Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 231/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-08-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7 art. 8 art. 76 par. 1 art. 77 par. 1 art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 35 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 59 ust. 1 ust. 2  art. 63  ust. 1ust. 2  art. 71 ust. 2 pkt 1 pkt 2  art. 72 ust. 1 ust. 3 art. 82 ust. 2 pkt 2 art. 88
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko

SENTENCJA

Dnia 14 sierpnia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Protokolant asystent sędziego Marcin Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2012 roku sprawy ze skarg B. S., J. S., P. S. i T. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz: - skarżącej B. S. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; - skarżącego T. K. 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; - skarżących J. S. i P. S. solidarnie 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta Ł., decyzją z dnia [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił Spółce A S.A. w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej A S.A. nr [...], kategoria obiektu XXIX, przy ul. A w Ł., na działce nr [...], położonej w obrębie [...], wskazując m.in., że obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, obejmuje nieruchomość, na której będzie realizowana inwestycja oraz działki o nr [...] w obrębie [...] i działki nr [...] w obrębie [...].

W uzasadnieniu podjętego orzeczenia wyjaśniono, że w dniu 2 listopada 2010r. wpłynął wniosek inwestora o pozwolenie na budowę przedmiotowej inwestycji, obejmujący budowę wieży telekomunikacyjnej, kontenera technicznego, ogrodzenia stacji bazowej, drogi dojazdowej i ułożenie kabla energetycznego od złącza kablowego do kontenera technicznego na terenie działki nr [...].

Dalej organ przypomniał, iż wcześniejszą decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej A S.A. nr [...] w Ł. przy ul A, jednakże Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] uchylił ową decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego stwierdzono, że organ pierwszej instancji powinien: ocenić czy prace budowlane objęte zamierzeniem inwestycyjnym mogą znacząco oddziaływać na środowisko, czy też nie ma takiego zagrożenia, przeprowadzić szczegółową i wielopłaszczyznową ocenę planowanego przedsięwzięcia, pozwalającą w sposób obiektywny określić, czy obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko występuje, przeprowadzić w niniejszym lub odrębnym postępowaniu ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, opierając się na parametrach technicznych inwestycji, co pozwoli dokonać ustaleń, co do zasięgu jej oddziaływania, a co za tym idzie - ustalić ostatecznie krąg stron postępowania. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego, organ winien ustalić, czy zasięg oddziaływania stacji nie obejmuje innych urządzeń wytwarzających pola elektromagnetyczne (np. inne stacje bazowe telefonii cyfrowej lub inne linie energetyczne), nie mogąc wykluczyć, że oddziaływanie stacji bazowej łącznie z innym urządzeniem spowoduje zwiększenie dopuszczalnych barier oddziaływania.

Następnie organ I instancji wyjaśnił, iż ponownie rozpatrując wniosek inwestora wystąpiono do Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa UMŁ o zajęcie stanowiska, czy przedsięwzięcia polegające na budowie stacji bazowej [...] na działce nr [...], obręb [...] oraz stacji bazowej [...] na działce nr [...], obręb [...], wymagają przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, biorąc między innymi pod uwagę kwestię kumulacji oddziaływania ze względu na bliskie wzajemne sąsiedztwo tychże stacji, jak również sąsiedztwo z istniejącą już na działce nr [...] stacją bazową emitującą pole elektromagnetyczne.

W odpowiedzi Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa stwierdził, że stacja bazowa na działce nr [...], nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, katalog których został określony w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010r. nr 213, poz. 1397). Natomiast analiza projektu budowlanego stacji bazowej telefonii cyfrowej sieci A dla stacji [...], nie pozwala na jednoznaczne określenie, czy obiekt ten kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

W przypadku, gdy dodatkowe wyjaśnienia wykażą, że stacja bazowa telefonii komórkowej sieci A dla stacji [...], nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, brak jest podstaw prawnych żądania od inwestora przedstawienia skumulowanego oddziaływania owych stacji, które nie kwalifikują się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, ani też uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Dalej wyjaśniono, iż w dniu 6 czerwca 2011r. inwestor wystąpił do Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa UMŁ o uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji zamierzenia inwestycyjnego, polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...], zlokalizowanej w Ł. przy ul. A (działka nr [...] obręb [...]).

Organ stwierdził, iż przedmiotowa inwestycja, jak i zasięg jej oddziaływania, nie będą zlokalizowane na obszarze objętym programem ochronnym Natura 2000.

Przedmiotowy projekt określa umieszczenie na konstrukcji masztu na wysokości 28,1-29,4 m sześciu anten skierowanych w 3 kierunkach (azymutach). Dla każdego kierunku zaprojektowano po dwie anteny emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwości od 0,03 MHz do 300000 MHz, których równoważna moc promieniowania izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi od 2584 do 3874 W.

W projekcie zagospodarowania terenu na rysunku na str. 18 oraz w analizie środowiskowej na stronach 179 i 180 określono zakres i rodzaj uciążliwości przedmiotowej inwestycji. Na rysunkach tych przedstawiono obszar oddziaływania anten sektorowych, czyli obszar, w którym dopuszczalne natężenia pól elektromagnetycznych, określone dla miejsc dostępnych dla ludności, są przekroczone. Zdaniem organu z materiału dowodowego, tj. mapy geodezyjnej, jak również dołączonego do akt sprawy zdjęcia lotniczego (ortofotomapy), w którym określono lokalizację przedmiotowej stacji i kierunki anten wynika, że teren wokół stacji jest w większości wolny od zabudowy, sporadycznie występują niskie obiekty budowlane. Dla przedmiotowego terenu brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z którego wynikałaby możliwość realizacji wysokich obiektów mogących znaleźć się w zasięgu oddziaływania anten.

Wobec tego stwierdzono, że wzdłuż głównej wiązki promieniowania tych anten, na odcinku o długości 150 m mierzonym od środka elektrycznego każdej anteny, nie występują miejsca dostępne dla ludności. Przez pojęcie "miejsca dostępne dla ludności" należy rozumieć - w myśl art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150, ze zm.) - wszelkie miejsca z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego.

W opinii organu przedmiotowa stacja bazowa telefonii komórkowej nie wchodzi w zakres przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, o jakich mowa w § 2 ust. 1 pkt 7 lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o jakich mowa w § 3 ust. 1 pkt 8 w/w rozporządzenia.

Wskazano, iż poza emisją pola elektromagnetycznego projektowana inwestycja nie generuje innych czynników mogących mieć wpływ na środowisko, jak np. emisji hałasu, zanieczyszczeń gazowych, płynnych i pyłów.

Z uwagi na powyższe, przedmiotowe przedsięwzięcie nie podlega obowiązkowi przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, o jakiej mowa w art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko.

Rozpatrując wniosek inwestora o pozwolenie na budowę organ ustalił krąg stron postępowania w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wskazując, iż zawarte w tym przepisie pojęcie obszaru oddziaływania obiektu sprecyzowane zostało w art. 3 pkt 20 tej ustawy, w myśl którego przez obszar oddziaływania należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Organ podkreślił, iż przepisami odrębnymi, na podstawie których ustala się obszary o ograniczonym sposobie zagospodarowania i tym samym - krąg stron postępowania odnośnie stacji bazowych - są przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. z 2003r., Nr 192, poz. 1883), a także § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r. Nr 75 poz. 690 ze zm.), tj. przepis dotyczący sytuowania obiektów z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi.

Wskazano ponadto, że z załączonych do projektu budowlanego opracowań pn. "Analiza kwalifikacyjna" i "Analiza środowiskowa" wynika, że jedynym źródłem energii elektromagnetycznej wyprowadzonej do otoczenia i mogącej stwarzać potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzi, są anteny nadawcze stacji, zaś w rozpatrywanym przypadku zaprojektowano 6 sztuk radiolinii i 6 sztuk anten sektorowych.

W związku z tym, że zapisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko uwzględniają jedynie równoważną moc promieniowania izotropowo, wyznaczoną dla pojedynczej anteny na kierunku głównej wiązki promieniowania z wyłączeniem radiolinii, uwzględnić należało tylko anteny sektorowe.

Z zawartych w w/w dokumentacji obliczeń i rysunków wynika, że obszary oddziaływania anten sektorowych, tj. obszary, dla których są przekroczone dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych określone dla miejsc dostępnych dla ludności, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów, znajdują się w przestrzeni na wysokości większej niż 16,5 m ponad istniejącym terenem, w odległości do 74,5 m od środka elektrycznego anten sektorowych, rozciągając się nad działkami leżącymi poniżej. Dotyczy to działek ewidencyjnych o numerach: [...] w obrębie [...] i działka nr ew. [...] w obrębie [...].

Oznacza to, że na tych działkach nie mogą być sytuowane obiekty, w których pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi byłyby zlokalizowane na wysokości większej niż 14,5 m powyżej poziomu obecnego terenu, gdyż znalazłyby się w zasięgu pola elektromagnetycznego o gęstości przekraczającej ww. dopuszczalną wartość.

Zatem stronami w postępowaniu w przedmiotowej sprawie, oprócz inwestora, są właściciele i użytkownicy wieczyści w/w działek.

Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli: Ż. P., T. T., B. S., E. S., T. K., C. W. A. W., A. W. P. S. i J. S. oraz A. Ł. i H. Ł., zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść decyzji, w szczególności:

- art. 1 k.p.a., poprzez wydanie decyzji pomimo braku wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a także wydanie decyzji wbrew oczywistemu interesowi społecznemu i słusznemu interesowi obywateli;

- art. 11 k.p.a., poprzez niewłaściwe zabranie i rozpatrzenie całości materiału dowodowego, w szczególności w związku z niezachowaniem wytycznych zawartych w uzasadnieniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] co do konieczności przeprowadzenia szczegółowej i wnikliwej oceny przedmiotowej inwestycji.

Zarzucono nadto naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003r. (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), poprzez brak uwzględnienia słusznych interesów właścicieli gruntów sąsiednich, w stosunku do nieruchomości, na której ma być prowadzona inwestycja, tj. działek nr: [...] w obrębie [...] oraz działki nr [...] w obrębie [...].

Zdaniem odwołujących się zupełnie chybiony jest pogląd organu, iż konstrukcja planowanej wieży nie spowoduje jakichkolwiek ograniczeń w zagospodarowaniu sąsiednich działek. Twierdzenie takie pozostaje w rażącej sprzeczności z twierdzeniami organu, z których wprost wynika, że na działkach, objętych niniejszym postępowaniem nie będą mogły być wznoszone budynki o wysokości wyższej niż 14,5 m., a takie ograniczenie możliwości dysponowania swoimi nieruchomościami należy uznać za godzenie w podstawowe prawa właścicieli nieruchomości zagwarantowane Konstytucją RP.

Ponadto zarzucono, iż organ wypowiadając się w kwestii zarzutu szkodliwego wpływu promieniowania elektromagnetycznego na zdrowie mieszkańców, wytwarzanego poprzez projektowane anteny - opierając się na niewłaściwie zebranym materiale dowodowym, określił, że "promieniowanie o parametrach przekraczających wartości dopuszczalne dla miejsc dostępnych dla ludności występuje w obszarach położonych na wysokości nie mniejszej niż 16,5 m powyżej obecnego terenu i w odległości do 75,2 m od anten sektorowych. W obszarach tych nie występuje jakakolwiek zabudowa i nie są to miejsca dostępne dla ludności bez użycia sprzętu technicznego.

Odwołujący się wskazali, iż formy działalności ludzkiej mogą być wielorakie i dostępność do terenu dla ludzi może się wiązać ze sposobem użytkowania, czy korzystania z nieruchomości. Z tego względu samo stwierdzenie, iż nikt nie zamieszkuje z w/w odległościach od urządzeń - nie może od razu prowadzić do konstatacji, iż w tych miejscach (gdzie parametry przekraczają wartości dopuszczalne dla miejsc dostępnych dla ludzi) nie będzie występowała jakakolwiek działalność ludzka. Nadto organ pomimo ustawowego obowiązku przeprowadzenie wszelkich dowodów, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, nie dokonał szczegółowej analizy całości sprawy.

Bez wątpienia, w niniejszej sprawie koniecznym i najważniejszym jest wnikliwe zbadanie rzeczywistego oddziaływania inwestycji, gdyż teren objęty inwestycją graniczy bezpośrednio z terenami zabudowany mieszkaniowej, a tym samym oddziaływania te mają potencjalnie bardzo duży wpływ na zdrowie i życie osób zamieszkujących na nieruchomościach objętych niniejszym postępowaniem.

W ocenie stron kuriozalnym wydaje się stwierdzenie organu, iż teren wokół stacji w większości wolny jest od zabudowy, bowiem teren może być albo wolny od zabudowy albo zabudowany. W niniejszej sprawie z całą pewnością można stwierdzić, iż teren jest zabudowany. Dodatkowo podkreślono, iż jest to zabudowa mieszkaniowa.

Z tego też względu wydanie decyzji w niniejszej sprawie powinno być poprzedzone szczególnie wnikliwą analizą i dokładnym zabraniem całości materiału dowodowego, gdyż chodzi tutaj o zdrowie i życie osób mieszkających w otoczeniu przedmiotowej inwestycji. Po drugie, zdaniem stron, Wojewoda [...] w swojej decyzji z [...] wskazał, iż organ pierwszej instancji powinien przeprowadzić wielopłaszczyznową i szczegółową ocenę planowanego przedsięwzięcia, pozwalającą obiektywnie określić stopień oddziaływania na otoczenie inwestycji, zaś zgromadzony przez organ w sprawie materiał dowody jest niekompletny, wewnętrznie sprzeczny i nie pozwala na wydanie na tym etapie postępowania decyzji o pozwoleniu na budowę.

W związku z powyższym, w ocenie odwołujących się, organ pierwszej instancji nie zastosował się do zaleceń Wojewody [...], przedstawionych w w/w decyzji.

Zarzucono ponadto, iż organ oparł swoją decyzję na niekompletnym materiale dowodowym, bowiem Analiza Środowiskowa i Analiza Kwalifikacyjna dotknięte są podstawowym uchybieniem o rażącym charakterze, polegającym na niewłaściwym przeprowadzeniu obliczeń oddziaływania na środowisko anten, które mają być umieszczone na stacji bazowej, z całkowitym pominięciem posadowionej już na działce sąsiedniej o nr [...] stacji bazowej telefonii komórkowej, a także planowanych kolejnych inwestycjach, polegających na budowie stacji bazowej na działce o nr [...]. Podniesiono również, iż decyzja którą wydał organ w niniejszej sprawie, oparta została na materiale dowodowym, który w rzeczywistości nie określa realnego oddziaływania anten na sąsiadujące nieruchomości, bowiem wskazał jedynie parametry oddziaływania oraz promieniowania jednej anteny, której budowa objęta jest niniejszym postępowaniem. Natomiast nie zadano sobie trudu zweryfikowania, jakiego natężenia będzie oddziaływanie przedmiotowych urządzeń na nieruchomości sąsiednie w przypadku nałożenia się działania kilku, bądź nawet kilkunastu anten. Brak jest uwzględnienia w obliczeniach bazy telefonii komórkowej znajdującej się na sąsiadującej działce nr ewidencyjny [...]. Dodatkowo brak jest określenia kumulacji promieniowania planowanej inwestycji z już istniejącą inwestycją, a także kolejnymi planowanymi projektami.

W ocenie stron takie oddziaływania zapewne można określić jako znaczące i szkodliwe. Strony uznały za chybione stanowisko organu pierwszej instancji, jakoby kwestia obniżenia wartości nieruchomości sąsiednich wskutek budowy bazy telefonii, wykraczała poza zakres toczącego się postępowania. Z całą pewnością można stwierdzić, iż nieruchomości otoczone z każdej strony antenami oraz urządzeniami związanymi z działaniem niniejszych anten, po pierwsze - zmieniają walor krajobrazowy terenu, a po drugie - na pewno zmniejszają wartość nieruchomości. Inwestycja polegająca na budowie obiektu w postaci bazy stacji telefonii komórkowej, jest inwestycją celu publicznego, a zatem inwestycją, która służyć ma zaspakajaniu potrzeb publicznych. Realizacja takiej inwestycji nie może być prowadzona z naruszeniem interesów publicznych okolicznych mieszkańców.

Postanowieniem z dnia [...] Wojewoda [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania Ż. P.

Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołań pozostałych osób, decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 Prawa budowlanego (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) utrzymał w mocy wskazaną na wstępie decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].

W uzasadnieniu podjętej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że w niniejszej sprawie projektowane przedsięwzięcie obejmuje wykonanie robót budowlanych polegających na: budowie wieży stalowej o wysokości 32,5 m npt z fundamentami żelbetowymi, zaliczonej do XXIX kategorii obiektów budowlanych; montażu konstrukcji wsporczych anten (BSA1011, BSA1010 i BSA1008) - 6 szt., budowie dróg kablowych, budowie drogi dojazdowej, budowie ogrodzenia, budowie kontenera technicznego wraz z fundamentem; budowie wewnętrznej elektrycznej linii zasilającej, na działce nr [...] w Ł. przy ul. A.

Z pisma Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. z dnia 13 maja 2011r. oraz opinii z dnia 8 sierpnia 2011r. wynika, iż po przeprowadzeniu analizy i weryfikacji przedłożonej karty informacyjnej przedsięwzięcia odnośnie parametrów technicznych oraz załączonej analizy środowiskowej i kwalifikacyjnej organ ten stwierdził, iż planowana inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, jak również nie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określonych w § 2 ust. 1 pkt 7 lit. a) oraz § 3 ust. 1 pkt 8 lit. e) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

W opinii wskazano, iż parametry poszczególnych anten instalacji, przedstawione w dokumentacji, mające wpływ na kwalifikację przedsięwzięcia według § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 w/w rozporządzenia ujęto w Tabeli l, stanowiącej załącznik do tej opinii. Zgodnie z tym rozporządzeniem parametrami, na podstawie których dokonuje się kwalifikacji przedsięwzięcia, jakim jest budowa stacji bazowej telefonii komórkowej, czyli budowa instalacji radiokomunikacyjnej emitującej pola elektromagnetyczne o częstotliwości od 0,03 MHz do 300 000 MHz, są: równoważna moc promieniowana EIRP izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny - przy czym EIRP dla pojedynczej anteny wyznacza się także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna; odległość miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego anteny, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny.

Wskazano także, iż przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego (art. 124 ustawy Prawo ochrony środowiska. Wobec takiej definicji, zdaniem organu, należy przyjąć, że miejsca, do których dotarcie przez człowieka wymaga na którymkolwiek etapie użycia jakiegokolwiek sprzętu technicznego, nie mogą być traktowane jako miejsca dostępne dla ludności.

Dalej Wojewoda wyjaśnił, iż zgodnie z zapisami § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia instalacje radiokomunikacyjne emitujące pola elektromagnetyczne będące radioliniami, nie są zaliczane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z tym parametrów anten radiolinii nie uwzględnia się przy kwalifikacji przedsięwzięcia. Na podstawie przedziałów mocy promieniowanej izotropowo wyznaczonej dla pojedynczej anteny, określonych w § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia i EIRP poszczególnych anten planowanej inwestycji, przedmiotowe przedsięwzięcie byłoby kwalifikowane do przedsięwzięć :

— mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli miejsca dostępne dla ludności znajdowałyby się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego którejkolwiek anteny, wzdłuż osi głównej promieniowania danej anteny;

— mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli miejsca dostępne dla ludności znajdowałyby się w odległości nie większej niż 150 m i nie mniejszej niż 100 m od środka elektrycznego którejkolwiek anteny, wzdłuż osi głównej promieniowania danej anteny.

W ocenie Wojewody z wyżej przytoczonego pisma Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. z dnia 13 maja 2011r. wynika także to, iż obowiązek uwzględniania możliwości kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć (planowanego i istniejącego lub też planowanych przedsięwzięć, które znajdują w obszarze oddziaływania tych przedsięwzięć) znajdujących się w obszarze, na którym będzie oddziaływać przedsięwzięcie, występuje m.in. w przypadku, gdy dla danego przedsięwzięcia wydawana jest decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

W piśmie tym wskazano także, iż planowana stacja bazowa [...] przy ul. A w Ł. na działce nr [...], obręb [...], w świetle w/w przepisów nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Nadto Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. wskazał, iż uwzględniając parametry planowanego przedsięwzięcia, jak również zapisy rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, budowa stacji bazowej telefonii komórkowej A S. A. [...] nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, ale należy pamiętać, iż w przypadku zmiany parametrów instalacji w trakcie realizacji lub po zrealizowaniu przedsięwzięcia w sposób, który spowoduje osiągnięcie progów określonych w § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia, o czym mowa w § 2 ust. 2 i § 3 ust. 2 w/w rozporządzenia, wymagane będzie uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia.

W takich okolicznościach, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie, brak jest podstaw prawnych do żądania od inwestora przez skarżących przedstawienia skumulowania oddziaływania stacji, które nie kwalifikują się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, ani też uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, i takie stanowisko potwierdza pismo.

Ustosunkowując się do podnoszonej w odwołaniu skarżących kwestii oddziaływania na środowisko oraz stwierdzeń zawartych w piśmie Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. z dnia 13 maja 2011r. i opinii z dnia 8 sierpnia 2011r., wskazano, iż przedmiotowa stacja bazowa telefonii komórkowej nr [...], z lokalizacją na wysokości 28,1 - 29,4 m sześciu anten typu: BSA1008, BSA1010 i BSA1011, skierowanych w trzech kierunkach (azymutach), po dwie anteny emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwości 0,03 MHz do 300000 MHz, o równoważnej mocy promieniowanej izotropowo wyznaczonej dla pojedynczej anteny wynoszącej od 2584 do 3874 W, zapewnia odpowiednią odległość pomiędzy obszarem pracy anteny, a miejscem ewentualnego przebywania ludności.

Oznacza to, iż wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tych anten w odległości do 150 m, mierzonym od środka elektrycznego każdej anteny, nie występują miejsca dostępne dla ludności, tym samym spełnione zostały wymagania, o których mowa w art. 124 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska.

W projekcie budowlanym znajdują się opracowania pt.: "Analiza Kwalifikacyjna" i "Analiza Środowiskowa", z których wynika, iż przedmiotowa stacja bazowa w przedstawionej konfiguracji nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i nie jest wymagane sporządzenie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji.

W powyższych analizach wskazano, iż suma równoważnej mocy promieniowania izotropowo przez anteny sektorowe planowanej stacji bazowej A S.A. nr [...]wyniesie 20542W. Zasięgi występowania pól elektromagnetycznych o gęstości mocy większej niż 0,1 W/m2, w płaszczyźnie poziomej i pionowej od anten sektorowych planowanej stacji bazowej przedstawiono w tabeli nr 5.

Z powyższych analiz wynika, że obszar oddziaływania anten sektorowych, dla których pola elektromagnetyczne są o gęstości mocy większej niż 0,1 W/m2, nie wystąpią w miejscach dostępnych dla ludzi.

Organ wskazał także, iż zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie dopuszczalnych pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. Nr 192, póz. 1883), pola elektromagnetyczne o gęstości mocy większej niż 0,1 W/m2 dla anteny sektorowej BSA1011 i BSA1008az.290°, znajdują się w przestrzeni na wysokości większej niż 16,5 m ponad istniejącym terenem, w odległości do 74,5 m, dla anteny sektorowej BSA1010 i BSA1008az.160°, znajdują się w przestrzeni na wysokości większej niż 17,6, m ponad istniejącym terenem, w odległości do 71,6 m, dla anteny sektorowej BSA1011 i BSA1008az.60°, znajdują się w przestrzeni na wysokości większej niż 17,3 m ponad istniejącym terenem, w odległości do 72,8 m, od środka elektrycznego anten sektorowych, rozciągając się nad działkami leżącymi poniżej. Dotyczy to działek o nr [...]w obrębie [...] i działki nr [...] w obrębie [...], a więc poza miejscami dostępnymi dla ludności.

Zgodnie z art. 122a ustawy Prawo ochrony środowiska prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są stacjami elektroenergetycznymi lub napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi o napięciu znamionowym nie niższym niż 110 kV, lub instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczonego wynosi nie mniej niż 15 W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku:

1) bezpośrednio po rozpoczęciu użytkowania instalacji lub urządzenia;

2) każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji lub urządzenia, w tym zmiany spowodowanej zmianami w wyposażeniu instalacji lub urządzenia, o ile zmiany te mogą mieć wpływ na zmianę poziomów pól elektromagnetycznych, których źródłem jest instalacja lub urządzenie.

Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, iż mając na względzie spełnienie warunku określonego w art. 32 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przedsięwzięcie nie podlega obowiązkowi przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, o jakim mowa w art. 59 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...).

Nadto wskazano, iż dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej została wydana decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Organ administracji architektoniczno - budowlanej orzekający w sprawie pozwolenia na budowę jest obowiązany do przestrzegania zapisów zawartych w tej decyzji, natomiast nie jest kompetentny do ich oceny. Ocena zapisów tej decyzji i ewentualnie naruszenie przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym należy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., jako organu wyższego stopnia.

Wskazano, iż decyzja ta w dniu 23 listopada 2009r. stała się decyzją ostateczną i jest wiążąca dla organu administracji architektoniczno - budowlanej orzekającego w sprawie pozwolenia na budowę. Dlatego też zarzut dotyczący lokalizacji przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej, jako inwestycji publicznej, w zbyt bliskim sąsiedztwie istniejącej stacji telefonii komórkowej, co - w ocenie skarżących - narusza interes publiczny okolicznych mieszkańców poprzez obniżenie wartości nieruchomości sąsiednich, nie znalazł uzasadnienia.

Odnosząc się do zarzutu skarżących dotyczącego kwestii zabudowy nieruchomości wynikającej z braku planu zagospodarowania przestrzennego, powodującego konieczność uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, co w ich ocenie inwestorowi umożliwia realizację planowanego zamierzenia inwestycyjnego, a właścicielom nieruchomości będących w obszarze oddziaływania tej nieruchomości powoduje ograniczenie zabudowy ich nieruchomości, np. zabudowę nieruchomości powyżej 14,5 m, co ma miejsce w niniejszej sprawie, wyjaśniono, iż zgodnie z art. 4 ustawy Prawo budowlane każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Z powodu występowania ograniczenia zabudowy do wysokości powyżej wskazanych na sąsiednich nieruchomościach, będących w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, właściciele tych nieruchomości stali się stroną w postępowaniu prowadzonym w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę.

Powyższe kwestie podnoszone przez skarżących były przedmiotem rozpatrywania w postępowaniach prowadzonych w przedmiotowej sprawie. Ograniczenie wysokości zabudowy nieruchomości skarżących nie powoduje uniemożliwienia jej w ogóle, tym bardziej, że z akt sprawy nie wynika, aby skarżący ubiegali się o wydanie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego wyższego, niż występujące ograniczenie spowodowane przedmiotową inwestycją.

Odnosząc się do zarzutu, iż organ pierwszej instancji, wydając zaskarżoną decyzję nie zachował wszystkich wytycznych wynikających z decyzji Wojewody [...]z dnia [...], organ odwoławczy nie podzielił tego stanowiska, gdyż w ponownym rozpatrywaniu sprawy organ pierwszej instancji - zwracając się dwukrotnie do Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. - zgromadził w materiale dowodowym w przedmiotowej sprawie pismo z dnia 13 maja 2011r. oraz bardzo istotną opinię w sprawie z dnia 8 sierpnia 2011r. dotyczącą oceny i stanowiska organu w kwestii, czy przedsięwzięcie - zarówno projektowana stacja bazowa telefonii komórkowej na działce nr [...], jak i istniejąca stacja na działce nr [...] w Ł. przy ul. A - wymagają przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Ponadto postanowieniem z dnia [...] zobowiązano inwestora do uzupełnienia materiału dowodowego, co także umożliwiło prawidłowe ustalenie stron. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie bezsprzecznie wynika, iż przewidywany obszar występowania pól elektromagnetycznych o wartościach przekraczających 0,1 W/m2 wystąpi tylko i wyłącznie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludzi, pod którym znajdują w/w działki, w tym działki skarżących.

Powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zaskarżyli B. S., T. K., A. W. i A. W. oraz P. S. i J S.

Skarga B. S. została zarejestrowana pod sygnaturą akt. II SA/Łd 231/12, natomiast skargi T. K., A. W. i A. W. oraz P. i J. S. odpowiednio pod sygn. akt II SA/Łd 232/12, II SA/Łd 233/12 i II SA/Łd 234/12.

Postanowieniami z dnia 30 marca 2012r. WSA w Łodzi połączył sprawy o sygn. akt II SA/Łd 232/12 i II SA/Łd 234/12 ze sprawą o sygn. akt II SA/Łd 231/12, a także odrzucił skargę A. W. i A. W. w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 233/12.

Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy , a to:

- art. 7 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego w stopniu wystarczającym dla rozstrzygnięcia, i wydanie decyzji naruszającej interes społeczny i słuszny interes skarżących;

- art. 8 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie wniosków skarżących składanych w toku postępowania administracyjnego (w szczególności poprzez brak uwzględnienia Rezolucji Parlamentu Europejskiego z dnia 2 kwietnia 2009 roku - nr 2008/2211 (INI) w którym Parlament Europejski zaleca optymalizację posadowienia masztów i przekaźników telefonii komórkowej z uwzględnieniem potrzeb okolicznych mieszkańców i maksymalnej ochrony osób mieszkających w pobliżu) - w ocenie skarżących, w konsekwencji takich działań organu II instancji, doszło do poważnego osłabienia zaufania skarżących do organów Państwa;

- art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 k.p.a. - poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy, tj. nie zebranie pełnego materiału dowodowego i nie poczynienie niezbędnych kroków celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organ drugiej instancji, opierając się jedynie na dowodach przedstawionych w postępowaniu przed organem pierwszej instancji i dając tylko i wyłącznie wiarę tym dowodom, a w szczególności pismom Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. z dnia 13 maja 2011 roku oraz 8 sierpnia 2011 roku, naruszył art. 7 w związku z art. 77 k.p.a.;

- art. 80 k.p.a. - poprzez wadliwą ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, skutkującą tym, że organ drugiej instancji bezpodstawnie uznał, iż okoliczność oddziaływania anten została udowodniona za pomocą pism Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. z dnia 13 maja 2011r. oraz 8 sierpnia 2011r., a takie rozumowanie doprowadziło organ odwoławczy do niesłusznego uznania, iż brak jest konieczności przeprowadzenia dalszych dowodów;

- art. 78 § 1 k.p.a., poprzez nieuzasadniony brak przeprowadzenia dowodu, o który wnioskowali skarżący, tj. opinii uwzględniającej kumulację oddziaływania pól elektromagnetycznych anten wybudowanych oraz anten planowanych w przedmiotowej inwestycji - na nieruchomości sąsiadujące. Dowód niniejszy, w ocenie skarżących, ma istotne znaczenie dla sprawy, a brak jest przesłanek z art. 78 § 2 k.p.a., tj. fakt ten nie został skutecznie udowodniony za pomocą innych przeprowadzonych dowodów;

- art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 k.p.a. oraz w związku z art. 140 k.p.a. oraz z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niedostateczne rozważnie wszystkich zarzutów podnoszonych przez skarżących w odwołaniu oraz pominięcie istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, w szczególności konieczności przeprowadzenia dowodu z opinii uwzględniającej kumulację oddziaływania anten i wytwarzanych przez nie pól elektromagnetycznych na nieruchomości sąsiadujące.

Nadto skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca

2003 roku poprzez nieuwzględnienie słusznych interesów skarżących oraz art. 63 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - poprzez jego nie zastosowanie, w sytuacji potrzeby jego zastosowania, uzasadnionej okolicznościami niniejszej sprawy.

Uzasadniając skargę podtrzymano zarzuty podniesione w odwołaniu, dodatkowo wskazując, iż chybiony jest pogląd, iż konstrukcja planowanej wieży nie spowoduje jakichkolwiek ograniczeń w zagospodarowaniu sąsiednich działek, gdyż na działkach, objętych niniejszym postępowaniem nie będą mogły być wznoszone budynki o wysokości większej niż 16,5 m ponad istniejącym terenem, w odległości do 74,5 m dla anteny sektorowej BSA1011 i BSA1008 (azymut 290 st); niż 17,6 m ponad istniejącym terenem, w odległości do 71,6 m dla anten sektorowych BSA1010 i BSA1008 (azymut 160 st); niż 17,3 m ponad istniejącym terenem, w odległości do 72,8 m dla anten sektorowych BSA1011 i BSA1008 (azymut 60 st).

Wskazano, że bez wątpienia w niniejszej sprawie koniecznym i najważniejszym jest wnikliwe zbadanie rzeczywistego oddziaływania inwestycji, gdyż teren objęty inwestycją graniczy bezpośrednio z terenami zabudowany mieszkaniowej, a tym samym oddziaływania te mają potencjalnie bardzo duży wpływ na zdrowie i życie osób zamieszkujących na nieruchomościach objętych niniejszym postępowaniem, w tym na zdrowie i życie skarżących.

Każda stacja bazowa (potocznie nazywana masztem) składa się z kilku posadowionych na niej anten. Każda antena wytwarza promieniowanie i oddziałuje na nieruchomości sąsiadujące. W celu pełnego zobrazowania sytuacji należy zauważyć, iż każda istniejąca stacja bazowa z posadowionymi na niej antenami nie wytwarza oddziaływania takiego, jak jedna poszczególna antena, ale jest to kumulacja oddziaływań wytwarzanych przez wszystkie anteny znajdujące się na jednej stacji bazowej.

Jednakże organy nie dostrzegły tego oczywistego faktu i przy ocenie szkodliwości promieniowania i stopnia oddziaływania stacji bazowych na nieruchomości sąsiednie, biorą pod uwagę parametry każdej z anten oddzielnie, a nie łącznie.

W wydanych opiniach i pismach Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. wskazane zostały parametry oddziaływania każdej poszczególnej anteny wraz ze wskazaniem azymutu tego oddziaływania. Jednakże brak jest wskazania, jakie realnie oddziaływanie wytwarza cała stacja bazowa, która składa się z kilku anten.

Skarżący wskazali ponadto, iż nieruchomości otoczone z każdej strony antenami oraz urządzeniami związanymi z działaniem niniejszych anten, po pierwsze - zmieniają walor krajobrazowy terenu, a po drugie - na pewno zmniejszają wartość nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w treści zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku pełnomocnik skarżących, w osobie adwokata, poparł skargę i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Rozpoznając sprawę w świetle wskazanego kryterium Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż przy wydaniu zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, co uzasadniało wydanie wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a.

Przedmiotem kontroli sądu w rozpatrywanej sprawie jest zgodność z prawem decyzji Wojewody [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej A S.A. nr [...], kategoria obiektu XXIX, przy ul. A w Ł., na działce nr [...], położonej w obrębie [...].

Nie ulega wątpliwości, że podstawową kwestią, warunkującą rozstrzygnięcie wniosku inwestora, było prawidłowe ustalenie charakteru inwestycji w kontekście przepisów ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 60 tejże ustawy.

W myśl bowiem art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2010r. nr 243, poz. 1623 ze zm.) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...). Pozwolenie na budowę może być natomiast wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami owej ustawy, uzyskaniu przez inwestora, wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów (art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawa budowlanego).

Należy wskazać, iż stosownie do postanowień art. 59 ust. 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...) przedsięwzięcia, których realizacja musi być poprzedzona przeprowadzeniem oceny oddziaływania na środowisko, mogą być usystematyzowane w dwie podstawowe grupy, tj. takie, w których obowiązek ten wynika bezpośrednio z mocy prawa oraz takie, w stosunku do których obowiązek ten został nałożony w formie indywidualnego aktu administracyjnego.

Do pierwszej z nich należy zakwalifikować planowane przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz te mogące znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, a nie związane bezpośrednio z ochroną tego obszaru lub niewynikające z tej ochrony. Do drugiej grupy trzeba natomiast zaliczyć planowane przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny został stwierdzony w formie postanowienia wydanego na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy, tj. w sytuacji, gdy obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony w drodze postanowienia przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W tym ostatnim przypadku postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 63 ust. 2 ustawy).

Stosownie do treści art. 61 ust. pkt 1 ustawy - ocenę oddziaływania na środowisko przeprowadza się w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ponadto, zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, co wynika z treści art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy. Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 72 ust. 3 ustawy).

W ocenie sądu charakter planowanej inwestycji wydaje się wskazywać na konieczność przeprowadzenie postępowania w przedmiocie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, które - w zależności od poczynionych w jego trakcie ustaleń - winno się zakończyć wydaniem przewidzianego prawem rozstrzygnięcia.

Natomiast w rozpoznawanej sprawie organy - w oparciu o pismo Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. z dnia 13 maja 2011r. oraz "opinię" tegoż wydziału z dnia 8 sierpnia 2011r., a także znajdujące się projekcie budowlanym opracowania pt.: "Analiza kwalifikacyjna" i "Analiza środowiskowa" - uznały, iż przedmiotowa stacja bazowa w przedstawionej konfiguracji nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a w konsekwencji, że nie ma potrzeby przeprowadzania oceny jej oddziaływania na środowisko.

Stanowisko to, w ocenie sądu, jest co najmniej przedwczesne.

Przede wszystkim duże wątpliwości budzi "Analiza środowiskowa", która stanowiła zasadniczą podstawę rozstrzygnięcia wydanego przez organ, a wcześniej – wniosków zawartych w piśmie zastępcy dyrektora Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. z dnia 8 sierpnia 2011r. skierowanego do inwestora. Nie została ona bowiem podpisana przez osobę, która miała ją sporządzić, czyli magister A. W., a więc właściwie nie wiadomo, kto ją faktycznie sporządził. Ponadto, co jest bardzo istotne, nie wiadomo także, czy owa "analiza" została sporządzona przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia w zakresie sporządzania tego typu ocen oddziaływania na środowisko, bowiem brak w aktach jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego, że osoba która ją sporządziła, posiada odpowiednią wiedzę i kwalifikacje do sporządzenia analizy środowiskowej dla przedmiotowej stacji.

Ponadto należy stwierdzić, że - w ocenie sądu - niedopuszczalnym jest orzekanie przez właściwe organy tylko w oparciu o wnioski zawarte w opracowaniu i oświadczeniach przedłożonych przez jedną ze stron postępowania, tj. inwestora.

W przedmiotowej sprawie organ oparł się w zasadzie na treści przedłożonych przez inwestora Analizy Kwalifikacyjnej i Analizy Środowiskowej. Organy nie dokonały w tym zakresie własnych ustaleń, co oznacza, że w istocie oparły swoje rozstrzygnięcia na ustaleniach faktycznych niepoczynionych samodzielnie, lecz przez inwestora.

Są to tymczasem dowody podlegające swobodnej ocenie, bowiem nie są to dokumenty urzędowe w świetle art. 76 § 1 k.p.a., a ponadto nie mogą stanowić jedynego źródła materiału faktycznego sprawy w celu ustalenia prawdy obiektywnej - zgodnie z art. 7 k.p.a., zwłaszcza, że budzą istotne wątpliwości co do ich mocy dowodowych z przyczyn podniesionych wyżej.

Powyższej tezie nie przeczy powoływanie się przez organy na pisma Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Ł. z dnia 13 maja 2011r. oraz z dnia 8 sierpnia 2011r., bowiem ani pismo z dnia 13 maja 2012r., ani tym bardziej kierowane do inwestora pismo z dnia 8 sierpnia 2011r., nazwane przez organ opinią, bezspornie nie jest postanowieniem wydanym na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy, jak również z postanowieniem, o którym mowa w art. 63 ust. 2 ustawy.

Trudno zatem przyjąć, iż na podstawie któregokolwiek w owych pism organ uprawniony był do autorytatywnego stwierdzenia, iż planowana inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Rodzaje przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ( Dz.U. nr 213, poz. 1397 ).

Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 7 lit. a – d i § 3 ust. 1 pkt 8 lit. a – g tego rozporządzenia kryteriami decydującymi o kwalifikacji przedsięwzięcia, będącego instalacją radiokomunikacyjną, radionawigacyjną i radiolokacyjną, z wyłączeniem radiolinii, emitującą pole elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300000 MHz do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, są określone w tym rozporządzeniu: równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczych anten oraz odległość miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania anteny, przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna.

W konsekwencji stwierdzić należy, iż organy w szczególności pominęły treść art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...), zgodnie z którym obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając m.in. rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się na obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Skarżący konsekwentnie podnosili, iż promieniowanie izotropowe będących przedmiotem inwestycji anten nadawczych, będzie podlegało sumowaniu się, a ponadto promieniowanie to będzie nakładać się na oddziaływanie już istniejących stacji bazowych, chociażby z usytuowanej na działce sąsiedniej o nr [...], która znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji.

Istotna jest także okoliczność, iż Wojewoda [...] już w decyzji z dnia [...], którą uchylona została pierwsza decyzja Prezydenta Miasta Ł. o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji, stwierdził, iż aby wykluczyć występowanie obszarów o przekroczonej wartości granicznej promieniowania w miejscu występowania zabudowań oraz w których mogą przebywać ludzie, organ winien przeprowadzić analizę norm wskazujących, kiedy wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Wskazówki wynikające z owej decyzji pozostają nadal aktualne, bowiem dotychczas nie przeprowadzono takowej analizy, zaś organy swe stanowisko oparły - jak to już wskazano - w zasadzie jedynie na informacjach zawartych w tzw. "Analizie środowiskowej", przedstawionej przez osobę, co do której brak jest możliwości weryfikacji posiadanych przez nią stosownych uprawnień do sporządzania opinii z zakresu oddziaływania inwestycji na środowisko. Znajduje się w niej między innymi stwierdzenie ( str. 168 ), z którego wynika, że " w najbliższym otoczeniu lokalizacji bazowej nie występują inne anteny emitujące PEM mające wpływ na oddziaływanie na środowisko niniejszej inwestycji". Pomijając już kwestię użycia nieprecyzyjnego określenia " w najbliższym otoczeniu", zwrócić należy uwagę na to, że okolicznością poza sporem jest, iż na działce nr [...] jest już zrealizowana inwestycja w postaci innej stacji bazowej telefonii komórkowej, a ponadto że działka ta znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji.

Brak jest zatem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji należytego odniesienia się do podnoszonej w toku postępowania odwoławczego kwestii nieuwzględnienia przez organ pierwszej instancji okoliczności lokalizacji w sąsiedztwie spornej inwestycji innych anten oraz braku odniesienia się przez organ do kwestii łącznego ich oddziaływania (nakładania się fal).

Z akt sprawy nie wynika, aby organy poczyniły w tym zakresie jakiekolwiek ustalenia faktyczne. W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek danych dotyczących charakterystyki istniejących już stacji bazowych w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, a zwłaszcza emitowanych przez nie pól elektromagnetycznych oraz mocy promieniowana poszczególnych anten stacji. Do tych kwestii nie odniesiono się także w przedłożonej dokumentacji projektowej.

W tej sytuacji nie jest możliwe stwierdzenie, czy okoliczność ta mogła mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, czy też nie. Konieczność dokonania ustaleń, czy istnieje możliwość kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie, wynika - jak wskazano - z treści art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b) i art. 82 ust. 2 pkt 2 ustawy.

W ocenie Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że nie został dostatecznie ustalony stan faktyczny sprawy w stopniu umożliwiającym dokonanie rzeczywistej, obiektywnej i zgodnej ze wskazanymi wyżej przepisami procedury administracyjnej, oceny, czy planowane przedsięwzięcie nie stanowi przedsięwzięcia wymagającego bądź mogącego wymagać sporządzenia raportu o jego oddziaływaniu na środowisko, w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 7, § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r.

Sąd nie podziela przy tym stanowiska organów, w myśl którego nie byłyby one uprawnione do badania zjawiska kumulacji. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że dokonując oceny kwalifikacji planowanego przedsięwzięcia w zakresie wymagań ochrony środowiska, organ winien brać pod uwagę zjawisko kumulacji pól elektromagnetycznych (zob. m.in. wyroki NSA z dnia 23 czerwca 2010r. w sprawie o sygn. akt II OSK 70/09 oraz z dnia 14 grudnia 2011r. w sprawie o sygn. akt II OSK 1695/10), do czego obliguje wskazany art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...). Przy czym przez tereny sąsiednie, w rozumieniu wskazanego przepisu, należy rozumieć nie tylko nieruchomości bezpośrednio graniczące z terenem inwestycji, lecz również takie, na których znajdują się przedsięwzięcia, które mogą na taką nieruchomość oddziaływać. Ze stanowiska organów wynika natomiast, że tego rodzaju przedsięwzięcia nie były brane pod uwagę przy wydawaniu decyzji dotychczasowej, pomimo podnoszonego przez skarżących zarzutu, iż na działce sąsiedniej funkcjonuje już podobne przedsięwzięcie emitujące pola elektromagnetyczne.

Organy nie wykluczyły przy tym, że oddziaływanie tego przedsięwzięcia może kumulować się z oddziaływaniem planowanej inwestycji. Co prawda skarżący nie przedstawili dowodów, że taka sytuacja ma miejsce, to jednak wskazali na nową okoliczność, która w ogóle nie była brana pod uwagę przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. Obowiązkiem organu było zatem dokonanie oceny, czy oddziaływanie owego przedsięwzięcia będzie się kumulować z oddziaływaniem przedmiotowej inwestycji, bowiem bezsprzecznie należy ustalić lub wykluczyć kumulację oddziaływania spornej stacji z innymi przedsięwzięciami, od czego organy całkowicie odstąpiły w kontrolowanym postępowaniu.

Nie wyjaśniono również i nie udokumentowano w odpowiedni sposób, na czym oparto ustalenia dotyczące "miejsc dostępnych dla ludności", o których mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, mając na uwadze, że przepisy w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, mają na celu między innymi zapewnić ochronę przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych.

Przez miejsca dostępne dla ludności należy zatem rozumieć wszelkie miejsca, w których mogą przebywać ludzie. Odległości od miejsc dostępnych dla ludności nie można zatem utożsamiać z odległością anten od znajdujących się obok masztu budynków mieszkalnych. Przez miejsca dostępne dla ludności należy rozumieć nie tylko miejsca, w których wzniesiono już legalnie budynki z przeznaczeniem na pobyt ludzi, ale również miejsca, w których te budynki mogą być wznoszone zgodnie z wymogami obowiązujących przepisów (zob. wyrok NSA z dnia 15 października 2009r., w sprawie o sygn. akt II OSK 1581/08, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zauważyć także trzeba, że formy działalności ludzkiej są bardzo zróżnicowane i dostępność dla ludzi określonych miejsc może się wiązać z różnorodnym sposobem ich wykorzystywania.

Z akt sprawy nie wynika, aby inwestor był właścicielem wszystkich nieruchomości znajdujących się wzdłuż osi głównych zasięgu wiązek promieniowania anten. Z prawem własności do określonej nieruchomości łączy się natomiast prawo własności do przestrzeni nad tą nieruchomością. Społeczno - gospodarcze przeznaczenie nieruchomości jest związane z nieskrępowanym z niej korzystaniem. Ustalenie, że oddziaływanie anten rozciąga się na tereny nieruchomości nie stanowiących własności inwestora, oznacza więc potencjalne ograniczenie swobody ich właścicieli i stanowi uciążliwość. Poza tym nawet przyjęcie, że inwestycja nie oddziałuje znacząco na środowisko i że zasięg zagrożeń powodowanych przez emisję fal elektromagnetycznych nie będzie na środowisko oddziaływał negatywnie, nie oznacza, że zagrożenia takie w ogóle nie występują, w szczególności na nieruchomościach sąsiadujących z terenem inwestycji.

Obszar oddziaływania obiektu to także teren, gdzie uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa. O obszarze oddziaływania obiektu za każdym razem będą decydowały indywidualne cechy obiektu budowlanego, jego przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu, a w procesie zmierzającym do jego wyznaczenia nie chodzi jedynie o wykazanie negatywnego wpływu inwestycji na działki znajdujące się w otoczeniu projektowanego obiektu, lecz także o możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na teren otaczający działkę inwestora w związku z zamierzeniem budowlanym (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 marca 2008r., sygn. akt II SA/Gl 348/07 – dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nie można również pominąć i tego, że emisja takich fal nie jest i nie może być jedyną przesłanką oceny oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie. Oddziaływanie to może wynikać z innych przyczyn, utrudniając korzystanie z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2007r., sygn. akt VII SA/Wa 1129/06 – dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zresztą, nawet gdyby rzeczywiście okazało się, że szkodliwe oddziaływanie inwestycji występuje jedynie na wysokościach niedostępnych dla ludzi, to i tak w określonych odległościach od urządzeń stacji bazowej należy się liczyć z koniecznością ograniczeń w możliwościach rozbudowy istniejących budynków, a w przypadku budowy nowych - z koniecznością ograniczenia ich wysokości. To zaś wiąże się z ograniczeniami praw własności właścicieli nieruchomości, na teren których oddziaływanie inwestycji istnieje. Ocena wpływu konkretnej inwestycji na otoczenie obejmuje bowiem cały wachlarz zagadnień związanych z oddziaływaniem obiektu na nieruchomości znajdujące się w jego otoczeniu.

Mając na uwadze powyższe rozważania przyjąć należy, iż przez oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko należy rozumieć oddziaływanie pól elektromagnetycznych zarówno na tereny, na których istnieje legalnie wzniesiona zabudowa z przeznaczeniem na pobyt ludzi, jak i na tereny, na których taka zabudowa może być wznoszona zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym. Przyjęcie za prawidłowe stanowiska inwestora, iż przez miejsca dostępne dla ludności należy rozumieć miejsca dostępne dla ludności wedle istniejącego w dniu wydawania decyzji stanu zagospodarowania nieruchomości w odległości wynikającej z przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r., mogłoby prowadzić do nadużywania prawa przez inwestora, który pierwszy realizuje inwestycję, kosztem przyszłych inwestorów (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 15 października 2009 r. sygn. akt II OSK 1581/08; z dnia 31 maja 2010 r. sygn. akt II OSK 719/09, z 25.10.2011 r. sygn. akt II OSK 1485/10 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Z załączonych do projektu analiz, mających na celu sprawdzenie wymagań, co do konieczności (lub możliwej konieczności) przeprowadzenia postępowania w zakresie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na jego realizację, wynika bowiem, że w skład projektowanej stacji bazowej wchodzić będzie m.in. wieża o wysokości 32,5 m n.p.t. oraz kontener techniczny typu MID-SIZE, a w najbliższej okolicy stacji znajdują się niskie zabudowania gospodarcze oraz torowisko. Stacja zaś jest tak zaprojektowana, by wykluczyć występowanie obszarów o przekroczonej wartości granicznej promieniowania w miejscu, w którym mogą przebywać ludzie.

W skład projektowanej stacji bazowej oprócz wieży i urządzeń nadawczo-odbiorczych, wchodzi system antenowy składający się z anten różnego typu. Odległości od miejsc dostępnych dla ludności oraz równoważną moc promieniowania izotropowego poszczególnych anten przedstawiono tabelarycznie oraz w formie mapy.

W podsumowaniu analizy oddziaływania projektowanej stacji, wyjaśniono, że w oparciu o dane zawarte w tejże analizie brak jest miejsc dostępnych dla ludzi, w których występuje promieniowanie ponadnormatywne przekraczające wartość graniczną, zaś rzeczywistych wartości natężenia pola elektromagnetycznego dostarczą pomiary wykonane przez operatora po uruchomieniu spornej stacji bazowej.

Natomiast w analizie środowiskowej wskazano, iż w najbliższym otoczeniu nie występują inne anteny emitujące pole elektromagnetyczne mające wpływ na oddziaływanie na środowisko. Nadto stwierdzono, że pola elektromagnetyczne o gęstości mocy większej niż 0,1 w/m2 występować będą wyłącznie w wolnej przestrzeni, niedostępnej dla ludności przebywającej w otoczeniu stacji, zaś narażenie ludności i środowiska na działanie pól elektromagnetycznych od planowanej stacji bazowej nie wystąpi. Jednocześnie wyjaśniono, że suma równoważnej mocy promieniowanej izotropowo przez anteny sektorowe planowanej stacji bazowej wyniesie 20542W.

W oparciu o takie stwierdzenia inwestora, który - jak to wyżej już podniesiono - operuje pojęciami nieostrymi, a tym samym niedającymi się zweryfikować, organy uznały, że przedmiotowa stacja będzie spełniać wymagania zawarte w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobu sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. nr 192, poz. 1883) oraz, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397) nie zalicza się do tej kategorii przedsięwzięć.

Z takim stanowiskiem organów nie sposób się zgodzić, bowiem przedstawione przez inwestora analizy mogły stanowić dla organu jedynie punkt wyjścia do dalszych własnych ustaleń dotyczących obszaru oddziaływania obiektu, przez który ustawa rozumie teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu (art. 3 pkt 20 prawa budowlanego).

Przypomnieć należy, iż przedsięwzięcia, których realizacja musi być poprzedzona przeprowadzeniem oceny oddziaływania na środowisko, to takie, w których obowiązek ten wynika bezpośrednio z mocy prawa oraz takie, w stosunku do których obowiązek ten został nałożony w formie indywidualnego aktu administracyjnego. Do pierwszej z nich należy zakwalifikować planowane przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, do drugiej grupy trzeba natomiast zaliczyć planowane przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny został stwierdzony w formie postanowienia wydanego na podstawie art. 63 ust. 1. Postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - art. 63 ust. 2.

Mając na uwadze dane zawarte w analizach dotyczące oddziaływania spornego przedsięwzięcia na środowisko nie sposób nie zauważyć, iż nie można wykluczyć, iż inwestycja objęta wnioskiem jest przedsięwzięciem wymagającym bądź mogącym wymagać sporządzenia raportu o jego oddziaływaniu na środowisko, w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 7, § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r., zatem zadaniem organów było ustalenie, czy inwestycja spełnia rygory wskazanej regulacji, czy nie i podjęcie odpowiedniego rozstrzygnięcia przewidzianego przepisami prawa.

Rozwiązanie przedstawionej kwestii wskazuje regulacja art. 63 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku (...)., w myśl którego obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając zawarte w owej regulacji uwarunkowania.

W ocenie sądu, w świetle przedstawionych wyżej uwag, organy nie miały podstaw, aby w przypadku przedmiotowej inwestycji jednoznacznie stwierdzić, iż nie zalicza się ona do przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko, a w konsekwencji, że brak jest potrzeby przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Dopiero szczegółowa i wielopłaszczyznowa ocena planowanego przedsięwzięcia pozwoli w sposób zobiektywizowany określić, czy obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko występuje, co powinno nastąpić w przepisanej formie, na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1).

Natomiast organ właściwy do wydania pozwolenia na budowę nie może we własnym zakresie przeprowadzić oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwolenia na budowę tylko wtedy, gdy konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w przypadku, o którym mowa w art. 88 ust. 1.

Tryb z art. 88 uruchamiany jest również na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, który jest zobowiązany wraz z wnioskiem złożyć raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W niniejszej sprawie nie zostały spełnione warunki do dokonania oceny środowiskowej w tym trybie, więc bezpodstawnie organ to uczynił.

Decydujące znaczenie w tej sprawie ma zatem to, że pozwolenie na budowę przedmiotowej stacji bazowej telefonii cyfrowej nie zostało poprzedzone postępowaniem w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zgodnie z wymogami ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...).

Wbrew ocenie organu odwoławczego, sąd stwierdza, że w tym stanie sprawy brak było podstaw do konstatacji, że spełnione zostały wymogi art. 35 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego i należało wydać decyzję o pozwoleniu na budowę, w myśl art. 35 ust. 4 tej ustawy.

Reasumując, należy stwierdzić, że organy obu instancji dopuściły się naruszenia wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego oraz przepisów procedury, w tym art. 7, 8, 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji wezmą pod uwagę przedstawioną wyżej ocenę prawną oraz uzupełnią materiał dowodowy we wskazanym przez sąd zakresie.

W tym stanie rzeczy na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił decyzje organów obu instancji.

W przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji oraz o kosztach postępowania rozstrzygnięto odpowiednio po myśli art. 152 oraz art. 200 i art. 205 powołanej ustawy, z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm. ).

m.o.