Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1083/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2022-02-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 64 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 797
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.
article: art. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2020 poz 797
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.
article: art. 14 ust. 1 ust. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1592
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw
article: art. 7
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 80
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 7
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 31 ust. 3
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 193
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek Sędzia WSA Grzegorz Saniewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 lutego 2022 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie zmiany wpisu w rejestrze podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. S. kwotę [...]([...]) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] kwietnia 2021 r. nr [...] Marszałek Województwa [...], na podstawie art. 64 ust. 2 w związku z art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2020 r. poz. 797 ze zm.) oraz art. 14 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 ustawy o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 1592 ze zm.), w związku z wygaśnięciem z mocy prawa w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania odpadów lub przetwarzania odpadów decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] listopada 2015 r., [...] udzielającej pozwolenia na wytwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów, w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji, zmienionej decyzją z [...] lutego 2019 r., [...], zmienił wpis dla P. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...]) z siedzibą w R. , w Rejestrze podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami (numer rejestrowy: [...]), poprzez zaktualizowanie danych, dotyczących ww. decyzji w ten sposób, że:

- w "Dziale III - Działalność wynikająca z ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji zostają usunięte informacje z Tabeli 3 Prowadzący stację demontażu.

- w "Dziale XI - Podmioty wpisywane do rejestru z urzędu lub dokonujące aktualizacji wpisu, o których mowa w art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach", zostają usunięte informacje, dotyczące zezwolenia na przewarzanie i zbieranie odpadów, w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji z 4 listopada 2015 r., zmienionej decyzją z [...] lutego 2019 r.,

- w sekcji: "Decyzje dla miejsca korzystania ze środowiska", rodzaj prowadzonej działalności objętej decyzją ww. decyzji zostaje zmieniony z "przetwarzanie odpadów; wytwarzanie odpadów; zbieranie odpadów", na "wytwarzanie odpadów."

W uzasadnianiu decyzji organ wskazał, że w związku z niespełnieniem przez ww. przedsiebiorcę wymagań określonych w przepisach prawa tj. art. 14 ust. 1-2 ustawy o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw, zgodnie z art. 14 ust. 4 ww. ustawy pozwolenie na wytwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie odpadów oraz zezwolenie na przetwarzanie odpadów udzielone decyzją Marszałka Województwa [...] z [...] listopada 2015 r., zmienione decyzją z [...] lutego 2019 r., wygasa z dniem [...] marca 2020 r. w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania odpadów i przetwarzania odpadów. Zgodnie z art. 64 ust. 2, w związku z art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, jeżeli podmiot prowadzi działalność objętą obowiązkiem wpisu do rejestru w więcej niż jednym zakresie, a przesłanki obligujące do wykreślenia podmiotu z rejestru dotyczą niektórych zakresów działalności, marszałek województwa dokonuje z urzędu, w drodze decyzji, zmiany wpisu do rejestru w odpowiednim zakresie. Biorąc pod uwagę stan faktyczny oraz uregulowania prawne Marszałek Województwa zawiadomieniem z 18 lutego 2021 r., wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zmiany wpisu do Rejestru podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami dla ww. podmiotu. Strona poinformowana została o możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych materiałów oraz zapoznania się ze zgromadzoną dokumentacją, w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma.

W odwołaniu od powyższej decyzji P. S. wniósł o jej cofnięcie. Zarzucił, że decyzja nie uwzględnia stanu faktycznego wynikającego ze skomplikowanej sytuacji spowodowanej Covid-19. Okoliczności te uniemożliwiły mu działanie w pełnym zakresie możliwości ewentualnego zdobywania stosownych pozwoleń i regulacji. Część przepisów została zmieniona w trakcie trwania pandemii, co uniemożliwiło odwołującemu się oraz innym przedsiębiorcom ochronę swoich interesów. Wydane wcześniej pozwolenia obejmowały swoim zakresem czasowym dłuższy okres (5 lat), a wprowadzone zmiany jednostronnie skróciły okres ich trwania. Zdaniem strony naruszono konstytucyjną zasadę równości wobec prawa oraz zasadę wolności prowadzenia działalności gospodarczej.

Decyzją z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymało w mocy zaskarżoną odwołaniem decyzję.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał na określone ustawą z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach obowiązki podmiotów, których działalność związaną jest z gospodarowaniem odpadami oraz, że na podstawie art. 49 tej ustawy marszałek województwa prowadzi m.in. rejestr podmiotów gospodarujących odpadami.

Decyzją z [...] listopada 2015 r. znak: [...], organ I instancji udzielił E. K. (...) pozwolenia na wytwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji, zlokalizowanej w [...]. Decyzją z [...] lutego 2019 r. znak: [...] organ I instancji zmienił swoją decyzję z [...] listopada 2015 r., w ten sposób, że zmieniono oznaczenie prowadzącego instalację z E. K. (...) na P. S. (...). W związku z czym P. S., będący przedsiębiorcą, którego przedmiotem działalności było m.in. gospodarowanie odpadami, zobowiązanym do przestrzegania przepisów regulujących zasady prowadzenia tego rodzaju działalności.

Ustawą z dnia [...] lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 1592) nałożono na posiadaczy odpadów, którzy przed dniem wejścia w życie tej ustawy uzyskali zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów obowiązek złożenia wniosku o zmianę posiadanej decyzji. Przepis art. 14 ust. 1 ustawy zmieniającej określa zakres informacji, które powinny zostać zawarte we wniosku, a przepis ust. 2 określa załączniki, które dołączone powinny zostać do wniosku o zmianę dotychczas posiadanej decyzji. Kolegium wskazało, że w pierwotnym brzmieniu przepis ten przewidywał dwunastomiesięczny termin na dopełnienie obowiązku wystąpieniu z wnioskiem o zmianę dotychczas posiadanej decyzji, jednak przepisem art. 8 pkt 3 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 1579), termin ten przedłużony został do dnia 5 marca 2020 r. Z kolei zgodnie z art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. jeżeli posiadacz odpadów nie złoży wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w terminie, o którym mowa w ust. 1, zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, wygasa. Kolegium stwierdziło, że skutek związany z niedopełnieniem obowiązków określonych ustawą tj. wygaśnięcie posiadanych zezwoleń (w całości lub w części) wynika z mocy samego prawa.

Zdaniem organu odwoławczego uzupełnienie tej regulacji stanowią przepisy art. 64 ust. 1 i ust. 4 ustawy o odpadach, określające przesłanki wystąpienie których powoduje konieczność wydania decyzji o wykreśleniu z rejestru podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami, ewentualnie zmiany wpisu do rejestru w odpowiednim zakresie. Jedną z przesłanek uzasadniających wydanie decyzji przez marszałka województwa jest cofnięcia lub wygaśnięcia decyzji związanych z gospodarką odpadami. Zarówno przepis art. 14 ust. 4 ustawy zmieniającej jak i przepis art. 64 ust. 1 i ust. 4 ustawy o odpadach mają charakter bezwzględnie obowiązujący.

Wobec powyższego Kolegium uznało, że argumenty podniesione w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie. Termin, w jakim odwołujący powinien dopełnić obowiązku związanego ze złożeniem wniosku o zmianę posiadanej decyzji wraz z wymaganymi informacjami i załącznikami upłynął 5 marca 2020 r., tj. przed ogłoszeniem na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego czy stanu epidemii, co nastąpiło odpowiednio w dniu 13 marca 2020 r. i 20 marca 2020 r., na podstawie rozporządzeń Ministra Zdrowia. Przepisy ustawy o odpadach związane z obowiązkiem dokonania określonych prawem działań, co do zasady skierowane są do przedsiębiorców, tj. podmiotów profesjonalnych, na których ciążą obowiązki związane z dochowaniem należytej staranności w związku z prowadzoną działalnością, w związku z czym muszą liczyć się z konsekwencjami wynikającymi z niedopełnienia obowiązków określonych przepisami prawa powszechnie obowiązującego.

P. S., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] z siedzibą w R. , reprezentowany przez adwokata [...], w obszernej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy (str. 2-10 skargi):

1) ustanowionej w art 10 Kodeksu postępowania administracyjnego (w skrócie "k.p.a.") zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, co uniemożliwiło skarżącemu dokonanie konkretnych czynności procesowych. Organ pozbawił skarżącego:

- czynnego udziału w sprawie celem stworzenia potrzebnej infrastruktury zgodnie z bardzo szybkim (14 dniowym) wejściem w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw, gdzie należy stosować przepisy nowe. Ustawa ta nie zawiera przepisu przejściowego nakazującego w stosunku do przedsiębiorców już legalnie funkcjonujących stosowanie przepisów przejściowych. Właściwy organ, przed którym toczy się wszczęte postępowanie w sprawie wydania lub zmiany pozwolenia na wytwarzanie odpadów, które nie uwzględnia zbierania lub przetwarzania odpadów, jest obowiązany stosować aktualnie obowiązujące przepisy, ale nie powinien odmawiać prawa do czynnego udziału skarżącemu. Skarżący posiada zobowiązania kredytowe i ma wypracowane relacje handlowe, gdzie legalnie prowadził działalność gospodarczą. Aby wprowadzane przepisy były efektywne, konieczne jest zapewnienie podmiotom dotkniętym wskazanymi zakazami odpowiedniego czasu na przebranżowienie, dostosowanie posiadanej infrastruktury do nowych zadań i wypracowanie na nowo pozycji na rynku. Dlatego w przypadku niniejszej ustawy za kluczowe należy uznać przepisy określające vacatio legis jak też możliwość wypowiedzenia się w sprawie, której tutaj zabrakło (lit. b-j);

- możliwości ustnego wypowiedzenia się w związku z odwołaniem zgodnie z zasadą audiatur et altera pars (należy wysłuchać i drugiej strony) lub przedstawienia na piśmie swoich argumentów, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i zgłoszonych żądań, przed wydaniem decyzji. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą TK, "odpowiedniość" vacatio legis należy rozpatrywać w związku z możliwością pokierowania swoimi prawami z uwzględnieniem treści nowych przepisów. Skarżący poprzez uniemożliwienie bycia wysłuchanym został pozbawiony refutacji (odparcia) i uprzedzenia argumentacji strony przeciwnej, a na etapie retorycznego dowodzenia wykazania fałszywości twierdzeń adwersarza SKO. Tym samym organ naruszył zasadę sprawiedliwości proceduralnej (lit. k-l i pkt 18)

- brak wypowiedzenia się w uzasadnieniu decyzji co do przyczyn odstąpienia w okolicznościach tej sprawy od zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu, czym naruszono art. 10 § 3 w zw. z § 1 k.p.a. (pkt 3)

2) art. 7, art. 8, art. 9, art. 15, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 79, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., a także art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nie wyjaśnienie istotnych okoliczności dotyczących nowego przystosowania się pod względem prawnym do uzyskania pozwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej w sprawie pozwoleń na wytwarzanie odpadów, nieuwzględniających zbierania lub przetwarzania odpadów, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r., brak wyczerpującego zgromadzenia całego materiału dowodowego w tym zawnioskowanego przez stronę i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy m. in. jakie prawo stosować w sprawie pozwoleń na wytwarzanie odpadów, nieuwzględniających zbierania lub przetwarzania odpadów, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw; niewyjaśnienie dlaczego organ był bezczynny przed 5 marca 2020 r., i dokonał wykładni prawa w sposób krzywdzący dla skarżącego, który dowiedział się o zmianie prawa pod koniec lutego 2021 r.; nienależyte uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji (punkty 4 – 10, 12-15, 16-17, 23-27, 29-30).

3) wyrażonej w art. 7 Konstytucji RP zasady praworządności ze wskazaniem na obowiązek notyfikacji Komisji Europejskiej przepisów ustawy z 20 lipca 2018 r. zastosowanej w skarżonej decyzji oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, gdyż stosowane obostrzenia prawne wobec przedsiębiorców którzy przed wejściem w życie ww. ustawy w przypadku pozwoleń na wytwarzanie odpadów, które nie uwzględniają zbierania lub przetwarzania odpadów, działali legalnie, są dopuszczalne tylko wtedy i tylko w takim zakresie, w jakim służyć będą do osiągnięcia wynikającego z ustawy celu prowadzonych działań, gdy będą do tego niezbędne, i nie będą stanowiły dla ich adresata uciążliwości nieproporcjonalnej względem doniosłości społecznej tego celu (pkt 7 i 21).

4) art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie prawa człowieka i podstawowych wolności poprzez brak merytorycznego rozpoznania podniesionych w odwołaniu zarzutów, a w konsekwencji brak rozpoznania istoty sprawy (pkt 22),

5) art. 41 ust. 1 i 2 lit a Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej proklamowanej w Nicei 7 grudnia 2000 r., z uwagi na brak rzetelnego traktowania i w rozsądnym terminie umożliwienie załatwienia sprawy zgodnie z nowym prawem o gospodarowaniu odpadami oraz karygodnego pozbawienia prawa do bycia wysłuchanym, zanim zostaną podjęte indywidualne środki mogące negatywnie wpłynąć na sytuację skarżącego, któremu odmówiono prawa prowadzenia działalności gospodarczej, podczas gdy taką działalność rodzina (biznes rodzinny) wykonuje od listopada 2015 r. (pkt 19), jak również naruszenie przez Polskę w przedmiocie dostępu do prowadzenia działalności gospodarczej minimalnych standardów zgodnie z acquis communautaire, z uwagi na bardzo krótki okres przepisów przejściowych prawa o gospodarowaniu odpadami (pkt 20).

Z uwagi na podniesione zarzuty skarżący wniósł (str. 11-15 skargi):

1. na podstawie art. 193 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) o zwrócenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym w przedmiocie udzielenia odpowiedzi: "czy art 14 ust. 1 i ust 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz.1592) w zakresie w jakim stanowi: (1) Posiadacz odpadów, który przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów, jest obowiązany, w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, złożyć wniosek o zmianę posiadanej decyzji (...) (2) Jeżeli posiadacz odpadów nie złoży wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w terminie, o którym mowa w ust. 1, zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, wygasa, jest zgodny z art. 2, art. 8 ust. 1, art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.; w zakresie ustalenia odpowiedniego wymogu zachowania vacatio legis co należy bowiem do ochrony adresata normy prawnej (tutaj skarżącego) P. S. prowadzącego własną działalność gospodarczą, przed pogorszeniem jego sytuacji oraz do jego możliwości zapoznania się z nowymi przepisami oraz możliwości adaptacyjnych, które bywają zróżnicowane, podczas gdy ustawodawca nie przewidział aby organ administracji publicznej właściwy w sprawie nadzoru nad przedsiębiorcami w przedmiocie gospodarowania odpadami tj. tutaj Marszałek Województwa [...] z urzędu wszczynać postępowanie w sprawie wydania lub zmiany pozwolenia na wytwarzanie odpadów, które nie uwzględnia zbierania lub przetwarzania odpadów, jest obowiązany stosować aktualnie obowiązujące przepisy art 14 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw celem uzupełniania braków zgodnie z nowym prawem, dający możliwość zachowania wymogu ustanawiania odpowiedniej vacatio legis co ma charakter gwarancyjny dla jednostek i jest też jednym z warunków dopuszczalności ingerencji ustawodawcy w prawa nabyte;

2. na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o zawieszenie postępowania przed WSA;

3. na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 oraz art. 61 § 3 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji;

4. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości, ze wskazaniem, że ewentualne uchylenie przez TK niekonstytucyjnego przepisu będzie podstawą do uchylenia decyzji na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.;

5. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi rozwinięto argumentację zarzutów.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Postanowieniem z 2 października 2021 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 ze zmianami) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (ust. 3). Na tej podstawie zarządzeniem Przewodniczącego II Wydziału w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Bydgoszczy niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę naruszenia prawa i przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu.

Na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3).

Skarga podlegała uwzględnieniu, aczkolwiek zasadniczo z przyczyn stwierdzonych przez Sąd z urzędu. Większość licznych zarzutów skargi okazała się bowiem niezasadna wobec przedmiotu niniejszej sprawy lub pozostaje bez wpływu na jej wynik.

W pierwszej kolejności podkreślić przyjdzie, że przedmiot sądowoadministracyjnej kontroli legalności w rozpoznawanej sprawie stanowią decyzje administracyjne wydane w specyficznym postępowaniu – w postępowaniu rejestrowym, prowadzonym na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 779 ze zm.). Zwrócić należy szczególną uwagę na systematykę przepisów ww. ustawy, która będzie miała istotne znaczenie dla prawidłowej wykładni jej przepisów. Dział IV ustawy zatytułowany "Uprawnienia wymagane do gospodarowania odpadami oraz prowadzenie rejestru", dzieli się na dwa rozdziały: Rozdział 1 "Zezwolenie na zbieranie odpadów i zezwolenie na przetwarzanie odpadów", obejmujący art. 41 – 48a i Rozdział 2 "Rejestr", obejmujący art. 49 – art. 65. I tak przepisy Rozdziału 1 regulują takie kwestie jak między innymi zakres przedmiotowy zezwoleń i właściwość organów (art. 41), zasady i tryb kontroli instalacji, wymogi wniosku o wydanie poszczególnych zezwoleń i zakres wymaganych w tym celu dokumentów, elementy poszczególnych zezwoleń i wymagania wobec obiektów (art. 43), terminy ich obowiązywania (art. 44), zwolnienia z obowiązku uzyskania zezwoleń; a także kwestie przesłanek i trybu odmowy wydania zezwolenia (art. 46); zastosowania instytucji cofnięcia zezwolenia (art. 47), czy też wygaśnięcia stosownych zezwoleń (art. 48), a także kwestie związane z obowiązkiem ustanowienia zabezpieczenia roszczeń przez posiadacza odpadów (art. 48a).

Z kolei w Rozdziale 2 "Rejestr" ustawodawca zamieścił przepisy odnoszące się do istoty, charakteru, zakresu, szczegółowej zawartości i trybu postępowania związanego z prowadzeniem i aktualizacją tego rejestru przez właściwego marszałka województwa, a więc dokonywania na wniosek podmiotu lub z urzędu wpisów, ich modyfikacją lub wykreśleniem z rejestru, ponoszenia opłat rejestrowych i celów ich wykorzystania. Zgodnie z art. 49 ust. 1 ustawy o odpadach, marszałek województwa prowadzi rejestr podmiotów: 1) wprowadzających produkty, 2) wprowadzających produkty w opakowaniach, 3) prowadzących jednostki handlu detalicznego lub hurtowego, w których są oferowane torby na zakupy z tworzywa sztucznego, objęte opłatą recyklingową, o której mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, 4) gospodarujących odpadami - zwany dalej "rejestrem".

Obowiązki marszałka województwa jako organu rejestrowego, uwzględniając zasadniczo charakter ewidencyjny rejestru, ustawodawca określił jednoznacznie w art. 56 ustawy o odpadach. W myśl ust. 1 organ ten weryfikuje i zatwierdza: 1) informacje, o których mowa w art. 52 ust. 1, zawarte we wniosku o wpis do rejestru; 2) wymagane informacje, o których mowa w art. 52 ust. 2.

Przy czym wpis do rejestru oraz zamieszczenie w rejestrze informacji, o których mowa w art. 52 ust. 1 i 2, następuje z chwilą tego zatwierdzenia (ust. 2). Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się także w przypadku zmiany wpisu w rejestrze oraz wykreślenia z rejestru (ust. 3).

W związku z prowadzeniem przedmiotowego rejestru marszałek województwa między innymi wydaje decyzje o wykreśleniu podmiotu z rejestru (w przypadkach określonych w art. 60 i art. 64 ust. 1), o odmowie wpisu podmiotu do rejestru (art. 62) lub też zmiany wpisu do rejestru (art. 64 ust. 2).

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy istotna jest treść normy prawnej zawartej w przepisie art. 64 ustawy o odpadach, przywołanym w podstawach prawnych kwestionowanych przez skarżącego decyzji administracyjnych. Ustęp 1 stanowi, że marszałek województwa dokonuje z urzędu, w drodze decyzji, wykreślenia podmiotu z rejestru w przypadku:

1) nieuiszczenia opłaty rocznej, w przypadkach gdy jest wymagana;

2) cofnięcia lub wygaśnięcia decyzji związanych z gospodarką odpadami;

3) stwierdzenia rażących nieprawidłowości w wykonywaniu obowiązków określonych w przepisach ustawy;

4) stwierdzenia rażących nieprawidłowości w wykonywaniu obowiązków określonych w przepisach (...);

5) stwierdzenia trwałego zaprzestania wykonywania przez podmiot działalności wymagającej wpisu do rejestru;

6 - 8) niewniesienia w wymaganej wysokości zabezpieczenia finansowego, lub niezłożenie zaświadczeń albo dokumentu potwierdzającego wniesienie opłat lub zabezpieczeń wskazanych w wymienionych ustawach.

Zaistnienie tych przesłanek stanowi podstawę do wszczęcia z urzędu postępowania w celu wydania decyzji o całkowitym wykreśleniu podmiotu z rejestru. Wobec powyższego, w odniesieniu do przypadku określonego w art. 64 ust. 1 pkt 2, należy zwrócić uwagę, że ani ta norma prawna, ani żaden z przepisów rozdziału dotyczącego prowadzenia przedmiotowego rejestru podmiotów, nie określa przypadków, w których dochodzi do cofnięcia lub wygaśnięcia decyzji administracyjnych związanych z gospodarowaniem odpadami, w rozumieniu art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy o odpadach.

Z kolei w myśl ust. 2 art. 64 ww. ustawy, jeżeli podmiot prowadzi działalność objętą obowiązkiem wpisu do rejestru w więcej niż jednym zakresie, a przesłanki, o których mowa w ust. 1, dotyczą tylko niektórych zakresów działalności, a podmiot nie wystąpił z wnioskiem, o którym mowa w art. 59 lub art. 60, marszałek województwa dokonuje z urzędu, w drodze decyzji, zmiany wpisu do rejestru w odpowiednim zakresie. Tym samym przepis ten odsyła w przypadku, gdy podmiot prowadzi działalność objętą obowiązkiem wpisu do rejestru w więcej niż jednym zakresie, wprost do przesłanek o których mowa w ust. 1, o ile dotyczą one tylko niektórych zakresów działalności. Dodatkowo uzależnia zastosowanie trybu zmiany wpisu do rejestru z urzędu od tego, czy podmiot nie wystąpił z wnioskiem, o którym mowa w art. 59 lub art. 60. Dopiero gdy zaistnieją te przesłanki łącznie, marszałek dokonuje, w drodze decyzji, wpisu do rejestru "w odpowiednim zakresie". Tym bardziej przepis ust. 2 art. 64 budzi wątpliwości, kto i w jakim trybie stwierdza cofnięcie lub wygaśnięcie w indywidualnym przypadku konkretnego zakresu, czyli części ostatecznej decyzji administracyjnej, określającej nieraz w obszernym rozstrzygnięciu elementy decyzji związanej z gospodarką odpadami dla konkretnego podmiotu i często skomplikowanych instalacji.

Zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, wymaga to zatem uwzględnienia w procesie wykładni podstawowych zasad postępowania administracyjnego, w tym wyrażonej w art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ("k.p.a.") zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, zgodnie z którą uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Do tego katalogu ingerencji w zasadę trwałości decyzji ostatecznej ustawodawca bez wątpienia zaliczył również instytucję stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, co wynika wprost z art. 162 k.p.a., zamieszczonego w rozdziale XIII k.p.a. zatytułowanym: "uchylenie, zmiana oraz stwierdzenie nieważności decyzji".

Zgodnie z przepisem art. 162 § 1 pkt 1 i § 3 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Organ stwierdza wygaśnięcie decyzji - w drodze decyzji. Postępowanie w tej sprawie jest postępowaniem odrębnym, a od decyzji jako wydanej w pierwszej instancji przysługuje odwołanie, a następnie ewentualnie skarga do sądu administracyjnego. Wskazać należy, że decyzja w przedmiocie wygaśnięcia innej decyzji ma charakter deklaratoryjny. Jej przedmiotem jest stwierdzenie konsekwencji wystąpienia określonych okoliczności ze skutkiem ex tunc, tj. od chwili ich zaistnienia.

Tym samym w ramach przedmiotowego postępowania rejestrowego niedopuszczalne było samodzielne stwierdzenie przez organ rejestrowy, że zaistniał w danej sprawie przypadek wygaśnięcia konkretnej decyzji administracyjnej związanej z gospodarką odpadami, a tym bardziej pewnego jej zakresu, jeżeli nie zostało to uprzednio stwierdzone w odrębnym postępowaniu jurysdykcyjnym (zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej) przez właściwy organ administracji publicznej.

Niezależnie od powyższego stwierdzić przyjdzie, że w uzasadnieniu decyzji z [...] kwietnia 2021 r. Marszałek Województwa [...] w ogóle nie wskazał, jakich to wymagań określonych we wskazanych, a nie przytoczonych przepisach art. 14 ustawy o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r, poz. 1592 ze zm.), skarżący nie spełnił. Wbrew wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Marszałek Województwa nie przytoczył także treści art. 14 ust. 4 ww. ustawy i nie wyjaśnił na jakiej podstawie i z jakich powodów stwierdził, że pozwolenie na wytwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie odpadów oraz zezwolenie na przetwarzanie odpadów udzielone decyzją Marszałka Województwa [...] z [...] listopada 2015 r., [...], zmienione decyzją z [...] lutego 2019 r., [...] wygasa z dniem [...] marca 2020 r. w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania odpadów i przetwarzania odpadów. Nie odniósł się do rzeczywistej treści tzw. decyzji łącznej posiadanej przez skarżącego przedsiębiorcę wielopunktowej i określonych w niej zagadnień. Organ ograniczył się jedynie do ogólnikowego powielenia niejednoznacznego pojęcia "w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania odpadów i przetwarzania odpadów". W drugim akapicie uzasadnienia decyzji organ pierwszej instancji dokonał także błędnej wykładni przepisu art. 64 ust. 2 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy o odpadach, co wyjaśniono już wcześniej.

W rozpoznawanej sprawie orzekające w sprawie organy administracji publicznej błędnie również uznały, że samo tylko ziszczenie się przesłanki określonej w art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach i niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 1592 ze zm., dalej "ustawa nowelizująca"), z którą ustawa wiąże wobec wskazanych decyzji związanych z gospodarowaniem odpadami sankcję administracyjną w postaci ich wygaśnięcia, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów – daje podstawę organowi rejestrowemu do dokonania z urzędu, w drodze decyzji, zmiany wpisu do rejestru w "odpowiednim zakresie".

Ustawa nowelizująca, która weszła w życie 5 września 2018 r., w pierwotnym brzmieniu przepisu dostosowującego art. 14 ust. 1 stanowiła, że posiadacz odpadów, który przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetworzenie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów, jest obowiązany w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy (tj. do dnia 5 września 2019 r.), złożyć wniosek o zmianę posiadanej decyzji, wskazując we wniosku dane określone w pkt 1 – 4 oraz dołączając dokumenty określone w ust. 2 pkt 1-7. Wskazać jednocześnie należy, że na mocy przepisu art. 8 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustawy (Dz.U. poz. 1579), z dniem 1 września 2019 r., termin na złożenie wniosku określony w art. 14 ust. 1 ustawy nowelizującej wydłużono do dnia 5 marca 2020 r.

W myśl ust. 4 art. 14 ustawy nowelizującej z dnia 20 lipca 2018 r., jeżeli posiadacz odpadów nie złoży wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w terminie, o którym mowa w ust. 1 (tj. do dnia 5 marca 2020 r.), zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, wygasa.

Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że wymienione w nim sytuacje, które powodują wygaśnięcie zezwolenia, mają charakter zdarzeń, które następują w ściśle określonym czasie. Z tymi zdarzeniami został powiązany skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia w określonym zakresie, a wobec tego należy przyjąć, że gdy określone zdarzenie nastąpi, powstaje skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia jedynie w tym zakresie. W przypadku, o którym mowa w art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej, niezłożenie wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w określonym terminie powoduje z upływem tego terminu skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia w ww. zakresie. Oznacza to, że wygaśnięcie zezwolenia następuje zasadniczo w dniu, w którym upłynął ustawowy termin do złożenia wniosku o zmianę posiadanej decyzji, spełniającego wymagania określone w ust. 1 i 2 art. 14. Zważyć jednak należy na różnorodność możliwych sytuacji faktycznych i prawnych, w tym niejednokrotnie trudności w ocenie w konkretnej sprawie np. czy złożony w terminie do 5 marca 2020 wniosek spełnia lub nie wszystkie określone w ust. 1 i 2 wymagania, czy został na wezwanie organu uzupełniony, czy dotyczy lub czy spełnia wymagania co do których rodzajów działalności. To posiadacz odpadów decyduje bowiem czy, uwzględniając nowe wymogi ustawowe konieczne dla dalszego prowadzenia określonego rodzaju gospodarowania odpadami, do których musi się dostosować zamierza wypełniać, i złoży wniosek o stosowaną zmianę uzyskanej wcześniej decyzji, czy nie. Mógł zatem nie złożyć wniosku o zmianę pozwolenia, mimo świadomości konsekwencji prawnych w postaci jego wygaśnięcia z mocy prawa w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów. W takiej sytuacji najprościej można ustalić, że z upływem ustawowego terminu, w przedmiotowym zakresie dana decyzja wygasła. Jak jednak wskazano, w licznych przypadkach ustalenie czy i w jakim konkretnie zakresie decyzja wygasła, na podstawie art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej może wymagać szczegółowego wyjaśnienia i skomplikowanej merytorycznej oceny.

Sąd podziela poglądy wyrażone w orzecznictwie i piśmiennictwie, że należy odróżnić wygaśnięcie zezwolenia jako skutek materialnoprawny określonego zdarzenia, który powoduje wygaśnięcie stosunku administracyjnoprawnego obejmującego konkretne uprawnienie (w tym wypadku uprawnienie do gospodarowania odpadami w zakresie zbierania lub przetwarzania odpadów), od wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji, z której to uprawnienie wynikało (w tym wypadku zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetworzenie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie lub przetwarzanie odpadów). Okazuje się bowiem, że w ściśle określonych sytuacjach dopuszczalne, a nawet konieczne jest stwierdzenie wygaśnięcia decyzji, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, co może obejmować także taką sytuację, gdy stosunek administracyjnoprawny nawiązany na podstawie decyzji ustaje z tej przyczyny, iż nastąpiło zdarzenie, z którym przepis prawny wiąże wygaśnięcie tego stosunku. Wynika to wyraźnie z art. 162 § 1 pkt 1 i § 3 k.p.a., który nakazuje stwierdzić wygaśnięcie decyzji, jeżeli stała się bezprzedmiotowa, nie tylko wówczas, gdy wyraźnie stanowi tak przepis prawa, ale także wówczas, gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. W takim wypadku stwierdzenie wygaśnięcia decyzji ma charakter deklaratoryjny (tak NSA w uchwale z 23 czerwca 1997 r. sygn. OPK 32/97, ONSA 1997, 4, poz. 152).

W literaturze podnosi się, że: "decyzja staje się bezprzedmiotowa, jeśli przestaje istnieć stosunek prawny nawiązany na jej podstawie. Nietrwałość stosunku administracyjnoprawnego może być powodowana przede wszystkim zmianami dotykającymi jego podstawowych elementów konstrukcyjnych (podmiotu, przedmiotu oraz praw i obowiązków), ale także innymi okolicznościami, pozostającymi poza strukturą stosunku prawnego, wskazanymi przez ustawodawcę w przepisach prawa materialnego (por. A.Matan, Rozdział VI "Przesłanki stwierdzenia wygaśnięcia decyzji administracyjnej" Warszawa 2020). Wskazuje się również, że "Ustanie bytu prawnego decyzji może być spowodowane między innymi zmianą stanu faktycznego lub prawnego indywidualizującego dany stosunek prawny. Powstanie po wydaniu decyzji sytuacji, czy układu stosunków społecznych odbiegających od czynników indywidualizujących dany stosunek prawny, ukształtowany lub ustalony w decyzji. Kładzie kres istnieniu tego stosunku i musi oddziaływać na obowiązywanie decyzji, która jest wyrazem tych stosunków. Decyzja administracyjna wiąże rebus sic stantibus, co powoduje że kiedy powstaną nowe przesłanki faktyczne, które czynią poprzednią decyzję nieodpowiadającą rzeczywistości, przestaje istnieć stosunek prawny w postaci skonkretyzowanej w tej decyzji i sama decyzja staje się bezprzedmiotowa wraz ze zmianą tych okoliczności, na których uregulowanie była skierowana (R.Stankiewicz, komentarz do art. 162 w: R.Hauser, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Legalis 2021).

W art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej, jak również w art. 48 ustawy o odpadach (przesłanki wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów), są jedynie określone stany, w których zezwolenie/pozwolenie wygasa, co samo przez się nie przesądza o dopuszczalności lub niedopuszczalności wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji zezwalającej na określony zakres gospodarowania odpadami. Wobec tego wyjaśnienia tej kwestii należy poszukiwać w drodze wykładni innych przepisów ustawy oraz art. 162 k.p.a.

Wyraźną wskazówkę interpretacyjną co do zamiaru ustawodawcy w tym zakresie można odnaleźć w art. 48a ustawy o odpadach, który dotyczy obowiązku ustanowienia zabezpieczenia roszczeń przez posiadacza odpadów. W art. 48 ustawy zostały określone jedynie przesłanki wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów, bez wskazania formy rozstrzygnięcia w tym zakresie. Z kolei zgodnie z przepisem art. 48a ust. 18 pkt 2 ustawy o odpadach, właściwy organ orzeka, na wniosek posiadacza odpadów, w drodze decyzji, o zwrocie zabezpieczenia roszczeń w formie depozytu wraz z odsetkami lub o zwrocie gwarancji bankowej, gwarancji ubezpieczeniowej lub polisy ubezpieczeniowej, jeżeli zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów wygasło z powodu, o którym mowa w art. 48 pkt 4. W myśl ust. 19 pkt 1 art. 48a, do wniosku o zwrot zabezpieczenia roszczeń dołącza się, odpowiednio: decyzję o wygaszeniu zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów z powodu, o którym mowa w art. 48 pkt 4.

Z tak sformułowanego przepisu można wnioskować, że ustawodawca nie tylko nie wyklucza, lecz zakłada stwierdzenie wygaśnięcia (wygaszenia) zezwolenia w drodze decyzji, przy czym odnosić się to musi nie tylko do wygaśnięcia zezwolenia z przyczyn wymienionych w art. 48 pkt 4 ustawy o odpadach. Byłoby nieuzasadnione wnioskowanie z powyższych przepisów, że ustawodawca wiąże stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia tylko z niektórymi przyczynami wygaśnięcia zezwolenia.

Niezależnie od tego argumentu trzeba podnieść, że stwierdzenie wygaśnięcia realizowanej przez posiadacza odpadów wielozakresowej decyzji związanej z gospodarką odpadami, w jej części tj. w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania odpadów lub przetwarzania odpadów, w sytuacji gdy nie spełnił on we wskazanym terminie wymagań określonych w art. 14 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej leży w interesie społecznym, w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. Z uwagi na przedmiot takiej decyzji, który umożliwia korzystanie ze środowiska w sposób mogący powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości, a także z uwagi na ochronę strony, która posiada pozwolenie. Strona powinna mieć pewność, czy prowadzi działalność na podstawie ważnego zezwolenia (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2013 r. sygn. II OSK 1833/11).

Wobec powyższego w razie wygaśnięcia decyzji związanej z gospodarką odpadami, w szczególności z przyczyn wymienionych w art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej organ, który wydał decyzję, stwierdza wygaśnięcie zezwolenia/pozwolenia w zakresie w którym określa ono wymagania dotyczące zbierania lub przetwarzania odpadów, w drodze decyzji na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 i § 3 k.p.a. Dopiero tego typu orzeczenie, na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 2 lub ust. 2 może stanowić podstawę do dokonania przez marszałka województwa z urzędu, w drodze decyzji, wykreślenia podmiotu z rejestru podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami lub też zmiany wpisu do tego rejestru w odpowiednim zakresie.

Z tych powodów, nie przesądzając przyszłego wyniku sprawy, należało uchylić decyzję Marszałka Województwa [...] z [...] kwietnia 2021 r. oraz utrzymującą ją w mocy z naruszaniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego jako wydane przedwcześnie z naruszeniem zarówno wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania (tj. art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a.). Naruszenie przepisów postępowania było zapewne wynikiem błędnej wykładni cytowanych przepisów prawa materialnego oraz niezastosowania w sprawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a.

Ponownie rozpatrując sprawę marszałek województwa uwzględni ocenę prawną i wskazania wyrażone w niniejszym uzasadnieniu. Jako organ rejestrowy, który przedwcześnie wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zmian w rejestrze winien powstrzymać się z rozstrzygnięciem tej sprawy, do czasu rozstrzygnięcia w odrębnym postępowaniu zagadnienia wstępnego. Zagadnienie wstępne jest bowiem kwestią warunkującą merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Zagadnienie to musi dotyczyć w pierwszym rzędzie kwestii materialnoprawnej, która warunkuje możliwość wyznaczenia konsekwencji normy prawnej dla indywidualnej sytuacji i determinuje tym samym treść merytorycznego rozstrzygnięcia. Zależy od niej zarówno treść przyszłego rozstrzygnięcia administracyjnego, jak i możliwość kontynuowania postępowania. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, prejudykat stanowi kwestia ewentualnego stwierdzenia w drodze decyzji wygaśnięcia w określonym zakresie decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] maja 2015 r. zmienionej decyzją z dnia [...] lutego 2019 r, udzielającą pozwolenia na wytwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów w związku z prowadzeniem stancji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji, zlokalizowanej w [...]

Nie może budzić wątpliwości, że wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenia na wytwarzanie odpadów następuje w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydawania zezwolenia, który określa warunki prowadzenia tej działalności oraz prawa i obowiązki podmiotu uzyskującego zezwolenie. Konsekwencją więc wydania zezwolenia konkretnemu podmiotowi gospodarczemu jest powstanie stosunku administracyjnoprawnego o treści określonej przez prawo materialne. Ustawodawca, dokonując zmiany stanu prawnego, musi brać pod uwagę zastane stosunki prawne, ukształtowane na podstawie dotychczasowego stanu prawnego. Jeżeli wolą ustawodawcy jest dokonanie zmiany stosunków prawnych, które wcześniej powstały, z powodu zmiany stanu prawnego, daje on temu wyraz w przepisach wprowadzających zmiany, określając, w jakim zakresie i w jaki sposób nastąpi dostosowanie powstałych wcześniej stosunków prawnych do zmienionego stanu prawnego (por. uchwała NSA z 23 czerwca 1997 r. sygn. OPK 32/97).

W ustawie z dnia 20 lutego 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach niektórych innych ustaw, zmienionej ustawą z 19 lipca 2019 r. zawarto szereg przepisów intertemporalnych odnoszących się zarówno co do będących w toku postępowań dotyczących decyzji, jak i do podmiotów, którym na podstawie dotychczasowych przepisów wydano zezwolenia lub pozwolenia związane z gospodarowaniem odpadami. Przy czym nie można uznać za trafny argumentu, że rozróżnienie trybu zapewnienia dostosowania do nowych wymogów prawnych w sytuacji uzyskanych już przed wejściem w życie ustawy nowelizującej decyzji i sytuacji podmiotów, co do których dopiero toczyło się postępowanie w sprawie uzyskania pozwolenia lub jego zmiany ustawodawca prowadzi do naruszenia zasady równości obywateli wobec prawa. O równości można mówić wtedy, gdy stosuje się takie same kryteria wobec osób znajdujących się w analogicznej sytuacji prawnej. Taka sytuacja w rozważanej sprawie nie występuje, gdyż osoby (posiadacze odpadów), które działalność taką już prowadzą, nie znajdują się w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej jak osoby, które starają się o zezwolenie lub podejmą działalność na podstawie przepisów obowiązujących obecnie.

Wobec zarysowanej w tej sprawie istoty sporu prawnego, rozważenia wymagał - zgłoszony przez stronę skarżącą - wniosek o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym. Zgodnie z art. 193 Konstytucji RP, każdy sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed tym sądem. Kompetencja w tym zakresie należy zatem do sądu rozstrzygającego konkretną sprawę i to wyłącznie wątpliwości sądu, a nie skarżącego mogą uzasadnić przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, od odpowiedzi na które zależy rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. Tylko realne wątpliwości prawne, dotyczące wykładni konkretnego przepisu prawa, stanowiącego poza tym podstawę prawną wyroku mogą być przedmiotem pytania prawnego sądu orzekającego skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego (A. Bajończyk, glosa do postanowienia SN z 7 czerwca 2002r. sygn. akt: I KZP 17/02, Przegląd Sądowy 2003, nr 1, s. 154). Co więcej, instytucja pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego regulowana ma na celu nie usunięcie wątpliwości co do stanu prawnego, lecz usunięcie z systemu prawnego przepisu niezgodnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową, czy ustawą. Oznacza to, że sąd zobowiązany jest sformułować w pytaniu "zarzut" niezgodności określonego aktu normatywnego z Konstytucją, umową, czy ustawą. Ocena konstytucyjności przepisu prawnego lub normy prawnej, nie jest więc dopuszczalna, jeśli sądowi nie jest ona potrzebna do rozstrzygnięcia sprawy, a próba podważenia wiążącej wykładni miałaby na celu w takiej sytuacji naruszenia ładu prawnego (por. analogicznie postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 16 grudnia 2008r. sygn. akt: P 53/07, publ. OTK-A 2008/10/192). Wobec tego sąd nie może stawiać pytania prawnego w trybie art. 193 Konstytucji RP dopóty, dopóki sam nie wyrobi sobie poglądu prawnego w kwestii niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją. W przeciwnym razie należałoby stanąć na stanowisku, że w danej sprawie sąd de facto uchyla się od dokonania autonomicznej (samodzielnej) wykładni i zastosowania prawa ad casum. Oznaczałoby to równocześnie także i to, że sąd zwraca się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym nie po to, aby przedstawić umotywowany zarzut niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ale po to by uzyskać od Trybunału Konstytucyjnego stanowisko w kwestii prawidłowej wykładni wskazanych norm prawnych, które mają stanowić podstawę prawną rozstrzygnięcia sądowego, co oczywiście nie należy do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego (A. Wasilewski, Przedstawianie pytań prawnych Trybunałowi Konstytucyjnemu przez sądy, PiP 1999/8/ 25-29; A. Mączyński Bezpośrednie stosowanie Konstytucji przez sądy, PiP 2000/5/3-14; A. Wasilewski, Pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego, Przegląd Sądowy 2000/5/3-11).

Sąd, w składzie orzekającym w sprawie, nie dostrzegł takich realnych wątpliwości prawnych, które w zakresie koniecznym do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy uzasadniałyby uwzględnienie wniosku skarżącego o złożenie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego celem zbadania zgodności z Konstytucją art. 14 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw.

W szczególności Sąd nie znajduje podstaw do przyjęcia, że omawiana sankcja administracyjna, polegająca na wygaśnięciu zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenia na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, z uwagi na uchybienie terminowi na złożenie wniosku o zmianę tego pozwolenia spełniającego określone w art. 14 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej wymogi, narusza konstytucyjną zasadę proporcjonalności ustanowioną w art. 31 ust. 3 Konstytucji. Zasada ta - w polskim systemie prawnym - jest jedną z zasad wyznaczających granice dopuszczalnego ograniczenia wolności i praw podmiotowych, między innymi o istotnym znaczeniu dla działalności gospodarczej. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie chodzi o skutki prawne związane z obowiązkiem terminowego, mającego charakter ustawowy, spełnienia określonych ustawowo warunków dostosowujących dotychczas prowadzoną (na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej) działalność w zakresie zbierania odpadów i przetwarzania odpadów do znowelizowanych ustawowo warunków prowadzenia tego rodzaju działalności o szczególnym charakterze. Do posiadacza zezwolenia należała decyzja co do tego czy rezygnuje z dalszego prowadzenia danej formy gospodarowania odpadami, czy też dostosuje swą działalność do znowelizowanych ustawowo wymogów.

Niezależnie od tego należy przytoczyć stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zawarte w wyroku z 27 lutego 2014r. w sprawie sygn. akt: P 31/13 (OTK-A 2014/2/16): "że gwarantowana przez art. 22 Konstytucji wolność działalności gospodarczej nie ma charakteru absolutnego, a zatem może podlegać ograniczeniom (wyroki Trybunału Konstytucyjnego: z 10 kwietnia 2001 r., sygn. akt: U 7/00; z 7 maja 2001 r., sygn. akt: K 19/00 oraz z 2 grudnia 2002r., sygn. akt: SK 20/01)". Zgodnie z art. 22 Konstytucji: "Ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny". Trzeba przypomnieć, że w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego został wyrażony pogląd, że art. 22 Konstytucji reguluje wprost w sposób wyczerpujący i kompleksowy zarówno formalne, jak i materialne przesłanki ograniczenia wolności działalności gospodarczej. Trybunał wskazał, że jeżeli uznać, że wolność działalności gospodarczej należy do konstytucyjnych praw i wolności jednostki, to art. 22 Konstytucji, stanowiąc lex specialis w stosunku do art. 31 ust. 3 Konstytucji, wyłącza jego stosowanie jako adekwatnego wzorca kontroli ustawowych ograniczeń wolności działalności gospodarczej. Trybunał dopuścił również przyjęcie, że - z jednej strony - każdy wypadek konieczności ochrony dóbr wskazanych w art. 31 ust. 3 Konstytucji mieści się w klauzuli "ważnego interesu publicznego" w rozumieniu art. 22 Konstytucji. Uznał przy tym, że "patrząc z drugiej strony, stwierdzić należy, że w zakresie «ważnego interesu publicznego» mieszczą się również wartości niewymienione w art. 31 ust. 3 Konstytucji". W konsekwencji zakres dopuszczalnych ograniczeń wolności działalności gospodarczej jest, przynajmniej patrząc pod kątem materialnych podstaw (przesłanek) ograniczeń, szerszy od zakresu dopuszczalnych ograniczeń tych wolności i praw, do których odnosi się art. 31 ust. 3 Konstytucji" (wyroki Trybunału Konstytucyjnego: z 29 kwietnia 2003r., sygn. akt: SK 24/02, OTK ZU nr 4/A/2003, poz. 33; z 19 stycznia 2010r., sygn. akt: SK 35/08, OTK ZU nr 1/A/2010, poz. 2)". Ustawa o odpadach jest właśnie taką ustawą, która ogranicza swobodę działalności gospodarczej w przewidzianej przez Konstytucję formie.

Wskazane wyżej przyczyny skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, co w istocie zbędnym czyni szczegółowe odnoszenie się do tych zarzutów skargi, które w ogóle nie odnosiły się do materialnoprawnej kwestii rozstrzyganej w skarżonych decyzjach - dokonanej z urzędu przez organ rejestrowy zmiany wpisu w rejestrze podmiotów gospodarujących odpadami. Autor skargi, być może również z uwagi na brak właściwego, pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, co zasadnie zarzucowo, skoncentrował się na okolicznościach pominiętych przez organy orzekające prawdopodobnie właśnie z uwagi na charakter postępowania rejestrowego. Zasadne okazały się zarzuty naruszenia przepisów postępowania (tj. art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.) w zakresie, w jakim nie zgromadzono materiału dowodowego i nie wyjaśniono w jakkolwiek sposób w uzasadnieniu decyzji, z jakich powodów organ stwierdził w tej sprawie, że decyzja Marszałka Województwa [...] z [...] listopada 2015 r. (w istocie przeniesiona na skarżącego decyzją z [...] lutego 2019 r.), wygasła z dniem [...] marca 2020 r. i w jakiej jej konkretnie części. Nie wynika w szczególności z akt administracyjnych sprawy, uzasadnień decyzji kontrolowanych w niniejszej sprawie, jak również nie wskazuje tego skarżący, czy w ogóle składał on wniosek o zmianę posiadanych decyzji w sprawie gospodarowania odpadami w zakresie dostosowania do wymogów ustawy o odpadach wprowadzonych na mocy przepisów ustawy nowelizującej z 20 lipca 2018 r., w tym art. 14 tej ustawy. Nie można wykluczyć, że skarżący takiego wniosku nie składał, skoro w skardze podnosi, że organ winien go wcześniej powiadomić o tym obowiązku, oraz że dowiedział się o nim dopiero z zawiadomienia organu z lutego 2021 r. Wobec powyższego odnoszenie się do zarzutów skargi dotyczących pośrednio, jak się wydaje, tego typy kwestii na obecnym etapie postępowania jest bezprzedmiotowe.

Z kolei wobec istoty postępowania rejestrowego, prowadzonego w tej sprawie na podstawie art. 64 ustawy o odpadach, a nie na podstawie art. 14 ust. 1 i 4 ustawy nowelizującej (która nie dotyczy kwestii wykreślenia podmiotu z rejestru ani zmiany wpisu w rejestrze), nie mogą odnieść zamierzonego skutku w większości zarzuty skargi dotyczące naruszenia wyrażonej w art. 10 § 1 k.p.a. zasady zapewnienia stronie prawa do czynnego udziału w postępowaniu na każdym jego etapie. Jak wynika z analizy akt administracyjnych sprawy, pismem z [...] lutego 2021 r. (znak [...]), Marszałek Województwa [...], zawiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu na podstawie art. 61 § 1 i § 4 k.p.a. oraz art. 64 ust. 1 pkt 2 i art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach w zw. z art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach (...) postępowania administracyjnego w sprawie zmiany wpisu w Rejestrze podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami, w związku z wygaśnięciem z dniem [...] marca 2020 r. w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania odpadów lub przetwarzania odpadów decyzji Marszałka z [...] listopada 2015 r. udzielającej pozwolenia na wytwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji, zmienionej decyzją z [...] lutego 2019 r. W zawiadomieniu tym, którego odbiór w dniu [...] lutego 2020 r. potwierdziła własnoręcznym podpisem E. K., organ poinformował, na podstawie art. 10 § 1 k.p.a., że został zebrany materiał dowodowy wystarczający do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie oraz o prawie zapoznania się z aktami postępowania i wypowiedzenia się odnośnie zebranych materiałów, dowodów, zgłaszanych w trakcie postepowania żądań oraz złożenia dodatkowych wyjaśnień mogących mieć znaczenie w sprawie w formie pisemnej, ustanej do protokołu i za pomocą środków komunikacji elektronicznej, pod rygorem możliwości podjęcia decyzji na podstawie zebranego materiału dowodowego. Wskazano także gdzie można zapoznać się z materiałem dowodowym w terminie 7 dni.

Z analizy akt sprawy wynika, że skarżący nie podjął żadnych czynności nie złożył żadnych wyjaśnień, wniosków i nie skorzystał z prawa do wypowiedzenia się w sprawie. Marszałek Województwa wydał decyzję [...] kwietnia 2021 r., zatem prawo strony do czynnego udziału w tym postępowaniu administracyjnym, o którym mowa w art. 10 § 1 k.p.a. nie zostało naruszone. Także w odwołaniu od decyzji organu I instancji, wbrew twierdzeniom skargi, skarżący nie złożył żadnych wniosków dowodowych, nie zakwestionował stwierdzenia, że jego decyzja udzielająca pozwolenia na wytwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji wygasła w części już z dniem [...] marca 2020 r. Nie podniósł np. że w terminie do 5 marca 2020 r. złożył wniosek o zmianę tej decyzji, celem dostosowania do wymogów ustawy nowelizującej z 20 lipca 2018 r. W odwołaniu zarzucono jedynie, że decyzja nie uwzględnia stanu faktycznego wynikającego ze skomplikowanej sytuacji spowodowanej wystąpieniem Covid-19, co uniemożliwiło przedsiębiorcy w pełnym zakresie ewentualne zdobywanie stosownych pozwoleń i regulacji. Podniósł, że wydane wcześniej pozwolenie obejmowało 5 lat, a wprowadzone zmiany jednostronnie skróciło okres ich trwania, co narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa oraz wolności prowadzenia działalności gospodarczej.

Stwierdzić należy, że organ odwoławczy nie uzupełniał postępowania dowodowego w sprawie, zatem brak zawiadomienia strony o prawach wynikających z art. 10 § 1 w tej sprawie nie mógł mieć żadnego wpływu na jej wynik. Nadto skarżący nie wskazał, jakich to możliwości udziału w postępowaniu na etapie postepowania odwoławczego w tej konkretnej sprawie go pozbawiono, w jakim zakresie nie mógł się wypowiedzieć w odwołaniu, ani też aby istniała konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego, np. w zakresie wysłuchania strony, o co nie wnioskowano w odwołaniu. Do zarzutów odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze odniosło się w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Abstrahując zatem od innych wad tej decyzji, wskazana w odwołaniu argumentacja oparta na powołaniu się na epidemię Covid-19, nie ma znaczenia w postępowaniu dotyczącym zmiany w rejestrze, które jest jedynie pochodną uprzedniego ewentualnego wygaszenia decyzji. Prawidłowa jest konstatacja organu odwoławczego, że termin w którym przedsiębiorca powinien dopełnić obowiązku związanego ze złożeniem wniosku o zmianę posiadanej decyzji wraz z wymaganymi informacjami i załącznikami upłynął 5 marca 2020 r., tj. przed ogłoszeniem na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego czy stanu epidemii, co nastąpiło odpowiednio w dniu 13 marca 2020 r. i 20 marca 2020 r., na podstawie rozporządzeń Ministra Zdrowia. Przepisy ustawy o odpadach związane z obowiązkiem dokonania określonych prawem działań, co do zasady skierowane są do przedsiębiorców, tj. podmiotów profesjonalnych, na których ciążą obowiązki związane z dochowaniem należytej staranności w związku z prowadzoną działalnością, w związku z czym muszą liczyć się z konsekwencjami wynikającymi z niedopełnienia obowiązków określonych przepisami prawa powszechnie obowiązującego.

Jak już wskazano ustawą z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 1592) nałożono na posiadaczy odpadów, którzy przed dniem wejścia w życie tej ustawy uzyskali zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów obowiązek dostosowania do nowych wymogów i złożenia wniosku o zmianę decyzji uwzgledniającego wskazane wymagania. W pierwotnym brzmieniu przepis art. 14 ust. 1 ww. ustawy przewidywał dwunastomiesięczny termin na dopełnienie obowiązku wystąpieniu z wnioskiem o zmianę dotychczas posiadanej decyzji, jednak przepisem art. 8 pkt 3 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw, termin ten przedłużony został do dnia 5 marca 2020 r. Z kolei zgodnie z art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. jeżeli posiadacz odpadów nie złoży wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w terminie, o którym mowa w ust. 1, zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, wygasa.

Wobec powyższego Sąd co do zasady nie podziela stanowiska skarżącego w zakresie, w jakim podnosił brak zapewnienia w przepisach ustawy nowelizującej czasu wystarczającego do tego, aby przedsiębiorca dysponujący przed wejściem w życie tej ustawy pozwoleniem na zbieranie i zezwoleniem na przetwarzanie odpadów mógł podjąć działania dostosowujące swą działalność do nowych wymogów, w tym złożyć wniosek o zmianę decyzji, o którym mowa w art. 14 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej. Stwierdzić należy, że przedmiotowa zmiana weszła w życie 5 września 2018 r., a termin na złożenie wniosku ostatecznie upływał z dniem 5 marca 2020 r. W ocenie Sądu, termin 18 m-cy nie narusza przywołanych w skardze zasad prawidłowej legislacji, i umożliwiał przedsiębiorcy właściwie dbającemu o własne interesy złożenie wniosku, o którym wyżej mowa i spełnienie określonych warunków. Ustawodawca nie ma obowiązku wykazywania większej troski o sprawy konkretnego przedsiębiorcy, niż on sam ją wykazuje. Brak dbałości o własne sprawy może powodować ujemne konsekwencje.

Nadto podkreślenia wymaga, że z treści decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] lutego 2019 r. (zatem wydanej już po wejściu w życie ustawy nowelizującej) wynika, że na wniosek skarżącego przedsiębiorcy, na podstawie art. 155 k.p.a., została zmieniona uprzednia decyzja z [...] listopada 2015 r. wyłącznie w zakresie zmiany podmiotu uprzednio prowadzącego instalację – stację demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Nie budzi wątpliwości, że skarżący przedsiębiorca winien w związku z przejęciem tego typu regulowanej działalności gospodarczej, znać obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa. Niezrozumiałe pozostaje zatem powoływanie się na okoliczność, że rzekomo dopiero w lutym 2021 r. skarżący dowiedział się o tym, że aby zachować warunki decyzji w zakresie dotyczącym zezwolenia na zbieranie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów, winien złożyć w terminie zawitym (do 5 marca 2020 r.) wniosek o zmianę decyzji spełniający określone ustawowo wymagania.

Z powyższych powodów, pozostałe zarzuty skargi nie mogły odnieść oczekiwanego skutku w tej sprawie. Skarżący winien je podnosić ewentualnie w postępowaniu administracyjnym w sprawie zainicjowanej wnioskiem o zmianę dotychczasowej decyzji lub w postępowaniu w sprawie wygaszenia przedmiotowej decyzji w określonym zakresie.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. poz. 1800 ze zm.), zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej kwotę 697 zł (wpis od skargi 200 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł, wynagrodzenie adwokata 480 zł).