 19 i 20 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j.t.Dz.U. z 2008 r. Nr 115, poz.728 ze zm.) przyznawanie i wypłacanie zasiłków stałych oraz opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych są od 1 sierpnia 2009 r. zadaniami własnymi gminy o charakterze obowiązkowym.

Zadania te stały się zadaniami własnymi gminy na mocy ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie (Dz.U. Nr 92, poz.753 ze zm., dalej: ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r.), która artykułem 20 wprowadziła zmiany do ustawy o pomocy społecznej, dodając w art.17 tej ustawy zawierającym katalog zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym w zakresie pomocy społecznej, punkty 19 i 20 w brzmieniu:

19) przyznawanie i wypłacanie zasiłków stałych;

20) opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Zmiany te weszły w życie 1 sierpnia 2009 r.

Przed wprowadzeniem powyższej zmiany do ustawy o pomocy społecznej gminy wykonywały te zadania jako zadania z zakresu administracji rządowej.

Art. 38 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2009 r. do dnia 1 stycznia 2012 r. w ust.1 i 2 stanowił, że jednostki samorządu terytorialnego otrzymują z budżetu państwa dotacje na realizację przejmowanych od dnia wejścia w życie ustawy zadań własnych, które dotychczas były realizowane przez:

1) jednostki administracji rządowej;

2) jednostki samorządu terytorialnego jako zadania z zakresu administracji rządowej.

Dotacje te są ustalone zgodnie z zasadami przyjętymi w budżecie państwa do określania wydatków podobnego rodzaju.

W ust. 3 powyższy przepis wyłączał w odniesieniu do zadań, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 19 i 20 ustawy o pomocy społecznej stosowanie art. 115 ust. 1 tej ustawy.

Należy podkreślić, że przywołany przepis art.38 ust.1 i 2 stanowił, że jednostki samorządu terytorialnego otrzymują z budżetu państwa dotacje na realizację przejmowanych od dnia wejścia w życie ustawy zadań własnych ustalone zgodnie z zasadami przyjętymi w budżecie państwa do określania wydatków podobnego rodzaju, nie stanowił natomiast, że będą to dotacje, które w 100% pokryją koszty wykonywanych zadań.

Na marginesie rozpoznawanej sprawy, Sąd przypomina, że od dnia wejścia w życie ustawy o pomocy społecznej, tj. od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 3 maja 2011 r., stosownie do art.115 ust.1 tej ustawy jednostki samorządu terytorialnego mogły otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa na dofinansowanie zadań własnych z zakresu pomocy społecznej w wysokości do 50% kosztów realizacji zadania ( poza wyjątkami przewidzianymi w ustawie). Od 3 maja 2011 r. próg 50% został podwyższony do 80%. Przepis art.115 ust.1 ustawy o pomocy społecznej nie miał i nie ma zastosowania do zadań określonych w art.17 ust.1 pkt 19 i 20.

Ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. została zmieniona ustawą z dnia 22 grudnia 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją ustawy budżetowej (Dz.U.Nr 291, poz. 1707). Nowe brzmienie otrzymał między innymi ust.3 art.38. Od 1 stycznia 2012 r. stosownie do art.38 ust.3 ustawy z 23 stycznia 2009 r. w odniesieniu do zadań, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 19 i 20 ustawy o pomocy społecznej nie stosuje się art. 115 ust. 1 tej ustawy oraz art. 128 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240, z późn. zm.).

Jak wynika z wyżej przedstawionych przepisów w roku 2011, którego dotyczy rozliczenie dotacji nie obowiązywał przepis, który wyłączałby w odniesieniu do przedmiotowych dotacji stosowanie art.128 ust. 2 ustawy o finansach publicznych, który to przepis określa górny limit procentowy dofinansowania kosztów realizacji zadań własnych bieżących i inwestycyjnych jednostek samorządu terytorialnego dotacją celową udzieloną z budżetu państwa na poziomie maksymalnie 80% kosztów realizacji zadania. Wyjątki od tej generalnej zasady mogą określić jedynie "odrębne ustawy". Należy zauważyć, że żaden z przepisów ustawy o pomocy społecznej nie określa, że udział procentowy dofinansowania zadań określonych w art.17 ust.1 pkt 19 i 20 środkami dotacji celowej z budżetu państwa powinien być wyższy niż 80% kosztów realizacji zadania.

Tak więc przepis art.128 ust.2 ustawy o finansach publicznych miał zastosowanie do dotacji , których rozliczenie stanowi przedmiot niniejszego postępowania.

Należy podkreślić, że ustawa o finansach publicznych z 2009 roku obowiązuje od 1 stycznia 2010 r., a dotacja będąca przedmiotem tego postępowania została udzielona w 2011 r., czyli po roku obowiązywania art.128 ust.2 ustawy o finansach publicznych.

Z wyżej wyłożonych przyczyn podniesiony przez Skarżącą zarzut naruszenia przez organy orzekające przepisu art.128 ust.2 ustawy o finansach publicznych jest nieuzasadniony.

Za nieuzasadniony Sąd uznał również zarzut naruszenia art. 167 ust.4 Konstytucji RP, który stanowi, że zmiany w zakresie zadań i kompetencji jednostek samorządu terytorialnego następują wraz z odpowiednimi zmianami w podziale dochodów publicznych. Jak wyżej wskazano, dodanie gminom dodatkowych zadań określonych w art.17 ust.1 pkt 19 i 20 ustawy o pomocy społecznej, spowodowało przyznanie dotacji na ich realizację, z tym , że w wysokości nie wyższej niż 80% kosztów realizacji zadań.

Odnosząc się do zarzutu ustalenia przez Ministra Finansów nieprawidłowej daty początkowej naliczania odsetek za zwłokę, które stosownie do art.169 ust.5 pkt 2 ustawy o finansach publicznych nalicza się począwszy od dnia stwierdzenia nienależnie pobranej dotacji, Sąd stwierdza, iż stanowisko skarżącej zgodnie z którym stwierdzenie takie należy rozumieć jako rozstrzygnięcie zawarte w decyzji organu I instancji jest nieuzasadnione. Stwierdzenie, że dotacja została pobrana nienależnie może być efektem np. prowadzonej kontroli prawidłowości otrzymania czy wykorzystania dotacji i przybrać formę pisma wzywającego stronę do zwrotu nienależnie pobranej dotacji, co miało miejsce w rozpoznanej sprawie. Uzasadnione jest naliczenie odsetek od daty doręczenia stronie wezwania do zwrotu dotacji, bowiem już od tej daty strona powinna liczyć się z obowiązkiem jej zwrotu.

Nieuzasadnione są również zarzuty naruszenia przepisów art. 7, 9, 77 i 107 kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu postępowanie dowodowe w sprawie zostało przeprowadzone prawidłowo i doprowadziło do ustalenia nie kwestionowanego przez skarżącą stanu faktycznego w zakresie wysokości pobranej dotacji oraz faktu nie przeznaczenia przez skarżącą środków własnych na pokrycie 20% kosztów realizacji zadań. Nie jest naruszeniem wskazanych przez stronę przepisów postępowania nie wzięcie pod uwagę przez organy orzekające treści otrzymanych uprzednio przez stronę błędnych interpretacji przepisów dokonanych np. przez RIO w B. Należy wskazać, że organy orzekające w postępowaniu administracyjnym mają obowiązek kierować się brzmieniem przepisów, a nie nieposiadającymi mocy prawnej interpretacjami przepisów. Decyzja oraz jej uzasadnienie zawierają określone przez art.107 k.p.a. elementy. Sąd nie stwierdził również, aby w trakcie postępowania doszło do naruszenia określonej w art.9 k.p.a. zasady informowania stron.

Dlatego Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę.