Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 207/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2014-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 140 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2011 nr 30 poz 151
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

SENTENCJA

Dnia 15 kwietnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant: asystent sędziego Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2014 roku sprawy ze skargi P. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., po rozpatrzeniu odwołania P. W. od decyzji Starosty I. z [...] marca 2008 r. w przedmiocie cofnięcia ww. uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B, C, B+E, C+E, działając na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami i § 2 pkt 5 w zw. z § 8 lit. b i § 9 ust. 1, § 12 ust. 3 pkt 1 w zw. z § 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy decyzję Starosty I.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał na dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie podając, że:

Decyzją Starosty I. z dnia [...] marca 2008 r. Nr [...], doręczoną pełnomocnikowi skarżącego, cofnięto P. W. uprawnienia do prowadzenia pojazdów kat. B, C, B+E, C+E, nr dok. [...], nr druku [...] wydanego przez Starostę I. [...] listopada 2004 r.

W odwołaniu P. W. zarzucił wydanej decyzji obrazę przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 10, art. 7, art. 79, art. 107 k.p.a. oraz wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, przeprowadzenie dowodu z dołączonych do odwołania dokumentów w postaci kserokopii dowodu osobistego na okoliczności związane z nieprawidłowym doręczeniem decyzji, aktualnych wyników badań skarżącego na okoliczności związane z brakiem przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do kierowania pojazdami wszystkich kategorii, zobowiązanie organu I instancji do przyjęcia od skarżącego wniosków dowodowych na okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Zaskarżoną, powołaną na wstępie decyzją, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że odwołanie strony nie zasługuje na uwzględnienie. Podał, że przedmiotem sporu jest zasadność cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii B, B+E, C, C+E.

Wyjaśnił, że postępowanie dotyczy cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi, na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, który stanowi, że starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku: 1) stwierdzenia: a) na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, b) na podstawie orzeczenia psychologicznego istnienia przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem.

Organ podał, że w dniu [...] maja 2007 r. wpłynęło od Komendanta Komisariatu Policji w J. pismo z [...] kwietnia 2007 r. informujące, że u P. W. rozpoznano chorobę [...]. W ślad za tym, organ I instancji wezwał stronę do zapoznania się z aktami sprawy. Z aktami skarżący zapoznał się w dniu [...] maja 2007 r. i tego dnia odebrał skierowanie na badania lekarskie i psychologiczne.

Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy prawo o kierujących pojazdami, badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia oraz na podstawie art. 82 ust 1 pkt 5, badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, zwanym dalej badaniem psychologicznym, w zakresie psychologii transportu, podlega osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem, jeżeli w wyniku badania lekarskiego tej osoby została stwierdzona możliwość istnienia poważnych przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem.

Organ wskazał, że orzeczeniami Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy - z dnia [...] maja 2007 r. - lekarskim Nr [...] i psychologicznym Nr [...], uprawniony lekarz i uprawniony psycholog stwierdzili przeciwwskazania lekarskie i psychologiczne do kierowania pojazdami bezterminowo, co zostało potwierdzone orzeczeniem lekarskim [...] Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dnia [...] września 2007 r.

Pismem z dnia [...] stycznia 2008 r. organ I instancji, na podstawie art. 61 § 4 k.p.a. próbował zawiadomić stronę o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oraz o prawie do zapoznania się z aktami sprawy. Ww. pismo kierowane do strony nie zostało skutecznie doręczone, z uwagi na wysłanie go na nieprawidłowy adres. Jednakże z akt sprawy wynika, że skarżący po uzyskaniu informacji (z innych źródeł) o wszczęciu postępowania, w dniu [...] stycznia 2008 r. zapoznał się z aktami sprawy w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.

Organ podniósł, że skarżący nie odebrał decyzji z dnia [...] marca 2008 r. (wysłano na nieprawidłowy adres). Decyzja ta została skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącego dopiero w dniu [...] listopada 2013 r.

Wyjaśnił, że w pierwszym etapie postępowania Starosta I. skierował skarżącego na badanie lekarskie i psychologiczne. Skarżący na tym etapie postępowania nie kwestionował legalności decyzji wydanych w trybie art. 75 ust. 1 pkt 3 i art. 82 ust. 1 pkt 5 powołanej ustawy. Następnie, organ wydał decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi, z uwagi na stwierdzone istnienie przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do kierowania pojazdami. Cofnięcie uprawnień następuje w formie decyzji. Taka forma jest przewidziana w art. 103 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami, który stanowi, że w razie wystąpienia okoliczności wymienionych w tym przepisie, cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi jest obligatoryjne.

Organ zaznaczył, że przedmiot postępowania ograniczony jest jedynie do cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami i tylko w tym zakresie rozpatrzeniu podlegać mogą podnoszone przez stronę zarzuty, pozostałe zaś uznać należy za bezskuteczne.

Wskazał, że zaistniałe okoliczności potwierdzają wypełnienie dyspozycji normy prawnej wynikającej z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy o kierujących pojazdami, wobec stwierdzenia przeciwwskazań psychologicznych i zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest prawo jazdy kat. B, B+E, C, C+E, co na podstawie ww. przepisu stanowiło podstawę do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.

Podniósł również, że nie mają znaczenia kwestie związane z wnioskiem strony o powołaniu biegłego, albowiem zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. "uprawniony lekarz podmiotu odwoławczego, o którym mowa w § 12 ust. 2 i 3, wydaje orzeczenie lekarskie w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania odwołania na podstawie: 1)wyników przeprowadzonego przez siebie badania lekarskiego, o którym mowa w § 3 i § 4 ust. 1 i 2; 2) wyników badań specjalistycznych i pomocniczych, których wykonanie lekarz ten uzna za niezbędne; 3) dokumentacji medycznej, o której mowa w § 12 ust. 4. 2. Orzeczenie lekarskie, o którym mowa w ust. 1, jest ostateczne".

Podsumowując, organ stwierdził, że procedura przed jednostkami uprawnionymi do przeprowadzania badań lekarskich i wydawania orzeczeń lekarskich w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami jest odrębna od procedury administracyjnej i do niej nie stosuje się przepisów k.p.a., co wynika z art. 1 k.p.a. oraz faktu braku odesłania w rozporządzeniu do odpowiedniego stosowania norm kodeksowych. Akceptacji podlega argumentacja, że organ administracji publicznej w sprawach kontroli uprawnień do kierowania pojazdami jest związany treścią ostatecznego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych, a procedura ich wydawania, określona rozporządzeniem, mieści się w granicach ustawowego upoważnienia. Przepisy rozporządzenia nie przewidują uzasadniania tego orzeczenia i ma ono charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a. Tym samym korzysta z domniemania prawdziwości oraz zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Organy zaś nie mogą ingerować w treść orzeczenia lekarskiego.

W sprawie, podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego było orzeczenie lekarskie z [...] maja 2007 r. Nr [...] (podjęte przez lekarza Instytutu Medycyny Pracy), wydane na podstawie oceny stanu zdrowia skarżącego z dnia badania, bezterminowo, na mocy art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy, w zakresie kategorii B, C, B+E, C+E. Orzeczenie to podlega ocenie i możliwe jest przeprowadzenie dowodu przeciwko treści takiego dokumentu zgodnie z § 3 art. 76 k.p.a., jednakże do obalenia mocy tego dowodu przez stronę skarżącą nie doszło, bowiem orzeczenie IMP w Ł. jest ostateczne. Prawidłowo zatem organ I instancji uznał ww. dokument za wiążący.

Kolegium uznało, że koniecznym było cofnięcie skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami. W przedmiotowej sprawie tylko przedłożenie przez skarżącego orzeczenia właściwego ośrodka medycyny pracy, dotyczącego braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, uprawniać może do otrzymania prawa jazdy, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Organ wskazał, że przedłożone przez skarżącego orzeczenie lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. z [...] października 2013 r. jest zaświadczeniem lekarskim, o jakim mowa w art. 43 pkt 2 i 229 § 4 Kodeksu pracy i nie jest honorowane w przedmiotowej sprawie. Z przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami wynika, który organ jest uprawniony do przeprowadzania badań kierowców - § 9 ust. 1 stanowi, że "badania lekarskie osób wymienionych w art. 122 ust. 1 pkt 2-5 ustawy przeprowadza się w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy". W obowiązującej do dnia 18 stycznia 2013 r. ustawie Prawo o ruchu drogowym art. 122 ust. 1 ustawodawca postanowił, że "Badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlegają enumeratywnie wymienione osoby". Obecnie, aktem obowiązującym w tym zakresie jest ustawa o kierujących pojazdami, która przedmiotowe zagadnienie reguluje w art. 75 ust. 1 pkt 1, który brzmi: "Badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zwanemu dalej "badaniem lekarskim", podlega, z zastrzeżeniem ust. 4, osoba ubiegająca się o uzyskanie uprawnień do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub uprawnienia do kierowania tramwajem".

W konsekwencji, organ II instancji uznał zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.

Nie zgadzając się z dokonanym rozstrzygnięciem, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy złożył P. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Ponadto, skarżący wniósł o:

-przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 106 § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi następujących dowodów:

-dowodu z dokumentu - wyników badań lekarskich, rezonansu magnetycznego głowy skarżącego i nagrania CD z przebiegu badania z dnia [...] stycznia 2014 r. wykluczających epilepsję u skarżącego lub jakiekolwiek inne zmiany wskazujące na istnienie przeciwwskazań zdrowotnych,

-powołania przez Sąd biegłych z dziedziny neurologii, psychiatrii, medycyny pracy, biegłego lekarza uprawnionego do badań osób kierujących pojazdami w celu oceny wyników powyższego badania, zapoznania się z nagraniem CD z przebiegu badania, a także celem zapoznania się załączonymi do niniejszej skargi zaświadczeniami lekarskimi potwierdzającymi brak przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów, celem wykluczenia [...] bądź innych schorzeń jako przyczyny uzasadniającej istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami, a tym samym niezasadności cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania, a także na okoliczności potwierdzające brak jakichkolwiek przeciwwskazań do kierowania przez ww. pojazdami,

-przeprowadzenie dowodu z załączonego do skargi zaświadczenia z dnia [...] października 2013 r. oraz z dnia [...] września 2013 r. o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami wszystkich kategorii, na okoliczności, jak w treści dokumentu, celem wykazania braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami,

-przeprowadzenie dowodu z załączonego do skargi orzeczenia psychologicznego nr [...] na okoliczności związane z brakiem przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Skarżący, zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1. prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy o kierujących pojazdami, poprzez wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, w sytuacji nie stwierdzenia jednoznacznie przeciwwskazań do kierowania pojazdami istniejących u skarżącego, co więcej, okoliczności faktyczne dotyczące stanu zdrowia skarżącego, potwierdzone załączonymi do skargi wynikami badań rezonansem magnetycznym dostarczają wiedzy przeciwnej;

2. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy;

-art. 7 k.p.a., poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej w postaci wydania i doręczenia decyzji stojącej w sprzeczności ze stanem faktycznym sprawy, w tym wypadku ze stanem zdrowia skarżącego, przyjęcia przez organ, jako jedynej przyczyny uzasadniającej cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami, podejrzenia [...] (a nie jednoznacznego stwierdzenia choroby), w sytuacji istnienia badań lekarskich wykluczających tę chorobę u skarżącego oraz pochodzących z 2013 r. orzeczenia psychologicznego oraz zaświadczenia lekarskiego, o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami przez skarżącego. Dodatkowo naruszenie art. 7 k.p.a. polegało na zaniechaniu przez organ I instancji zbadania wszystkich okoliczności sprawy, a zwłaszcza zaniechaniu powołania biegłego z zakresu neurologii, psychologii, lekarza uprawnionego do badań kierowców w kierunku istnienia bądź braku istnienia przeciwwskazań do kierowania pojazdami, co spowodowało, że nie wyjaśniono w wyczerpujący sposób wszystkich okoliczności faktycznych sprawy;

-art. 10 k.p.a., poprzez uniemożliwienie, przez organ I instancji, stronie czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym poprzez doręczanie stronie pod błędny adres zawiadomień o toczącym się postępowaniu administracyjnym, mimo posiadania przez organ w aktach sprawy prawidłowego adresu strony;

-art. 8 k.p.a., poprzez skuteczne doręczenie przez organ administracji I instancji decyzji z dnia [...] marca 2008 r. pełnomocnikowi skarżącego dopiero [...] listopada 2013 r. na skutek nieprawidłowo przyjętej przez organ fikcji doręczenia;

-art. 6 k.p.a. i art. 127 k.p.a., poprzez uznanie przez organ I instancji odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do odwołania z dnia [...] października za przedwczesne oraz pozostawienie go w aktach sprawy bez rozpoznania,

-art. 138 § 2, poprzez brak skierowania skarżącego przez organ I instancji na stosowne badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, a także nie dopuszczenie wniosku o powołanie właściwych biegłych w sytuacji, gdy dotychczasowe ustalenia organu I instancji zostały zakwestionowane przez instancję odwoławczą w decyzji z dnia [...] grudnia 2007 r., a co więcej ostatnio pozyskane przez skarżącego zaświadczenia lekarskie dostarczają wiedzy o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do kierowania pojazdami, co sugerowało konieczność uznania za zasadne zgłoszonych wniosków dowodowych o powołanie biegłych celem wyeliminowania sprzeczności w ustaleniach;

-art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a., poprzez brak powołania przez organ l instancji właściwych biegłych lekarzy oraz psychologów na okoliczności związane ze stanem zdrowia i predyspozycjami psychofizycznymi skarżącego, w sytuacji gdy w myśl ww. przepisu, organ zobowiązany jest do podejmowania wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy przed wydaniem decyzji, zwłaszcza w kontekście badania rezonansem magnetycznym skarżącego z dnia [...] stycznia 2014 r. wykluczającego [...];

-błędną wykładnię i niezastosowanie art. 76 § 3 k.p.a., a w konsekwencji oddalenie wniosków dowodowych skarżącego o powołanie biegłego, poprzez przyjęcie przez organy administracji I i II instancji, wbrew treści cytowanego przepisu, iż nie ma możliwości merytorycznej polemiki z treścią i procedowaniem nad orzeczeniem lekarskim w przedmiotowej sprawie, co prowadzi do wniosku, iż nie można prowadzić dowodu przeciwko treści dokumentu wymienionego w art. 76 § 2 k.p.a.;

-naruszenie art. 107 k.p.a., poprzez sporządzenie przez organ I instancji uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, nie spełniającego rygorów przewidzianych przez k.p.a., co uniemożliwia merytoryczną polemikę z zaskarżonym orzeczeniem oraz stanowi okoliczność powodującą konieczność uchylenia decyzji, co nie zostało wzięte pod uwagę przez organ II instancji;

-błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na zaniechaniu przez organ I i II instancji zbadania, jakimi kryteriami i przesłankami kierowali się uprawnieni lekarze z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy wydając orzeczenie lekarskie oraz lekarze z Instytutu Medycyny Pracy [...] w Ł. wydając orzeczenie nr [...], czy zlecili przeprowadzenie dodatkowych badań specjalistycznych, w postaci choćby Rezonansu Magnetycznego, EEG, czy tomografii komputerowej, na jakiej podstawie stwierdzili istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami, co w konsekwencji spowodowało nieuzasadnione przyjęcie przez organ I instancji istnienia przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych w sytuacji ich braku, co potwierdzone zostało badaniem rezonansu magnetycznego skarżącego, załączonym do skargi;

-naruszenie przepisów rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawienia do kierowania pojazdami:

-naruszenie § 4 ust. 3 w zw. z § 10 ust. 1 ww. rozporządzenia, poprzez nie skierowanie skarżącego na badanie dodatkowe oraz nie zlecenie konsultacji specjalistycznych w sytuacji stwierdzenia istotnego odchylenia od prawidłowego stanu zdrowia, w szczególności braku zlecenia przez lekarza uprawnionego badań specjalistycznych choćby w postaci Rezonansu Magnetycznego, EEG, czy tomografii komputerowej, co miało wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia,

-naruszenie § 8b ust. 1 w zw. z załącznikiem nr 4b pkt 11 ww. rozporządzenia, polegające na tym, iż u skarżącego nie rozpoznano w kategoryczny sposób [...], lecz jedynie podejrzenie jej istnienia i tylko na tej podstawie wydano orzeczenie,

-naruszenie § 4 ust. 6 w zw. z § załącznikiem nr 4b pkt 10 i 11 ww. rozporządzenia i wydania orzeczenia lekarskiego o stwierdzeniu bezterminowo wobec skarżącego przeciwwskazań do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B, C, B+E, C+E, podczas gdy z treści powołanych przepisów wynika, iż bezterminowo można w odniesieniu do kat. B uznać wyłącznie osobę, która używa tej kategorii uprawnień do realizacji obowiązków służbowych, podczas gdy na kanwie postępowania zarówno I jak i II instancji nie zapadły żadne ustalenia potwierdzające okoliczność, że P. W. używa bądź używał kat. B do realizacji obowiązków służbowych.

Wobec okoliczności, że co do stanu zdrowia skarżącego istnieją rozbieżności, organ winien powołać biegłych, celem oceny stanu zdrowia skarżącego, czego nie uczynił pomimo wniosku dowodowego w tym zakresie. Powyższe stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej. Wobec wydanych pod koniec 2013 r. zaświadczeń lekarskich potwierdzających brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami wszystkich kategorii, należy zaryzykować pogląd, że skarżący nie choruje na [...], a cofnięcie mu uprawnień z powodu zaledwie podejrzenia tej choroby stanowi nadużycie i jest sprzeczne ze stanem faktycznym. Ponadto, organ I instancji nie uzasadnił, dlaczego nie dopuścił dowodów wnioskowanych przez stronę, a także nie wyjaśnił przesłanek, którymi się kierował podejmując decyzję.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 tego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika natomiast, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.

Z mocy art. 134 § 1 powołanej ustawy, sąd administracyjny kontroli legalności zaskarżonego aktu dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując bowiem kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż decyzja zgodna jest z obowiązującym w tym zakresie prawem, czyli ustawą z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.), a także ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. Nr 30, poz. 151).

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji w chwili jej orzekania przez organ pierwszej instancji stanowił art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, który obowiązywał do dnia 19 stycznia 2013 r., kiedy to został zastąpiony art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami. Zgodnie z powyższymi przepisami, starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem w przypadku "stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem". Treść powyższych przepisów nie ma charakteru uznaniowego, co oznacza, iż w sytuacji zaistnienia przesłanek, o których mowa w przepisie, organ administracji publicznej ma obowiązek postąpić zgodnie z jego dyspozycją.

Szczegółowe warunki i tryb postępowania w sprawie wydawania orzeczeń lekarskich stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami określa rozporządzenie Ministra Zdrowa z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz. 15). W myśl przepisów rozporządzenia, badania lekarskie co do zasady przeprowadza się w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy (§ 9). Zgodnie z § 10 ust. 1 i ust. 4 tego rozporządzenia, uprawniony lekarz na podstawie badań lekarskich wydaje orzeczenie lekarskie stwierdzające brak lub istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami według załączonego wzoru. Podkreślenia wymaga fakt, że wzór orzeczenia lekarskiego określony w załączniku do rozporządzenia przewiduje jedynie rozstrzygnięcie pozytywne lub negatywne poprzez skreślenie jednej z opcji i pozostawienie drugiej, nie dopuszczając zamieszczenia w nim informacji o rodzaju schorzenia czy też jakiejkolwiek formy jego uzasadnienia. Należy przypuszczać, że jest to celowe zamierzenie legislacyjne, przyjęte przede wszystkim ze względu na ochronę dóbr osobistych osób badanych oraz konieczność zapewnienia ochrony danych zawartych w dokumentacji medycznej.

Stosowanie do § 12 ust. 1 rozporządzenia, osoba badana lub podmiot kierujący na badania może w terminie 14 dni od daty otrzymania orzeczenia, o którym mowa w § 11 (wystawionego przez uprawnionego lekarza), wnieść odwołanie od jego treści wraz z uzasadnieniem, które przekazywane jest do właściwego podmiotu odwoławczego wymienionego w ust. 3 omawianego przepisu.

W myśl § 13 ust. 1 rozporządzenia, uprawniony lekarz podmiotu odwoławczego wydaje orzeczenie lekarskie na podstawie przeprowadzonego przez siebie badania lekarskiego oraz wyników badań specjalistycznych i pomocniczych, których wykonanie uzna za niezbędne, a orzeczenie to jest ostateczne, co oznacza, że nie są dopuszczalne żadne środki odwoławcze od tego orzeczenia w normalnym toku postępowania.

W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że skarżący P. W., w drodze odrębnego, pozostającego poza kontrolą w niniejszym postępowaniu orzeczenia – decyzji Starosty I. z dnia [...] maja 2007 r., wydanej na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawo o ruchu drogowym, został skierowany na badania lekarskie z powodu wniosku Komendanta Komisariatu Policji w J. Wykonując postanowienia decyzji poddał się przedmiotowym badaniom uzyskując orzeczenie lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w T. z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] stwierdzające istnienie przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami oraz orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, kat. B, B+E, C, C+E. W orzeczeniu tym termin następnego badania wg zasad określonych w art. 124 ust. 2 ww. ustawy wyznaczono na dzień [...] maja 2010 r.

Korzystając z prawa złożenia odwołania – skarżący przebadany został przez lekarzy Instytutu Medycyny Pracy im. [...] w Ł., uzyskując orzeczenie nr [...] z dnia [...] września 2007 r., także stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.

Uwzględniając powyższe, prawidłowo zatem orzekające w sprawie organy uznały, iż zaistniały okoliczności obligujące do cofnięcia skarżącemu posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami.

Podkreślić trzeba, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalone jest stanowisko, że orzeczenia lekarskie wydane w trybie § 10 ust. 1 i ust. 4 oraz w § 13 ust. 1 i ust. 2 cytowanego rozporządzenia nie mają cech opinii biegłego w rozumieniu art. 75 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz stanowią dokument urzędowy będący dowodem w sprawie, o którym mowa w art. 76 § 2 cytowanego Kodeksu (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 1078/06, z dnia 22 czerwca 2008 r. sygn. akt I OSK 840/08, czy z 9 stycznia 2009 r. sygn. akt I OSK 43/08, a także wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Krakowie z dnia 16 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Kr 1359/10, Bydgoszczy z dnia 10 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/Bd 1303/11, czy w Poznaniu z dnia 7 marca 2012 r. sygn. akt III SA/Po 60/12). Orzeczenia takie, jako dokumenty urzędowe korzystają z domniemania prawdziwości (autentyczności) tzn., że pochodzą od organu, który je wystawił oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Wyklucza to możliwość kontrolowania treści orzeczenia lekarskiego tak, jak opinii biegłego, przez organ administracyjny prowadzący postępowanie, a w dalszej kolejności także przez sąd administracyjny. Zarówno orzekające w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami organy administracji, a także kontrolujący rozstrzygnięcie tych organów sąd administracyjny związane są ostatecznym orzeczeniem lekarskim i nie mogą pominąć, czy poddać ocenie jego treści decydując w kwestii zasadności lub niezasadności cofnięcia uprawnień.

Związanie organu (i Sądu) treścią takiego orzeczenia powoduje, że poza kompetencją organu było przeprowadzenie kontroli orzeczeń tych jednostek, również w zakresie prawidłowości przeprowadzenie specjalistycznej procedury medycznej, prowadzącej do wydania kwestionowanego orzeczenia.

Sąd nie podziela zarzutu skargi, że skarżącemu nie zapewniono czynnego udziału w postępowaniu. Z akt administracyjnych sprawy (k- 32) wynika, że skarżący zapoznał się w dniu [...] stycznia z aktami sprawy prowadzonej w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Oświadczenie złożone pod odpowiedzialnością karną podpisał osobiście w tym dniu.

Bezsporne również jest, że doręczenie wydanej przez organ I instancji decyzji z dnia [...] marca 2008 r. o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami nastąpiło skutecznie dopiero w dniu [...] listopada 2013 r. (k-65) ustanowionemu przez skarżącego pełnomocnikowi, na podstawie pełnomocnictwa z dnia [...] października 2013 r.

Zatem od daty [...] listopada 2013 r. rozpoczął bieg termin 14 dniowy na wniesienie odwołania od decyzji wydanej przez organ przed ponad pięciu laty.

W trakcie powyższego okresu, od wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami do rozpoznania odwołania przez SKO, skarżący nie przedstawił badania lekarskiego podważającego ww. orzeczenia lekarskie o przeciwwskazaniu do kierowania pojazdami. W tym miejscu należy podkreślić, że zaświadczenie lekarskie z dnia [...] października 2013 r. nr [...] nie jest orzeczeniem lekarskim wydawanym na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. z 2013, poz. 133), które na podstawie art. 137 ustawy o kierujących pojazdami, jako dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, zachowały moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie upoważnień określonych w niniejszej ustawie, nie dłużej jednak niż przez okres 18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Wobec tego, że na podstawie art. 139 ustawy o kierujących pojazdami ustawa ta weszła w życie z dniem 19 stycznia 2013 r., ww. rozporządzenie obowiązuje do dnia dzisiejszego.

W tym stanie rzeczy, załączone przez skarżącego do akt sprawy zaświadczenie nie jest orzeczeniem o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami wydawanym na podstawie § 10 ww. rozporządzenia, tym bardziej, że jest ono dokumentem wydanym na inne potrzeby. Z jego treści wynika, że zaświadczenie zostało wydane w wyniku badania lekarskiego i oceny narażeń występujących na stanowisku pracy, stosownie do przepisów art. 43 pkt 2 i art. 229 § 4 Kodeksu pracy oraz stosownie do przepisów art. 39j ustawy o transporcie drogowym (Dz.U.125.874) i potwierdza brak przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku - kierowca transportu drogowego - kat. B i B+C.

Stąd też, zarzuty w tym zakresie zgłoszone przez skarżącego w skardze nie mogły odnieść skutku. Nie do przyjęcia pozostawał także argument pozytywnej oceny i opinii neurologicznej, gdyż nie jest ona opinią wydaną przez uprawnionego lekarza w wyniku badań zleconych czy przeprowadzonych w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy, a ponadto, jako opinia cząstkowa specjalisty nie biorącego udziału w badaniu prowadzonym przez Instytut, została wydana po wydaniu zaskarżonej decyzji oraz po orzeczeniu kończącym całą procedurę medyczną – tj. w kwestionowanym orzeczeniu wydanym w ramach postępowania o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami.

Należy przyznać rację skarżącemu, że wątpliwości może budzić okres, jaki upłynął od dnia wydania orzeczeń lekarskich stwierdzających przeciwwskazanie do kierowania pojazdami do dnia doręczenia decyzji. Okres, który upłynął nie ma wpływu na wynik sprawy, ponieważ ustawa Prawo o ruchu drogowym, jak i obecna ustawa o kierujących pojazdami nie przewidują instytucji przedawnienia. Nie ma zatem przeciwwskazań do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień nawet po 5 latach i dłużej od stwierdzenia przeciwwskazań przez uprawnionego lekarza.

W ocenie Sądu, skarżący w minionym okresie miał możliwość sprawdzenia swojego stanu zdrowia, tym bardziej, że w orzeczeniach lekarskich Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w T. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] stwierdzającym istnienie przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami oraz nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. stwierdzającym istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi kat. B, B+E, C, C+E, wyznaczono na [...] maja 2010 r. termin następnego badania.

Poprzednio obowiązująca ustawa Prawo o ruchu drogowym zawierała oraz obecna ustawa o kierujących pojazdami zawiera przepisy o przywróceniu uprawnień do kierowania pojazdami po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie. Z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy o kierujących pojazdami wynika, że starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, na podstawie orzeczenia psychologicznego istnienia przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Natomiast na podstawie art. 103 ust. 3 tej ustawy, starosta wydaje decyzję administracyjną o przywróceniu uprawnień do kierowania pojazdami po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej.

Załączone do akt sądowych sprawy wraz ze skargą przez skarżącego orzeczenia lekarskie i zaświadczenie nie mogły zostać uznane przez Sąd z tego powodu, że nie zostały one wydane w wyniku badań w kierunku sprawdzenia wskazań do kierowania pojazdami.

Podkreślić należy, że przepisy rozporządzenia nakazują zachowanie dokumentacji z badań przeprowadzonych w 2007 r. Wynika to z § 17 ww. aktu, który stanowi, że uprawniony lekarz jest obowiązany prowadzić:

1) dokumentację medyczną osób badanych w formie karty badania lekarskiego, której wzór określa załącznik nr 9 do rozporządzenia oraz

2) rejestr orzeczeń lekarskich wydanych na podstawie badań lekarskich przeprowadzonych na podstawie art. 122 ust. 1 i 2 ustawy, którego wzór określa załącznik nr 10 do rozporządzenia.

2. Do karty badania lekarskiego dołącza się wyniki konsultacji specjalistycznych i badań pomocniczych oraz kopię wydanego orzeczenia.

3. Do prowadzenia i udostępniania dokumentacji medycznej, o której mowa w ust. 1 i 2, stosuje się odrębne przepisy regulujące postępowanie z dokumentacją medyczną.

4. Dokumentację medyczną, o której mowa w ust. 1, przechowuje się przez okres 20 lat.

Oznacza to, że orzeczenia wydane w 2007 r. są nadal ważne, a ich podważenie mogą stanowić jedynie kolejne badania w kierunku potwierdzenia uprawnień do kierowania pojazdami przeprowadzone na podstawie art. 103 ustawy o kierujących pojazdami i nadal obowiązującego rozporządzenia w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami.

Konsekwencją powyższego było również oddalenie wniosku dowodowego skarżącego o przeprowadzenie dowodu z badań na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. w dniu [...] stycznia 2013 r. Zgodnie z tym przepisem Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Żadna z tych przesłanek nie zaistniała z uwagi na prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy objętej skargą. Jako bezpodstawne Sąd uznał żądanie skarżącego o powołanie biegłych lekarzy.

Reasumując, należy dodatkowo wskazać, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami ma charakter prewencyjny i powinna zostać wydana w każdej sytuacji, gdy jest wielce prawdopodobne, że kierowca ze względu na stan zdrowia nie jest w stanie kierować pojazdem w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego i nienarażający ani siebie, ani kogokolwiek z uczestników ruchu drogowego na szkodę. Tym samym, cofnięcie uprawnień w razie istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem wynika z utraty warunku niezbędnego do uzyskania uprawnienia, jakim jest brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.