Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2936/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 20 ust. 4, art. 35 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia del. WSA Czesława Nowak – Kolczyńska Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2015r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 2232/12 w sprawie ze skargi [...] Spółki z o.o. w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

II OSK 2936 / 13

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 17 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] sp. z o.o. w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2012r ., utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2012 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zmieniającej ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. Prezydent Miasta Stołecznego Warszawy zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w W. zespołu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z częścią handlowo – usługowo – biurową i garażami wraz z układem komunikacyjnym, parkingami, zielenią i małą architekturą na terenie działki nr ew. [-D-] i [-A-] oraz na części działek nr ew. [-B-] i [-C-] z obrębu [...] położonych w rejonie ulic S., B. i S. w W.

Następnie decyzją z dnia [...] września 2009 r. Prezydent Miasta Stołecznego Warszawy na podstawie art. 36a ust. 1, art. 28, art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 4 oraz art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) zmienił powyższą decyzję w ten sposób, że zatwierdził zamienny projekt budowlany dla [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w W. zespołu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z częścią handlowo – usługowo – biurową i garażami wraz z układem komunikacyjnym, parkingami, zielenią i małą architekturą na terenie działek nr ew. [-D-] oraz nr ew. [-B-] i [-C-]/2 z obrębu [...] położonych w rejonie ulic S., B. i S. w W. i pozwolił na budowę ww. inwestycji według projektu budowlanego zamiennego.

Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] września 2009 r. złożyła [...] sp. z o.o. w W.

Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 K.p.a. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] września 2009 r., uznając, że nie jest ona dotknięta żadną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 K.p.a.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Spółka [...].

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego decyzja objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności nie jest dotknięta żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. Przywołując treść art. 36a oraz art. 32 i art. 35 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym), organ II instancji stwierdził, że inwestor spełnił wszystkie wymogi zawarte w tych przepisach. Organ wskazał, iż decyzja z dnia [...] września 2009 r. wprowadziła w decyzji z dnia [...] sierpnia 2005 r. o pozwoleniu na budowę następujące zmiany:

– wyłączono z zakresu opracowania działkę nr. ew. [-A-],

– zmieniono układu obsługi komunikacyjnej działki nr. ew. [-D-], poprzez:

a) zlikwidowanie przejazdu przez działkę nr ew. [-A-],

b) zlikwidowanie ogólnodostępnych miejsc parkingowych na działce nr ew. [-A-],

c) zaprojektowano objazd wokół budynku A,

– zmniejszono intensywność zabudowy,

– zmniejszono ilość miejsc parkingowych,

– zlikwidowano budynek garażowy o wysokości ośmiu kondygnacji i zastąpiono go budynkiem mieszkalnym siedmiokondygnacyjnym,

– zmniejszono powierzchnie usług, handlu i biur w budynkach na rzecz powierzchni mieszkaniowej,

– zmniejszono wysokość budynków (z ośmiu do siedmiu i sześciu kondygnacji).

Ponadto organ odwoławczy stwierdził, iż w dacie wydania decyzji z dnia [...] września 2009 r. działka nr [-D-] była objęta postanowieniami uchwały Rady m. st. Warszawy z dnia 29 maja 2008 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Stegien, zaś planowana inwestycja spełniała wymagania planu, co do rodzaju zabudowy, intensywności zabudowy, maksymalnej wysokości budynków, obowiązku zachowania powierzchni biologicznie czynnej i geometrii dachów budynków. Poza tym kontrolowana w postępowaniu nadzorczym decyzja nie narusza przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. – dalej zwanego rozporządzeniem). Wskazując zaś na powyższe, a także na fakt, że objęta wnioskiem decyzja została wydana w dniu [...] września 2009 r., zaś koncepcja zagospodarowania sąsiedniej działki o nr ew. [-E-] powstała dopiero w marcu 2011 r., organ podkreślił, że nie doszło również do naruszenia art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, bowiem trudne do przewidzenia w dniu jej wydania było czy, kiedy i jaki obiekt zostanie zaprojektowany na działce sąsiedniej o nr ew. [-E-].

Skargę na powyższą decyzję złożyła Spółka "[...]", wnosząc o uchylenie jej oraz decyzji organu I instancji. Skarżonej decyzji zarzucono naruszenie: art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 34 ust. 3 i art. 35 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, a także § 12 ust. 1, § 13 ust. 1, § 44, § 57, § 60 ust. 1 i § 204 ust. 5 rozporządzenia oraz § 28 ust. 5, 6 i 7 Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego z dnia 29 maja 2008 r. i art. 6, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. Nadto w piśmie procesowym z dnia 18 czerwca 2013 r. skarżąca powołując się na sporządzoną na zlecenie Spółki opinię, zarzuciła inwestorowi realizację inwestycji niezgodnie z pozwoleniem na budowę i z istotnymi odstępstwami od zatwierdzanego projektu budowlanego.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe argumenty przedstawione w skarżonej decyzji.

Oddalając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił nieważnościowy tryb prowadzonego w sprawie postępowania. Przechodząc do analizy art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Sąd podał, że o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz skutki ekonomiczne lub gospodarcze wywołane decyzją.

Sąd pierwszej instancji podzielił ustalenia organów, że decyzja Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] września 2009 r. nie jest dotknięta żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. Podstawą prawną tej decyzji był art. 36a Prawo budowlanego. Zmiany w stosunku do zatwierdzonego decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. projektu budowlanego dotyczyły likwidacji budynku garażowego o wysokości ośmiu kondygnacji i zastąpienie go budynkiem mieszkalnym siedmiokondygnacyjnym, zmniejszenia powierzchni usług, handlu i biur w budynkach na rzecz powierzchni mieszkalnej oraz zmniejszenia wysokości budynków z ośmiu do siedmiu i sześciu kondygnacji. Pozostałe warunki zawarte w zmienianej decyzji z [...] sierpnia 2005 r. pozostały bez zmian.

Jak podkreślił Sąd, prowadzący postępowanie na podstawie art. 36a Prawa budowlanego organ ma obowiązek stosować przepisy art. 32- 35 odpowiednio do zakresu zmian, nie zaś prowadzić ponownie postępowanie co do całego zamierzenia inwestycyjnego. Prezydent m. st. Warszawy, prowadząc postępowanie o zmianę pozwolenia na budowę był związany wcześniejszą, ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r., a więc nowe postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu zamiennego dotyczyć mogło jedynie zmian wprowadzonych do tego projektu. Ponieważ wydanie decyzji zmieniającej na podstawie art. 36 ust. 1 Prawa budowlanego podlega tym samym rygorom, co wydanie pozwolenia na budowę (art. 32-35 ustawy), organ wydający ją musi zbadać, czy będzie ona zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wydaną wcześniej decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, czy wnioskowany zakres zmian w decyzji o zmianie pozwolenia na budowę nie przekracza tego, co było przedmiotem ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, i czy nie należy wystąpić w związku z tym o wydanie nowej decyzji w tym zakresie.

W niniejszej sprawie projekt zamienny nie przewidywał innego usytuowania obiektów niż projekt pierwotny, zmniejszał tylko wysokość budynków i przeznaczenie lokali w budynkach. Z tych też względów, prowadząc postępowanie nadzorcze, organy miały obowiązek zweryfikować jedynie decyzję zatwierdzającą projekt zamienny pod kątem wad z art. 156 § 1 K.p.a. W ocenie Sądu słusznie organy uznały, że decyzja badana nie jest dotknięta żadną z nich.

Analizując zarzuty skargi, Sąd pierwszej instancji stwierdził, nie doszło do naruszenia § 13 rozporządzenia, bowiem przepis ten określa sposób ustalania odległości budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów. Może mieć zastosowanie tylko, gdy jedna z nieruchomości jest już zabudowana, dopuszczając możliwość jego zastosowania w przypadku budowy budynku wyższego niż 35 m, gdy sąsiednia nieruchomość jest jeszcze niezabudowana i nawet, gdy jej właściciel nie ma sprecyzowanych planów inwestycyjnych. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie zaistniała, a zatem § 13 rozporządzenia w ogóle nie miał zastosowania w stosunku do działki o nr. ew. [-E-].

Ponadto w treści zaskarżonej decyzji organ wskazał, że opis do projektu zagospodarowania terenu oraz analiza zacienienia projektowanej zabudowy na działce o nr ew. [-D-] przez zakładaną zabudowę na działce o nr ew. [-E-] oraz analiza przesłaniania zakładanej zabudowy na działce o nr ew. [-E-] przez projektowaną zabudowę na działce o nr ew. [-D-], przeprowadzona analiza "linijki słońca" dla całego projektowanego zespołu w relacji z zakładaną na działce o nr ew. [-E-] wykazuje prawidłowe nasłonecznienie wszystkich mieszkań projektowanej zabudowy – 3 godziny w przedziale czasowym od godziny 7 do godziny 17 w dniach równonocy 21 marca i 21 września. Projektowane budynki nie zacieniają istniejącej w sąsiedztwie zabudowy, w tym zakładanej zabudowy na działce o nr ew. [-E-] z uwagi na lokalizację względem stron świata. Wskazano, że z przeprowadzonej analizy przesłaniania dla całego projektowanego zespołu w relacji z zakładaną zabudową działki o nr ew. [-E-], sytuacja przesłaniania dla lokali mieszkalnych w zakładanej zabudowie na działkach o nr ew. [-E-] nie występuje, a projektowane budynki nie przesłaniają istniejącej w sąsiedztwie zabudowy.

Odnosząc się z kolei do zarzutu błędnych sumarycznych wyliczeń całkowitych powierzchni nadziemnych budynków w oparciu o wszystkie zamieszczone w projekcie rysunki i rzuty, Sąd wyjaśnił, iż dokumentacja zatwierdzona decyzją Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] września 2009 r. została podpisana przez mgr inż. arch. T. S. oraz mgr inż. arch. P. B., czyli osoby posiadające uprawnienia do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w specjalności architektonicznej bez ograniczeń oraz zawiera ona oświadczenie projektantów, zgodnie z którym przedmiotowy zamienny projekt budowlany jest zgodny z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Organ w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę orzeka w oparciu o zatwierdzoną dokumentację projektową, zaś – stosownie do art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego – za prawidłowość sporządzonego projektu odpowiada sporządzający go projektant. Wykazanie zaś, że projektanci i sprawdzający w przedmiotowych dopuścili się poświadczenia nieprawdy lub ich oświadczenia zostały sfałszowane, może ewentualnie stanowić podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2009 r.

Ponadto Sąd nie podzielił zarzutu, że weryfikowana decyzja narusza w sposób rażący art. 34 Prawa budowlanego. Prawo budowlane w art. 34 ust. 3 pkt 1 przewiduje, iż projekt budowlany powinien zawierać m. in. obrys istniejących i projektowanych obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu, związanych z planowaną inwestycją, a nie tych mających ewentualnie powstać w przyszłości na sąsiednich działkach. W związku z tym zasadnie organy uznały, iż bliżej nieokreślone i niemające nieskonkretyzowanej (także prawnie) formy zamierzenie inwestycyjne na innej działce nie może stanowić podstawy do podważenia legalności postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Jak podkreślił Sąd słowo "projektowane" użyte w art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego odnosi się do obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu związanych z planowaną inwestycją, a nie z inwestycją mającą ewentualnie powstać w przyszłości na sąsiedniej działce. Nadto sąsiednia działka o nr ew. [-E-] w dacie wydania kontrolowanej w postępowaniu nadzorczym decyzji stanowiła własność Skarbu Państwa i nie było wobec niej żadnych planów jej zabudowy. Tak więc nie można zarzucić organowi, iż wydając w 2005 i w 2009 r. decyzję o pozwoleniu na budowę naruszył przepisy prawa, bowiem plany związane z zabudową działki o nr. ew. [-E-] powstały dopiero w 2011 r., kiedy to skarżąca Spółka stała się jej wieczystym użytkownikiem.

Odnosząc się zaś do zarzutów pisma procesowego skarżącej spółki z dnia 18 czerwca 2013 r., Sąd podkreślił, że dotyczą one realizacji inwestycji, a nie objętej kontrolą sądu decyzji, a więc zarzuty zgłoszone w tym piśmie nie mogą mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Ze wskazanych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył [...] sp. z o.o. w W., zaskarżając go w całości i zarzucając mu:

I. rażące naruszenie prawa materialnego, tj.

1. art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż GINB prawidłowo ocenił, że decyzja Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] września 2009 r. zmieniająca ostateczną decyzję nr [...], znak [...] (dalej: "Decyzja nr [...]") nie jest dotknięta żadną z kwalifikowanych wad prawnych ujętych w tym przepisie, podczas gdy Decyzja nr [...] rażąco narusza niżej wymienione przepisy prawa:

a. art. 5 ust. 1 pkt. 9 oraz art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, poprzez:

• nieuwzględnienie planowanej budowy przewidzianej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na nieruchomości położonej przy ulicy S. w W., Dzielnica [...] m. st. Warszawy, województwo mazowieckie, stanowiącej działkę gruntu oznaczoną numerem ewidencyjnym [-E-] z obrębu ewidencyjnego [...] o powierzchni 6.115 m2, dla której Sąd Rejonowy dla Warszawy Mokotowa w Warszawie VII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze [...] (dalej "Działka nr [-E-]"),

• brak zgodności Projektu budowlanego i jego załączników z ustaleniami Planu Miejscowego,

• błędne i nieprawdziwe ustalenie, iż budowane na Działce nr [-D-] budynki nie będą przesłaniać ani zacieniać planowanych budynków na Działce nr [-E-],

b. § 12 ust. 1, § 13 ust. 1, § 44, § 57 ust. 1, § 60 ust. 1 oraz § 204 ust. 5

rozporządzenia poprzez:

• błędne i nieprawdziwe ustalenie, iż budowane na Działce nr [-D-] budynki nie będą przesłaniać ani zacieniać planowanych budynków na Działce nr [-E-],

• niewłaściwe usytuowanie Zespołu zabudowy budowanym na Działce nr [-D-],

• obniżenie przydatność użytkowania Inwestycji na Działce nr [-E-],

c. § 28 ust. 5, 6 i 7 Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Stegnie - Uchwały Rady m. st. Warszawy nr XXXIV/1020/2008 z dnia 29 maja 2008 r. poprzez:

• przekroczenie w projekcie budowlanym wskaźnika maksymalnej intensywności zabudowy dla Działki nr [-D-],

• błędne ustalenie faktycznej powierzchni całkowitej części nadziemnej Zespołu zabudowy.

2. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z:

a. art. 20 ust. 4 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 81 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię i bezzasadne przyjęcie, iż organ w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę orzeka wyłącznie w oparciu o zatwierdzoną dokumentację projektową bez możliwości weryfikacji jej prawidłowości, podczas gdy:

• istnienie odpowiedzialności projektantów za prawidłowość sporządzonego przez nich projektu (art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego) nie zwalnia organów administracji z obowiązków wynikających z przepisu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego,

• to uchybienia dokumentacji projektowej spowodowały, iż Decyzja nr [...] wydana została z rażącym naruszeniem prawa, a w konsekwencji, to na tych uchybieniach opierała się znaczna część zarzutów skarżącej.

b. art. 5 ust. 1 pkt 9 art. 30 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 35 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię i bezzasadne przyjęcie, iż organ wydający Decyzję nr [...] nie miał obowiązku uwzględniania ewentualnej przyszłej zabudowy Działki nr [-E-], podczas gdy Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Stegien - Uchwała Rady m. st. Warszawy nr XXXIV/1020/2008 z dnia 29 maja 2008 roku, jednoznacznie określa przeznaczenie Działki nr [-E-] jako działki pod "zabudowę mieszkaniową wielorodzinną i usług" oraz wskazuje dopuszczalne parametry tej zabudowy, które powinny być brane pod uwagę zarówno przez Spółdzielnię, jak i organ wydający Decyzję nr [...].

II. rażące naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 141 § 4 zd. 1 P.p.s.a. poprzez:

1. niewyjaśnienie na jakiej podstawie faktycznej i prawnej WSA przyjął, iż organy

administracji słusznie uznały, że Decyzja nr [...] nie jest dotknięta żadną z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a., a w szczególności:

• nieodniesienie się przez WSA do przedstawionych przez Skarżącą argumentów i dowodów,

• bezkrytyczne, dosłowne przytaczanie ('powtarzanie') przez WSA stanowiska GINB zawartego w zaskarżonej decyzji, bez wskazania własnej oceny tego stanowiska,

2. nieodniesienie się do pozostałych podnoszonych w skardze zarzutów naruszenia przez GINB przepisów postępowania, tj.: przepisów art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a.

Wskazując na powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o należnych skarżącej kosztach postępowania za wszystkie instancje.

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] wnosząc o jej oddalenie.

Pismem z dnia 5 marca 2014 r. strona skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z dokumentów, tj. operatu geodezyjnego sporządzonego przez uprawnionego geodetę inż. S. M. (biegłego sądowego w zakresie geodezji z listy biegłych sądowych Sądu Okręgowego Warszawa- Praga w Warszawie) dotyczącego powierzchni zabudowy budynku "C" oraz powierzchni całkowitej nadziemnej budynku "C" wchodzącego w skład zespołu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z częścią handlowo - usługowo - biurową i garażami wraz z układem komunikacyjnym, parkingami, zielenią i małą architekturą na terenie działki nr [-D-]/1 oraz "Opinii o parametrach i wskaźnikach budynku C realizowanego na działce nr ewid. [-D-]/1 przez "[...]" sporządzonej przez mgr inż. arch. M. M. (biegła sądowa w zakresie architektury z listy biegłych sądowych Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie).

Pełnomocnik inwestora w piśmie procesowym z dnia 9 czerwca 2015 r. nawiązując do złożonych przez stronę skarżącą pism i dokumentów przedstawił swe stanowisko podtrzymując dotychczasową argumentację, a nadto załączył decyzję Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej Pomorskiej Okręgowej izby Architektów RP, którą to decyzją odmówiono uchylenia decyzji umarzającej postępowanie wyjaśniające wydanej przez Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej Mazowieckiej Okręgowej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...].10.2013r. Powyższa decyzja wydana została wskutek postanowienia Krajowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej z dnia [...].04.2014 r. wznawiającego postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej Mazowieckiej Okręgowej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...].10.2013r. z zakresu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie przeciwko arch. T. S.

W piśmie z dnia 2 lipca 2015 r. strona wnosząca kasację " ...na podstawie art. 125 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 192 p.p.s.a. ..." wniosła o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu zakończenia postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową Warszawa Śródmieście - Północ w Warszawie pod sygn. akt [...], w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa z art. 271 § 1 k.k. Zdaniem pełnomocnika strony skarżącej uwzględnienie powyższego wniosku jest uzasadnione dopuszczeniem w ramach postępowania przygotowawczego dowodu z opinii biegłego z zakresu architektury na okoliczność czy zamienny projekt budowlany był zgodny z obowiązującymi przepisami prawa oraz zasadami wiedzy technicznej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest bezzasadna.

Stosownie do przepisu art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, określoną w § 2 tego przepisu. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania, dlatego Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się do oceny powołanych w skardze kasacyjnej podstaw, które wyżej przytoczono.

Rozpoznając na rozprawie w dniu 7 lipca 2015 r. wniosek strony skarżącej o zawieszenie postępowania sądowego Naczelny Sąd Administracyjny wniosek ten oddalił, wobec braku zaistnienia dyspozycji art. 125 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Podkreślić trzeba, iż kontrolowane w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne toczyło się w nadzwyczajnym trybie administracyjnym, tj. w trybie stwierdzenia nieważności. Organy prowadzące to postępowanie dokonywały oceny ostatecznej decyzji administracyjnej w świetle wystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a., uwzględniając stan prawny i faktyczny istniejący na dzień wydania decyzji badanej, a więc na dzień [...] września 2009 r. Nie było, zatem ich rzeczą dokonanie ponownej analizy okoliczności sprawy wszczętej wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę, bowiem te zostały ocenione w ostatecznej decyzji kończącej to postępowanie. Przedmiotem niniejszej sprawy było stwierdzenie, czy podejmując decyzję badaną, organ nie dopuścił się takiego uchybienia przepisom prawa, które uczyniłyby koniecznym usunięcie jej z obrotu prawnego ze skutkiem wstecznym, ze względu na wagę tych naruszeń. Jak trafnie przy tym zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, kluczowe w tym zakresie znaczenie ma przesłanka wydania decyzji z "rażącym naruszeniem prawa", o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Odwołując się do szerokiej analizy tego wymogu w świetle poglądów doktryny, jak i orzecznictwa zaprezentowanej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, podkreślić jedynie należało, iż nie każde naruszenie prawa przez organ wydający kontrolowaną w postępowaniu nieważnościowym decyzję może być podstawą stwierdzenia jej nieważności. Musi ono nosić cechy naruszenia kwalifikowanego – "rażącego", tj. oczywistego, niebudzącego wątpliwości, bezspornego, pewnego, łatwego do stwierdzenia poprzez porównanie treści naruszonego przepisu z ustalonym w sprawie stanem faktycznym. Dopiero ustalenie, iż określony przepis prawa został naruszony w ten sposób pozwala organowi na dalsze badanie tej decyzji w kontekście skutków ekonomicznych i gospodarczych.

Wskazując na powyższe, należało podzielić ocenę Sądu pierwszej instancji, iż decyzja Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] września 2009 r. nie jest obciążona żadną z kwalifikowanych wad z art. 156 § 1 K.p.a., w tym wymienioną w pkt 2 tego przepisu. Stanowisko Sądu pierwszej instancji znajduje swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu kontrolowanego wyroku, które spełnia wymagania stawiane przez art. 141 § 4 P.p.s.a., w tym zawiera podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Trudno też przyjąć, aby wykładnikiem prawidłowości wyjaśnienia podstawy prawnej było kontestowanie przez Sąd stanowiska organu odwoławczego, skoro Sąd pierwszej instancji podzielił wyrażony przez niego pogląd. Z tych też przyczyn naruszenie ww. przepisu w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. należało uznać za nieskuteczne, bowiem pominięcie w uzasadnieniu wyroku rozważań dotyczących zarzutów niezasadnych w ocenie Sądu nie stanowi uchybienia przepisom postępowania sądowoadministracyjnego o istotnym wpływie na wynik sprawy. Jeżeli, wyczerpujące przedstawienie i wyjaśnienie podstawy prawnej zamyka zagadnienie stanu prawnego sprawy, to tym bardziej zbędne jest ustosunkowanie się do tych argumentów skargi, które pozostają bez związku z istotą normy prawnej, której prawidłowość interpretacji i zastosowania przez organ stanowi przedmiot kontroli sądu administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2014 r. sygn. akt II GSK 1896/13, LEX nr 1646741).

Z tej też przyczyny jako chybiony należało ocenić zarzut naruszenia przepisu postępowania art. 141 § 4 zdanie pierwsze P.p.s.a. postawionego w kasacji jako zarzut samodzielny oraz w powiązaniu z art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a.

Nie podlegał uwzględnieniu również zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z art. 20 ust. 4 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 81 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Stwierdzić trzeba, iż wbrew zarzutom autora kasacji, Sąd pierwszej instancji nie formułował kategorycznych twierdzeń, iż organ w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę orzeka wyłącznie na podstawie zatwierdzonej dokumentacji projektowej bez możliwości jej weryfikacji na podstawie innych dokumentów. Pogląd taki stanowi nadmierne uproszczenie rozumienia instytucji postępowania nieważnościowego oraz sposobu przygotowania przez inwestora dokumentacji projektowej, zatwierdzonej przez organ architektoniczno – budowlany. Po pierwsze przypomnieć trzeba, iż ocena organów prowadzących niniejsze postępowanie nadzwyczajne odnosi się do stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania decyzji w postępowaniu jurysdykcyjnym. Nie mają, zatem dla przedmiotowego postępowania znaczenia jakiekolwiek późniejsze zmiany w tym zakresie, w tym ustalenie czy obiekt budowlany został zrealizowany zgodnie z projektem budowlanym. Po drugie, trafnie Sąd pierwszej instancji podkreślał, że projekt budowlany musi zostać sporządzony przez osoby mające do tego stosowne przygotowanie zawodowe i legitymujące się określonymi zaświadczeniami. Stąd też podważanie przyjętych rozwiązań konstrukcyjnych, czy dokonanych wyliczeń przez te osoby nie może sprowadzać się do polemiki strony z tymi ustaleniami. Wymaga ono wykazania również przez osoby uprawnione, iż przyjęte przez autorów projektu budowlanego rozwiązania są błędne. Po trzecie, nie chodzi tu o jakiekolwiek sprzeczności, czy błędy w tych wyliczeniach, czy w założeniach projektowych, ale o takie, którym można przypisać charakter rażącego naruszenia prawa. Po czwarte wreszcie należy uwzględnić to, że badana decyzja została wydana w przedmiocie zmiany udzielonego pozwolenia na budowę, a więc zakres badania jest węższy niż w postępowaniu prowadzonym przed rozpoczęciem przedmiotowej inwestycji. W tym zakresie na żadnym etapie postępowania nie zostało wykazane przez stronę skarżącą, aby do takich błędów doszło. Również dokumenty przedstawione zarówno przez inwestora, jak i przez stronę skarżącą, Sądowi rozpoznającemu niniejszą skargę kasacyjną żadnych takich okoliczności – wykazujących zaistnienie rażącego naruszenia prawa – nie dowodzą.

Jako bezzasadny należało również ocenić zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 30 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego. Także w tym zakresie zasadna pozostaje konkluzja Sądu pierwszej instancji, że bliżej nieokreślone i nie mające skonkretyzowanej (także prawnej) formy zamierzenie inwestycyjne na innej działce nie może stanowić podstawy do podważenia legalności wydanego pozwolenia na budowę. Sprawdzenie natomiast, czy projekt budowlany zawiera wskazanie charakterystycznych elementów obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu w nawiązaniu m.in. do projektowanej zabudowy terenów sąsiednich (art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego) dotyczy tych obiektów i sieci, które są związane z planowaną inwestycją, a nie tych, które powstaną w bliżej nieokreślonej przyszłości na działkach sąsiednich.

Nie można również podzielić twierdzeń kasacji, iż decyzja z dnia [...] września 2009 r. rażąco narusza przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Skarżący nie zdołał, bowiem podważyć ustalenia, iż likwidacja budynku garażowego o wysokości ośmiu kondygnacji i zastąpienie go budyniem mieszkalnym siedmiokondygnacyjnym doprowadzi do zacieniania planowanych budynków tym bardziej, że budynki na działce nr [-D-] z uwagi na swoje położenie (w kierunku północnym) nie mogą zasłaniać działki nr [-E-]. Podobnie za nieuprawnione i wykraczające poza zakres rozpoznawanej sprawy należy uznać wskazywanie we wniesionej kasacji na niewłaściwe usytuowanie "Zespołu zabudowy na Działce nr [-D-]", a więc całego projektowanego zamierzenie, a nie tylko zmienionej części. Powoływanie się natomiast na obniżenie przydatności do użytkowania inwestycji na działce nr [-E-] ogranicza się jedynie do zaprezentowania twierdzeń strony skarżącej i w żaden sposób nie wykazuje, że doszło w sprawie do rażącego naruszenia prawa. Z tych też przyczyn, zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z § 12 ust. 1, § 13 ust. 1, § 44, § 57 ust. 1, § 60 ust. 1 oraz § 204 ust. 5 rozporządzenia uznać należy za nieuprawniony.

Podobnie w nawiązaniu do postanowień Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego (uchwała Rady m.st. Warszawy nr XXXIV/1020/2008 z dnia 29 maja 2008 r.), strona skarżąca nie wykazała, aby w zatwierdzonym decyzją z dnia z dnia [...]września 2009 r. projekcie budowlanym zamiennym przekroczono wskaźnik maksymalnej intensywności zabudowy działki nr [-D-], czy błędnie ustalono faktyczną powierzchnię całkowitą części naziemnej "Zespołu zabudowy" (a więc ponownie w odniesieniu do całego zamierzenia inwestycyjnego), w stopniu, który mógłby zaświadczyć o rażącym naruszeniu prawa. Z tego względu oddaleniu podlegał również zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z § 28 ust. 5, 6 i 7 ww. uchwały.

W konsekwencji bezzasadności powyżej analizowanych zarzutów, nie podlegał również uwzględnieniu zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 oraz art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił rozpoznawaną skargę kasacyjną.