Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA 1740/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POSLKIEJ Dnia 21 kwietnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Irena Kamińska (spr.) Sędziowie NSA - Anna Lech NSA - Cezary Pryca Protokolant - Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Zarządu Miasta S. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...] w przedmiocie nabycia mienia Skarbu Państwa 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

W dniu 22 lipca 2002 r. została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga Zarządu Miasta S. na decyzję Ministra Skarbu Państwa znak [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., przekazującą na rzecz Powiatu S. ½ niewydzielonej części nieruchomości położonej w S. przy ul [...], stanowiącą własność Skarbu Państwa.

Z akt sprawy wynika, że przedmiotowa nieruchomość, oznaczona nr ewid. [...] o pow. [...] ha, stanowi współwłasność Gminy S. i Skarbu Państwa po ½ części. Zabudowana jest budynkiem Sali Sportowej, której budowa została ukończona w 2000 r. Obiektem administruje Gmina. Zgodnie z umową zawartą między Kuratorium Oświaty w T. a Zarządem Miasta S. z dnia [...] kwietnia 1997r. hala sportowa miała stanowić współwłasność Kuratorium Oświaty w T. oraz Miasta i Gminy S., z uwagi na współfinansowanie inwestycji. W związku z reformą ustrojową państwa w prawa i obowiązki Kuratorium Oświaty wszedł Powiat S. Pomieszczenia obiektu od początku jego funkcjonowania udostępniane były Zespołowi Szkół Ekonomicznych oraz [...] Liceum Ogólnokształcącemu w S. w celu prowadzenia zajęć-wychowania fizycznego.

W dniu 25 października 1999 r. Starosta S. wystąpił z wnioskiem do Wojewody [...] o nabycie ½ części własności tej nieruchomości, z uwagi na to, że stanowi ona mienie Zespołu Szkół [...] przejętych przez Powiat. W związku z toczącym się postępowaniem Zarząd Miasta S. podniósł, że nabycie przez Powiat może nastąpić tylko w stosunku (do 22/100 części nieruchomości. Następnie, w dniu 27 grudnia 2000 r., wystąpił z wnioskiem - w trybie art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych ( Dz. U. Nr 32, póz. 191 ze zm.) - o przekazanie pozostałej części tj. 28/100 nieruchomości na rzecz Gminy. W piśmie z dnia 10 stycznia 2001 r., Zarząd Miasta uzupełnił swój wniosek, domagając się przekazania w całości pozostałej ½ części nieruchomości, z uwagi na fakt, że to Gmina administruje salą i ponosi pełne koszty jej utrzymania.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2001 r. odmówił przekazania na rzecz Powiatu S. własności mienia Skarbu Państwa, stanowiącego własność ½ niewydzielonej części nieruchomości położonej w S. przy ul. [...], zabudowanej budynkiem pod nazwą Sala Sportowa.

Swoją decyzję uzasadnił tym, że część nieruchomości objęta wnioskiem znajdowała się w trwałym zarządzie Kuratorium Oświaty w [...], a nie Zespołu Szkół [...], dlatego nie mogło nastąpić nabycie jej z mocy prawa z dniem 01 stycznia 1999r przez Powiat S.

Ponadto, prowadząc postępowanie w trybie art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. Nr 133, póz. 872 ze zm.) stwierdził, że z zebranych w sprawie dokumentów wynika, iż Sala Sportowa nie była i nie jest częścią Zespołu Szkół [...] lecz stanowi samodzielny obiekt. Dlatego nie można było uznać, że podlega ona przekazaniu Powiatowi S. w związku z przejęciem przez powiaty szkół ponadpodstawowych. Także z analizy zakresu działania i zadań powiatu wynika, że sprawy dotyczące urządzeń sportowych, w ramach zadań publicznych z zakresu kultury fizycznej, nie stanowią zadań własnych powiatu lecz - gminy.

Od tego orzeczenia Zarząd Powiatu w S. w dniu [...] marca 2001 r. złożył odwołanie do Ministra Skarbu Państwa.

W uzasadnieniu stwierdzono, że Zarząd Powiatu nie zgadza się ze sposobem prowadzenia postępowania przez Wojewodę [...] oraz z przytoczonymi argumentami. Podniesiono, iż zgodnie z art. 48 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną- prowadzenie szkół ponadpodstawowych należy do zadań własnych powiatu a art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 8 ustawy z dnia 05 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym stanowi, że zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie edukacji publicznej i kultury fizycznej także należą do zakresu działania powiatu. Ponieważ nieruchomość znajdowała się we władaniu Kuratorium Oświaty w [...] z przeznaczeniem na działalność oświatową zespołu Szkół [...] w S., a Powiat S. wstąpił w miejsce Kuratorium, dlatego Powiat powinien stać się właścicielem tej części nieruchomości z mocy prawa - na podstawie art. 60 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. Minister Skarbu Państwa uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji, zalecając przeprowadzenie rozprawy administracyjnej z udziałem stron, w celu uzgodnienia stanowisk, co do sposobu użytkowania sali sportowej.

Po rozpoznaniu sprawy i przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r., wydaną na podstawie art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, ponownie odmówił przekazania spornej ½ części nieruchomości na rzecz Powiatu S.

Swoje stanowisko uzasadnił tym, że sala sportowa stanowi samodzielny obiekt i nie jest częścią Zespołu Szkół Ekonomicznych, dlatego też nie podlega przekazaniu jak szkoły. Ponadto nieruchomość, na której znajduje się sala, jest administrowana przez Gminę S., a urządzenia sportowe w ramach zadań z zakresu kultury fizycznej są zadaniami własnymi gminy a nie powiatu.

W trakcie trwania postępowania - w dniu [...] grudnia 2001 r. Gmina S. i Powiat S. zawarły porozumienie w sprawie sposobu użytkowania Sali Sportowej.

Odwołanie od decyzji Wojewody [...] złożył Zarząd Powiatu w S. w dniu 11 lutego 2002 r.

W uzasadnieniu podniósł, że sala sportowa była inwestycją wspólną, w planie zagospodarowania przestrzennego była ujęta jako część szkoły, a zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie edukacji publicznej oraz kultury fizycznej i turystyki należą do zadań własnych powiatu.

Minister Skarbu Państwa decyzją znak [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i orzekł o przekazaniu na rzecz Powiatu S. spornej części nieruchomości. Swoją decyzję uzasadnił tym, że nieruchomość została przekazana, decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w S., w zarząd Kuratorium Oświaty w [...] na potrzeby Zespołu Szkół [...] w S., a następnie w związku z reformą ustrojową państwa Powiat wszedł w prawa i obowiązki byłego Kuratorium Oświaty, gdyż zgodnie z art. 48 i 60 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną - powiaty przejęły m.in. szkoły ponadpodstawowe, które stały się z mocy prawa ich mieniem.

Poza tym zgodnie z umową z dnia [...] kwietnia 1997 r. obiekt miał stanowić współwłasność stron sporu w równych i niepodzielnych częściach.

W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 22 lipca 2002r. i przekazanej z dniem 01 stycznia 2004 r. - zgodnie z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, póz. 1271 ze zm. ) - do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Zarząd Miasta S. podniósł, że zaskarżona decyzja narusza przepis art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Stwierdzono także, iż sala jest obiektem użyteczności publicznej na ponad 400 miejsc siedzących, służącym zaspokajaniu potrzeb mieszkańców gminy, a nie obiektem szkolnym. Świadczy o tym brak połączenia Sali Sportowej ze szkołą i jej wielkość - niezgodne z Zarządzeniem Ministra Oświaty i Wychowania z dnia [...] października1979 r.

Sam fakt korzystania z obiektu przez szkołę nie przesądza o jego charakterze.

W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga Gminy S. dotyczy naruszenia art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz.U. Nr 133 poz. 872 ze zm.) przez przyjęcie, że sporna nieruchomość służy wykonywaniu zadań powiatu, podczas gdy w istocie służy ona realizowaniu zadań gminy S. Wbrew zarzutom skargi organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji wykazał, jednak, że na spornej nieruchomości realizowane są również zadania publiczne z zakresu kultury fizycznej i szkolnictwa, których realizacja należy do zadań powiatu.

Niezależnie od zarzutów skargi należy stwierdzić, że zgodnie z art.107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. Nr 98 z 2000 r. póz. 1071), decyzja administracyjna powinna zawierać m.in. wskazanie podstawy prawnej wraz z uzasadnieniem faktycznym i prawnym. Na organie administracyjnym spoczywa, zatem obowiązek wyboru prawidłowej podstawy prawnej decyzji pod względem jej mocy prawnej i zgodności z całym porządkiem prawnym. Organ rozpoznający sprawę ma nadto obowiązek wyjaśnienia w uzasadnieniu swojej decyzji, dlaczego jako podstawę rozstrzygnięcia wskazał określony przepis prawa, czy spełnione zostały przesłanki niezbędne do jego zastosowania, oraz jakie skutki prawne rodzi zastosowanie wybranej dla rozstrzygnięcia podstawy prawnej. W zaskarżonej decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] czerwca 2002 r. warunki te nie zostały spełnione, a przede wszystkim treść decyzji i uzasadnienia rodzą wątpliwość czy podstawą prawną rozstrzygnięcia jest art. 64 czy też art. 60 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Inna podstawa prawna jest, bowiem powołana w decyzji ( art. 64) a inna w jej uzasadnieniu (art. 60 ustawy).

W omawianym przypadku kwestia ta ma istotne znaczenie ze względu na inny charakter decyzji wydanych w oparciu o przepis art. 60 i 64 w/w ustawy.

Przepis art. 60 ustawy z dnia 13.10.98 r. stanowi, że mienie Skarbu Państwa będące we władaniu instytucji i państwowych jednostek organizacyjnych przejmowanych z dniem l stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego na podstawie przepisów ustawy kompetencyjnej oraz na podstawie niniejszej ustawy z tym dniem staje się z mocy prawa mieniem właściwych jednostek samorządu terytorialnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Decyzja stwierdzająca nabycie mienia Skarbu Państwa wydana w oparciu o ten przepis jest, zatem decyzją jedynie deklaratoryjną, bowiem sam skutek w postaci nabycia mienia następuje z dniem 1 stycznia 1999 r., jeżeli zaistniały przesłanki wskazane w art.60 ustawy. Natomiast decyzja o przekazaniu mienia oparta na art. 64 ustawy ma charakter konstytutywny i to ona, kiedy staje się ostateczna, wywołuje określone skutki prawne.

W uzasadnieniu omawianej decyzji Minister Skarbu Państwa powołuje się na art. 60 ustawy mówiąc, że mienie będące we władaniu przejmowanych jednostek staje się z mocy prawa mieniem właściwych jednostek samorządu terytorialnego, a właściwą jednostką samorządu terytorialnego, która przejęła Zespół Szkół [...] jest Powiat S. Tymczasem w treści decyzji jako podstawa prawna wskazany jest przepis art. 64 ustawy i zgodnie z jego brzmieniem decyzja mówi o przekazaniu mienia Skarbu Państwa. Obie te podstawy wykluczają się wzajemnie, bowiem nie można przekazać prawa własności do mienia, które z mocy samego prawa nabyła inna jednostka niż Skarb Państwa i które przestało w związku z tym być jego własnością.

W omawianej sprawie organ musi, zatem dokonać wyboru właściwej podstawy prawnej i wybór ten uzasadnić. Jeżeli uzna, że znajduje zastosowanie art.64 ustawy musi wykazać, że przekazywane mienie jest mieniem innym niż to określone w art. 60 ust. 1 ustawy i ma służyć wykonaniu zadań powiatu.

Ze w skazanych wyżej powodów sąd uznał, że zaskarżona decyzją wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powoduje to uchylenie zaskarżonej decyzji. Nadto sąd w oparciu o przepis art. 152 w/w ustawy orzekł o tym, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.