Postanowienie NSA, sygn. akt II GZ 678/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Zawieszenie/podjęcie postępowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 98 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 pkt 1 i 2.
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: art. 125 par. 1 pkt 1.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Dyrektora Izby Celnej w Sz. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 3 września 2015 r. sygn. akt II SA/Sz 858/15 w zakresie zawieszenia postępowania w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Sz. z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz. postanowieniem z dnia 3 września 2015 r. zawiesił postępowanie w sprawie skargi A. R. na decyzję Dyrektor Izby Celnej w Sz. z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry.

Sąd I instancji wskazał, że A. R. w wywiedzionej skardze zarzucił decyzji Dyrektora Izby Celnej w Sz. naruszenie art. 2, art. 7 i art. 9 Konstytucji RP poprzez nieuprawnione uznanie, iż art. 2 Konstytucji uprawnia organy do karania za to samo zachowanie zarówno w drodze postępowania karnego jak i postępowania administracyjnego. W ocenie skarżącego nie powinien on ponosić za ten sam delikt sankcji administracyjnej z art. 89 ust. 1 ustawy o grach hazardowych oraz odpowiedzialności karnoskarbowej z art. 107 § 1 kodeksu karnego skarbowego.

Sąd wskazał również, że postanowieniem z dnia 21 maja 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. (sygn. akt III SA/GL 1979/11) przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne: "Czy przepis art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o grach hazardowych w zakresie, w jakim dopuszczają stosowanie wobec tej samej osoby fizycznej, za ten sam czyn kary pieniężnej i odpowiedzialności za przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 lub wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 ustawy kodeks karny skarbowy, są zgodne z art. 2, art. 30 i art. 32 Konstytucji RP". W ocenie Sądu I instancji udzielenie przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi na zadane mu pytanie będzie miało wpływ na wynik rozpoznawanej sprawy, gdyż skarga dotyczy wymierzenia osobie fizycznej kary pieniężnej z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry. Problem prawny objęty zarzutami skargi był zdaniem Sądu analogiczny do problemu, z którym wystąpiono do Trybunału.

W podstawie prawnej postanowienia Sąd I instancji podał art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 131 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.).

Dyrektor Izby Celnej w Sz. zażaleniem zaskarżył w całości postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 oraz art. 131 p.p.s.a. polegające na zawieszeniu postępowania w niniejszej sprawie do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny pytania prawnego zarejestrowanego pod sygnaturą P 32/12, przedstawionego przez WSA w G. postanowieniem z dnia 21 maja 2012 r., podczas gdy kwestia, która ma zostać rozstrzygnięta przez TK nie ma zdaniem organu żadnego wpływu na wynik i rozstrzygniecie w niemniejszym postępowaniu.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w toku postępowania administracyjnego, utrzymaną w mocy przez Dyrektora Izby Celnej w Sz. zaskarżoną decyzją, decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] grudnia 2014 r. nałożono na skarżącego karę w kwocie 12.000 zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. W toku postępowania karnoskarbowego Sąd Rejonowy Szczecin Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2015 r. warunkowo umorzył postępowanie o czyn określony art. 107 § 1 kodeksu karnego skarbowego. Zdaniem organu nie doszło zatem do sytuacji podwójnego ukarania strony za ten sam czyn.

A. R. w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeśli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W przepisie tym chodzi, zatem o prejudycjalność innego toczącego się postępowania, które występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, występującego w sprawie, może wpływać na wynik toczącego się postępowania. Uzasadnia to w rezultacie celowość wstrzymania czynności w postępowaniu przed sądem administracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii. Kwestię prejudycjalna należy wobec tego rozumieć w ten sposób, że jest to przeszkoda powstająca lub ujawniająca się w toku postępowania sądowego, której usunięcie jest istotne z punktu widzenia możliwości prawidłowej realizacji celu postępowania i ma bezpośredni wpływ na wynik sprawy (por. postanowienia NSA z dnia: 3 lipca 2014 r., sygn. akt II GSK 815/13; 9 września 2014 r., sygn. akt 1936/13; 24 września 2014 r., sygn. akt 2189/13).

Mając na uwadze powołane wywody oraz stan sprawy, w szczególności podniesione w skardze zarzuty, a także okoliczność skierowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego, odnoszącego się do zawartego w skardze zarzutu podzielić należy stanowisko Sądu I instancji o potrzebie zawieszenia postępowania w sprawie do czasu udzielenia odpowiedzi przez Trybunał Konstytucyjny.

Jak wskazał Sąd I instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. skierował do Trybunału pytanie prawne o zgodność z Konstytucją przepisów ustawy o grach hazardowych, jej art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 pkt 1 i 2, w zakresie w jakim dopuszczają w stosunku do tej samej osoby i za ten sam czyn odpowiedzialność administracyjną (karę pieniężną) i odpowiedzialność karnoskarbową (za przestępstwo z art. 107 § 1 lub wykroczenie z art. 107 § 4 kodeksu karnego skarbowego).

Skarga wywiedziona przez A. R. od decyzji Dyrektora Izby Celnej w Sz. nakładającej na niego karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, w pierwszym zarzucie podnosi naruszenie art. 2, art. 7 i art. 9 Konstytucji RP poprzez, nieuprawnione zdaniem skarżącego, uznanie że możliwym jest podwójne ukaranie za ten sam czyn, na drodze postępowania karnego i administracyjnego.

Skoro jednym z zarzutów skargi kwestionującej rozstrzygniecie organu administracji jest zgodność z Konstytucją RP ustawy o grach hazardowych w zakresie, w jakim dopuszcza ona możliwość pociągnięcia podmiotu do odpowiedzialności za naruszenie jej przepisów w trybie postępowania administracyjnego oraz postępowania karnoskarbowego, to w sytuacji skierowania pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego, dotyczącego takiego samego zagadnienia jak podniesione w skardze, odpowiedź na to pytanie mieć będzie istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Wynika to w szczególności ze wskazanej przez stronę skarżącą okoliczność toczącego się przeciw niej postępowania karnego przedmiotem, którego był czyn podjęty wbrew przepisom ustawy o grach hazardowych (prowadzenia gry na automacie poza kasynem gry).

Nie ma wpływy na zasadność stanowiska Sądu I instancji podnoszone przez organ orzeczenie Sądu Rejonowego Szczecin Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 18 sierpnia 2015 r. (sygn. akt IV K 722/13) umarzające postępowanie prowadzone przeciwko skarżącemu o czyn z art. 107 § 1 kodeksu karnego skarbowego. Jak bowiem podał sam organ postępowanie karne zostało umorzone warunkowo. Samo zaś umorzenie nastąpiło na okres jednego roku próby. Zauważyć należy, że wszystkie środki związane z poddaniem sprawcy próbie określone w kodeksie karnym skarbowym są podklasą środków karnych (art. 22 § 2 pkt 8 lit. a-c k.k.s.). Funkcją warunkowego umorzenia jest natomiast danie szansy sprawcy na niekaralność za przestępstwo skarbowe w zamian za to, że w przyszłości nie popełni on (co najmniej) przestępstwa skarbowego. Nie można zatem przyjąć, jak uczynił to organ, że nie doszło podwójnego ukarania strony, albowiem wobec sentencji powołanego, nieprawomocnego, wyroku nie wykluczono możliwości nałożenia na A. R. kary, a jedynie poddano go próbie umożliwiającej mu uniknięcie odpowiedzialności karnoskarbowej.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.