Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1833/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński Sędziowie NSA Maria Skwierzyńska /spr./ as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant: st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2006 r. sprawy ze skargi Spółki "A" w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za okres od 31 lipca 2000 roku do 31 grudnia 2001 roku I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...]. nr [...] II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej Spółki "A" w K. kwotę 5.100,00 zł (pięć tysięcy sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. stwierdza, że decyzje określone w pkt 1 nie mogą być wykonane do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K. Nikodem /-/ J. Ruszyński /-/ M. Skwierzyńska


UZASADNIENIE

Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej decyzją z dnia [...] 2004r. określił spółce "A" w K. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za okres od 31 lipca 2000r. do 31 grudnia 2001r. w wysokości [...]zł.

W toku przeprowadzonej u tego podatnika kontroli stwierdzono, że zaniżył on przychody z tytułu sprzedaży usług na rzecz Zakładu "B", Zakładu "C" oraz Zakładu "D" - oddziałów w K. o kwotę [...]zł. Powiązania kapitałowe Spółki z kopalnią K. , która jest jej jedynym udziałowcem, spowodowały zaniżenie cen świadczonych usług poniżej cen rynkowych. Zawarta z Kopalnią umowa, określająca ryczałtowe wynagrodzenie miesięczne w wysokości [...]zł netto, została zmieniona aneksami w ten sposób, że dokonano podziału usług pomiędzy poszczególne zakłady kopalni oraz obniżono cenę usług łącznie do [...]zł miesięcznie tj. o [...]zł. Spowodowało to obniżenie przychodu Spółki w okresie 7 miesięcy o [...]zł.

Organ kontroli skarbowej porównując ceny podobnych usług świadczonych przez 2 podobne firmy na rzecz dużych zakładów przemysłowych w K. ("firma "E" i firma "F") doszedł do wniosku, że cena usług świadczonych przez spółkę "A" określona w umowie była prawidłowa, a jej obniżenie przez aneks było spowodowane powiązaniami kapitałowymi z Kopalnią "K.". W związku z tym, na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, przy określeniu w. w. Spółce podstawy opodatkowania uwzględniono przychód zwiększony o [...]zł.

Stwierdzono ponadto zawyżenie przez Spółkę kosztów uzyskania przychodu o łączną kwotę [...]zł z tytułu wydatków na zakup materiałów do wykonania urządzeń alarmowych udokumentowanych 3 fakturami oraz o kwotę [...]zł z tytułu instalacji centrali alarmowych przez spółkę "E", ponieważ usługa wykonana była w obiektach [...]Kasy Oszczędnościowo - Kredytowej, które w 2001r. nie były chronione przez spółkę "A".

W związku z tym obniżono koszty uzyskania przychodu o [...]zł do kwoty [...]zł wobec czego podstawę opodatkowania przyjęto w kwocie [...]zł (przychód [...]zł - koszty uzyskania przychodu [...]zł) i określono podatek dochodowy wg stawki 30% w wysokości [...]zł tj. o [...]zł więcej niż zadeklarowała Spółka.

Dyrektor Izby Skarbowej , po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...]2004 r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej powołania przepisu § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10.X.1997r. w sprawie sposobu i trybu określania dochodów podatników w drodze oszacowania cen w transakcjach dokonywanych przez tych podatników ( Dz. U. Nr 128, poz. 833) i w tym zakresie powołał przepis § 6 tego rozporządzenia, w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzje w mocy.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, co do skutków powiązań kapitałowych spółki "A" z kopalnią "K." w zakresie kształtowania cen usług świadczonych przez tę Spółkę.

Nie podzielił natomiast zarzutów odwołania, co do naruszenia przez organ I instancji przepisów art. 122 i 187 Ordynacji podatkowej, uznając za zasadną odmowę przeprowadzenia dochodów z ponownego przesłuchania świadków Z.K. i R.M. , bowiem nie mogą oni wnieść nic nowego do sprawy, a na okoliczność obniżenia cen usług ich przesłuchanie spowodowałoby jedynie przedłużenie postępowania.

Organ podatkowy II instancji w uzasadnieniu swej decyzji nie ustosunkował się do kwestii zawyżenia kosztów uzyskania przychodu.

Decyzję tą spółka "A" zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie jako wydanej z naruszeniem art. 11 ust. 1 i 2 oraz art. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W uzasadnieniu skargi Spółka m.in. podnosi, że mimo obniżenia ceny za usługi świadczone na rzecz kopalni osiągnęła w okresie 2000 - 2001 tj. w początkowym okresie działalności zyskowność ok. 17 %. Nieliczne podmioty osiągają wyższy procentowo zysk.

Ponadto skarżąca kwestionuje stanowisko organu podatkowego, co do cen rynkowych usług ochrony, tym bardziej, że na str. 9 decyzji I instancji stwierdzono, iż spółka stosowała w porównaniu z innymi podmiotami najwyższe ceny i stwierdza m.in., że obniżenie cen usług stanowi wyraz racjonalnej gospodarki rynkowej, a nie powiązań kapitałowych.

Organ odwoławczy odpowiedzi na skargę wnosi o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Organy obu instancji uznały, że skarżąca spółka w związku z powiązaniami kapitałowymi z Kopalnią "K", która była jej jedynym udziałowcem, dokonała obniżki cen świadczonych usług w zakresie ochrony i tym samym zaniżyła swoje przychody, wobec czego zastosowano przepis art. 11 ust 1 i ust. 2 pkt. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr.54, poz. 654 ze zm.)

Fakt istnienia wspomnianych powiązań pomiędzy tymi dwoma podmiotami gospodarczymi nie budzi wątpliwości, jednakże nie może on przesądzać o tym, że kontakty między nimi były podyktowane unikaniem lub ograniczeniem opodatkowania przez spółkę "A". Mogły one mieć na celu wyłącznie obniżenie kosztów działalności, jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 lutego 2000 r. sygn. akt I SA/Gd 790/ 99.

Ograniczenie ryczałtowej ceny usług ochrony za 7 miesięcy roku 2001 (od 10.VI. - 31.XII.) stanowi wyraz zasady swobodnego kształtowania cen przez strony umowy o świadczenie usług. Prawa stron w tym zakresie nie można kwestionować w aspekcie prawa cywilnego, a także prawa podatkowego o ile przyjęte w aneksie ceny nie odbiegają w sposób rażący od cen stosowanych za tego samego rodzaju usługi przez inne podmioty gospodarcze.

W rozpatrywanej sprawie organ tak I jak i II instancji nie wyjaśnił w sposób jednoznaczny, by przyjęte w aneksie obniżone ceny usług ochrony istotnie różniły się od cen stosowanych przez inne podmioty za takie same usługi. Z uzasadnienia decyzji I instancji wynika, że firmy zajmujące się ochroną dużych obiektów stosowały ceny ryczałtowe za swe usługi, uzależnione od wielkości chronionych obiektów. Ponadto Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej na str. 6 swej decyzji stwierdza, że "cena za usługi ochrony wykonywane przez spółkę "A" na rzecz kopalni "K" i jej zakładów została ustalona w umowie na poziomie rynkowym".

Przeprowadzenie przez organ kontroli skarbowej porównanie stanu zatrudnienia, zakresu ochrony i jej przedmiotów oraz cen za usługi spółki "E" i "F" oraz spółki "A " zdaniem składu orzekającego nie pozwala na jednoznaczne przyjęcie, że obniżenie przez skarżącą ceny usług we wskazanym okresie o ok. 8,5 % w porównaniu z ceną określaną w kwocie rażąco odbiega od cen stosowanych przez w. w. firmy. Np. firma "E" zatrudniająca 70 pracowników świadczyła usługi za ryczałtową kwotę [...] zł., a spółka "A" zatrudniająca 71 pracowników - po obniżce - stosowała cenę [...]zł. Porównanie tych wartości prowadzi do wniosku, że nieuzasadnione jest stanowisko organów obu instancji o rażąco korzystnych dla kopalni "K" warunkach cenowych za usługi skarżącej spółki.

Sam fakt powiązań kapitałowych nie jest, bowiem wystarczający do określania przychodu spółki zgodnie ze wskazaniami, art. 11 ust. 1 pkt. 3 powołanej ustawy tj. bez uwzględnienia istnienia powiązań miedzy kontrahentami, skoro nie wyjaśniono, czy powiązania te rzutowały na ustalenia w sposób rażący niskiej ceny usług. Przekonywujących ustaleń w tym zakresie nie zawiera też zaskarżona decyzja.

Z tych względów zaskarżana decyzja i poprzedzająca ją decyzja I instancji, wobec niedostatecznego wyjaśnienia przesłanek zastosowania powołanego wyżej przepisu, wbrew wymogom art. 210 § 3 Ordynacji podatkowej, narusza także prawo materialne ( art. 11 ust. 1 ustawy z 15.II.1992r.).

Zauważyć także należy, że organ odwoławczy w swej decyzji, mimo iż jest zobowiązany do rozpatrzenia sprawy od nowa i w całości, bez względu na zakres argumentów odwołania, nie ustosunkował się do kwestii zawyżenia przez skarżącą kosztów uzyskania przychodu, przez co naruszył przepis art. 127 i art. 210 § 3 Ordynacji podatkowej.

Wobec powyższego, uznając skargę za uzasadnioną, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "a" i "c", oraz art. 200 i 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

/-/ K. Nikodem /-/ J. Ruszyński /-/ M. Skwierzyńska

AR