Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 934/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2016-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 18
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.
article: art. 21 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 4 ust. 8
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Alina Rzepecka Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Czajkowski po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2015 r. na rozprawie sprawy ze skargi S spółka z o.o. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarżąca S Sp. z o.o., będąca następcą prawnym E Sp. z o.o., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2015 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] września 2014 r. nr [...] wydaną w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013.

Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny:

Wnioskiem z [...] maja 2013 r. poprzednik prawny skarżącej – E Sp. z o.o. zwróciła się do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013. Wniosek powyższy został podpisany przez prokurenta Spółki E Sp. z o.o. P.M. i obejmował żądanie przyznania płatności w ramach realizacji wariantów: rolnictwo ekologicznego (pakiet 2)– wariant 2.1 – uprawy rolnicze o powierzchni 75,52 ha i wariant 2.3 – uprawy trwałe użytki zielone o powierzchni 38,30 ha, ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk (na obszarach Natura 2000) (pakiet 5) – wariant 5.1 – ochrona siedlisk lęgowych ptaków do powierzchni 38,30 ha, zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie (pakiet 6) – wariant. 6.1 – produkcja towarowa lokalnych odmian roślin uprawnych – powierzchnia 75,52 ha.

Organ I instancji wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych - podpisania deklaracji pakietu rolnośrodowiskowego przez rolnika.

W odpowiedzi prezes zarządu E Sp. z o.o. (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) M.P. złożyła korektę wniosku. Następnie organ I instancji wezwał E Sp. z o.o. (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) do złożenia wyjaśnień dotyczących nr konta bankowego oraz deklaracji działki nr [...]. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Spółka złożyła korektę wniosku o wpis do ewidencji producentów wraz z kopią potwierdzenia otwarcia rachunku bankowego. Częściowo wycofano wniosek.

Wezwana [...] kwietnia 2014 r. do złożenia szczegółowych wyjaśnień, mogących mieć znaczenie dla zakończenia prowadzonego postępowania, prezes zarządu Spółki E przedłożyła kopie następujących dokumentów: protokołu nr [...], z inspekcji gospodarstwa rolnego na zgodność z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi, certyfikat nr [...] wydany podmiotowi gospodarczemu, dokumentację gospodarstwa ekologicznego, fakturę VAT nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. wystawioną przez P Sp. z o.o. na rzecz E Sp. z o.o. dotyczącą certyfikacji produkcji ekologicznej, fakturę VAT nr [...] z dnia [...] września 2013 r. na kwotę 22.171,42 zł dotyczącą sprzedaży przez N P.M. firmie E Sp. z o.o. opłaty wstępnej za usługi rolnicze za rok 2013 r. oraz za proso certyfikat ekologiczny, fakturę nr [...] z dnia [...] września 2013 r. na kwotę 14.751,07 wystawioną tytułem opłaty wstępnej za usługi rolnicze za rok 2013 przez G Sp. z o.o. wykonywane na rzecz E Sp. z o.o., fakturę VAT nr [...] z dnia [...] września 2013 r. na kwotę 4799,95 zł dokumentującą sprzedaż siana przez E Sp. z o.o. P.M., fakturę VAT nr [...] z dnia [...] października 2013 r. za certyfikację produkcji ekologicznej E Sp. z o.o., notę księgową nr [...] – wadium za przetarg [...] na kwotę 30.000,00 zł pomiędzy B Sp. z o.o. a E Sp. z o.o., notę księgową nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. pomiędzy P.M. a E Sp. z o.o. dokumentującą obciążenie E Sp. z o.o. kosztem wykonania usług rolniczych przez P.K. w wysokości 8.000,00 zł, fakturę nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. na kwotę 27 zł dotyczącą sprzedaży przez E sp. z o.o. M.D. pozostałości po zbiorach, fakturę VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. na kwotę 7375,54 zł wystawioną za wykonanie usług rolniczych za rok 2013 przez N P.M. firmie E sp. z o.o., fakturę VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., na kwotę 14.751,07 zł wystawioną za wykonanie usług rolniczych za rok 2013 przez G sp. z o.o. firmie E sp. z o.o., protokół z dokonanego obmiaru produkcji roślinnej [...] września 2013 r. przez komisję w składzie M.P. i M.P., zestawienie rejestrów za III kwartał 2013, rejestr sprzedaży za IV kwartał 2013, rejestr zakupów za IV kwartał 2013, cztery raporty kasowe nr RK1, RK2, RK4, RK5, polecenie księgowania nr DP3. Spółka wnioskowała także o przesłuchanie świadków.

W toku prowadzonego postępowania administracyjnego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu [...].01.2014 r. pismem znak: [...] wystąpił do Dyrektora Oddziału Agencji Nieruchomości Rolnych z wnioskiem o udzielenie informacji na temat tego jakie podmioty i na jakiej podstawie użytkowały działki zadeklarowane do płatności na rok 2013 przez E sp. z o. o.

W odpowiedzi na zapytanie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, jakie podmioty i na jakiej podstawie użytkowały działki zadeklarowane do płatności na rok 2013 przez E sp. z o. o., Dyrektor Oddziału Agencji Nieruchomości Rolnych wskazał podmioty władające m.in. działkami deklarowanymi we wniosku o przyznanie płatności na rok 2013 przez E sp. z o. o. tj. nr [...].

W dniu 7 kwietnia 2014 r. do Biura Powiatowego ARiMR zostało złożone postanowienie Sądu Rejonowego Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. sygn. [...], z którego wynikało, że nastąpiło połączenie spółek - S sp. z o. o. przejęła inne spółki w całości tj. E sp. z o. o., A sp. z o. o., G sp. z o. o. i H sp. z o. o.

Z uwagi na zmianę siedziby skarżącej Spółki na adres: ul. [...], właściwym organem w sprawie stał się Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, do którego zostało przekazana dokumentacja związana ze złożonym przez skarżącą wnioskiem.

Odnosząc się do wniosku skarżącej dotyczącego przesłuchania świadków, postanowieniem z [...] sierpnia 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił przeprowadzenia dowodu w postaci przesłuchania świadków uzasadniając, że przedstawione dowody przez stronę w sposób wystarczający potwierdzają, że Spółka nie była posiadaczem zgłoszonych do płatności gruntów, a wszelkie czynności związane z działalnością spółki zarządzane są przez P.M. i jego najbliższą rodzinę. W tym samym dniu Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wystosował do strony informację o możliwości zapoznania się z materiałami dotyczącymi sprawy. W odpowiedzi M.P. (prezes zarządu S Sp. z o.o. następcy prawnego E Sp. z o.o.) pismem z [...] sierpnia 2014r. zwróciła się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przesłuchanie świadków, a także o włączenie do akt sprawy dokumentacji obejmującej przejęcie przez spółkę gruntów od innych podmiotów wraz z informacją o składanych przez te podmioty wnioskach, zaciąganych zobowiązaniach.

Wniosek skarżącej Spółki o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 został poddany przez organ I instancji kontroli administracyjnej stosownie

do regulacji art. 4ust. 8 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 z 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich

(Dz. Urz. UE L 25 z 28.01.2011 r.). Wniosek skarżącej została zweryfikowany także w oparciu o przepisy Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. z 2009 r. nr 33, poz. 262

ze zm., zwane dalej Rozporządzeniem).

Uzasadniając decyzję organ pierwszej instancji powołał się na art. 2 ust. 1

oraz § 14 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia i wskazał, że obowiązkiem organu jest sprawdzenie czy strona spełnia określone w tych przepisach warunki do przyznania płatności, ponieważ dopiero łączne spełnienie wszystkich warunków daje legitymację do występowania w charakterze rolnika uprawnionego do przyznania płatności. Organ przytoczył definicje zawarte w art. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz.U. z 2012 r., poz. 86): producenta rolnego oraz gospodarstwa rolnego, zaznaczając, że nadanie numeru ewidencyjnego stanowi potwierdzenie, iż jego właściciel zgłosił się do organu jako producent rolny i posiadacz gospodarstwa rolnego. Zaznaczył też, że uzyskanie wpisu do ewidencji producentów nie jest równoznaczne z uzyskaniem jakichkolwiek uprawnień do płatności, gdyż to czy podmiot jest uprawniony do uzyskania płatności rozstrzygane jest na gruncie danych przepisów dotyczących przyznania poszczególnych płatności. Rolnik nie dlatego jest producentem rolnym, że został wpisany do rejestru (zgodnie z zapisem ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności) lecz dlatego, że spełnia warunki określone w szczegółowych przepisach prawa materialnego.

Kierownik BP podkreślił, że istotą płatności obszarowych jest to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście uprawia grunty tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, i swobodnie dokonuje odpowiednich zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony oraz utrzymuje te grunty w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (zgodnie z normami), przy czym chodzi tu o wszelkie czynności niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa.

Organ stwierdził, że wobec braku sformułowania oddzielnych definicji "posiadania gospodarska rolnego " na potrzeby rozdziału pomocy finansowej dla rolnictwa oraz z uwagi na posługiwanie się tym pojęciem we wszystkich powołanych aktach prawnych dotyczących pomocy dla rolnictwa, sięgnąć należy do regulacji Kodeksu cywilnego. Przytaczając jego art. 336 k.c., zaznaczył, że posiadanie jest stanem faktycznym polegającym na określonym władztwie nad rzeczą i występuje w dwóch postaciach: posiadania samoistnego i posiadania zależnego. Jako stan faktyczny, posiadanie niezależne jest od tego, czy posiadaczowi przysługuje tytuł prawny, z którego wynika uprawnienie do władania przedmiotem posiadania. Posiadanie występuje przy równoczesnym istnieniu dwóch elementów: elementu fizycznego władania rzeczą oraz elementu psychicznego, rozumianego jako zamiar władania rzeczą dla siebie. Czynnik faktycznego władztwa polega na fizycznym opanowaniu rzeczy i władztwo to musi być stanem trwałym, zatem związek posiadacza z rzeczą nie może wyrażać się w jednorazowym lub nawet sporadycznym zawładnięciu rzeczą lecz w możności korzystania z niej przez czas nieokreślony. Element psychiczny posiadania - określany jako czynnik woli - manifestuje się w obiektywnych działaniach podejmowanych przez posiadacza. Brak któregokolwiek z ww. elementów posiadania przesądza o braku posiadania.

Kierownik BP powołał się na obecnie obowiązujące przepisy art. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady WE nr 1166/2008 z 19 listopada 2008 r. w sprawie badań struktury gospodarstw rolnych i badania metod produkcji rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 571/88 (Dz. Urz. UE. L. 2008.321.14), definiujące gospodarstwo rolne jako wyodrębnioną jednostkę, zarówno pod względem technicznym, jak i ekonomicznym, która posiada oddzielne kierownictwo i prowadzi działalność rolniczą wymienioną w załączniku i na terytorium gospodarczym Unii Europejskiej jako działalność podstawową lub drugorzędną. Powołując się na omówione przepisy wskazał, że jednostka posiadająca odrębne środki produkcji, wyposażenie, nieruchomości, jednak zarządzana przez to samo kierownictwo, powinna być uznana za jedno gospodarstwo rolne.

Organ pierwszej instancji zaznaczył, że jednym z programów pomocy dla rolnictwa z funduszy europejskich, o które corocznie wnioskuje skarżąca jest program rolnośrodowiskowy. Organizację rozdziału tej pomocy określa ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173.). Warunki przyznania płatności na lata 2007- 2013 dla korzystających z tej formy pomocy określa powołane wyżej rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. Wynika z niego, że płatność do każdego hektara jest uzależniona de facto od wielkości gospodarstwa i maleje wraz z jego wzrostem.

Nadto organ powołał się na art. 18 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173) wskazując, że ma on na celu wyeliminowanie "sztucznych" podziałów gospodarstw celem ominięcia modulacji m.in. w przypadku płatności rolno środowiskowych. W obowiązującym stanie prawnym podział dużego gospodarstwa na mniejsze części, przekazane w posiadanie różnym podmiotom, zarejestrowanym w ewidencji producentów, przekładałby się na przyznanie płatności z ominięciem przepisów modulujących. Działanie takie byłoby dopuszczalne, jedynie pod warunkiem, że dojdzie do rzeczywistego podziału dużego gospodarstwa na mniejsze części, a wnioskujący o pomoc rzeczywiście obejmą w posiadanie wydzielone im działki i staną się w ten sposób odrębnymi producentami rolnymi.

Dalej Kierownik BP zaznaczył, że zgodnie z art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25/8 z 28.01.2011), nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których stwierdzono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Powołał się również na orzecznictwo administracyjne (m. in. wyroki: NSA z 12 lipca 2012 r. II GSK 646/11, WSA w Warszawie z 6 czerwca 2014 r. VIII SA/Wa 168/14) oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (wyrok z 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12), zaznaczając że taki wywód jest niezbędny aby wykazać, iż E Sp. z o.o. nie była wyodrębnionym, samodzielnym i samorządnym producentem rolnym. Jest podmiotem zgłaszającym działki rolne, będące częścią wszystkich jednostek produkcyjnych zarządzanych przez P.M.. Wymienione w decyzji 103 spółki, zdaniem organu, zostały zarejestrowane i wnioskują o płatności z dwóch powodów: aby zmaksymalizować wysokość otrzymanych płatności oraz aby uzyskać płatności do działek, do których na mocy przepisów szczególnych płatność nie zostałaby przyznana (zarówno z powodu przekroczenia powierzchni, jak i z powodu braku możliwości zwiększenia powierzchni objętej zobowiązaniem rolnośrodowiskowym).

Organ pierwszej instancji wskazał, że P.M. w 2005 r jako osoba fizyczna oraz wspólnik 5 innych spółek (AG sp. z o.o., AK sp. z o.o., AM Sp. z o.o., AMy sp. z o.o., AP Sp. z o.o.) zgłosił do płatności łącznie 1159,55 ha. Już w 2008 r., wraz z 39 innymi spółkami, zadeklarował do płatności 2865,72 ha, w 2009 r. spółek było 60 a powierzchnia wynosiła już 3988,25 ha. W roku 2012 aż 90 podmiotów powiązanych kapitałowo, osobowo wnioskowało o płatności na łączną powierzchnię 3789,40 ha. W 2013 r. spółek powiązanych kapitałowo z P.M. było już 103. Zaznaczył przy tym, że wyjaśnienia powyższe pozwalają zrozumieć mechanizm i cel działań polegających na podziale dużego gospodarstwa na wiele gospodarstw mniejszych. Działanie takie byłoby dopuszczalne, jedynie pod warunkiem, że dojdzie do rzeczywistego podziału dużego gospodarstwa na mniejsze części, a wnioskujący o pomoc rzeczywiście obejmą w posiadanie wydzielone im działki i staną się w ten sposób odrębnymi producentami rolnymi. Celem takich rozwiązań w zakresie definicji "producenta rolnego" jest właściwy podział różnych rodzajów pomocy finansowej dla rolników będących faktycznymi posiadaczami gospodarstwa rolnego. Ponieważ wszystkie powołane wyżej akty prawne posługują się pojęciem "producenta rolnego", jako podmiotu posiadającego gospodarstwo rolne, rozumienie tego pojęcia na gruncie wszystkich ww. aktów prawnych musi być jednakowe, bowiem wszystkie uregulowania służą jednemu celowi, tj. właściwemu rozdzieleniu różnych rodzajów pomocy finansowej dla rolników. Zauważył, że należyte rozumienie pojęcia posiadania gospodarstwa rolnego jest konieczne dla oceny, czy E sp. z o.o. rzeczywiście posiadała gospodarstwo rolne.

Kierownik BP wskazał, że wspólnikami E sp. z o.o. byli P.M. i D.M., a w wyniku następstwa prawnego na podstawie Krajowego Rejestru Sądowego nr [...] spółka E Sp. z o.o. przejęta została przez spółkę S Sp. z o.o., której udziałowcami są P.M. i D.M..

Pierwszy z nich został zarejestrowany w ewidencji producentów jako osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne oraz dodatkowo jako wspólnik 90 podmiotów (stan na 2012 r.), w tym spółek z ograniczoną odpowiedzialnością i spółek cywilnych, które uzyskały odrębne wpisy do ewidencji producentów. Dodatkowo P.M. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą N, a także jest właścicielem K S.A. Nadto R. i P.M., pozostający wówczas w związku małżeńskim, będąc w posiadaniu odrębnych numerów w ewidencji producentów nadanych osobom fizycznym utworzyli dodatkowo 10 spółek, w których są jedynymi współwłaścicielami (AK sp. z o.o., B s.c., Bo s.c., D s.c., K s.c., M s.c., N s.c., P s.c., S s.c., Sz s.c.), oraz 66 spółek cywilnych i spółek z o.o., w których jedno z małżonków jest wspólnikiem. Również D.M. - syn R. i P.M. - został zarejestrowany w ewidencji producentów jako osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne oraz dodatkowo jako wspólnik 31 spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, w których wraz z P.M. są jedynymi wspólnikami, zaś dwie z nich (D sp. z o.o. oraz Dz sp. z o.o.) są jedynymi wspólnikami trzynastu kolejnych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością utworzonych przez ww. osoby w roku 2012.

Organ podkreślił, że w 2013 r. podmiotów powiązanych z P.M. było już 103 i tabelarycznie zanalizował wszystkie te podmioty pod kątem roli, jaką pełni w nich P.M. oraz deklarowanych przez powierzchni, które podlegają modulacji. Analiza ta doprowadziła organ do wniosku, że P.M. w 2013 r. występował jako wspólnik bądź prezes zarządu w 103 spółkach, przy czym wnioski o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej (w pakietach rolnictwo ekologiczne i ekstensywne trwałe użytki zielone) za ten rok złożyło 50 z nich. Organ zauważył, że P.M. składając jeden wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej do powyższych pakietów i deklarowanych do nich powierzchni, przy konieczności stosowania modulacji w danych pakietach, otrzymałby płatność w dużo mniejszej wysokości. W ocenie Kierownik BP tworzenie przez P.M. wielu spółek, które następnie odrębnie zgłaszały działki rolne, które gdyby musiały zostać zgłoszone łącznie uzyskałyby mniejsze płatności, jest działaniem obchodzącym prawo. Zawiązywanie przez P.M. wielu spółek cywilnych i spółek z ograniczoną odpowiedzialnością i dzielenie łącznie posiadanego areału na mniejsze gospodarstwa, nie może zostać uznane za działanie pozostające w zgodzie z celem i sensem przepisów regulujących przyznawanie płatności rolnośrodowiskowych.

Organ I instancji zauważył, że skarżąca składała wnioski o przyznanie płatności począwszy od 2009 r. Przedmiotem deklaracji spółki we wniosku na rok 2013 są grunty rolne działek ewidencyjnych: [...]. Organ wskazał, że działki o nr [...] w 2009 r. deklarowane były przez E, działki o nr [...] w latach 2009-2011 deklarowane były przez P sp. z o. o. a od roku 2012r. przez E sp. z o. o.;. Nadto, z pisma Agencji Nieruchomości Rolnych Odział Terenowy z [...] lutego 2014 r. wynika, że wg stanu zagospodarowania jaki prowadzi ANR, podmiotem władającym działką: [...] od [...] marca 2013 r. do [...] września 2011 r. był M.G. na mocy dzierżawy, od [...] maja 2013 r. do [...] lipca 2013 r. E sp. z o. o. BUM - bezumowne użytkowanie, samowolne zajęcie; [...] od [...] sierpnia 1998 r. nieodpłatnie przekazana Agencji Budowy i Eksploatacji Autostrad, 339/1 od [...] stycznia 2011 r. do [...] października 2011 r. H sp. z o. o., a następnie od [...] października 2011r. do [...] listopada 2011 r. H sp. z o. o. (BUM), od [...] maja 2013 r. do [...] lipca 2013 r. E sp. z o. o. (BUM); [...] widnieją w rejestrach Agencji Nieruchomości Rolnych jako działki wolne. Dla pozostałych działek brak informacji z Agencji Nieruchomości Rolnych.

Kierownik BP podkreślił, że ww. działki były swobodnie przekazywane pomiędzy spółkami, w których wspólnikiem jest P.M., natomiast przeniesienia posiadania tych działek miały stanowić jedynie formalny tytuł prawny do pozornego wydzielenia gruntów o areale gwarantującym uzyskanie dopłat ONW i PRŚ przez spółki, których P.M., występując we własnym imieniu, nie otrzymałby. Podkreślił, że P.M. jest również właścicielem firmy N prowadzonej w formie działalności gospodarczej, która to firma wykonywała usługi (prace rolne) na rzecz podmiotów, w których P.M. jest wspólnikiem.

Dodatkowo organ zważył, że dla 103 spółek funkcjonujących w 2013 r., w 73 wskazano konto bankowe nr [...], w którym jako właściciela konta wskazano P.M. lub jego syna – D.M.. Z umów spółek cywilnych oraz odpisów KRS spółek z o.o. wynika, że są one powiązane osobowo przez P.M., R.M. oraz D.M.. Przemawia za tym zarówno struktura organizacyjna spółek, w których osoby te mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie spółek albo bezpośrednio, będąc jej wspólnikami bądź pełniąc inne funkcje umożliwiające im prowadzenie spraw spółek, np. prokurenta lub prezesa zarządu, względnie pośrednio, gdzie jako wspólnik występuje inna spółka, której wspólnikami są wymienione osoby. Dodatkowo P.M. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą N, a firma ta jest wykonawcą prac agrotechnicznych na deklarowanych przez podmioty działkach. Ponadto rejestrowane na przestrzeni lat 2005-2013 spółki podawały jako swe siedziby ten sam adres: ul. [...] lub ul. [...] (będący jednocześnie adresem zamieszkania P.M.), względnie [...] (przy czym do korespondencji wskazywano adres ul. [...]). Kierownik BP podkreślił również nieograniczoną decyzyjność P.M. jako bezpośredniego lub pośredniego wspólnika, prokurenta, bądź członka zarządu.

Powyższe ustalenia doprowadziły organ do stwierdzenia braku przesłanek do uznania skarżącej jako spółki samodzielnie prowadzącej działalność gospodarczą, posiadającą autonomię w zakresie zarządzania. Organ zaznaczył również brak dokumentów potwierdzających samodzielność techniczną i ekonomiczną gospodarstwa.

Zauważył, że usługi rolnicze dla spółki, której wspólnikiem jest P.M., wykonywały N P.M. oraz G sp. z o.o., której wspólnikiem i Prezesem jest P.M. na łączną kwotę 59049,10zł. Materiał siewny został zakupiony od firmy N będącej własnością P.M.. Ta sama osoba wystawiła notę księgową dla spółki za wykonane usługi przez K. na kwotę 8.000, zł, co oznacza, że P.M. uregulował część zobowiązań, jakie spółka ma wobec K.. Pozostałości po zbiorach nabył M.D., (reprezentant i wspólnik w kilku innych spółkach jak choćby P sp. z o.o. Siano w ilości 40 ton nabył P.M.. Na podstawie załączonych protokołów obmiaru produkcji roślinnej stwierdzono, że gospodarstwo wyprodukowało 110 ton siana. Dołączone raporty kasowe świadczą o dokonywanych operacjach kasowych, nie wszystkie odnajdują odzwierciedlenie w załączonych fakturach. Załączone faktury tylko w części znalazły odbicie w rejestrze sprzedaży, zakupów czy zestawie rejestrów. Natomiast te dokumenty nie zgadzają się z wykazanymi kosztami działalności oraz przychodami ze sprzedaży produktów w zestawieniu finansowym za 2013 r. złożonym przez spółkę do US. Sprzedaż produktów na koniec 2013 r wynosi 72247,18zł. Polecenie księgowania nr DP 3 wskazuje, że pozostałe 70 ton siana spółka sprzedała za 8.400,00 zł. zdaniem organu, niezrozumiałym jest wykazywanie dotacji za 2012 r. w kwocie 169.330,57 zł. podczas gdy Spółka za 2012 r otrzymała jedynie decyzje o przyznaniu płatności OB na kwotę 90581,78 zł.

Dołączony protokół nr [...] z października 2013 r. z inspekcji gospodarstwa rolnego na zgodność z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi nie stanowi dowodu w zakresie posiadania deklarowanych działek. Jednostka certyfikująca potwierdza jedynie fakt spełnienia kryteriów produkcji ekologicznej, a nie każdy kto prowadzi produkcję ekologiczną ubiega się o uzyskanie płatności rolnośrodowiskowej stanowiącej jedną z form wsparcia w ramach problematyki Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Na wynik finansowy spółki w 2012 roku miały jedynie wpływ dotacje (choć wykazana wysokość nie jest zgodna z faktycznie otrzymanymi dotacjami z Agencji). W 2013 r przychód w wysokości 72247,18 zł znacznie przekracza całą produkcję rolniczą, jaką wykazuje spółka w załączonych dokumentach. Z informacji z US wynika, że spółka poza produkcją rolniczą nie prowadzi innej działalności podlegającej opodatkowaniu, a ze sprawozdania finansowego za 2013r, wynika, że spółka od 2012r do 2013r uzyskała dochód ze sprzedaży produktów, której przedmiotem działalności jest produkcja rolna, w łącznej wysokości 83383,20zł, przy czym koszty produkcji wyniosły łącznie 284294,08 zł. Z udostępnionych przez P Sp. z o.o., wyciągów z rachunku bankowego, wynika, że zobowiązania spółki zostały uregulowane z rachunku bankowego P.M.. Organ wskazał też, że z korespondencji prowadzonej z Naczelnikiem US nie wynika aby spółka E sp. z o.o. prowadziła inny profil działalności niż rolniczy. Jego zdaniem uprawniony w świetle powyższego jest wniosek, że "multiplikowanie" spółek nie stanowi uzasadnionej okolicznościami formy prowadzenia działalności rolniczej, a jest działaniem nastawionym na uzyskanie płatności w wyższej wysokości. Dostarczona przez P.M. w dniu 28 sierpnia 2012r. umowa przeniesienia posiadania działek rolnych (w toku czynności za 2012 rok), zawarta została pomiędzy spółką P sp. z o.o. a E sp z o.o. Przypomniał, że wspólnikami E sp. z o.o. są P.M. i D.M., a wspólnikami P sp. z o.o. są P.M. i D.M.. Zatem do przeniesienia posiadania nie doszło, bowiem grunty wskazane w oświadczeniach pozostają w tych samych "rękach"

Kierownik BP podsumował, że P.M. nadzorował prace rolne zarówno jako zleceniodawca jak i zleceniobiorca usług, stwierdzając jednocześnie, że grunty rolne zgłaszane przez skarżącą oraz inne ww. podmioty, są de facto zarządzane przez tę samą osobę – P.M., a grunty zgłaszane do płatności przez niego oraz spółki, w których jest wspólnikiem, nie stanowią odrębnych gospodarstw, samodzielnych, niepowiązanych ze sobą ekonomicznie czy też technologicznie. Organ uznał, że to P.M. prowadził działalność rolniczą, która była działalnością zarobkową wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły, prowadzoną na własny rachunek. To on uzyskiwał przychody oraz ponosił wydatki związane z tą działalnością, a więc był posiadaczem jednego spójnego gospodarstwa rolnego, sztucznie podzielonego i zgłaszanego oddzielnie przez kilkadziesiąt podmiotów zarejestrowanych w ewidencji producentów jako odrębni producenci rolni. O trwałym charakterze posiadania nie świadczy również swobodne przekazywanie poszczególnych gruntów pomiędzy ww. podmiotami.

Organ zaznaczył, że nie przesłuchał wnioskowanych świadków, bowiem ich zeznania nie miałyby znaczenia dla sprawy. Zauważył, że należy odróżnić samodzielny byt E Sp. z o.o. (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) jako osoby prawnej, utworzonej na podstawie przepisów Kodeksu spółek handlowych, od samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego, czego jak wykazano powyżej strona nie czyniła. Stwierdził, że nie kwestionuje, iż E sp. z o.o. jako osoba prawna prowadzi działalność gospodarczą na własną rzecz i ryzyko jednakże działalność ta nie obejmuje samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego, natomiast nie wyklucza to prowadzenia innej działalności. W konsekwencji uznał, że zgłaszanie przez skarżącą dowodu w postaci przesłuchania świadków miało na celu jedynie przedłużenie postępowania.

Organ pierwszej instancji zaznaczył, że P.M. brał udział w załatwianiu wszystkich spraw prowadzonych dla skarżącej (jak i wszystkich innych spółek), związanych z bieżącym funkcjonowaniem gospodarstw rolnych. P.M. sygnował wniosek inicjujący sprawę o płatność, pomimo faktu, że nie występował jako osoba do tego upoważniona. W zakresie finansów sprawuje stały nadzór.

W ocenie organu aplikowanie o pomoc przez te same osoby w ramach kilkudziesięciu spółek kapitałowych i osobowych należy postrzegać jako skierowane na ominięcie kwotowego limitu dofinansowania przysługującego jednemu beneficjentowi. Wyodrębnienie spółek miało na celu obejście przepisów prawa związanych z ograniczeniami dotyczącymi maksymalnych kwot wsparcia. W następstwie poczynionych ustaleń organ uznał, że powyższe działanie wyczerpało przesłanki art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r.

Organ podkreślił, że środki pomocowe pochodzące z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich w większości są finansowane z budżetu Unii Europejskiej, w związku z powyższym podlegają ochronie zgodnie z rozporządzeniem Rady nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. WE L 312/1). Zaznaczył, że E sp. z o.o. (poprzednik prawny S Sp. z o.o.), składając wniosek o przyznanie płatności, nie była posiadaczem gospodarstwa deklarowanego do płatności, ponieważ gospodarstwo to posiadał P.M.. Gospodarstwo rozpatrywane jest jako całość wszystkich gruntów będących przedmiotem posiadania, a nie są to poszczególne działki ewidencyjne. Programy realizowane są w gospodarstwach a nie na poszczególnych działkach ewidencyjnych, które nie stanowią przecież odrębnego gospodarstwa. To P.M. prowadzi gospodarstwo rolne, ponosi nakłady i czerpie z tego tytułu zyski, zaś gospodarstwo E sp. z o.o. zostało sztucznie utworzone w celu uzyskania wyższych płatności.

Od powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie oraz o przyznanie płatności zgodnie z wnioskiem spółki. W odwołaniu zarzuciła brak staranności przy zbieraniu dowodów, ustaleniach stanu faktycznego i popełnienie fundamentalnych błędów w oparciu o źle metodycznie zgromadzone dowody, błędną, arbitralną i dowolną ocenę materiału dowodowego, nie przeprowadzenie dowodów żądanych przez stronę oraz nieuzasadnione zastosowanie art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji 65/2011.

Ponadto, w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r., P.M. zażądał zwrotu akt do organu I instancji twierdząc, że skarżona decyzja nie została skutecznie doręczona. Uzasadniając takie stanowisko P.M. - pełnomocnik prezes zarządu S sp. z o. o. (następca prawny po E sp. z o. o.) - stwierdził, że decyzja nie została doręczona spółce będącej stroną i nie weszła do obrotu prawnego, a co za tym idzie odwołanie jest przedwczesne gdyż termin do złożenia odwołania nie rozpoczął jeszcze biegu.

Z kolei, w piśmie z dnia [...] sierpnia 2015r. skarżąca rozwinęła argumentację odwołania. Nadto, mając na względzie usprawnienie postępowania, strona złożyła w trybie art.78 § 2 k.p.a. uzyskane od zawnioskowanych świadków pisemne oświadczenia, stwierdzając przy tym jednocześnie, że organ może i powinien uznać przeprowadzenie dowodów z przesłuchań świadków jako zbędne wobec wskazania okoliczności, na które dowody te miały być przeprowadzone.

Decyzją z [...] września 2015 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając że została ona wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Wskazał, że zasady przyznawania płatności rolnośrodowiskowej w odniesieniu do wniosków składanych w 2013 r. zostały określone w: ustawie z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173); rozporządzeniu PRŚ, rozporządzeniu Komisji WE nr 65/2011; rozporządzeniu Rady (WE) nr 73/2009; rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1200/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. wdrażającym rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1166/2008 w sprawie badań struktury gospodarstw rolnych i badania metod produkcji rolnej w odniesieniu do współczynników dotyczących sztuk dużych oraz definicji cech objętych badaniem (Dz. Urz. z dnia 15.12,2009 r., L 329/1); rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1166/2008 r. w sprawie badań struktury gospodarstw rolnych i badania metod produkcji rolnej oraz uchylające, rozporządzenie Rady (EWG) nr 571/88 (Dz. Urz. UE. L. 2008,321,14); rozporządzeniu Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich. Zaznaczył, że celem płatności do gruntów rolnych finansowanych przez Unię Europejską (m. in. płatności PRŚ) jest wspieranie rolników, tj osób, które faktycznie uprawiają grunty rolne. Dla uzyskania tej płatności nie wystarczy być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu przepisów Kc, ale należy je również rolniczo użytkować. Istotne jest także czy wnioskodawca faktycznie włada gruntem, przy spełnieniu wymogów kwalifikacyjnych z rozporządzenia PRŚ. Musi zatem wykazać, że faktycznie posiadał danego roku (w niniejszym przypadku 2013) grunty rolne i utrzymywać je zgodnie z normami. Faktyczne władztwo na daną rzeczą oznacza również, że istnieje swoboda, co do podejmowania decyzji np.: co, gdzie i kiedy zasiać, komu i kiedy zlecić prace polowe, kiedy zbierać plony oraz kiedy gdzie i komu je sprzedawać. Samoistność posiadania oznacza, że posiadacz zachowuje się wobec rzeczy tak jak właściciel.

Organ odwoławczy stwierdził, w oparciu o ww. przepisy oraz całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że skarżąca nie była posiadaczem - w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia PRŚ – gruntów rolnych zgłoszonych do płatności PRŚ, ponieważ grunty te wchodziły w skład gospodarstwa rolnego P.M. i były przez niego zarządzane. Wskazał, że w sprawie doszło do sztucznego podziału gospodarstwa rolnego, a podział ten ma na celu obejście przepisów prawa i uzyskanie nienależnych uprawnień do płatności PRŚ. Organ odwoławczy zgodził się z ustaleniami dokonanymi w niniejszej sprawie przez organ pierwszej instancji, powtarzając je w uzasadnieniu wydanej przez siebie decyzji.

Dyrektor OR nadmienił, że wprawdzie niniejsza sprawa dotyczy płatności PRŚ, jednakże w kontekście sztucznych warunków stworzonych w celu uzyskania płatności na rok 2013 koniecznym jest wskazanie, iż multiplikowanie spółek pozwoliłoby na uzyskanie płatności również w ramach innych działań wspierających rolników, o które w 2013 r. wnioskowała skarżąca, a które realizowane są przez ARiMR, tj. płatności ONW oraz płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wskazał, że skarżąca jest podmiotem zgłaszającym działki rolne będące częścią gospodarstwa zarządzanego przez P.M. i nie może zostać uznana za samodzielnego producenta rolnego. Przedmiotem wniosku spółki o przyznanie płatności PRŚ na rok 2013 jest 12 działek ewidencyjnych, które jak ustalił organ odwoławczy na podstawie pisma otrzymanego od Dyrektora Oddziału ANR z dnia [...] lutego 2014r., nie były w posiadaniu skarżącej spółki, ale w posiadaniu innych podmiotów powiązanych z P.M.. Działki te były corocznie swobodnie przekazywane pomiędzy spółkami, w których - w różniej formie - rolę zarządczą pełnił P.M. lub też osoby powiązane z nim pod względem rodzinnym lub podległości służbowej. Przeniesienia posiadania tych działek miały charakter pozorny i stanowiły jedynie formalny tytuł do pozornego wydzielenia gruntów o areale gwarantującym uzyskanie dopłat przez spółki, których wspólnikiem jest P.M.. Występując we własnym imieniu P.M. nie otrzymałby płatności PRŚ w takiej łącznej wysokości w jakiej mogłyby otrzymać pomoc finansową spółki gospodarujące na gruntach rolnych wydzielonych z jednego gospodarstwa będącego w posiadaniu P.M..

Organ odwoławczy podkreślił, że prezes zarządu składając wniosek o wpis E (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) do ewidencji producentów podał numer rachunku bankowego, na który miały być przekazywane środki finansowe dystrybuowane przez ARiMR, należący do P.M. i wyraził zgodę na przelewanie tych środków na ten rachunek. Taka sytuacja miała miejsce w przypadku 73 spółek z 103 w 2013 r. powiązanych osobowo i kapitałowo z P.M.. Dyrektor OR zaznaczył też, że adres siedziby E a następnie S Sp. z o.o. oraz adres do korespondencji przewijają się we wszystkich spółkach, które są powiązane z osobą P.M., przy czym adres do korespondencji pozostaje zawsze bez zmian. Zmiana formalnej siedziby skarżącej na [...] ma jedynie charakter pozorny, gdyż wszystkie decyzje dotyczące zarządzania gruntami zgłoszonymi do płatności na rok 2013 podejmuje się w miejscowości [...] – stamtąd są nadawane wszelkie przesyłki w sprawie.

Dyrektor OR zaznaczył, że analiza składu personalnego zarządzającego 103 spółkami pozwala na stwierdzenie, iż spółka E Sp. z o.o., jak i pozostałe podmioty są w przeważającym stopniu zależne od P.M.. Zauważył, że pełniącymi funkcje zarządcze w tych spółkach zawsze są te same osoby tj. P.M., D.M., R.M., M.M. oraz M.P., a także osoba zatrudniona na umowę o pracę w działalności P.M. w firmie N M.P., M.D.. Natomiast w przypadku występowania innych osób, które pełnią w spółkach funkcje zarządcze przejawiają się zawsze osoby w różnej formie powiązane z P.M., np. K.R.. Związek P.M. i jego wpływ na działalność 103 podmiotów, w tym E sp. z o. o. (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) pozwala obronić tezę, że powstanie skarżącej (oraz pozostałych podmiotów), to wynik celowego działania nastawionego wyłącznie na ominięcie konsekwencji wynikających z regulacji § 14 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia PRŚ. W świetle powyższych stwierdzeń organ wywiódł, że zasadniczy cel stworzenia ww. spółek, w tym skarżącej oraz ich działalności jest sprzeczny z celem przepisów regulujących wspieranie rolników.

Organ odwoławczy podkreślił, że skarżąca nie ponosi kosztów związanych z zatrudnieniem pracowników ani żadnych kosztów związanych z wypłatą wynagrodzeń czy płatności na ubezpieczenie społeczne. Zdaniem organu jest to zadziwiające albowiem wskazuje na fakt społecznego świadczenia pracy przez prezesa zarządu czy dyrektora zarządzającego w spółce. W świetle wysokości pensji jakie zazwyczaj pobierają osoby pracujące na tak wysoko postawionych w hierarchii przedsiębiorstw stanowiskach, brak pobierania wynagrodzenia przez zarządzających E (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) świadczy o tym, że spółka zarządzana była wyłącznie na papierze. Ponadto organ podkreślił, że E sp. z o. o. jako podmiot utrzymujący się z produkcji rolniczej prowadził działalność opierającą się przede wszystkim na zlecaniu podmiotom zewnętrznym wykonywania usług. Koszty tych usług w 2011 r. wyniosły 14.128,21 zł, w 2012 r. 77.498,20 zł, a w 2013 r. 155.442,58 zł i prowadzone były przez podmioty oraz osoby powiązane z P.M..

Analiza potwierdzeń wykonania przedmiotowych usług znajdujących się w aktach sprawy doprowadziła organ odwoławczy do wniosku, iż P.M. osobiście podpisywał dokumenty dotyczące transakcji z podmiotami powiązanymi z jego osobą zaś w przypadku dokumentów dotyczących transakcji z podmiotami powiązanymi z jego osobą, zaś w przypadku dokumentów dotyczących transakcji bądź umów zawieranych pomiędzy podmiotami, w których P.M. jest wspólnikiem, występują inne osoby, ale powiązane z P.M. i działające na zlecenie wspólników tj. m.in. P.M.. Organ wywiódł wniosek, iż P.M. podpisywał umowy na wykonanie usług "sam ze sobą", a następnie "sam sobie" wystawiał faktury.

Organ odwoławczy nadmienił, że podział dużego gospodarstwa na mniejsze działki, przekazane w posiadanie różnym producentom rolnym, przekłada się wprost na znaczący wzrost pomocy PRŚ i przyznanie płatności z ominięciem przepisów modulujących. Fakt wyodrębniania i zawiązywania przez P.M. poszczególnych spółek cywilnych i spółek z ograniczoną odpowiedzialnością - w tym spółki E (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) - i dzielenie łącznie posiadanego przez niego areału na mniejsze gospodarstwa jest w sposób daleko idący działaniem pozostającym w sprzeczności z celem i sensem przepisów regulujących wspieranie rolników gospodarujących w niekorzystnych warunkach. W ocenie organu odwoławczego w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie to P.M. nadzorował prace rolne zarówno jako zleceniodawca jak i zleceniobiorca usług. Organ stwierdził, że sporne grunty rolne były zarządzane przez P.M., a grunty zgłaszane do płatności przez P.M. oraz spółki, w których jest wspólnikiem pełniącym rolę zarządczą, nie stanowią odrębnych, samodzielnych gospodarstw, niepowiązanych ze sobą ekonomicznie czy też technologicznie.

W ocenie organu odwoławczego w niniejszej sprawie uwzględniona została całość okoliczności sprawy dla oceny obiektywnego i subiektywnego aspektu uznania stworzenia sztucznych warunków dla otrzymania płatności, a aplikowanie o pomoc finansową przez te same osoby w ramach kilkudziesięciu spółek kapitałowych

i osobowych należy postrzegać jako skierowane na ominięcie kwotowego limitu dofinansowania przysługującego jednemu beneficjentowi. Organ nadmienił,

że prowadzenie działalności rolniczej w formie spółki nie może stanowić uzasadnienia dla obchodzenia przepisów prawa, regulujących przyznawanie wsparcia producentom rolnym. W pewnych sytuacjach - tak jak ma to miejsce w przypadku E sp. z o. o. - za takie może zostać uznane działanie polegające na zawieraniu, przez te same osoby (nawet w różnych konfiguracjach), wielu umów spółek i zgłaszanie przez nowe podmioty gruntów pozostających we władaniu P.M. do płatności PRŚ.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał ponadto, iż w toku postępowania prowadzonego przez organem I instancji ówczesny prezes zarządu E sp. z o. o. (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) M.P. pismem z dnia [...] maja 2014 r. wniosła o przesłuchanie świadków na okoliczność posiadania przez ww. spółkę prowadzenia gospodarstwa rolnego na jej odrębny rachunek, rzecz i ryzyko. Wskazany wniosek nie został uwzględniony w związku faktem, iż Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uznał, iż żądanie przesłuchania, świadków niepotrzebnie wydłuży prowadzone postępowanie i nie wniesie do sprawy istotnych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na rozstrzygnięcie.

Wnioski dowodowe zostały powielone przez M.P. w piśmie odwoławczym z dnia [...].10.2014 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR - odnosząc się do okoliczności słuchania świadków - podniósł, iż na etapie postępowania odwoławczego podjęte zostały wielokrotne próby odebrania wyjaśnień w formie przesłuchania świadków, świadkowie oraz prezes zarządu E sp. z o. o. wezwani zostali po raz pierwszy na przesłuchania w dniu [...] listopada 2014 r. M.D. najpierw w piśmie z [...] listopada 2014 r. wniósł o przesłuchanie w domu ze względu na chorobę, ale w następnym piśmie z [...] grudnia 2014 r. wskazał, że w związku z choroba nie może uczestniczyć w przesłuchaniu. M.P. wniosła o przesłuchanie w miejscu zamieszkania tj. w [...]. Kolejny świadek – S.K. w piśmie z [...] listopada 2014 r. oświadczył, że nie posiada żadnej wiedzy w sprawie.

Następnie świadkowie zostali wezwani na przesłuchanie [...] grudnia 2014 r. Na przesłuchaniu pojawili się M.P. oraz P.M.. Świadkowie zeznali, że spółka była posiadaczem i użytkownikiem gruntów zgłaszanych do płatności, decydowała także co siać i kiedy zbierać, była prowadzona samodzielnie.

Organ wzywał jeszcze świadków na przesłuchania w terminach: [...].12.2014 r., [...].03-[...].04.2015 r.

Mimo skutecznych doręczeń kierowanych zarówno do Strony, jak i świadków wielokrotne próby spełnienia przez organ odwoławczy żądania Strony nie przyniosły skutku, a wnioskowane przesłuchania nie odbyły się.

W dniu 05.05.2015r. do Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęło pismo P.M. (pełnomocnika S Sp. z o.o. będącej następcą prawnym E Sp. z o.o.), w którym stwierdził, iż wniosek o przesłuchanie świadków wydaje się nie być niezbędnym i koniecznym w sprawie. Wraz z przedmiotowym pismem P.M. złożył oświadczenia: M.D., oraz M.P..

Organ odwoławczy stwierdził, że analiza przekazanych oświadczeń datowanych na dzień: [...].04.2015 r. oraz [...].04.2015r., prowadziła do konkluzji, iż są one ze sobą tożsame. Wszyscy świadkowie podkreślają w w/w oświadczeniach, iż spółka ponosiła wszelkie koszty na rachunek własny, na jej rachunek odbywała się sprzedaż, spółka prowadziła pełną księgowość, odrębną gospodarkę kasową finansową i materiałową. W ocenie świadków zarząd spółki oraz osoby upoważnione mieli pełną swobodę w zarządzaniu gospodarstwem tj. gruntami użytkowanymi przez spółkę i nigdy nikt nie ingerował w to jak zarządzane jest gospodarstwo.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR analizując przekazane oświadczenia, nie dał im wiary że nikt nie ingerował w to, jak zarząd zarządza gospodarstwem spółki. Organ II instancji nadmienił, iż na przestrzeni kilkudziesięciu miesięcy funkcję prezesa zarządu E sp. z o.o. pełnili powiązani rodzinnie: P.M. oraz D.M., jak również M.P. pełniąca jednocześnie funkcje zarządcze w innych spółkach powiązanych z osobą P.M.. Dyrektor OR ocenił, że zmiany na stanowisku prezesów zarządu E Sp. z o.o. (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) miały jedynie pozorny i stricte formalny charakter.

Dyrektor OR wskazał również, że 20 kwietnia 2015r. wpłynęło pismo, w którym P.M. zażądał zwrotu akt do organu I instancji twierdząc, że wobec złożenia wniosku w trybie zwykłym oraz w tzw. trybie transferowym wszystkie wnioski winny być bezwzględnie rozpoznawane łącznie. Organ I instancji naruszył więc prawo multiplikując ilość wydawanych odrębnie decyzji w sprawach dla każdego z pojedynczych wniosków składanych przez spółkę, których skarżąca jest następcą prawnym.

Organ II instancji uznając zarzuty strony za bezzasadne wyjaśnił, że ze zgromadzonego materiału wynika, że w dniu [...] stycznia 2014 r. S sp. z o. o. przejęła następujące podmioty: E sp. z o. o., A sp. z o. o. oraz G sp. z o. o. Wniosek na rok 2013 złożony został w dniu 17 maja 2013 r. przez E sp. z o. o., a następnie w dniu 2 lipca 2014 r. złożony został przez M.P. (prezes zarządu S sp. z o. o.) tzw. wniosek transferowy, którym S sp. z o. o. wstąpiła do toczącego się postępowania jako następca prawny w miejsce E sp. z o. o. Wniosek transferowy o wstąpienie do toczącego się postępowania został złożony przez S sp. z o. o. ponad rok po tym jak wniosek o przyznanie płatności na rok 2013 złożyła E sp. z o. o. W związku z faktem, że E sp. z o. o. zgłaszając działki do płatności na rok 2013 czyniła to jako samodzielny podmiot (za który się uważała) Kierownik BP dokonał rozstrzygnięcia sprawy dla tegoż podmiotu, a z racji faktu, że E sp. z o. o. została przejęta przez S sp. z o. o. decyzja nr [...] wydana została na rzecz następcy prawnego.

Dyrektor OR odnosząc się z kolei do podniesionego w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015r. zarzutu dotyczącego braku doręczenia decyzji wydanej w postępowaniu pierwszoinstancyjnym wskazał, że zaskarżona decyzja z [...] września 2014 r. została doręczona w dniu 6 października 2014r., a jako odbiorca podpisała się osoba uprawniona do reprezentowania spółki i prezes jej zarządu tj. M.P.. Podkreślił też, że obszerne odwołanie świadczy nie tylko o tym, że decyzja została doręczona, ale też o tym, że osoba ta zapoznała się zarówno z rozstrzygnięciem, jak i uzasadnieniem orzeczenia organu I instancji.

Organ odwoławczy nie miał wątpliwości, iż E Sp. z o.o. jako osoba prawna prowadziła działalność na własną rzecz i ryzyko, jednakże działalność ta nie obejmowała samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego, które w rzeczywistości było w posiadaniu P.M.. Zdaniem organu odwoławczego to P.M. prowadził gospodarstwo rolne, ponosił nakłady i czerpał z tego tytułu zyski, zaś gospodarstwo E Sp. z o.o. (poprzednika prawnego S Sp. z o.o.) zostało sztucznie utworzone w celu uzyskania wyższych płatności realizowanych przez ARiMR.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie, spółka zarzuciła naruszenie art. 156 § 1 Kpa, wnosząc jednocześnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, zobowiązanie organu do wydania decyzji w 30-dniowym terminie i wskazanie sposobu rozstrzygnięcia sprawy oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarga nie zawiera żadnego uzasadnienia podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor OR wniósł o jej oddalenie, wskazując że nie może ustosunkować się do podniesionego w niej zarzutu z uwagi na jego lakoniczność (brak sformułowania zarzutu).

W złożonym 22 grudnia 2015 r. piśmie skarżąca, zaznaczając że jest ono uzupełnieniem skargi, stwierdziła, że zarzut kwalifikowanej wady nieważności wynika

z braku wprowadzenia do obrotu prawnego decyzji organu I instancji. Podniosła, że organy pomimo wystąpienia przesłanki do łącznego rozpoznania wniosków złożonych za dany rok , prowadziły i wydały decyzje w stosunku do każdego z wniosków odrębnie

( w tym do każdego wniosku spółek przejętych w skutek fuzji)

Nadto zgłosiła zastrzeżenia "co do błędu rekonstrukcji stanu faktyczno-prawnego", zarzucając organowi pierwszej instancji popełnienie błędu metodycznego i logicznego

w konstrukcji istoty podstawy odmowy płatności w decyzji. Jej zdaniem, aby w ogóle móc zarzucić stworzenie sztucznych warunków, należy wcześniej ustalić warunki kwalifikowalności, tj. min. posiadania rolniczego zgłoszonych gruntów do dopłat. Nie można bowiem nie spełnić warunku przez sztuczne jego spełnienie. Możliwość zastosowania art. art 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011 może nastąpić jedynie po uprzednim stwierdzeniu spełniania warunków kwalifikowalności wniosku, tj. między innymi spełnienia wszystkich warunków art. 7 ust. 1- 2a ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Redakcja literalna omawianego art. 4 ust. 8 nie pozostawia żadnych wątpliwości, że przepis ten odnosi się do przypadków kiedy spełnione są warunki przyznania płatności, ale te wymogi kwalifikowalności stworzono w sposób sztuczny. Zdaniem skarżącej nie jest możliwym spełnienie warunku posiadania działek w związku ze sztucznym stworzeniem tegoż warunku uzyskania płatności. Jeśli jakiś podmiot nie posiadałby zgłoszonych do płatności działek to dyspozycja przepisu art, 4 ust. 8 w/w rozporządzenia unijnego w ogóle nie mogłaby mieć zastosowania. Jeśli organ zgodnie z rzeczywistym stanem faktycznym stwierdziłby spełnianie przez spółkę warunku posiadania zgłoszonych gruntów, dopiero wtedy mógłby ewentualnie analizować tezę objętą dyspozycją art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011. W dodatku to na organie ciąży ciężar dowodowy i to organ zobowiązany jest wykazać domniemaną sztuczność. Skoro spółka według organu nie posiadała zgłaszanych gruntów to nie była władna nawet hipotetycznie tworzyć sztucznie warunku posiadania. W niniejszym przypadku przy uznaniu przez organ braku spełnienia warunku posiadania gruntów norma art. 4 ust. 8 rozporządzenia nie mogła mieć w ogóle zastosowania.

Powołując się na wyroki WSA w Warszawie wydane w sprawach o sygnaturach VIII SA/Wa 791/14 i VIII SA/Wa 749/14 z 5 listopada 2014 r. skarżąca wyjaśniła, że art. 21 ust. 3 ustawy PROW w zakresie ciężaru dowodu traktuje strony niniejszego postępowania równorzędnie, zatem obowiązek wskazania okoliczności potwierdzających stworzenie sztucznych warunków dla przyznania płatności sprzecznych z celami wsparcia spoczywa na organie, skoro organ wywodzi z tych okoliczności określone skutki prawne. Organy nie zrealizowały tego obowiązku. Natomiast zgłoszenie wniosku o przeprowadzenie dowodu ze źródeł osobowych na okoliczności, które podważa organ jest realizacją spoczywającego na stronie ciężaru dowodu. Skarżąca zaznaczyła, że nie można twierdzić, że hipotetyczna fiskalna korzyść ma udowadniać sztuczne stworzenie warunków kwalifikowalności. Ważna jest ocena kto (jaki podmiot) rzeczywiście i efektywnie korzystał rolniczo ze zgłoszonych do dopłat gruntów, na czyj rachunek i ryzyko prowadzono na zgłoszonych gruntach działalność rolniczą gruntów. Także wskazanie rachunku bankowego wspólnika do przelewów środków przez ARiMR nie stanowi żadnego dowodu ani sztuczności i domniemanego podziału gospodarstwa w sytuacji gdy środki z dopłat stanowią własność skarżącej spółki - odrębnego podmiotu prawa handlowego i właśnie jako takie są księgowane i rozliczne w księgach. To spółka prowadziła gospodarstwo rolne zgłoszone do dopłat i ona ponosiła wszelkie koszty oraz osiągała zyski lub straty z działalności rolniczej na gruntach zgłoszonych do dopłat. Organy nie przeprowadziły żądanych dowodów na te istotne okoliczności. Organ odwoławczy z niewiadomych przyczyn uznał błędnie wnioski dowodowe o przesłuchanie świadków za wycofane przez stronę pismem złożonym 5 maja 2015 r.

Wskazując na naruszenie art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011 skarżąca stwierdziła, że organy nie mogą a priori uznać, że celem spółki było ominięcie prawa, bez próby zbadania rzeczywistego celu, zamiaru i woli wnioskodawcy. Powołała się przy tym na wyrok ETS z 12 września 2013 r. C - 434/12 i zarzuciła organom, że pominęły badanie czy w sprawie niniejszej działalność wnioskodawcy przyczynia się do osiągnięcia celów zamierzonych przez rozporządzenie nr 1968/2005 i nie jest sprzeczna z żadnym z celów wsparcia zakreślonym przez prawodawcę unijnego. Zdaniem skarżącej do stwierdzenia braku legalności skarżonej decyzji wystarczające jest samo niewyczerpanie elementu obiektywnego braku sprzeczności z celami wsparcia i braku samej sprzecznej z tymi celami korzyści.

Dalej skarżąca zarzuciła, że organy ARiMR odmawiają przyznania płatności rozszerzając niejako w sposób nieuprawniony legalną definicje rolnika zakreśloną w art. 2a rozporządzenia 73/2009. Organ wyciąga oparcie dla swej błędnej tezy z definicji zawartej w punkcie I w/w Załącznika do Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1444/2002 z dnia 24 lipca 2002 r., lub Rozporządzeniu PE i Rady WE 1166/2008 z dnia 19 listopada 2008 r., wedle których nakłada na wnioskodawcę nie istniejący w sferze prawa regulującego płatności rolnicze obowiązek prowadzenia gospodarstwa rolnego jako wyodrębnioną jednostkę, zarówno pod względem technicznym, jak i ekonomicznym, która posiada oddzielne kierownictwo i prowadzi działalność rolną. Za punktem 2.1 uchylonego załącznika organ twierdzi wyciągając rażąco nieuprawnione wnioski, że również w sferze przyznawania płatności rolnikom - gdzie pojęcia rolnika i gospodarstwa rolnego mają określone legalne definicje - dwa lub więcej oddzielnych i uprzednio niezależnych gospodarstw, zintegrowanych w rękach jednego posiadacza, uważa się za jedno gospodarstwo, jeśli mają obecnie wspólnego zarządcę lub też wykorzystują tę samą siłę roboczą i urządzenia. Organ nie baczy, że nie można budować wymogów w indywidualnym akcie stosowania prawa, które w obrocie prawnym po prostu nie istnieją. Skarżąca zwróciła uwagę, że omawiany wymóg nie miał i nie mógł w ogóle mieć zastosowania w sprawie o przyznaniu płatności, gdyż Rozporządzenie, które przywołuje organ odnosi się do definicji charakterystyk, wyjątków od definicji oraz regionów i okręgów, dotyczących przeglądów struktury gospodarstw rolnych dziedziny statystyki publicznej. Załącznik określa definicje i objaśnienia do wykazu charakterystyk stosowanych przy wspólnotowych przeglądach struktury gospodarstw rolnych i nie jest obowiązującym prawem. Został uchylony w dniu 4 stycznia 2010 r. przez rozporządzenie Komisji (WE) nr 1200/2009 z dnia 30 listopada 2009 r.

Na rozprawie 29 grudnia 2015 r. pełnomocnik skarżącej Spółki P.M. wniósł o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z umowy przeniesienia posiadania nieruchomości rolnej z [...] maja 2011 r. pomiędzy P a E na okoliczność posiadania i rolniczego użytkowania części działek objętych wnioskiem oraz zobowiązania do kontynuacji zobowiązań rolnośrodowiskowych. Pełnomocnik skarżącej podniósł i zwrócił uwagę na rozbieżność w decyzjach organów obu instancji w zakresie działek zgłoszonych do dopłat w 2009 r. Prawidłowe były w ocenie pełnomocnika ustalenia zawarte w decyzji I instancji. Tam gdzie wystąpiło S powinno być E. E powstało jako oddzielne gospodarstwo, gdzie P.M. był wspólnikiem.

Na podstawie art.. 106 § 3 p.p.s.a. postanowił przeprowadzić dowód uzupełniający z wnioskowanych dokumentów na okoliczności wskazane przez stronę.

Sąd zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Wobec braku stwierdzenia w sprawie uchybień procesowych, jak i naruszeń przepisów prawa materialnego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu administracyjnym (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę, jako nieuzasadnioną, oddalił.

Sąd rozpoznawał skargę wniesioną na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2015 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] września 2014 r. nr [...] wydaną w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013.

Istota sporu wymaga rozstrzygnięcia, czy w zaistniałym stanie faktycznym wystąpiły przesłanki do zastosowania przez organy obu instancji art.4 ust.8 rozporządzenia komisji ( UE) nr 65/2011, skutkujące odmową przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013.

Na wstępie należy podkreślić, że w skardze podniesiono zarzut nieważności postępowania, rozwijając ten zarzut w piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2015r., będącym uzupełnieniem złożonej skargi. Skarżąca spółka argumentowała, że zarzut kwalifikowanej wady nieważności wynikał z wydania skarżonej decyzji w sytuacji braku skutecznego doręczenia decyzji organu I instancji, co skutkowało zdaniem skarżącej brakiem jej wprowadzenia do obrotu prawnego, powołała się na orzeczenia wydane przez NSA w sprawach II GSK 2769/12 i 2770/12.

Ustosunkowując się do tego zarzutu w pierwszej kolejności należy wskazać, że orzeczenia wydane przez NSA w sprawach II GSK 2769/12 i 2770/12, dotyczyły doręczenia zastępczego, natomiast w rozpoznawanej sprawie, doszło do doręczenia w dniu 8 lipca 2014r., decyzji organu I instancji do rąk prezesa zarządu skarżącej spółki M.P., która we wniesionym w terminie odwołaniu z dnia [...] lipca 2014r.,nie zakwestionowała sposobu doręczenia, a kwestionowane w skardze doręczenie nie stanowiło przeszkody wnieść w terminie odwołanie oraz podnieść merytoryczne zarzuty do wydanej decyzji.

Z treści nie tylko decyzji ale także oznaczenia strony, wynika jednoznacznie, że wydana decyzja nie dotyczyła M.P., ale dotyczyła S sp. z o.o. następcy prawnego E sp. z o.o.reprezentowanej przez M.P.. Podniesiony przez skarżącą spółkę sposób doręczenia decyzji wydanej przez organ I instancji, nie stanowił naruszenia skutkującego uchyleniem zaskarżonej decyzji, w literaturze podkreślono, że nawet wadliwe doręczenie, które nie spowodowało negatywnego dla strony skutku w postaci niemożliwości wniesienia odwołania, nie stanowi uchybienia procesowego, o jakim mowa w art.145 § 1 pkt1 lit.c P.p.s.a., ze względu na brak negatywnego wpływu na wynik sprawy ( patrz. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod redakcją R. Hausera, M. Wierzbowskiego, wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2013r. str. 578 ).

W piśmie z dnia [...] grudnia 2015r. zarzucono także, że organ odwoławczy

z niewiadomego powodu uznał błędnie wnioski dowodowe strony o przesłuchanie świadków za wycofane przez stronę.

Z takim zarzutem nie można się zgodzić, albowiem do pisma skarżącej spółki z dnia [...] maja 2015r. zostały załączone oświadczenia złożone przez prezesa zarządu oraz świadka wraz ze stanowiskiem strony, że w związku z przedłożonymi oświadczeniami wniosek o przesłuchanie pozostałych świadków wydaję się zbędny, także na stronie 19, 20 pisma złożonego przez skarżącą spółkę 5 sierpnia 2015r. w pozycji dotyczącej " wnioski kierowane do organu" jednoznacznie wynika, że strona aby usprawnić postępowanie złożyła uzyskane od wnioskowanych świadków pisemne oświadczenia na formularzach powszechnie stosowanych przez Agencję i zawierających potwierdzenie stosowanego pouczenia. Skarżąca sama podkreśliła, że wobec złożonych oświadczeń w trybie art.78 § 2 kpa, organ może i powinien uznać dowody z przesłuchań jako zbędne wobec wykazania okoliczności na które dowody te miały być przeprowadzone innymi dowodami ze źródeł osobowych - złożonymi przez strony postępowania.

Z powyższej treści wynika jednoznacznie, że strona skarżąca złożyła oświadczenie cofające wniosek o bezpośrednie przesłuchanie przez organ świadków zastępując ten dowód złożonymi oświadczeniami, wniosek ten został przez organ odwoławczy uwzględniony.

Organy obu instancji podkreśliły, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające zastosowanie regulacji wyrażonej w art. 4 ust. 8 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011. Zgodnie z jego treścią, nie naruszając przepisów szczególnych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Trybunał Sprawiedliwości dokonał wykładni tego przepisu w wyroku z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt C-434/12. i orzekł, że:

1) przepis ten należy interpretować w ten sposób, że przesłanki stosowania tego przepisu wymagają istnienia elementu obiektywnego i elementu subiektywnego.

W ramach pierwszego z tych elementów do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych okoliczności danego przypadku pozwalających na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). W ramach drugiego elementu do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z sytemu wsparcia EFRROW ubiegający się

o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd odsyłający może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więź prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi

w podobne projekty inwestycyjne, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami.

2) Artykuł 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 należy interpretować w ten sposób, iż stoi on na przeszkodzie temu, by wniosek o płatność z systemu wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) został oddalony jedynie na tej podstawie, że projekt inwestycyjny, ubiegający się o skorzystanie z pomocy w ramach tego systemu, nie wykazuje niezależności funkcjonalnej lub że istnieje więź prawna między ubiegającymi się o taką pomoc, jednak przy braku uwzględnienia innych elementów obiektywnych rozpatrywanego przypadku.

Oczywiste natomiast jest, że to prawidłowo interpretowany przepis prawa materialnego przesądza jakie ustalenia faktyczne muszą być poczynione w sprawie, aby przepis ten mógł znaleźć prawidłowe zastosowanie.

W rozpoznawanej przed sądem sprawie dokonano ustaleń wskazujących na utworzenie przez P.M. i członków jego rodziny licznych podmiotów ubiegających się o płatności, zbadano okoliczności dotyczące powiązań osobowych z uwzględnieniem pełnionych przez te osoby funkcji.

W szczególności istotne jest, że P., R. i D.M. - jak ustaliły organy, utworzyli wiele spółek, w których są albo jedynymi wspólnikami, albo w których jedno z nich jest wspólnikiem.

Sąd rozpoznający sprawę stoi na stanowisku, że w pełni trafnie okoliczności te uznano za obiektywne i pozwalające na ocenę możliwości spełnienia celu zamierzonego przez system wsparcia EFRROW.

Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia Nr 1698/2005, wsparcie rozwoju obszarów wiejskich przyczynia się do osiągnięcia następujących celów: a) poprawy konkurencyjności rolnictwa i leśnictwa poprzez wspieranie restrukturyzacji, rozwoju i innowacji; b) poprawy środowiska naturalnego i terenów wiejskich poprzez wspieranie gospodarowania gruntami; c) poprawy jakości życia na obszarach wiejskich oraz popierania różnicowania działalności gospodarczej. Podkreślić należy, że nie powinno budzić wątpliwości, że cel popierania jakości życia na obszarach wiejskich - w rozumieniu cytowanego art. 4 ust. 1 lit. c - nie może być uznany za spełniony w sytuacji, gdy poszczególne działki ewidencyjne co do których złożono wniosek o przyznanie płatności, są w kolejnych latach deklarowane przez kolejne spółki, które swobodnie przenoszą między sobą posiadanie działek.

Należy podkreślić, że składanie przez utworzone podmioty kilkudziesięciu odrębnych wniosków i zgłoszenie w nich działek rolnych, które - zgłoszone łącznie - uzyskałyby znacznie mniejszą pomoc (przynależność do przedziału o wyższej powierzchni, powoduje zmniejszenie procentu należnej płatności) jest stworzeniem sztucznych warunków w rozumieniu art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011.

Podkreślenia wymaga również, że skarżąca spółka nie zatrudniała żadnych pracowników, nawet prezesa jej zarządu, nie dysponowała żadnym zapleczem maszynowym czy budynkami gospodarczymi i sama nie wykonywała żadnych prac, zlecając ich wykonanie podmiotom zewnętrznym należącym bądź powiązanym z P.M.. Nie może być zatem mowy w takiej sytuacji o poprawie konkurencyjności rolnictwa poprzez wspieranie restrukturyzacji, rozwoju i innowacji na terenie, który skarżąca wskazała we wniosku o przyznanie kwestionowanej płatności. Nieruchomości położone są bowiem na terenie Województwa, zaś firmy z których usług skarżąca korzystała, zgodnie z przedstawionymi przez nią fakturami, mają swoje siedziby na terenie Województwa.

Odnosząc się do kwestii obowiązku organów zebrania i rozpatrzenia materiałów dowodowych w sprawach z wniosku dotyczącego przyznania płatności rolnośrodowiskowej (PRŚ) na rok 2013 r., w pierwszej kolejności wskazać należy na regulację art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, modyfikującą obowiązki nałożone na organ przepisami art. 7 i art. 77 § 1 kpa.

Ponadto z art.21ust.3 tej ustawy wynika, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust.2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Pamiętać należy, że postępowanie dotyczy pomocy finansowej udzielanej w związku z prowadzoną działalnością rolniczą, nie dotyczy ono powstałego z mocy prawa obowiązku podatkowego, zatem podmiotem mającym przejawiać aktywność w tym postępowaniu, polegającą na wykazaniu spełnienia pozytywnych przesłanek do uzyskania pomocy jak również wykazania braku wystąpienia negatywnych przesłanek skutkujących odmowę udzielenia pomocy jest podmiot, który z takiej pomocy chce skorzystać. Oznacza to, że jego aktywność nie może sprowadzać się głównie do negowania dokonanych przez organ prowadzący postępowanie ustaleń. Skarżąca spółka nie przedstawiła dowodów kwestionujących ustalonych przez organy powiązań.

Dalej skarżąca zarzuciła, że organy ARiMR odmawiają przyznania płatności rozszerzając niejako w sposób nieuprawniony legalną definicje rolnika zakreśloną w art. 2a rozporządzenia 73/2009. Organ wyciąga oparcie dla swej błędnej tezy z definicji zawartej w punkcie I w/w Załącznika do Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1444/2002 z dnia 24 lipca 2002 r., lub Rozporządzeniu PE i Rady WE 1166/2008 z dnia 19 listopada 2008 r., wedle których nakłada na wnioskodawcę nie istniejący w sferze prawa regulującego płatności rolnicze obowiązek prowadzenia gospodarstwa rolnego jako wyodrębnioną jednostkę, zarówno pod względem technicznym, jak i ekonomicznym która posiada oddzielne kierownictwo i prowadzi działalność rolną. Za punktem 2.1 uchylonego załącznika organ twierdzi wyciągając rażąco nieuprawnione wnioski, że również w sferze przyznawania płatności rolnikom - gdzie pojęcia rolnika i gospodarstwa rolnego mają określone legalne definicje - dwa lub więcej oddzielnych i uprzednio niezależnych gospodarstw, zintegrowanych w rękach jednego posiadacza, uważa się za jedno gospodarstwo, jeśli mają obecnie wspólnego zarządcę lub też wykorzystują tę samą siłę roboczą i urządzenia. Organ nie baczy, że nie można budować wymogów w indywidualnym akcie stosowania prawa, które w obrocie prawnym po prostu nie istnieją. Skarżąca zwróciła uwagę, że omawiany wymóg nie miał i nie mógł w ogóle mieć zastosowania w sprawie o przyznaniu płatności, gdyż Rozporządzenie, które przywołuje organ odnosi się do definicji charakterystyk, wyjątków od definicji oraz regionów i okręgów, dotyczących przeglądów struktury gospodarstw rolnych dziedziny statystyki publicznej. Załącznik określa definicje i objaśnienia do wykazu charakterystyk stosowanych przy wspólnotowych przeglądach struktury gospodarstw rolnych i nie jest obowiązującym prawem.

Ustosunkowując się do tego zarzutu podnieść należy, że do rozpoznawanej sprawy ma zastosowanie Rozporządzenie PE i Rady (WE) NR 1166/2008 z dnia 19 listopada 2008r. w sprawie badań struktury gospodarstw rolnych i badania metod produkcji rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 571/88 (Dz.U.UE.L.2008.321.14) Rozporządzenie to ustanawia ramy tworzenia porównywalnych statystyk wspólnotowych dotyczących struktury gospodarstw rolnych oraz badania metod produkcji rolnej. Zgodnie z artykułem 2 a) na użytek niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje:

"gospodarstwo rolne" lub "gospodarstwo" oznacza wyodrębnioną jednostkę, zarówno pod względem technicznym, jak i ekonomicznym, która posiada oddzielne kierownictwo i prowadzi działalność rolniczą wymienioną w załączniku I na terytorium gospodarczym Unii Europejskiej jako działalność podstawową lub drugorzędną;

Rozporządzenie to chociaż zostało wydane w celu stworzenia porównywalnych statystyk wspólnotowych dotyczących struktury gospodarstw rolnych, to jednak nie zawiera innego pojęcia "gospodarstwa" jak definiowane w art.2bRozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, a wręcz przeciwnie je uzupełnia o takie elementy jak względy techniczne, ekonomiczne, posiadanie oddzielnego kierownictwa. Taki sposób interpretacji jest zasadny mając na uwadze wzajemne przenikanie i uzupełnianie się wspólnotowych regulacji i definicji dotyczących wsi oraz systemów płatności.

Jednoznacznego podkreślenia wymaga, iż to od konkretnych podmiotów podejmujących inicjatywę gospodarczą zależy, w jakiej formie organizacyjnej (byle prawem dopuszczalnej), będą prowadzić dane przedsięwzięcie, a takim niewątpliwie jest produkcja rolna.

Sąd rozpoznający sprawę jednocześnie zwraca uwagę, iż prowadzenie działalności rolniczej w formie spółki cywilnej czy spółki kapitałowej, nie może stanowić uzasadnienia dla obchodzenia przepisów prawa, regulujących przyznawanie wsparcia producentom rolnym. Zdaniem Sądu za takie może zostać uznane działanie polegające na zawieraniu, przez te same osoby (nawet w różnych konfiguracjach), wielu umów spółek cywilnych, czy kapitałowych i zgłaszanie przez tak utworzone podmioty wniosków o wsparcie (płatności). Swoiste "multiplikowanie" spółek stanowi zdaniem sądu w rozpoznawanej sprawie działanie nastawionego na uzyskanie pomocy (płatności) w wyższej niż dopuszczalna kwota.

Koniecznym jest przypomnienie, że warunki i tryb udzielania przedmiotowej pomocy określa - wydane na podstawie art. 29 ust. 1 Ustawy PROW - rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. nr 33, poz. 262 ze zm.). Zgodnie z § 2 Rozporządzenia PRŚ, płatność PRŚ udzielana jest producentowi rolnemu spełniającemu określone w rozporządzeniu warunki. Wysokość należnej płatności PRŚ powiązana jest z powierzchnią zgłoszonych do pomocy gruntów, przy czym rozporządzenie określa przedziały dotyczące powierzchni działek, a przynależność do przedziału o wyższej powierzchni, powoduje zmniejszenie procentu należnej płatności (§ 14 ust. 1 pkt 1 i 2 porządzenia PRŚ). Pomoc finansowa PRŚ zależna jest więc od wielkości gospodarstwa, a mniejsze gospodarstwa dostają wyższą pomoc.

W tym stanie rzeczy składając jeden wniosek o przyznanie płatności PRŚ na rok 2012 w przypadków deklarowanych pakietów, przy konieczności stosowania modulacji

w danych pakietach, P.M. otrzymałby płatność PRŚ w znacząco mniejszej wysokości (zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 i 2 Rozporządzenia PRŚ), niż kiedy wnioski o przyznanie płatności PRŚ na rok 2013 złożyło kilkadziesiąt odrębnych podmiotów, z którymi P.M. - w różnej formie - jest powiązany

Wskazywanie przez stronę na fakt utworzenia i działania spółki zgodnie

z prawem, nie podważa automatycznie ustaleń - w świetle całokształtu okoliczności – że utworzenie tego podmiotu, jako jednego z wielu - miało na celu stworzenie warunków, w sposób sztuczny, wyłącznie dla uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia. Nie można bowiem twierdzić, że celowi poprawy jakości życia na obszarach wiejskich służy, przyznawanie płatności z obejściem prawa dotyczącego ograniczeń związanych z areałem przez fakt tworzenia wielu spółek, przekazujących sobie w krótkich odstępach czasu grunty . Dokonana przez organ ocena dowodów w tym zakresie nie przekroczyła granic swobody, przewidzianej art. 80 k.p.a.

Na podstawie zgromadzonego materiału poczyniono prawidłowe i kompletne ustalenia faktyczne dotyczące sztucznego tworzenia przez P.M. wraz z powiązanymi z nim rodzinie osobami R. i D.M., warunków do uzyskania korzyści finansowej, co jest sprzeczne z celami prawa wspólnotowego i zmierzało do ich ominięcia.

Skarżąca podniosła również, że organy pomimo wystąpienia przesłanki do łącznego rozpoznania wniosków złożonych za dany rok, prowadziły i wydawały decyzje w stosunku do każdego z wniosków odrębnie ( w tym do każdego wniosku spółek przejętych w skutek fuzji). Ustosunkowując się do tego zarzutu, należy stwierdzić, że wydanie co do każdego złożonego wniosku samodzielnej decyzji zamiast łącznego ich rozpoznania mając na uwadze podstawę prawną odmowy przyznania płatności, nie miało wpływu na wynik sprawy.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego zdaniem sądu nie wynika, aby działki co do których wystąpiono o przyznanie płatności zostały wydzielone z gospodarstwa należącego do P.M.. Podjęte przez P.M. działania miały jednak na celu stworzenie sztucznych warunków, w celu ukrycia powiększenia stworzonego przez niego gospodarstwa rolnego i otrzymywania dopłat.

Działki objęte w posiadanie przez jedną ze spółek (należącą do P.M.) były w kolejnych latach przekazywane pomiędzy różnymi podmiotami powiązanymi z P.M., przy czym ostatecznie zgłosiła je skarżąca spółka. Istotnym jest, że P.M. występował w tych podmiotach jako wspólnik, członek zarządu, prokurent, lub pełnomocnik. W toku postępowania wykazano, że miał on faktyczny, umocowany prawnie wpływ na działalność tych podmiotów. Ważnym pozostaje fakt, że dopłaty były przekazywane na rachunek P.M., jak też to, że prace wykonywały firmy zależne od niego . Te elementy, jak też inne akcentowane w toku postępowania przez organy (np. dotyczące adresów siedzib spółek) dowodzą, że działalność skarżącej była prowadzona na rachunek P.M., choć pod względem formalnym, ryzyko prowadzonej dzielności obciążało spółki cywilne i spółki z o. o. tworzone przez P.M. oraz osoby powiązane z nim rodzinnie.

Wynikający w tej sprawie mechanizm działania wskazuje na zamierzoną – już

w momencie powoływania spółek – koordynację stworzenia sztucznych charakterem warunków wymaganych do otrzymania płatności

Mają na uwadze powyższe na podstawie art.151 P.p.s.a. skargę należało oddalić.