Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 30/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2011-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Straż pożarna
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.4
journal: Dz.U. 2002 nr 147 poz 1229
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej.
article: § 2, § 207 ust.2
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: art. 17  ust.1.
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1116
law: Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych - tekst jednolity
article: art.7,art.77 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par.1 pkt.1 lit.c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: par.  16  ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2010 nr 109 poz 719
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych  obiektów budowlanych i terenów.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr. ) Protokolant Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 marca 2011 r. sprawy ze skargi J.D. na decyzję D. Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu zapewnienia w budynku odpowiedniej szerokości drogi ewakuacyjnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od D. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł (słownie: pięćset zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzją z dnia [...]r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt.1 k.p.a. oraz art. 27 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o Państwowej Straży Pożarnej /Dz.U. z 2006r., Nr 96, poz.667 ze zm./ po rozpatrzeniu odwołania J.D. od decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W. z dnia [...]r., Nr [...] – D. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej we W. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

Decyzją z dnia [...] r. (nr [...]), Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej we W. nakazał J.D. oraz Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej "[...]" zapewnić w budynku położonym we W. przy ul. [...] 31 odpowiednią szerokość drogi ewakuacyjnej poprzez usunięcie drzwi zamontowanych w wejściu do lokalu mieszkalnego nr 5, które są otwierane na zewnątrz - w terminie 30 dni od daty, kiedy decyzja stanie się ostateczna.

Organ ten wskazał, że w dniu 28 kwietnia 2010 r. w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym we W. przy ul. [...] 31 zostały przeprowadzone czynności kontrolno-rozpoznawcze w zakresie ochrony przeciwpożarowej. W wyniku tych czynności ustalono, że w wejściu do lokalu mieszkalnego nr 5 zostały zamontowane drzwi, których skrzydło otwiera się na zewnątrz, na spocznik klatki schodowej. Drzwi otwierają się do kąta rozwartego powodując przewężenie drogi ewakuacyjnej. Po całkowitym otwarciu drzwi, zakładając że "pełne otwarcie" następuje przy maksymalnym rozwarciu skrzydła, szerokość drogi ewakuacyjnej w obrębie spocznika wynosi 95 cm. Dla porównania, przy zamkniętych drzwiach, najmniejsza szerokość spocznika wynosi 108 cm, przy czym jest to odległość zmierzona od krawędzi barierki schodów do skrzydła drzwi lokalu nr 5. Natomiast szerokość tego samego spocznika w osi górnego biegu schodów (prowadzącego na wyższe kondygnacje) wynosi 132 cm, a w osi dolnego biegu (do wyjścia z budynku) wynosi ona około 140 cm. Dodatkowo podkreślono, że drzwi z lokalu nr 5, przy pełnym otwarciu, pogarszają warunki ewakuacji z sąsiedniego lokalu, ponieważ ich skrzydło powoduje przysłonięcie wejścia do tego lokalu. Występujące przewężenie spocznika pogarsza w ocenie organu I instancji istniejące warunki ewakuacji, stanowiąc naruszenie § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109, poz. 719), zgodnie z którym, z każdego miejsca w obiekcie przeznaczonego do przebywania ludzi, należy zapewnić odpowiednie warunki ewakuacji, umożliwiające szybkie i bezpieczne opuszczenie strefy zagrożonej lub objętej pożarem, dostosowane do liczby i stanu sprawności osób przebywających w obiekcie oraz jego funkcji, konstrukcji i wymiarów, a także zastosowanie technicznych środków zabezpieczenia przeciwpożarowego, w tym polegających na zachowaniu dopuszczalnej długości, wysokości i szerokości przejść oraz dojść ewakuacyjnych. Organ pierwszej instancji wskazał również, że podstawę do dokonania oceny czy występujące w obiekcie warunki techniczne spełniają wymagania dotyczące ewakuacji stanowią przepisy techniczno - budowlane, do których odsyła w ust. 2 powołany wyżej przepis. Organ wskazał, że pod pojęciem przepisy techniczno - budowlane należy przy tym rozumieć przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Spośród przepisów normujących warunki techniczne, w sprawie znajduje zastosowanie § 242 ust.4 w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., który wprowadza zakaz, aby skrzydła drzwi stanowiących wyjście na drogę ewakuacyjną, po ich całkowitym otwarciu, zmniejszały wymaganą szerokość tej drogi. Podstawę prawną uzupełnia § 68 ust. 1 powołanego rozporządzenia, który określa minimalne szerokości biegów i spoczników dla poszczególnych kategorii obiektów budowlanych. W budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, a zatem jak w przypadku kontrolowanego obiektu, minimalna szerokość użytkowa biegu powinna wynosić 120 cm, zaś spocznika 150 cm. Z powołanych przepisów wynika zatem, że obowiązuje bezwzględny zakaz montażu drzwi stanowiących wyjście na drogę ewakuacyjną - spocznik klatki schodowej, jeżeli skrzydła drzwi, po ich całkowitym otwarciu będą zmniejszać wymaganą szerokość tej drogi poniżej 150 cm. Biorąc pod uwagę, że lokalne przewężenie drogi ewakuacyjnej w obiekcie, występujące przy otwartych drzwiach z lokalu nr 5 - wynosi 95 cm, nie ulega wątpliwości, że istniejący stan narusza wskazane wyżej przepisy.

W złożonym odwołaniu J.D. wniósł o uchylenie w całości decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania.

D. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej rozpoznając sprawę podkreślił, że zgodnie z przepisem § 16 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109 poz. 719), użytkowany budynek istniejący uznaje się za zagrażający życiu ludzi, gdy występujące w nim warunki techniczne nie zapewniają możliwości ewakuacji ludzi. Zgodnie natomiast z § 16 ust. 2 pkt 1 w/w rozporządzenia, podstawą do stwierdzenia, że w budynku występują warunki techniczne, o których mowa w ust. 1 z zastrzeżeniem § 45 - może być szerokość przejścia, dojścia lub wyjścia ewakuacyjnego albo biegu bądź spocznika klatki schodowej służącej ewakuacji, mniejsza o ponad jedną trzecią od określonej w przepisach techniczno-budowlanych. Przepis § 15 ust. 1 tegoż rozporządzenia - stanowi z kolei, że z każdego miejsca w obiekcie, przeznaczonego do przebywania ludzi, zapewnia się odpowiednie warunki ewakuacji, umożliwiające szybkie i bezpieczne opuszczanie strefy zagrożonej lub objętej pożarem, dostosowane do liczby i stanu sprawności osób przebywających w obiekcie oraz jego funkcji, konstrukcji i wymiarów, a także zastosowanie technicznych środków zabezpieczenia przeciwpożarowego, polegających na zachowaniu dopuszczalnej długości, wysokości i szerokości przejść oraz dojść ewakuacyjnych. Zgodnie z przepisem ust. 2 wyżej powołanego przepisu - odpowiednie warunki ewakuacji określają przepisy techniczno- budowlane.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że § 207 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - stanowi, że przepisy tego rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów, o których mowa w § 68 ust. 1 i 2, stosuje się również do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi. Gdy nadto, zgodnie z przepiem § 68 ust. 1 powołanego rozporządzenia, w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych - minimalna szerokość użytkowa biegu wynosi 120 cm natomiast minimalna szerokość użytkowa spocznika 150 cm. W myśl zaś § 236 ust. 1 i ust. 3 tegoż rozporządzenia - z pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna być zapewniona możliwość ewakuacji w bezpieczne miejsce na zewnątrz budynku lub do sąsiedniej strefy pożarowej, bezpośrednio albo drogami komunikacji ogólnej, zwanymi "drogami ewakuacyjnymi", a wyjścia z pomieszczeń na drogi ewakuacyjne powinny być zamykane drzwiami.

W dalszej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie, drzwi mieszkania w budynku wielomieszkaniowym, prowadzące na klatkę schodową stanowią, w rozumieniu przytoczonych wyżej przepisów, wyjście na pionową drogę ewakuacyjną. Stosownie zaś do treści przepisu ust. 4 § 242 omawianego rozporządzenia skrzydła drzwi stanowiących wyjście na drogę ewakuacyjną nie mogą, po ich całkowitym otwarciu, zmniejszać wymaganej szerokości tej drogi. Z czynności kontrolno - rozpoznawczych, mających miejsce w dniu 28 kwietnia 2010 r. wynika, że drzwi mieszkania nr 5 otwierają się na zewnątrz w sposób – zdaniem tegoż organu - naruszający wyżej wymienione przepisy. Po całkowitym otwarciu drzwi, zakładając, że pełne otwarcie następuje przy maksymalnym otwarciu skrzydła - szerokość drogi ewakuacyjnej w obrębie spocznika wynosi 95 cm. Dodatkowo drzwi z lokalu nr 5 przy pełnym otwarciu pogarszają warunki ewakuacji z sąsiedniego lokalu, ponieważ ich skrzydło powoduje przysłonięcie wejścia do tego lokalu.

Organ odwoławczy podkreślił, że jak już wyżej wskazano - w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych minimalna szerokość użytkowa biegu wynosi - 120 cm, natomiast minimalna szerokość użytkowa spocznika wynosi 150 cm. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie - montaż drzwi otwierających się na zewnątrz spowodował zmniejszenie minimalnej wymaganej szerokości użytkowej spocznika do 95 cm.

Podsumowując, organ odwoławczy stwierdził, że nie jest dozwolony montaż drzwi otwierających się na zewnątrz, prowadzących na klatkę schodową, której korytarz stanowi jednocześnie drogę ewakuacyjną dla mieszkańców budynku, jeżeli drzwi te - zmniejszą szerokość drogi ewakuacyjnej. Z akt sprawy wynika zaś, że przedmiotowe drzwi zawężają i utrudniają drogę ewakuacyjną, przez co stwarzają niebezpieczeństwo dla osób poruszających się po klatce schodowej. Dodatkowo drzwi z lokalu nr 5 przy pełnym otwarciu pogarszają warunki ewakuacji z sąsiedniego lokalu, ponieważ ich skrzydło powoduje przysłonięcie wejścia do tego lokalu.

Dodatkowym argumentem zasadności rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji jest w ocenie organu odwoławczego fakt, że w orzecznictwie wskazuje się, że ograniczenie montażu drzwi otwierających się na zewnątrz mieszkania następuje wówczas, gdy takie rozwiązanie stoi w kolizji z wymaganiami bezpieczeństwa ludzi określonymi w przepisach dotyczących zagrożeń przeciwpożarowych (wyrok NSA z 13.07.2000r., sygn. akt II SA/Gd 980/98; wyroki WSA w Warszawie: z 4.07.2006r. sygn. VII SA/Wa 387/06 Lex nr 243033; z 21.02. 2007r. sygn. VII SA/Wa 1766/06 Lex nr 323583, wyrok WSA w Warszawie sygn. akt. VIII SA/Wa 355/09 z 21.10.2009 r. LEX nr 527581, wyrok WSA w Warszawie sygn. akt. VIII SA/Wa 355/09 z 21.10.2009 r. LEX nr 527581).

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł J.D., zarzucając, że wydana została z rażącym naruszeniem prawa, co wyczerpuje zapis art. 156 § 1 ust. 2 k.p.a.. Skarżący podkreślił, że obie wydane w sprawie decyzje powołują się na § 15 i § 16 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r.w sprawie ochrony i przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów oraz na § 68 ust. 1 i § 242 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, z których to przepisów wywodzi się, że otwierane na klatkę schodową drzwi do lokalu nr 5, drogi zmniejszają szerokość ewakuacyjnej, która zgodnie z powołanymi przepisami powinna wynosić:

• minimalna szerokość użytkowa biegu - 120 cm,

• minimalna szerokość użytkowa spocznika - 150 cm.

Zdaniem skarżącego organ odwoławczy wybiórczo potraktował obowiązujące przepisy prawa, odnoszące się do bezpiecznego użytkowania budynków i obiektów i powołał się tylko na rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich i usytuowanie, gdy w odwołaniu od decyzji organu I instancji – skarżący wskazał, że do tegoż przypadku powinny też mieć zastosowanie przepisy rozporządzenia MSWiA z dnia 16 czerwca 2003r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. Nr 121, poz.1138), gdzie w § 12 ust. 1 pkt 1 określa się minimalne szerokości dróg ewakuacyjnych, poniżej których budynek uznaje się za zagrażający życiu. Wynoszą one 80 cm, gdy ewakuacji ma podlegać do 20 osób oraz 93 cm, jeżeli ewakuacji ma podlegać więcej niż 20 osób.

Również w ocenie skarżącego - powołany przez organ odwoławczy przepis § 16 ust 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, dopuszcza możliwość, aby szerokość przejścia, dojścia lub wyjścia ewakuacyjnego albo biegu bądź spocznika klatki schodowej służącej ewakuacji, była mniejsza o jedną trzecią od określonej w przepisach techniczno-budowlanych, dla budynków wzniesionych przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane oraz aktami wykonawczymi wydanymi na podstawie tej ustawy ( § 45 rozporządzenia). Z obmiarów przedstawiciela organu wynika, że przy maksymalnym otwarciu drzwi lokalu nr 5 przy ul. [...] 31 we W., szerokość drogi ewakuacyjnej zawęża się do 95 cm, co w ocenie skarżącego - spełnia minimalne wymogi bezpieczeństwa przy ewakuacji ludzi.

Skarżący podkreślił, że przytoczona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumentacja, że drzwi przy pełnym otwarciu pogarszają warunki ewakuacji z sąsiedniego lokalu, gdyż ich skrzydło powoduje przysłonięcie wejścia do tego lokalu, choć oparta na prawdziwych przesłankach, to jednak jest chybiona. Mieszkanie nr 5 ma ok. 32 m2, stad jest niepodobne, aby jednocześnie przebywała w nim większa ilość osób. Jest też mało prawdopodobne, aby w razie ewakuacji ktokolwiek otworzył te drzwi do "pełnego otwarcia". Ewakuujący się otworzą drzwi na tyle tylko, aby wybiec z mieszkania i albo zatrzasną drzwi za sobą albo zrobią to ewakuujący się z innych mieszkań, albowiem drzwi te zamykają się "z biegiem" drogi ewakuacyjnej, a nie "pod prąd".

Nadto skarżący zarzucił, że decyzja została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie, co wyczerpuje zapis art. 156 § 1 ust. 4 k.p.a., podnosząc, że w odwołaniu wskazywał, że nigdy nie dokonywał żadnych przeróbek co do sposobu otwierania drzwi wejściowych do przedmiotowego mieszkania oraz że owe drzwi prawdopodobnie zawsze otwierały się na zewnątrz. Bezsprzecznym I jest, że wcześniej i przez cały czas, gdy jest właścicielem tego mieszkania, drzwi te otwierały się na zewnątrz. Z tej przyczyny Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, który jako pierwszy prowadził postępowanie administracyjne w tej sprawie, uznał że skarżący nie jest stroną w sprawie /fotokopia pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 czerwca 2010r./. Stąd w ocenie skarżącego argumentacja organów, że nie jest dozwolony montaż drzwi otwierających się na zewnątrz, nie dotyczy J.D., albowiem ten drzwi owych nie montował - takimi je zastał w momencie zakupu mieszkania.

Nadto zdaniem skarżącego - kwestionowana decyzja była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, co wyczerpuje zapis art. 156 § 1 ust. 5 k.p.a.. Otóż decyzja nakazuje J.D. oraz Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej "[...]" we W., aby zapewnili odpowiednia szerokość drogi ewakuacyjnej w budynku położonym we W. przy ul. [...] 31, gdy tymczasem, nawet przy zamkniętych drzwiach do lokalu mieszkalnego nr 5 i nie są spełnione wymogi techniczno - budowlane, co do szerokości dróg ewakuacyjnych.

Co więcej zdaniem skarżącego - norm dotyczących szerokości dróg ewakuacyjnych, przewidzianych w obowiązujących przepisach nie spełnia cała klatka schodowa, bez względu na to w jakim kierunku będą otwierane drzwi, a nawet gdyby tam nie było żadnych drzwi! Aby zapewnić odpowiednią szerokość drogi ewakuacyjnej w budynku położonym we W. przy ul. [...] 31 należałoby poszerzyć klatkę schodową poprzez przebudowę schodów do uzyskania minimalnej szerokości użytkowej biegu, to jest do 120 cm oraz powiększyć szerokość spoczników do 150 cm. Nie da się tego zrobić bez wyburzenia klatki schodowej i wybudowania jej na nowo zgodnie z obowiązującymi normami.

Skarżący zauważył, że wyroki sądów administracyjnych, na które powołuje się organ odwoławczy, stwierdzają że przepisy prawa budowlanego dopuszczają montaż drzwi otwierających się na zewnątrz mieszkania. Ograniczenie takiej możliwości następuje wówczas, gdy takie rozwiązanie stoi w kolizji z wymaganiami bezpieczeństwa ludzi określonymi w przepisach dotyczących zagrożeń przeciwpożarowych, w szczególności, jeżeli sposób umieszczenia i otwierania drzwi zawężą drogę ewakuacyjną. Przepisami dotyczącymi zagrożeń przeciwpożarowych jest niewątpliwie rozporządzenie MSWi A z 16 czerwca 2003 r., w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów oraz rozporządzenie MSWiA z 7 czerwca 2010 r., w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Jeżeli zatem przyjąć minimalne szerokości dróg ewakuacyjnych, wyliczone zgodnie z w/w zapisami rozporządzeń, to drzwi z lokalu nr 5 nie zawężają drogi ewakuacyjnej w sposób zagrażający życiu ludzi.

W odpowiedzi na skargę D. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej we W. nie godząc się z zarzutami skargi, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.

Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. 153, poz.1269/ w związku z art.3 § 2 pkt.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art.145 lub art.151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów.

Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja D. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej we W. z dnia [...]r., Nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W. z dnia [...]r., Nr [...] - narusza przepisy prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt.1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/, co powoduje, iż decyzje te podlegają usunięciu z obrotu prawnego.

Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej /Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1229 ze zm./, zwaną dalej ustawą, przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów /Dz.U. Nr 109,poz.719/ oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.)

Istotne jest w niniejszej sprawie to, że w/w przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – stosownie § 2 tegoż rozporządzenia zasadniczo mają zastosowanie do projektowania, budowy, przebudowy oraz przypadków zmiany sposobu użytkowania budynków. Wyjątek wprowadza przepis § 207 ust.2, który stanowi, że przepisy tego rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów, o których mowa w § 68 ust.1 i 2, a także oświetlenia awaryjnego, o którym mowa w § 181, stosuje się, z uwzględnieniem § 2 ust.2 i 3a również do użytkowanych budynków istniejących , jeżeli zagrażają one życiu ludzi.

Z cyt. wyżej przepisu wynika zatem, że ustawodawca wprawdzie dopuszcza możliwość stosowania w określonym zakresie przepisów tego rozporządzenia do użytkowanych budynków istniejących, jednakże tylko wówczas, gdy wykazane zostanie, że dany budynek zagraża życiu ludzi.

Innymi słowy, dopiero zaistnienie /wykazanie/ tej przesłanki, daje możliwość organowi do stosowania przepisów tegoż rozporządzenia do istniejących użytkowanych budynków.

Zważyć należy, że przesłanki uznania użytkowanego budynku za zagrażający życiu ludzi określa § 16 ust.1 i 2 w/w rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Przepis ten przewiduje, że podstawą do uznania użytkowanego budynku istniejącego za zagrażającego życiu ludzi jest niezapewnienie przez występujące w nim warunki techniczne możliwości ewakuacji ludzi, w szczególności gdy szerokość przejścia, dojścia lub wyjścia ewakuacyjnego albo biegu bądź spocznika klatki schodowej służącej ewakuacji jest mniejsza o ponad jedna trzecią od określonej w przepisach techniczno-budowlanych / ust.2 pkt.1/.

W niniejszej sprawie, organ I instancji w uzasadnieniu swej decyzji stwierdza jedynie, że cyt.: " ... Występujące przewężenie spocznika, pogarsza istniejące warunki ewakuacji, stanowiąc naruszenie § 15 ust.1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów /Dz.U. Nr 109,poz.719/..."

Natomiast organ II instancji, odwołuje się ogólnie do w/w § 16 ust.1 i 2 pkt.1 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2010r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, stwierdzając w konkluzji, że cyt. : " ...przedmiotowe drzwi zawężają i utrudniają drogę ewakuacyjną, przez co stwarzają niebezpieczeństwo dla osób poruszających się po klatce schodowej...". Wprawdzie tenże organ przedstawił szerszą argumentację w tym względzie w odpowiedzi na skargę, jednakże odpowiedź na skargę nie może zastępować uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jak i stanowić jej "uzupełnienia".

W świetle powyższego – w ocenie Sądu - nie można przyjąć, by organy wykazały, że przedmiotowy budynek położony we W. przy ul. [...] 31 zagrażał życiu ludzi w rozumieniu cyt. wyżej § 16 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2010r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów i terenów.

Oznacza to, że brak było dostatecznych podstaw do zastosowania w sprawie przepisu § 207 ust.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a tym samym co najmniej przedwczesne było wydanie decyzji nakładającej opisany wyżej nakaz, jako, że wydanie decyzji dopuszczalne jest dopiero po należytym wyjaśnieniu przez organ stanu faktycznego z dochowaniem wymogów z art.7 i 77§ 1 k.p.a., gdy w niniejszej sprawie organy nie przeprowadziły postępowania z zachowaniem obowiązującej procedury, naruszając przy tym także przepis art.107 § 3 k.p.a..

Nadto zauważyć należy, co zaś umknęło uwadze organów, że omawiany § 207 ust.2 związku z § 2 ust.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. – dopuszcza względem budynku istniejącego, który uznany został za zagrażający życiu ludzi – zastosowanie rozwiązań zastępczych, czyli zamiast stosowania wymagań zawartych w tym rozporządzeniu można zastosować wskazania ekspertyzy technicznej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego lub rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych uzgodnionych z komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej.

Kolejną sporną kwestią – bardzo istotną w niniejszej sprawie jest adresat decyzji, czyli podmiot, który w świetle obowiązujący przepisów zobowiązany jest wykonać wydaną decyzję, poprzez usuniecie stwierdzonych w niej uchybień w zakresie ochrony przeciwpożarowej.

Niewątpliwe jest w sprawie, że w art.4 ust.1 pkt. 1 i 4 ustawy o ochronie przeciwpożarowej - ustawodawca nałożył na właściciela, zarządcę lub użytkownika budynku, obiektu lub terenu - obowiązek zapewnienia ochrony przeciwpożarowej w szczególności poprzez przestrzeganie przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych, jak i zapewnienia osobom przebywającym w budynku bezpieczeństwa i możliwości ewakuacji.

Odpowiedzialność za realizację powyższych obowiązków stosownie do obowiązków i zadań powierzonych w odniesieniu do budynku, obiektu budowlanego lub terenu, przejmuje w całości lub w części – w części ich zarządca lub użytkownik, na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej ustanawiającej zarząd lub użytkowanie. W przypadku gdy umowa taka nie została zawarta, odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej spoczywa na faktycznie władającym budynkiem, obiektem budowlanym lub terenem (ust. 1a).

Niewątpliwie Spółdzielnia Mieszkaniowa w myśl postanowień zarówno ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2003r. Nr 119, poz. 1116), jak również Statutu Spółdzielni zarządza nieruchomościami stanowiącymi jej mienie a także stanowiącymi własność ich członków na podstawie stosownych umów (art. 1 ust. 3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych).

Odnosząc powyższe ustalenia na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że skarżący w toku prowadzonego postępowania konsekwentnie podnosił, iż względem lokalu mieszkalnego Nr 5 znajdującego się w budynku położonym we W. przy ul. [...] 31 posiada jedynie spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.

Zważyć należy, że charakter prawny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu to w myśl art.244 § 1 kodeksu cywilnego ograniczone prawo rzeczowe.

Nadto zgodnie z art. 172 ust.1. ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych /Dz.U. z 2003, Nr 119 poz.1116 ze zm./ - spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu jest prawem zbywalnym, przechodzi na spadkobierców i podlega egzekucji.

Zgodnie natomiast z art.1 ust.3 w/w ustawy o spółdzielniach - Spółdzielnia ma obowiązek zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie lub nabyte na podstawie ustawy mienie jej członków.

W świetle powyższych ustaleń nie można podzielić stanowiska organów, że stroną postępowania w przedmiocie wykonania spornych obowiązków jest skarżący, który posiada jedynie spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.

Wbrew stanowisku organów, nie wykazane zostało, że skarżący spełnia wymogi określone w cyt. wyżej art.4 ust.1 i ust.1a ustawy o ochronie przeciwpożarowej.

Ubocznie należy zwrócić uwagę, że organ I instancji w decyzji swej zawarł nakaz zapewnienia w budynku "odpowiedniej" szerokości drogi ewakuacyjnej, powołując się na § 15 ust.1 pkt.2 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2010r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, gdy zaś przepis ten posługuje się sformułowaniem "...dopuszczalnej długości, szerokości, wysokości i szerokości przejść oraz dojść ewakuacyjnych..".

W orzecznictwie prezentowana jest teza podzielane w pełni przez skład orzekający w niniejszej sprawie, że: "Rozstrzygnięcie zawarte w decyzji administracyjnej musi być sformułowane w sposób umożliwiający następnie wykonanie decyzji dobrowolne lub przy zastosowaniu środków egzekucyjnych. Wykonania decyzji, czy też ściślej określonych w niej obowiązków, nie powinny uniemożliwiać ani przeszkody natury faktycznej, ani prawnej. Powyższe oznacza, iż decyzja administracyjna, aby można ją było uznać za prawidłową powinna nakładać na adresata obowiązki, których wykonanie jest fizycznie i prawnie możliwe. Obowiązki te powinny być również określone w sposób precyzyjny i czytelny tak, aby adresat decyzji nie miał wątpliwości, jakie czynności powinien wykonać, bez potrzeby występowania do organu o wyjaśnienie wątpliwości, co do treści wiążącej go decyzji." /por. wyrok NSA z dnia 21 marca 2007r., sygn. akt II OSK 483/06, LEX nr 325261/.

Powyższe ustalenia dają podstawę do stwierdzenia, że zaniechanie przez orzekające w sprawie organy prowadzenia postępowania w sposób wyżej przedstawiony, stanowi istotne naruszenie przepisów prawa procesowego, a to art.7, 75 § 1, 77 § 1, 80 jak i art.107 § 3 k.p.a., które to zaś uchybienia ze względu na swój charakter miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost ze wskazanych wyżej wywodów Sądu

Uwzględniając powyższe, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zgodnie zaś z art. 152 w/w ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w treści art. 200 w/w ustawy.

H.B.14.04.2011r.