Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 13/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2009-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.  1 ,  art.  2 ,  art.  3 ,  art.  7  ust. 2,
journal: Dz.U. 2007 nr 35 poz 217
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej - Tytuł zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. (Dz.U.08.44.262) na: "o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego"
article: par.  1  ust.  1  pkt  1- 13 i  ust.  2 ,  par.  2  ust.  1  pkt  2 i  ust.  2 ,   par.  4 ,  par. 5,  par.  6
journal: Dz.U. 2007 nr 46 poz 309
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością  uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18  art. 2  pkt  2 ,  art.  2a
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
article: art.  1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art.  106  par.  3,  art.  133,  art.  134
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Kędzierski, Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Pierechod (spr.), Sędzia WSA Zofia Skrzynecka, Protokolant Marika Brzozowiec, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 5 marca 2009 r., sprawy ze skargi R. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych na 2007 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę 200 zł (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania R. S. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia

"[...]" Nr "[...]" w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w dniu 21 marca 2007r. R. S. złożył wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych

na 2007 rok. We wniosku tym ubiegał się o przyznanie płatności JPO do powierzchni 57,23ha, UPO do powierzchni 53,73 ha oraz PZ do powierzchni 3,50 ha. W dniu

31 maja 2007r. beneficjent złożył pierwszą zmianę do wniosku, gdzie zmienił uprawy

z grupy UPO na PZ. W dniu 28 grudnia 2007r. złożył kolejną zmianę, w której ubiegał się o przyznanie płatności JPO do powierzchni 57,23 ha, UPO do powierzchni

51,15 ha oraz PZ do powierzchni 6,08 ha. Decyzją z dnia "[...]’ Kierownik Powiatowego Biura ARiMR orzekł o przyznaniu płatności

do gruntów rolnych na 2007 rok. Dyrektor ARiMR uchylił tę decyzję i przekazał sprawę

do ponownego rozpoznania. Powodem uchylenia było m.in. niewyjaśnienie przez organ I instancji, dlaczego przy naliczaniu beneficjentowi płatności do gruntów rolnych

na 2007r. uwzględniona została zmiana wniosku z dnia 20 grudnia 2007r., podczas gdy zgodnie z przepisami prawa, zmiany do wniosku mogą być dokonywane w terminie

do 31 maja roku kalendarzowego, w którym złożono wniosek.

Decyzją z dnia "[...]’ Kierownik Biura Powiatowego ARiMR

przyznał rolnikowi: JPO w kwocie 16739, 42 zł oraz płatność zwierzęcą

w kwocie 1847,09 zł Powołując się na art. 15 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE)

nr 796/2004 z dnia 21.04.2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustalającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004r.

ze zm.) wskazał, iż przy naliczaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych

na rok 2007 wziął pod uwagę deklarację z dnia 31 maja 2007r., gdzie beneficjent

do objęcia jednolitą płatnością obszarową (JPO) zgłosił powierzchnię 57,23 ha, zaś

do objęcia uzupełniającą płatnością obszarową do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę (PZ), uprawianych na trwałych użytkach zielonych zgłosił 57,23 ha. Podkreślił, że nie uwzględnił zmiany wniosku z dnia 20 grudnia 2007r., gdyż została ona złożona po przewidzianym przepisami prawa terminie. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wyjaśnił, że przyznana płatność JPO w wysokości 16.739,42 zł została wyliczona z uwzględnieniem zmniejszenia początkowej kwoty płatności o 3%, stosownie do treści art. 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003. w zw. z § 1 ust. 1 pkt 2 oraz pkt 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306 ze zm.) oraz w związku

z art. 7 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego. Podstawą faktyczną zastosowania zmniejszenia było stwierdzenie podczas kontroli w gospodarstwie rolnym niestosowania się przez beneficjenta

do podstawowych wymogów w zakresie zarządzania lub zasad dobrej kultury rolnej, zgodnie z ochroną środowiska, tj. na działce rolnej oznaczonej jako A o powierzchni 0,11 ha stwierdzono nieskoszone uprawy (kod podkontroli DR 14).

Uzasadniając przyznanie uzupełniającej płatności zwierzęcej w kwocie 1847,09zł. organ I instancji przytoczył treść § 4 ust. 1 oraz ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnościami uzupełniającymi oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności (Dz. U. Nr 46, poz. 309).

Stwierdził, że z danych zawartych w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych wskaźnik DJP dla wnioskodawcy wynosił 56,3. Ponieważ w roku 2006 otrzymał on płatność uzupełniającą do powierzchni trwałych użytków zielonych i traw

na gruntach ornych do powierzchni 4,23 ha, w związku z powyższym do takiej powierzchni została naliczona płatność zwierzęca na rok 2007 w wysokości 1.904,22 zł. Kwotę tą organ również pomniejszył o 3 % z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości podczas kontroli w gospodarstwie rolnym beneficjenta.

W odwołaniu od decyzji rolnik nie zgodził się z wysokością przyznanej na rok 2007 płatności zwierzęcej wyłącznie do powierzchni 4,34 ha, a nie do zadeklarowanej we wniosku powierzchni 57,23 ha.

Podniósł, że uprawy zadeklarowane we wniosku na 2007 rok spełniają wszelkie przesłanki określone w §4 ust 1 pkt 1,2 oraz §4 ust 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r.

Ustawodawca w §4 ust 1 pkt 2 nie określa jednoznacznie, co należy rozumieć pod pojęciem "powierzchnia upraw traw" na gruntach ornych, podaje pojęcia ogólne nie określa gatunków roślin, które można zaliczyć do traw.

Zdaniem odwołującego się treść §1 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia jest bardzo niejasna. Nie wiadomo jakie rośliny mogą być uprawiane na trwałych użytkach zielonych. Pominięto trawy, które stanowią większość roślinności na TUZ

Natomiast o spełnieniu przez niego przesłanek z §4 ust 1 pkt 2 oraz §4 ust. 2 rozporządzenia przesądza fakt otrzymania w 2006r. płatności uzupełniającej do traw

na gruntach rolnych uprawianych w formie mieszanek- według §1 ust. 1 pkt 9 lit a oraz §1 ust 1 pkt 9 lit b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 marca 2006r.

Rolnik podkreślił, że deklarowana w 2007r. uprawa: mieszanka traw

z motylkowatymi drobnonasiennymi spełniała wszystkie przesłanki zawarte w definicji trwałego użytku zielonego. Trawy te zostały zasiane jeszcze przed wejściem do Unii,

a od 2004 r. we wszystkich wnioskach były tak deklarowane. Całość gruntów była obsiana trawami, nie było zmianowania. W 2007r., zgodnie z §4 ust. 2 rozporządzenia zostały zadeklarowane do TUZ; według przepisów spełniają 5-letni okres wyłączenia

i mogą być zadeklarowane do TUZ.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, nie uwzględnił argumentów odwołania. Stwierdził, że zgodnie z deklaracją zawartą

we wniosku oraz twierdzeniami odwołującego się, pozostała część gruntów zadeklarowana jako uprawniająca do PZ, a nie kwalifikująca się do tej płatności według organu I instancji, stanowiła trawy z motylkowatymi drobnonasiennymi. Powyższe uprawy nie zostały przez prawodawcę uwzględnione w § 4 ust. 1 pkt 2 oraz w ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r.

W ocenie organu II instancji, Kierownik Powiatowego Biura ARiMR płatnością zwierzęcą zasadnie objął działki rolne oznaczone jako:

D– pastwisko– powierzchnia 0,84 ha, J - trwały użytek zielony – łąka –powierzchnia 0,40 ha, Ł- trwały użytek zielony- łąka- 3,10 ha. Od pozostałych gruntów

o powierzchni 52,89 ha przysługiwała jednolita płatność obszarowa, którą to rolnikowi przyznano.

Zdaniem organu z wykładni celowościowej § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r. wynika, że nie ma możliwości przyznania płatności zwierzęcych rolnikom, którym na podstawie wniosku

o przyznanie płatności do gruntów rolnych złożonym w roku 2006, przyznana została płatność uzupełniająca do mieszanek traw z motylkowatymi drobnonasiennymi. Zgodnie bowiem z § 1 ust. 1 pkt 13 rozporządzenia mieszanki roślin motylkowatych drobnonasiennych z trawami, uprawiane w plonie głównym, objęte są wyłącznie płatnością uzupełniającą (UPO). Gdyby intencją ustawodawcy było objęcie upraw tych roślin płatnościami zwierzęcymi (PZ), w sposób wyraźny ujął by je w przepisie

§ 4 ust. 1 pkt 2 , a następnie w przepisie § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia.

Organ odwoławczy wskazał, że deklaracja z wniosku złożonego w roku 2006 jest jednym z kryteriów podlegających weryfikacji w celu ustalenia spełnienia warunków

do przyznania płatności zwierzęcych (PZ). Otrzymanie płatności uzupełniającej w roku 2006 do zadeklarowanej powierzchni mieszanek traw z motylkowatymi drobnonasiennymi, nie uprawniała do otrzymania płatności zwierzęcych w roku 2007, bowiem aby je uzyskać wnioskodawca musi spełniać przesłanki określone w ww. przepisach § 4 ust. 1 pkt 2 oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r.

Organ II instancji nie podzielił także twierdzeń strony w kwestii braku określenia przez ustawodawcę, do jakich gatunków roślin przyznawane są płatności zwierzęce. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia

21 maja 2008r. sygn. akt I SA/Ol 111/08 stwierdził, że w § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r. ustawodawca przy określaniu płatności (PZ) wskazał, że uprawnienie jest związane z posiadaniem "powierzchni trwałych użytków zielonych lub powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych". Mieszaki traw z motylkowatymi drobnonasiennymi nie są trwałymi użytkami zielonymi oraz takiej uprawy nie można zakwalifikować jako powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych. Jest to bowiem odrębna kategoria w stosunku do mieszanki traw z roślinami motylkowatymi drobnonasiennymi.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R. S. wniósł

o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, dopuszczenie dowodu z dokumentu (opinii na temat: mieszanki traw

z motylkowatymi) oraz zasądzenie kosztów wg norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez:

1) błędną wykładnię § 4 ust. 1 pkt 2 i § 1 ust. 1 pkt 13 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności przez nietrafne przyjęcie, że "mieszanka traw

z motylkowatymi drobnonasiennymi" nie stanowi traw w rozumieniu tego przepisu

i nie uwzględnienie okoliczności, że sporne uprawy przeznaczone są na paszę,

2) art. 2 pkt 2a rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21.04.2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych

w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustalającym wspólne zasady

dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników poprzez jego niezastosowanie,

a tym samym błędnym przyjęciu, że mieszanka traw z motylkowatymi drobnonasiennymi nie stanowi trawy w rozumieniu tego przepisu.

W uzasadnieniu skargi stwierdził, że w § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r. przewidziano dwie przesłanki

o charakterze alternatywnym warunkujące uzyskanie płatności zwierzęcych

tj.: pierwszą, w sytuacji, gdy na podstawie wniosku z 2006r. przyznano płatności uzupełniające do powierzchni trwałych użytków zielonych lub gdy na podstawie wniosku z 2006r. przyznano płatności uzupełniające do powierzchni upraw traw przeznaczonych na paszę, uprawianych na gruntach ornych.

Mając na uwadze powyższe skarżący stwierdził, że bezsprzeczne w sprawie jest

to, że na podstawie wniosku z 2006r. przyznano mu płatność do powierzchni

52,89 ha upraw traw przeznaczonych na paszę, uprawianych na gruntach ornych. Mieszanka traw z motylkowatymi drobnonasiennymi stanowiła bowiem tego rodzaju uprawę. W tych okolicznościach w ocenie skarżącego zasadne jest żądanie przyznania płatności zwierzęcej.

Nadto kwestią sporną w ocenie skarżącego jest, czy w świetle powołanych przepisów prawa krajowego i norm prawa wspólnotowego, zasadne było stwierdzenie przez organ, że mieszanka traw z motylkowatymi drobnonasiennymi nie może być uznana za uprawę traw przeznaczonych na paszę, uprawianych

na gruntach ornych. Zdaniem skarżącego dla rozstrzygnięcia tego sporu niezbędne jest zdefiniowanie pojęcia "traw", które to nie zostało zdefiniowane w prawodawstwie krajowym i tym samym stwierdzenia czy "mieszanka traw z motylkowatymi drobnonasiennymi" jest trawą w rozumieniu przepisu § 4 ust. 1 ww. rozporządzenia

z dnia 21.04.2007r. Odwołując się do pojęcia "trawa" określonego w art. 2 pkt 2a rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21.04.2004r., stwierdził, że termin

ten rozumie się szeroko, nadając mu definiendum: "trawy lub inne uprawy zielone"

i określając jego definiens jako: "wszelkie uprawy zielone rosnące tradycyjnie

na naturalnych użytkach zielonych lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w państwie członkowskim (używanych bądź nie używanych do wypasania zwierząt)". Kierując się tą definicją stwierdził, że "mieszanka traw z motylkowatymi drobnonasiennymi" stanowi trawę

w rozumieniu przepisu § 4 ust. 1 rozporządzenia krajowego. Podkreślił, że przepis prawa wspólnotowego będzie miał pierwszeństwo w stosowaniu do indywidualnej sprawy administracyjnej, zaś prawo krajowe należy interpretować w świetle celów

i brzmienia prawa wspólnotowego.

Skarżący powołując się na art. 106 § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o dopuszczenie przez Sąd dowodu z dokumentu

w postaci opinii eksperta w zakresie wyjaśnienia specjalistycznego pojęcia "mieszanki traw z motylkowatymi drobnonasiennymi" w korelacji do pojęcia upraw traw przeznaczonych na paszę uprawianych na gruntach ornych, którą załączył do skargi.

W ocenie skarżącego zbadania wymaga również okoliczność, czy należy

mu się płatność zwierzęca na podstawie art. 4 ust. 2 tiret 5 rozporządzenia wspólnotowego, który w określonych sytuacjach wyłącza legalną definicję trwałych użytków zielonych, o jakiej mowa w art. 2 pkt 2 tego rozporządzenia i wprowadza inne rozumienie trwałych użytków zielonych.

Nadto skarżący podniósł, że w przypadku gdy stronie nie przyznano płatności zwierzęcej (PZ) od zadeklarowanej powierzchni, powierzchnie te mogły stanowić podstawę do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej (UPO). Za niezgodne

z zasadą słusznego interesu strony i zasadą sprawiedliwości społecznej uznał takie działanie organu, które sporne powierzchnie nie zakwalifikowałoby do żadnej płatności, mimo że spełniały warunki choćby jednej z nich. Na potwierdzenie tego stanowiska powołał wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 marca 2007 r. sygn. akt

I UK 267/06 (LEX nr 272275 ).

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Odnosząc się do przestawionych przez skarżącego argumentów dotyczących definicji "trawy", "trwałych użytków zielonych" oraz kwalifikacji mieszanki traw

z motylkowatymi drobnonasiennymi do określonej grupy upraw w kontekście przepisów prawa krajowego i prawa wspólnotowego stwierdził, że skarżący błędnie interpretuje przepisy. Ponownie (jak w decyzji) wskazał na stanowisko wyrażone

w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 21 maja 2008r., sygn. akt SA/Ol 111/08. W kwestii zarzutu nie przyznania przez organ administracji uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) do powierzchni, która nie została zakwalifikowana jako (PZ) wskazał na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 4 kwietnia 2002r. I SA 2188/00, (LEX nr 81741) iż o tym jaki charakter i zakres ma pismo wnoszone przez stronę w postępowaniu administracyjnym decyduje strona. Zakres żądania w niniejszej sprawie był precyzyjnie i jednoznacznie określony i wykluczał możliwość zmiany przez organ zakresu żądania.

W wystąpieniu na rozprawie pełnomocnik skarżącego (jego ojciec, z 40-letnim doświadczeniem rolniczym) podkreślał, że organy Agencji błędnie utożsamiają rodzaje upraw: "mieszkankę traw z motylkowatymi drobnonasiennymi" z "mieszanką roślin motylkowatych drobnonasiennych z trawami". Są to uprawy nieco odmienne z uwagi

na proporcje roślin zawartych w mieszankach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Tryb

i zasady tej kontroli reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) zwana dalej,

w skrócie, ppsa

Z art. 133 i art. 134 ppsa wynika, że Sąd rozstrzygając w sprawie na skutek skargi na decyzję (lub inny akt) organu administracji, dokonuje oceny prawidłowości tej decyzji na podstawie akt sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd nie prowadzi postępowania dowodowego a ma obowiązek skontrolowania prawidłowości zastosowania przepisów procedury administracyjnej (w tym kompletności materiału dowodowego) na dzień wydania decyzji oraz przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę decyzji.

Mając na uwadze powyższe reguły orzekania Sąd nie przeprowadził dowodu

z załączonej do skargi opinii (bez daty) - w trybie art. 106§3 ppsa, gdyż tego rodzaju wniosek dowodowy mógł być zgłoszony w trakcie postępowania administracyjnego.

W ramach kontroli Sąd nie może dopuszczać dowodów z dokumentów prywatnych, które zostały sporządzone po wydaniu decyzji, a ponadto w sprawie, w której- zgodnie

z obowiązującymi przepisami- ciężar dowodu ciąży na stronie postępowania.

Przystępując do rozstrzygnięcia meritum sprawy należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Słuszne jest stanowisko skarżącego, że przy ocenie uprawnień rolnika do płatności w ramach wspólnej polityki rolnej określonym sformułowaniom i pojęciom zawartym w przepisach prawa krajowego należy nadawać takie znaczenie, jakie zostało im nadane w definicjach zwartych w aktach prawnych Wspólnoty, a ponadto uwzględniać wynikające z tych aktów cele i zasady udzielania wsparcia rolnikom. Wynika to bowiem nie tylko z traktatowej i konstytucyjnej zasady nadrzędności prawa wspólnotowego nad prawem krajowym, ale także wprost z norm ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego (Dz. U. nr 35 poz. 217 ze zm.) zatytułowanej w pierwotnym brzmieniu

"o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej"

W art. 1 ustawa ta powołuje się między innymi na akty prawne Unii Europejskiej:

-rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003z dnia 29 września 2003r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego

w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia

dla rolników... (Dz. Urz. UE L 270 z 21 października 2003r., str. 1, z późn. zm; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdział 3, t. 40, str. 269, z późn. zm.) zwane dalej "rozporządzeniem nr 1782/2003",

-rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej kontroli przewidziane

w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ... (Dz. Urz. UE L 141

z 30 kwietnia 2004r. str. 18 z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 44, str. 243, z późn. zm.), zwane dalej "rozporządzeniem

nr 796/2004", stanowiąc dalej, że regulacje krajowe dotyczą kwestii nieokreślonych w przepisach Unii Europejskiej lub przewidzianych w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie. Uzupełniająco zatem reguluje wiele zagadnień z zakresu realizacji Wspólnej Polityki Rolnej, której główne cele, zasady oraz sposób realizacji określają akty prawne Unii Europejskiej, mające bezpośrednie zastosowanie w Państwach Członkowskich.

Ustawa zawiera normy o charakterze materialnym, kompetencyjnym

i procesowym. W tych ostatnich zawarto pewne reguły, odmienne nieco

od przewidzianych w kpa.

W art. 2 wskazuje na rozumienie użytych w jej przepisach pojęć, odwołując się

do definicji zwartych w przepisach powołanych wyżej aktów prawnych Wspólnoty Europejskiej w tym w punkcie 8 wyjaśnia się, że "trwałe użytki zielone"

to trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 pkt 2 rozporządzenia. W odniesieniu

do płatności uzupełniających ustawa stanowi, że chodzi o uzupełniającą krajową płatność bezpośrednią, o której mowa w art. 143c rozporządzenia nr 1782/2003. Według tego przepisu nowe Państwa Członkowskie zostały upoważnione, w przypadku podjęcia decyzji o stosowaniu systemu jednolitej płatności obszarowej, o którym mowa

w art. 143b ust. 1 rozporządzenia nr 1782/2003 do udzielania rolnikom uzupełniającej krajowej pomocy bezpośredniej, która ogólnie rzecz ujmując:

-polega na płatnościach bezpośrednich połączonych z systemem jednolitych płatności

- powinna być stosowana według obiektywnych kryteriów

- nie może przekroczyć wskazanego poziomu

- jest stosowana za zgodą Komisji UE

- powinna być dostosowana do zasad wspólnej polityki rolnej i podlega zmianom w razie zmian tej polityki

Wskazać należy, że w myśl art. 7 ust.2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r.

(w brzmieniu obowiązującym w 2007r.) rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej przysługują płatności obszarowe uzupełniające do powierzchni upraw:

1) chmielu

2) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych

3) innych roślin;

Nie ulega, zatem wątpliwości, że przez rośliny przeznaczone na paszę uprawiane na trwałych użytkach zielonych, o czym mówi się w art. 7 ust 2 pkt 2 ustawy, należy rozumieć trawy, lub inne uprawy zielne naturalne (samosiewne) lub powstałe w wyniku działalności rolniczej (zasiane) na gruncie, który nie jest włączony do płodozmianu w gospodarstwie przez pięć lat lub dłużej- tak, bowiem stanowi art. 2 pkt 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004.

Zasadnie też zwrócono w skardze uwagę na to, że zgodnie z art. 2 pkt 2a powołanego rozporządzenia ustawodawca unijny przez "trawy lub inne uprawy zielne" rozumie "wszelkie uprawy zielne rosnące tradycyjnie na naturalnych użytkach zielonych, lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w państwie członkowskim (używanych lub nieużywanych do wypasania zwierząt)".

Powyższe należy mieć na uwadze przy dokonywaniu interpretacji przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności (Dz. U. nr 46 poz. 309, zm. Dz. U. nr 69 poz. 462) wydanym

z upoważnienia zawartego w art. 17 ust 1 pkt 2 a oraz art. 23 ustawy. Z powołanych norm upoważniających również wynika nakaz uwzględnienia w rozporządzeniach wykonawczych stosownych uregulowań zwartych w prawie unijnym.

Wymienione rozporządzenie w §1 ust 1 w punktach od 1 do 13 wymienia poszczególne rodzaje roślin, uprawiane w plonie głównym, jako objęte płatnością uzupełniającą. Natomiast w § 1 ust 2 stanowi, że płatnością uzupełniającą

do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych zwaną dalej płatnością zwierzęcą są objęte wszystkie rodzaje takich roślin z wyłączeniem roślin, o których mowa w ust 1 pkt, 12 (czyli traw przeznaczonych na susz paszowy).

Zdaniem Sądu sformułowanie "wszystkie rodzaje takich roślin" wskazuje, iż mogą to być różne rośliny, natomiast nie wyjaśnia, które spośród wymienionych w §1 ust 1 rodzajów roślin należy uznać za przeznaczone na paszę. W tej sytuacji zasadne jest przyjęcie, że normodawca pozostawia to w gestii rolnika, który składa wniosek

o płatności zgodnie ze swoją wiedzą agrotechniczną i stanem faktycznym-

tj. przeznaczeniem gruntów na określone uprawy trwałe, oraz wyłącza te grunty

z płodozmianu (w powiązaniu z legalnymi definicjami zawartymi w prawie unijnym).

Podkreślić należy, że rok 2007 nie był pierwszym rokiem przyznawania płatności uzupełniających do powierzchni upraw różnych roślin, a jedynie uległy zmianie zasady ich przyznawania. Nastąpiło wprowadzenie odrębnej kategorii tzw. "płatności zwierzęcych" w ramach której uzależniono wysokość płatności do roślin przeznaczonych na paszę od okresu posiadania zwierząt, ich rodzaju, wieku i ilości. Ponadto ograniczono powierzchnię, do której płatność zwierzęca może być przyznana w 2007r. przez odniesienie się do uprawnień otrzymanych w 2006r. Warunki przyznawania płatności zwierzęcych w 2007r. zostały określone w §4 ust 1 i 2, ust 2, ust 3 i 4 rozporządzenia (a także w §5 i §6).

Jak wynika z przełożonych akt administracyjnych w stanie faktycznym sprawy nie budzi wątpliwości, że:

1) skarżący wypełnił warunek posiadania zwierząt gospodarskich wpisanych

do rejestru w okresie referencyjnym, o którym mowa w §4 ust 1 pkt 1 rozporządzenia a wyliczona ilość DJP 56, 30 uprawniała do uzyskania płatności zwierzęcych do zgłoszonej we wniosku z dnia 31 maja 2007r. powierzchni tj. 57, 23 ha

2) Na podstawie decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia "[...]" otrzymał płatność uzupełniającą do całej zadeklarowanej powierzchni- 57, 23 ha. Z decyzji tej wynika, że wobec uwzględnienia wniosku rolnika w całości, odstąpiono od szczegółowego uzasadnienia.

Organy obu instancji słusznie przyjęły, że w takiej sytuacji z treści §2 ust. 1 pkt 2

i ust. 2 zdanie drugie (po wyrazie "oraz") rozporządzenia wynika konieczność "sięgania" do danych zwartych we wniosku złożonym przez rolnika w 2006r.

Według powołanych przepisów istotne jest bowiem ustalenie, do jakiej powierzchni trwałych użytków zielonych lub powierzchni upraw traw przeznaczonych

na paszę, uprawianych na gruntach ornych, przyznano rolnikowi płatność uzupełniającą w 2006r.

Zdaniem Sądu nietrafna- zawężająca- jest interpretacja tych przepisów,

tj. stanowisko, że użycie w §1 ust 1 pkt 2 i ust 2 rozporządzenia słów "traw przeznaczonych na paszę" wyklucza uwzględnienie powierzchni, na której rolnik deklarował w 2006r. uprawę "mieszanki traw z motylkowatymi drobnonasiennymi

na gruntach ornych". Niezasadna jest w szczególności argumentacja,

że rozporządzenie z dnia 13 marca 2007r. w pierwotnym brzmieniu w ogóle nie zawierało możliwości uwzględnienia uprawianych w 2006r. roślin na gruntach ornych. Złożony wniosek należało rozpatrywać według stanu faktycznego i prawnego na dzień 31 maja 2007r. (vide art. 7 ust 1 zdanie pierwsze ustawy i §2 rozporządzenia zmieniającego z dnia 11 kwietnia 2007r.).

Błędna też jest zastosowana metoda wykładni. Skoro bowiem normodawca

w §4 ust 1 pkt 2 i ust 2 rozporządzenia "odsyła" do uprawnień przysługujących rolnikowi w roku 2006 to celowym jest raczej porównanie powyższych unormowań

z obowiązującymi w 2006r., a nie z §1 ust 1 pkt 13 rozporządzenia. Trzeba zatem zauważyć, że w treści §1 ust 1 pkt 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 marca 2006r. w sprawie roślin objętych płatnościami uzupełniającymi w 2006r.

(Dz. U. nr 42 poz. 280) wprost wskazano, że rośliny przeznaczone na paszę to rośliny uprawiane:

a) na łąkach i pastwiskach

b) na gruntach ornych: trawy, rośliny motylkowate drobnonasienne, rośliny strączkowe pastewne, rośliny okopowe pastewne z wyłączeniem ziemniaków pastewnych.

Według ust 2 §1- płatność przysługiwała również, gdy takie rośliny jak: trawy, motylkowate drobnonasienne, strączkowe pastewne- uprawiane były w formie mieszanek.

Nie można zatem przyjąć, jak to wywiodły organy Agencji, że kwalifikująca

się do przyznania "płatności zwierzęcej" w 2007r. powierzchnia gruntów to tylko ta, którą wskazano we wniosku o płatność na 2006r. jako łąki i pastwiska. Niezgodnie z danymi wynikającymi z tego wniosku w zaskarżonej decyzji stwierdzono, że beneficjent

w 2006r. otrzymał płatności do powierzchni użytków zielonych i traw na gruntach ornych tylko w odniesieniu do 4,34 ha. Stanowisko organów jest tym bardziej nieprawidłowe, że ze znajdującej się w aktach dokumentacji z przeprowadzonej kontroli wynika, że w czasie kontroli potwierdzono prawidłowość deklarowania w 2007r. wszystkich działek do PZ. W formularzu z wywiadu terenowego (podpisanym dnia

18 września 2007r.) wskazano- jako rodzaj użytku- trawę. To samo potwierdza dokumentacja fotograficzna. Nie zakwestionowano też twierdzenia skarżącego, że cała powierzchnia tj. 57,23 ha wypełniła pojęcie "trwałych użytków zielonych" z uwagi

na to, że wykazywane wcześniej uprawy mieszanki traw z motylkowatymi na gruntach ornych zostały zasiane jeszcze przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej.

Ponadto zauważyć należy, że organy zastosowały zmniejszenie płatności o 3 %

z uwagi na nieprzestrzeganie utrzymywania gruntów zgodnie z normami działki oznaczonej jako A, przyjmując kryterium właściwe dla łąki- brak skoszenia trawy.

W decyzji organu II instancji działkę tę wskazano jako zajętą w 2006 pod uprawę mieszanki traw z motylkowatymi drobnonasiennymi na gruntach ornych, zatem

nie dającą w ocenie organu, prawa do PZ.

Reasumując Sąd stwierdza, że organy obu instancji naruszyły prawo materialne przez błędną wykładnię §1 ust 1 pkt 2 i ust 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007r. w sprawie rodzaju roślin objętych płatnością uzupełniającą... oraz przepisy kpa w związku z art. 3 ustawy o płatnościach... przez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i nieprzystające do stanu faktycznego uzasadnienie decyzji. Skoro z akt wynika, że w czasie kontroli

w 2007r. potwierdzono, że na wszystkich deklarowanych gruntach, a więc zarówno

na łąkach, pastwiskach jak i na gruntach ornych jest trawa to wręcz rażąco sprzeczna

z tym ustaleniem jest odmowa przyznania płatności zwierzęcej, z powołaniem się

na przepis, w którym mowa jest o gruntach ornych zajętych pod uprawę traw, do których rolnik otrzymał płatności uzupełniające w poprzednim roku.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit a i c ppsa orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 i 205§1 ppsa