Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1208/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2021-01-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 5, art. 5 pkt 1 lit. b, art. 29 ust. 1 pkt 12, art. 30 ust. 5c, 5f, 5g
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak Sędziowie WSA Maciej Kobak /spr./ WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi A. S.A. w [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia budowy I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...]; II. zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej A. S.A. w [...] kwotę 997 zł /słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. S.A. z siedzibą w [...] (dalej w skrócie: "Spółka") reprezentowanej przez r. pr. G. C. jest decyzja Wojewody (dalej w skrócie: "Wojewoda") z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty (dalej w skrócie: "Starosta") z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] o zgłoszeniu sprzeciwu do zgłoszenia budowy tymczasowego, przenośnego wolno stojącego masztu antenowego.

Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

W dniu [...] czerwca 2020 r. Spółka dokonała zgłoszenia Staroście zamiaru przystąpienia do budowy tymczasowego, przenośnego wolno stojącego masztu antenowego B. S.A. o nazwie [...] trwale niezwiązanego z gruntem - wóz mobilny typu "HELSICO" z instalacją radiokomunikacyjną, tj. dwóch anten sektorowych zawieszonych na wysokości 18 m n.p.t. oraz jednej anteny RL o średnicy 0,3 m zawieszonej na wysokości 15 m n.p.t. na działce ew. nr [...] położonej w [...].

Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] Starosta działając na podstawie art. 30 ust. 5g ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 z późn. zm. – dalej w skrócie: "u.p.b."), oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z późn. zm. – dalej w skrócie: "k.p.a.") – zgłosił sprzeciw do powyższego zgłoszenia.

W uzasadnieniu decyzji Starosta podał, że zgłaszany na działce nr [...] w [...] tymczasowy, przenośny wolno stojący maszt antenowy stanowić będzie konstrukcja kratowa w połączeniu z przyczepą samochodu ciężarowego oraz kontenerem technicznym wyposażonym w urządzenia teletechniczne, posadowiony na gruncie o całkowitej wysokości mierzonej od poziomu terenu wynoszącej 20,7 m wraz z odciągami linowymi, instalacjami radiokomunikacyjnymi i infrastrukturą zasilającą. Maszt antenowy o konstrukcji kratowej aluminiowej składać się będzie z 3 połączonych ze sobą segmentów o wysokości 18 m. Przymocowany będzie do przyczepy za pomocą połączenia przegubowego oraz stabilizowany za pomocą dwóch poziomych odciągów linowych przymocowanych do łap podporowych. Przyczepa samochodu ciężarowego stabilizowana będzie za pomocą łap podporowych usytuowanych na płytach betonowych o wymiarach 50 x 50 x 5 cm w ilości 5 sztuk pod każdą podporę ramienia oraz 3 sztuk pod każdą podporę przyczepy. Na maszcie jako wyposażenie instalacji radiokomunikacyjnej zamontowane zostaną 2 anteny sektorowe ATR 45 18R 13 v 0,6 zawieszone na wysokości mierzonej od poziomu terenu wynoszącej 18,0 m o azymucie 330o oraz antena radioliniowa o średnicy 0,3 zawieszona na wysokości mierzonej od poziomu terenu wynoszącej 15,0 m o azymucie 216o, moduły radiowe RRU oraz drogi kablowe.

Starosta stwierdził, że chociaż zgłaszany obiekt budowlany należy zakwalifikować jako tymczasowy obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, którym zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. zwolniony jest z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a objęty obowiązkiem zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno- budowlanemu na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 u.p.b., to wielkość zgłaszanego masztu antenowego przesądza o tym, że jest on konstrukcją, której budowa i późniejsze użytkowanie wiąże się z możliwością wystąpienia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Starosta wskazał również, że cechą charakterystyczną wymienionych w art. 3 ust. 5 u.p.b. przykładowych wyliczeń tymczasowych obiektów budowlanych jest ich stosunkowo niewielki rozmiar.

Dalej Starosta stwierdził, że obiekty budowlane posiadające cechę tymczasowości oraz nieposiadające trwałego związania z gruntem, także muszą być budowane (instalowane) z uwzględnieniem dyspozycji art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.b., tj. w sposób zapewniający ich stabilność, odporność na warunki atmosferyczne oraz przede wszystkim bezpieczne ich użytkowanie. Natomiast tryb pozwolenia na budowę zapewnia realizację inwestycji w oparciu o projekt budowlany, sporządzony przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i przynależącą do właściwej izby samorządu zawodowego oraz nadzór nad robotami budowlanymi sprawowany przez kierownika budowy i inspektora nadzoru inwestorskiego posiadającego odpowiednie uprawnienia budowlane.

Starosta wyjaśnił, że art. 30 ust. 5g u.p.b. do przesłanki wniesienia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej zalicza okoliczność, w której wykonanie robót budowlanych lub obiektu objętego zgłoszeniem może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Dlatego też w kontekście zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia Starosta uznał, że przedmiotowe zamierzenie można rozpocząć wyłącznie po uzyskaniu przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę.

Dodatkowo Starosta wymienił stwierdzone braki zgłoszenia zaznaczając, że nie wzywał do ich uzupełnienia, gdyż okoliczność ta nie ma wpływu na rozstrzygnięcie.

W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie:

- art. 6 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP, poprzez całkowite pominięcie i niezastosowanie przepisów art. 5a oraz art. 30 ust. 5f-i u.p.b., wprowadzone przez art. 21 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, które w zaistniałym stanie faktycznym znajdują pełne zastosowanie jako odnoszące się do przenośnego wolno stojącego masztu antenowego, realizowanego przez przedsiębiorcę telekomunikacyjnego, w czasie stanu epidemii,

- art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez niedokonanie wszechstronnego rozpoznania materiału dowodowego i uznanie zgłoszonego przedsięwzięcia za tymczasowy obiekt budowlany, a nie przenośny wolno stojący maszt antenowy, o którym mowa w art. 5a u.p.b.,

- art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, i uznanie, iż sama wielkość masztu antenowego przesądza o możliwości wystąpienia zagrożenia ludzi lub mienia,

- art. 5a oraz art. 30 ust. 5f-i u.p.b. poprzez ich niezastosowanie,

- art. 28 u.p.b. poprzez jego zastosowanie na skutek nieuprawnionego uznania, iż wielkość przenośnego wolno stojącego masztu antenowego przesądza, w kontekście bezpieczeństwa ludzi i mienia, o konieczności uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę.

Po rozpoznaniu odwołania, Wojewoda decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wyjaśnił, że na gruncie u.p.b. obowiązuje zasada wynikająca z art. 28, zgodnie z którą roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Od tejże zasady przewidziano dwa wyjątki: pierwszy dotyczący możliwości zgłoszenia odpowiedniemu organowi zamiaru przystąpienia do realizacji inwestycji budowlanej bez konieczności uzyskania pozwolenia na budowę oraz drugi dotyczący robót budowlanych, dla których realizacji prawo nie wymaga ani uzyskania pozwolenia na budowę, ani dokonania zgłoszenia.

Mając na uwadze katalog zwolnień z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, określony w art. 29 ust. 1 i ust. 2 u.p.b. Wojewoda stwierdził, że budowa przenośnych wolno stojących masztów antenowych nie została wprost wymieniona w ww. przepisie, jednakże należy mieć na względzie, że przenośne wolno stojące maszty antenowe stanowią przykład tymczasowych obiektów budowlanych w rozumieniu art. 3 pkt 5 u.p.b. Natomiast zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 u.p.b. zgłoszenia wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

Wojewoda zwrócił uwagę, że na mocy art. 21 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. poz. 695), dokonano w u.p.b. szeregu zmian, które mają na celu usprawnić proces inwestycyjny dla przenośnych wolno stojących masztów antenowych, w szczególności poprzez wprowadzenie w art. 3 pkt 5a definicji przenośnego wolno stojącego masztu antenowego. W ocenie Wojewody powyższe miało na celu umożliwić budowę ww. przenośnych masztów w trybie zgłoszeniowym jako obiektów tymczasowych, eliminując prezentowane dotychczas stanowisko sądowoadministracyjne wskazujące, że maszty przenośne z założenia muszą być trwale połączone z gruntem, a zatem nie mogą być objęte procedurą zgłoszeniową. W ocenie Wojewody za takim stanowiskiem przemawia uzasadnienie do projektu ustawy.

Dalej Wojewoda wskazał, że dla zgłoszenia budowy przenośnych wolno stojących masztów antenowych (a nie wszystkich obiektów tymczasowych) przewidziano maksymalnie odformalizowaną procedurę zgłoszeniową, uregulowaną w art. 30 ust. 5f-5i u.p.b. Wojewoda zaznaczył, że przenośne wolno stojące maszty antenowe są możliwe do realizacji w trybie zgłoszeniowym tylko w przypadku, gdy są przewidziane do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

Wojewoda stwierdził, że skoro w dokonanym przez skarżącego zgłoszeniu z dnia 19 czerwca 2020 r. nie określono, że objęty zgłoszeniem obiekt będzie tymczasowy i przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, to nie znajdowały zastosowania regulacje art. 30 ust. 5f-5i u.p.b., zaś do dokonanego zgłoszenia należało wnieść sprzeciw w trybie art. 30 ust. 6 pkt 1 u.p.b.

Wojewoda wskazał, że w niniejszej sprawie zgłaszany obiekt budowlany nie spełnia dyspozycji z art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b., co wyłącza możliwość jego realizacji w trybie zgłoszeniowym, a zatem bez znaczenia pozostają dywagacje dotyczące zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia.

W ustawowym terminie Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję Wojewody zaskarżając ją w całości.

Spółka zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, poprzez całkowite pominięcie i niezastosowanie, względnie dokonanie wykładni contra legem lub samowolnej nie opartej o zasady wykładni przepisów art. 3 ust. 5a oraz art. 30 ust. 5f-i u.p.b. Nadto poprzez powołanie i zastosowanie zupełnie obojętnych dla przedmiotu sprawy art. 29 ust. 5 lub art. 29 ust. 1 pkt 12 naruszenie miało to istotny wpływ na wynik postępowania albowiem całkowicie wypaczyło istotę i sens wniosku Spółki, w czego efekcie organ w ogóle nie rozpoznał tego wniosku zgodnie z jego treścią.

W związku z powyższym Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, względnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu skargi Spółka podkreśliła, że decyzja została wydana w okresie obowiązywania stanu epidemii COVID-19, co ma znaczenie pierwszorzędne dla jej oceny, z uwagi na brzmienie powołanych wyżej przepisów wprowadzonych przez art. 21 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, które zgodnie z art. 30 ust. 5i u.p.b. mają zastosowanie właśnie wyłącznie w tym okresie. Taka regulacja oznacza jej szczególność, która zawsze wyprzedza i zastępuje przepisy natury ogólnej, co Wojewoda pominął w swoich rozważaniach.

Spółka podniosła, że Wojewoda całkowicie pominął definicję ustawową przenośnego masztu antenowego w kontekście art. 30 ust. 5f u.p.b. W ocenie Spółki powołanie się przy tym na uzasadnienie projektu ustawy wprowadzającej te rozwiązania, stanowi samowolną wykładnię contra legem i to tekstu nienormatywnego (uzasadnienie ustawy nie jest bowiem przepisem prawa). Niemniej jednak przywołane przez Wojewodę uzasadnienie projektu ustawy nie posługuje się pojęciem tymczasowego obiektu budowlanego ani też się do niego nie odnosi. Zdaniem Spółki, gdyby celem ustawodawcy było wprowadzenie zgłoszenia na przenośny maszt antenowy z ograniczeniem jego trwałości do 180 dni, dałby temu wyraz w treści art. 30 ust. 5f u.p.b. Tymczasem pominięcie tego czasowego ograniczenia ma swoje wyraźne uzasadnienie w brzmieniu art. 30 ust. 5 u.p.b. i jest uzasadnione czasem epidemii. Nie ma bowiem żadnych aktualnie przesłanek, aby czasowe ograniczenie 180 dni utożsamiać z okresem epidemii, zwłaszcza w kontekście aktualnej rzeczywistości, zaś stosowanie takiej wykładni i takiego ograniczenia w ocenie Spółki wypacza sens szczególnego rozwiązania art. 30 ust. 5f i g u.p.b.

Dalej Spółka stwierdziła, że art. 30 ust. 5f u.p.b. nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. Zgodnie z tym przepisem, do wykonywania robót budowlanych polegających na budowie lub przebudowie przenośnych wolno stojących masztów antenowych w przypadku, gdy inwestorem jest podmiot, o którym mowa w art. 29 ust. 5, można przystąpić w terminie 3 dni roboczych następujących po dniu doręczenia organowi administracji architektoniczno- budowlanej zgłoszenia. Brak jest zatem podstaw do powoływania się na brak wymienienia przenośnego masztu w art. 29 ust. 1 lub 2 u.p.b., albowiem hipoteza przepisu art. 30 ust. 5f wyraźnie jako lex specialis posługuje się formą "do wykonania robót budowlanych". Skoro zatem art. 28 ust. 1 u.p.b. mówi o rozpoczęciu robót budowlanych wyłącznie na podstawie zezwolenia z zastrzeżeniem art. 29 - 31, a art. 30 ust. 5f mieści się w tej grupie wyłączeń, to w ocenie Spółki bez znaczenia prawnego jest brak wpisania przenośnego masztu do art. 29 ust. 1 lub 2 ustawy. Formuła przystąpienia do robót budowlanych w kontekście wykładni językowej jest tożsama z ich rozpoczęciem.

Zdaniem Spółki powoływanie się przez Wojewodę na treść przepisów art. 29 ust. 1 pkt 12 oraz art. 29 ust. 5 u.p.b. jest nieprawidłowe, albowiem przepisy te nie mają znaczenia w kontekście przedmiotu niniejszej sprawy.

Wreszcie zdaniem skarżącego rażącym naruszeniem prawa jest pominięcie przez Wojewodę art. 30 ust. 5g u.p.b., który wyraźnie określa, kiedy można wnieść sprzeciw co do zgłoszenia opartego o art. 30 ust. 5f ustawy. Organ pomijając ten przepis rażąco naruszył prawo w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozważył, co następuje:

W pierwszej kolejności Sąd odnotowuje, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 pkt 3 zzs ⁴ ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem

i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. 2020 r. poz. 374 ).

Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem orzekające w sprawie organy naruszyły przepisy prawa procesowego, co przełożyło się na treść rozstrzygnięcia.

W sprawie nie ma sporu co do tego, że skarżąca Spółka w dniu 19 czerwca 2002 roku dokonała zgłoszenia zamiaru przystąpienia do budowy tymczasowego, przenośnego wolnostojącego masztu antenowego B. S.A. o nazwie [...] trwale niezwiązanego z gruntem – wóz mobilny typu "HELSICO" z instalacją radiokomunikacyjną, tj. dwóch anten sektorowych zawieszonych na wysokości 18 m n.p.t. oraz jednej anteny RL o średnicy 0,3 m zawieszonej na wysokości 15 m n.p.t. na działce nr ew. [...]położonej w [...].

Sąd podziela stanowisko organów, ale i skarżącej, że zgłoszone zamierzenie stanowi obiekt tymczasowy w rozumieniu art. 3 pkt 5 u.p.b. Powołany przepis, od dnia 25 października 2019 roku do tymczasowych obiektów budowlanych zalicza wprost "przenośne wolnostojące maszty antenowe" – art. 5 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2019 r. o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. 2019r. poz. 1815.

Od dnia 18 kwietnia 2020 roku przepisy u.p.b. zawierają definicję przenośnego wolnostojącego masztu antenowego, przez który rozumieć trzeba "wszelkie konstrukcje metalowe bądź kompozytowe, samodzielne bądź w połączeniu

z przyczepą, rusztem, kontenerem technicznym, lub szafami telekomunikacyjnymi, posadowione na gruncie, wraz z odciągami, balastami i innymi elementami konstrukcji, instalacją radiokomunikacyjną i infrastrukturą zasilającą, przeznaczone do wielokrotnego montażu i demontażu bez utraty wartości technicznej" – art. 21 pkt 1 z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku

z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, Dz. U. 2020 r. poz. 695, dalej

w skrócie "ustawa nowelizująca".

W takim układzie Sąd nie ma wątpliwości, że zgłoszone zamierzenie stanowi tymczasowy obiekt budowlany. Podkreślenia wymaga jednak, że ustawowa definicja tymczasowego obiektu budowlanego desygnaty tego pojęcia wyznacza alternatywnie: po pierwsze, w nawiązaniu do czasu użytkowania obiektu, który musi być krótszy od jego trwałości technicznej oraz do prospektywnego zamiaru jego przeniesienia lub rozbiórki i po drugie, w nawiązaniu do braku trwałego związania obiektu z gruntem. Syntetyzując można przyjąć, że tymczasowość obiektu budowlanego musi wynikać, albo z braku trwałości jego użytkowania w danej lokalizacji, albo z braku trwałości jego powiązania z gruntem. Przenośne wolno stojące maszty antenowe uznano za tymczasowe obiekty budowlane z uwagi na brak trwałego połączenia z gruntem.

Systemową zasadą prawa budowlanego jest klauzula, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę,

z zastrzeżeniem przypadków przewidzianych w art. 29-31 u.p.b. – art. 28 ust. 1 u.p.b.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. - w brzemieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji – pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem

i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

Relacja ustawowej definicji tymczasowego obiektu budowlanego (art. 3 pkt 5 u.p.b.) do treści art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. prowadzi do oczywistej konkluzji, że możliwość zgłoszenia budowy tymczasowego obiektu budowlanego, dotyczy wyłącznie tej jego kategorii, która swą konstrukcję definicyjną opiera na braku trwałego związania z gruntem. Każdy tymczasowy obiekt budowlany trwale związany z gruntem, nie będzie mógł zostać zrealizowany na podstawie zgłoszenia. W takim wypadku niezbędne będzie uzyskanie pozwolenia na budowę – zob. wyrok WSA

w Rzeszowie z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. II SA/Rz 1365/17.

Ponadto trzeba zauważyć, że różnica definicji tymczasowego obiektu budowlanego zawarta w art. 3 pkt 5 u.p.b. z zakresem przedmiotowym art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. sprowadza się do wprowadzenia w tym drugim przepisie wyraźnego czasowego ograniczenia użytkowania obiektu do 180 dni od rozpoczęcia budowy, przy jednoczesnym wprowadzeniu wymogu braku stałego połączenia obiektu

z gruntem. Innymi słowy, do tymczasowych obiektów budowlanych objętych procedurą zgłoszeniową z mocy art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. należą tylko takie, spośród tymczasowych obiektów budowlanych w rozumieniu art. 3 pkt 5 u.p.b., które spełniają łącznie obie ww. przesłanki – wyrok WSA w Lublinie z dnia 11 grudnia 2018 r., sygn. II SA/Lu 814/18.

W takim układzie, o ile można zgodzić się, że planowana przez Skarżącą inwestycja stanowi obiekt budowlany niezwiązany trwale z gruntem, to w oparciu

o materiał zgromadzony w aktach administracyjnych nie można ustalić, że został on przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym

w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

Sąd zupełnie nie zgadza się z twierdzeniami Skarżącej, że wyłączną podstawą rozpatrzenia zgłoszenia budowy przenośnego wolnostojących masztu antenowego stanowi art. 30 ust. 5f u.p.b.

Art. 29 ust. 1 u.p.b. stanowi wyłącznie o tym, jakie roboty budowlane nie wymagają pozwolenia na budowę. Art. 30 ust. 1 u.p.b. rozstrzyga natomiast o tym, jakie roboty budowlane wymagają zgłoszenia. I tak, stosownie do treści art. 30 ust. 1 pkt 1 u.p.b. zgłoszenia wymagają między innymi roboty wskazane w art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b., a zatem budowa tymczasowych obiektów budowlanych niezwiązanych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce

w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

Na mocy ustawy nowelizującej od dnia 18 kwietnia 2020 roku do art. 30 dodano ustępy 5f-5i. Stanowią one rozwiązania szczególne, obowiązujące wyłącznie podczas stanu zagrożenia epidemicznego, stanu epidemii albo stanu klęski żywiołowej – art. 30 ust. 5i u.p.b.

Zgodnie z art. 30 ust. 5f u.p.b. "do wykonywania robót budowlanych polegających na budowie lub przebudowie przenośnych wolno stojących masztów antenowych w przypadku, gdy inwestorem jest podmiot, o którym mowa w art. 29 ust. 5, można przystąpić w terminie 3 dni roboczych następujących po dniu doręczenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej zgłoszenia, o którym mowa

w ust. 1." Strona skarżąca nie zauważa, że ust. 5f wprost odsyła do ust. 1, a więc do zgłoszenia robót, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. Tym samym, aby można było skorzystać z formuły normatywnej proklamowanej w art. 30 ust. 5f u.p.b. należy dokonać zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b., a zatem tymczasowego obiektu budowlanego niezwiązanego trwale

z gruntem i przewidzianego do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy. Art. 30 ust. 5f u.p.b. nie może więc stanowić autonomicznej podstawy do dokonania zgłoszenia. Zrekonstruowana na jego podstawie norma daje jedynie ten przywilej, że pozwala na rozpoczęcie budowy lub przebudowy przenośnych wolnostojących masztów antenowych już w terminie 3 dni roboczych następujących po dniu doręczenia organowi zgłoszenia – przy czym dotyczy to wyłącznie inwestorów będących przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi lub podmiotami, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne.

Argumenty wspierające przyjęte stanowisko znajdują się również

w powoływanym przez skarżącą art. 29 ust. 5 u.p.b. Przepis ten stanowi, że obostrzeń wynikających z koniecznością zagwarantowania ochrony obszarom Natura 2000 oraz zabytkom nie stosuje się do przedsięwzięć, o których mowa w ust. 1 pkt 12, polegających na budowie i przebudowie przenośnych wolno stojących masztów antenowych, w przypadku, gdy inwestorem jest przedsiębiorca telekomunikacyjny lub podmiot, o którym mowa w art. 4 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2019 r. poz. 2460 oraz z 2020 r. poz. 374, 695 i 875). Ustawodawca wyeksplikował zatem jednoznacznie, że do inwestycji, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. zalicza się budowę i przebudowę przenośnych wolnostojących masztów antenowych. Potwierdza to jedynie stawianą tezę, że inwestycja o takim charakterze nie może być trwale związana z gruntem i musi być przewidziana do przeniesienia lub rozbiórki w określonym terminie.

Organ drugiej instancji wydając decyzję afirmatywną zmienił argumentację uzasadniającą wniesienie sprzeciwu. O ile organ I instancji powołał się na możliwość spowodowania przez maszt zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia – art. 30 ust. 5g u.p.b., to Wojewoda [...] podstawę wniesienia sprzeciwu upatrywał

w tym, że planowany obiekt nie został przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia

w inne miejsce w odpowiednim terminie, a zatem nie spełniał kryteriów przewidzianych w art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. Uchybienie organów sprowadza się do tego, że nie wezwały strony skarżącej do uzupełnienia zgłoszenia w zakresie wskazania terminu rozbiórki lub przeniesienia planowanego masztu. Z treści art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. wynika wprost, że termin rozbiórki lub przeniesienia budowlanego obiektu tymczasowego ma być określony w zgłoszeniu. Brak określenia takiego terminu jest uchybieniem formalnym, podlegającym konwalidacji w trybie art. 30 ust. 5c u.p.b. Powołany przepis stanowi, że "w razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada na zgłaszającego, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw w drodze decyzji." Z cytowanej regulacji wynika obowiązek wezwania inwestora do usunięcia braków zgłoszenia, a niezastosowanie się do takiego wezwania stanowi podstawę wniesienia sprzeciwu. Odnotować trzeba, że art. 30 ust. 5c u.p.b. stanowi autonomiczną podstawę wniesienia sprzeciwu, z uwagi na niekompletność zgłoszenia. Jest to istotne z perspektywy wyjaśnienia jego relacji

z postanowieniami art. 30 ust. 5g u.p.b. Ostatni z przywołanych przepisów stanowi, że organ administracji architektoniczno-budowlanej może wnieść sprzeciw do zgłoszenia, o którym mowa w ust. 5f, w terminie 14 dni od dnia doręczenia zgłoszenia wyłącznie w przypadku, gdy wykonanie robót budowlanych lub obiektu objętego zgłoszeniem może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Przepis ten odnosi się do zgłoszenia o którym mowa w ust. 5f, a więc takiego, które spełnia kryteria kwalifikujące go, jako zgłoszenie, o którym mowa

w art. 30 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 12 u.p.b. Ujmując tę kwestię wprost: przewidziane w art. 30 ust. 5g u.p.b. ograniczenie możliwości wniesienia sprzeciwu wyłącznie do sytuacji, gdy wykonanie robót budowlanych lub obiektu objętego zgłoszeniem może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, dotyczy wyłącznie zgłoszenia formalnie kompletnego. Jeżeli w zgłoszeniu budowy przenośnego wolnostojąćego masztu antenowego nie wskazano terminu jego przeniesienia lub rozbiórki, zgłoszenie nie jest kompletne i nie można go traktować, jako zgłoszenia z art. 30 ust. 5f u.p.b. Aby było to możliwe organ powinien

w pierwszej kolejności wdrożyć tryb z art. 30 ust. 5c u.p.b. i wezwać inwestora do uzupełnienia zgłoszenia w zakreślonym terminie. Jeżeli inwestor zgłoszenie uzupełni, organ będzie ograniczony w możliwości wniesienia sprzeciwu, wyłącznie do układów przewidzianych w art. 30 ust. 5g u.p.b.i wyłącznie w terminie 14 dni od dnia zgłoszenia. Jeżeli zaś inwestor zgłoszenia nie uzupełni, organ będzie miał obowiązek wnieść sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 5c u.p.b. Zaznaczyć należy, że nieuzupełnienie zgłoszenia przenośnego wolnostojącego masztu antenowego

w terminie zakreślonym w wezwaniu skierowanym do inwestora na podstawie art. 30 ust. 5c u.p.b. powoduje, że organ ma obowiązek wnieść sprzeciw niezależnie od 14-dniowego terminu wskazanego w art. 30 ust. 5g u.p.b. Jak już zostało wyjaśnione

art. 30 ust. 5g dotyczy możliwości wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia kompletnego

i dającego się zakwalifikować, jako zgłoszenie z art. 30 ust. 5f u.p.b. W przypadku wezwania do usunięcia braków formalnych zgłoszenia budowy przenośnego wolnostojącego masztu antenowego o wskazanie terminu jego przeniesienia lub rozbiórki, organ ma obowiązek wniesienia sprzeciwu zawsze, gdy braki te nie zostaną usunięte, niezależnie od tego ile czasu minęło od dokonania tak wadliwego zgłoszenia. O ile w stosunku do zgłoszenia "klasycznego" ustawodawca przewidział, że wezwanie do usunięcia braków formalnych zgłoszenia przerywa bieg 21-dniowego terminu do wniesienia sprzeciwu (art. 30 ust. 5d u.p.b.), to nie uczynił tego, względem zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust. 5f i ust. 5g. Nie może to jednak oznaczać, że organ ma wyłączoną możliwość wniesienia sprzeciwu w razie nieusunięcia braków takiego zgłoszenia i upływu 14-dniowego terminu z art. 30 ust. 5g u.p.b. Pogląd przeciwny musiałby oznaczać, że organ po upływie 14-dniowego terminu do wniesienia sprzeciwu (skróconego względem ogólnego 21-dniowego terminu z art. 30 ust. 5 u.p.b.) nie mógłby wnieść sprzeciwu, nawet jeżeli inwestor nie uzupełnił zgłoszenia w trybie art. 30 ust. 5c u.p.b. Inwestorzy mogliby celowo odbierać wezwania w trybie fikcji doręczenia – art. 44 k.p.a., doprowadzając do upływu 14 dniowego terminu z art. 30 ust. 5g u.p.b. i wymuszając na organach "akceptację" budowy obiektu, którego zgłoszenie nie jest kompletne i w konsekwencji, co którego nie ma pewności, że jest obiektem, o którym mowa

w art. 29 ust. 1 pkt 19 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 u.p.b. Sąd oczywiście ma na względzie, że omawiane rozwiązania obowiązują wyłącznie podczas stanu zagrożenia epidemicznego, stanu epidemii albo stanu klęski żywiołowej, nie może to jednak prowadzić do zniesienia elementarnych zasad, jakimi należy kierować się przy dopuszczaniu do realizacji robót budowlanych, tym bardziej, że nie ma ku temu podstaw na gruncie przepisów u.p.b.

Z tych względów Sąd przyjął, że zarzuty skargi nie są trafne, a przyczyną uwzględnienia skargi, był brak wdrożenia trybu z art. 30 ust. 5c u.p.b.

Sąd nie odnosił się do decyzji organu I instancji. Jak zostało wyjaśnione zastosowanie przez organ I instancji trybu z art. 30 ust. 5g u.p.b. wobec niekompletności zgłoszenia było przedwczesne.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organy uwzględnią ustalenia i oceny prawne zaprezentowane przez Sąd w części zważającej niniejszego uzasadnienia.

Wyrok oparto o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a.