Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2131/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 127 par 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 39 ust 5
journal: Dz.U. 2013 poz 594
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity.
article: art 87
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska, Sędziowie sędzia WSA Paweł Groński, sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2015 r. sprawy ze skarg Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w G. i Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji - oddala skargi -


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej: SKO w W., Kolegium) znak: [...] z [...] sierpnia 2014 r. wydana na podstawie art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1) ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2013, poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.), art. 39 ust. 5 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. 2013, poz. 594, ze zm.) oraz art. 1 i 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. 2001, Nr 79, poz. 856, ze zm.), po rozpatrzeniu odwołań Stowarzyszenia "[...]", Burmistrza [...], Koła "[...]", [...], Stowarzyszenia "[...]" oraz Stowarzyszenia [...], reprezentowanego przez adw. M.K., od decyzji Prezydenta Miasta O. (dalej: organ I instancji) nr [...] z [...] maja 2014 r., zmieniającej własną decyzję ostateczną nr [...] z [...] czerwca 2012 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków w O., na działkach o nr ew. [...] z obr. [...] oraz na działkach o nr ew. [...] z obr. [...], zmienioną własną decyzją ostateczną nr [...] z [...] grudnia 2013 r.

W decyzji z [...] sierpnia 2014 r. SKO w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1) k.p.a. w zw. z art. 87 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. 2013, poz. 1235 ze zm., dalej: u.u.i.ś.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Stan sprawy przestawiał się następująco:

W decyzji nr [...] z [...] czerwca 2012 r. Prezydent O. ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków w O., na działkach o nr ew. [...] z obr. [...] oraz na działkach o nr ew. [...] z obr. [...].

W decyzji nr [...] z [...] grudnia 2013 r. Prezydent Miasta O. zmienił powyższą decyzję w ten sposób, że działkę o nr ew. [...] z obr, [...]zastąpił działką o nr ew. [...] z tego samego obrębu, działkę zaś [...] z tego obrębu - działkami o nr ew. [...] z tego obrębu.

We wniosku z [...] czerwca 2013 r. [...] Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. wystąpiło do Prezydenta Miasta O. o zmianę - w trybie przewidzianym przez art. 87 u.u.i.ś. - decyzji nr [...] z [...] czerwca 2012 r. Planowane zmiany miałyby obejmować:

- przebudowę istniejących komór denitryfikacji na zbiornik retencyjny (pow. 1430 m2), zamiast budowy zbiornika retencyjnego, ze względu na "uszczegółowienie na etapie projektowania oraz optymalizację lokalizacji zbiornika względem innych obiektów powiązanych technologicznie (pow. o ok. 80%)",

- budowę nowego bloku biologicznego o łącznej kubaturze 18 000 m3 i powierzchni 3 600 m2 zamiast rozbudowy kubatury bloku biologicznego, polegającej na dobudowaniu komór nitryfikacji, zmianie sposobu napowietrzania komór (łączna kubatura bloku 14 000 m3, pow. 3 250 m2), ze względu na "uszczegółowienie na etapie projektowania oraz optymalizacji lokalizacji i rozwiązań technologicznych (zwiększenie powierzchni o ok. 11%)",

- nieplanowaną wcześniej wymianę wyposażenia osadników wstępnych ("uszczegółowienie na etapie projektowania oraz duża awaryjność istniejących urządzeń, dostosowanie do wymagań określonych w siwz"),

- nieplanowaną wcześniej wymianę wyposażenia istniejących osadników wtórnych i systemu doprowadzenia/odprowadzenia ścieków wszystkich osadników wtórnych ("uszczegółowienie na etapie projektowania oraz duża awaryjność istniejących urządzeń"),

- budowę zbiornika osadu przefermentowanego - zamiennie za zbiornik osadu nadmiernego ("uszczegółowienie na etapie projektowania; zmniejszenie pow. ze 113 do 57 m²"),

- nieplanowaną wcześniej hermetyzację zagęszczaczy grawitacyjnych osadu wstępnego ("uszczegółowienie na etapie projektowania; zmniejszenie uciążliwości zapachowej, oczyszczanie zanieczyszczonego powietrza na biofiltrze"),

- nieplanowaną wcześniej "przebudowę węzła kotłowni i sieci c.o. ("duża awaryjność istniejącej instalacji oraz poprawienie warunków współpracy kotłów i agregatów kogeneracyjnych, zwiększenie możliwości korzystania ze źródeł energii odnawialnej"),

- zmianę lokalizacji obiektów instalacji biogazu - zbiornika biogazu, węzła rozdzielczego, odsiarczalni i pochodni ("duża awaryjność systemu"),

- wymianę pomp dawkujących koagulant ("automatyzacja dawkowania koagulantu").

Wnioskodawca podkreślił, że planowane zmiany nie spowodują zmiany rodzaju, skali i usytuowania przedsięwzięcia, zmiany powierzchni zajmowanej nieruchomości, w dotychczasowym sposobie ich wykorzystywania i pokryciu nieruchomości szatą roślinną, zmiany rodzaju technologii, zwiększenia przewidywanej ilości wykorzystywanej wody, surowców, materiałów, paliw oraz energii, zmiany w rozwiązaniach chroniących środowisko, zmiany w rodzajach i przewidywanej ilości wprowadzonych do środowiska substancji lub energii przy zastosowaniu rozwiązań chroniących środowisko, zmiany w możliwym transgranicznym oddziaływaniu na środowisko, zmiany w stosunku do obszarów podlegających ochronie na podstawie ustawy o ochronie przyrody, znajdujących się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, zwiększenia emisji hałasu i substancji do powietrza oraz powstawania odpadów i ścieków oraz zanieczyszczania wód gruntowych, powierzchniowych i gleby,

Zdaniem wnioskodawcy, planowana modernizacja oczyszczalni ścieków nie będzie miała wpływu na emisję substancji złowonnych (odorantów), ani na emisję zanieczyszczeń mikrobiologicznych. W obu tych obszarach możliwa jest nawet dalsza poprawa sytuacji (hermetyzacja zagęszczaczy). Nie zmieni się również emisja ze stacjonarnych źródeł energetycznego spalania paliw, w których jest spalany biogaz czy gaz ziemny, nie będzie także oddziaływała ponadnormatywnie na środowisko akustyczne, tzn. nie będzie powodowała przekroczeń dopuszczalnych norm na terenach akustycznie chronionych.

W decyzji nr [...] z [...] maja 2014 r. Prezydent Miasta O. ponownie zmienił własną decyzję ostateczną nr [...] z [...] czerwca 2012 n, w ten sposób, że wyszczególnionym punktom rzeczonej decyzji ostatecznej nadał nowe brzmienie.

Odwołania od ostatniej z wymienionych decyzji złożyły: Stowarzyszenie "[...]", Burmistrz [...], Koło "[...]" , Stowarzyszenie "[...]" oraz Stowarzyszenie [...], reprezentowane przez adw. M.K..

Stowarzyszenie "[...]" przywołało "konflikt z mieszkańcami terenów zabudowy mieszkaniowej w pobliżu oczyszczalni (...), jak również mieszkańców O., w wyniku przekształcenia miasta zielonych sosen w zagłębie ściekowe-śmieciowe".

Burmistrz K. podniósł, iż trzy z czterech gmin z aglomeracji otwockiej planują w najbliższym czasie zrealizować własne oczyszczalnie ścieków, czego skutkiem będzie zaprzestanie korzystania przez te gminy z rozbudowywanej oczyszczalni w Otwocku "w perspektywie najbliższych lat" a co za tym idzie - "liczba obsługiwanych przez OPWiK RLM ulegnie znacznemu zmniejszeniu. W tej sytuacji rozbudowa oczyszczalni otwockiej do wielkości przekraczającej 200 000 RLM nie znajduje uzasadnienia, ani ekonomicznego, ani przez wzgląd na ochronę środowiska".

Koło "[...]" wskazało, że: "projekt Zmiany Studium (...) nie przewiduje takiego wzrostu mieszkańców i potrzeb

oczyszczania ścieków", "polityka spółki z o.o. OPWIK budzi opór sąsiednich gmin, które pragną wyłączyć się z otwockiego systemu [oraz] zastrzeżenia radnych O., gdyż to ważne przedsięwzięcie wymyka się spod kontroli społecznej", "planowana rozbudowa nie znajduje żadnego uzasadnienia w polityce regionalnej; nie wynika w żadnym stopniu z aktualizacji Planu Zagospodarowania Przestrzennego Woj. [...]".

Stowarzyszenie "[...]" podniosło, iż zaskarżona decyzja:

- "nie zawiera podstawy prawnej do jej wydania w zakresie odnoszącym się do właściwości rzeczowej do jej wydania, określonego w art. 75 ust. 1 pkt 1), pkt 2), pkt 3), pkt 4) ustawy",

- "została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, o której mowa w art. 19 i art. 20, art. 156 § 1 pkt 1) k.p.a., (...); właściwym organem do wydania przedmiotowej decyzji w myśl art. 75 ust. 1 pkt ) ustawy (...) w związku z § 2 ust. 1 pkt 40) rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (...) jest Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska",

- "została wydana w oparciu o opinię niewłaściwego organu do jej wydania; właściwym organem do wydania opinii dot. oceny oddziaływania inwestycji na środowisko zgodnie z art. 78 ust. 1 pkt 1) ppkt a w związku z § 2 ust. 1 pkt 40) rozporządzenia rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (...) jest Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny",

- "została wydana z naruszeniem art. 80 ust. 2 ustawy (...) w zakresie nie stwierdzenia zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego",

- "została wydana z naruszeniem art. 82 ust. 1 pkt 1) ppkt b, ppkt c, ppkt d, pkt 2 ppkt a, ppkt b, art. 85 ust. 2 pkt 1) ppkt a, ppkt b - poprzez nie określenie w sposób wystarczający koniecznych warunków, wymogów oraz nie zamieszczeniu wymaganych informacji, uzupełnień i niezbędnych danych w odniesieniu do podstawowych zagadnień budzących społeczne niepokoje i kontrowersje jak: braku oznaczenia granic stref ochronnych ujęć wody oraz obszarów ochronnych zbiorników wód śródlądowych, nie zamieszczeniu wyraźnej mapy obejmującej tereny ujęć wody i stacji uzdatniania wody oraz najbliższej zabudowy mieszkaniowej, braku szczegółowej analizy wpływu przedsięwzięcia na ujęcia wody położonej w okolicach oczyszczalni, braku dostatecznej analizy wpływu przedsięwzięcia na stan wód rz. Jagodzianki i brak aktualnych danych dot. tego cieku, brak analizy sytuacji długotrwałego zamknięcia śluzy zabezpieczającej przed "cofką" z [...] przy wysokich stanach wód w tym wpływu ścieków w stan rzeki i na tereny sąsiednie w sytuacji długotrwałego zamknięcia odpływu [...], braku analizy możliwości retencyjnych zalewu względem planowanej ilości odprowadzanych ścieków, braku analizy możliwości wtórnego zanieczyszczania ścieków w zalewie rz. [...] w przypadku braku odpływu czy też rozbudowy inwestycji w strefie depresyjnej w stosunku do poziomu rzeki [...] i możliwości jej zalewania w czasie jej wysokich stanów (opadów deszczu, śniegu i powodzi)",

"w podstawie prawnej jej wydania oraz w uzasadnieniu nie odnosi się do budowy projektowanej instalacji do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych, w tym składowania odpadów niebezpiecznych oraz miejsca retencji powierzchniowej odpadów niebezpiecznych o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 41) rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (...) zaliczonych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; o tym, że taka instalacja jest projektowana to wynika z akt sprawy",

- "narusza art. 33 ust. 1 pkt 1), pkt 4), pkt 9), art. 39 ust. 1 pkt 1), pkt 5), art. 43 ustawy (...) [z powodu] braku konsultacji społecznych i dostatecznego wyjaśnienia powodu i celu, dla których przedmiotowa inwestycja powstaje",

- "narusza wymogi przestrzegania prawa, o których mowa m. innymi w art. 6, art. 7, art. 10 § 1 k.p.a. (...) w związku z lekceważeniem mieszkańców i próbą arbitralnego narzucenia woli wbrew mieszkańcom".

Stowarzyszenie [...], reprezentowane przez adw. M. K., zarzuciło zaskarżonej decyzji naruszenie:

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. "poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący i kompletny całego materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego, które skutkowało nieuwzględnieniem przez organ administracyjny charakteru przedsięwzięcia, dla którego została wydana w niniejszej sprawie decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, polegającego nie tylko na rozbudowie, ale również na przebudowie istniejącej oczyszczalni ścieków w O. (...); zmiana pkt II decyzji środowiskowej poprzez wprowadzenie nowego brzmienia poszczególnych punktów, jak również dodanie punktów od 24 do 31 spowodowała, iż obecnie warunki te (określone w pkt II) zdają się dotyczyć budowy nowej oczyszczalni ścieków, co stanowi zaprzeczenie dla przyjętego rodzaju przedsięwzięcia, polegającego na przebudowie istniejącej oczyszczalni ścieków w O.; w konsekwencji, rzeczona zmiana nie uwzględnia z punktu widzenia środowiskowych uwarunkowań okoliczności, iż przebudowa i rozbudowa oczyszczalni w O. prowadzona będzie obok ciągłego procesu, obejmującego bieżące oczyszczanie ścieków na danym terenie",

- art. 80 oraz art. 8 k.p.a. "poprzez niedokonanie oceny całokształtu materiału dowodowego, co skutkowało nieuwzględnieniem tego, że przy okazji dotychczasowych zmian w zakresie m.in. uszczuplenia obszaru, na którym ma być realizowane przedsięwzięcie (decyzja nr [...] z [...] grudnia 2013 r.), podpisywania umów z prywatną firmą na sprzedaż odpadów, gruntownej zmiany uwarunkowań środowiskowych za pośrednictwem zaskarżonej decyzji dochodzi do zmiany charakteru przedsięwzięcia, realizowanego w ramach środków unijnych, tj. z inwestycji nastawionej na cele społeczne na inwestycję o charakterze przemysłowym (przewidzianą przede wszystkim na komercyjne osiąganie zysku), co tym samym podważa zasadę zaufania uczestników postępowania (jak również lokalnej społeczności) do organów władzy publicznej (...); organ (...) nie uwzględnił przy wydawaniu zaskarżonej decyzji zmieniającej, iż na sąsiadujących działkach (o nr ew. [...] oraz nr ew. [...]) przedsięwzięcie, polegające na instalacji do przetwarzania frakcji energetycznej odpadów komunalnych oraz osadów ze ścieków komunalnych na energię elektryczną i cieplną realizuje prywatny podmiot – [...] Sp. z o.o. oraz nie rozważył wynikających z tego tytułu potencjalnych skutków dla realizacji przedsięwzięcia, objętego decyzją środowiskową nr [...] z 4 czerwca 2012 r.; ponadto, należałoby w tym miejscu powziąć wątpliwość czy wyżej wskazane przedsięwzięcia (pozostające ze sobą w związku) nie są ze sobą także powiązane technologicznie, co w świetle definicji "przedsięwzięcia", określonej w art. 3 ust. 1 pkt 13) ustawy rodziłoby konieczność traktowania ich jako jednego przedsięwzięcia",

- art. 80 ust. 1 pkt 1) ustawy "poprzez wprowadzenie do zaskarżonej decyzji postanowień sprzecznych z warunkami realizacji rzeczonego przedsięwzięcia, ustalonymi z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w dniu [...] lutego 2014 r. (,..), m.in. w zakresie usuwania osadów ściekowych",

- art. 85 ustawy "poprzez niewskazanie w zaskarżonej decyzji przyczyn, uzasadniającej rozbudowę istniejącej oczyszczalni ścieków w O. do wskaźników, które zostały wskazane w zaskarżonej decyzji",

- art. 87 ustawy w zw. z art. 155 k.p.a, "poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie, tj. błędne przyjęcie (.,.), iż rodzaj zmian, postulowanych przez stronę postępowania administracyjnego – [...] Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzibą w O., jak również charakter przedsięwzięcia, którego dotyczy niniejsze postępowanie (...) nie wymagają wydania nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach".

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO w W. zwróciło uwagę, że niniejsze postępowanie nie dotyczy, ani kwestii budowy nowej oczyszczalni ścieków dla Miasta O., nie dotyczy również ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie takiej oczyszczalni, lecz sprowadza się do dokonania zmian w wydanej już, ostatecznej decyzji ustalającej takie środowiskowe uwarunkowania w trybie i na zasadach przewidzianych w art. 87 u.u.i.ś. Kolegium w uzasadnieniu wskazało jakie zagadnienia wykraczają poza granice niniejszego postępowania.

Zdaniem Kolegium, brak jest podstaw do uznania, że określone we wniosku z [...] czerwca 2013 r. zmiany, które miałyby zostać wprowadzone do decyzji nr [...] z [...] czerwca 2012 r. nie są dopuszczalne. Kolegium nie dopatrzyło się również uchybień w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji, skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. SKO w W. odniosło się także do zarzutów podniesionych w odwołaniach.

Na decyzję Kolegium zostały wniesione dwie skargi przez: Stowarzyszenie "[...]" oraz Stowarzyszenie [...].

Stowarzyszenie "[...]" w piśmie z [...] września 2014 r. zaskarżonej decyzji Kolegium zarzuciło naruszenie art. 87 u.u.i.ś. oraz art. 156 § 1 pkt 3) k.p.a. W skardze przedstawiono obszerne uzasadnienie zawierające wskazanie argumentów na poparcie tez stawianych przez Stowarzyszenie "[...]" w toku niniejszego postępowania.

Stowarzyszenie [...] w piśmie z [...] października 2014 r. zaskarżonej decyzji zarzuciło:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

- art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w sposób kompletny i wyczerpujący całego materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego, polegające w szczególności na pominięciu oraz nieustosunkowaniu się w zaskarżonej decyzji do dokumentu, dołączonego do odwołania z [...] czerwca 2014 r., obejmującego stanowisko Regionalnej Komisji ds. Ocen Oddziaływania na środowisko z [...] kwietnia 2014 r., co skutkowało nieuwzględnieniem przez organ administracyjny charakteru przedsięwzięcia, dla którego została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, jak również pominięciem przez organ okoliczności, towarzyszących jego realizacji, które podważają zaufanie uczestników postępowania (w tym społeczności lokalnej z uwagi na szczególny charakter postępowania, prowadzonego w trybie przepisów u.u.i.ś. do organów władzy publicznej,

- art. 155 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 i 4 k.p.a. w zakresie, w jakim uzasadnienie

zaskarżonej decyzji (jak również uzasadnienie decyzji ją poprzedzającej) nie

wyjaśnia i nie precyzuje, ani tym bardziej nie wskazuje wprost istnienia

w niniejszej sprawie "interesu społecznego lub słusznego interesu strony",

które ewentualnie mogłyby w świetle powszechnie obowiązujących

przepisów prawa przemawiać za zmianą ostatecznej decyzji środowiskowej

nr [...] z [...] czerwca 2012 r., co skutkowało utrzymaniem przez

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzji Prezydenta

miasta O. nr [...] z [...] maja 2014 r. pomimo niewyjaśnienia

w toku postępowania administracyjnego ustawowych przesłanek,

określonych w przepisie art. 155 k.p.a., znajdującym zastosowanie na

podstawie art. 87 u.u.i.ś.,

- art. 8 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a. w zakresie, w jakim zaskarżona decyzja uzasadniając nieuwzględnienie zarzutów, sformułowanych w odwołaniu z [...] czerwca 2014 r. ogranicza się wyłącznie do posługiwania się sformułowaniami: "za mało zrozumiały uznać należy", "za całkowicie niezrozumiały uznać należy", a nie wyjaśnia przy tym, w sposób jednoznaczny i jasny, jaki był tok myślowy organu administracyjnego II instancji, który doprowadził do powyższych wniosków i sformułowań, co stanowi przejaw naruszenia zasad, określających wymogi prawidłowego formułowania przez organ uzasadnienia aktu administracyjnego, jak również zasady zaufania obywateli do władzy publicznej, określonej w art. 8 k.p.a. poprzez brak merytorycznego wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzonej bezzasadności zarzutów odwoławczych, sformułowanych przez stronę odwołującą się oraz posługiwanie się sformułowaniami ogólnikowymi, niejednoznacznymi.

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 87 u.u.i.ś. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie w

niniejszej sprawie, tj. błędne przyjęcie przez organ administracyjny, iż rodzaj zmian,

postulowanych przez stronę postępowania administracyjnego – [...] Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzibą w O., jak również charakter przedsięwzięcia, którego dotyczyło postępowanie administracyjne nie wymagają wydania nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W skardze przedstawiono obszerne uzasadnienie zawierające wskazanie argumentów na poparcie tez stawianych przez Stowarzyszenie [...].

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 24 marca 2014 r. Stowarzyszenie "[...]" złożyło pismo procesowe w sprawie skargi Stowarzyszenia na decyzję SKO w W. z [...] sierpnia 2014 r. W piśmie Stowarzyszenia "[...]" strona skarżąca odniosła się do odpowiedzi na skargę i przedstawiła obszerne uzasadnienie swojego stanowiska w sprawie. Do pisma procesowego dołączono załączniki obejmujące:

1) Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, styczeń 2012 r. - wyciąg: str. 1,2,3,4, 11, 28, 29, plan sytuacyjny rozbudowy i przebudowy oczyszczalni.

2) Odpowiedź OPWIK z [...] marca 2012 r. do RDOŚ: uzupełnienie danych do Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko ze stycznia 2012 r. - odpowiedź str. 1-14, plan sytuacyjny rozbudowy i przebudowy oczyszczalni.

3) Odpowiedź OPWIK z [...] kwietnia 2012 r. do RDOŚ: uzupełnienie danych do Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko ze stycznia 2012 r. - wyciąg: str. 1-3.

4) Uzgodnienie RDOŚ z [...] kwietnia 2012 r. (Postanowienie znak [...]).

5) Specyfikację istotnych warunków zamówienia na wykonanie koncepcji rozbudowy oczyszczalni ścieków w O., przetarg z [...] kwietnia 2011 r., nr sprawy [...] - wyciąg: str. 1, 2 SIWZ, załącznik nr 4 do Specyfikacji technicznej oraz ogłoszenie o udzieleniu zamówienia.

6) Wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń kanalizacyjnych będących w posiadaniu OPWiK na lata 2011-2015 - uchwała Rady Miasta O. nr [...] grudnia 2011 r.

7) Zmianę Wieloletniego planu rozwoju urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych będących w posiadaniu OPWiK, w zakresie rozbudowy i przebudowy oczyszczalni - uchwała Rady Miasta O.nr [...] z [...] maja 2012 r.

8) Decyzję Prezydenta Miasta O. nr [...] z [...] czerwca 2012 r.

9) Decyzję Prezydenta Miasta O.nr[...] z [...] sierpnia 2012 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji budowlanej polegającej na przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków w O..

10) Specyfikację istotnych warunków zamówienia na "Opracowanie dokumentacji projektowo kosztorysowej na przebudowę i rozbudowę oczyszczalni ścieków w O. wraz z uzyskaniem pozwoleń na budowę, zgodnie z załącznikiem 1 do SIWZ", przetarg z [...] listopada 2012 r., nr sprawy [...] - wyciąg: str. L SIWZ oraz unieważnienie przetargu.

11) Załącznik nr 1 do SIWZ, Specyfikacja techniczna: Opracowanie dokumentacji projektowo kosztorysowej na przebudowę i rozbudowę oczyszczalni ścieków w O. wraz z uzyskaniem pozwoleń na budowę - wyciąg str. 1-5,57- 59, 68.

12) Specyfikację istotnych warunków zamówienia na "Opracowanie dokumentacji projektowo kosztorysowej na przebudowę i rozbudowę oczyszczalni ścieków w O. wraz z uzyskaniem pozwoleń na budowę, zgodnie z załącznikiem 1 do

13) SIWZ, przetarg z [...] stycznia 2013 r., nr sprawy [...] NS - wyciąg: str. 1 -6 SIWZ oraz ogłoszenie o udzieleniu zamówienia.

14) Załącznik nr 1 do SIWZ, Specyfikacja techniczna: Opracowanie dokumentacji projektowo kosztorysowej na przebudowę i rozbudowę oczyszczalni ścieków w O. wraz z uzyskaniem pozwoleń na budowę - wyciąg str. 1 - 5, 67 - 68, 30, 72

15) Uchwałę nr [...] Sejmiku Województwa [...] z [...] kwietnia 2013 r.

16) Zezwolenie na prowadzenie działalności przez OPWiK nr [...] z [...] marca 2008 r.

17) Uzgodnienie RDOŚ z [...] lutego 2014 r. (Postanowienie znak WOOŚ-[...]).

18) 7 odpisów pisma procesowego.

W odpowiedziach na skargi organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skarg.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn.: Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1) lit. a-c, p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2) p.p.s.a.).

W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, że skargi nie są zasadne, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Odnosząc się do zarzutów skarg należy stwierdzić co następuje:

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest, zgodnie z art. 72 ust. 1 u.u.i.ś., aktem administracyjnym ustalającym środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Ustalenie tychże uwarunkowań powinno być w konsekwencji podstawowym elementem jej treści. Ustalenie uwarunkowań powinno nastąpić w trakcie postępowania zmierzającego do wydania tejże decyzji, przy czym szczególnym elementem takiego postępowania, w sytuacjach określonych ustawą, może być procedura indywidualnej podstawowej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Przeprowadzenie takiej procedury daje zestaw prawnie określonych informacji, uzyskanych w szczególnym, sformalizowanym trybie, służących ustaleniu treści decyzji. Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (dalej: decyzji środowiskowej) jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wszystkich – w obu ich kategoriach, przed uzyskaniem tzw. decyzji realizacyjnej, wskazanej w art. 72 ust. 1 u.u.i.ś. Lista decyzji realizacyjnych ma charakter zamknięty, obejmuje kilkanaście ich rodzajów, wśród nich decyzje wydawane na podstawie przepisów ustawy – Prawo budowlane (w tym pozwolenie na budowę czy decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego).

Trafnie zatem podnosi organ II instancji podkreślając, że niniejsze postępowanie nie dotyczy ani kwestii budowy nowej oczyszczalni ścieków dla Miasta O., nie dotyczy również ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie takiej oczyszczalni, lecz sprowadza się do dokonania zmian w wydanej już, ostatecznej decyzji ustalającej takie środowiskowe uwarunkowania, w trybie i na zasadach przewidzianych w art. 87 u.u.i.ś.

Granice tego postępowania wyznaczone zostały na podstawie wniosku inwestora z [...] czerwca 2013 r. i znalazły potwierdzenie w treści decyzji Prezydenta Miasta O. nr [...] z [...] maja 2014 r. Postępowanie w sprawie wydania decyzji środowiskowej wszczynane jest przez złożenie wniosku, decyzja bowiem co do zasady jest wydawana tylko w takim trybie. Jedynym wyjątkiem jest przedsięwzięcie, dla którego wymagana jest decyzja o zatwierdzeniu projektu scalenia lub wymiany gruntów.

Jedynie wnioskodawca jest także uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o zmianę wydanej decyzji środowiskowej. Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca nie wypowiedział się na temat tego na jakim etapie procesu inwestycyjnego może nastąpić zmiana decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W skardze Stowarzyszenia "[...]" oraz w piśmie procesowym strony skarżącej z [...] marca 2015 r. podniesiono szereg zarzutów, które wykraczają poza granice postępowania w sprawie zmiany decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania.

W piśmie procesowym z [...] marca 2014 r. Stowarzyszenie "[...]" wskazuje m.in. na powody unieważnienia przetargu na "Opracowanie dokumentacji projektowo kosztorysowej na przebudowę i rozbudowę oczyszczalni ścieków w O. wraz z uzyskaniem pozwoleń na budowę". Według strony skarżącej, planowana inwestycja nie ma uzasadnienia ekonomicznego, a Prezydent Miasta O. posiadając aktualny Wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń oraz uchwałę Sejmiku Województwa [...] nr [...] z [...] maja 2014 r. zmieniającą decyzję nr [...] z [...] czerwca 2012 r. nie stwierdził czy za zmianą tą przemawiają: słuszny interes strony i interes społeczny.

Odnosząc się do tego zarzutu, należy stwierdzić, że organ II instancji wyjaśnił w zaskarżonej decyzji, jaki interes społeczny przemawiał za tym aby zmienić decyzję [...] z [...] czerwca 2012 r.

Odnosząc się do zarzutu Stowarzyszenia "[...]" dotyczącego naruszenia art. 87 u.u.i.ś. należy stwierdzić, że zgodnie z art. 87 u.u.i.ś., przepisy niniejszego działu oraz działu VI stosuje się odpowiednio w przypadku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przepis art. 155 k.p.a stosuje się odpowiednio. Słowo "odpowiedni" oznacza odpowiadający celowi, przeznaczeniu, spełniający wymagane warunki, stosowany dla kogoś, nadający się do czegoś, właściwy należyty. Zatem przewidziane w art. 87 u.u.i.ś., stosowanie art. 155 k.p.a. powinno być odpowiednie do okoliczności zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W literaturze szeroko analizowane jest zagadnienie odpowiedniego stosowania prawa (zob. J. Wróblewski, Przepisy odsyłające, Zeszyty Naukowe UŁ 1964/35, s. 9-10; E. Smoktunowicz, Analogia w prawie administracyjnym, Warszawa 1970, s. 81-83) Zdaniem J. Nowackiego, pierwsza grupa przypadków odpowiedniego stosowania obejmuje sytuacje, gdy przepis stosowany jest bez żadnych zmian. Przepis jest źródłem normy kierowanej do dwóch zakresów odniesienia. Pierwszy reguluje instytucję prawną, z którą przepis odesłania jest bezpośrednio związany. Treść normy funkcjonującej w pierwszym zakresie odesłania można ustalić wprost z jej brzmienia i wprowadzić do uzupełnianej tą drogą regulacji. Do drugiej grupy należą przypadki, gdy przepisy, które mają być stosowane odpowiednio, będą stosowane z pewnymi zmianami. Przeniesienie normy poza macierzysty zakres zastosowania odbywa się z założeniem jej dostosowania do drugiego zakresu odesłania. Przy ustaleniu sposobu dostosowania, niezbędne staje się wykorzystanie wykładni, co przesądza o wyborze elementów regulacji objętych odesłaniem. Ich zastosowanie bowiem wymaga modyfikacji, gdy są bezprzedmiotowe lub sprzeczne z przepisami już normującymi te stosunki, do których następuje odesłanie. Do grupy trzeciej należy zaliczyć przepisy, które w ogóle nie mogą być i nie bywają stosowane do drugiego zakresu odniesienia ze względu na ich bezprzedmiotowość bądź na ich sprzeczność z przepisami ustanowionymi dla tych stosunków, do których miałyby one być stosowane odpowiednio. (zob. J. Nowacki, "Odpowiednie" stosowanie przepisów prawa, PiP 1964/3, s. 370.).

Wyraz «odpowiednio» użyty w art. 87 u.u.i.ś. należy interpretować w ten sposób, że odpowiednie stosowanie art. 155 k.p.a. musi przede wszystkim uwzględniać cel przepisów u.u.i.ś. W regulacji tej wprowadzono pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w k.p.a. Konstrukcja normatywna zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie art. 87 u.u.i.ś. zmierza do uzyskania efektu szybkości postępowania, idącego dalej niż to umożliwia realizacja przepisów k.p.a.

"Odpowiednie" stosowanie przepisów art. 155 k.p.a. nie może prowadzić do ograniczenia uprawnień wnioskodawcy w przedmiocie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Odpowiednie stosowanie niektórych przepisów polega na tym, że niektóre z nich stosowane są wprost, inne ulegają modyfikacji, a jeszcze inne w ogóle nie mogą być stosowane.

Ocena zakresu odpowiedniego stosowania przepisu powinna uwzględniać systematykę i cele regulacji, w obrębie której dany przepis ma być odpowiednio stosowany. Cele norm prawnych regulujących zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach są ściśle powiązane z celami ochrony zasobów środowiska uregulowanych w tytule II ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2013, poz. 1232 ze zm., dalej: p.o.ś.). Organ II instancji wykazał, że zmiany decyzji środowiskowej mają charakter proekologiczny i są zgodne z celami ochrony środowiska. Dokonując wykładni art. 87 u.u.i.ś. należy pamiętać, że istotą decyzji środowiskowej jest ocena oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko. Jest to decyzja niezależna od innych pozwoleń środowiskowych np. pozwoleń emisyjnych, pozwoleń i zezwoleń z zakresu gospodarki odpadami oraz gospodarki wodnej i gospodarki ściekami. Zakres zmian w decyzji środowiskowej determinowany jest zatem jej przedmiotem. Zgodnie z art. 71 u.u.i.ś. decyzja środowiskowa określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, nie dotyczy zaś uwarunkowań gospodarczych, społecznych i powiązanych ze sprawiedliwością społeczną. Działalność podmiotu korzystającego ze środowiska powinna być prowadzona w taki sposób, aby ustalone wymagania jakościowe były dotrzymane. Prawne obowiązki wynikające z ochrony przed zanieczyszczeniem adresowane są głównie do podmiotów zarządzających poszczególnymi źródłami emisji.

Treść art. 87 u.u.i.ś. określa przede wszystkim procesową podstawę zmiany rozstrzygnięcia w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań. Może to nastąpić na podstawie art. 155 k.p.a. (zmiana decyzji za zgodą strony) zob. G. Dobrowolski, Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, Toruń 2011, s. 292-293). Z art. 87 wynika zasada, według której zgodę na zmianę decyzji wyraża wyłącznie strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub podmiot, na którego została przeniesiona decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach.

Nie jest zatem zasadny zarzut Stowarzyszenia "[...]" według, którego dwukrotne zastosowanie trybu z art. 155 k.p.a., do tej samej decyzji z [...] czerwca 2012 r., nr [...] przy zachowaniu tożsamego wniosku, świadczy o tym, że w sposób niedopuszczalny dwukrotnie w trybie nadzwyczajnym dokonano zmiany decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. Zdaniem Sądu, nie doszło w tym zakresie do rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Rażące naruszenie prawa ma miejsce wtedy, gdy w stanie prawnym nie budzącym wątpliwości co do jego rozumienia wydaje się decyzję, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negacje całości lub części obowiązujących przepisów. Treść decyzji można określić jako przeciwstawiająca się tym przepisom, na podstawie których została ona wydana.

W ocenie Sądu, istnieją podstawy do uznania, że określone we wniosku z [...] czerwca 2013 r. zmiany, które miałyby zostać wprowadzone do decyzji nr [...] z [...] czerwca 2012 r., a które sprowadzały się do korekt wynikających ze zmian w opracowywanym projekcie budowlanym mają na celu zmniejszenie możliwych uciążliwości związanych z eksploatacją oczyszczalni po zrealizowaniu planowanej przebudowy i rozbudowy i są zgodne z celem u.u.i.ś., regulującej m.in. instytucję prawną ocen oddziaływania na środowisko, której podstawowym instrumentem prawnym jest decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie można zatem uznać za sprzeczną z celem tej ustawy sytuację, w której zmienia się decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach w celu zmniejszenia oddziaływania danej instalacji na środowisko. Za zmniejszeniem oddziaływania danej instalacji na środowisko przemawia przede wszystkim interes społeczny.

Zmiany polegające na: wymianie wyposażenia osadników wstępnych oraz istniejących osadników wtórnych i systemu doprowadzania/odprowadzania ścieków wszystkich osadników wtórnych na mniej awaryjne, hermetyzacja zagęszczaczy grawitacyjnych osadu wstępnego w celu ograniczenia uciążliwości zapachowych, przebudowa węzła kotłowni i sieci c.o. w celu zmniejszenia jej awaryjności i zwiększenia możliwości korzystania ze źródeł energii odnawialnej oraz zmiana lokalizacji obiektów instalacji biogazu – zbiornika biogazu, węzła rozdzielczego, odsiarczalni i pochodni, również zmniejszenia ich awaryjności są zgodne z celami ochrony przed zanieczyszczeniem uregulowanymi w ustawie p.o.ś. oraz są zgodne z celami u.u.i.ś. Pozostałe zmiany objęte wspomnianym wnioskiem organ ocenił jako prawdopodobnie korzystne dla środowiska w porównaniu z wersją przedsięwzięcia objętego decyzją nr [...] z [...] czerwca 2012 r. Według organu, zmiany w najgorszym przypadku mogą być obojętne dla środowiska (tj. nie pogarszające wpływu na środowisko w stosunku do dotychczasowej wersji przedsięwzięcia (budowa nowego bloku biologicznego zamiast rozbudowy kubatury istniejącego bloku biologicznego, budowa zbiornika osadu przefermentowanego – zamiennie za zbiornik osadu nadmiernego oraz wymiana pomp dawkujących koagulant).

Odnosząc się dalej do zarzutu naruszenia art. 87 u.u.i.ś. należy stwierdzić, że oczyszczalnia ścieków jest instalacją. [...] Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. jest podmiotem korzystającym ze środowiska i prowadzącym instalację. Przepisy prawne z zakresu ochrony środowiska dotyczące prowadzącego instalację obejmują rozbudowany zestaw obowiązków. Obowiązki prowadzącego instalację wynikają z celów ogólnych przeciwdziałania zanieczyszczeniom określonych w przepisach ustawy p.o.ś. W ogólnym znaczeniu obowiązek przeciwdziałania zanieczyszczeniom polega na niedopuszczeniu do powstania zjawiska uważanego za niepożądane. Może też oznaczać podejmowanie czynności polegających na zapobieganiu przed szkodzącym działaniem. Obowiązek prawny prowadzącego instalację sprowadza się najczęściej do tego, że przepis prawa ustanawia dla tych podmiotów nakaz lub zakaz określonego zachowania się (działania lub zaniechania). Niezastosowanie się do nakazu lub zakazu wytwarza stan niewypełnienia obowiązku uregulowanego przez prawo. Jak wynika z art. 138 p.o.ś., eksploatacja instalacji oraz urządzenia zgodnie z wymaganiami ochrony środowiska jest, z zastrzeżeniem art. 139 p.o.ś., obowiązkiem ich właściciela, chyba że wykaże on, iż władającym instalacją lub urządzeniem jest na podstawie tytułu prawnego inny podmiot.

Wymagania ochrony środowiska określają w szczególności zasady ogólne prawa ochrony środowiska unormowane m.in. w ustawie p.o.ś. Należą do nich zasada: zrównoważonego rozwoju, kompleksowości, prewencji, przezorności, "zanieczyszczający płaci", nadrzędności oraz ujednolicania. Podczas eksploatacji oczyszczalni ścieków szczególną funkcję pełni cel w postaci przestrzegania wymagań ochrony środowiska w czasie jej eksploatacji. Musi on warunkować dobrą realizację wszystkich zamierzeń inwestycyjnych wchodzących w skład eksploatacji oczyszczalni ścieków, pozostających w zgodzie z wymaganiami prawa ochrony środowiska. Istnieje w związku z tym konieczność właściwej interpretacji kryteriów nadrzędności celów ochrony środowiska przy zmianie decyzji środowiskowej zgodnie z art. 87 u.u.i.ś.

Eksploatacja oczyszczalni ścieków zgodnie z wymaganiami ochrony środowiska jest elementem gospodarowania takim obiektem. Najważniejszym celem przeciwdziałania zanieczyszczeniom jest przestrzeganie standardów jakości środowiska stanowiących podstawę decyzji środowiskowej. Standard jakości środowiska oznacza poziomy dopuszczalne substancji lub energii oraz pułap stężenia ekspozycji, które muszą być osiągnięte w określonym czasie przez środowisko jako całość lub jego poszczególne elementy przyrodnicze (art. 3 pkt 34 p.o.ś.). Dopuszczalne poziomy obejmują maksymalne dopuszczalne stężenia substancji bądź wartości energii, charakteryzujące stan danego elementu środowiska bądź środowiska jako całości. Standardy zawierają głownie normy techniczne, które są wytyczną osiągania celów ustawowych.

Adresatem obowiązków wynikających z treści art. 143 p.o.ś. jest podmiot prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia. Według tego przepisu, technologia stosowana w nowo uruchamianych lub zmienianych w sposób istotny instalacjach i urządzeniach powinna spełniać wymagania, przy których określaniu uwzględnia się w szczególności: 1) stosowanie substancji o małym potencjale zagrożeń; 2) efektywne wytwarzanie oraz wykorzystanie energii; 3) zapewnienie racjonalnego zużycia wody i innych surowców oraz materiałów i paliw; 4) stosowanie technologii bezodpadowych i małoodpadowych oraz możliwość odzysku powstających odpadów; 5) rodzaj, zasięg oraz wielkość emisji; 6) wykorzystywanie porównywalnych procesów i metod, które zostały skutecznie zastosowane w skali przemysłowej; 7) postęp naukowo-techniczny. Obowiązki te kierowane są także do projektantów instalacji czy urządzenia oraz projektantów obiektów istniejących lub modernizowanych. Obowiązek określony w art. 143 p.o.ś. sprowadza się do konieczności poszukiwania optymalnych (racjonalnych) rozwiązań technicznych stosowanych w nowo uruchamianych lub zmienianych w sposób istotny instalacjach i urządzeniach. Celem wprowadzenia tego obowiązku poza ochroną środowiska jest także racjonalne (oszczędne gospodarowanie zasobami środowiska). Zastosowanie technologii spełniającej wymagania, o których mowa w art. 143 p.o.ś., a także dotrzymanie standardów emisyjnych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 146 ust. 3 p.o.ś. oraz w przepisach odrębnych, nie zwalnia z obowiązku zachowania standardów jakości środowiska. Z treści tego przepisu wynika, że obowiązek dotrzymania standardów imisyjnych ma charakter bezwzględny.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zmiany decyzji nr [...] z [...] czerwca 2012 r. o środowiskowych uwarunkowaniach realizują cele ww. przepisów ustawy p.o.ś. Organy obu instancji sprawdziły także czy za zamianą decyzji środowiskowej przemawia słuszny interes strony lub interes społeczny.

Odnosząc do zarzutów skargi Stowarzyszenia "[...]", należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie słuszny interes strony jest zgodny z wymaganiami ochrony środowiska, których przestrzeganie jest zgodne z interesem społecznym.

Poprawa parametrów funkcjonowania instalacji w celu zmniejszenia jej oddziaływania na środowisko leży niewątpliwie w interesie społecznym. Środowisko jest bowiem dobrem wspólnym mieszczącym się w zakresie pojęcia interesu społecznego. Nie można zatem uznać zarzutu Stowarzyszenia "[...]", że doszło do naruszenia ar. 155 k.p.a., poprzez brak wykazania spełnienia się przesłanek słusznego interesu strony lub interesu społecznego.

Wbrew twierdzeniom skargi Stowarzyszenia "[...]", decyzje Prezydenta Miasta O. nr [...] z [...] grudnia 2013 r. oraz nr [...]z [...] maja 2014 r. wydane zostały po rozpatrzeniu odrębnych wniosków, i tylko pierwsza z nich – w trybie przewidzianym przez art. 155 k.p.a. Pierwsza decyzja dotyczyła jedynie zmiany w zakresie określenia terenu, na którym ma zostać zrealizowane przedsięwzięcie wymagające ustalenia środowiskowych uwarunkowań. Drugą decyzją zostały zmienione konkretne uwarunkowania, ustalone w decyzji nr [...] z [...] czerwca 2012 r. Nie mają zatem podstaw twierdzenia strony skarżącej, że postępowanie zakończone decyzjami z [...] grudnia 2013 r. oraz z [...] maja 2014 r. dotyczy tego samego przedmiotu i były de facto ze sobą tożsame. Trafnie podnosi też SKO w W., że w sytuacji wystąpienia przez zainteresowanego inwestora o zmianę decyzji – nie może budzić wątpliwości fakt, że decyzja uwzględniająca żądanie strony uwzględnia również jej słuszny interes. Z tego również względu organ II instancji prawidłowo uznał zarzut naruszenia art. 155 k.p.a. za nietrafiony.

Odnosząc się do pytania strony skarżącej jaki interes społeczny przemawiał za tym, aby zmienić decyzję [...] z [...] czerwca 2012 r., należy wyjaśnić, że jest nim w niniejszej sprawie ochrona środowiska. Zgodnie z art. 13 pkt 13 p.o.ś., ochron środowiska oznacza podjęcie lub zaniechanie działań, umożliwiające zachowanie lub przywracanie równowagi przyrodniczej; ochrona ta polega w szczególności na: a) racjonalnym kształtowaniu środowiska i gospodarowaniu zasobami środowiska zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju, b) przeciwdziałaniu zanieczyszczeniom, c) przywracaniu elementów przyrodniczych do stanu właściwego. W literaturze podnosi się, że "interes publiczny (społeczny) nie ma generalnego, wszechobejmującego znaczenia opisowego; jego znaczenie opisowe jest w poważnym stopniu związane z kontekstem społecznym i politycznym. Interes społeczny wymaga ciągłej redefinicji, ciągłej analizy i nieustannie nowego wartościowania, oceniania (...)". (zob. M. Wyrzykowski, Pojęcie interesu społecznego w prawie administracyjnym, Warszawa 1986, s. 47).

Ochrona środowiska jest niewątpliwie elementem składowym interesu społecznego, a jednocześnie jest obowiązkiem podmiotu korzystającego ze środowiska oraz inwestora. W konsekwencji tego ochrona środowiska leży także w interesie strony, jako podmiotu korzystającego ze środowiska. Treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz jej zmiana powinna stwarzać warunki do skutecznego eliminowania zagrożeń środowiska. Jak wynika z uzasadnienia decyzji Kolegium zmiany w decyzji środowiskowej powinny przyczynić się do zwiększenia poziom bezpieczeństwa ekologicznego gwarantowanego przez treść decyzji środowiskowej. Zakres podmiotowy obowiązku ochrony środowiska jako dobra wspólnego jest wyznaczony szeroko – tak jak to wynika z art. 86 Konstytucji. Zgodnie z treścią tego przepisu, każdy jest obowiązany do dbałości o stan środowiska i ponosi odpowiedzialność za spowodowane przez siebie jego pogorszenie. Zasady tej odpowiedzialności określa ustawa. Ustawodawca w Konstytucji nie przewidział wyjątków dla podmiotów obciążonych obowiązkiem ochrony środowiska. Wszyscy są obowiązani do dbałości o stan środowiska i ponoszą odpowiedzialność za jego pogorszenie, zgodnie z zasadami wyznaczonymi przez ustawę. W niniejszej sprawie zasady te wyznaczają w sposób ogólny przepisy u.u.i.ś., zaś szczegółowo precyzuje je treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Przesłanką przemawiającym za uzasadnieniem zmian decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie art. 87 u.u.i.ś. powinno jest to, że ochrona środowiska jako dobra wspólnego jest przede wszystkim zadaniem publicznym i obowiązkiem podmiotu korzystającego ze środowiska.

Należy podkreślić, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, a w konsekwencji także jej zmiana pełni przede wszystkim funkcję prewencyjną. Prewencja jest związana z działaniem polegającym na zapobieganiu szkodzącemu działaniu. "Prewencyjny" to znaczy "dotyczący prewencji", "zapobiegający czemuś", "zapobiegawczy" i jednocześnie "ochronny". Środki prewencyjne w rozumieniu działań zapobiegających powstaniu czynnika szkodzącego, w przeciwieństwie do środków represyjnych, mają w prawie ochrony środowiska mają duże zastosowanie. Podstawę prawną zasady prewencji stanowi art. 6 ust. 1 p.o.ś. Według tego przepisu, "Kto podejmuje działalność mogącą negatywnie oddziaływać na środowisko, jest obowiązany do zapobiegania temu oddziaływaniu". W prewencji chodzi zatem zarówno o wszelkie przedsięwzięcia zmierzające do przeciwdziałania niekorzystnym zjawiskom, jak również o niedopuszczenie do ich powstania.

W tym sensie prewencja jest podstawową funkcją decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz decyzji zmieniającej na podstawie art. 87 u.u.i.ś. Zdaniem Sądu, zmiany decyzji nr [...] Prezydenta Miasta O. z [...] czerwca 2012 r. ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków są zgodne z zasadą prewencji w ochronie środowiska.

W ocenie Kolegium, którą to ocenę Sąd podziela, brak jest podstaw do uznania, że określone we wniosku z [...] czerwca 2013 r. zmiany, które miałyby zostać wprowadzone do decyzji nr [...] z [...] czerwca 2012 r., a które sprowadzały się do korekt wynikających ze zmian w opracowanym projekcie budowlanym nie mają charakteru "proekologicznego". Według Sądu, strony skarżące nie wykazały, aby zmiany te miały negatywny wpływ na środowisko lub, że zmiany te pogorszą warunki korzystania ze środowiska określone w decyzji Prezydenta Miasta O. nr [...] z [...] czerwca 2012 r., w której ustalono środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków.

Sąd nie stwierdził także uchybień w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej. Właściwość rzeczową i miejscową organów w odniesieniu do wydawania decyzji środowiskowych ustalają przepisy art. 75 u.u.i.ś. Podział kompetencji generalnie wygląda w ten sposób, iż przydzielono je w pierwszym rzędzie wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta), z wyjątkiem spraw wyraźnie przekazanych innym organom, w tym zwłaszcza regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska m.in. w odniesieniu do dużych decyzji liniowych i przedsięwzięć realizowanych na terenach zamkniętych. W przypadku przedsięwzięcia, dla którego organem właściwym jest wójt (burmistrz, prezydent miasta), a wykraczającego poza obszar jednej gminy, decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje wójt (burmistrz, prezydent miasta), na którego obszarze właściwości znajduje się największa część terenu, na którym ma być realizowane to przedsięwzięcie, w porozumieniu z zainteresowanymi wójtami (burmistrzami, prezydentami miast). Podobna zasada stosowana jest w odniesieniu do właściwości regionalnego dyrektora ochrony środowiska, przy czym – w przypadku przedsięwzięcia realizowanego w części na obszarze morskim – dla całego przedsięwzięcia decyzję wydaje regionalny dyrektor ochrony środowiska.

Zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś., organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest regionalny dyrektor ochrony środowiska w przypadku: a) będących przedsięwzięciami mogącymi zawsze znacząco oddziaływać na środowisko: dróg, linii kolejowych, napowietrznych linii elektroenergetycznych, instalacji do przesyłu ropy naftowej, produktów naftowych, substancji chemicznych lub gazu, sztucznych zbiorników wodnych, obiektów jądrowych, składowisk odpadów promieniotwórczych, b) przedsięwzięć realizowanych na terenach zamkniętych, c) przedsięwzięć realizowanych na obszarach morskich, d) zmiany lasu, niestanowiącego własności Skarbu Państwa, na użytek rolny, e) przedsięwzięć polegających na realizacji inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 12 lutego 2009 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie lotnisk użytku publicznego, f) inwestycji w zakresie terminalu, g) inwestycji związanych z regionalnymi sieciami szerokopasmowymi, h) przedsięwzięć polegających na zmianie lub rozbudowie przedsięwzięć wymienionych w lit. a-g, i) przedsięwzięć polegających na realizacji inwestycji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych.

Zamierzenie polegające na przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, nie mieści się jednak w przytoczonym wyżej katalogu, zwłaszcza w części wskazanej w art. 75 ust. 1 pkt 1 lit.a u.u.i.ś. Organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla takiej inwestycji nie jest regionalny dyrektor ochrony środowiska, lecz - stosownie do art. 75 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś. – wójt, burmistrz lub prezydent miasta.

Nadzór nad prawidłowością decyzji środowiskowych jest sprawowany przede wszystkim na zasadach ogólnych, poprzez instytucję nadzoru instancyjnego i przepisy k.p.a. Przepisy u.u.i.ś. przewidują także dodatkowe, dość specyficzne instytucje nadzorcze. Warto tu zwrócić uwagę na bardzo szerokie uprawnienia organizacji ekologicznych, związane z wnoszeniem odwołań i skarg od decyzji wydawanych w postępowaniu z udziałem społeczeństwa (art. 44 ust. 2 i 3 u.u.i.ś.) oraz uprawnienia Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, ustanowione w art. 76 u.u.i.ś. Organ ten bowiem, w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przez organy mu niepodporządkowane (czyli wskazane w art. 75 ust. 1 pkt 2–4 u.u.i.ś.), powinien sporządzić wystąpienie, którego treścią może być w szczególności wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji. W przypadku skierowania takiego wystąpienia Generalnemu Dyrektorowi przysługują prawa strony w postępowaniu administracyjnym i postępowaniu przed sądem administracyjnym. Wystąpienie może być też skierowane w odniesieniu do orzeczeń samorządowego kolegium odwoławczego.

Organ II instancji trafnie uznał, że zamierzenie polegające na przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków nie mieści się w katalogu art. 78 ust. 1 pkt 1) u.u.i.ś., a co za tym idzie organem właściwym do wydania opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 pkt 2), art. 70 ust. 1 pkt 2), art. 77 ust. 1 pkt 2) i art. 90 ust. 2 pkt 2) u.u.i.ś., nie jest państwowy wojewódzki inspektor sanitarny, lecz stosownie do art. 78 ust. 1 pkt 2) u.u.i.ś. państwowy powiatowy inspektor sanitarny.

Odnosząc się do zarzutów Stowarzyszenia [...] w zakresie naruszenia przepisów postępowania obejmujących art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 i 4 k.p.a., wskazać należy, że w postępowaniu administracyjnym zgromadzono materiał dowodowy wystarczający dla oceny zaistnienia przesłanek określonych w art. 87 u.u.i.ś. Zasady ustalone w art. 6-7, art. 16 k.p.a, dotyczące przebiegu postępowania administracyjnego oraz reguły postępowania dowodowego określone w art. 75, art. 77, art. 80 k.p.a., odnoszące się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak do stosowania norm prawa materialnego, tj. całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy nie zostały zdaniem Sądu naruszone. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się przy tym najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia oraz ocenienia, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Podkreślić należy, że nie można organowi II instancji w niniejszej sprawie skutecznie postawić zarzutu naruszenia powołanych przepisów, gdyż nie dopuścił się on naruszeń, które miałyby wpływ na podjęte rozstrzygnięcie.

Tym samym zarzuty dotyczące naruszenia art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 i 4 k.p.a. należy uznać za nieusprawiedliwione. Organ II instancji nie naruszył zasady uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Treść art. 7 k.p.a. nakłada na organy prowadzące postępowanie obowiązek harmonizowania interesu publicznego i interesu indywidualnego, jeżeli są one w konkretnym przypadku ze sobą sprzeczne.

W orzecznictwie sądowym wypowiadano się na temat relacji między interesem społecznym, a słusznym interesem strony w ten sposób, że uznawano w istocie dominację interesu społecznego nad słusznym interesem strony. Zdaniem Sądu, organ II instancji wbrew zarzutom skargi zebrał cały materiał dowodowy i poddał go ocenie.

Obowiązku gromadzenia przez organ administracji publicznej materiału dowodowego nie należy jednak pojmować w ten sposób, że wyłącznie organ administracji publicznej jest w każdym wypadku obowiązany do wyszukiwania faktów uzasadniających lub uzupełniających twierdzenia stron oraz poszukiwania i zbierania dowodów mających wykazać istnienie lub nieistnienie tych faktów (prawdziwość lub fałszywość twierdzeń o faktach). Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego przez organ administracji publicznej należy rozumieć w ten sposób, że organ albo czyni to z własnej inicjatywy, jeżeli uważa za konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, albo gromadzi w aktach sprawy dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Zdaniem Sądu organ nie naruszył w tym zakresie zarzucanych w skardze norm postępowania.

Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] sierpnia 2014 r., zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie prawne zaskarżonej decyzji zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Zdaniem Sądu, uzasadnienie decyzji SKO w W. tłumaczy też wystarczająco zastosowanie norm prawnych, będących podstawą prawną decyzji, do danego stanu faktycznego. Sąd nie stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pominięcia któregoś z istotnych motywów prawnych lub faktycznych, a także dowodów lub też niedokładnego przedstawienia procesu subsumcji i rezultatów postępowania dowodowego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest spójne i pełne.

Należy ponadto dodać, że przedłożony przez stronę skarżącą dokument zatytułowany "Stanowisko Regionalnej Komisji ds. Ocen Oddziaływania na środowisko" nie dotyczył raportu obejmującego przedmiotową inwestycję, objętą zaskarżoną decyzją. Z tego powodu nie mógł być on brany pod uwagę przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy.

Wbrew zarzutom skargi Stowarzyszenia [...], organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił, sprecyzował, a także wskazał wprost na istnienie w niniejszej sprawie "interesu społecznego lub słusznego interesu strony", które to przesłanki przemawiały za zmianą ostatecznej decyzji środowiskowej nr [...] z [...] czerwca 2012 r., co skutkowało utrzymaniem przez SKO w W. decyzji Prezydenta Miasta O. nr [...] z [...] maja 2014 r. Organ wbrew zarzutom skargi strony skarżącej wyjaśnił ustawowe przesłanki wynikające z odpowiedniego zastosowania art. 155 k.p.a. na podstawie art. 87 u.u.i.ś. Organ II instancji dokonał prawidłowej wykładni art. 87 u.u.i.ś. zgodnie z zasadami ogólnymi p.o.ś., a w szczególności zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. Zdaniem Sądu, nie mają uzasadnienia zarzuty dotyczące naruszenia przez organ II instancji art. 8 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutu Stowarzyszenia [...] w zakresie naruszenia art. 87 u.u.i.ś., należy stwierdzić, że organ II instancji dokonał prawidłowej wykładni treści tego przepisu i zasadnie uznał, że rodzaj zmian postulowanych przez stronę postępowania administracyjnego – [...] Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzibą w O., jak również charakter przedsięwzięcia, którego dotyczyło postępowanie administracyjne nie wymagają wydania nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W orzecznictwie sądowo-administracyjnym ugruntowane jest stanowisko, że decyzja wydawana na podstawie art. 155 k.p.a. może dotyczyć wyłącznie kwestii już rozstrzygniętych decyzją, której dotyczy wniosek o jej uchylenie lub zmianę, a nie kwestii nowych. Prawna możliwość zastosowania tego trybu uwarunkowana jest prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 29 maja 2009 r. sygn. akt II SA/Wr 76/09 publ. na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl, wyrok NSA z 9 maja 2012 r., sygn. akt I OSK 1840/11, LEX nr 1264615).

Postępowanie to toczy się w tej samej - z punktu widzenia materialnego - sprawie administracyjnej, w której toczyło się postępowanie zwykłe, a więc niezbędne jest ustalenie czy w konkretnym wypadku istnieje tożsamość sprawy administracyjnej w znaczeniu materialnym. Na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe. Dla niniejszej sprawy znaczenie ma tożsamość przedmiotowa, przez którą należy rozumieć tożsamość treści praw i obowiązków oraz ich podstawę faktyczną i prawną.

W literaturze i orzecznictwie utrwalił się podgląd, że tożsamość sprawy ma miejsce gdy występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy.

Nie można zgodzić się z zarzutem, że SKO w W. naruszyło przepisy postępowania poprzez niedokonanie oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie. Według Sądu, organ nie pominął istotnych kwestii i okoliczności towarzyszących niniejszemu postępowaniu.

Mając na uwadze, że zaskarżona decyzja podjęta została z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa, a przyczyny, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji znalazły jednoznaczny wyraz w jej uzasadnieniu, co pozostaje w zgodzie z obowiązkami organu wymienionymi w art. 107 § 1 i 3 k.p.a., skargi nie mogły zostać uwzględnione, a Sąd orzekł na mocy art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji.