Postanowienie NSA, sygn. akt I FZ 517/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 86 § 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Arkadiusz Cudak (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A.S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 2094/15 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 29 maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 r. postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

I FZ 517/15

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 września 2015 roku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygnaturze akt III SA/Wa 2094/15, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.,) dalej p.p.s.a., odmówił A.S. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 maja 2015 roku w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 roku. Ze stanu sprawy przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że Skarżący – A.S., reprezentowany przez pełnomocnika wykonującegoi zawód radcy prawnego, pismem z dnia 17 lipca 2015 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 maja 2015 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 r. Wraz z wnioskiem złożono skargę. W osnowie wniosku pełnomocnik Skarżącego podniósł, że błędnie w dniu 2 lipca 2015 roku nadał w placówce pocztowej skargę na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zamiast na adres organu administracji, który wydał zaskarżoną decyzję. Niemniej jednak z uwagi na okoliczności związane ze złym stanem zdrowia pełnomocnika, przyczyny niedochowania terminu do złożenia skargi są w jego ocenie niezawinione. Pełnomocnik Skarżącego wyjaśnił, iż od dnia 9 stycznia 2015 r., jest pod stałą opieką lekarza psychiatry w związku ze zdiagnozowanymi stanami depresyjnymi. W załączeniu wniosku przedstawił zaświadczenie lekarza psychiatry. Pełnomocnik argumentował, iż w związku z niemożnością skoncentrowania się oraz brakiem kojarzenia faktów kopertę ze skargą zaadresował bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zamiast do Dyrektora Izby Skarbowej w W., w wyniku czego doszło do uchybienia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia skargi wskazał, że wbrew argumentacji Skarżącego, z okoliczności przedstawionych we wniosku nie wynika, aby w sprawie wystąpiły przesłanki uzasadniające brak winy w niedochowaniu terminu. Zwrócił uwagę, że choroba strony działającej w postępowaniu osobiście lub choroba pełnomocnika stanowi przesłankę przywrócenia terminu do dokonania konkretnej czynności procesowej, ale po pierwsze: musi mieć ona charakter nagły, a po wtóre: strona (pełnomocnik) musi uprawdopodobnić, że taka choroba miała miejsce i że stan zdrowia w danym okresie uniemożliwił jej prowadzenie spraw i dokonywanie czynności. Zatem samo zwolnienie (zaświadczenie) lekarskie nie jest potwierdzeniem braku winy w uchybieniu terminu, niekoniecznie wyklucza bowiem możliwość dokonania czynności procesowej osobiście bądź z pomocą innych osób (patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 411 i przytoczone tam orzecznictwo). Sąd podniósł, że w rozpoznawanej sprawie wyżej wymienione okoliczności nie miały miejsca. Jak wynika z treści ww. zaświadczenia, pełnomocnik Skarżącego od 9 stycznia 2015 r. jest pod opieką psychiatryczną. Zdaniem Sądu, z ww. zaświadczenia nie wynika aby u pełnomocnika rozpoznano zaburzenia depresyjne. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie uprawdopodobniono, by pełnomocnik Skarżącego uchybił terminowi złożenia skargi w terminie, nie ze swojej winy, w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a. Zdaniem Sądu do uchybienia terminu w rozpoznawanej sprawie doszło w wyniku niedbalstwa pełnomocnika Skarżącego. W zażaleniu na powyższe postanowienie, strona skarżąca wniosła o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że Sąd pominął okoliczności świadczące o złym stanie zdrowia pełnomocnika, co nie mogło być potwierdzone zaświadczeniem lekarskim gdyż pełnomocnik Skarżącego prowadzi indywidualną działalność gospodarczą i nie jest mu potrzebne posiadanie dokumentu potwierdzającego niezdolność do pracy (s. 5 zażalenia). Poza tym wskazano, że uchybienie terminu nie jest wynikiem niedbalstwa ani niewiedzy pełnomocnika Skarżącego, bo skarga była gotowa do wysłania na kilka dni przed upływem terminu do jej wniesienia, zaś sam pełnomocnik posiada kilkunastoletnią praktykę w prowadzeniu spraw sądowadministracyjnych ze skarg na decyzje podatkowe. W ocenie strony skarżącej w sprawie doszło do uchybienia terminowi do wniesienia skargi w okolicznościach, za które pełnomocnik Skarżącego nie ponosi winy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zatem należało je oddalić. W pierwszej kolejności wyjaśnić wypada, że w rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że będąca przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 maja 2015 roku została stronie skarżącej skutecznie doręczona w dniu 3 czerwca 2015 roku. Wynikający z art. 53 § 1 p.p.s.a. termin do wniesienia skargi na tę decyzję mijał w dniu 3 lipca 2015 roku. Skargę z zachowaniem pośredniego trybu jej wnoszenia wynikającego z art. 54 § 1 p.p.s.a., wniesiono w dniu 17 lipca 2015 roku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Zarzut zażalenia wskazuje, że jego autor nie zgadza się z twierdzeniem Sądu, że w rozpoznawanej sprawie doszło do uchybienia terminu do wniesienia skargi z winy pełnomocnika Skarżącego. Z twierdzeniem tym nie można się jednak zgodzić. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi konieczną, a zarazem podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Artykuł 86 § 1 p.p.s.a. nie określa jednak, wedle jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Daje to sądowi rozpoznającemu wniosek o przywrócenie terminu możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za stosowne (postanowienie SN z 22 lipca 1999 roku, I PKN 273/99, lex nr 42322). Oznacza to, że brak winy w uchybieniu terminowi powinien być oceniany z wykorzystaniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych także nawet lekkim niedbalstwem (postanowienie SN z dnia 14 stycznia 1972 r., III CRN 448/71, lex nr 4763). Analizując stan faktyczny rozpoznawanej sprawy, należy uznać, że do uchybienia tego terminu nie doszło bez winy strony w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a., gdyż jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu, we wniosku o przywrócenie terminu nie uprawdopodobniono istnienia wskazujących na to okoliczności. Sąd pierwszej instancji słusznie podniósł, że w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy błędne, na skutek omyłki, zaadresowanie przesyłki w związku ze złym stanem zdrowia pełnomocnika Skarżącego, nie może być uznane za przyczynę usprawiedliwiającą uchybienie terminu uzasadniającą jego przywrócenie. Argumentacja zawarta we wniosku o przywrócenie terminu świadczyć może jedynie o niedochowaniu należytej staranności przy prowadzeniu sprawy powierzonej pełnomocnikowi przez Stronę skarżącą, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Sąd słusznie też podniósł, że z załączonego do wniosku o przywrócenie terminu zaświadczenia wynika jedynie, że pełnomocnik przebywa pod opieką lekarza specjalisty od 9 stycznia 2015 r. Z dokumentu tego nie można zaś wyprowadzić wniosku, że pełnomocnik Skarżącego był niezdolny do wykonywania obowiązków zawodowych w chwili składania skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w dniu 2 lipca 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny przyjmuje też do wiadomości, że pełnomocnik Skarżącego posiada wieloletnią praktykę w prowadzeniu spraw przed sądami administracyjnymi ze skarg na decyzje podatkowe, jednak okoliczność ta również nie mogła przesądzić o spełnieniu przesłanki braku winy, w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a., w uchybieniu terminu do wniesienia skargi w rozpoznawanej sprawie. Z kolei fakt sporządzenia skargi na kilka dni przed upływem terminu do jej wniesienia, na co wskazuje autor zażalenia, należy ocenić jako niemający znaczenia dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy. Wynikająca z art. 54 § 1 p.p.s.a. zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że o zachowaniu terminu do wniesienia skargi określonego w art. 53 § 1 – 3 p.p.s.a., decyduje nie czas sporządzenia skargi ale data wniesienia skargi właściwemu organowi administracji publicznej, a więc z zachowaniem ustawowego trybu. Ocena wystąpienia winy czy też stwierdzenie braku winy przy rozważaniu przywrócenia terminu do wniesienia skargi w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a., dotyczyć więc może jedynie momentu wniesienia skargi bezpośrednio do organu administracji, który wydał zaskarżoną decyzję lub nadania przesyłki zawierającej skargę organowi we właściwej placówce operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r., Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529), a nie chwili sporządzenia skargi. Wskazując na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.