Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2413/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 57
journal: Dz.U. 2019 poz 847
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia del. WSA Cezary Kosterna (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej (...) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 maja 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 1691/20 w sprawie ze skargi (...) na postanowienie Ministra Finansów z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych przez sieć Internet oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi kasacyjnej wniesionej przez (...)sp. z o.o. jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 maja 2021 r. sygn.. akt V SA/Wa 1691/20. Wyrokiem tym została oddalona skarga (...) sp. z o.o. (dalej: Skarżąca lub Spółka) na postanowienie Ministra Finansów z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych w sieci internetowej.

Sąd I instancji wydał zaskarżony wyrok w następującym stanie sprawy:

13 marca 2020 r. do Ministerstwa Finansów wpłynął wniosek Skarżącej o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych przez sieć Internet. Przedmiotowy wniosek nie zawierał wszystkich dokumentów przewidzianych w art. 36 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 847, z późn. zm. ,dalej: "ugh". W związku z tym Minister Finansów pismem z 24 marca 2020 r. wezwał Spółkę, w trybie art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm., dalej: op lub Ordynacja podatkowa) do uzupełnienia braków formalnych wniosku w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, poprzez przedłożenie:

• odpisu aktu notarialnego umowy lub statutu spółki,

• dokumentu potwierdzającego legalność źródeł pochodzenia kapitału, a w szczególności w przypadku akcjonariusza (wspólnika) będącego osobą fizyczną, reprezentującego co najmniej 10% kapitału zakładowego spółki - zaświadczenia właściwego naczelnika urzędu skarbowego o pokryciu udziałów lub akcji z ujawnionych źródeł przychodów Pana(..),

• aktualnego zaświadczenia, że akcjonariusze (wspólnicy) będący osobami fizycznymi, reprezentujący co najmniej 10% kapitału zakładowego spółki, oraz członkowie zarządu, rady nadzorczej i komisji rewizyjnej spółki nie byli skazani za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, wydanego dla (....), (...) oraz (...).

Jednocześnie organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 36 pkt 1 oraz pkt 16 lit. a w zw. z art. 34 ust. 1 pkt 1, art. 36 pkt 19 w zw. z art. 57 ustawy o grach hazardowych, Spółka obowiązana jest przedłożyć dokumenty zarówno wynikające z powołanych wyżej przepisowy jak i w sposób w nich określony.

Powyższe wezwanie doręczone zostało Spółce w dniu (...)r. (...) i (...) r. do Ministerstwa Finansów wpłynęły odpowiedzi Spółki na ww. wezwanie.

Organ uznał, że w dalszym ciągu nie zostały przedłożone aktualne zaświadczenia, że akcjonariusze (wspólnicy) będący osobami fizycznymi, reprezentujący co najmniej 10% kapitału zakładowego spółki, oraz członkowie zarządu, rady nadzorczej i komisji rewizyjnej spółki nie byli skazani za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej. W zakresie spełnienia przestanki określonej w art. 36 pkt 19 ugh, zgodnie z którym przedmiotowy wniosek winien zawierać aktualne zaświadczenia, o których mowa powyżej, wnioskodawca przedłożył zaświadczenia o niekaralności w wersji wydruków elektronicznych z portalu Ministerstwa Sprawiedliwości. Przedstawione w tej wersji zaświadczenia w ocenie Organu nie dokumentowały, że zostały podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jednocześnie w piśmie przewodnim do wniosku Spółka wskazała, że wymagane zaświadczenia zostały przedłożone w poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii, co nie było zgodne ze stanem faktycznym. Zaświadczenia będące wydrukami komputerowymi nieopatrzonymi kwalifikowanym podpisem elektronicznym nie mogły zostać uznane za dokumenty w rozumieniu powołanego przepisu ustawy.

W dniu 30 marca 2020 r. za pośrednictwem elektronicznej skrzynki e-PUAP, Strona przekazała odpowiedź na ww. wezwanie. W załącznikach przekazanej w tej formie korespondencji znajdowało się pismo z dnia (...) r. - uzupełnienie wniosku o udzielenie zezwolenia wraz z plikami XML. Jak wynika z opisu zawartego w piśmie dotyczą one zapytań skierowanych do Krajowego Rejestru Karnego (...), (...) oraz (...). W dniu (...) r. do Organu wpłynęło kolejne uzupełnienie przedmiotowego wniosku z dnia (...) r. Do pisma załączony został akt notarialny umowy Spółki Rep. A nr (...) oraz zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Będzinie z dnia (...) r., że środki przeznaczone przez (...) na udziały w kapitale zakładowym (...) Sp. z o.o. znajdują pokrycie w ujawnionych źródłach przychodów.

Postanowieniem z dnia (....) r. Minister pozostawił bez rozpatrzenia wniosek Spółki o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych przez sieć Internet. Jak wskazano w uzasadnieniu, analiza dokumentów, które Spółka przesłała do Ministerstwa Finansów w odpowiedzi na wezwanie z dnia (...) r. wykazała, że brak jest zaświadczeń potwierdzających niekaralność (...), (...) oraz (...), złożonych w formie określonej w stosownych przepisach.

Spółka złożyła (...) r. zażalenie na ww. postanowienie. Nie zakwestionowała żadnego z ustaleń dokonanych przez organ I instancji, które znalazły swój wyraz w postanowieniu z dnia (...) r. Skarżąca dołączyła do zażalenia zaświadczenia z KRK wydane dla (..), (...) oraz (...), datowane na dzień (...) r. a więc dotyczące stanu po zakończeniu postępowania w I instancji.

Minister zaskarżonym skargą postanowieniem z (...) r. utrzymał w mocy postanowienie z (...) r. Minister podkreślił, że Skarżąca nie kwestionuje, że jej wniosek zawierał braki formalne, które nie zostały przez nią usunięte w ustawowym terminie. Stwierdził też, że Skarżąca nie kwestionuje prawidłowości wydania przez organ I instancji zaskarżonego postanowienia. Uważa ona jednak, że może uzupełnić braki formalne we wniosku również na etapie postępowania odwoławczego. Odnosząc się do tego ostatniego stwierdzenia, Organ odwoławczy uznał, że takie stanowisko jest błędne i stoi wprost w sprzeczności z zapisami i celem wprowadzenia art. 169 § 1 op. Przepis ten nakłada na wnioskodawcę bezwzględny obowiązek uzupełnienia wniosku (usunięcia braków formalnych) w wymaganym zakresie, tak aby organ, który go otrzymał, mógł przystąpić do jego merytorycznej oceny. W tym celu ustawodawca określił 7-dniowy termin do uzupełnienia wniosku. W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, że pomimo iż Skarżąca wiedziała o konieczności przedłożenia do wniosku świadczenia z KRK w wymaganej prawem formie, nie uczyniła tego ani na etapie składania wniosku o udzielenie zezwolenia ani też na etapie jego uzupełniania w związku z wezwaniem organu.

W skardze na postanowienie Organu odwoławczego wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie od organu na swoją rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych, zarzuciła naruszenie:

1. art. 122 w zw. z art. 169 § 1 oraz art. 187 op poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, polegające na błędnym przyjęciu, że Spółka nie uzupełniła wszystkich braków wskazanych w wezwaniu organu z dnia (...) r., podczas gdy wszystkie braki wskazane przez organ zostały przez skarżącą w wyznaczonym terminie uzupełnione.

2. art. 169 § 4 op poprzez zastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy nie było podstaw do jego zastosowania.

3. art. 121 § 1 op, a to poprzez nierespektowanie w postępowaniu administracyjnym zasady in dubio pro tributario a w konsekwencji rozpatrywaniem wszelkich wątpliwości powstałych na kanwie rozpatrywanej sprawy na niekorzyść Spółki.

Minister w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ppsa.

Sąd I instancji podzielił stanowisko Ministra, iż skierowane do Spółki pismo w trybie art. 169 § 1 op z dnia (...) r. wzywające do uzupełnienia braków formalnych wniosku, nie wprowadzało w błąd co do intencji organu. Wniosek Skarżącej z dnia (...) r. o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych przez sieć Internet został złożony w tradycyjnej formie tj. papierowej. Niesporne jest przy tym, że część wymaganych dokumentów, tj. zaświadczenia o niekaralności, o których mowa w art. 36 pkt 19 ugh, została złożona w formie wydruków elektronicznych z portalu Ministerstwa Sprawiedliwości niedokumentujących, że zostały one podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Dokumenty te nie były również poświadczone za zgodność z oryginałem. Minister zasadnie wskazał zatem w wezwaniu na konieczność udokumentowania przez Skarżącą, że ww. zaświadczenia posiadają kwalifikowany podpis elektronicznym. Istotne jest przy tym, że Organ wskazał również na konieczność przedkładania dokumentów zgodnie z art. 57 ugh, tj. w formie oryginałów lub kopii poświadczonych za zgodność z oryginałem przez notariusza, adwokata lub radcę prawnego. Trafnie przyjął zatem organ odwoławczy, że po otrzymaniu wezwania Skarżąca wiedziała, że powinna wykazać, że dołączone do wniosku dokumenty posiadają kwalifikowany podpis elektronicznym. Skarżąca wiedziała również, że wszelkie dokumenty musi przedkładać w formie zgodnej z zapisem określonym w art. 57 ugh.

WSA za niezasadny uznał zarzut nieprecyzyjnego sformułowania wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku. Sąd I instancji wskazał na ustalenia Organu, że Spółka uzupełniła swój wniosek przekazując za pośrednictwem elektronicznej skrzynki e-PUAP odpowiedź na wezwanie z dnia (...) r. nr (...). W załącznikach przekazanej w tej formie korespondencji zawarto trzy pliki źródłowe w formacie XML oraz 3 pliki w formacie XADES. Z opisu zawartego w piśmie przewodnim wynikało, że dotyczą one zapytań skierowanych do Krajowego Rejestru Karnego (...), (...) oraz (...). Pliki zawierały niestandardowe elementy dla tego rodzaju plików, tym samym Organ stwierdził brak możliwości ich prawidłowego otworzenia. Dwa z trzech przesłanych plików w formacie XML (o numerach (...) oraz (...) nie dawały możliwości ich otwarcia przy pomocy https://ekrk.rns.gov.pl/ep-web. Minister wyjaśnił, że zgodnie z opisem znajdującym się na ww. stronie, posiadacz pliku xml z odpowiedzią z Systemu e-KRK, przesyła go formularzem dostępnym po lewej stronie. W odpowiedzi dostaje archiwum w formacie zip, zawierające wszystkie pliki wydane przez KRK. Powyższa procedura była możliwa do zrealizowania jedynie w przypadku nadesłanego przez Skarżąca pliku XML o nr (...). W ten sposób było możliwe zapoznanie się organu z treścią zaświadczeń dotyczących (...) oraz z danymi dotyczącymi kwalifikowanego podpisu elektronicznego przypisanego do tych zaświadczeń. Powyższa procedura nie była możliwa z ww. dwoma plikami XML (o numerach (...) oraz (...) bowiem po wprowadzeniu ich w analogiczny sposób do Systemu e-KRK uzyskiwano informację ‚"Brak odpowiedniej odpowiedzi w bazie".

W wyniku zawnioskowanego przez Skarżącą sposobu wypełnienia wymogu określonego w art. 36 pkt 19 ugh, nie było możliwe stwierdzenie, że w stosunku do (...) oraz (...) przedłożone zostały stosowne zaświadczenia, że osoby te nie były skazane za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

W ocenie Sądu I instancji Minister prawidłowo ustalił, że wniosek zawiera brak formalny, a tym samym na podstawie art. 169 § 4 op, koniecznym było pozostawienie go bez rozpatrzenia. WSA podkreślił, że w zażaleniu Skarżąca nie zakwestionowała żadnych ustaleń organu dokonanych na wcześniejszym etapie postępowania. W szczególności nie zakwestionowała kluczowej kwestii ustalenia organu, co do wadliwości załączonych plików XML, których niemożność odczytania powodowała, że wniosek był pozbawiony niezbędnych zaświadczeń o niekaralności, o których mowa w art. 36 pkt 19 ugh. Skarżąca nie podjęła na etapie zażaleniowym żadnych kroków w celu wykazania organowi, że jego postępowanie jest błędne, co umożliwiałoby ewentualną pozytywną weryfikację wniosku.

WSA za niezasadny uznał zarzut naruszenia art. 122 w zw. z art. 169 § 1 oraz art. 187 op. Minister zasadnie wywodzi w odpowiedzi na skargę, iż Spółka powinna wykazać organowi na etapie postępowania zażaleniowego błędy w jego ustaleniach i doprowadzić tym samym do pozytywnej weryfikacji wniosku, nie zaś przedstawiać swoją argumentację dopiero na etapie skargi.

Sąd I instancji za błędne uznał stanowisko Spółki odnośnie możliwości "sanowania" wniosku na etapie zażalenia poprzez dołączenie nowych zaświadczeń o niekaralności w wersji "papierowej".

Skarżąca zaskarżyła ten wyrok w całości skargą kasacyjną i wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej co do istoty sprawy i zmianę przedmiotowego orzeczenia poprzez:

1) uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Ministra Finansów z dnia (...) r. utrzymującego w mocy postanowienie Ministra Finansów z dnia (...) r. w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku Spółki z dnia (...) roku o udzielenie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie zakładów wzajemnych przez sieć Internet (dalej także "Wniosek o wydanie zezwolenia".

2) Zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych:

Ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1) naruszenie art. 122 Ordynacji podatkowej w związku z art. 169 § 1 oraz art. 187 Ordynacji podatkowej – a to poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, polegające na błędnym przyjęciu, że Spółka nie uzupełniła wsyztskich braków wskazanych w wezwaniu Organu z (...) r. i w konsekwencji skutkujące wydaniem przez Organ błędnego postanowienia w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku Spółki, podczas gdy wszystkie braki wskazane przez Organ zostały przez Skarżącą w wyznaczonym terminie uzupełnione – co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

2) naruszenie art. 169 § 4 op – a to poprzez zastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy nie było podstaw do jego zastosowania (braki formalne zostały uzupełnione wraz z pismem z dnia (...) r. wysłanym za pośrednictwem ePUAP) – co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

3) naruszenie art., 121 § 1 op (zasada zaufania jednostki do państwa a to poprzez nierespektowanie w postępowaniu administracyjnym zasady in dubio pro tributario, a w konsekwencji rozpatrywanie wszelkich wątpliwości powstałych na kanwie rozpatrywanej sprawy na niekorzyść Spółki – co miało istotny wpływ na wynik tejże sprawy;

4) naruszenie art. 127 op (zasada dwuinstancyjności postępowania), a to poprzez nieuwzględnienie przez Organ dokumentów (pisemnych zaświadczeń o niekaralności) przedłożonych w toku postępowania odwoławczego - co miało istotny wpływ na wynik tejże sprawy;

a także naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię:

5) art. 57 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (dalej: ugh), a to przez błędne przyjęcie, że dokumenty składane w toku postępowania o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych przez Internet mają mieć "formę papierową", przez co Organ nie uznał uzupełnionych w odpowiedzi na wezwanie wysłanych w dniu (...) roku zaświadczeń o niekaralności z eKRK w postaci plików XM: wydanych przez Biuro Informacyjne Krajowego Rejestru Karnego Ministerstwa Sprawiedliwości – przez co organ błędnie uznał, że skarżąca kasacyjnie nie uzupełniła braków formalnych w przewidzianym przepisami prawa terminie i pozostawił wniosek bez rozpatrzenia czym w konsekwencji naruszył prawo Skarżącej do merytorycznego rozpoznania sprawy.

Minister Finansów w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie od Skarżącej na rzecz Ministra Finansów zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Nie wnosił o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 ppsa, gdyż wnoszący skargę kasacyjną zrzekła się przeprowadzenia rozprawy, a strona przeciwna również o rozpoznanie sprawy na rozprawie nie wniosła.

Zgodnie z art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, z przyczyn określonych w § 2 powołanego artykułu. Z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, z przyczyn określonych ww. art. 183 § 2 pkt 1-6 ppsa. Kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku sprowadzała się zatem do oceny czy narusza on przepisy wskazane w zarzutach postawionych Sądowi I instancji, w sposób określony w podstawach kasacyjnych i uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza, że postępowanie kasacyjne podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie. Naczelny Sąd Administracyjny nie może przy tym we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. Z tych względów konieczne jest prawidłowe określenie zarzutów w skardze kasacyjnej. Niezbędnym warunkiem uznania, że strona skarżąca kasacyjnie powołuje się na jedną z podstaw kasacyjnych, przewidzianych art. 174 ppsa, jest wskazanie, które konkretnie przepisy, jakiego aktu prawnego zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając sprawę z uwzględnieniem powyższych reguł postępowania kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że podstawy, na których skargę kasacyjną oparto, nie usprawiedliwiają wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku.

Zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się do dwóch kwestii:

Po pierwsze Skarżący stoi na stanowisku, że uzupełnił braki co do niekaralności (...) i (...) przez przesłanie za pośrednictwem platformy e- PUAP plików w formacie plików XML (o numerach (...) i (...) ze strony internetowej Krajowego Rejestru Karnego (https://ekrk.rns.gov.pl/ep-web). Organy zaś i Sąd I instancji przyjęły, że pliki te nie dawały możliwości ich otwarcia przy pomocy witryny https://ekrk.rns.gov.pl/ep-web.

Po drugie, Skarżący uważa, że uzupełnienie brakujących dokumentów – zaświadczeń o niekaralności wydanych w formie pisemnej już na etapie składania zażalenia było wystarczające do merytorycznego załatwienia wniosku na etapie postępowania odwoławczego.

Ponieważ zarzuty naruszenia przepisów postępowania co do ustaleń faktycznych wynikają z interpretacji treści art. 57 ugh, to w pierwszej kolejności należało się odnieść do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia tego przepisu. Zgodnie z tym przepisem, dokumenty dołączane do wniosków i zawiadomień składa się w formie oryginałów lub odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem przez notariusza, adwokata, radcę prawnego lub doradcę podatkowego. Przepis ten nie wyklucza możliwość złożenia dokumentu (w tym przypadku – co jest przedmiotem sporu – zaświadczenia o niekaralności). Możliwość składania dokumentów w formie elektronicznej wynika z przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2020 r. poz. 346 ze zmianami, dalej: ustawa o informatyzacji). Z definicji zawartej w art. 3 pkt 2 tej ustawy wynika, że dokument elektroniczny jest to stanowiący odrębną całość znaczeniową zbiór danych uporządkowanych w określonej strukturze wewnętrznej i zapisany na informatycznym nośniku danych. Z kolei art. 20 ust. 1 pkt 4 ustawy z 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym (Dz.U. z 2021 r. poz. 1709, dalej: ustawa KRK) wynika, że informacja o osobie, sporządzona na podstawie danych osobowych zgromadzonych w Krajowym Rejestrze Karnym, udzielana na zapytanie lub wniosek (zaświadczenie o niekaralności), zawiera m.in. nazwisko i imię oraz podpis osoby upoważnionej do jej wydania. W rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 910/2014 z dnia 23 lipca 2014 r. w sprawie identyfikacji elektronicznej i usług zaufania w odniesieniu do transakcji elektronicznych na rynku wewnętrznym oraz uchylające dyrektywę 1999/93/WE (Dz.U.UE.L.2014.257.73, dalej: rozporządzenie 910/2014). W art. 3 pkt 10–12 rozporządzenia zdefiniowane zostały trzy rodzaje podpisów elektronicznych: podpis elektroniczny, zaawansowany podpis elektroniczny oraz kwalifikowany podpis elektroniczny, który jest najbardziej zaawansowanym technologicznie podpisem elektronicznym. Zgodnie z pkt 12 art. 3 rozporządzenia "kwalifikowany podpis elektroniczny" oznacza zaawansowany podpis elektroniczny, który jest składany za pomocą kwalifikowanego urządzenia do składania podpisu elektronicznego i który opiera się na kwalifikowanym certyfikacie podpisu elektronicznego. Skutki prawne kwalifikowanego podpisu elektronicznego zostały natomiast wprost uregulowane w art. 25 ust. 2 cyt. rozporządzenia, zgodnie z którym kwalifikowany podpis elektroniczny ma skutek prawny równoważny podpisowi własnoręcznemu. Zatem biorąc pod uwagę treść przywołanych przepisów ustawy KRK i rozporządzenia 910/2104 zaświadczenie o niekaralności wydane w formie elektronicznej powinno zawierać podpis kwalifikowany osoby upoważnionej do jego wydania. Podpis, jakim opatruje się pismo (tekst w formacie XML), jest nierozłącznie powiązany z podpisem zawartym w pliku w formacie XAdES. Pliki z podpisami stanowią integralną część z dokumentem, pod którym zostaną złożone (co prawidłowo stwierdził expressis verbis Minister Finansów zwłaszcza w postanowieniu z 15 czerwca 2021 r., a Sąd i instancji zaakceptował). Tylko prawidłowe otwarcie obu z nich pozwala na potwierdzenie dokonania podpisu elektronicznego. Nie stanowiło więc niewłaściwej wykładni i zastosowania art. 57 ugh (przy uwzględnieniu wyżej wskazanych przepisów dotyczących dokumentów elektronicznych) uznanie, że nadesłanie zaświadczeń o niekaralności z KRK w formie elektronicznej nie pozwalającej na prawidłowe odczytanie, uznanie że te zaświadczenia nie zostały doręczone w dacie wydania postanowienia z 15 czerwca 2017 r. Należy przy tym zaznaczyć, że Skarżąca ani w postępowaniu administracyjnym, ani w postepowaniu przed Sądem I instancji nie kwestionowała prawidłowości ustalenia, że przesłane przez nią pliki elektroniczne mające zawierać podpisane zaświadczenia o niekaralności (w formatach XML i XAdES) przynajmniej w części nie dały się otworzyć w sposób pozwalający na stwierdzenie, że zawierają zaświadczenia o niekaralności wszystkich osób, co do których powinny być złożone.

W konsekwencji należało uznać, że nie został naruszony przepis art. 122 ordynacji podatkowej co do ustalenia, że Spółka nie uzupełniła w wyznaczonym terminie braków wskazanych w wezwaniu Organu z 24 marca 2021 w odniesieniu do informacji z Krajowego Rejestru Karnego wymaganej zgodnie z art. 36 pkt 16 lit. a ugh. Tym samym nie został naruszony art. 169 § 1 op, gdyż złożenie zaświadczeń o nieskalaności było niezbędne dla rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia zgodnie z art. 36 pkt 16 lit. a ugh, a zatem należało wezwać do uzupełnienia tego braku w trybie art. 169 § 1 op.

Nie jest też trafny zarzut naruszenia zawartej w art. 121 § 1 op zasady zaufania. Naruszenia tej zasady Skarżąca upatruje w tym, że wątpliwości co do prawidłowości zaświadczeń o niekaralności, wobec dostarczenie plików elektronicznych i nieopatrzonych podpisami wydruków z KRK, nie niweczyły możliwości merytorycznego rozpoznania sprawy. Nie można się z takim stanowiskiem zgodzić. Wymóg załączenia zaświadczeń o niekaralności był nie tylko jednoznacznie sformułowanym wymogiem formalnych co do dokumentów, jakie muszą być dołączone do wniosku o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów. Urządzanie gier i zakładów, którego dotyczy ustawa o grach hazardowych, wiąże się ze stawianiem szczególnych wymogów stawianym osobom mającym organizować gry czy kierować pomiotami urządzającymi gry, w szczególności w zakresie uczciwości i przestrzegania prawa, czego istotnym potwierdzeniem ma być niekaralność. Dlatego też brak wymaganego potwierdzenia niekaralności stanowi istotna przeszkodę w możliwości rozpatrzenia wniosku o zezwolenie na urządzanie gier i zakładów. Nie stanowiło również naruszenia art. 121 § 1 op przytoczenie przez Organ w wezwaniu do usunięcia braków treści art. 57 ugh stanowiącego, że brakujące dokumenty należy złożyć w formie oryginałów lub odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem przez notariusza, adwokata, radcę prawnego lub doradcę podatkowego. Jak wyżej wskazano, oryginał dokumentu może być złożony również w postaci elektronicznej przy właściwym opatrzeniu go podpisem elektronicznym Skarżąca miała taką świadomość, o czy świadczy że z tej formy (tyle że nieprawidłowo) skorzystała.

Nie zługiwał również na uwzględnienie zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności wynikającej z art. 127 op, które to naruszenie miało polegać na nieuwzględnieniu przez Organ w postępowaniu odwoławczym uzupełnienia zaświadczeń o niekaralności już po wydaniu orzeczenia w pierwszej instancji. Organ wydając postanowienie z 25 czerwca 2021 r. wobec nieusunięcia braków w wyznaczonym zgodnie z art. 169 § 1 op terminie, zgodnie z art. 169 § 4 op był zobowiązany wydać postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia. Rozpoznając sprawę na skutek zażalenia na postanowienie wydane w trybie art. 169 § 4 op nie rozpoznawał jej merytorycznie jako organ drugiej instancji, lecz oceniał tylko zasadność wydania postanowienia z 25 czerwca 2021 r. pod względem formalnym. Postępowanie zażaleniowe wywołane złożeniem zażalenia na postanowienie wydane w pierwszej instancji, jest z natury rzeczy "jednoinstancyjne" w ramach postępowania administracyjnego, bo nie może być prowadzone w "dwóch instancjach" administracyjnych. Poza tym – jak słusznie zauważa Minister w odpowiedzi na skargę kasacyjną – takie rozumienie możliwości uzupełnienia postępowaniu zażaleniowym braków, których nieusunięcia stanowiło przyczynę wydania postanowienia na podstawie art. 169 § 4 op, pozbawiałoby ten przepis treści, gdyż w istocie termin na usunięcie braków wynosiłby nie 7 dni od wezwania, o którym mowa w art. 169 § 1 op, a 7 dni od doręczenia postanowienia wydanego na podstawie art. 169 § 4 op (to jest termin do zaskarżenia postanowienia zażaleniem).

Biorąc to wszystko pod uwagę, należało skargę kasacyjną oddalić na podstawie art. 184 ppsa, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.