Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 682/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2022-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 2 pkt 1, art.  24a
journal: Dz.U. 2021 poz 1990
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: § 37, § 38, § 39, § 47
journal: Dz.U. 2021 poz 1390
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Ewa Partyka /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa WSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 października 2022 r. sprawy ze skargi M. W. i Z. W. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 12 kwietnia 2022 r. nr GK-II.7221.15.2022 w przedmiocie odrzucenia zarzutu dotyczącego danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M.W. i Z.W. (dalej: "skarżący") jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie (dalej: "PWINGiK", "organ odwoławczy") z dnia 12 kwietnia 2022 r. nr GK-II.7221.15.2022, utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] (dalej: "Starosta", "organ I instancji") z dnia 21 grudnia 2021 r. nr GKN-GK.6620.1.3.2021.MP w sprawie odrzucenia zarzutu dotyczącego danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Z akt sprawy wynika, że w 2021 r. Starosta [...] przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków, między innymi dla obrębu P., gm. [...]. Projekt operatu opisowo-kartograficznego został wyłożony do wglądu zainteresowanych w dniach od 14 czerwca 2021 r. do 2 lipca 2021 r.

W dniu 23 sierpnia 2021 r. M.W. zgłosiła zarzut do danych wykazanych w ewidencji gruntów i budynków, ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym obrębu ewidencyjnego P., w następstwie przeprowadzonej modernizacji, w zakresie powierzchni działki nr [...] oraz przebiegu granicy pomiędzy działką nr [...] a działką nr [...].

Na skutek powyższego Starosta po analizie materiałów archiwalnych znajdujących się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym oraz czynności wykonanych podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu P., decyzją z dnia 21 grudnia 2021 r., działając na podstawie art. 7d pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 i art. 24a ust. 10 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm.; dalej: "pgik"), § 11 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 1390 z późn. zm. - zwanego dalej "Rozporządzeniem z 2021 r.") oraz art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.; dalej: "K.p.a.") orzekł o odrzuceniu zarzutu dotyczącego danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków obr. ewidencyjnego P. gm. [...], w zakresie powierzchni działki nr [...] oraz przebiegu granicy pomiędzy działką nr [...], a działką nr [...].

W uzasadnieniu decyzji, organ I instancji wskazał, że ocena dokumentów źródłowych znajdujących się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, w zakresie granic działki nr [...] z działkami sąsiednimi nr: [...], [...], [...] wykluczyła możliwość jednoznacznego wykazania tej granicy.

Starosta podał, że ewidencja gruntów dla obrębu P. założona została w latach 1965-67. W 2012 r. przeprowadzono jej modernizację. Czynności ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych odbyły się w dniu 20 lipca 2012 r. Wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych, wykonanych podczas prac modernizacyjnych, stanowiły podstawę wykazania w ewidencji gruntów i budynków obrębu P. przebiegu granic działki nr [...] z działkami sąsiednimi nr: [...], [...], [...]. Operat modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego P. został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 13 listopada 2012 r. pod nr ewid. [...].

Kolejna modernizacja ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego P. została wykonana w 2021 r. Pismem z dnia 21 czerwca 2021 r. E.P. - właściciel działki nr [...], złożył uwagę do przebiegu granic działki nr [...] z działką sąsiednią nr [...]. W dniu 22 czerwca 2021 r. do zasobu geodezyjnego i kartograficznego przyjęto operat nr [...] z ustalenia i wyznaczenia granic działki nr [...]. Natomiast w związku ze zgłoszoną uwagą wykonawca modernizacji ponownie dokonał analizy dokumentów źródłowych w zakresie kwestionowanych granic, w wyniku czego ustalono, że przebieg granicy działki nr [...] z działką nr [...] wykazany na szkicu granicznym nr 15, będącym integralną częścią protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, był niezgodny z wpisem w protokole ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych sporządzonym w dniu 20 lipca 2012 r. L.p. [...]. W związku z powyższym wykonawca skorygował dotychczasowy przebieg granicy pomiędzy działkami nr: [...], [...] od pkt 1901 do pkt a-7118 na przebieg granicy od pkt 1901 do pkt a154, zgodnie z wpisem w protokole ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych z dnia 20 lipca 2012 r. Informacja o tym, że projekt operatu opisowo-kartograficznego po modernizacji ewidencji gruntów i budynków m.in. dla obr. P. stał się operatem ewidencji gruntów i budynków została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego z dnia [...] lipca 2021 r., pod poz. [...].

Jak dalej wyjaśnił Starosta, w trakcie trwania prac modernizacyjnych, przed wyłożeniem operatu opisowo-kartograficznego obrębu P., geodeta D.J. na zlecenie współwłaściciela działki nr [...] Z.W., dokonał w terenie wyznaczenia granic działki nr [...] z działkami sąsiednimi (ww. operat [...] przyjęty dnia 22 czerwca 2021r.). Po dokonanej analizie materiałów pozyskanych z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego geodeta stwierdził, że otrzymane materiały nie spełniają obowiązujących standardów dokładnościowych i dla punktu granicznego pomiędzy działkami nr: [...], [...], [...] należy ustalić granice. Następnie dokonano wyznaczenia punktów granicznych ujawnionych uprzednio w ewidencji gruntów i budynków. E.P. odmówił podpisania protokołu z powyższych czynności.

Kolejno organ I instancji wskazał, że w okresie składania zarzutów do operatu, geodeta R.K., na zlecenie właścicieli działki nr [...] wykonał w terenie wyznaczenia granicy pomiędzy działkami nr: [...] i [...] (operat [...] przyjęty dnia 8 września 2021 r.). Czynności wyznaczenia punktów granicznych odbyły się w dniu 13 sierpnia 2021 r., a sporządzony wówczas protokół został podpisany przez B.P. i E.P., natomiast M.W. oraz Z.W. odmówili podpisania protokołu.

Na skutek złożonego zarzutu, wykonawca modernizacji ponownie zweryfikował dokumenty źródłowe znajdujące się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym i na tej podstawie stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany dotychczas zajętego stanowiska, co do przebiegu granicy pomiędzy działką [...], a działką [...].

W oparciu o powyższe ustalenia, Starosta stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany danych ewidencyjnych w zakresie powierzchni działki nr [...] oraz przebiegu granicy pomiędzy działkami nr: [...], [...] położonymi w obrębie P. W odniesieniu do powierzchni działki nr [...], organ I instancji wyjaśnił, że powierzchnia ta jest obliczana na podstawie ustalonych i pomierzonych granic i wykazana w ewidencji gruntów i budynków niezależnie od powierzchni działki, wykazanej przed modernizacją. Organ podkreślił, że zgodnie z dokumentacją geodezyjną powierzchnia działki nr [...] została wykazana zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Starosta zaznaczył również, że ujawniony w trakcie prowadzonego postępowania spór graniczny może być rozstrzygnięty jedynie w postępowaniu rozgraniczeniowym. Natomiast w ramach postępowania w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków dokonywanie zmiany przebiegu granicy przy istniejącym sporze granicznym jest niedopuszczalne.

W odwołaniu od powyższej decyzji, uzupełnionym następnie pismem z dnia 10 stycznia 2022 r., skarżący nie zgodzili się na przyjęcie, że dane wprowadzone do operatu ewidencji gruntów i budynków dla obrębu P. z pomiarów z 2012 r. są prawidłowe. Zaznaczyli, że protokół ustalania przebiegu granic pomiędzy działkami o numerach [...] oraz [...] nie został przez nich podpisany. Podkreślili również, że prace modernizacyjne w 2012 r. zostały wykonane błędnie (protokół wyznaczenia [...]), natomiast nie odwoływali się w tamtym okresie od uwidocznionego przebiegu granicy pomiędzy działkami, gdyż w rezultacie granica została poprowadzona zgodnie z ich oczekiwaniami, tj. zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Wskazali, że powołany przez E. i B.P. geodeta, również nie dokonał prawidłowego przedstawienia przebiegu granicy, gdyż nie uwzględnił wszystkich punktów granicznych i przebiegu każdej z granic.

W wyniku rozpoznania odwołania, opisaną na wstępie decyzją z dnia 12 kwietnia 2022 r., PWINGiK, działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 7b ust. 2 pkt 2, art. 24a ust. 10 pgik. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 393 z późn. zm., zwanego "Rozporządzeniem z 2001 r."), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Podzielając ustalenia organu I instancji, PWINGiK stwierdził, że brak jest dokumentacji geodezyjnej, na podstawie której możnaby było dokonać żądanej przez składających zarzuty zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Organ odwoławczy zaznaczył, że w ramach modernizacji dokonano korekty wynikającej z kartowania przebiegu przedmiotowej granicy, zgodnie z opisem z protokołu ustalenia granic z 2012 r. Aktualny przebieg granicy, po uwzględnieniu uwagi E.P., znajduje potwierdzenie w materiale archiwalnym, w postaci miar liniowych zamieszczonych na zarysie pomiarowym. Wykonawca modernizacji dotychczasowy przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...], a [...] od pkt 1901 do pkt a7118 skorygował na przebieg granicy od pkt 1901 do pkt a154, zgodnie z wpisem w protokole ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych z modernizacji z 2012 r.

PWINGiK zaznaczył również, że jednocześnie z toczącą się modernizacją ewidencji gruntów i budynków w 2021 r. dla działki nr [...] wykonano odrębne prace geodezyjne i sporządzono dokumentację dotyczącą "ustalenia i wznowienia granic", przyjętą do zasobu geodezyjnego i kartograficznego dnia 22 czerwca 2021 r. pod nr [...] oraz dokumentację dotyczącą "wyznaczenia punktów granicznych pomiędzy działkami [...] i [...]" przyjętą do zasobu w dniu 8 września 2021 r. pod nr [...]. Organ odwoławczy podkreślił, że realizacje ww. prac dodatkowo skomplikowały sprawę, ponieważ wykonawca opracowania nr [...] przedstawił stronom na gruncie przebieg granicy nie uwzględniając błędu kartowania przedmiotowej granicy, z kolei wykonawca opracowania nr [...] przedstawił stronom przebieg granicy po usunięciu wspomnianego błędu. Podczas realizacji ww. prac, za każdym razem przynajmniej jedna ze stron nie zaakceptowała wskazanego przebiegu granicy.

Odnosząc się do kwestii powierzchni działki nr [...], PWINGiK wyjaśnił, że nie można "dopasowywać" przebiegu granic do powierzchni ujawnionej w dotychczasowej ewidencji. Zmiana pola powierzchni działki nr [...] nastąpiła na podstawie dokumentacji geodezyjnej powstałej w wyniku rozpatrzenia uwagi złożonej przez E.P. do projektu operatu opisowo-kartograficznego podczas modernizacji ewidencji w 2021 r. Zmiana ta wynika z przyjęcia współrzędnych punktów granicznych, pochodzących z ww. dokumentacji, na podstawie której określono pole powierzchni z precyzją zapisu do 0,0001 ha.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżący ponowili argumentację przedstawioną w odwołaniu. Zarzucili organowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz jego dowolnej ocenie, w tym niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, że w zasobach brak jest dokumentacji pozwalającej na ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działką skarżących, a działką numer [...]. Na tej podstawie wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący podkreślili również, że organy nie odniosły się do zarzutu związanego ze spornym przebiegiem granicy w punktach 45800-45774. Zaznaczyli, że w sytuacji przyjęcia, że zawarte w protokole z 2012 r. dane opisujące przebieg granicy pomiędzy działkami są właściwe, to sposób nakreślenia przebiegu tej granicy odbiega od jego opisu. Zgodnie z opisem granicy pomiędzy działkami [...] a [...] od północy po ogrodzeniu i następnie jako jego przedłużenie w kierunku drogi działki nr [...] do istniejącego punktu granicznego oznaczonego na szkicu granicznym a154, co winno sugerować przebieg granicy od północy po istniejącym ogrodzeniu skarżących, a kolejno w prostej linii z istniejącego uskoku. W konsekwencji granica pomiędzy działkami powinna zmierzać w kierunku zachodnim, a nie wschodnim.

W odpowiedzi na skargę PWINGiK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 7 lipca 2022 r. E.P. podzielił stanowisko orzekających w sprawie organów. Wskazał, że skarżący mają dostęp do swojej nieruchomości od frontowej części działki. Natomiast wcześniej przez wiele lat korzystali z dojazdu do nieruchomości przez jego działkę. Zaznaczył również, że "skarżący swoimi działaniami naruszają jego prawo do posiadania oraz utrudniają decyzyjność w sprawie jego działki".

Z kolei skarżący w piśmie z dnia 29 czerwca 2022 r. podnieśli, że w związku z powstałymi niedogodnościami ze strony sąsiadów, od długiego czasu nie mają dostępu do swojej nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 – określanej dalej jako P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności

z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, albo zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.

W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki

w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

Po zbadaniu sprawy w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli były decyzje wydane w zakresie zarzutów złożonych przez Skarżących do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo – kartograficznym dotyczących granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] obr. ewidencyjnego P. gmina [...] oraz powierzchni działki nr [...].

Zgodnie z § 55 Rozporządzenia z 2001 r. modernizacja ewidencji to zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę w celu:

1) uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzenia;

2) modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu.

Stosownie do art. 24a ust. 1 pgik starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych. Zgodnie z ust. 2 starosta podaje do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informuje o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków. Informacje, o których mowa w ust. 2, podlegają wywieszeniu na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego (ust. 3). Projekt operatu opisowo-kartograficznego podlega, na okres 15 dni roboczych, wyłożeniu do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego (ust. 4). Starosta informuje o terminie i miejscu wyłożenia, o którym mowa w ust. 4, poprzez wywieszenie tej informacji na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego i właściwego urzędu gminy, na co najmniej 14 dni przed dniem wyłożenia, oraz ogłoszenia jej w prasie o zasięgu krajowym (ust. 5). Stosownie do art. 24a ust. 6 pgik każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, może w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych. Według ust. 7 tego przepisu upoważniony pracownik starostwa powiatowego, posiadający uprawnienia, o których mowa w art. 43 pkt 2, przy udziale przedstawiciela wykonawcy prac geodezyjnych związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków, w terminie 15 dni roboczych od upływu terminu wyłożenia do wglądu projektu operatu opisowo-kartograficznego, rozstrzyga o przyjęciu lub odrzuceniu uwag zgłoszonych do tego projektu, po czym informuje zgłaszającego uwagi o sposobie rozpatrzenia uwag oraz sporządza wzmiankę o treści zgłoszonych uwag i sposobie ich rozpatrzenia w protokole. Po upływie terminu, o którym mowa w ust. 7, dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej starostwa ust. 8). Zgodnie z ust. 9 każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8, zgłaszać zarzuty do tych danych. O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji (ust. 10). Do czasu ostatecznego zakończenia postępowania, o którym mowa w ust. 10, w stosunku do gruntów, budynków lub lokali, których dotyczą zarzuty, dane ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym nie są wiążące (ust. 11).

Jak wynika z przedstawionych Sądowi akt sprawy, pomimo przeprowadzonego w latach 2010 – 2012 I etapu modernizacji dane ewidencyjne ww okręgu nie odpowiadały standardom określonym w Rozporządzeniu z 2001 r., wobec tego przeprowadzony został kolejny jej etap.

W toku modernizacji pismem z dnia 21 czerwca 2021 r. współwłaściciel działki E.P. nr [...] zgłosił uwagi do wyłożonego w dniach od 14 czerwca do 2 lipca 2021 r. operatu odnośnie przebiegu granicy pomiędzy ww działką a działką nr [...]. Uwaga ta została uwzględniona, gdyż stwierdzono, że ujawniona na mapie ewidencyjnej granica pomiędzy tymi działkami nie jest zgodna z wpisem w protokole ustalenia przebiegu granic z dnia 20 lipca 2012 r. Ww dokument powstał na I etapie modernizacji.

Informacja Starosty o tym, że projekt operatu opisowo – kartograficznego po modernizacji ewidencji gruntów i budynków – w tym dla obrębu P., stał się operatem ewidencji gruntów i budynków została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego z dnia [...] lipca 2021 r. pod pozycją [...].

W terminie wynikającym z art. 24a ust. 9 pgik. Skarżący złożyli do tych danych zarzuty w zakresie powierzchni działki nr [...] i przebiegu jej granicy z działką nr [...] (pismo z dnia 20 sierpnia 2021 r., które wpłynęło do organu w dniu 23 sierpnia 2021 r.).

Niezależnie od powyższego, w dniu 22 czerwca 2021 r. do zasobu geodezyjnego i kartograficznego przyjęty został operat wykonany na zlecenie Skarżącego. Operat otrzymał nr identyfikacyjny [...]. Zgodnie z tym operatem granica pomiędzy działkami biegnie w linii prostej od punktu 45774 przez punkt 45800 do punktu 45804 – w terenie, więc przecina faktyczny wjazd na działkę nr [...], biegnąc od punktu końcowego ogrodzenia działki nr [...] przez punkt w ogrodzeniu wewnętrznym posesji należącej do B. i E.P. Taka granica ujawniona była wcześniej na mapie ewidencyjnej sporządzonej podczas modernizacji z 2012 r. i jej przebieg został zakwestionowany przez E.P.

Następnie w dniu 8 września 2021 r. do zasobu przyjęto operat wykonany przez geodetę uprawnionego R.K., który przeanalizował wszystkie znajdujące się w zasobie materiały (nr ewidencyjny materiału zasobu [...]). Zgodnie z tym operatem przebieg granicy wyznaczają punkty 45774 (bezsporny) a następnie 60683 i 26720 i jest to zgodne z opisem przebiegu granicy z dnia 20 lipca 2012 r., kiedy to taki przebieg został potwierdzony przez B.P. Obecna przy tym Skarżąca nie zakwestionowała okazanego przez geodetę przebiegu granicy lecz oświadczyła, że "wstrzymała się z podpisaniem protokołu do czasu zapoznania się z powierzchnią działki "Protokół ten był częścią operatu włączonego do zasobu powiatowego pod nr [...]. Zapisy tego protokołu nie zostały odzwierciedlone na sporządzonej w 2012 r. mapie zasadniczej (czyli wystąpił tzw. błąd kartowania).

Uwzględnienie w toku ostatniej modernizacji uwagi E.P. wynikało ze stwierdzenia m.in. przez wykonawcę robót ww rozbieżności pomiędzy jego treścią a mapą i odzwierciedlenia na niej zapisów ww protokołu. Pierwotnie sporządzona mapa nie uwzględniała bowiem jego treści. Kwestionowany przez Skarżących przebieg granic pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] jest zgodny z treścią tego protokołu i uwzględnia miary liniowe zamieszczone na zarysie pomiarowym.

Operat sporządzony przez geodetę uprawnionego D.J. nie uwzględnia faktu, że sporządzona podczas I etapu modernizacji mapa ewidencyjna nie odpowiadała treści zapisów protokołu z dnia 20 lipca 2012 r., kiedy to geodeta okazał ustalony przez siebie przebieg granicy. Ten tzw. błąd kartowania uwzględniony został natomiast w operacie sporządzonym przez geodetę uprawnionego R.K. i w toku II etapu modernizacji po złożonej uwadze.

Niewątpliwie więc ujawniony został spór graniczny, którego organy orzekające w niniejszej sprawie nie są władne rozstrzygać.

Nie ulega też wątpliwości, że w zasobie nie ma dokumentów źródłowych potwierdzających przebieg granicy wskazany przez sSarżących, a który był uprzednio ujawniony na mapie zasadniczej.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2021 r., poz. 1390) weszło w życie z dniem 31 lipca 2021 r. (§ 48). Zgodnie jednak z treścią § 47 do prac geodezyjnych zgłoszonych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia dopuszcza się stosowanie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż do 31 grudnia 2021 r. Zgodnie z art. 2 pkt 1 pgik. pojęcie "prace geodezyjne" oznacza:

a) projektowanie i wykonywanie pomiarów: geodezyjnych, grawimetrycznych, magnetycznych oraz astronomicznych, w związku z:

– realizacją zadań określonych w ustawie,

– opracowaniem dokumentacji geodezyjnej dotyczącej nieruchomości na potrzeby postępowań administracyjnych lub sądowych oraz czynności cywilnoprawnych,

– wykonywaniem opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych na potrzeby budownictwa,

b) projektowanie i wykonywanie zobrazowań lotniczych oraz zobrazowań satelitarnych w związku z realizacją zadań określonych w ustawie lub na potrzeby pomiarów i opracowań, o których mowa w lit. a,

c) obliczanie lub przetwarzanie wyników pomiarów, opracowań i zobrazowań, o których mowa w lit. a i b,

d) tworzenie określonych w ustawie zbiorów danych, ortofotomapy oraz dokumentacji geodezyjnej na potrzeby postępowań administracyjnych, postępowań sądowych oraz czynności cywilnoprawnych związanych z nieruchomościami, a także wykonywanie opracowań geodezyjno-kartograficznych na potrzeby budownictwa.

Wszystkie prace geodezyjne będące podstawą rozstrzygnięcia zarzutu zgłoszonego przez Skarżących w toku modernizacji zostały przeprowadzone przed wejściem w życie nowego rozporządzenia. Tak więc zasadnie Organ II Instancji wskazał, że to rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 393) ma zastosowanie w sprawie. Niezależnie od tego trzeba zauważyć, że treść przepisów obu rozporządzeń w potrzebnym do rozstrzygnięcia sprawy zakresie jest zbieżna. Różnią się one jedynie oznaczeniem stosownych przepisów a nie merytoryczną ich treścią. Tak więc zacytowany przez PWINGiK w zaskarżonej decyzji przepis § 36 Rozporządzenia z 2001 r. stanowi, że przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej:

1) w postępowaniu rozgraniczeniowym,

2) w celu podziału nieruchomości,

3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów,

4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości,

5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej,

6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków,

7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji,

8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.

Zgodnie z § 37 Rozporządzenia z 2001 r. według stanu na modernizację przeprowadzoną w 2012 r. w razie braku dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, lub nie odpowiadają obowiązującym standardom technicznym, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych lub fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic na gruncie.

Według § 38 o czynnościach ustalania przebiegu granic działek ewidencyjnych wykonawca zawiadamia właściwe podmioty ewidencyjne oraz osoby, jednostki organizacyjne i organy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 1. Do zawiadomień stosuje się przepisy art. 32 ust. 1- 4 ustawy. Ustalenia przebiegu granic na gruncie dokonuje wykonawca w oparciu o złożone do protokołu granicznego zgodne oświadczenia woli osób, które stawiły się w określonym w zawiadomieniu miejscu i terminie. Ustalane punkty graniczne wykonawca oznacza na gruncie w sposób umożliwiający ich pomiar. Trwała ich stabilizacja może nastąpić wyłącznie z inicjatywy i na koszt zainteresowanych. Wzór protokołu ustalenia przebiegu granic działek do celów ewidencji gruntów i budynków określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.

Stosownie do § 39 spory graniczne nie wstrzymują czynności związanych z założeniem ewidencji. W razie ich wystąpienia przebieg spornych granic działek ewidencyjnych wykazuje się na podstawie danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub wyników pomiaru stanu posiadania na gruncie.

Protokół ustalenia przebiegu granic z dnia 20 lipca 2012 r. sporządzony na druku według wzoru z załącznika nr 3 do Rozporządzenia z 2001 r. wraz z miarami liniowymi zamieszczonymi na zarysie pomiarowym to dokumenty źródłowe znajdujące się w przyjętym do państwowego zasobu operacie z modernizacji z 2012 r. pod nr [...].

Zauważyć też należy, że co prawda obecna w dniu 20 lipca 2012 r. M.W. nie złożyła podpisu na protokole ustalenia przebiegu granic, ale z treści wpisów odnoszących się do okazanego w terenie przez geodetę przebiegu granic nie wynika aby ten przebieg był przez nią kwestionowany. B.P. potwierdziła zaś okazany wówczas przebieg granicy. Pozostali współwłaściciele obydwu działek nie stawili się na gruncie, pomimo prawidłowego ich powiadomienia, co wobec treści art. 32 ust. 3 pgik nie wstrzymało czynności geodety.

Jak wyjaśnił w piśmie z dnia 8 listopada 2021 r. wykonawca prac związanych z modernizacją analiza archiwalnego operatu modernizacyjnego, sposobu użytkowania uwidocznionego w treści mapy zasadniczej i ortofotomapy, porównanie zebranych danych z miarami wynikającymi z zarysu pomiarowego doprowadziły do przyjęcia uwagi zgłoszonej przez E.P.

Organ wskazał, że operat sporządzony na zlecenie Skarżącego przyjęty do zasobu pod nr [...] nie uwzględnia treści ww protokołu a więc jest obciążony błędem kartowania. Jak wynika z akt sprawy, aktualnie nie ma w zasobie dokumentów, które pozwoliłyby na uwzględnienie zarzutu Skarżących. W okolicznościach sprawy nie ulega wątpliwości, że istnieje spór graniczny, który powinien zostać rozstrzygnięty w postępowaniu rozgraniczeniowym lub w ramach innej sprawy, np. związanej z ochroną własności przed sądem powszechnym. W świetle dokumentacji zgromadzonej w powiatowym zasobie, granica pomiędzy działkami po uwzględnieniu uwagi zgłoszonej w trybie art. 24a ust. 6 pgik. została w ewidencji ujawniona prawidłowo. Powyższe potwierdza również ocena przedstawiona przez organy złożonych do zasobu operatów sporządzonych poza modernizacją geodetów J. nr [...] i K. nr [...]. Żaden z tych dwóch operatów nie przywołuje dokumentów, o których mowa w § 36 Rozporządzenia, które pozwalałyby na uwzględnienie zarzutów Skarżących, co potwierdza stanowisko Organu, że takich dokumentów nie ma. Jak wcześniej wskazano, z protokołu ustalenia przebiegu granic nie wynikało, aby M.W. kwestionowała okazany przez geodetę w dniu 20 lipca 2012 r. przebieg granicy opisany w tym protokole. Podany przez nią wówczas powód odmowy złożenia podpisu nie wskazywał na istnienie sporu granicznego.

Wbrew zarzutom skargi Organ ocenił okoliczności związane ze wskazywanym przez Skarżących przebiegiem granicy, podając z jakich powodów nie mogły być one uwzględnione. W tym stanie faktycznym materiały zgromadzone w zasobie nie dawały podstaw do uwzględnienia zarzutów Skarżących, a spór co do zasięgu prawa własności musi być rozstrzygnięty we właściwym trybie – najprawdopodobniej przez sąd powszechny. Dlatego zaskarżone decyzje nie naruszają prawa i wobec tego skargę jako bezzasadną należało oddalić na podstawie art. 151 P.p.s.a.