Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1646/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17  ust. 1  pkt 3
journal: Dz.U. 2013 poz 182
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2014 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej jako "k.p.a."), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem z [...]r. J. N. wystąpił o zasiłek dla bezrobotnych. Następnie w dniu [...] r. J. N. stawił się do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z podaniem o przyznanie zasiłku dla bezrobotnych.

W dniu [...]r. został przeprowadzony wywiad środowiskowy, w trakcie którego J. N. oświadczył, że nie posiada własnych środków utrzymania, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jednocześnie wskazał, że oczekuje pomocy w formie zasiłku pieniężnego na cele bytowe.

Decyzją z dnia [...]r. Wójt Gminy S. przyznał J. N. świadczenie pieniężne na zakup posiłków lub żywności (zasiłek celowy) w wysokości [...] zł miesięcznie na okres od [...]r. do dnia [...]r.

Pismem z dnia [...]r. J. N. złożył odwołanie od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] r. wskazując, że oczekiwał zasiłku dla osoby bezrobotnej, a zamiast tego otrzymał zasiłek celowy na zakup żywności w wysokości [...] zł, która to kwota nie wystarcza na życie.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. (dalej jako "SKO") utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego.

W uzasadnieniu SKO wskazało, że zasady przyznawania świadczeń z pomocy społecznej reguluje ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r., poz. 182 ze zm., dalej jako "ustawa o pomocy społecznej"). Powołując się na treść art. 2, art. 17 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy SKO wskazało, że do zadań własnych gminy należy udzielanie schronienia, zapewnienie posiłku oraz niezbędnego ubrania osobom tego pozbawionym. Organ wskazał również, że pomoc w zakresie dożywiania udzielana jest na podstawie uchwały nr 221 Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2013 r. w sprawie ustanowienia wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania "Pomoc państwa w zakresie dożywiania na lata 2014-2020" (M.P. z dnia 17 grudnia 2013 t., poz. 1024). Tym samym warunkiem uzyskania pomocy w zakresie dożywiania dla osób i rodzin znajdujących się w sytuacji wymienionej w art. 7 ustawy o pomocy społecznej jest spełnienie kryterium dochodowego stanowiącego 150% kryterium wskazanego w art. 8 ustawy o pomocy społecznej. J. N. spełnia zatem przesłanki do udzielenia pomocy w zakresie dożywiania, albowiem nie posiada własnego źródła dochodu. Po opuszczeniu zakładu karnego otrzymał pomoc w kwocie [...] zł na dojazd do domu, zaś w miesiącu marcu otrzymał kwotę [...] zł tytułem czynszu dzierżawnego za użytki rolne, których nie jest właścicielem. Ponadto w dacie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego nie posiadał aktualnych recept ani orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, które pozwoliły by na przyznanie pomocy na leczenie.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję SKO z dnia [...]r. wniósł J. N. W uzasadnieniu podniósł, że będąc osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku zwrócił się do Ośrodka Pomocy Społecznej o przyznanie zasiłku dla osoby bezrobotnej, a otrzymał zasiłek celowy w wysokości [...] złotych na zakup żywności. Wskazał, że orzeczenie o niepełnosprawności utraciło moc w dniu [...] r., tj. w okresie kiedy przebywał w zakładzie karnym. Jednocześnie leczy się od [...] r. i jeździ do pulmonologa i laryngologa. Tym samym podniósł, że organ naruszył art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz przekroczył granice uznania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację podnoszoną w sprawie. Ponadto SKO podniosło, że w myśl art. 36 ustawy o pomocy społecznej świadczeniami z pomocy społecznej są wymienione w tym przepisie świadczenia pieniężne, przepis ten nie przewiduje możliwości przyznawania w ramach tej ustawy zasiłków dla osób bezrobotnych. Oceniając materiał zgromadzony w sprawie SKO wskazało, że w jego ocenie udzielając pomocy na zakup żywności organ I Instancji nie naruszył przepisów prawa materialnego oraz nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm., dalej jako "u.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu Sąd, w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną wyłącznie z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej jako p.p.s.a.).

Dokonując oceny w powyższym zakresie zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawą zaskarżonej decyzji stanowi art. 17 ust. 1 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym do zadań własnych gminy należy udzielanie schronienia, zapewnienie posiłku oraz niezbędnego ubrania osobom tego pozbawionym. Zgodnie zaś z art. 36 pkt 1 ww. ustawy świadczeniami z pomocy społecznej są świadczenia pieniężne w nim wskazane, tj. zasiłek stały, zasiłek okresowy, zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy, zasiłek i pożyczka na ekonomiczne usamodzielnienie, pomoc na usamodzielnienie oraz na kontynuowanie nauki, świadczenie pieniężne na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, oraz wynagrodzenie należne opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznane przez sąd. Katalog świadczeń pieniężnych określony w tym przepisie ma charakter katalogu zamkniętego, co oznacza, że w ramach pomocy społecznej nie jest możliwym udzielenie pomocy w formie zasiłku dla bezrobotnych. Należy jednak mieć na uwadze, że z treści art. 17 ust. 1 pkt 3 przedmiotowej ustawy wynika bezsprzecznie, że gmina jest obowiązana do zapewnienie m.in. posiłku osobom jego pozbawionym. Jednocześnie jak wynika z uchwały Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2013 r. w sprawie ustanowienia wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" na lata 2014-2020" (M.P. z 2013 r., poz. 1020) program ten został uchwalony jako program wspierania finansowego gmin w zakresie realizacji zadań własnych o charakterze obowiązkowym, określonych w art. 17 ust. 1 pkt 3 i pkt 14 ustawy o pomocy społecznej poprzez przyznanie ze środków budżetu państwa określonej kwoty w celu ograniczenia zjawiska niedożywienia m.in. osób dorosłych, w szczególności osób samotnych, w podeszłym wieku, chorych lub osób niepełnosprawnych. Tym samym powzięcie wiedzy o zaistnieniu takiego stanu winno skutkować podjęciem przez gminę odpowiednich kroków mających na celu zapewnienie pomocy w tym zakresie.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący złożył do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. wniosek o przyznanie mu zasiłku dla bezrobotnych z uwagi na stan zdrowia wskazując jednocześnie, że jest osobą [...] letnią, mającą status osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku oraz nie posiadającą własnych dochodów. Również z akt administracyjnych wynika, że skarżący w trakcie wywiadu środowiskowego w dniu [...]r. wskazał, że oczekuje pomocy w formie zasiłku pieniężnego na cele bytowe, co potwierdził własnoręcznym podpisem (str. 2 Kwestionariusza rodzinnego wywiadu środowiskowego, część IV). Takie zaś oświadczenie stanowiło w istocie sprecyzowanie wniosku skarżącego z dnia [...] r. i tym samym uprawniało organy do oceny możliwości przyznania skarżącemu zasiłku celowego na dożywianie, co doprowadziło w konsekwencji do wydania przez Wójta Gminy S. decyzji z dnia [...]r. utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją wobec stwierdzenia przez organy, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania tej formy pomocy.

Należy przy tym zauważyć, że wydanie przedmiotowych decyzji nie zamyka skarżącemu uprawnienia do ubiegania się w Ośrodku Pomocy Społecznej w zakresie innych form pomocy, wskazanych w ustawie o pomocy społecznej, jak również do wystąpienia do powiatowego urzędu pracy zgodnie z ustawą o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013 r., poz. 674 ze zm.) w celu otrzymania zasiłku dla bezrobotnych.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.