Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 10/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Kara administracyjna
Czystość i porządek
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 6q ust. 1(1), art. 9b ust. 2, art. 9x ust. 2 pkt 1 i ust. 3, art. 9zb ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 888
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
article: art. 39 ust. 2, art. 64 ust. 1 i 3, art. 69 ust. 1, 2 i 3, art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1372
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 156 par. 1 pkt 2, art. 268a
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 czerwca 2022 r. sprawy ze skarg E. sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...], nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej I. stwierdza nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Zarządu Związku Międzygminnego "C. " w C. z dnia [...] września 2021 r. nr [...]; II. stwierdza nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Zarządu Związku Międzygminnego "C. " w C. z dnia [...] września 2021 r. nr [...]; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł (słownie: [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławczego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735) - dalej: k.p.a., po rozpatrzeniu spraw z odwołania E. sp. z o.o. z siedzibą w K. :

- decyzją z dnia 30 listopada 2021 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Zarządu Związku Międzygminnego "C. " w C. z dnia 21 września 2021 r. nr [...];

- decyzją z dnia 30 listopada 2021 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Zarządu Związku Międzygminnego "C. " w C. z dnia 22 września 2021 r. nr [...]

– wydane w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.

Rozstrzygnięcia te zapadły w następującym stanie sprawy.

Zarząd Związku Międzygminnego "C. " w C. (dalej również: Związek):

- decyzją z dnia 21 września 2021 r. nr [...] nałożył na E. sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: E. sp. z o.o.; spółka; skarżąca) karę pieniężną w wysokości [...] zł za nieosiągnięcie w 2020 r. wymaganego poziomu przygotowania odpadów komunalnych do ponownego użycia i recyklingu z frakcji papier, metal, tworzywo sztuczne i szkło, odebranych od właścicieli nieruchomości z terenu gminy S. będącej członkiem Związku;

- decyzją z dnia 22 września 2021 r. nr [...] nałożył na E. sp. z o.o. karę pieniężną w wysokości [...] zł za nieosiągnięcie w 2020 r. wymaganego poziomu przygotowania odpadów komunalnych do ponownego użycia i recyklingu z frakcji papier, metal, tworzywo sztuczne i szkło, odebranych od właścicieli nieruchomości z terenu gminy K. będącej członkiem Związku.

Podstawę prawną tych decyzji stanowiły m.in. przepisy art. 9x ust. 2 pkt 1 i ust. 3 oraz art. 9zb ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2021 r., poz. 888) – dalej: u.c.p.g. Decyzje te zostały w imieniu Zarządu Związku ("Z up. Zarządu") wydane przez Dyrektora Biura Związku.

W odwołaniach od powyższych decyzji spółka wniosła o uchylenie decyzji Związku i umorzenie postępowania lub ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Skarżąca podniosła naruszenie przepisów art. 11 w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a., art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 6c ust. 1 oraz art. 9g pkt 1 u.c.p.g. poprzez autorytatywne uznanie ziszczenia się przesłanek do nałożenia kary pieniężnej za nieosiągnięcie wymaganego poziomu przygotowania odpadów komunalnych do ponownego użycia i recyklingu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: Kolegium; organ odwoławczy; organ II instancji) ponownie merytorycznie rozpatrzyło każdą ze spraw i w wyżej opisanych dwóch decyzjach z dnia 30 listopada 2021 r. utrzymało w mocy: 1) decyzję Zarządu Związku z dnia 21 września 2021 r. (decyzja odwoławcza nr [...]); 2) decyzję Zarządu Związku z dnia 22 września 2021 r. (decyzja odwoławcza nr [...]).

Kolegium podzieliło ustalenia faktyczne i prawne organu I instancji, jak również odniosło się do zarzutów odwołania.

Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika procesowego (radcę prawnego), w dwóch równobrzmiących skargach zakwestionowała każde z rozstrzygnięć organu odwoławczego, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie zaś o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy. Ponadto skarżąca domagała się przeprowadzenia rozprawy i zasądzenia kosztów, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W tożsamych co do argumentacji skargach podniesiono zarzuty naruszenia prawa materialnego: art. 9x ust. 1 [w skargach błędnie: "art. 9x pkt 1"] u.p.c.g. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie rozszerzającej wykładni dyrektyw ustalania administracyjnej kary pieniężnej, jak i brak oceny tych dyrektyw i brak ustaleń faktycznych istotnych dla ich zastosowania. Ponadto sformułowano zarzuty naruszenia przepisów postępowania: art. 77 § 1 w zw. z art. 86 k.p.a. oraz art. 7 i art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a. Wskazano również na naruszenie art. 138 § 1 w zw. z art. 189f k.p.a., jak i podtrzymano zarzuty wcześniej podniesione na etapie postępowania odwoławczego.

Organ II instancji, odpowiadając na skargi, wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach.

Postanowieniem z dnia 3 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu połączył do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę o sygn. akt II SA/Po [...] ze skargi E. sp. z o.o. na decyzję z dnia 30 listopada 2021 r. nr [...] ze sprawą o sygn. akt II SA/Po [...] ze skargi tej spółki na decyzję z dnia 30 listopada 2021 r. nr [...] – i prowadził je dalej pod sygnaturą akt II SA/Po [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna, lecz z powodów innych niż w niej podniesione.

Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 119 pkt 1 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz.329 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. Możliwość zastosowania tego przepisu w razie stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a., nie jest uzależniona od stanowisk stron postępowania.

Idąc dalej, tutejszy Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga na podstawie akt sprawy i w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zobowiązany jest zatem do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zgodnie z art. 9x ust. 2 pkt 1 tej ustawy przedsiębiorca odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości, który nie wykonuje obowiązku określonego w art. 9g - podlega karze pieniężnej, obliczonej odrębnie dla każdego ze wskazanych w tym przepisie wymaganego poziomu. Natomiast art. 9x ust. 3 tej ustawy wskazuje sposób obliczenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 2 pkt 1 i 2.

Z akt sprawy wynika, że istota sporu pomiędzy stronami sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy w przedmiotowej sprawie ziściły się przesłanki do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i zaistniała odpowiedzialność administracyjna po stronie spółki. W tym zakresie skarżąca kwestionuje prawidłowość ustalonego stanu faktycznego sprawy, mogącego stanowić podstawę do nałożenia na nią sankcji finansowych. Rozstrzygnięcie sprawy wymagało jednakże w pierwszej kolejności analizy prawidłowości wydania przez Zarząd Związku Międzygminnego "C. " w C. (dalej również: Zarząd) decyzji administracyjnej nakładającej administracyjną karę pieniężną za nieosiągnięcie wymaganego w 2020 r. poziomu przygotowania odpadów komunalnych do ponownego użycia i recyklingu z frakcji papier, metal, tworzywo sztuczne i szkło, odebranych od właścicieli nieruchomości z terenu danej gminy będącej członkiem Związku. Z akt sprawy wynika bowiem, że decyzja Związku została wydana przez Dyrektora Biura Związku działającego z upoważnienia Zarządu Związku.

Do kwestii upoważnienia osoby wydającej decyzję w imieniu Zarządu Związku nie odniesiono się w samej decyzji Związku ani w decyzji organu odwoławczego. Podkreślić zatem w tym miejscu należy, że zagadnienie to było już przedmiotem rozstrzygnięć Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w innych sprawach dotyczących skarg różnych podmiotów, na które nakładane były kary pieniężne na podstawie przepisów przywołanej ustawy i Sąd rozpoznający niniejsze sprawy stanowisko wyrażone w uzasadnieniach tych wyroków podziela i przyjmuje za własne (patrz np. wyroki z dnia 24 maja 2022 r. sygn. akt II SA/Po 122/22 i 21 kwietnia 2022 r. sygn. akt IV SA/Po 73/22, dostępne w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wobec tego Sąd wyjaśnia, że możliwość utworzenia związków międzygminnych wynika z przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2021 r., poz. 1372 z późn. zm.) - dalej: u.s.g., która przewiduje w art. 64 ust. 1, że w celu wspólnego wykonywania zadań publicznych gminy mogą tworzyć związki międzygminne, przy czym prawa i obowiązki gmin uczestniczących w związku międzygminnym, związane z wykonywaniem zadań przekazanych związkowi, przechodzą na związek z dniem ogłoszenia statutu związku (art. 64 ust. 3). Na tle powyższej regulacji przyjąć należy, że związek staje się podmiotem uprawnionym i zobowiązanym do realizacji przekazanych mu zadań, a równocześnie gmina traci uprawnienie do wykonywania zadań publicznych w takim zakresie, w jakim wykonuje je związek, z zastrzeżeniem, że związek będzie je realizował w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Tworząc związek międzygminny, zainteresowane gminy określają, jakie zadania należące do zakresu ich działania, będą wykonywane wspólnie i w tym celu tworzą samodzielny byt prawny w postaci związku, na który przenoszą wykonywanie tych zadań. Zadania przekazane przez gminy stają się zadaniami własnymi związku. W zakresie zadań zleconych związkowi zgromadzenie, jako organ stanowiący i kontrolny związku, wykonuje kompetencje przysługujące radzie gminy (art. 69 ust. 1 i 2 u.s.g.). Równocześnie, w przypadku powołania związku międzygminnego kompetencje przysługujące organowi wykonawczemu gminy - wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi, zostają scedowane na podmiot kolegialny.

Powyższa sytuacja ma niewątpliwie miejsce w niniejszej sprawie, gdyż m.in. gminy K. i S. są uczestnikami Związku Międzygminnego "C. " w C., co wynika z § 3 Statutu Związku Międzygminnego "C." w C. - dalej: statut (patrz: obwieszenie Wojewody [...] z dnia 9 września 2021 r. w sprawie ogłoszenia zmiany statutu Związku Międzygminnego "C. " z siedzibą w C. – wydruk na k. [...] akt sądowych). Zgodnie zaś z § 6 ust. 1 statutu (akt dostępny na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Związku: https://czo-selekt.biuletyn.net), zadaniem Związku jest wspólne wykonywanie zadań publicznych w zakresie gospodarki odpadami komunalnymi, niezbędne do utrzymania czystości i porządku na terenie uczestników [Związku], obejmujące w szczególności kontrolę obowiązków wykonania ustawy przez zobowiązane podmioty wraz z nakładaniem kar i wykonywaniem czynności w postępowaniu egzekucyjnym (§ 6 ust. 1 pkt 23 statutu).

Sąd zauważa jednak, że czym innym jest realizacja zadania publicznego, obejmująca również możliwość wydania decyzji administracyjnej, a czym innym umocowanie podmiotu wydającego decyzję. Co charakterystyczne, w przypadku organu stanowiącego związku międzygminnego prawodawca nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów o radzie gminy (art. 69 ust. 3 u.s.g.). Brak jest natomiast analogicznej regulacji, która umożliwiałaby odpowiednie stosowania do działań podejmowanych przez organ wykonawczy związku międzygminnego (a więc przez zarząd) przepisów ustawy o samorządzie gminnym odnoszących się do uprawnień wójta. W tym chociażby art. 39 ust. 2 u.s.g., który pozwala wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi) upoważnić swoich zastępców lub innych pracowników urzędu gminy do wydawania decyzji administracyjnych w jego imieniu.

Organem wykonawczym Związku Międzygminnego "C. " w C. jest Zarząd (§ 17 Statutu), który podejmuje uchwały zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy jego składu (§ 20 ust. 1 statutu). Regulacja ta odpowiada zasadom określonym w art. 73 ust. 1 u.s.g. Tym samym, na skutek powołania związku międzygminnego kompetencje przysługujące organowi wykonawczemu gminy, tj. wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi, zostały scedowane na podmiot kolegialny, jakim jest zarząd.

Zasadą prawa administracyjnego jest, że organy kolegialne mogą powierzać wykonywanie określonych kompetencji w swoim imieniu, w tym również delegować swoje kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych na rzecz innych organów, w przypadkach określonych w przepisach szczególnych. Natomiast, w ocenie Sądu, niemożliwe jest skuteczne powierzenie wykonywania kompetencji w drodze upoważnienia, o jakim mowa w art. 268a k.p.a., a więc poprzez wskazanie w upoważnieniu imiennie osoby, która może dokonywać czynności w imieniu i na rzecz związku międzygminnego. Podkreślenia bowiem wymaga, że z regulacji przewidzianej w art. 268a k.p.a. nie mogą korzystać organy kolegialne. Jak zauważono w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2017 r. sygn. akt IV SA/Po 942/16 (dostępnym jw.), który to pogląd Sąd w niniejszym składzie podziela, wprowadzenie w 1987 r. przepisu art. 268a do Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej również: Kodeks) wiązało się ze stosowaniem w administracji terenowej zasady jednoosobowego kierownictwa; realizacja tej zasady zmuszała do poszukiwania rozwiązań organizacyjnych i technicznych, zmierzających do usprawnienia procesów administrowania, poprzez powierzanie wykonywania niektórych kompetencji organów monokratycznych pracownikom podporządkowanych im urzędów. Odnosiło się to przede wszystkim do wydawania decyzji administracyjnych, których ze względów oczywistych nie mogły wydawać wyłącznie osoby piastujące funkcje organów. Sytuacja taka nie ma jednak miejsca w odniesieniu do funkcji orzeczniczych organów kolegialnych, zwłaszcza zarządów w jednostkach samorządu terytorialnego. Uprawnienie do prowadzenia postępowania administracyjnego zostało przyznane im bowiem jako wyjątek od zasady, według której organami sprawującymi takie funkcje są organy monokratyczne. Skoro więc celem ustawodawcy było ograniczenie, w ściśle określonych sprawach, uprawnień organów monokratycznych i przekazanie tych uprawnień zarządom, to trzeba przyjąć, że uprawnienia te zarząd winien wykonywać wyłącznie na zasadach określonych w ustawach samorządowych i Kodeksie. Z tego też względu np. zarząd powiatu nie może upoważnić ani pracowników starostwa, ani jakichkolwiek innych podmiotów do wykonywania jego kompetencji orzeczniczych (zob. wyrok NSA z dnia 26 marca 1993 r. sygn. akt II SA 869/92, ONSA 1993/4/110). Podobnie też w wyroku WSA w Lublinie z dnia 30 września 2020 r. sygn. akt I SA/Lu 261/20 (dostępnym w bazie orzeczeń – jw.) wskazano, że ustawa o samorządzie gminnym nie konkretyzuje kompetencji zarządu związku. Organ kolegialny działający in pleno podejmuje decyzje stanowiące wyraz woli przejawiany przez zespół osób fizycznych pełniących na podstawie określonych procedur prawnych funkcję posiadaczy tych kompetencji, które ustawa przypisuje organowi kolegialnemu. Decyzje wydawane przez organ kolegialny stanowią wyraz wspólnego rozstrzygnięcia jego członków, którzy tworzą całość. Organy kolegialne orzekające w składzie plenarnym nie mają możliwości przekazania innemu podmiotowi, pracownikowi swoich uprawnień, jeżeli nie wynika to wprost z ustawy. Organ kolegialny działa in corpore i jako tak działający nie może udzielić pełnomocnictwa, w tym skorzystać z regulacji określonej w art. 268a k.p.a.

Skoro nie istnieją prawne możliwości przekazania władczych kompetencji organu kolegialnego do wydawania decyzji administracyjnych pojedynczej osobie, to dopuszczenie takiego rozwiązania organizacyjnego prowadziłoby do obejścia przepisu ustanawiającego zarząd związku międzygminnego jako organu kolegialnego. Podmiot powyższy działałby w rzeczywistości jako organ monokratyczny, a decyzje administracyjne podejmowane byłyby jednoosobowo (patrz: wyrok WSA w Poznaniu z 10 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Po 617/16, dostępny jw.).

W przedmiotowej sprawie podstawę wydania decyzji organu I instancji stanowił art. 9zb ust. 1 u.c.p.g., który wskazuje, że kary pieniężne, o których mowa w art. 9x ust. 1 i 2 tej ustawy, nakłada w drodze decyzji wójt, burmistrz lub prezydent miasta, właściwy ze względu na miejsce wpisania przedsiębiorcy do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b ust. 2 u.c.p.g. Jak już wyżej wskazano, w przypadku powołania związku międzygminnego kompetencja powyższa przechodzi na zarząd związku, jako jego organ wykonawczy; przy czym zarząd nie może upoważnić indywidualnie wskazanej osoby do wydawania decyzji w jego imieniu. Brak jest bowiem przepisu, który umożliwiałaby mu powyższe działanie, w szczególności, z woli ustawodawcy, w przypadku związku międzygminnego nie stosuje się przepisu art. 39 ust. 2 u.s.g. Za powyższym rozumieniem omawianych przepisów przemawiają również względy wykładni systemowej, gdyż w przypadku administracyjnych kar pieniężnych brak jest regulacji, o jakiej mowa w art. 6q ust. 1(1) u.c.p.g. [przepis wprowadzany do ustawy już po wydaniu decyzji w pierwszej instancji], który przewiduje, że zarząd związku międzygminnego może upoważnić członków zarządu związku międzygminnego lub innych pracowników jednostki obsługującej zarząd związku międzygminnego do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Konsekwentnie zatem należało przyjąć, że decyzje administracyjne, które zostały wydane w imieniu organu kolegialnego przez wadliwie upoważnionego pracownika są nieważne, gdyż zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

Sąd wyjaśnia jeszcze, że pojęcie rażącego naruszenia prawa interpretowane jest jako naruszenie przepisu nie pozostawiającego wątpliwości co do jego bezpośredniego zrozumienia, jako oczywiste, wyraźne i bezsporne, jako sytuacja, w której rozstrzygnięcie zawarte w decyzji administracyjnej, dotyczące praw lub obowiązków stron postępowania, zostało ukształtowane sprzecznie z przesłankami wprost określonymi w przepisie prawa. Z rażącym naruszeniem prawa nie może być utożsamione każde, nawet oczywiste naruszenie prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego powszechnie przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa, to takie naruszenie, które z uwagi na wywołane skutki jest jednoznaczne w znaczeniu wadliwości rozstrzygnięcia oraz tylko takie naruszenie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. W konsekwencji stwierdzenie nieważności może dotyczyć tylko przypadków ewidentnego bezprawia, którego nigdy nie można usprawiedliwiać, ani tolerować (por. np. wyrok NSA z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt GSK 1056/10, dostępny jw.). Termin rażące naruszenie prawa co do zasady odnosi się do przepisów prawa materialnego, jednak się do tego nie ogranicza. Stąd też tutejszy Sąd przychyla się do poglądu prezentowanego w orzecznictwie sądów administracyjnych, że brak właściwego upoważnienia do podejmowania określonych decyzji stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. np. wyrok NSA z dnia 10 maja 2019 r. sygn. akt I OSK 35/18, dostępny jw.). Należy przy tym podkreślić, że obowiązek wydania decyzji przez osobę prawidłowo do tego umocowaną należy do niekwestionowanych i zarazem podstawowych powinności legalnie funkcjonującego organu administracji. Przekazanie – bez wyraźnej podstawy prawnej – upoważnienia do władczego działania w imieniu organu kolegialnego osobie indywidualnej, stanowi w świetle powołanych przepisów kwalifikowane, rażące naruszenie prawa. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela w tym względzie pogląd wyrażony w wyroku tutejszego Sądu w sprawie II SA/Po 838/21 (dostępnym jw.).

W takim stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 p.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających je decyzji organu I instancji (pkt I i II sentencji wyroku).

Skutki powyżej stwierdzonej istotnej wady prawnej tkwiącej w samych decyzjach organu I instancji rozciągały się również na decyzje odwoławcze. Kolegium bowiem tego nie dostrzegło przy rozstrzyganiu sprawy w drugiej instancji i bezpodstawnie zastosowało art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Równocześnie Sąd wyjaśnia, że wobec charakteru stwierdzonej wady prawnej, tj. rażącej wadliwości decyzji organu I instancji polegającej na wydaniu decyzji przez nieprawidłowo umocowaną osobę, reprezentującą organ kolegialny (niemożność scedowania kompetencji), na tym etapie postępowania Sąd nie wypowiada się merytorycznie co do prawidłowości samego rozstrzygnięcia. Byłoby to działanie zbyteczne, bo zdecydowanie przedwczesne.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy administracji publicznej powinny uwzględnić wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku, w tym zwłaszcza podjąć rozstrzygnięcie w składzie określonym przepisami prawa z jednoczesnym wykazaniem w aktach sprawy i motywach decyzji prawidłowość składu orzekającego. Także z uwzględnieniem koniecznego wymogu podjęcia decyzji przez organ kolegialny, co wyklucza przekazywanie kompetencji w tym zakresie upoważnionemu pracownikowi. Okoliczności rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej przez organ kolegialny (Zarząd Związku) powinny wynikać z protokołu działania organu w tym zakresie, podpisanego przez członków tego organu.

O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej łączą kwotę [...]zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt III sentencji). Na koszty te, oprócz dwóch wpisów sądowych od skarg w wysokości po 100 zł, składa się również wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości [...] zł (dwa razy po [...] zł), ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 265) oraz dwie opłaty od pełnomocnictwa po [...] zł.