Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 246/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-04-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 1 par.1,
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 14a ust. 1,
journal: Dz.U. 2010 nr 220 poz 1447
law: Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - tekst jednolity
article: art.7, art. 10, art. 77 par.1, art. 80. art. 81,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 66 ust. 1 pkt.1 lit. c, art. 69 ust.1, art. 82 ust.1, art. 109 ust. 6,
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: art. 13 pkt 4, art. 36a ust. 2,
journal: Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.
article: art. 145 par.1 pkt 1 lit. c,
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędzia NSA Janusz Zajda (spr.) Protokolant Dorota Gaj-Mizerska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 października 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 1531/12 w sprawie ze skargi J. R. na decyzję P. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 11 października 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1531/12 po rozpoznaniu skargi J. R. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] maja 2012 r., w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.

Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy:

Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z [...] lutego 2012 r., nr [...] ustalił, że J. R. podlegała w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 13 lipca 2010 r obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z [...] maja 2012 r., nr [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu podał, że J. R. rozpoczęła 1 stycznia 1997 r. pod numerem wpisu [...] działalność gospodarczą, zanim z dniem 14 lipca 2010 r. została wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej. Tak więc stwierdzenie, że skarżąca podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 13 lipca 2010 r. jest prawidłowe.

Organ odwoławczy podkreślił, iż należy zgodzić się z orzecznictwem sprzed 20 września 2008 r. i uznać, że określenie przez przedsiębiorcę daty rozpoczęcia działalności gospodarczej, która podlega wpisowi do ewidencji, powoduje zaistnienie domniemania faktycznego, iż z tą datą działalność została podjęta i była prowadzona aż do czasu jej wykreślenia z ewidencji. Jest możliwość obalenia takiego domniemania w toku postępowania wyjaśniającego przez osobę zainteresowaną, która wywodzi z powyższego skutki prawne. Ubezpieczona nie przedstawiła jednak dowodów przeciwnych takiemu domniemaniu. Posiadanie czynnego wpisu w ewidencji działalności gospodarczej wiąże się zatem z obowiązkiem podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu, a przerwa w prowadzeniu działalności, w konsekwencji ustanie obowiązku ubezpieczenia, następuje w chwili wykreślenia wpisu z ewidencji lub zgłoszenia zawieszenia działalności.

Organ odwoławczy odniósł się do posiadanych przez J. R. uprawnień z tytułu świadczeń emerytalnych. Wyjaśnił, że składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest osobno z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej i osobno z tytułu uprawnień emerytalnych. Na potwierdzenie powyższego powołał art. 82 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, ze zm., dalej: ustawa o świadczeniach), w brzmieniu obowiązującym do 20 września 2008 r. oraz art. 24 ust. 1 ustawy z 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ (Dz. U. z 2003 r., Nr 45, poz. 391 ze zm.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. stwierdził, że zaskarżona decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Uznał, iż bezsporny w sprawie jest fakt, że skarżąca prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie od 1 stycznia 1997 r. Działalność ta nie była zawieszona, a z dniem 14 lipca 2010 r. skarżąca została wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej. Z uwagi na złożone przez J. R. wyjaśnienia, że od 1 stycznia 2006 r. nie prowadziła faktycznej działalności gospodarczej, sporny okres podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zawiera się pomiędzy 1 stycznia 2006 r. a 13 lipca 2010 r.

W ocenie Sądu I instancji najistotniejszym dla objęcia podmiotu obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym jest fakt rzeczywistego wykonywania lub niewykonywania działalności. Stwierdził, że zawieszenie działalności ma znaczenie jedynie jako domniemanie faktyczne, co oznacza, że jeśli takiej czynności dokonano, to działalność uległa zawieszeniu. Sąd stanął na stanowisku, że nie można wywodzić daleko idących konsekwencji z nieskorzystania przez skarżącą z możliwości zawieszenia działalności, na jaką pozwoliły zmiany w przepisach ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tj. art. 66 ust. 1 lit. c/ obowiązujący po 20 września 2008 r.). Ponadto okres prowadzenia działalności gospodarczej, jaki wynika z wpisu do ewidencji może zostać skutecznie podważony dowodami podniesionymi przez zainteresowaną osobę, co może potwierdzić, że w danym czasie działalność gospodarcza nie była faktycznie prowadzona. Powyższe skarżąca uczyniła, przedstawiając dowody (m.in. zeznania podatkowe) świadczące o tym, że w spornym okresie nie prowadziła działalności gospodarczej. Zdaniem Sądu I instancji wpis do ewidencji stanowi podstawę do rozpoczęcia działalności gospodarczej, ale nie oznacza, że taka działalność rzeczywiście była prowadzona, co ma szczególne znaczenie ze względu na obciążenie obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego.

Sąd I instancji nie podzielił poglądu organu odwoławczego, że po 20 września 2008 r. - na skutek zmiany przepisów - posiadanie czynnego wpisu w ewidencji działalności gospodarczej bezwzględnie wiąże się z obowiązkiem podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu, a tylko wykreślenie lub zawieszenie działalności powoduje stałe lub okresowe ustanie obowiązku ubezpieczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zwrócił uwagę, że akta administracyjne przesłane do Sądu nie są kompletne, gdyż nie zawierają pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 8 lutego 2012 r., na które powołuje się zarówno organ I, jak II instancji, wywodząc niekorzystne dla strony skarżącej skutki. Podkreślił, że organ winien rozważyć zasadność dopuszczenia dowodu z akt kontroli przeprowadzonej przez ZUS w dniach 17-18 października 2006 r., bowiem wynikają z nich istotne dla sprawy okoliczności. W toku kontroli skarżąca była bowiem przesłuchiwana i zeznała, że nie prowadzi działalności gospodarczej, co zostało odnotowane w protokole pokontrolnym. Ponadto organ w żaden sposób nie odniósł się do argumentów prezentowanych przez skarżącą w odniesieniu do zeznań podatkowych za lata 2007-2009, uzasadniających wykazaną w zeznaniach stratę, jako niezwiązaną z działalnością gospodarczą. Z kolei, w przypadku zeznania podatkowego za 2006 r. organ nie ocenił, jakie znaczenie dla rozpatrywanej sprawy ma brak wykazania w tym zeznaniu jakiegokolwiek przychodu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.

Mając powyższe na uwadze, Sąd I instancji uznał postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organy obu instancji za nierzetelne i niepełne.

Powyższy wyrok zaskarżył Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania.

Skargę kasacyjną oparto na obydwu podstawach kasacyjnych przewidzianych w art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270; dalej: ppsa), zarzucając:

1. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o którym mowa w art. 174 pkt 2 ppsa, polegające na naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa oraz art. 1 § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i uchyleniu zaskarżonej decyzji Prezesa MFZ oraz decyzji Dyrektora Małopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z 18 listopada 2011 r. w oparciu o niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym ustalenie wyroku w zakresie naruszenia przez organ przepisów art. 7, 10, 77 § 1, 80 i 81 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i błędne przyjęcie, że organy obu instancji nie dołożyły należytej staranności w gromadzeniu wystarczającego materiału dowodowego, pozwalającego na wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, podczas gdy na podstawie zebranego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego organy obu instancji prawidłowo ustaliły okres podlegania skarżącej ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia przez nią pozarolniczej działalności gospodarczej;

2. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 14a ust. 1 ustawy z 2 lipca 2004 r., o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r., Nr 220, poz. 1447, ze zm.) w zw. z art. 36a ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j.t. Dz. U. z 2009 r., Nr 205, poz. 1585 ze zm.) i przyjęcie, że dla objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym znaczenie ma fakt rzeczywistego wykonywania lub niewykonywania działalności gospodarczej, a jej zawieszenie - także po 20 września 2008 r. - ma znaczenie jedynie jako domniemanie faktyczne, nie wpływające na podleganie w tym okresie ubezpieczeniu.

Argumenty na poparcie powyższych zarzutów zostały przedstawione w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, w której kasator podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną J. R. wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę wyłącznie nieważność postępowania sądowego, która w niniejszej sprawie nie wystąpiła.

W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania, co ma miejsce w sprawie, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do oceny prawidłowości subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony. Stąd, wobec postawienia w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania, jako pierwszy należało poddać ocenie zarzut naruszenia przepisów postępowania.

Przed odniesieniem się do zarzutów skargi kasacyjnej należy w pierwszej kolejności zaznaczyć, że w okresie objętym zaskarżoną decyzją, jak i decyzją organu I instancji obowiązywały różne regulacje prawne. W stanie prawnym do dnia 20 września 2008 r. - zgodnie z art. 66 ust. 1 lit. c/ ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach - obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu podlegały osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które były osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi. Zmiana stanu prawnego została wprowadzona przez art. 12 pkt 1 ustawy z 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie innych ustaw (Dz.U. z 2008 r., Nr 141, poz. 888) i nastąpiła z dniem 20 września 2008 r. Wspomniana zmiana polegała na dodaniu do dotychczasowej treści art. 66 ust. 1 lit. c/ ustawy o świadczeniach "z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej". Również możliwość zawieszenia działalności gospodarczej została wprowadzona tą samą ustawą przez dodanie w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej art. 14a. Przepis art. 14a ust. 1 stanowił, że przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 1 miesiąca do 24 miesięcy.

Istota sporu w sprawie sprowadza się do ustalenia, czy dokonanie przez skarżącą wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i nie zawieszenie tej działalności oznacza, że prowadziła ona działalność gospodarczą w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c/ ustawy o świadczeniach, a zatem podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.

Sąd I instancji prawidłowo podkreślił, że organy NFZ ustalając fakt podlegania przez skarżącą obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej działały na podstawie domniemania faktycznego. Domniemanie to oparte było przede wszystkim na zaświadczeniu o dokonaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, zgodnie z którym skarżąca zgłosiła podjęcie działalności gospodarczej i jako datę jej rozpoczęcia podała dzień 1 stycznia 1997 r. Działalność ta nie została zawieszona, w tym również na podstawie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a z dniem 14 lipca 2010 r. J. R. została wykreślona z ewidencji.

Organy NFZ uznały zatem w istocie, że sam fakt wpisania do rejestru przedsiębiorców powinien pociągać za sobą stwierdzenie, iż skarżąca prowadziła działalność gospodarczą w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c/ ustawy o świadczeniach, a zatem podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.

W ocenie NSA, stanowisko o jedynie decydującym dla ustalenia prowadzenia działalności gospodarczej znaczeniu prawnym wpisu oraz braku dokonania zawieszenia tej działalności należy uznać za błędne. Określenie przez przedsiębiorcę daty rozpoczęcia działalności gospodarczej, która podlega wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej istotnie wywołuje domniemanie, że działalność gospodarcza była prowadzona w terminach w tej ewidencji określonych, jednakże samo istnienie tego domniemania, przy przeciwnych twierdzeniach strony, nie zwalniało organów NFZ z obowiązku ustalenia okoliczności faktycznego wykonywania przez skarżącą tej działalności. (v. wyrok NSA z 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1620/12, dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl)

Należy bowiem podkreślić, że Prezes NFZ, jak również Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ, z mocy art. 109 ust. 6 ustawy o świadczeniach, w zakresie nieuregulowanym tą ustawą, przy wydawaniu decyzji byli związani rygorami procedury administracyjnej określającej obowiązki organów w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, jak również końcowego rozstrzygnięcia sprawy.

Wpis do ewidencji działalności gospodarczej ma charakter deklaratoryjny, czego zresztą organy NFZ nie kwestionują. Zatem dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu na okoliczność faktyczną, że pomimo istnienia wpisu do ewidencji, działalność gospodarcza w rzeczywistości nie była wykonywana. Przy czym, przy dokonywaniu oceny wykonywania (prowadzenia) działalności gospodarczej należy uwzględnić wszelkie okoliczności sprawy, w tym także zamiar (wolę) osoby prowadzącej działalność gospodarczą (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 listopada 2006 r., sygn. akt II GSK 191/06 wraz z powołanym tam orzecznictwem, wyrok Sądu Najwyższego z 25 listopada 2005 r., sygn. akt I UK 80/05).

Sam wpis do ewidencji jest okolicznością o istotnym znaczeniu, ale w sytuacji, gdy skarżąca podnosi, iż pomimo wpisu o prowadzeniu działalności gospodarczej, działalności tej faktycznie nie prowadziła i przytacza argumentację oraz składa dowody na potwierdzenie swojego stanowiska, organy - jak słusznie zauważył Sąd I instancji - powinny dokonać ustaleń w oparciu o zebrany z urzędu oraz przedstawiony przez skarżącą materiał dowodowy, czy skarżąca faktycznie prowadziła działalność gospodarczą w spornym okresie od 1 stycznia 2006 r. do 13 lipca 2010 r., a w konsekwencji czy podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.

Nadawanie bezwzględnego znaczenia wykazanej w ewidencji dacie rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej i utożsamienie jej z faktycznym prowadzeniem działalności, bez możliwości skorygowania tej okoliczności na podstawie ustaleń faktycznych dokonanych w postępowaniu dowodowym, nie jest zasadne. Przede wszystkim należy wskazać, że zgłoszenie i wpis do ewidencji działalności gospodarczej stanowi tylko podstawę rozpoczęcia działalności gospodarczej w rozumieniu jej legalizacji i nie jest zdarzeniem ani czynnością utożsamianą z podjęciem takiej działalności (por. wyrok NSA z 12 września 2013 r., sygn. akt. II GSK 755/12, publ. j.w.).

Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organów, że przedsiębiorca zawsze prowadzi działalność gospodarczą w rozumieniu powoływanych przepisów, gdy tylko zostanie wpisany do rejestru przedsiębiorców lub ewidencji działalności gospodarczej i nie zawiesił działalności gospodarczej.

Sąd I instancji zwrócił uwagę na niekompletność akt administracyjnych. Podkreślił, że organ winien rozważyć zasadność dopuszczenia dowodu z akt kontroli przeprowadzonej przez ZUS w dniach 17-18 października 2006 r., bowiem wynikają z nich konkretne, istotne dla sprawy okoliczności. Zwrócił także uwagę, że organy nie odniosły się do argumentów prezentowanych przez skarżącą w odniesieniu do zeznań podatkowych.

W konsekwencji uznał postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organy obu instancji za nierzetelne i niepełne.

Ze stanowiskiem tym należy się zgodzić. Organy NFZ powinny dążyć do dokładnego wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego sprawy, obowiązane są zebrać i wyczerpująco rozpatrzeć zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Winny dokonać szczegółowej i pełnej oceny wszystkich okoliczności podniesionych przez skarżącą dla uprawdopodobnienia przez stronę nieprowadzenia w ogóle działalności gospodarczej, zgłaszanych wniosków dowodowych, a następnie nie tylko przedstawić ewentualne dowody przeciwne do twierdzeń strony, ale również szczegółowo i precyzyjnie uzasadnić, dlaczego podważają one stanowisko skarżącej.

Orzekający w sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko wyrażone w dotychczasowym orzecznictwie NSA i SN. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 22/10 stwierdził, że w zakresie ustalenia podmiotów objętych ubezpieczeniem zdrowotnym nie ma znaczenia to, czy i od kiedy dany podmiot stał się przedsiębiorcą, lecz wyłącznie to, czy prowadzi faktycznie działalność gospodarczą. Zgłoszenie i wpis do ewidencji działalności gospodarczej stanowi jedynie podstawę rozpoczęcia działalności gospodarczej, a nie jej faktyczne rozpoczęcie. Natomiast Sąd Najwyższy w wyroku z 11 lutego 2010 r., sygn. akt I UK 221/09 uznał, że obowiązek ubezpieczenia osoby prowadzącej pozarolniczą działalność - w tym działalność gospodarczą - wynika z faktycznego prowadzenia tej działalności, a zatem o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej, powodującej wyłączenie z tego ubezpieczenia, decyduje faktyczne zaprzestanie tej działalności, przy czym kwestie związane z formalnym zarejestrowaniem, wyrejestrowaniem, czy zgłaszaniem przerw w tej działalności mają ewentualnie znaczenie w sferze dowodowej, lecz nie przesądzają same w sobie o podleganiu obowiązkowi ubezpieczenia społecznego (wyrok Sądu Najwyższego z 11 lutego 2010 r., sygn. akt I UK 221/09).

Na konieczność takiego właśnie interpretowania powołanych na wstępie przepisów wskazuje literalne brzmienie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c/ ustawy o świadczeniach, który mówi o osobach "prowadzących działalność pozarolniczą", a nie o osobach, które uzyskały wpis do ewidencji działalności gospodarczej.

Jak słusznie podkreślił Sąd Najwyższy w wyroku z 5 marca 2010 r. (sygn. akt IV CSK 371/09, LEX nr 811872) stwierdzono, że: "Zgłoszenie i wpis do ewidencji działalności gospodarczej stanowi tylko podstawę rozpoczęcia działalności gospodarczej w rozumieniu jej legalizacji i nie jest zdarzeniem ani czynnością utożsamianą z podjęciem takiej działalności (...)".

Wpis do ewidencji działalności gospodarczej może być traktowany, jako okoliczność o istotnym znaczeniu, lecz nie może być jedyną okolicznością decydującą o prowadzeniu przez skarżącą działalności gospodarczej. Czynność organu administracji publicznej, jaką stanowi wpis do ewidencji, tworzy prawną możliwość wykonywania działalności gospodarczej, stanowiąc przesłankę do jej podjęcia. Okoliczność wpisania danej osoby do ewidencji warunkuje, a przez to uprawdopodabnia następcze prowadzenie tej działalności, ale nie może być gwarantem takiej okoliczności. Istotne jest zatem ustalenie faktycznego prowadzenia lub nieprowadzenia działalności gospodarczej.

Reasumując, należy stwierdzić, że wykładnia art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c/ ustawy o świadczeniach powinna być dokonywana w powiązaniu z treścią art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w zw. z art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Zatem obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby, które faktycznie prowadzą działalność gospodarczą - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone. To, że wpis do ewidencji działalności gospodarczej rodzi domniemanie faktyczne podjęcia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej nie zwalnia organów administracji publicznej - stosownie do art. 109 ust. 6 ustawy o świadczeniach - z obowiązków wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego na okoliczność faktycznego prowadzenia lub nieprowadzenia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ppsa oddalił skargę kasacyjną.