Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1031/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 162; art. 148; art. 150
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant st. sekr. sądowy Beata Mahlhofer, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2012 r. przy udziale – sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług (odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania) oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej w K. odmówił M.G. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z [...]r. nr [...]., określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad 2005r. w kwocie [...] zł.

W podstawie prawnej wydanego postanowienia organ wskazał art.162, art. 163 § 2, art. 13 § 1 pkt 2a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm. – zwana dalej O.p.).

W uzasadnieniu wydanego postanowienia wskazano, iż decyzja organu podatkowego pierwszej instancji została wysłana na adres zamieszkania wskazany przez podatnika, tj. [...]. Z uwagi na niemożność jej doręczenia pod wskazanym adresem - doręczyciel zgodnie z art. 150 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa złożył przesyłkę w urzędzie pocztowym, a zawiadomienie o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym umieścił w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Przedmiotowa przesyłka pomimo dwukrotnego awizowania – [...]r. i [...] r. nie została odebrana przez adresata. Natomiast w dniu [...] r. powyższa przesyłka została zwrócona nadawcy z pieczątką o treści "Zwrot nie podjęto w terminie". W rezultacie organ pierwszej instancji uznał przesyłkę za doręczoną w trybie art. 150 O.p. stwierdzając jednocześnie, iż w jego ocenie doręczenie nastąpiło z dniem [...] r., czemu dał wyraz w sprawozdaniu z dnia [...] r .

Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził jednak, iż uwzględniając regulacje art. 150 O.p., zgodnie z którym doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego (czternastego) dnia ustawowego okresu przechowywania listu w placówce pocztowej, doręczenie nastąpiło w dniu [...]r. Zatem czternastodniowy ustawowy termin do wniesienia odwołania upłynął [...]r.

W dniu [...]r. wpłynął wniosek z dnia [...]r. (nadany w Urzędzie Pocztowym w B w dniu [...] r.) w sprawie przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z [...]r. nr [...], określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad 2005 r. w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pełnomocnik wskazał, że [...]r. M.G. stawił się w Urzędzie Skarbowym w D., w celu złożenia wyjaśnień w sprawie nieprawidłowości w rozliczeniu podatku VAT za wrzesień oraz listopad 2005 r. i dopiero tego dnia dowiedział się, że w jego sprawie została wydana decyzja z dnia [...] r. Jednak decyzja ta została doręczona stronie na adres, pod którym nie zamieszkuje. W tej sytuacji, w ocenie pełnomocnika uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy strony. Pomimo dołożenia najwyższej staranności strona nie mogła bowiem złożyć odwołania w obowiązującym terminie skoro nawet nie wiedziała o istnieniu decyzji, która miałaby być jego podstawą. Pełnomocnik zaznaczył jednocześnie, że M.G. odebrał osobiście kopie przedmiotowych decyzji w dniu [...]r.

Organ odwoławczy nie uznał powyższych okoliczności za uprawdopodobniające brak zawinienia Strony w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania i odmówił jego przywrócenia.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż uchybienie terminowi do wniesienia odwołania powoduje jego bezskuteczność, czego następstwem jest ostateczność decyzji administracyjnej wydanej przez organ podatkowy pierwszej instancji. W konsekwencji jedyną możliwością zapobieżenia negatywnemu skutkowi uchybienia terminu jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Organ wskazał, iż ustawodawca zawarł instytucję przywrócenia terminu w przepisach O.p. I tak art. 162 § 1 O.p. stanowi, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Natomiast zgodnie z art. 162 § 2 ww. ustawy, podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

Organ podkreślił, że powyższy artykuł ustanawia cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie :

- uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy,

- wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu,

- dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu,

- dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin.

Organ zaznaczył, że M.G. pismem z[...]r., nadanym w placówce pocztowej w dniu [...] r., wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z [...]r.

Organ wskazał, że Strona dopełniła również czynności dla której był ustanowiony przywracany termin gdyż pismem z [...] r., stanowiącym uzupełnienie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pełnomocnik przesłał odwołanie od decyzji nr [...] za listopad 2005 r.

Organ zwrócił uwagę, że z cytowanych powyżej przepisów wynika, że przywrócenie terminu może nastąpić wyłącznie na wniosek zainteresowanego, złożony w formie podania w ściśle określonym terminie, tj. w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Ponadto podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy osoby, która temu terminowi uchybiła. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zatem wskazywać okoliczności mające na celu uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu.

Organ wyjaśnił iż "uprawdopodobnienie" jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, a więc nie dającym pewności, lecz tylko prawdopodobieństwo (wiarygodność) twierdzenia o jakimś fakcie. Jest to środek zwolniony z formalizmu dowodu i dopuszczalny przepisami prawa. Środek ten podlega jednak ocenie pod kątem uznania, czy uzyskana w ten sposób informacja jest w takim stopniu wiarygodna, by na jej podstawie można było uznać za uprawdopodobniony fakt, na który powołuje się zainteresowany.

W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione wszystkie przesłanki zawarte w art. 162 O.p. Mianowicie, M.G. nie uprawdopodobnił w stopniu graniczącym z pewnością, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji było od niego w pełnej mierze niezależne oraz, że nie mógł złożyć przedmiotowego odwołania przy zachowaniu choćby najmniejszej staranności działania, jakiej oczekiwać należy od osoby właściwie dbającej o własne interesy.

Odnosząc się do argumentu strony, iż decyzja została doręczona na niewłaściwy adres organ zauważył, że Strona kwestionując zastosowany w sprawie adres dla doręczenia w/w decyzji nie wskazała przy tym na jaki właściwy w jej ocenie adres korespondencja powinna być kierowana.

Organ podkreślił także, że strona wielokrotnie podawała jako adres zamieszkania, adres pod który została przesłana decyzja tj. [...]. Strona także ten adres podała do protokołu podczas przesłuchania [...]r. Także przy wypowiedzeniu pełnomocnictwa z [...]r. dotychczasowy pełnomocnik wskazał powyższy adres. Pełnomocnik strony J. R. przesłała bowiem pismem z dnia [...]r. kserokopię pisma w sprawie odwołania jej pełnomocnictwa udzielonego przez M. G. informując jednocześnie, iż miejscem zamieszkania tegoż jest [...]. Podniesiono też, iż powodem odwołania pełnomocnictwa był brak kontaktu z przedsiębiorcą.

Organ wskazał także, iż w zażaleniu z [...]r. na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania strona wskazała w nim jako adres zamieszkania [...] oraz jako adres do korespondencji [...] . Organ podkreślił, że na dzień wydania decyzji [...]r.) faktycznym miejscem zamieszkania strony była [...].

Organ podkreślił, że z uregulowań zawartych w art. 150 O.p. wynika zatem, że warunkiem przyjęcia w postępowaniu podatkowym tzw. fikcji doręczenia pisma przez pocztę jest uprzednie niewątpliwe ustalenie, że o przechowywaniu pisma w placówce pocztowej adresat został zawiadomiony w sposób określony w przepisie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej. Od spełnienia tego warunku zależy przyjęcie, iż adresat miał realną możliwość powzięcia wiadomości o nadejściu przesyłki i jej przechowywaniu w placówce pocztowej oraz, że swoim zaniechaniem w takiej sytuacji uchybił obowiązkowi dochowania należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw.

Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy organ zauważył, iż z dokumentu zawartego w aktach administracyjnych "Potwierdzenie odbioru" wynikało, że przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym B., w dniu [...]r. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Przesyłka była powtórnie awizowana [...]r. i [...]r. Przesyłkę zwrócono do nadawcy w dniu [...]r., gdyż adresat nie podjął dwukrotnie awizowanej przesyłki w terminie 14 dni.

Organ zaznaczył, że z treści potwierdzenia odbioru ww. decyzji wynika przyczyna, z powodu której nie doręczono przesyłki adresatowi osobiście. Z potwierdzenia tego wynika także, iż adresat został dwukrotnie zawiadomiony o pozostawieniu przesyłki do jego dyspozycji w konkretnej placówce pocztowej. W tej sytuacji w ocenie organu M.G. został zatem powiadomiony zarówno o nadejściu przesyłki, o miejscu w którym może ją odebrać oraz w jakim czasie może to uczynić. W związku z faktem bezskutecznego przechowywania przesyłki w placówce pocztowej przez okres czternastu dni, przesyłkę tę w konsekwencji organ uznał za skutecznie doręczoną z dniem [...]r., zgodnie z regulacją art. 150 O.p.

Organ wskazał, że art. 150 O.p. umożliwia przyjęcie fikcji prawnej, że pismo którego adresat nie odebrał z placówki pocztowej w określonym terminie, zostało doręczone z upływem ostatniego dnia tego terminu. W celu uchylenia się od negatywnych następstw przyjętej przez ustawodawcę fikcji prawnej strona musi uprawdopodobnić, że nie wiedziała o złożeniu pisma. Nie jest przy tym wystarczające (jak to uczyniła Strona w sprawie niniejszej) zaprzeczenie adresata pisma, w kwestii skutecznego doręczenia decyzji. Zaprzeczenie zdaniem organu nie stanowi dowodu.

Organ dodał także, że na poparcie swoich twierdzeń strona nie przedstawiła żadnych dowodów. M.G. nie uprawdopodobnił tym samym, że adres pod który organ przesłał decyzję był nieprawidłowy, lub że w okresie, w którym biegł termin do odbioru przesyłki i po nim, był chory w stopniu uniemożliwiającym mu prowadzenie własnych spraw. Zdaniem organu Skarżący nie obalił domniemania o doręczeniu mu decyzji oraz nie uwolnił się od zarzutu winy w złożeniu odwołania po upływie ustawowego terminu.

Organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 162 O.p. przesłanką konieczną do przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w jego niedotrzymaniu. Natomiast M.G. oprócz zarzutu braku skutecznego doręczenia decyzji nie powołał się na inne okoliczności, wskazujące że uchybienie terminu nastąpiło nie z jego winy.

Organ podkreślił, że w zażaleniu z [...]r. potwierdził adres zamieszkania zastosowany przy doręczeniu spornej decyzji wskazując przy tym nowy adres do korespondencji to jest : [...].

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej organ pierwszej instancji prawidłowo dokonał doręczenia zaskarżonej decyzji na adres wskazany przez Stronę: [...], ponieważ nowy adres do doręczeń został dopiero podany [...]r.

Ponadto organ wskazał, iż postanowieniami z dnia [...]r. nr [...] i nr [...] organ pierwszej instancji wszczął wobec M.G. postępowanie podatkowe w sprawie podatku od towarów usług za wrzesień i listopad 2005 r., które zostały doręczone Stronie w siedzibie organu.

Organ podkreślił też, iż postanowienia organu pierwszej instancji wydane na podstawie art. 140 § 1 Ordynacji podatkowej informujące o terminie załatwienia postępowania podatkowego wszczętego postanowieniami z dnia [...]r. kierowane na adres: [...]były przez Stronę odbierane (postanowienia z dnia [...] r., [...]r., [...] r., [...] r., oraz [...]r.).

Zdaniem organu fakt dwukrotnego awizowania przesyłki, która skierowana została na adres wskazany przez samego Podatnika, przy równoczesnej wiedzy o toczącym się wobec Niego postępowaniu podatkowym i przy uwzględnieniu dotychczasowego sposobu podejmowania korespondencji w toku postępowania podatkowego prowadzą do wniosku, że określona przez Stronę przyczyna uchybienia terminu nie uprawdopodabnia braku jej winy. Jak wynika z akt sprawy korespondencja kierowana do podatnika na wskazany przez niego adres była wcześniej, w toku postępowania przez niego odbierana. Strona o toczącym się postępowaniu podatkowym wiedziała, zatem brak jakiejkolwiek jej reakcji na dwukrotne awizo bezspornie wskazuje na jej zawinienie. Zwykłym aktem staranności byłoby wówczas sprawdzenie w urzędzie pocztowym, czego przesyłka dotyczy i zgłoszenie ewentualnych zastrzeżeń co do sposobu adresowania. Zaniechanie takiego działania musi być poczytane za niedbalstwo dowodzące winy skarżącego. Brak winy w rozumieniu art. 162 § 1 O.p. można bowiem przyjąć tylko wtedy, gdy zainteresowany nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Z okoliczności sprawy bezspornie wynika, że skarżący nie podjął żadnych działań zmierzających do wyjaśnienia wątpliwych dla siebie kwestii, mimo wiedzy o prowadzonym postępowaniu podatkowym. Ryzyko takiego działania obciąża Stronę i w żadnym razie nie może dowodzić braku jej winy.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w K., M.G. nie wykazał, że dołożył należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (tj. złożenia odwołania). Okoliczności faktyczne sprawy nie wskazują bowiem na to, że użył on możliwie największego wysiłku umożliwiającego zachowanie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Uprawdopodobnienie jest wprawdzie środkiem zwolnionym od ścisłych formalności, ale - jak już wcześniej stwierdzono - zadaniem strony jest przekonanie organu orzekającego o prawdziwości graniczącej z pewnością co do formułowanych we wniosku o przywrócenie terminu twierdzeń Na poparcie tych tez przywołano w uzasadnieniu postanowienia wyroki: WSA w Lublinie z 10 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 772/09, WSA w Gdańsku z 10 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Gd 526/09 oraz wyrok WSA w Lublinie z 17 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 771/09.

Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem strona pismem z [...] r. zaskarżyła je do WSA w Gliwicach. Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi w całości jako zasadnej i uchylenie postanowienia, zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zaskarżonemu postanowieniu zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa mające wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie polegające na odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania ze względu na to, że Strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania;

- art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż organ I instancji prawidłowo doręczył decyzję skarżącemu;

- art. 150 Ordynacji podatkowej poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy pisma w postępowaniu nie były doręczane na prawidłowy adres podatnika;

- art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym.

W uzasadnieniu skargi Strona wyjaśnia, iż o wydanej w dniu [...]r. decyzji Strona dowiedziała się w dniu [...]r., tj. w dniu stawienia się w Urzędzie Skarbowym w D. Strona podkreśliła, iż wcześniej nie wiedziała o wydanej decyzji, gdyż nie została ona doręczona. Doręczona została na adres, pod którym nie zamieszkuje. Zatem uchybienie terminowi nastąpiło bez winy skarżącego. Pomimo dołożenia najwyższej staranności Strona nie mogła złożyć odwołania w obowiązującym terminie skoro nawet nie wiedziała o istnieniu decyzji, która miałaby być jego podstawą.

Strona podniosła, iż nie zdawała sobie sprawy, że nie zmieniła w Urzędzie Skarbowym adresu do doręczeń. W dniu wydania decyzji adresem korespondencyjnym była [...]1, a nie - [...]- jak było zaznaczone w protokole z [...]r. Dalej Strona wyjaśniła, iż nie była świadoma, że ma do odbioru listy z urzędu skarbowego. Strona zaznaczyła, że nieodebranie decyzji nie było celowe o czym świadczy, to że wcześniej postanowienia przez nią były podejmowane.

W ocenie Strony, organ podatkowy błędnie przyjął, że decyzja została prawidłowo doręczona. Jej zdaniem, wskazane zostały okoliczności uniemożliwiające odbiór listu, zatem uprawdopodobniono brak winy strony w niepodjęciu przesyłki.

Strona zarzuciła organowi podatkowemu, iż nie podjął wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Przyjęto za właściwy adres odnaleziony w aktach sprawy z 2008 r., mimo, że od tego zdarzenia minął znaczny okres czasu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Organ powtórzył argumentację z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Zdaniem organu Strona argumentując wniosek zawarty w piśmie z [...]r., nie spełniła wszystkich przesłanek wynikających z art. 162 Ordynacji podatkowej. M.G. nie uprawdopodobnił w stopniu graniczącym z pewnością, iż uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji było od Niego w pełnej mierze niezależne oraz, że nie mógł złożyć przedmiotowego odwołania przy zachowaniu choćby najmniejszej staranności działania, jakiej oczekiwać należy od osoby właściwie dbającej o własne interesy.

Ponadto odniósł się do zarzutów Strony wskazujących na naruszenie przepisów art. 148 § 1 i 150 Ordynacji podatkowej, uznając je za bezzasadne. Organ podniósł, że na zmianę zajętego stanowiska nie może wpłynąć tłumaczenie Strony, iż nie zdawała sobie sprawy, że adres do doręczeń nie został zmieniony w urzędzie skarbowym.

Organ wskazał, iż zgodnie z art. 96 ust. 12 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. Nr 54, poz. 535 ze zm.) jeżeli dane zawarte w zgłoszeniu rejestracyjnym ulegną zmianie, podatnik jest obowiązany zgłosić zmianę do naczelnika urzędu skarbowego w terminie 7 dni licząc, od dnia, w którym nastąpiła zmiana. Z przytoczonego przepisu wyraźnie zatem wynika, iż na podatniku ciąży obowiązek dokonania aktualizacji zgłoszenia rejestracyjnego również w zakresie zmiany adresu zamieszkania jak i adresu do korespondencji. Z akt rejestracyjnych M.G. wynika, iż ostatnie zgłoszenie aktualizacyjne Strona złożyła w Urzędzie Skarbowym w D. w dniu [...] r. Do dnia [...] r. Strona nie składała zgłoszenia aktualizacyjnego dot. adresu zamieszkania. Natomiast, w bazie danych POLTAX, na dzień [...] r., widniał adres zamieszkania: D., ul. [...] oraz adres prowadzenia działalności gospodarczej: D., ul. [...]. W aspekcie powyższego zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji prawidłowo przyjął - jako aktualny adres do doręczeń i zamieszkania - wskazany przez Stronę do protokołu przesłuchania w dniu [...]r. adres [...]. Organ zaznaczył, że nieświadomość, iż nie dokonano zgłoszenia aktualizacyjnego nie może być okolicznością łagodzącą, bowiem jest to obowiązek podatnika, który w przedmiotowej sprawie nie został dopełniony.

Organ nie zgodził się także z zarzutem naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Organ podatkowy zajął stanowisko, iż przed wydaniem zaskarżonego postanowienia dokładnie przeanalizował akta sprawy i w oparciu o zebrane dokumenty ustalił stan faktyczny w zakresie doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, które zostało skutecznie dokonane w trybie zastępczym na podstawie art. 150 Ordynacji podatkowej.

W związku z powyższym organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części "p.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.

W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Oceniając zaskarżone postanowienie organu odwoławczego z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów, stwierdzić należy, że jest ono prawidłowe.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest prawidłowość postanowienia wydanego przez Dyrektora Izby Skarbowej w K., którym odmówiono Stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z [...]r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2005 r.

Organ odwoławczy wydając to postanowienie stanął na stanowisku, iż brak jest przesłanek do przychylenia się do wniosku Strony gdyż nie uprawdopodobniła ona by uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło nie z jej winy. W ten sposób ocenił argumentację z wniosku z dnia [...]r., która sprowadzała się do zakwestionowania prawidłowości przyjęcia doręczenia w trybie zstępczym wskazanej decyzji na adres [...]. We wniosku bowiem jak i obecnie w skardze Strona podnosiła, iż przyjęcie przez organy podatkowe skuteczności czynności doręczenia decyzji nastąpiło przy błędnym założeniu, iż adres [...]jest tym, pod którym ona zamieszkuje i to bezpośrednio jest przyczyną uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Sąd po zapoznaniu z całością materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy nie znajduje podstaw by przychylić się do argumentacji Strony mającej wykazać uchybienie terminu do wniesienia odwołania bez jej winy. Na wstępie zauważyć należy, iż zgodnie z art. 148 § 1 O.p. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy.

Pisma mogą być również doręczane:

1) w siedzibie organu podatkowego;

2) w miejscu pracy adresata - osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji (§ 2).

W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w innych uzasadnionych przypadkach pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (§ 3). W myśl zaś art. 149 O.p. w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Zawiadomienie o doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy domu umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Z kolei zgodnie z art. 150 § 1 O.p. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149:

1) poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę;

2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę.

Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni (§ 1a).

Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 2).

Przyjęcie zatem, iż doręczenie przesyłki w trybie art.150 O.p. jest skuteczne jest uzależnione od tego czy miejsce zamieszkania strony nie budzi wątpliwości.

W ocenie Sądu organy słusznie przyjęły w sprawie, iż adresem na który należało doręczyć przesyłkę jest [...].

Jak wynika z akt administracyjnych strona złożyła NIP-1 zgłoszenie identyfikacyjne osoby prowadzącej działalność gospodarczą w dniu [...]r., w którym jako adres miejsca zamieszkania i korespondencji wskazała [...].

Pismem z dnia [...]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w D. wszczął postępowanie podatkowe wobec. M. G. w sprawie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za listopad 2005 r. doręczając to postanowienie stronie na adres wynikający ze zgłoszenia identyfikacyjnego to jest na adres D. ulica [...].

Z akt administracyjnych wynika także, iż M.G. będąc przesłuchiwany w charakterze podejrzanego w siedzibie Urzędu Skarbowego w D. w dniu [...]r. podał do protokołu adres zamieszkania i adres do doręczeń [...] .

Niezależnie od powyższego zaznaczyć trzeba też, iż strona miała w toku postępowania do czasu jego wypowiedzenia, pełnomocnika w osobie J.R., która wskazała pismem z [...]r., iż adresem miejsca zamieszkania M. G. jest [...].

Wskazany adres miejsca zamieszkania potwierdził też sam M. G. w zażaleniu z dnia [...]r. wniesionym na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania.

W tej sytuacji, gdy jak stanowi art. 146 O.p. toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel ustawowy lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie swojego adresu czego Strona dopełniła, sama wskazując wymieniony adres [...], od tego momentu organy winny były stosować ten adres do doręczeń i tak prawidłowo w sprawie uczyniły.

W konsekwencji słusznym jest twierdzenie organów, iż w/w decyzja w przedmiocie podatku od towarów i usług została skutecznie doręczona stronie w trybie art. 150 O.p. Organy wykazały bowiem, iż decyzja została wyekspediowana pod właściwy adres, a właściwa placówka Poczty Polskiej zawiadomiła stronę w sposób prawidłowy o nadejściu pisma i miejscu, gdzie i kiedy może je odebrać. W aktach znajduje się także dowód z którego bezspornie wynika, iż adresata dwukrotnie zawiadomiono o pozostawieniu przesyłki w palcówce pocztowej.

Przechodząc dalej do podstawy materialno prawnej spornego orzeczenia przywołać trzeba art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z jego treścią w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Zaś podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dopełniając jednocześnie czynności, dla której termin był określony (§ 2 powołanego art. 162).

W tym miejscu zauważyć trzeba, iż niespornym w sprawie jest to, iż Strona dotrzymała 7 dniowego terminu do wniesienia podania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Podanie to bowiem wniosła [...]r., czyli w ciągu 7 dni od dnia, w którym powzięła wiadomość o fakcie wydania w/w decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług.

Przesłanką zastosowania instytucji przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie przez zainteresowaną osobę braku swojej winy. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku procesowego można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie tego obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Innymi słowy, brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. także B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz – Wyd. C.H. Beck, Warszawa 1996 r., str. 295).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt omawianej sprawy przypomnieć należy, że jako przyczynę uchybienia terminu do wniesienia odwołania we wniosku o jego przywrócenie wskazano fakt doręczenia przesyłki zawierającej w/w decyzję na adres niewłaściwy pod którym strona nie zamieszkiwała. Skoro jednak jak wyżej wywiedziono przesyłka została doręczona na prawidłowy adres Strony, to tym samym nie można przyjąć za słusznej argumentacji strony mającej uzasadniać przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Albowiem jak już powiedziano, gdy próby doręczenia stronie korespondencji miały miejsce na adres aktualny wskazany przez stronę jako jej adres zamieszkania i doręczeń, to tym samym nie można uznać, iż w sprawie strona uprawdopodobniła brak jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.

Nie można także nie zauważyć, iż korespondencja kierowana w toku postępowania do podatnika na wskazany przez niego adres [...] była wcześniej, przez niego odbierana (vide zwrotne potwierdzenia odbioru postanowień wydanych w trybie art. 140 O.p. z dnia 7 stycznia 2010r. , 28 stycznia 2010r.). W tej sytuacji, gdy strona o toczącym się postępowaniu podatkowym wiedziała, i nie zareagowała poprzez powiadomienie organu o tym, iż adres na który jest jej doręczana korespondencja nie jest już aktualny i podając nowy adres, zaniechanie takiego działania po stronie M. G, musi być poczytane za niedbalstwo dowodzące winy skarżącego.

W konsekwencji słusznie Dyrektor Izby Skarbowej po rozpoznaniu wniosku M.G. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, odmówił przywrócenia tego terminu. Wbrew bowiem zarzutom skargi nie doszło w niej do naruszenia zarówno art. 162 § 1 , art. 148 , art. 150 i art. 122 O.p.

Skoro zatem zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami), oddalił skargę.