Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1141/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 48 ust 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Sędzia WSA Piotr Fronc po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 grudnia 2021 r. w sprawie ze skargi A. J. na decyzję nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 30 lipca 2021r., znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z dnia 24.06.2021 r., znak: [...], na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333), nakazał inwestorowi A. J. rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach zewnętrznych 15,5m x 6,25m - realizowanego na działce oznaczonej nr [...] w B. przy ul. [...], bez wymaganej przepisami ustawy Prawo budowlane decyzji o pozwoleniu na budowę.

W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności podał, że postępowanie w sprawie zostało - zgodnie z art. 25 ustawy nowelizującej tj. ustawy z dnia 13.02.2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471) -przeprowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych, sprzed ww. nowelizacji.

Dalej wskazał, że na podstawie kontroli przeprowadzonej w dniu 04.12.2018 r. ustalono, że "wg wizualnej oceny na działce nr [...] w B. przy ul. [...] są realizowane roboty budowlane polegające na wymianie w miejscu istniejącego budynku gospodarczego "stodoły" ścian drewnianych tego budynku na ściany z blachy trapezowej. Cztery ściany budynku osadzone są na opasce betonowej. Całość przykryta dachem dwuspadowym na konstrukcji drewnianej z poszyciem 2 blachy trapezowej. Na dzień kontroli brak otworów drzwiowych i okiennych z tego powodu nie można było wejść do środka obiektu. Do budynku nie są przyłączone jakiekolwiek media. Szerokość budynku wynosi 6,25m, długość 15,5m, a wysokość wynosi 5,30m. Budynek znajduje się w największej odległości 120cm od krawędzi drogi - ul. [...], a w najmniejszej odległości 76cm. Okap ma szerokość 30cm. Inwestor Pan A. J. posiada zgłoszenie do Starostwa Powiatowego w C. z dnia 13.04.2018 r. na wymianę poszycia i docieplenie budynku gospodarczego. Z dniem dzisiejszym roboty budowlane zostają wstrzymane, brak podstaw do zobowiązania celem zabezpieczenia obiektu." Ponadto podczas kontroli wykonano szkic sytuacyjny oraz dokumentację fotograficzną szt. 11, a A. J. do protokołu kontroli załączył 6 stron opracowania pt.: "Projekt" i 3 zdjęcia z realizacji robót budowlanych.

Organ uznał, że na wykonanie robót budowlanych związanych z wybudowaniem budynku gospodarczego o wymiarach zewnętrznych 15,5m x 6,25m wymagane było uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Co prawda inwestor legitymuje się zgłoszeniem z dnia 13.04.2018 r. do Starostwa Powiatowego w C. w zakresie prowadzenia robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachu z dachówki betonowej na blachę trapezową na istniejącym budynku gospodarczym położonym na działce nr [...] w B. przy ul. [...] jednak zebrany materiał dowodowy: ustalenia protokołu kontroli z dnia 04.12.2018 r., przedłożone przez inwestora zdjęcia szt. 3 z realizacji robót oraz ustalenia notatki służbowej z dnia 06.11.2018 r. Urzędu Miejskiego w A. pozwalają stwierdzić, że przedmiotowe zamierzenie budowlane wpisuje się w ustawowy obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę w oparciu o zapisy art. 28 ustawy Prawo budowlane bowiem doszło do przekroczenia parametrów określonych w zgłoszeniu tj. nowo realizowany budynek gospodarczy jest szerszy, dłuższy i wyższy od istniejącego. W ocenie PINB Inwestor obudował nowym obiektem obiekt istniejący. Nowopowstały budynek nie stanowi integralnej części budynku dotychczasowego. Z porównania dokumentacji fotograficznej złożonej przez inwestora z dokumentacją fotograficzną sporządzoną w dniu 04.12.2018 r. wynika, że drewniane słupy konstrukcyjne istniejącego, drewnianego budynku gospodarczego nie stanowią obecnie konstrukcji wymienionych drewnianych ścian na nowe z blachy trapezowej. Blacha trapezowa została dokręcona do nowej drewnianej konstrukcji bez powiązania w jakikolwiek sposób z konstrukcją poprzedniego budynku (powyższych ustaleń dokonano poprzez wykonanie dokumentacji fotograficznej z poziomu ściany szczytowej przedmiotowego budynku od strony północnej, która podczas kontroli w dniu 04.12.2018 r. była otwarta - niezabudowana). Doprowadziło to organ do wniosku, że inwestor pod pozorem dokonanego zgłoszenia na wymianę poszycia dachu realizuje nowy budynek o zwiększonych parametrach we wnętrzu którego znajduje się częściowo rozebrana konstrukcja poprzedniego budynku, który obecnie poddawany jest rozbiórce. Ma miejsce budowa nowego budynku gospodarczego, wybudowanego od podstaw na nowych fundamentach konstrukcji ścian i dachu, a nie roboty remontowe, dla których inwestor dokonał zgłoszenia. Inwestycja wymagała zatem pozwolenia na budowę, co uzasadniało wdrożenie trybu określonego w art. 48 ustawy Prawo budowlane.

Postanowieniem nr [...] z dnia 16.01.2019 r. organ wstrzymał prowadzenie robót budowlanych oraz zobowiązał inwestora do dostarczenia w terminie do dnia 28.06.2019 r. dokumentów zawartych w art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Postanowieniem nr [...] z dnia 21.07.2020 r. MWINB uchylił zaskarżone postanowienie nr [...] w całości, uznając, że w przedmiotowym przypadku wdrożenie procedury legalizacyjnej jest niemożliwe z uwagi na brak łącznego spełnienia przesłanek zawartych w art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie bowiem z art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych minimalna odległość nowo sytuowanych budynków od krawędzi jezdni drogi gminnej wynosi 6m. Przedmiotowy budynek warunków tych nie spełnia, czym może powodować istotne zagrożenie dla ruchu pojazdów (odległość od krawędzi jezdni to 1,2m do 0,76m). Ponadto budynek usytuowany jest, wg rysunku MPZP, poza nieprzekraczalną linią zabudowy terenu opisanego jako 86MN i częściowo na terenie przeznaczonym pod drogę publiczną klasy funkcjonalno-technicznej dojazdową, oznaczonym na rysunku planu symbolem 15KD-D, a więc jego usytuowanie jest niezgodne z ustaleniami planu.

Mając na uwadze powyższe, organ stwierdził, że świetle obowiązujących przepisów o drogach publicznych oraz ustaleń i zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy A. - obejmującego miejscowości B., M., O., P. i Ź., zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w A. z dnia 16.11.2015 r. (Dz. Urz. Województwa [...] z dnia 26.11.2015 r.) wdrożenie procedury legalizacyjnej było nieuzasadnione. Dla wzmocnienia powyższego stanowiska organ przytoczył poglądy wyrażone w orzecznictwie.

Od powyższej decyzji odwołanie złożył A. J., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie:

1. art. 77 w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i zakresu robót, czyli remontu budynku gospodarczego;

2. art. 77 w zw. z art. 7 w zw. z art. 84 K.p.a. poprzez brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia zakresu prowadzonego remontu budynku, jego zgodności ze zgłoszeniem, w tym w szczególności ustalenia, że: wybrana przez skarżącego metoda docieplenia budynku (wełna mineralna na konstrukcji drewnianej) i tymczasowej podpory dachu (a zatem zabezpieczenia budynku) jest optymalna w przedmiotowym stanie faktycznym; zastosowana opaska betonowa nie stanowi fundamentu, a jest jedynie elementem termoizolacji, a ponadto na skutek prowadzonych robót budowlanych nie powstał nowy budynek gospodarczy;

3. art. 77 w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 28 ustawy Prawo budowlane poprzez błędne uznanie, że prowadzona inwestycja skarżącego tj. remont budynku de facto takiego remontu nie stanowiła, zatem wymagała uzyskania pozwolenia na budowę;

4. art. 77 w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2a ustawy Prawo budowlane poprzez błędne uznanie, że prowadzona inwestycja skarżącego tj. remont budynku nie mieściła się w zakresie zgłoszenia robót budowlanych z dnia 13 kwietnia 2018 r.;

5. art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez nakazanie rozbiórki budynku pomimo braku samowoli budowlanej;

6. z ostrożności, na wypadek uznania przez organ odwoławczy, że zarzuty z pkt 1-4 są niezasadne - art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że wykonane roboty budowlane nie mogą zostać doprowadzone do stanu zgodnego z prawem (brak możliwości legalizacji).

Odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i rozstrzygnięcie, że remont budynku mieścił się w zgłoszeniu robót, a zatem nie stanowił samowoli budowlanej; ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji w związku z koniecznością wyjaśnienia sprawy co do istoty poprzez zasięgnięcie w sprawie opinii biegłego.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 30.07.2021 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: K.p.a.) oraz art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że PINB w C. dokonał prawidłowej kwalifikacji przedmiotu postępowania administracyjnego. Niewątpliwie w stanie faktycznym sprawy miała miejsce budowa w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane budynku gospodarczego o wymiarach 15,5 m x 6,25m na działce oznaczonej nr [...] w B. przy ul. [...].

Zgodnie z brzmieniem art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 w/w ustawy. Przepis art. 29 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu sprzed obowiązującej od dnia 19.09.2020 r. nowelizacji) zawiera katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, tj. do których nie będzie miała zastosowania ogólna zasada wyrażona w art. 28 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy pozwolenia na budowę nie wymaga budowa parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m. Mając na uwadze powyższe, budowa przedmiotowego budynku gospodarczego wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, którego inwestor nie posiadał.

Podstawą materialnoprawną skarżonej decyzji jest przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu sprzed wspomnianej nowelizacji). Przesłanki legalizacji samowoli budowlanej określone zostały w art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane Z brzmienia powyższego przepisu jednoznacznie wynika, iż ewentualny nakaz rozbiórki zostaje poprzedzony postępowaniem mającym na celu ustalenie istnienia możliwości doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. MWINB podzielił ocenę organu I instancji, że nie zostały spełnione łącznie przesłanki wyrażone w art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane niezbędne do zalegalizowania przedmiotowego budynku gospodarczego.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych z dnia 21.03.1985 r. (Dz.U. z 2020, poz. 470) minimalna odległość nowo sytuowanych budynków od krawędzi jezdni drogi gminnej wynosi 6m. Przedmiotowy budynek warunków tych nie spełnia, czym może powodować istotne zagrożenie dla ruchu pojazdów (odległość od krawędzi jezdni to 1,2m do 0,76m).

Ponadto przedmiotowy budynek usytuowany jest, wg rysunku MPZP, poza nieprzekraczalną linią zabudowy terenu opisanego jako 86MN i częściowo na terenie przeznaczonym pod drogę publiczną klasy funkcjonalno - technicznej dojazdową, oznaczonym na rysunku planu symbolem 15KD-D, a więc jego usytuowanie jest niezgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy A. - obejmującego miejscowości B., M., O., P. i Ź., zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w A.

z dnia 16.11.2015 r.

W sytuacji kiedy samowolnie wykonany obiekt budowlany nie jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organy nadzoru budowlanego zobowiązane są do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.

Ponadto MWINB wskazał, że organ I instancji prawidłowo i zgodnie z zasadą określoną w art. 52 ustawy Prawo budowlane wskazał jako adresata orzeczonego nakazu rozbiórki A. J. - inwestora przedmiotowego obiektu oraz współwłaściciela działki nr [...] w B..

Odnosząc się do zarzutów odwołania MWINB wyjaśnił, że inwestor w dniu 13 kwietnia 2018 r. dokonał zgłoszenia zamiaru przeprowadzenia remontu. W zgłoszeniu opisie zakresu i sposobu robót wskazano, że w zakres remontu wchodzi wymiana poszycia dachowego z dachówki betonowej na blachę. Zakres prac budowlanych, który można określić mianem remontu, został określony w art. 3 ust. 8 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie ze zgłoszeniem dokonanym przez inwestora, celem zamierzonych robót budowlanych objętych zgłoszeniem była wymiana poszycia dachowego. Jednak faktycznie inwestor zrealizował budowę nowego obiektu w miejscu dotychczasowej starej stodoły, o wymiarach zewnętrznych przekraczających dotychczasowe i o zupełnie nowej konstrukcji. Roboty wykonane nie mieszczą się w definicji zgłoszonego remontu, stanowią bowiem budowę całkowicie nowego obiektu. Skoro roboty są całkowicie niezgodne ze zgłoszeniem, dokonane przez inwestora zgłoszenie robót do Starostwa Powiatowego w C. nie ma znaczenia dla oceny ich legalności.

Organ II instancji nadmienił, że w swoim postanowieniu nr [...] z dnia 21.07.2020r., znak: [...] wskazywał, że inwestor zrealizował budowę nowego obiektu w miejscu dotychczasowej starej stodoły, o wymiarach zewnętrznych przekraczających dotychczasowe i o zupełnie nowej konstrukcji. Roboty wykonane nie mieszczą się w definicji zgłoszonego remontu, stanowią bowiem budowę całkowicie nowego obiektu. Stwierdził również, że w świetle obowiązujących przepisów o drogach publicznych oraz ustaleń i zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy A. - obejmującego miejscowości B., M., O., P. i Ź., wdrożenie procedury legalizacyjnej było nieuzasadnione. Powyższe rozstrzygnięcie zostało poddane kontroli WSA w Krakowie, który wyrokiem z dnia 17.11.2020 r., sygn. akt II SA/Kr 1047/20 skargę oddalił.

Ponadto organ II instancji wskazał, że w realiach niniejszej sprawy nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 K.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 K.p.a.). W szczególności zarówno ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny, jak i zastosowane przepisy prawa oraz ich wykładnia nie budzą wątpliwości. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne.

A. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:

I. naruszenie przepisów postępowania, tj.:

1. art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.- względnie § 2 K.p.a.- w związku z art. 77 w zw. z art. 7 w zw. z art. 84 K.p.a., art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a.- poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w wymaganym zakresie, w szczególności nieuwzględnienie wniosku strony o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego (czy to przez organ I instancji czy przez organ odwoławczy), a następnie nierozważenie całego materiału dowodowego i niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Tym samym na etapie postępowania administracyjnego nie ustalono, że wybrana przez skarżącego metoda docieplenia budynku (wełna mineralna na konstrukcji drewnianej) i tymczasowej podpory dachu (a zatem zabezpieczenia budynku) jest optymalna w przedmiotowym stanie faktycznym; zastosowana opaska betonowa nie stanowi fundamentu, a jest jedynie elementem termoizolacji, zaś na skutek prowadzonych robót budowlanych nie powstał nowy budynek gospodarczy;

Przedmiotowe naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało:

- błędnym uznaniem przez organ II instancji, że zrealizowane przez skarżącego

prace czyli remont budynku gospodarczego skutkowały przekroczeniem zakresu zgłoszenia ich wykonania z dnia 13.04.2018 r. i uznaniem konieczności uprzedniego uzyskania przez skarżącego decyzji o pozwoleniu na budowę;

- błędną kwalifikacją wykonanych robót jako samowoli budowalnej;

2. art. 107 §1 pkt 4 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez wskazanie jako podstawy prawnej zaskarżonej decyzji całej jednostki ust. 1 omawianego przepisu materialnego bez odniesienia do konkretnego punktu, co w przedmiotowej sprawie stanowiło rażące naruszenie prawa, bowiem podstawa wstrzymaniu budowy z art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane wyklucza zastosowanie pkt 2 tego przepisu (alternatywa rozłączna "albo");

3. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez błędne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo wydania jej z rażącym naruszeniem prawa polegającym na błędnej kwalifikacji i ocenie robót budowlanych tj. z rażącym naruszeniem art. 29 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2a ustawy Prawo budowlane;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art. 29 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2a ustawy Prawo budowlane poprzez błędne uznanie, że prowadzona inwestycja skarżącego tj. remont budynku nie mieściła się w zakresie zgłoszenia;

2. art. 28 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo budowlane poprzez błędne uznanie, że prowadzona inwestycja skarżącego tj. remont budynku de facto takiego remontu nie stanowiła, a była budową domu parterowego ponad 35 m2 i jako taka wymagała uzyskania pozwolenia na budowę;

3. art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w stopniu rażącym poprzez utrzymanie nakazu rozbiórki budynku pomimo braku samowoli budowlanej i prowadzenia przez skarżącego prac zgodnie ze zgłoszeniem, z jednoczesnym brakiem wskazania w petitum decyzji, która z okoliczności wskazanych w ust. 1 powyższego przepisu miała w przedmiotowej sprawie miejsce.

Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji II instancji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, bo utrzymującej w mocy decyzję I instancji obarczoną wadą nieważności (naruszenie przepisów art. 48 ust. 1 i art. art. 29 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 30 ust.1 pkt 2a ustawy Prawo budowlane); ewentualnie, z ostrożności procesowej - na wypadek nieuznania przez Sąd, że powyższe naruszenie prawa miało charakter rażący: uchylenie zaskarżonej decyzji II instancji w całości oraz stwierdzenie nieważności poprzedzającej zaskarżoną decyzję, decyzji I instancji; ewentualnie, z ostrożności procesowej - na wypadek nieuznania przez Sąd, że powyższe naruszenie prawa miało charakter rażący: uchylenie decyzji I instancji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego (I instancji). Skarżący domagał się również zasądzenia od organu II instancji zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi przytoczone wyżej zarzuty zostały rozwinięte.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być bezzasadna.

W związku z brakiem możliwości przeprowadzenia rozprawy zdalnej, stosownie do treści art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( DZ.U. z 2020r.poz.1842 t.j. z późn. zmianami), w sprawie zarządzono przeprowadzenie posiedzenia niejawnego celem rozpoznania sprawy.

Istotą sprawy i obecnego rozstrzygnięcia jest treść uzasadnienia postanowienia nr [...] MWINB z dnia 21.07.2020r., znak [...], uchylającego postanowienie PINB, którym między innymi nałożono na inwestora obowiązek przedstawienia dokumentów, związanych z przedmiotowym obiektem budowlanym, w celu umożliwienia inwestorowi jego legalizacji /k.19 akt PINB/. MWINB przypomniał, że zgodnie ze zgłoszeniem, celem zamierzonych robót budowlanych objętych zgłoszeniem była wymiana pokrycia dachowego. Jednak faktycznie inwestor zrealizował budowę nowego obiektu w miejscu dotychczasowej starej stodoły /k.26 verte/, o wymiarach zewnętrznych przekraczających dotychczasowe /k.3 verte/ i o zupełnie nowej konstrukcji, a więc budowę całkowicie nowego budynku gospodarczego, na nowych fundamentach, o nowej konstrukcji ścian i dachu. Budynek posiada wymiary 6,25m razy 15,5m i wysokość 5,30 m, czyli powierzchnię około 96 m2. Wedle ówcześnie obowiązujących przepisów na budowę budynku gospodarczego o pow. powyżej 35 m2 potrzebne było pozwolenie na budowę, którym inwestor się nie legitymował, wobec czego został wdrożony tryb z art. 48 p.b. Jednakże zdaniem MWINB legalizacja w opisywanym wypadku nie jest możliwa. Po pierwsze, zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, minimalna odległość nowo sytuowanych budynków od krawędzi jezdni drogi gminnej wynosi 6 m. Przedmiotowy budynek warunków tych nie spełnia, czym może spowodować istotne zagrożenie dla ruchu pojazdów, jako że odległość od krawędzi jezdni to 1,2m do 0,76m. Po drugie, budynek usytuowany jest wedle planu miejscowego (MPZP) poza nieprzekraczalną linią zabudowy terenu opisanego jako 86MN i częściowo na terenie przeznaczonym pod drogę publiczną dojazdową klasy funkcjonalno – technicznej, oznaczonym na rysunku planu symbolem 15KD-D; a więc jego usytuowanie jest niezgodne z ustaleniami planu. W konkluzji MWINB stwierdzał, że wobec powyższego organ I instancji błędnie przyjął, że możliwa jest legalizacja przedmiotowego budynku gospodarczego, gdy tymczasem wdrożenie procedury legalizacyjnej było nieuzasadnione. Krótko mówiąc, z cytowanego postanowienia wynika, że mamy do czynienia z samowolą budowlaną w rozumieniu art. 48 p.b., z tym, że legalizacja budynku gospodarczego jest w opisanych warunkach prawnych niemożliwa.

Przedmiotowe postanowienie zostało zaskarżone przez inwestora skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W dniu 17.11.2020r. zapadł wyrok do sygn. akt II SA/Kr 1047/20 oddalający skargę, który stał się prawomocny.

Jak wspomniano, w sprawie zapadł wyrok oddalający skargę, przy czym nie było sporządzone jego uzasadnienie. Należy zatem określić, jakie znaczenie ma istnienie wyroku oddalającego skargę dla dalszego toku postępowania, w tym dla obecnie badanego rozstrzygnięcia. W tym celu należy odwołać się do orzecznictwa sądów administracyjnych. Na początek należy wskazać, co jest istotą wyroku oddalającego skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Jak to trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 kwietnia 2016 r. II OSK 1946/14, LEX nr 2081349: "Sąd administracyjny oddalając skargę bada nie tylko zarzuty przedstawione przez stronę w skardze, ale niezależnie od tych zarzutów poddaje ocenie wszystkie inne okoliczności w sprawie dokonując oceny zaskarżonej decyzji pod kątem ich zgodności z przepisami prawa materialnego, jak również prawidłowości przyjętej przez organ procedury. Wyrok oddalający skargę jest rezultatem jej nieuwzględnienia wobec niewystępowania wad prawnych, uzasadniających uchylenie decyzji albo stwierdzenie jej nieważności. Jego istotną treścią jest ustalenie, że w chwili wydania zaskarżonej decyzji ostatecznej nie była ona prawnie wadliwa z punktu widzenia ustanowionych kryteriów kontroli legalności decyzji administracyjnych (...)". "Konstrukcja art. 151 p.p.s.a., stanowiącego, że w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części, dowodzi, iż przepis ten ma charakter wynikowy. Jest on formą "instrukcji" dla sądu, jak powinien postąpić (jakie wydać rozstrzygnięcie), gdy stwierdzi, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Oddalenie skargi na decyzję lub postanowienie organu jest zawsze wynikiem oceny, że poddany kontroli sądu wojewódzkiego akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej" (wyrok NSA z dnia 17 lipca 2020 r. II OSK 166/20, LEX nr 3052606).

Zatem, wyrok oddalający skargę w sprawie II SA/Kr 1047/20 oznacza, że poddany kontroli akt, czyli postanowienie nr [...] MWINB z dnia 21.07.2020r., znak [...], jest zgodny z przepisami prawa materialnego i procesowego, czyli niewadliwy.

Należy teraz zadać pytanie, jakie to ma znaczenie dla niniejszej sprawy. Odpowiedź znajdujemy w przepisie art. 170 p.p.s.a. Przepis ten wskazuje, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Omawiając istotę tego związania, warto przytoczyć wypowiedzi orzecznicze sadów administracyjnych, w celu zobrazowania tej najistotniejszej kwestii.

I tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 grudnia 2019 r. II OSK 211/18, LEX nr 2756619 stwierdził: "Z uwagi na moc wiążącą wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wynikającą z art. 170 p.p.s.a., organy administracyjne i sądy muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Art. 170 p.p.s.a. obejmuje prawomocność materialną orzeczenia, która oznacza związanie tym orzeczeniem określonych podmiotów. Podmiotami tymi są przede wszystkim strony postępowania oraz sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy państwowe. Ratio legis art. 170 p.p.s.a. polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy". Ten sam sąd w wyroku z dnia 31 maja 2016 r. II OSK 2295/14, LEX nr 2108476 wskazał, że "Związanie prawomocnym wyrokiem wiąże tylko w danej sprawie, może odnosić się do innych postępowań w zakresie, w jakim w wyroku tym rozstrzygnięta została określona kwestia prawna, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie jako zagadnienie wstępne czy też dalszy element kształtujący proces stosowania prawa przez sąd. Rezultatem związania prawomocnym wyrokiem jest konstatacja, że sąd administracyjny w kolejnym postępowaniu ma obowiązek przyjęcia, iż zagadnienia, istotne z punktu widzenia oceny legalności poddanego kontroli aktu lub czynności, kształtują się tak, jak to zostało przyjęte w prawomocnym wyroku". Końcowo przytoczyć należy wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2021 r. II FSK 255/19, LEX nr 3241468: "W sytuacji, gdy zgodnie z art. 170 p.p.s.a. zachodzi związanie prawomocnym orzeczeniem sądu i ustaleniami faktycznymi, które legły u jego podstaw, niedopuszczalne jest w innej sprawie o innym przedmiocie dokonywanie ustaleń i ocen prawnych sprzecznych z prawomocnie osądzoną sprawą".

W świetle powyższego, mając na względzie wskazane wyżej rozumienie art. 151 i 170 p.p.s.a., skonkludować należy, że Sąd przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy, jest związany wyrokiem oddalającym skargę w sprawie II SA/Kr 1047/20. Skoro tak, to Sąd musi uznać, że postanowienie nr [...] MWINB z dnia 21.07.2020r zostało wydane zgodnie z prawem. Jest zatem związany przyjęciem za prawidłowy poglądu, zgodnie z którym mamy do czynienia z samowolą budowlaną oraz że nie jest możliwa legalizacja przedmiotowego obiektu.

Niezależnie od powyższego, wskazać trzeba, że inwestor zgłosił w dniu 13.04.2018r. remont dachu poprzez wymianę pokrycia dachowego z dachówki betonowej na blachę /k.5 verte/. Tymczasem z protokołu kontroli i załączonych zdjęć wynika /k.3 verte i 1 verte/, że inwestor na zewnętrznej w stosunku do "starych" ścian drewnianych /k.26 verte – załącznik do pisma inwestora/ opasce betonowej postawił nowe ściany z blachy trapezowej i całość przykrył nowym dachem - na konstrukcji drewnianej z poszyciem z blachy trapezowej. Nowy budynek opasujący stary ma większe wymiary niż dotychczasowy i inną zupełnie konstrukcję. We wnętrzu widoczny jest materiał po rozbiórce części starego budynku. Nie ulega wątpliwości, że wykonane prace nie mieszczą się w pojęciu "remontu". Zgodnie z ustawową definicją zawartą w art. 3 pkt 8 p.b., pod pojęciem "remontu" rozumieć należy wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Remont to zatem nic innego jak rodzaj naprawy, wymiana czy odnowienie niektórych elementów, są to roboty niezbędne do utrzymania obiektu w odpowiednim stanie technicznym (tak wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2019 r. II OSK 373/17, LEX nr 2612313). Aby określone czynności zakwalifikować można było jako remont, muszą być one oparte na wskazanych przez ustawodawcę podstawach: prace należy wykonać w obiekcie, który już istnieje i nie mogą one prowadzić do zmiany pierwotnego stanu obiektu, nie będąc jednocześnie jego konserwacją. Remont zatem nie może stanowić ani przebudowy, ani rozbudowy, nadbudowy czy zmiany przeznaczenia obiektu. Ustawodawca zezwolił przy tym na stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym.

(por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 2 kwietnia 2019 r. II SA/Ol 127/19, LEX nr 2647135). Przy remoncie następuje najczęściej wymiana tylko poszczególnych elementów obiektu i zastąpienie ich nowymi. Za remont nie mogą być uznane roboty budowlane polegające na rozbiórce istniejącego obiektu budowlanego i wzniesieniu obiektu nowego, nawet w tym samym miejscu i odpowiadającego gabarytami pierwotnemu (tak wyrok NSA z dnia 16 października 2019 r. II OSK 2515/18, LEX nr 2865988).

Mając na uwadze powyższe judykaty, obudowanie (otoczenie) nowymi ścianami i dachem starego obiektu, częściowo rozebranego, nie jest w żadnym razie zgłoszonym remontem poszycia dachowego, lecz wykonaniem nowego budynku gospodarczego, całkowicie niezgodnego ze zgłoszeniem. Ponieważ wskazany budynek przekracza powierzchnię 35 m2, należy podzielić stanowisko organów, iż w tym wypadku wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę (art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b. w brzmieniu na 2018r., kiedy wykonywano roboty budowlane – k. 1 verte i 3 verte). W sytuacji braku takiego pozwolenia - jest to samowola budowlana opisana w art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. Skoro następnie nie można zalegalizować przedmiotowego obiektu, o czym już była mowa, prawidłowo organy orzekły o rozbiórce, w oparciu o art. 48 ust. 1 p.b.

Z wymienionych przyczyn na zas. art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.