Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1460/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6142 Szkoły wyższe niepaństwowe, w tym  zawodowe
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 261
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: sędzia WSA Emilia Lewandowska asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi Wyższej Szkoły Zawodowej [...] w Ł. na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania uprawnienia do prowadzenia kierunku studiów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2007 roku nr [...] Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, po rozpatrzeniu wniosku Rektora Wyższej Szkoły Zawodowej w Ł. z siedzibą w Ł. o ponowne rozpatrzenie sprawy -utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] odmawiającą nadania Wydziałowi [...] Wyższej Szkoły Zawodowej w Ł. z siedzibą w Ł. uprawnienia do prowadzenia studiów pierwszego stopnia na kierunku "[...]".

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 14 lipca 2006 roku Rektor Wyższej Szkoły Zawodowej w Ł. z siedzibą w Ł. wystąpił do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z wnioskiem o nadanie Wydziałowi [...] uprawnienia do prowadzenia studiów pierwszego stopnia na kierunku "[...]" w trzech specjalizacjach: "[...]", "[...]" oraz "[...]". Prezydium Państwowej Komisji Akredytacyjnej uchwałą nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. zaopiniowało ww. wniosek negatywnie, a następnie, podtrzymało swoją wcześniejszą opinię (uchwała nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r.). W związku z powyższym wnioskodawca, w nawiązaniu do wniosku z dnia 14 lipca

2006 r., złożył dnia 15 marca 2007 r. zmodernizowany, ujednolicony wniosek dotyczący nadania uprawnienia do prowadzenia kształcenia na kierunku "[...]", prosząc równocześnie o zaopiniowanie wniosku w oparciu o art. 261 ww. ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. W związku z faktem, iż wniosek ten nie mógł być rozpatrzony ani jako kontynuacja wcześniej złożonego wniosku, ani jako nowy wniosek złożony w oparciu o wskazaną przez wnioskodawcę podstawę prawną, postępowanie zostało umorzone. Natomiast Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego w dniu [...] kwietnia 2007 r. wydał decyzję odmawiającą nadania Wydziałowi [...] uprawnienia do prowadzenia studiów pierwszego stopnia na kierunku "[...]".

W związku z wydaną decyzją w dniu [...] maja 2007 r. do Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego wpłynął wniosek Rektora Uczelni, z dnia 8 maja 2007 r., o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Odnosząc się do zarzutu, iż decyzja narusza art. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, bowiem do kompetencji uczelni należy tworzenie specjalności w ramach prowadzonych kierunków studiów, zatem- zgodnie ze statutem Uczelni- kompetencja ta należy do Senatu, organ podkreślił, iż to Rektor Uczelni złożył wniosek z dnia 14 lipca 2006 r. o nadanie uprawnienia do prowadzenia studiów pierwszego stopnia na kierunku "[...]" w trzech specjalizacjach: "[...]", "[...]" i "[...]". Ocenie pod wzglądem formaIno-prawnym, jak i merytorycznym, podlega całość wniosku, a nie jego część. Natomiast nieodłącznym elementem każdego wniosku jest cała koncepcja kształcenia, na którą składają się między innymi plany studiów, łącznie z planami dotyczącymi poszczególnych specjalizacji. Wnioskodawca zarzucił ponadto, iż nie zwrócono się do uczelni o złożenie wyjaśnień i informacji oraz nie przeprowadzono wizytacji Uczelni , przez co ustalenia oparte na niekompletnym i nie w pełni rozpatrzonym materiale dowodowym należy uznać jako dowolne, a postawę organu administracji należy uznać za bierną. Organ podkreślił, że pierwszym warunkiem, jaki jednostka organizacyjna Uczelni musi spełniać, aby prowadzić studia na określonym kierunku studiów, jest opracowanie koncepcji kształcenia w ramach kierunku studiów, zawierającą w szczególności oczekiwane cele kształcenia i kwalifikacje absolwenta oraz plany studiów i programy nauczania, uwzględniające standard kształcenia dla tego kierunku studiów. Natomiast kolejny wymóg dotyczy minimalnej liczby nauczycieli akademickich. Państwowa Komisja Akredytacyjna w swojej opinii formułuje zarzuty, które dotyczą ww. kwestii. Zatem nie można mówić o tym, iż wymagane są informacje niewynikające z obowiązujących przepisów lub też, że Komisja rozszerza swoje uprawnienia władcze poza przepisy prawne, czy też przekracza swoje uprawnienia.

Prawdą jest, iż opinia Państwowej Komisji Akredytacyjnej nie jest dla Ministra wiążąca. Jednak minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego podzielił opinię ww. gremium. Natomiast zobowiązanie wnioskodawcy, które dotyczy zmiany nazw specjalności, wiąże się również z koniecznością wprowadzenia zmian w dalszej części , zatem proponowane rozwiązanie może mieć zastosowanie w nowym postępowaniu, które zostanie wszczęte wraz ze złożeniem nowego wniosku, a nie w obecnym. Skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzuca, iż nie uwzględniono zmiany wniosku polegającej na wyeliminowaniu specjalizacji na kierunku "[...]". Zmiana ta została uwzględniona w złożonym przez Rektora Uczelni w dniu 14 marca 2007 r. zmodernizowanym, ujednoliconym wniosku z dnia 1 marca 2007 r. o wydanie zgodny na prowadzenie studiów pierwszego stopnia na kierunku "[...]". Wnioskodawca został jednak poinformowany w piśmie z dnia 16 kwietnia 2007 r. nr [...], iż wniosek ten nie może być potraktowany jako uzupełnienie, czy też kontynuacja wniosku z dnia 14 lipca 2006 r., gdyż postępowanie związane z wcześniejszym wnioskiem jest już po etapie oceny formalno-prawnej i merytorycznej przez Państwową Komisję Akredytacyjną. Zakończeniem tego postępowania będzie natomiast wydanie przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego właściwej decyzji w sprawie. Postępowanie związane z wnioskiem z dnia 1 marca 2007 r. było odrębnym postępowaniem i nie można mówić o tym, iż przyjęty tryb nie zapewniał czynnego udziału skarżącego, gdyż pismo z dnia 16 kwietnia 2007 r. dostarczono skarżącemu w dniu podjęcia przez Ministra decyzji odmownej. Ponadto wniosek z dnia 1 marca 2007 r. został złożony w oparciu o art. 261 ww. ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, który stanowi, iż minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego może, w drodze rozporządzenia, na wniosek organu prowadzącego, działającą w dniu wejścia w życie ustawy publiczną szkołę pomaturalną, realizującą co najmniej dwuletni program nauczania zawodowego, po spełnieniu warunków wymaganych w ustawie dla utworzenia uczelni zawodowej, przekształcić w uczelnię prowadzącą studia pierwszego stopnia. Zapis ten jest jednoznaczny i nie ma wątpliwości, iż zastosowanie go dotyczy wyłącznie publicznej szkoły pomaturalnej i wymaga złożenia właściwego wniosku dotyczącego utworzenia uczelni, zgodnie z ww. ustawą Prawo o szkolnictwie wyższym i aktów wykonawczych do niej. W związku z faktem, iż Policealna Szkoła [...] w Ł., o której się mówi we wniosku, jest szkołą niepubliczną, posiadającą tylko uprawnienia szkoły publicznej, wniosek nie mógł być rozpatrzony w oparciu o powołany przepis i sprawa pozostała bez rozpoznania.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Wyższa Szkoła Zawodowa [...] w Ł. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze przedstawiono tok postępowania administracyjnego oraz podniesione przez Państwową Komisję Akredytacyjną zarzuty w sporządzonej w trakcie postępowania opinii. Podniosła, że Państwowa Komisja Akredytacyjna zgłaszając swoje zastrzeżenia, nie może naruszać autonomii i suwerennych kompetencji uczelni określonych w art. 4 Prawa o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2005 r. nr 164, póz, 1365, z późn. zm.). Uczelnia w dniu 1 marca 2007 r. zmodernizowała i ujednoliciła wniosek oraz powołała się na art. 261 Prawa o szkolnictwie wyższym, aby podkreślić, że ma doświadczenie w zakresie przygotowywania studentów do zawodu [...]. Zapotrzebowanie na tych specjalistów będzie lawinowo narastać z uwagi na potrzeby np., administracji, służby zdrowia, zakładów pracy, które zobowiązane są do archiwizowania dokumentów pracowniczych i firmowych. Specjaliści ci muszą być przygotowani do gromadzenia, zabezpieczania i odtwarzania zasobów archiwalnych co wynika z uregulowań i dyrektyw obowiązujących w Unii Europejskiej,

Z podanego wyżej powodu nowa wersja wniosku nie jest nową sprawą, lecz kontynuacją postępowania, jest ustosunkowaniem się strony do zebranego w sprawie materiału.

Odmienne potraktowanie pisma z dnia 1 marca 2007 r. jest wydłużaniem procedury i naruszeniem art. 8 i art. l 0 § 1 Kpa. Niesie to za sobą obciążenie dla szkoły, która na czas postępowania musi zapewnić minimum kadrowe dla planowanego kierunku, przez związanie z Uczelnią nauczycieli akademickich. Wyższa Szkota Zawodowa [...] jest uczelnią samofinansującą się - nie korzysta z żadnych dotacji i subwencji ze strony Państwa lub samorządów na działalność dydaktyczną i naukową (z wyjątkiem funduszu na pomoc stypendialną rozdzielanego przez samorząd studencki).

W związku z powyższym postępowanie Państwowej Komisji Akredytacyjnej i decyzje Pana Ministra naruszają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (zasady ogólne i art. 66).

Minister Nauki i szkolnictwa Wyższego wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżone decyzje Ministra Szkolnictwa nie naruszają prawa. Przedmiotem oceny sądu administracyjnego pod kątem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz procesowego była decyzja Ministra Szkolnictwa Wyższego z [...] kwietnia 2007 roku utrzymana następnie w mocy decyzją tegoż Ministra z [...] lipca 2007 roku r. odmawiająca Wyższej Szkole Zawodowej [...] w Ł. zezwolenia na prowadzenie studiów 1 stopnia na kierunku "[...]".

Z przepisów art. 11ust. 1 ustawy z 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164 poz. 1365 z późn. zm.) wynika, że jednostki organizacyjne uczelni niespełniającej wymagań określonych w art. 56 ust. 2 lub w art. 58 ust. 4 lub jednostki organizacyjne związku uczelni, a także jednostki międzyuczelniane lub jednostki wspólne uczelni niespełniających tych wymagań mogą uzyskać uprawnienie do prowadzenia studiów na danym kierunku i określonym poziomie kształcenia na podstawie decyzji ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego wydanej po zasięgnięciu opinii Państwowej Komisji Akredytacyjnej. Natomiast art. 49. 1. powołanej ustawy określa, że Komisja przedstawia ministrowi właściwemu do spraw szkolnictwa wyższego opinie i wnioski dotyczące utworzenia uczelni, przyznania uczelni uprawnienia do prowadzenia studiów na danym kierunku i określonym poziomie kształcenia oraz dokonanej oceny kształcenia na danym kierunku, w tym kształcenia nauczycieli oraz przestrzegania warunków prowadzenia studiów. Przepisy te określają więc tok postępowania przy rozpoznawaniu wniosku o nadanie uprawnień do prowadzenia kierunku studiów. Skarżąca Uczelnia zarzuciła Ministrowi przy rozpoznawaniu jej wniosku wymagania zbyt wielu informacji, które nie wynikają z Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 27 lipca 2006 roku w sprawie warunków jakie musi spełnić uczelnia, aby prowadzić studia na określonym kierunku i poziomie kształcenia (Dz. U. nr 144 poz. 1048). Zarzut ten należy uznać za chybiony. Powołane wyżej Rozporządzenie określa jakie warunki winna spełniać uczelnia, aby prowadzić studia pierwszego stopnia oraz jakie minima kadrowe muszą być spełnione, aby prowadzić studia na poszczególnych kierunkach studiów. Jednak spełnienie warunków tam określonych nie nakłada automatycznie obowiązku wyrażenia zgody przez Ministra, gdyż takie rozumienie przepisu stoi w sprzeczności z treścią art. 11 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym. Uprawnieniem Państwowej Komisji Akredytacyjnej jest dbanie o jakość kształcenia już na etapie opiniowania wniosku o utworzenie nowego kierunku studiów, a nie jak podnosi skarżący dopiero na etapie dokonywania oceny kształcenia na danym kierunku studiów. Państwowa Komisja Akredytacyjna oraz oceniający opinię Minister mieli prawo do oceny przygotowania zawodowego nauczycieli , którzy zostali wskazani jako wykładowcy poszczególnych przedmiotów. Zatem uzasadnienie negatywnej opinii Państwowej Komisji Akredytacyjnej , wskazujące na zastrzeżenia dotyczące koncepcji kształcenia oraz prowadzenia istotnych dla [...] przedmiotów przez nauczycieli akademickich nie posiadających dorobku w tym zakresie (np. historię kultury prowadzić ma specjalista z zakresu teorii muzyki , komunikację kulturową - profesor nauk plastycznych) zdaniem sądu znajduje uzasadnienie w przepisach prawa i nie narusza autonomii i suwerennych kompetencji uczelni.

Za niezasadny należy uznać również zarzut dotyczący nierozpoznania wniosku z dnia 1 marca 2007 roku jako kontynuacji wcześniejszego postępowania. W dniu 1 marca 2007 roku Uczelnia zmodyfikowała bowiem wniosek w ten sposób, że oparła go na art. 261 ustawy o szkolnictwie wyższym. Przepis art. 261 określa, że minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego może, w drodze rozporządzenia, na wniosek organu prowadzącego, działającą w dniu wejścia w życie ustawy publiczną szkołę pomaturalną, realizującą co najmniej dwuletni program nauczania zawodowego, po spełnieniu warunków wymaganych w ustawie dla utworzenia uczelni zawodowej, przekształcić w uczelnię prowadzącą studia pierwszego stopnia. Do tak utworzonej uczelni zawodowej stosuje się przepisy niniejszej ustawy. Treść tego przepisu nie może więc być traktowana jako modyfikacja wniosku z dnia 14 września 2006 roku, lecz jako wniosek wszczynający postępowanie w nowej sprawie, na co słusznie zwrócił uwagę organ naczelny.

Mając na uwadze powyższe, na postawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku należało orzec jak w sentencji wyroku.