Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 571/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2016-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 § 1 pkt 2 art. 56 § 1 art. 6 § 1 art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7art. 34 par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi D. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w K. postanowieniem z [...]nr [...]utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...] r., znak: [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego z 3 grudnia 2015 r. nr 1318/EFRROW/2015 wystawionego przez wierzyciela - Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. obejmującego zadłużenie z tytułu nienależnie pobranych płatności z tytułu przedsięwzięć rolnośrodowiskowych.

Organ wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne wobec majątku D.W., zostało wszczęte przez organ egzekucyjny - Naczelnika Urzędu Skarbowego w S., na podstawie wskazanego tytułu wykonawczego. W celu wyegzekwowania przedmiotowego zadłużenia organ egzekucyjny zawiadomieniem z 11 lutego 2016 r., nr EA-162/16/BB dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w PEKAO/Centrala w Warszawie. Bank otrzymał zawiadomienie w dniu 18 lutego 2016 r., zaś zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostało doręczone D.W. w dniu 26 lutego 2016 r. Dłużnik zajętej wierzytelności pismem z 24 marca 2016 r., znak: 2016/142287 uznał zajęcie, informując, że na rachunku bankowym brak jest środków umożliwiających całkowitą lub częściową realizację zajęcia.

W dniu 4 marca 2016 r., zachowując 7 dniowy termin od dnia doręczenia odpisu w/w tytułu wykonawczego, D.W. złożył zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U z 2016 r., poz. 599 ze zm. dalej "u.p.e.a."), którego podstawą jest m.in. odroczenie terminu wykonania obowiązku.

Zobowiązany podniósł, iż pismem z dnia 18 września 2015 r. wystąpił z wnioskiem o odroczenie postępowania egzekucyjnego ze względu na trwające postępowanie sądowe do czasu wyjaśnienia sprawy, na który to wniosek nie otrzymał odpowiedzi. Ponadto podniósł, iż pismem z 23 września 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. przekazał jego wniosek do Dyrektora ARiMR w K., celem rozpatrzenia zgodnie z właściwością miejscową, na który do tej pory nie otrzymał odpowiedzi.

Postanowieniem z 9 marca 2016 r., organ egzekucyjny zawiesił prowadzone wobec majątku D.W. postępowanie egzekucyjne do czasu otrzymania ostatecznego postanowienia wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Wierzyciel, postanowieniem z 18 marca 2016 r., Nr 1/2016 uznał zgłoszony przez D.W. zarzut za nieuzasadniony zaś Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji Modernizacji Rolnictwa w K. postanowieniem z 29 kwietnia 2016 r., Nr 93/OR13/2016 utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Postanowieniem z 6 czerwca 2016 r., znak: 2613-EA.511.132.2016, wydanym po otrzymaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela, organ egzekucyjny nie uwzględnił zarzutów wniesionych przez D.W..

Rozpatrując odwołanie Dyrektor Izby Skarbowej w K. przywołał unormowanie art. 27 §1 pkt 9, art. 33 §1 oraz art. 34 u.p.e.a. Wskazując na unormowanie art. 34 § 1 u.p.e.a wyjaśnił, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, a zatem także co do zarzutów o których mowa w art. 33 § 1 pkt 2, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Powołując się na orzecznictwo sądowe wyjaśnił, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie podstaw do uwzględnienia zarzutów i do podważenia w tym trybie stanowiska wierzyciela.

Organ wskazał, że wierzycielem jest Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S.. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. decyzją z 18 maja 2015 r. o Nr 0246-00000082659/13 ustalił D.W. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, którą Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. decyzją z 6 sierpnia 2015 r. o Nr 5560-21/15, utrzymał w mocy. Skarga złożona przez D.W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., została przekazana w dniu 28 października 2015 r.

Upomnieniem z 27 sierpnia 2015 r., doręczonym zobowiązanemu 14 września 2015 r., wierzyciel wezwał zobowiązanego do uregulowania zaległości, pouczając, iż w przypadku nieuregulowania należności we wskazanym terminie zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne w celu przymusowego ściągnięcia należności.

Organ wyjaśnił, że pismo strony z 18 września 2015 r., po sprecyzowaniu przez zobowiązanego, że dotyczy wstrzymania wykonania decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w S., zostało przekazane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. postanowieniem z dnia 19 listopada 2015 r. sygn. akt I SA/Ke 566/15 oddalił wniosek strony o wstrzymanie wykonania decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w S.. Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 27 stycznia 2016 r., sygn akt II GZ 1026/15, po rozpatrzeniu zażalenia na wskazane postanowienie, podtrzymał stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K..

W związku z powyższym organ nie zgodził się z zarzutem strony, że nie otrzymała odpowiedzi na swój wniosek, skoro został on rozpatrzony zarówno przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. jak również Naczelny Sąd Administracyjny.

Organ wyjaśnił, że wierzyciel uznając zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione wskazał, iż nie wystąpiły takie okoliczności jak odroczenie terminu wykonania obowiązku, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnych albo brak wymagalności tego obowiązku. Decyzja z 18 maja 2015 r. nr 0246-00000082659/13 wymierzająca stronie kwotę nienależnie pobranych płatności i stanowiąca podstawę prawną dochodzonego obowiązku jest ostateczna, nie została też uchylona, pozostaje w obrocie prawnym i nie wstrzymano jej wykonania. Z postanowienia Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. z 29 kwietnia 2016 r., Nr 93/OR13/2016 utrzymującego w mocy postanowienie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w S. wynika, że w przedmiotowej sprawie nie została wydana decyzja w przedmiocie odroczenia terminu wykonania obowiązku lub rozłożenia na raty spłaty należności, która miałaby wpływ na zasadność wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej. Organ podkreślił, że organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi, w tym przypadku wystawionymi na podstawie prawomocnej decyzji ARiMR.

Oznacza powyższe, że zarzut odroczenia terminu wykonania obowiązku albo braku wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, o którym mowa w art. 33 § pkt 2 u.p.e.a., nie może zostać uznany za zasadny.

Odnosząc się do zarzutu, iż Prezes ARiMR zwrócił się do strony o uzupełnienie wniosku dotyczącego odroczenia płatności należności organ wyjaśnił, iż fakt ten nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie. Złożenie wniosku o odroczenie płatności należności nie odracza egzekucji zaległości. Dopiero wydanie przez wierzyciela orzeczenia o odroczeniu terminu wykonania obowiązku wynikającego z decyzji nr 0246-00000082659/13 może mieć wpływ na prowadzone postępowanie egzekucyjne.

Na powyższe postanowienie D.W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Adminisatrcyjnego w K.. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji.

Uzasadniając zarzuty podniósł, że zaskarżone postanowienie zawiera treści nieprawdziwe, z którymi sięnie zgadza. Zarzuty dotyczyły kwestii odroczenia postępowania egzekucyjnego ze względu na trwające postępowanie sądowe do czasu wyjaśnienia sprawy. Mimo, iż został wezwany do sprecyzowania żądania zawartego w złożonym wniosku, nie otrzymał na niego odpowiedzi. Podkreślił, że Prezes Agencji może umarzać w całości lub w części, rozkładać na raty lub odraczać termin spłaty wierzytelności Agencji przypadających jej w związku z wykonywaniem przez nią zadań finansowanych wyłącznie z krajowych środków publicznych, zwanych dalej "wierzytelnościami Agencji". Zarzucił, że błędne jest postanowienie Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K., który mimo, że nie odniósł się do jego prośby o odroczenie egzekucji, uznał zarzuty za nieuzasadnione. Następnie przystąpiono do czynności zmierzających do rozpatrzenia jego prośby, która była treścią wnoszonych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (jt. Dz.U.2016.1066) i art. 134 § 1 ustawy

z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(jt. 2016.718 ze zm.), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany, co do zasady, zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Ustalenia faktyczne dokonane przez organy obu instancji znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Sąd przyjął je za podstawę dalszych rozważań.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie, którym organ uznał za niezasadny zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego z 3 grudnia 2015 r. nr 1318/EFROW/2015 wystawionego przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w S. obejmującego zadłużenie z tytułu nienależnie pobranych płatności z tytułu przedsięwzięć rolnośrodowiskowych.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły m inn. przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na podstawie art. 33 tej ustawy zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, których podstawą mogą być tylko okoliczności enumeratywnie wymienione w art. 33 u.p.e.a. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są więc sformalizowanym środkiem prawnym, a podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny.

W rozpoznawanej sprawie skarżący zgłosił zarzut znajdujący oparcie w art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. – którego podstawą jest między innymi odroczenie terminu wykonania obowiązku. Zarzut skarżący wyprowadza ze złożonego przez niego pismem z 18 września 2015 r., wniosku o odroczenie postępowania egzekucyjnego, z uwagi na trwające postępowanie sądowe.

Na pełną akceptację Sądu zasługuje stanowisko organu, który powołując się na przepis art. 34 § 1 u.p.e.a. wskazał na wiążący charakter wypowiedzi wierzyciela w zakresie zarzutów o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a. Postanowieniem, z 18 marca 2016 r. Nr 1/2016 wierzyciel - Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. uznał wniesiony zarzut za nieuzasadniony. Wierzyciel wskazał, że nie wystąpiły okoliczności takie jak odroczenie terminu wykonania obowiązku, rozłożenie na raty, spłata należności pieniężnych albo brak jego wykonalności. Decyzja stanowiąca podstawę wystawienia tytułu wykonawczego jest decyzją ostateczną, zaś wniosek skarżącego o wstrzymanie jej wykonania nie został uwzględniony. WSA w K. postanowieniem z 19 listopada 2015 r., w sprawie sygn. akt I SA/Ke 566/15 oddalił wniosek, złożone przez D.W. zażalenie zostało oddalone przez NSA w dniu 27 stycznia 2016 r. w sprawie II GZ 1026/15. Nie została wydana decyzja w przedmiocie odroczenia terminu wykonania obowiązku.

Na ocenę nie może mieć wpływu eksponowany przez skarżącego fakt złożenia przez niego wniosku "o odroczenie egzekucji", wezwania przez Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR do jego uzupełnienia. Złożenie wniosku o zastosowanie ulgi nie jest przesłanką odstąpienia od podjęcia przez wierzyciela działań wskazanych w art. 6 § 1 ustawy egzekucyjnej jak również nie stanowi podstawy zgłoszenia zarzutu z art. 33 § 1 pkt 1 i 2 ustawy egzekucyjnej, gdyż jego złożenie nie wstrzymuje, nie odracza terminu wykonania obowiązku. Tylko wydanie decyzji w przedmiocie zastosowania ulgi może stanowić podstawę zarzutu określonego w tym przepisie. Żądanie zastosowania ulgi w spłacie zobowiązania nie jest także przyczyną zawieszenia postępowania egzekucyjnego, którego przesłanki wskazane są w art. 56 § 1 u.p.e.a. Ratio legis takiej regulacji wiąże się z zapobieżeniem sytuacji, w której zobowiązany mógłby, poprzez dowolne wnioskowanie o przyznanie ulgi płatniczej, odraczać rozpoczęcie przymusowego ściągania należności lub przerywać prowadzone już przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne.

W ocenie Sądu organ egzekucyjny uznając podniesiony zarzut za nieuzasadniony prawidłowo rozważył jego zasadność w kontekście przesłanki określonej w art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Wniosek zobowiązanego o wstrzymanie wykonania decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w S. nie został przez WSA w K. uwzględniony, samo złożenie wniosku o odroczenie płatności należności nie jest sytuacją, o której mowa w art. 33 § 1 pkt 2 ustawy egzekucyjnej. Przepis ten stanowi jednoznacznie, że podstawą zarzutu jest odroczenie terminu wykonania obowiązku. Dotyczy więc tylko sytuacji, gdy w sprawie której dotyczy postępowanie egzekucyjne została wydana decyzja odraczająca wykonanie obowiązku. Poza sporem jest, że taka sytuacja nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie. Brak jest natomiast podstaw do upatrywania braku możliwości w prowadzeniu egzekucji w tym, że zostało zainicjowane postępowanie o odroczenie płatności należności. Z żadnego przepisu nie wynika, aby złożenie wniosku w tym zakresie stanowiło przeszkodę do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

Zarzuty skargi okazały się zatem nieuzasadnione. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie stwierdził również, by zaskarżone postanowienie było dotknięte jakimikolwiek innymi uchybieniami, które uzasadniałyby jego uchylenie. Wobec powyższego skargę należało oddalić, stosownie do art. 151 p.p.s.a.