Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 1014/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 235 (1) i art. 235 (2)
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity
article: § 8 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 105 poz 869
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. G. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. (dalej: "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a."), art. 2351 i art. 2352 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (j.t. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.; dalej: "Kodeks pracy") oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 105 poz. 869 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. N. (dalej: "skarżąca") od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] sierpnia 2012 r. Nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej: przewlekłe choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy - zespół cieśni w obrębie nadgarstka orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.

W dniu [...] stycznia 2011 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej

w R. wpłynęło zgłoszenie podejrzenia u skarżącej choroby zawodowej zespołu cieśni nadgarstka prawego.

Pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. organ I instancji wezwał skarżącą do przedłożenia kserokopii świadectw pracy z zakładów, w których ww. była zatrudniona. Po zebraniu wywiadu zawodowego ze skarżącą oraz sporządzeniu protokołu, organ

I instancji zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w dniu

[...] lutego 2011 r., a następnie przesłał do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w P. Oddział w R. skierowanie na badania w celu rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej.

W dniu [...] lutego 2011 r. organ I instancji przesłał sporządzoną kartę oceny narażenia zawodowego, a następnie w dniu [...] października 2011 r. na prośbę [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w P. Oddział w R., uzupełnienie do ww. karty. Powyższa jednostka orzecznicza I stopnia wydała w dniu [...] listopada 2011 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka.

Skarżąca złożyła wniosek o przeprowadzenie ponownego badania orzeczniczego. Instytut Medycyny Pracy w Ł. jako jednostka orzecznicza II stopnia w dniu [...] kwietnia 2012 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej pod postacią zespołu cieśni

w obrębie nadgarstka.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. skarżąca, po zapoznaniu się z zebranym materiałem dowodowym, wniosła uwagi do prowadzonego postępowania administracyjnego. W odpowiedzi z dnia [...] maja 2012 r. Instytut Medycyny Pracy

w Ł. podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

W toku dalszego postępowania, organ I instancji przesłał do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. dokumentację dostarczoną przez skarżącą w dniu [...] grudnia 2011 r.

i zwrócił się z pytaniem, czy ww. jednostka orzecznicza podtrzymuje swoją opinię zawartą w orzeczeniu lekarskim nr [...]. W piśmie z dnia [...] lipca 2012 r. Instytut Medycyny Pracy w Ł. wyjaśnił, że przesłany przez skarżącą nowy materiał dowodowy nie daje podstaw do weryfikacji i zmiany stanowiska orzeczniczego zawartego w orzeczeniu lekarskim nr [...]. Skarżąca, po ponownym zapoznaniu się z zebranym materiałem dowodowym, wniosła kolejne uwagi do prowadzonego postępowania, na które organ I instancji odpowiedział pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 104 k.p.a. i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2012 r. poz. 460) orzekł o nie stwierdzeniu u skarżącej choroby zawodowej: przewlekłe choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy - zespół cieśni w obrębie nadgarstka, wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych określonych w przepisach w sprawie chorób zawodowych, wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 11 Kodeksu pracy.

W odwołaniu od powyższej decyzji, skarżąca nie zgodziła się z treścią orzeczenia lekarskiego nr [...] Instytutu Medycyny Pracy w Ł., w którym podano, że pierwsze dolegliwości bólowe pojawiły się w 2005 r., co odwołująca uznała za nieprawdę. Podała, że pierwsze dolegliwości bólowe pojawiły się u niej w 2011 r., co stanowi okoliczność kluczową dla sprawy. Skarżąca przywołała przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i podniosła, że nie można rozstrzygać sprawy na błędnie ustalonym stanie faktycznym. Postępowanie powinno być prowadzone przejrzyście i rzetelnie. Skarżąca zarzuciła, że podczas procedury orzeczniczej w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. nie umożliwiono jej wglądu do dokumentacji medycznej, w związku z czym nie posiada ona informacji, czy Instytutu posiadał pełną dokumentację medyczną pacjentki.

Ponadto zarzuciła niespójność dwóch orzeczeń lekarskich wydanych w sprawie

i podała, że nie ma zaburzeń, które wskazuje się jako przyczynę rozpoznanego u niej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Podniosła, że przywołane w orzeczeniu lekarskim Instytutu Medycyny Pracy w Ł. dane statystyczne to przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. Skarżąca wskazała, że najczęstszą przyczyną powstania zespołu cieśni nadgarstka jest właśnie wykonywanie pracy przy użyciu klawiatury

i myszy komputerowej, co wiąże się z częstym zginaniem nadgarstka. Lekarze

w przychodni rejonowej również wskazywali, że przyczyną rozpoznanego u odwołującej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka jest wykonywana praca zawodowa. Skarżąca stwierdziła, że konkluzja orzeczenia lekarskiego Instytutu Medycyny Pracy w Ł. nie jest jednoznaczna i nie wyklucza czynnika zawodowego jako jednej z przyczyn powstania choroby, a ponadto uzasadnienie orzeczenia jest ogólne i nie wskazuje dowodów, iż brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.

Organ odwoławczy wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją

z dnia [...] października 2012 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji

z dnia [...] sierpnia 2012 r.

Uzasadniając organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania. Wskazał, iż skarżąca w okresie od [...] kwietnia 2000 r. do [...] sierpnia 2011 r. była zatrudniona w [...] s.c. w R. na stanowisku [...]. Do czynności zawodowych, wykonywanych przez ww. należało: obsługa komputera przy pomocy klawiatury i myszy komputerowej, odbieranie telefonów, obserwacja monitora komputerowego. Podniósł, iż jak wskazano w Karcie oceny narażenia zawodowego, efektywny czas obsługi komputera wynosił od 4 do 5 godzin podczas 12-godzinnej zmiany roboczej, natomiast pracodawca ([...] s.c. w R.) zeznał, że efektywny czas wykonywanych czynności przy obsłudze komputera wynosił maksymalnie 50% czasu pracy, pozostały czas to obserwacja urządzeń.

Przytoczył brzmienie art. 2351 Kodeksu Pracy, zgodnie z którym za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeśli

w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku że sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

Organ odwoławczy wskazał, iż w przypadku skarżącej zarówno jednostka orzecznicza I, jak i II stopnia, wydając orzeczenie lekarskie w sprawie, potwierdziły

u ww. rozpoznanie zespołu cieśni w obrębie nadgarstka - jednostki chorobowej wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych. Jednakże, analizując sposób wykonywania czynności zawodowych przez skarżącą, lekarze orzecznicy nie stwierdzili, że była ona narażona na ruchy monotypowe, mogące stwarzać ryzyko rozwoju zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, a zatem nie potwierdzili bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że rozpoznana u skarżącej choroba obwodowego układu nerwowego ma związek z wykonywaną pracą. Nadto organ odwoławczy zauważył, iż do stwierdzenia choroby zawodowej muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki: choroba jest wymieniona w obowiązującym wykazie chorób zawodowych oraz lekarze orzecznicy po zapoznaniu się z oceną narażenia zawodowego potwierdzą, że ma ona związek z wykonywaną pracą. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie został spełniony jedynie pierwszy z dwu wymienionych powyżej warunków. Jednocześnie organ odwoławczy powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia

5 sierpnia 1998 r., zgodnie z którym sam fakt zapadnięcia na chorobę wymienioną

w wykazie chorób zawodowych nie jest wystarczającą przesłanką do uznania jej za chorobę zawodową, jeżeli nie pozostaje w związku przyczynowym z warunkami występującymi w środowisku pracy, bądź gdy takiego związku nie można wywieść

w wysokim stopniu prawdopodobieństwa (wyrok z dnia 5 sierpnia 1998r. NSA U l SA 471/98 LEX nr 45823).

Odnosząc się do zarzutu niespójności obu orzeczeń lekarskich, organ odwoławczy podniósł, iż zarówno [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy

w P. Oddział w R., jak i Instytut Medycyny Pracy w Ł., nie potwierdził, aby skarżąca podczas wykonywania czynności zawodowych była narażona na ruchy monotypowe, mogące skutkować powstaniem zespołu cieśni w obrębie nadgarstka pochodzenia zawodowego. Obie jednostki orzecznicze nie kwestionowały rozpoznania u skarżącej powyższej jednostki chorobowej, ale nie ustaliły bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że ma ona związek przyczynowy z wykonywaną pracą. Lekarze orzecznicy wskazali jednak u skarżącej możliwe przyczyny zdrowotne, mogące skutkować rozwojem zespołu cieśni w obrębie nadgarstka.

Nadto organ odwoławczy wskazał, iż subiektywne opinie skarżącej nie mogą stanowić podstawy do zanegowania orzeczeń lekarskich, wydanych przez uprawnione do orzekania w sprawach chorób zawodowych jednostki służby zdrowia. Również przywołany przez skarżącą w odwołaniu fakt, iż lekarze przychodni rejonowej wskazali, że przyczyną rozpoznanego u odwołującej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka jest wykonywana praca zawodowa, nie jest warunkiem wystarczającym do wydania przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Konieczne jest otrzymanie orzeczenia lekarskiego, w którym jednostki orzecznicze potwierdzą, że rozpoznana u pracownika choroba obwodowego układu nerwowego ma związek z wykonywaną pracą. Zgodnie bowiem z wykładnią Naczelnego Sądu Administracyjnego, orzeczenie lekarskie uprawnionej do orzekania jednostki służby zdrowia ma walor opinii biegłego. Organ ma obowiązek kontrolować, czy wydana opinia wyjaśniła istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, czy jest rzeczowa i przekonująco uzasadniona. Gdy odpowiada tym warunkom, stanowi podstawę do wydania prawidłowej decyzji.

Konkludując organ odwoławczy stwierdził, iż decyzja w sprawie choroby zawodowej u skarżącej została wystawiona na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zgodnie z art. 80 k.p.a.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję organu odwoławczego z dnia [...] października 2012 r. wywiodła skarżąca, wnosząc o jej unieważnienie, zarzucając zaskarżonej decyzji rażące naruszenie zasad postępowania administracyjnego, wskazanych w art. 6, 7, 8, 9, 10 § 1, 76 § 1, 77, 78, 80, 81, 107 § 3, 136, 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Uzasadniając podniosła, że decyzja została wydana bez przeprowadzenia właściwego postępowania administracyjnego, co stanowi naruszenie art. 6, 7, 8, 9, 10 § 1 k.p.a. , jak i nie został w niej uwzględniony kluczowy dowód w sprawie, czym naruszono art. 78, 80, 81 k.p.a. Nadto skarżąca nie zapoznała się ze zgromadzonym materiałem dowodowym – dokumentacją medyczną z Instytutu Medycyny Pracy

w Ł., czym lekarz rażąco naruszył art. 77 § 4 k.p.a., a ponadto w uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego nr [...] Instytutu Medycyny Pracy w Ł. posłużono się danymi statystycznymi, co wg skarżącej stanowi przekroczenie swobodnej oceny dowodów wyznaczonych przepisami art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę znaczenia i wartości zebranego w sprawie materiału dowodowego z punktu widzenia logiki i zasad doświadczenia życiowego, aktualnego stanu wiedzy.

Nadto skarżąca podniosła, że jeżeli organ uznaje, że istnieją inne przyczyny rozpoznanej jednostki chorobowej, nie może robić tego dobrowolnie, lecz udowodnić to twierdzenie przeciwne, nie zastępując dowodów domysłami, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Zarzuciła także naruszenie art. 76 § 1 k.p.a. poprzez ustalenie, iż nie został spełniony drugi warunek do stwierdzenia choroby zawodowej, dotyczący sposobu wykonywania pracy na stanowisku operator stacji monitorowania alarmów, co jest rażąco sprzeczne z treścią karty oceny narażenia zawodowego, sporządzonej przez pracownika Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w R..

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Szczegółowo odniósł się do zarzutów podniesionych w skardze. Wskazał m.in., iż

z zebranej w sprawie dokumentacji wynika, lekarze orzecznicy obu jednostek orzeczniczych dysponowali informacjami zawartymi w Karcie oceny narażenia zawodowego, sporządzonej w dniu 9 lutego 2011 r. przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Radomiu, jednakże analizując sposób wykonywania czynności zawodowych przez skarżącą, nie stwierdzili, że była ona narażona na ruchy monotypowe, mogące stwarzać ryzyko rozwoju zespołu cieśni w obrębie nadgarstka,

a zatem nie potwierdzili bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że rozpoznana u ww. choroba obwodowego układu nerwowego ma związek

z wykonywaną pracą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").

Na wstępie należy wskazać, iż Kodeks pracy w art. 2351 stanowi, że za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli

w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

O stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje tym samym, jak zasadnie wskazał organ, zachowanie dwóch wymogów: zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie, że zostało ono spowodowane sposobem wykonywania pracy.

Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych (art. 2352 Kodeksu pracy).

Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą musi być tylko

i wyłącznie sama praca, jej rodzaj, charakter i warunki wykonywania.

Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 Kodeksu pracy Rada Ministrów wydała 30 czerwca 2009 r. rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869; dalej: "rozporządzenie"). Uregulowania tego rozporządzenia stały się podstawą rozstrzygnięć organów.

Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rada Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.

w sprawie chorób zawodowych, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika.

Przepis § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych stanowi, że lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego.

Bez pozytywnych opinii lekarskich bądź sprzecznie z tymi opiniami, organ inspekcji sanitarnej nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby

i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych. Oczywiście nie oznacza to zwolnienia organu od obowiązku dokonania oceny opinii lekarskich w granicach wskazanych w art. 80 k.p.a. Organ nie może bowiem oprzeć swego rozstrzygnięcia w sprawie na opinii lekarskiej o lakonicznej treści, nie zawierającej przekonywającego i należytego uzasadnienia, bądź sprzecznej

z przepisami prawa.

W kontrolowanej sprawie u skarżącej w toku prowadzonego postępowania diagnostyczno-orzeczniczego stwierdzono brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – przewlekła choroba obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywanej pracy – zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, wymienionej

w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych. Powyższe stwierdzenie zostało poprzedzone, zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu RM z 2009 r., poddaniem skarżącej badaniom lekarskim w uprawnionej jednostce orzeczniczej w [...] Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w P..

W przedmiotowej sprawie wymagania prawne, stawiane opinii lekarskiej zostały spełnione. Wydane w sprawie opinie są w swej istotnej treści jednoznaczne. Zarówno jednostka orzecznicza I stopnia, jak i II stopnia w sposób przekonywający wyjaśniły

z jakich przyczyn schorzenie skarżącej nie można uznać za chorobę zawodową, jednocześnie wskazując na pozazawodowe przyczyny zespołu cieśni nadgarstka.

Z wydanych orzeczeń lekarskich wynika bowiem, iż wykonywane ruchy miały charakter różnorodny i nie miały charakteru monotypowego. Natomiast współistniejące schorzenia u skarżącej (choroba [...]) wiążące się z zaburzeniami [...], w przebiegu których obserwuje się częstsze występowanie zespołu cieśni nadgarstka nie pozwalają bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem stwierdzić, iż choroba został spowodowana sposobem wykonywania pracy, co jest warunkiem koniecznym do uznania etiologii zawodowej wskazanego schorzenia.

W tym miejscu należy podkreślić, że Sąd nie dopatrzył się podstaw do kwestionowania prawidłowości opinii kompetentnych placówek medycznych. Każde orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej, podjęte przez uprawnionego lekarza jednostki orzeczniczej I i II stopnia, ma charakter szczególnej opinii, bez której organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych.

Wobec faktu, iż warunkiem koniecznym stwierdzenia przez organy inspekcji sanitarnej choroby zawodowej jest jej uprzednie, lekarskie rozpoznanie przez właściwe medyczne jednostki orzecznicze, orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej jest wiążące dla organów orzekających w przedmiocie choroby zawodowej, co prowadzić musiało do odmowy stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmowany jest powszechnie pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w stosownym orzeczeniu lekarskim. Takie stanowisko zostało przedstawione m.in.

w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja

2002 r. i zachowuje ono nadal aktualność (OPS 3/02, publ. ONSA 2003/1/4).

Wprawdzie przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych stanowi, że jeżeli właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy,

o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału.

W rozpoznawanej sprawie na skutek zgłaszanych przez skarżącą uwag do prowadzonego postępowania, organ I instancji z powyższej regulacji korzystał kilkakrotnie.

Natomiast orzeczenia lekarskie wyraźnie i jednomyślnie stwierdzały, że operator monitorowania alarmów nie wykonuje ruchów monotypowych w stawach nadgarstkowych polegających na ciągłym submaksymalnym lub maksymalnym zginaniu o prostowaniu stawów nadgarstkowych przez cały czas zmiany roboczej, zakres wykonywanych czynności nie wiąże się z koniecznością intensywnego używania siły fizycznej, który mógłby powodować kompresję nerwu pośrodkowego w kanale nadgarstka. Nadto obsługa komputera nie jest uznanym czynnikiem zawodowym zespołu cieśni w obrębie nadgarstka.

Organ jest więc takim orzeczeniem związany i nie ma prawa do dokonania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do zaprzeczenia wynikom badań lub zdiagnozowania odmiennego schorzenia. Podkreśla to NSA w wyroku z dnia 12 maja 2010 r., I OSK 335/10 (LEX nr 597546): "Państwowy Inspektor Sanitarny wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej, nie jest uprawniony do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych, ani też dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej."

W niniejszej sprawie dwa orzeczenia lekarskie zgodnie stwierdzały brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącej. Orzeczenia lekarskie były prawidłowe pod względem formalnym, zawierały rzetelne uzasadnienie, dlatego organ nie mógł orzec o chorobie zawodowej w sytuacji, gdy obie opinie lekarskie mówiły o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 marca 2007 r. VII SA/Wa 2429/06, baza Lex nr 334113; wyrok WSA w Warszawie

z dnia 30 listopada 2005 r. I SA/Wa 184/05, baza Lex nr 192632). Należy również podkreślić, że istnienie domniemania związku przyczynowego, nie może prowadzić do podważenia orzeczeń lekarskich wydanych w sprawie. Organy nie mogły z tej tylko przyczyny orzec wbrew opiniom specjalistów. Wbrew zarzutowi skargi, że konkluzja orzeczenia lekarskiego nr [...] Instytutu Medycyny Pracy w Ł. nie jest jednoznaczna i nie wyklucza czynnika zawodowego jako jednej z przyczyn powstania choroby, nie ma potwierdzenia w aktach sprawy.

Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut, że w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. nie dysponowano pełną dokumentacją medyczną. Jednostka ta uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, wskazała w orzeczeniu lekarskim nr [...], że: "po przeanalizowaniu dostępnej dokumentacji lekarskiej i narażenia zawodowego oraz aktualnie wykonanych wyników badań, nie znaleziono podstaw do uznania etiologii zawodowej rozpoznanego u pacjentki w przeszłości zespołu cieśni w obrębie nadgarstka".

Również zarzut skarżącej, że lekarze orzecznicy [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w P. Oddział w R. w orzeczeniu lekarskim nr [...] oparli swoje ustalenia na domniemaniu przyczyn rozpoznanej jednostki chorobowej, nie stwierdzając zaburzeń hormonalnych, nie ma uzasadnienia w sprawie. Należy bowiem zauważyć, iż żaden przepis nie nakłada na orzecznicze jednostki medyczne lub organy orzekające w sprawie chorób zawodowych wykazania, co konkretnie było przyczyną danego schorzenia. Jednostka orzecznicza, czy organ, ustalają jedynie, czy schorzenie aktualnie istnieje oraz czy powstało w związku z warunkami pracy (por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 16 marca 2011 r. VII SA/Wa 2203/10).

Sąd stwierdza zatem, że na podstawie prawidłowej oceny zebranych w sprawie dowodów, w tym orzeczeń lekarskich, zarówno organ odwoławczy, jak i organ I instancji zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego i rozporządzenia przeprowadziły prawidłowe ustalenia i w oparciu o te ustalenia wydały stosowne rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na względzie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.