Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1260/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-02-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6145 Sprawy dyrektorów szkół
6392 Skargi  na  uchwały rady powiatu  w przedmiocie ...  (art. 87  i  88  ustawy o  samorządzie powiatowym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały
Powołane przepisy: article: art. 87 ust. 1, art. 79, art. 82 ust. 1, art. 32 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 511
law: Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym.
article: art. 63
journal: Dz.U. 2019 poz 1148
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Piotr Godlewski /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2020 r. sprawy ze skarg B. W. i Wojewody Podkarpackiego na uchwałę Zarządu Powiatu w [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora szkoły I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II. zasądza od Zarządu Powiatu [...] na rzecz skarżącej B. W. kwotę 797 zł /słownie: siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ oraz na rzecz strony skarżącej Wojewody Podkarpackiego kwotę 480 zł /słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 1260/19

U z a s a d n i e n i e

Przedmiotem skargi B. W. oraz Wojewody jest uchwała Zarządu Powiatu w [...] z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] o unieważnieniu konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora liceum.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, Zarząd Powiatu w [...] uchwałą z [...] maja 2019 r. nr [...] ogłosił konkurs w celu wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego w [...], zaś kolejną uchwałą z [...] czerwca 2019 r. nr [...] powołał 12-osobową Komisję Konkursową w składzie: 3 przedstawicieli organu prowadzącego szkołę, 3 przedstawicieli organu sprawującego nadzór pedagogiczny, 2 przedstawicieli Rady Pedagogicznej [...] LO w [...] (dalej: RP), 2 przedstawicieli Rady Rodziców [...] LO w [...] (dalej: RR) oraz 2 przedstawicieli organizacji związkowych reprezentatywnych.

W wyniku przeprowadzonego [...] lipca 2019 r. konkursu wyłoniono kandydata na stanowisko dyrektora w osobie B. W.

Uchwałę nr [...] z [...] sierpnia 2019 r. – podjętą na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 511 ze zm., dalej: u.s.p.), art. 63 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r., poz. 1148 ze zm., dalej: u.P.o.) oraz § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 8 kwietnia 2010 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisku dyrektora publicznej szkoły lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (Dz. U. z 2010 r., Nr 60 poz. 373 ze zm.) w zw. z art. 363 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 60 ze zm.) – Zarząd Powiatu unieważnił przeprowadzony konkurs z powodu innych nieprawidłowości które mogły mieć wpływ na jego wynik (w uzasadnieniu uchwały wskazano na uchybienia w wyborze przedstawicieli RR).

Skargi na tę uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnieśli B. W. (reprezentowana przez pełnomocnika – radcę prawnego) oraz Wojewoda.

B. W. zaskarżonej uchwale zarzuciła naruszenie prawa materialnego, a to § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia MEN z 8 kwietnia 2010 r. w zw. z art. 63 ust. 1 pkt 2 u.P.o. poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, iż w postępowaniu konkursowym miały miejsce inne nieprawidłowości mające wpływ na wynik konkursu, podczas gdy nie było ku temu podstaw.

Wniosła stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały, przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z załączonego dokumentu - pisma Starosty z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] - na wypadek jego braku w aktach sprawy oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazała, że w konkursie udział wzięło dwóch kandydatów. W wyniku przeprowadzonego [...] lipca 2019 r. postępowania komisja konkursowa wybrała jej kandydaturę, jednak nie została ona powołana na stanowisko dyrektora I LO. [...] sierpnia 2019 r. otrzymała od Zarządu Powiatu w [...] podpisane przez Starostę i opatrzone tą samą datą pismo nr [...] informujące ją o podjętej [...] sierpnia 2019 r. przez ZP w [...] uchwale nr [...] o unieważnieniu konkursu z powodu nieprawidłowości wyboru przedstawicieli do składu komisji konkursowej. Nie została jednak jej doręczona ani ta uchwały, ani jej uzasadnienie. Nie mogąc odnieść się do jej treści, pismem z [...] sierpnia 2019 r. wezwała ZP do powierzenia stanowiska dyrektora. W odpowiedzi z [...] września 2019 r. nr [...] Starosta wskazał, iż nie ma do tego podstaw z uwagi na podjęcie uchwały z [...] sierpnia 2019 r.

Skarżąca podkreśliła lakoniczność uzasadnienia zaskarżonej uchwały, która została jej doręczona w wyniku złożenia wniosku o udostępnienie jej treści w trybie informacji publicznej. W jej ocenie ZP nie wskazał, w jaki sposób okoliczności na które się powołuje zostały dowiedzione, w jakim zakresie rzekome błędy przy wyborach przedstawicieli RR miały wpływ na wynik konkursu, a co znamienne, w ogóle nie wskazał jakie były to błędy. Takie działanie organu stanowi o arbitralnym podjęciu uchwały, gdyż musi zaistnieć funkcjonalny związek pomiędzy stwierdzonymi nieprawidłowościami a ich wpływem na wynik konkursu.

Skarżąca wskazała również, że w dniu rozstrzygnięcia konkursu na dyrektora, organ prowadzący szkołę wszczął postępowanie kontrolne w przedmiocie prawidłowości wyboru przedstawicieli RR. Jak wynika z wypowiedzi Starosty podczas [...] sesji Rady Powiatu w [...] z [...] lipca 2019 r., RR zwołana została nieprawidłowo z uwagi na okoliczność, iż zwołanie posiedzenia nastąpiło [...] maja 2019 r. z terminem na [...] maja 2019 r., a tryb zwyczajny przewiduje termin 7, a nie 3 - dniowy. Ponieważ wg wiedzy skarżącej przewodniczący RR ma prawo zwołać posiedzenie w trybie nadzwyczajnym w terminie 3 dni, tym samym brak jest uchybienia w przedmiotowej kwestii.

Końcowo skarżąca wskazała, iż w wyniku przeprowadzonego przez komisję konkursową głosowania uzyskała 7 głosów w stosunku do 4 głosów oddanych na kontrkandydatkę, przy jednym wstrzymującym się. Pomimo tej okoliczności Starosta po ogłoszeniu konkursu podejmował szereg nieprawidłowych a wręcz sprzecznych z prawem działań związanych z zamiarem odwołania jej z funkcji dyrektora w trybie art. 66 ust. 2 u.P.o., bez zawiadomienia jej o tym, uniemożliwiając jej tym samym czynny udziały w postępowaniu. Ta okoliczność, jakkolwiek nie mająca znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, wskazuje jednoznacznie na fakt podejmowania działań w następstwie pozytywnego dla skarżącej rozstrzygnięcia komisji konkursowej. Zaskarżona uchwała w żaden sposób nie wskazuje zaistnienia przesłanek określonych w § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia MEN z 8 kwietnia 2010 r.

Wojewoda wnosząc o stwierdzenie nieważności uchwały ZP w [...] z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych wskazał, że nie podziela poglądu, że w wyborze przedstawicieli RR doszło do uchybień o takim ciężarze gatunkowym, że miało to wpływ na wynik konkursu.

Uchybienia stwierdzone przez audytora przy wyborze rad oddziałowych w 2017 r. nie mają znaczenia dla prawidłowości wyboru składu RR, a w wyniku głosowania na posiedzeniu RR w dniu [...] maja 2019 r. wybrano jej członków do składu komisji konkursowej. ZP w [...] nie wskazał żadnych istotnych nieprawidłowości w kwestii wyboru przedstawicieli RR wymienionych w uchwale z [...] maja 2019 r. nr [...]. Kwestionowanie formy i terminu zawiadomienia członków RR przez jej Przewodniczącego, podczas gdy w posiedzeniu [...] maja 2019 r. wzięła udział wystarczająca do podejmowania ważnych prawnie uchwał ilość jej członków, nie może być traktowane jako istotne i mające wpływ na wynik konkursu, bowiem uchwały rady podejmowane są (zgodnie z § 5 ust. 7 regulaminu RR) zwykłą większością głosów przy obecności co najmniej połowy liczby członków. Prawidłowość zwołania posiedzenia Rady potwierdził jej Przewodniczący, stwierdzając, iż powiadomił wszystkich jej członków. W posiedzeniu uczestniczyło 10 z 15 członków RR, co potwierdza protokół z zebrania.

Również zarzut wskazany przez Starostę dopiero w piśmie z [...] września 2019 r., a niepodniesiony w uzasadnieniu uchwały unieważniającej konkurs, kwestionujący prawidłowość zwołania posiedzenia RP [...] LO w [...] jak i rozbieżność między ilością głosów oddanych a liczbą obecnych na posiedzeniu (brak 1 głosu) czy też wadliwości protokołu z tego posiedzenia, nie jest nieprawidłowością mającą wpływ na wynik konkursu, bowiem w posiedzeniu uczestniczyła wystarczająca do podejmowania ważnych prawnie rozstrzygnięć liczba członków tej Rady. Przy zapisanej w protokole - uzyskanych przez poszczególnych kandydatów na członków komisji konkursowej - ilości głosów wynik tego głosowania nie może być skutecznie kwestionowany, a tym samym wybór przedstawicieli RP do składu komisji jest prawidłowy.

Wskazana w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały okoliczność nie może zostać uznana za nieprawidłowość mającą jakikolwiek wpływ na wynik postępowania konkursowego w rozumieniu § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia MEN z 8 kwietnia 2010 r., bowiem nie wykazano żadnych konkretnych uchybień ani związku przyczynowo - skutkowego między zaistnieniem uchybień a ich wpływem na wynik konkursu. W żaden sposób nie wykazano, że hipotetyczne naruszenie prawidłowości wyboru przedstawicieli RR do komisji konkursowej mogło mieć wpływ na wynik konkursu.

Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 czerwca 2011 r. I OSK 559/11 i z 2 lipca 2014 r. I OSK 910/14), niewykazanie w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wpływu nieokreślonych nieprawidłowości w wyborze przedstawicieli RR na wynik konkursu należy ocenić jako niezgodne z prawem. Organ prowadzący szkołę nie wyjaśnił jednoznacznie ani dokładnych motywów, ani przesłanek swojego działania. Składane przez Starostę wyjaśnienia nie mogą być skuteczne i konwalidować istotnych braków uzasadnienia uchwały. Oznacza to, że ZP w [...] nie był uprawniony do podjęcia inkryminowanej uchwały, która rażąco narusza regulacje art. 63 u.P.o. i § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia z 8 kwietnia 2010 r.

W odpowiedzi na skargi umocowany przez ZP J. radca prawny wniósł o ich oddalenie.

Wyjaśnił, że [...] sierpnia 2019 r. przedłożony został ówczesnemu Dyrektorowi [...] LO w [...] B.w. oraz Staroście [...] protokół zawierający wstępne wyniki audytu wewnętrznego za lata 2015 - 2018 w obszarze "struktury organizacyjnej jednostki oraz wprowadzenia przepisów jej dotyczących" przeprowadzony w [...] LO w [...]. W protokole tym zostały wskazane uchybienia w zakresie wyborów Rad Oddziałowych i Przedstawicieli Rad Oddziałowych do RR oraz uchybienia w zakresie stosowania Regulaminu RR (dotyczące m.in. zapisów, że w skład RR wchodzi po jednym przedstawicielu rad oddziałowych wybranych w tajnych wyborach przez zebranie rodziców uczniów danego oddziału oraz że komisja skrutacyjna w zakresie wyboru rodziców do RR musi liczyć co najmniej 3 osoby).

Nieprawidłowości w wyborze członków RR rozciągają się również na rok szkolny 2018/2019, a więc na czas, kiedy RR [...] LO w [...] wybierała swoich przedstawicieli do komisji konkursowej. Uchybienia te prowadzą do wniosku, iż RR na rok szkolny 2018/2019 została wyłoniona w sposób niezgodny z prawem, tj. z art. 83 ust. 2 pkt 1 u.P.o. (bowiem w dniu [...] września 2018 r. w klasie IIID nie wybrano Rady Oddziałowej oraz ich przedstawicieli do RR) oraz w sposób niezgodny z postanowieniami Regulaminu RR [...] LO w [...] (w zakresie, w jakim zapisy te traktują o składzie osobowym komisji skrutacyjnej, gdzie uchybienia stwierdzono w klasach IB, IIB, ID, IIB, IID, IIE, IIIE, IIIF).

Wskazał również na wadliwość zwołania zebrania RR na dzień [...] maja 2019 r., które miało wybrać dwóch przedstawicieli do komisji konkursowej. W notatce służbowej sporządzonej [...] lipca 2019 r. Przewodniczący RR Z. S. podał, iż powiadomienie o terminie zebrania RR zostało rozesłane do jej członków dzień przed zebraniem, podczas gdy § 5 ust. 3 Regulaminu RR wskazuje, iż o terminie, miejscu i proponowanym porządku zebrania zawiadamia się członków Rady co najmniej 7 dni przed planowanym terminem zebrania. W ust. 4 Regulamin wskazuje, iż w uzasadnionych przypadkach może być zwołane zebranie nadzwyczajne po zawiadomieniu członków Rady najpóźniej 1 dzień przed terminem zebrania, jednak w kontekście powyższego brak jest podstaw to twierdzenia, aby zebranie RR w sprawie wyboru jej przedstawicieli do Komisji Konkursowej musiało zostać przeprowadzone w takim trybie, skoro ogłoszenie o konkursie dokonane zostało [...] maja 2019 r., a uchwała o powołaniu komisji powzięta została przez ZP dopiero [...] czerwca 2019 r. Tak wadliwe zwołanie zebrania RR na dzień [...] maja 2019 r. przyczyniło się do niskiej frekwencji Rady, gdzie 1/3 jej członków z 15 osobowego składu nie była reprezentowana.

Powyższe okoliczności związane z wyborem RR jak i zwołaniem zebrania na dzień [...] maja 2019 r. wskazują, iż skład osobowy RR został wyłoniony niezgodnie z prawem oraz samo zebranie odbyło się niezgodnie z zapisami Regulaminu RR.

Prowadzić to musi do wniosku, iż niezgodne z prawem czynności wyboru samej RR na kadencję roku szkolnego 2018/2019 nie mogą prowadzić do legalizowania działań Rady w okresie jej powołania. W konsekwencji powyższego przedstawiciele RR do Komisji Konkursowej dla wyboru dyrektora szkoły zostali wybrani nieprawidłowo, daje podstawę do unieważnienia konkursu z powodu nieprawidłowości w postępowaniu konkursowym które mogły mieć wpływ na jego wynik. W identycznym tonie wypowiedział się NSA w wyroku z 10 września 2015 r. I OSK 659/15.

Samo zwołanie zebrania na dzień [...] maja 2019 r., jako niezgodne z Regulaminem RR, daje również podstawę do twierdzenia, iż powzięta na nim uchwała nr [...] jest nieważna, a co za tym idzie, powołani przedstawiciele RR do prac Komisji Konkursowej zostali nieprawidłowo wybrani.

W dalszej kolejności wskazano również, iż organ powziął wątpliwości także co do zgodności z prawem wyłonienia przedstawicieli RP [...] LO w [...] do rzeczonej Komisji Konkursowej. W tym celu organ przeprowadził kontrolę doraźną, której wnioski zawarte zostały w protokole z [...] września 2019 r. W wyniku kontroli stwierdzono, iż na posiedzeniu RP w dniu [...] maja 2019 r. wybrano jej przedstawicieli do prac Komisji Konkursowej w celu wyłonienia dyrektora [...] LO w [...]. Ustalono szereg uchybień w protokole przebiegu posiedzenia, stwierdzając, że odbyło się ono z naruszeniem zasad Regulaminu RP. W jego § 9 ust. 5 mowa jest bowiem, iż przewodniczący RP o terminie i proponowanym porządku zebrania powiadamia wszystkich członków RP przynajmniej z tygodniowym wyprzedzeniem. Z oświadczenia zaś p.o. Dyrektora [...] LO w [...] – S. S. wynika, iż był on nieobecny na tym posiedzeniu, gdyż nie został o nim skutecznie poinformowany.

Końcowo podkreślono, że kandydat na stanowisko dyrektora został wyłoniony stosunkiem głosów 7 do 4 oddanych na kontrkandydata przy 1 wstrzymującym się, a więc głosy nieprawidłowo wybranych członków komisji mogły mieć wpływ na wynik konkursu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na podstawie art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż akty prawa miejscowego akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; poza sporem w sprawie pozostaje, że zaskarżona uchwała z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] o unieważnieniu konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora [...] LO w [...] spełnia to kryterium, a zatem podlega kognicji sądu administracyjnego.

W sprawie nie budzi także wątpliwości dopuszczalność i skuteczność wniesienia na nią skargi zarówno przez B. W., jak i przez Wojewodę.

W przypadku B. W. kluczowe znaczenie należy przypisać regulacji art. 87 ust. 1 u.s.p., zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W tym zakresie należy uznać, że posiadała ona legitymację skargową do zaskarżenia uchwały naruszającej jej interes prawny poprzez unieważnienie konkursu, w wyniku którego została przez Komisję Konkursową wskazana jako kandydat na stanowisko Dyrektora. Wniesienie przez nią takiej skargi nie było przy tym obwarowane uprzednim wyczerpaniem środków zaskarżenia z uwagi na ich nieprzysługiwanie i mogło nastąpić w każdym czasie (art. 53 § 2a P.p.s.a.).

W przypadku Wojewody należy zaś zwrócić uwagę na treść art. 79 ust. 1 u.s.p., stosownie do którego uchwała organu powiatu sprzeczna z prawem jest nieważna. O nieważności uchwały w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia jej doręczenia organowi nadzoru (organem tym w przypadku uchwał ZP w J. jest Wojewoda. Skarga Wojewody na przedmiotową uchwałę została wniesiona w trybie art. 81 ust. 1 u.s.p., w myśl którego po upływie terminu, o którym mowa w art. 79 ust. 1, organ nadzoru nie może we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały organu powiatu. W tym przypadku organ nadzoru może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego; taka też sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie.

W myśl art. 147 § 1 P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (w tej ostatniej kwestii zastosowanie ma regulacja art. 82 ust. 1 u.s.p., wg której nie stwierdza się nieważności uchwały organu powiatu po upływie 1 roku od dnia jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały w terminie o którym mowa w art. 78 ust. 1, albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego; zgodnie jednak z ust. 2 tego artykułu, jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały z powodu upływu terminu określonego w ust. 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, sąd administracyjny orzeka o niezgodności uchwały z prawem. Uchwała taka traci moc prawną z dniem orzeczenia o jej niezgodności z prawem.

Istota rozpoznawanej sprawy sprowadza się do oceny, czy ZP w [...] podejmując [...] sierpnia 2019 r. uchwałę nr [...] o unieważnieniu konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora [...] LO w [...] prawidło stwierdził zaistnienie nieprawidłowości mogących mieć wpływ na jego wynik, a wynikających z rzekomych uchybień przy wyborze do Komisji Konkursowej przedstawicieli RR.

Podzielając w pełni prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowisko, iż unieważnienie konkursu możliwe jest z powodu uchybień przy wyłanianiu komisji konkursowej powołanej do przeprowadzenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły, a niezgodna z prawem czynność wyboru jej członków nie może być legalizowana przez fakt podjęcia prac przez komisję i prowadzić do zgodnego z prawem wyłonienia kandydata na dyrektora szkoły (m.in. wyroki NSA: z 1 września 2016 r. I OSK 697/16 - LEX nr 2115176, z 10 września 2015 r. I OSK 659/15 - LEX nr 1918550, z 17 czerwca 2011 r. I OSK 559/11 - LEX nr 990264 i z 29 stycznia 2010 r. I OSK 1525/09 - LEX nr 580155), to dokonana przez Sąd ocena legalności zaskarżonej uchwały potwierdziła zasadność wniesionych skarg, prowadząc do uznania, że do jej wydania przez ZP doszło z naruszeniem prawa skutkującym koniecznością stwierdzenia nieważności.

Stosownie do art. 63 ust. 1 i 10 u.P.o., stanowisko dyrektora szkoły powierza organ prowadzący szkołę, a kandydata na stanowisko dyrektora szkoły wyłania się w drodze konkursu (tak wyłonionemu kandydatowi nie można odmówić powierzenia stanowiska dyrektora). W myśl ust. 14 pkt 2 b) tego artykułu, w celu przeprowadzenia konkursu organ prowadzący szkołę powołuje komisję konkursową, w której skład wchodzi m.in. dwóch przedstawicieli rady rodziców.

Szczegółowe zasady przeprowadzania konkursu reguluje wspomniane już wyżej rozporządzenie MEN z 8 kwietnia 2010 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisku dyrektora publicznej szkoły lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej, które w § 8 ust. 2 stanowi, że organ prowadzący szkołę zatwierdza konkurs albo unieważnia konkurs i zarządza ponowne jego przeprowadzenie w przypadku stwierdzenia: 1) nieuzasadnionego niedopuszczenia kandydata do postępowania konkursowego; 2) przeprowadzenia przez komisję postępowania konkursowego bez wymaganego udziału 2/3 jej członków; 3) naruszenia tajności głosowania; 4) innych nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na wynik konkursu; wg ZP, w okolicznościach sprawy zaszła ostatnia z tych przesłanek.

Ponieważ w przepisach u.P.o. oraz rozporządzenia MEN z 8 kwietnia 2010 r. brak jest przepisów odnoszących się do trybu wyboru i delegowania przedstawicieli rady rodziców do komisji konkursowej, niezbędne stało się skorzystanie z regulacji normujących działalność rady rodziców, a takim aktem w myśl art. 83 ust. 4 u.P.o. jest uchwalany przez nią regulamin, w którym określa się w szczególności wewnętrzną strukturę i tryb pracy rady (pkt 1).

Zgodnie z zapisami § 5 Regulaminu Rady Rodziców [...] Liceum Ogólnokształcącego im. K. w [...], zebrania zwyczajne Rady zwołuje się co najmniej 2 razy w roku szkolnym, pierwsze nie później niż do końca października każdego roku (ust. 2). O terminie, miejscu i proponowanym porządku zebrania zawiadamia się członków Rady w sposób określony przez każdego członka Rady, co najmniej 7 dni przed planowanym terminem zebrania (ust. 3), przy czym w uzasadnionych przypadkach może być zwołane zebranie nadzwyczajne po zawiadomieniu członków Rady najpóźniej 1 dzień przed terminem zebrania (ust. 4). Zebranie Rady zwołuje Przewodniczący, z własnej inicjatywy, na pisemny wniosek poszczególnych Rad Klasowych lub Dyrektora (ust. 5). Uchwały Rady podejmowane są zwykłą większością głosów, przy obecności co najmniej połowy liczby członków (ust. 7).

W ocenie Sądu, brak jest uzasadnionych podstaw do uznania, że w związku z dokonywanym przez RR [...] maja 2019 r. wyborem przedstawicieli do Komisji Konkursowej - powołanej następnie uchwałą ZP w [...] z [...] czerwca 2019 r. nr [...] – doszło do nieprawidłowości rzutujących na wyłonienie kandydata na dyrektora [...] LO w [...].

Jak wynika z wyjaśnień Przewodniczącego RR Z. S. zawartych w notatce służbowej z [...] lipca 2019 r., członkowie RR – zgodnie z poczynionymi przez nich ustaleniami - powiadamiani są o posiedzeniach Rady telefonicznie lub wiadomościami sms. Wszyscy członkowie RR (15 osób) zostali przez niego powiadomieni w dniu otrzymania przez niego pisma ze Starostwa, przy czym nastąpiło to z terminem krótszym niż 7 dni do daty posiedzenia. Podkreślił możliwość zwołania posiedzenia RR w trybie pilnym w uzasadnionym przypadku, za który wg niego kwalifikował się wybór przedstawicieli do komisji konkursowej. W posiedzeniu wzięło udział 10 osób (potwierdza to lista obecności). W jego wyniku w głosowaniu jawnym jako przedstawicieli wybrano M. T. i D. C. (odzwierciedla to uchwała RR z [...] maja 2019 r. nr [...]).

Zdaniem Sądu, działania te znajdują oparcie w przytoczonych zapisach Regulaminu RR i brak jest przesłanek do ich zakwestionowania. Przede wszystkim należy w pełni przyznać rację skarżącym, że w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały nie wskazano żadnych konkretnych uchybień i ich wpływu na wynik konkursu. Wymogu tego nie spełnia bardzo ogólnikowe i lakoniczne powołanie się na "uchybienia, których konsekwencją jest nieprawidłowy wybór przedstawicieli RR [...] LO w [...], co miało wpływ na wynik konkursu".

Abstrahując od niejednoznaczności uzasadnienia uchwały które samo w sobie powinno dokładnie określać związek przyczyno – skutkowy między stwierdzonym uchybieniem a wynikiem konkursu, przesłanek do wywodzenia takiego związku w opisanym zakresie nie dają akta sprawy oraz zawarte w odpowiedzi na skargę doprecyzowanie o braku podstaw do przeprowadzenia zebrania RR w celu wyboru jej przedstawicieli do komisji konkursowej w trybie nadzwyczajnym. W kontekście przytoczonych zapisów Regulaminu RR Sąd podziela znajdujące odzwierciedlenie w opisanej wyżej notatce z [...] lipca 2019 r. stanowisko jej Przewodniczącego, iż na ich podstawie możliwe było zwołanie posiedzenia RR do wyboru jej przedstawicieli do komisji konkursowej w trybie nadzwyczajnym, zwłaszcza że Regulamin nie zawiera w tym względzie żadnych ograniczeń lub wyłączeń przedmiotowych. Wobec braku zdefiniowania w nim określenia "uzasadnionego przypadku", każdorazowa ocena w tym zakresie należy więc przede wszystkim do uznania Przewodniczącego RR jako podmiotu uprawnionego do zwoływania zebrań RR, który decyzję co do jego trybu podejmuje z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnego "przypadku".

Ponieważ w sprawie nie można wykluczyć kwalifikacji doraźnej potrzeby wyboru przedstawicieli RR do komisji konkursowej jako "uzasadnionego przypadku", brak jest uzasadnionych podstaw do stwierdzenia, że wobec zachowania wszystkich regulaminowych wymogów zwołania i przeprowadzenia zebrania nadzwyczajnego, dokonany na nim wybór przedstawicieli był dotknięty nieprawidłowościami rzutującymi na późniejszą ważność pracy Komisji Konkursowej z ich udziałem. Zastrzeżeń co do przyjętego nadzwyczajnego trybu zebrania oraz co do ewentualnego braku powiadomienia w ustalony sposób o jego terminie nie wniósł żaden członek RR. W zebraniu wzięła też udział wystarczająca ich liczba, aby możliwe było dokonanie ważnego wyboru przedstawicieli. Jako zupełnie niezrozumiałe i pozbawione merytorycznego charakteru jawi się w związku z tym zawarte w odpowiedzi na skargę stwierdzenie, że wadliwe zwołanie zebrania RR "przyczyniło się do niskiej frekwencji Rady, gdzie 1/3 jej członków z 15 osobowego składu nie była reprezentowana".

W tej sytuacji wskazana w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały przyczyna unieważnienia konkursu w postaci mających wpływ na jego wynik uchybień przy wyborze do Komisji Konkursowej przedstawicieli RR - nie znajdując żadnego potwierdzenia w okolicznościach sprawy - jawi się jako całkowicie nieuzasadniona i bezpodstawna, a sama uchwała jako podjęta z naruszeniem § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia MEN z 8 kwietnia 2010 r.

Sąd, rozstrzygając w granicach sprawy, jako zbyt daleko idące dla wywodzonego zaistnienia tego naruszenia uznaje również powołane dodatkowo w odpowiedzi na skargę argumenty związane z przeprowadzonym w [...] LO w [...] audytem oraz sygnalizowanymi w jego następstwie nieprawidłowościami w zakresie przeprowadzania wyborów Rad Oddziałowych i ich Przedstawicieli do RR. Stwierdzone w tym zakresie naruszenia Regulaminu RR dotyczące tajności głosowania czy składu osobowego komisji skrutacyjnej nie miały żadnego przełożenia na wybór przedstawicieli RR do komisji konkursowej i jej prace, tak samo jak niedokonanie wyboru Rady Oddziałowej danej klasy i jej przedstawiciela do RR z powodu braku kandydatów. Wobec regulacji § 3 ust. 1 Regulaminu RR – zgodnie z którym w skład Rady wchodzi po jednym przedstawicielu rad oddziałowych wybranych przez zebranie rodziców uczniów każdego oddziału - tę ostatnią sytuację należy traktować w charakterze uprawnienia rodziców a nie ich obowiązku, co w praktyce skutkuje brakiem reprezentacji danej klasy (oddziału) w RR, jednak nie wpływa na to, że RR nie może funkcjonować i wykonywać przynależnych jej kompetencji.

Uwadze ZP przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały umknęło także, że "cząstkowe wstępne wyniki audytu wewnętrznego" zostały sformułowane dopiero w piśmie z [...] sierpnia 2019 r., a więc już po przeprowadzonym [...] lipca 2019 r. konkursie na stanowisko dyrektora [...] LO w [...], a ich celem jak określił sam audytor (s.1) było "ograniczenie ryzyka wystąpienia wskazanych poniżej nieprawidłowości w nadchodzących wyborach", a więc na przyszłość.

Dla unieważnienia konkursu konieczne jest istnienie związku funkcjonalnego pomiędzy stwierdzonymi nieprawidłowościami w postępowaniu konkursowym, a ich wpływem na wynik konkursu. Nieprawidłowości muszą zatem być tego rodzaju i w takim zakresie, że zdeterminowały wynik konkursu w stopniu nakazującym jego unieważnienie. W konsekwencji samo stwierdzenie nieprawidłowości nie przesądza o podstawie do unieważnienia konkursu – wyrok NSA z 16 maja 2019 r. I OSK 1786/17, LEX nr 2688129.

Sąd nie podziela również - także zgłoszonego dopiero w odpowiedzi na skargę i noszącego cechy następczego poszukiwania argumentacji mającej dodatkowo potwierdzić zasadność podjęcia zaskarżonej uchwały – twierdzenia o wątpliwościach co do zgodności z prawem wyboru do Komisji Konkursowej przedstawicieli RP [...] LO w [...]; zastrzeżenia co do procedury przeprowadzenia ich wyboru zawarte zostały w protokole kontroli z [...] września 2019 r., podczas gdy zaskarżona uchwała podjęta została już [...] sierpnia 2019 r.

Nie kwestionując wynikającego z § 9 ust. 5 Regulaminu RP w [...] LO w [...] wymogu zawiadomienia przez Przewodniczącego wszystkich członków RP o terminie i proponowanym porządku obrad przynajmniej z tygodniowym wyprzedzeniem, to:

- brak jest wiarygodnych podstaw do uznania, że wymóg ten nie został spełniony względem odbytego [...] maja 2019 r. posiedzenia RP, na którym dokonano wyboru jej przedstawicieli do Komisji Konkursowej; okoliczność tę pośrednio potwierdził w skierowanym do Starosty [....] piśmie z [...] października 2019 r. nr [...] p.o. Dyrektora [...] LO w [...] S. S., wskazując na brak prawnych możliwości powzięcia od nauczycieli informacji nt. terminu sporządzenia i podania do ich wiadomości ogłoszenia o tym posiedzeniu,

- postanowieniem z [...] września 2019 r. L.dz. [...] Komenda Powiatowa Policji w [...] odmówiła wszczęcia dochodzenia w sprawie przerobienia dokumentu z [...] maja 2019 r. stanowiącego ogłoszenie o zwołaniu RP [...] LO w [...] (postanowienie to zostało zatwierdzone przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...]),

- w w/w piśmie z [...] października 2019 r. p.o. Dyrektora wskazując jako przyczynę swojej nieobecności na posiedzeniu RP [...] maja 2019 r. brak skutecznego poinformowania o jego terminie i tematyce wyjaśnił jedynie, że dzień ten był dla niego dniem wolnym od zajęć dydaktycznych. W tym zakresie Sąd zauważa pewną niespójność, gdyż podnoszona przez niego okoliczność, iż ogłoszenie - z którym zapoznał się dopiero [...] maja 2019 r. – nie zawierało daty podania go do wiadomości, w żaden sposób nie może być uznane za jednoznaczne z brakiem zachowania regulaminowego terminu do zawiadomienia członków RP o planowanym posiedzeniu. Świadczy o tym zwłaszcza okres czasu między [...] a [...] maja 2019 r., obecność na posiedzeniu większości członków RP (wg listy obecności, 34 z 50 zatrudnionych nauczycieli), a także sygnalizowane w w/w postanowieniu KPP w [...] (s.2) ustalenia, iż "wszyscy nauczyciele [...] Liceum Ogólnokształcącego są poinformowani, że mają się na bieżąco zapoznawać z treścią ogłoszeń", do czego p.o. Dyrektora nie odniósł się.

W tej sytuacji do stwierdzonego w wyniku doraźnej kontroli przeprowadzonej [...] września 2019 r. w [...] LO w [...] braku podpisu prowadzącego zebranie pod protokołem posiedzenia RP w dniu 30 maja 2019 r. (§ 12 ust. 2 Regulaminu RP) w pełni adekwatne pozostają poczynione już wyżej przez Sąd uwagi o konieczności zaistnienia bezpośredniego związku między stwierdzonymi nieprawidłowościami a ich wpływem na wynik konkursu, których także w tym przypadku brak. Dotyczy to także braku podpisów członków komisji skrutacyjnej, braku odzwierciedlenia wyników głosowania z rozbiciem głosów na oddane "za" poszczególnymi kandydaturami na członków Komisji Konkursowej, "przeciw" oraz "wstrzymujących się" (w sytuacji gdy w praktyce głosowano oddając głos "za" jednym z 3 kandydatów) oraz rozbieżności między liczbą nauczycieli uczestniczących w posiedzeniu RP [...] maja 2019 r. (34) a stwierdzoną w protokole sumą głosów oddanych na poszczególnych kandydatów (33), co wobec podejmowania uchwał przez RP zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy jej członków (§ 13 Regulaminu RP) oraz liczby głosów oddanych za poszczególnymi kandydaturami (14, 13 i 6) nie mogło mieć wpływu na wybór przedstawicieli RP do Komisji Konkursowej, a w konsekwencji na końcowy wynik konkursu.

Powyższe prowadzi do wniosku, że ZP przed podjęciem zaskarżonej uchwały nie dokonał wszechstronnej i wnikliwej analizy okoliczności faktycznych i prawnych sprawy. Błędnie unieważniono w związku z tym konkurs na kandydata na stanowisko dyrektora [...] LO w [...] z powodu nieprawidłowości w wyborze przedstawicieli RR do Komisji Konkursowej, a następnie całkowicie niezasadnie doszukiwano się dodatkowych argumentów na poparcie tego stanowiska.

Wymagało to wyeliminowania tej uchwały jako wadliwej z obrotu prawnego, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a., stwierdzając jej nieważność.

O kosztach postępowania – obejmujących w przypadku skarżącej B. W. wpis od skargi, wynagrodzenie pełnomocnika – radcy prawnego oraz opłatę skarbową od złożonego pełnomocnictwa (odpowiednio 300, 480 i 17 zł), a w przypadku Wojewody wynagrodzenie reprezentującego go radcy prawnego (480 zł) - Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.