Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 518/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2006-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Powołane przepisy: article: art.145 par.1 pkt 1c, art.135, art.200, art.152
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.122, art.187 par.1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art.3
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 31 października 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Sygnatura akt: I SA/Ke 518/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant: Referent stażysta Krzysztof Armański, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25.01.2006 r. sprawy ze skarg H. W. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2003r. z dnia [...] [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004r. z dnia [...] [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005r. I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji; II. określa, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 354 zł (trzysta pięćdziesiąt cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

I SA/Ke 518/05

Uzasadnienie

Decyzjami z dnia [...] wydanymi w sprawach znak [...], znak [...] i [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania H. W. od decyzji wydanych z upoważnienia Prezydenta Miasta, z dnia [...] nr [...] w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości za 2003r. w kwocie [...] zł., [...] w spawie ustalenia podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł., oraz nr [...] w spawie ustalenia podatku od nieruchomości za 2005 r. w kwocie [...] zł, utrzymało w mocy zaskarżone decyzje. W motywach decyzji organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji, iż H. W. na podstawie umowy zawartej z Rejonowym Przedsiębiorstwem Gospodarki Mieszkaniowej w K., działającym z upoważnienia Zarządu Miasta, wynajęła od Gminy na czas nieokreślony lokal użytkowy o pow. 171,46 m2 usytuowany przy ul. W. w K. Organ wskazał, że skoro lokal stanowiący własność jednostki samorządu terytorialnego, od 1991 r. jest w posiadaniu H. W. a posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem , to obowiązek podatkowy stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz.U. z 2002 r. Nr 9 poz 84 w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2003 r. ) ciążył na najemcy. Podniósł, że zarówno Rejonowe Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej jak i Miejski Zarząd Budynków były jednostkami zarządzającymi nieruchomościami gminnymi w imieniu właściciela, nie były posiadaczami lokalu.

Od powyższej decyzji H. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwą interpretację i błędne zastosowanie art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji, polegający na uznaniu, że Rejonowe Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej w K. ( późniejszy Miejski Zarząd Budynków) nie jest posiadaczem przedmiotowej nieruchomości lecz działa z upoważnienia Zarządu Miasta. Uzasadniając naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy skarżąca wskazała, że wbrew ustaleniom organów jego posiadanie nie wynika z umowy zawartej bezpośrednio z właścicielem, lecz z umowy zawartej z Miejskim Zarządem Budynków, który zawierał umowy we własnym imieniu, realizując uprawnienia zarządu wynikające z art. 43 ust 2 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( tj. Dz.U. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603 ze zm. ) . W ocenie skarżącej to Miejski Zarząd Budynków jako zarządca nieruchomości, związany "innym tytułem prawnym" bezpośrednio z właścicielem jednostką samorządu terytorialnego winien być podatnikiem podatku od nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosząc o jej oddalenie podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach jest właściwy do rozpoznania skargi stosownie do § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004 r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie ( Dz.U. Nr 187, poz. 1926 ) . Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, a kontrola ta jest sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ). Ocenie sądów administracyjnych podlega zatem zgodność aktów administracyjnych, w tym przypadku decyzji, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego.

Oceniając zaskarżone decyzje z punktu widzenia wskazanego kryterium należy wskazać, że zostały wydane z naruszeniem prawa. Naczelną zasadą postępowania podatkowego jest uregulowana w art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) zasada prawdy obiektywnej nakładająca na organ podatkowy obowiązek ustalenia stanu faktycznego zgodnego lub zbliżonego ze stanem rzeczywistym. Dążąc do wyjaśnienia stanu faktycznego organy podatkowe winny w pierwszej kolejności ustalić, jakie fakty są istotne dla zastosowania prawa materialnego, a następnie rozważyć i przeprowadzić dowody pomocne w ustaleniu tych faktów. Zasada określona w art. 122 Ordynacji podatkowej została skonkretyzowana w art. 187 § 1 tej ustawy, która nakłada na organ podatkowy obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przez wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego należy rozumieć ustosunkowanie się przez organ podatkowy do każdego dowodu, wskazanie na podstawie jakich dowodów został ustalony stan faktyczny w sprawie, odniesienie się do dowodów, którymi organ odmówił wiarygodności.

Artykuł 3 ustawy o podatkach i lokalnych ustanawia regułę, zgodnie z którą obowiązek podatkowy ciąży na właścicielach, posiadaczach samoistnych i użytkownikach wieczystych nieruchomości, ich części oraz obiektów budowlanych i ich części. Reguła ta nie znajduje zastosowania do nieruchomości lub obiektów budowlanych stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, w tym przypadku obowiązek podatkowy ciąży na posiadaczu, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem lub innego tytułu prawnego, ewentualnie jest posiadaniem bez tytułu prawnego. Zmiana art. 3, wprowadzona ustawa z dnia 30 października 2002 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz.U. Nr 200 poz. 1683) objęła z dniem 1 stycznia 2003 r. posiadaczy części obiektów budowlanych, w tym najemców lokali będących własnością Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem lokali mieszkalnych.

Zatem dla oceny, czy na H. W. ciążył obowiązek podatkowy, organy podatkowe winny wykazać, że lokal, który posiadała stanowi własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, oraz że posiadanie wynikało z umowy zawartej z właścicielem, a więc że jednostki Rejonowe Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej i Miejski Zarząd Budynków zawierając umowę ze skarżącą działały w imieniu i na rzecz właściciela. Organy podatkowe przyjęły, ze przedmiotowy lokal jest własnością Gminy. Organy nie wskazały na jakiej podstawie dokonały tych ustaleń. Znajdujący się w aktach sprawy wypis z rejestru gruntów dotyczy dwóch nieruchomości położonych przy ul. W. w K., oznaczonej jako działka 612/1 o pow. 34 m2 uregulowanej w kw 1893 oraz oznaczonej jako działka 612/2 o pow. 1562 m2 uregulowanej w księdze hip. 123. Jako właściciel nieruchomości w rejestrze wpisany jest Skarb Państwa. Organy podatkowe nie odniosły się do zapisów w ewidencji gruntów i budynków, mimo jednoznacznego zapisu art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 200 r. Nr 100 poz. 1086 ze zm. ), zgodnie z którym dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatków, są dla organu podatkowego urzędowym źródłem informacji o osobie właściciela lub posiadacza samoistnego, jak również samej nieruchomości. W związku z powyższym należy stwierdzić, że dokonana przez organy podatkowe ocena, że właścicielem nieruchomości i budynku jest Gmina nie znajduje uzasadnienia w materiale dowodowym. Tym samym organy nie wykazały, że umowy zawarte przez Rejonowe Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej, działające jak wynika z umowy z dnia 18 marca 1991 r. z upoważnienia Zarządu Miasta i Miejski Zarząd Budynków- zakład budżetowy Gminy ze skarżącą, były faktycznie zawarte w imieniu i na rzecz właściciela. Ustalenie to, jak wskazano wyżej, ma zasadnicze znaczenie dla określenia podmiotu zobowiązanego do płacenia podatku od nieruchomości.

Wskazane naruszenie art. 122 i 187 Ordynacji podatkowej mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

Należy ponadto wskazać, że w postępowaniu odwoławczym została naruszona zasada czynnego udziału strony w postępowaniu wyrażona w art. 123 Ordynacji podatkowej której konkretyzację stanowi art. 200 tej ustawy, obligujący organ do wyznaczania stronie 7 dniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

Rozpoznając ponownie sprawy organy podatkowe ustalą właściciela nieruchomości odnosząc się do stanu prawnego wynikającego z zapisów ewidencji gruntów i budynków, oraz ustalą i wskażą na jakiej podstawie działania Rejonowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Mieszkaniowej w K. i Miejskiego Zarządu Budynków mogą być uznane za działania w imieniu i na rzecz właściciela. W tym celu organy rozważą stosunek prawny łączący te podmioty z właścicielem.

Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.