Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 496/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15  ust.  1  pkt 6 , art.18 ust. 5 pkt 4
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.
article: par.  5
journal: Dz.U. 2000 nr 27 poz 343
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz  ewidencjonowania broni i amunicji.
article: art.  178 a  par.  1
journal: Dz.U. 1997 nr 88 poz 553
law: Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Eugeniusz Wasilewski (spr.), Protokolant Eliza Kusy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 października 2007 r., po rozpoznaniu skargi J. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2007 r., nr [...], w przedmiocie pozwolenia na broń palną myśliwską, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] marca 2007 r.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

W dniu [...] listopada 2006 r. Komendant Wojewódzki Policji [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia J. P. pozwolenia na broń palną myśliwską, z uwagi na prawomocne orzeczenie Sądu Rejonowego w L. – [...] Zamiejscowy Wydział Grodzki z siedzibą w B. w sprawie o sygn. akt [...]. Na mocy powyższego wyroku J. P. został uznany za winnego popełnienia czynu określonego w art. 178a § 1 kk. polegającego na tym, że w dniu [...] 2004 r. w B. (woj. [...]) kierował samochodem [...] po drodze publicznej, będąc w stanie nietrzeźwości ([...]) i za to skazany został na karę [...] miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres [...] lat próby. Wobec J. P. orzeczono również zakaz prowadzenia pojazdów na okres [...].

W dniu [...] listopada 2006 r. dokonano sprawdzenia zabezpieczenia broni palnej, w toku której to czynności ustalono, że broń przechowywana jest w szafie drewnianej, zamykanej na zamek meblowy, pod którą przebiega przewód wentylacyjny od kominka.

Decyzją z dnia [...] marca 2007 r. Komendant Wojewódzki Policji [...], na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 oraz art. 18 ust. 5 pkt 4 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) cofnął J. P. wydane w dniu [...] czerwca 1994 r. pozwolenie na broń palną myśliwską. W uzasadnieniu organ wskazał, że fakt prawomocnego skazania za przestępstwo z art. 178a § 1 kk. pozwolił na zakwalifikowanie J. P. do kategorii osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ ustalił też, że J. P. przechowywał broń niezgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.

J. P. złożył odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o przywrócenie pozwolenia na broń oraz podając, że jest myśliwym od ponad dziesięciu lat i nigdy wcześniej nie był karany. Wskazał również, że szafka na broń została zdemontowana z uwagi na remont.

Decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...], Komendant Główny Policji utrzymał w mocy ww. decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji [...], działając na podstawie art. 138 § 2 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji. W uzasadnieniu organ podał, że art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy jest jedynie wytyczną interpretacyjną, a katalog wskazanych w nim okoliczności nie jest zamknięty, dlatego też organ ma prawo i obowiązek uwzględniania także innych rodzajów przestępstw, za popełnienie których posiadacz pozwolenia został skazany. Organ powołał art. 115 § 16 kk., według którego stan nietrzeźwości zachodzi, gdy stężenie alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila lub prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość. Zdaniem organu skarżący przekroczył wyznaczony próg trzeźwości prawie [...]. Organ podał też, że prawomocny wyrok sądu, potwierdzający fakt popełnienia przestępstwa, wiąże organ w postępowaniu administracyjnym, dlatego też Komendant Główny Policji uznał, że popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 kk. przez posiadacza tak szczególnego prawa, jakim jest pozwolenie na broń, spowodowało utratę przez skarżącego wiarygodności co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni w kontekście dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy o broni i amunicji. Skarżący, jak wskazał organ, decydując się na kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości, wykazał się nieodpowiedzialnością, bowiem narażał na uszczerbek nie tylko swoje zdrowie, ale także innych uczestników ruchu drogowego, godząc w ten sposób – pośrednio – także w inne dobra chronione prawem, tj. życie lub zdrowie, a zatem czyn skarżącego pozwolił organowi uznać, iż także w zakresie zgodnego z prawem posiadania i używania broni nie daje on wystarczającej rękojmi, aby zachować pozwolenie na broń. Zdaniem organu, nie można bowiem wykluczyć, iż w takim stanie, w jakim kierował pojazdem nie użyje również broni.

Organ wskazał również na art. 32 ustawy o broni i amunicji i stwierdził, że skarżący uchybił zasadom przechowywania broni, określonym w § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz. 343), co dało organowi możliwość cofnięcia pozwolenia na broń w oparciu o wskazany powyżej przepis. Organ zastosował art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, gdyż według niego nie ma znaczenia argument skarżącego, iż zdemontował już szafę, w której przechowywał broń.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. P. wniósł o uchylenie obu wydanych decyzji, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, polegające na braku odniesienia tych przepisów do przedmiotowego stanu faktycznego. Zdaniem skarżącego przepisy te stanowią o obligatoryjnej podstawie cofnięcia pozwolenia na broń w przypadku zagrożenia użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności wobec osób skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, zaś w niniejszej sprawie okoliczności takie nie zachodzą. Przypisane skarżącemu przestępstwo wchodzi – w jego ocenie – w zakres przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, a nadto nie było związane z zagrożeniem użycia broni, zaś zalecenie przechowywania broni w kasetach metalowych, szafach, lub sejfach ma charakter instrukcyjny, a niedostosowanie się do niego nie powoduje zaistnienia ustawowej podstawy cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, szczególnie, kiedy była ona zabezpieczona w zamkniętym pomieszczeniu. Skarżący podniósł też zarzut obrazy przepisów postępowania: art. 6, 7, 8, 9 i 10 § 1 k.p.a. przez naruszenie podstawowych zasad prowadzenia postępowania administracyjnego, rzetelnej informacji i gwarancji należytego rozważenia sprawy oraz prawidłowego zapewnienia obrony obywatela oraz art. 77 § 1 k.p.a. przez niewystarczające zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a także art. 107 § 3 k.p.a. przez oparcie rozstrzygnięcia na niewłaściwej ocenie materiału dowodowego ujawnionej w nieprawidłowym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Skarżący podał, że ustawa o broni i amunicji nie zna takich pojęć jak brak "nieskazitelnej postawy" czy "utrata wiarygodności". Zdaniem skarżącego organy obu instancji naruszyły art. 7 i 77 § 1 k.p.a., ponieważ nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego sprawy, jak również nie wskazały na podstawie jakich realnych okoliczności, poza skazaniem za przestępstwo nieobjęte katalogiem art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, wywiodły obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ – według skarżącego – nie dopełnił obowiązku wykazania związku przyczynowo-skutkowego między rodzajem popełnionego przestępstwa, dotychczasowym postępowaniem i trybem życia skarżącego a obawą, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Skarżący wskazał, że organ nie dokonał również oceny zabezpieczenia przechowywania broni i pominął, że była ona należycie zabezpieczona w sposób uniemożliwiający dostęp do niej osób nieuprawnionych. Zdaniem skarżącego organ powinien okoliczność tę dowodowo sprawdzić i protokolarnie stwierdzić, bowiem są to istotne przesłanki dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi uznał, iż zasługuje ona na uwzględnienie i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Zdaniem Sądu organy obu instancji nie zbadały w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności niniejszej sprawy, a przede wszystkim nie wyjaśniły dostatecznie powodów uznania zaistnienia w stosunku do skarżącego przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, co się z tym wiąże powodów cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską.

Niesporne jest, że J. P. został uznany za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, określonego w art. 178a § 1 kk. i prawomocnie skazany na karę [...] pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na [...] okres próby. Jednak w świetle podstawy prawnej zaskarżonej decyzji skazanie za czyn godzący w bezpieczeństwo w komunikacji powinno skłonić organ do wnikliwej oceny całości materiału dowodowego i wskazania przekonujących argumentów co do zaistnienia obawy, że skarżący, który posiada od 1994 r. pozwolenie na broń palną myśliwską, obecnie musi być pozbawiony tego uprawnienia wobec obawy – w ocenie organu – użycia jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Według Sądu obawa ta wynikać powinna z całokształtu okoliczności, w szczególności dotyczących rodzaju popełnionego przez skarżącego czynu. Przestępstwo, za które skazano J. P., objęte przepisem art. 178a § 1 kk., usytuowane jest w Rozdziale XXI kk. zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji", dlatego też przedmiotem ochrony tego przepisu nie jest życie i zdrowie człowieka. Normalnym następstwem tego rodzaju zachowania, tj. prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, nie jest skutek w postaci wypadku komunikacyjnego, w którym inne osoby odnoszą obrażenia ciała określone w art. 157 § 1 kk. albo następstwem którego jest śmierć innej osoby lub ciężki uszczerbek na jej zdrowiu. Dlatego też – wobec skierowania popełnionego przez skarżącego przestępstwa przeciwko dobru prawnemu w postaci bezpieczeństwa w komunikacji, a nie przeciw życiu i zdrowiu człowieka – nie można tracić z pola widzenia bezspornego i jakże istotnego dla rozstrzygnięcia faktu, że zarzucany skarżącemu czyn nie ma żadnego związku z posiadaniem przez niego broni. Organ więc, tym bardziej, wnikliwie winien był dokonać oceny, czy na podstawie ustalonych okoliczności czynu, tj. jego umyślności, pospolitości, oczywistego lekceważenia porządku prawnego, postawy w trakcie postępowania, występuje w stosunku do skarżącego uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Zdaniem Sądu trafny jest zarzut skarżącego, że organ nie przeprowadził żadnych własnych ustaleń, by przekonująco wykazać dlaczego obawa użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego w tym konkretnym przypadku jest uzasadniona. Sam fakt prawomocnego skazania za przestępstwo z art. 178a § 1 kk. nie wystarcza do uznania, iż obawa, o jakiej mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji istnieje lub też może zaistnieć. Gdyby bowiem przyjąć za zasadne stanowisko organów, prezentowane w uzasadnieniu decyzji obu instancji, że sam fakt skazania za każde przestępstwo popełnione w stanie nietrzeźwym powodowałby cofnięcie pozwolenia na broń, to prowadziłoby to w efekcie do wprowadzenia dodatkowej, nieprzewidzianej przepisami prawa kary dodatkowej. Organ nie ocenił również opinii, jakie w toku postępowania zgromadził o skarżącym, do czego był zobowiązany na zasadzie art. 77 § 1 k.p.a. Przy ocenie stanu faktycznego nie można także pominąć okoliczności, że skarżący – przed zarzucanym mu czynem – posiadał wszelkie przymioty osoby przestrzegającej porządku prawnego i spełniał kryteria niezbędne do udzielenia mu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej i sytuacja ta trwała przez ponad 10 lat.

Tym samym organy Policji nieprawidłowo – w ocenie Sądu – zastosowały przepisy prawa procesowego, poprzez dokonanie oceny całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego w sposób dowolny, a w szczególności niedostateczne wyjaśnienie zaistnienia w stosunku do skarżącego przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Uznano także za nieprawidłowe zastosowanie przez organy obu instancji drugiej z podstaw wydania zaskarżonych decyzji, a mianowicie art. 18 ust. 5 pkt 4 ww. ustawy. Naruszenie zasad przechowywania broni jest odrębną przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń, a decyzja wydana w oparciu o tenże przepis ma charakter uznaniowy, co oznacza że organ, po wnikliwym i wszechstronnym wyjaśnieniu stanu faktycznego, powinien szczegółowo uzasadnić rozstrzygnięcie sprawy i dostatecznie zindywidualizować przesłanki, którymi się kierował w odniesieniu do osoby skarżącego. Powołany przepis odsyła do art. 32 ustawy, zgodnie z którym broń należy przechowywać w sposób uniemożliwiający dostęp do niej osób nieuprawnionych.

W rozpoznawanej sprawie organ w zakresie przechowywania broni nie wyjaśnił w sposób wystarczający podstawy do przyjęcia, że broń była przechowywana w sposób niewłaściwy. Z protokołu sprawdzenia zabezpieczenia broni palnej, w toku której to czynności ustalono, że broń przechowywana jest w szafie drewnianej, zamykanej na zamek meblowy, pod którą przebiega przewód wentylacyjny od kominka, nie wynika, czy inne osoby mogły mieć dostęp do tej broni. W szczególności organ nie wziął pod uwagę, ani też nie odniósł się do podanej przez skarżącego okoliczności, że pomimo zabezpieczenia szafy przez zamontowanie w niej zamka meblowego, to drzwi do pokoju, w którym znajdowała się szafa, również zamykane były na zamek, a do pokoju tego wstęp miał jedynie skarżący. Już w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej skarżący podał, że szafa została zdemontowana w związku z trwającym remontem, co winno było skutkować ponownym sprawdzeniem przez organ warunków, w jakich broń była przechowywana, chociażby w drodze dokonania kolejnego sprawdzenia zabezpieczenia broni palnej. Organ jednak nie podjął żadnych innych czynności – oprócz pierwszego i jedynego ustalenia warunków przechowywania broni – na których powinien oprzeć ustalenia faktyczne w zakresie objętym dyspozycją art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji.

W uzasadnieniu decyzji podał, że nie wiadomo co wynika ze stwierdzenia, że skarżący szafę już zdemontował. W razie wątpliwości co do twierdzeń skarżącego organ winien je wyjaśnić. Było to o tyle istotne, że to szafa pancerna do przechowywania broni była zdemontowana na czas remontu, co – w konsekwencji wskazywało – że stan nieprawidłowego przechowywania broni jest przejściowy.

Nie podano też na jakiej podstawie organ przyjął, że skarżący co najmniej od dnia [...] października 2000 r. przechowuje broń niezgodnie z przewidzianymi przepisami wymogami. Organ więc nie odniósł się do tego, czy nieprawidłowe przechowywanie broni ma charakter przejściowy, ani nie wskazał, dlaczego w konkretnych warunkach, zaistniałych w niniejszej sprawie, właściwe jest skorzystanie z uprawnienia do cofnięcia pozwolenia na broń. Gdyby bowiem zamiarem ustawodawcy było cofanie broni w każdym przypadku zaistnienia przesłanek z ww. przepisu, to zobligowałoby organ do wydania decyzji cofającej pozwolenie na broń, tymczasem kwestię tę pozostawił uznaniu organu. Rozważając zastosowanie powyższego przepisu, organ winien mieć na uwadze, czy warunki przechowywania broni są zbliżone do zasad, o których mowa w art. 32 ustawy, czy też od tych zasad w sposób znaczący odbiegają.

Mając powyższe względy na uwadze, Sąd uznał, że obie zaskarżone decyzje zapadły z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 i art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji oraz art. 18 ust. 5 pkt 4 tejże ustawy, a także prawa procesowego, gdyż organy nie wyjaśniły sprawy w sposób wymagany przez art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Komendant Główny Policji wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną od powyższego wyroku i zaskarżając go w całości, zarzucił:

1) naruszenie prawa materialnego – przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że wobec sprawcy przestępstwa z art. 178a § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) nie zachodzi uzasadniona obawa, że użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego,

2) naruszenie prawa materialnego – przepisów art. 18 ust. 5 pkt 4 w związku z art. 32 ustawy o broni i amunicji oraz § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz. 343), poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że przechowywanie broni w szafie drewnianej zamykanej na zamek meblowy, umieszczonej w pokoju zamykanym na zamek, do którego dostęp ma jedynie skarżący, może odpowiadać warunkom przechowywania broni określonym w tych przepisach,

3) naruszenie przepisów postępowania – art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, polegające na wadliwym przedstawieniu przez Sąd stanu faktycznego sprawy, poprzez przyjęcie, że J. P. przechowywał broń palną myśliwską w metalowej szafie pancernej, odpowiadającej warunkom określonym w § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji,

4) naruszenie przepisów postępowania – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, że organy Policji nie podjęły niezbędnych działań w celu wyjaśnienia w sposób wszechstronny wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i dokonały oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób dowolny, a także nie wskazały w sposób wyczerpujący dlaczego w konkretnych warunkach zaistniałych w sprawie właściwe jest skorzystanie z uprawnienia do cofnięcia pozwolenia na broń J. P.

Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej, wyrokiem z dnia 26 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/08, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, a w szczególności podniesiony w niej zarzut naruszenia prawa materialnego – przepisów art. 18 ust. 5 pkt 4 w związku z art. 32 ustawy o broni i amunicji oraz § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz. 343), poprzez ich błędną wykładnię, jak i zarzut naruszenia prawa procesowego, tj. art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy procesowej w związku z art. 7 i 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a., odnoszący się do postępowania w zakresie przechowywania broni myśliwskiej.

Powołany przepis art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji upoważnia organ Policji do cofnięcia pozwolenia na broń osobie, która naruszyła warunki jej przechowywania w sposób uniemożliwiający dostęp do niej osób nieuprawnionych naruszając zasadę przewidzianą w art. 32 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, jak i wymagania określone w rozporządzeniu wykonawczym, to nie można przyjąć poglądu, że przepisy te nie mają charakteru ściśle wiążącego i nie wskazują na jedynie dopuszczalny sposób przechowywania broni palnej. Tym samym uznał za błędną wykładnię ww. przepisów prawa materialnego i przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji poglądu, że przechowywanie broni w szafie drewnianej zamykanej na zamek meblowy, umieszczonej w pokoju zamykanym na zamek, do którego dostęp ma jedynie skarżący może odpowiadać warunkom przechowywania broni.

Dlatego też uznano za usprawiedliwione zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej a odnoszące się do zaskarżonego wyroku w zakresie cofnięcia pozwolenia na broń z powodu naruszenia zasad jej przechowywania.

Jednocześnie Sąd kasacyjny podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji zajęte w zakresie podstawy cofnięcia pozwolenia na broń z uwagi na wykazywaną obawę użycia jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Wskazał, iż jest ono w okolicznościach niniejszej sprawy trafne, uwzględniające również orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, z którym w pełni zgadza się skład orzekający w tej sprawie, dlatego też w tym zakresie nie można uznać, że Sąd ten naruszył przepisy prawa materialnego i prawa procesowego.

Za nieusprawiedliwiony uznał zatem zarzut naruszenia prawa materialnego, błędnej wykładni art. 18 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustaw z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, polegający na przyjęciu, że wobec sprawcy przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego nie zachodzi uzasadniona obawa, że użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, jak i zarzut naruszenia prawa procesowego skonkretyzowany w tym zakresie.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt. 2 ustawy o broni i amunicji organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt. 2-6 tej ustawy. Natomiast z przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wynika, iż pozwoleń na broń nie wydaje się (a także cofa się już wydane) osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Przesłanką cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń myśliwską był fakt skazania go prawomocnym wyrokiem za czyn z art. 178a § 1 kk., tj. za kierowanie samochodem [...] w stanie nietrzeźwości.

Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wymienia przykładowo takie przestępstwa, których popełnienie najczęściej wskazuje, że ich sprawca zalicza się do kategorii osób wskazanych tym przepisem. Wśród przestępstw tych ustawa nie wymieniła prowadzenia pojazdów innych niż mechanicznego w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 kk.), które ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie przeciwko zdrowiu, życiu czy mieniu. Jednakże, przede wszystkim, Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, iż cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia sam fakt skazania za jakiekolwiek przestępstwo, lecz dopiero stwierdzenie, że posiadacz broni zalicza się do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. pkt 6 ustawy o broni i amunicji, jak trafnie przyznano to w zaskarżonym wyroku. Co do uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, to dotyczy ona przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może je uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych), czy ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie i inne). Pozwolenie na broń wydawane jest przez Policję po wszechstronnym i starannym badaniu, czy nie zachodzą przeciwwskazania, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Cofnięcie takiego pozwolenia powinna poprzedzać również wnikliwa procedura. Przemawia za tym również ochrona nabytego uprawnienia (porównaj wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 128/05, niepublikowany).

W orzecznictwie administracyjnym był też wyrażany pogląd, iż przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem. W takiej sytuacji niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które stwarzałoby obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego.

Przy uwzględnieniu powyższych rozważań, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości nie może być wystarczającą przesłanką do uznania, że sprawca tego czynu stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji), choć sama jazda pojazdem mechanicznym, czy też innym niż mechaniczny, pod wpływem alkoholu jest czynem wymagającym napiętnowania. O tym, czy obawa taka zachodzi powinna decydować ocena dotychczasowego zachowania oraz cech osobowych posiadacza broni (wyrok NSA dnia z 15 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 88/06, niepublikowany). Dlatego też, dla oceny spełnienia tej przesłanki warunkującej cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni, niezbędne jest wzięcie pod uwagę nie tylko faktu popełnienia przestępstwa przez stronę, ale również innych okoliczności faktycznych, jak chociażby cech charakteru, czy też dotychczasowego postępowania, zwłaszcza w obchodzeniu się z bronią.

Niezależnie od tego, że w tej części skarga kasacyjna zawierała nieusprawiedliwione zarzuty, to jednak z uwagi na naruszenie prawa materialnego i prawa procesowego, o jakich była mowa we wstępnej części niniejszego uzasadnienia, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, na podstawie art. 185 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o uchyleniu zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, ponownie rozpoznając sprawę, zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia obejmuje zarówno prawo materialne, jak i prawo procesowe.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż wydając decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń J. P., uczyniono to na dwóch niezależnych podstawach prawnych, tj. z powodu przyjęcia, że wobec skazania prawomocnym wyrokiem sądu z art. 178a § 1 kpk istnieje uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego (art. 15 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji), jak i z powodu naruszenia przepisów dotyczących przechowywania broni (art. 18 ust. 5 pkt 4 w związku z art. 32 ustawy o broni i amunicji).

Jak już wyżej podano, Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zajęte w zakresie podstawy cofnięcia pozwolenia na broń z uwagi na wykazywaną obawę użycia jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Sąd kasacyjny wskazał, iż jest ono w okolicznościach niniejszej sprawy trafne, uwzględniające również orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, z którym w pełni zgadza się skład orzekający w tej sprawie. Dlatego też w tym zakresie nie można uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie naruszył przepisy prawa materialnego i prawa procesowego.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się z sądem pierwszej instancji odnośnie oceny zarzutu naruszenia przez skarżącego przepisów dotyczących przechowywania broni. Podkreślił, iż rygorystyczne zasady przyznawania uprawnień do posiadania broni palnej zobowiązują właściwie organy państwa do ścisłej kontroli ich przestrzegania oraz stanowczej reakcji w przypadkach ich naruszenia, poprzez powinność wydania decyzji pozbawiającej prawa do korzystania z tejże broni. W tym przypadku decyzja taka stanowi postać sankcji administracyjnej.

Ze względu na szczególny rodzaj przedmiotu, jakim jest broń i niebezpieczeństwo wiążące się z dostaniem się jej w niepowołane ręce, przepisy art. 32 ustawy o broni i amunicji oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz. 343) nakładają na posiadacza broni obowiązek przechowywania broni w sposób uniemożliwiający dostęp do niej osób nieuprawnionych. Naruszenie przez osobę posiadającą broń zasad jej przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania może spowodować cofnięcie przez właściwy organ Policji pozwolenia na broń (art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji). Przepisy powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. nie określają sposobu zabezpieczenia broni we wszystkich możliwych sytuacjach, lecz w § 5 dają wskazówki – jakie zabezpieczenie broni przed dostępem osób trzecich jest właściwe. Wynika z niego, że broń przechowywana w zamykanym mieszkaniu nie może być pozostawiona gdziekolwiek, lecz powinna być zamknięta w metalowej kasecie, na trwałe przymocowanej do elementów konstrukcyjnych budynku lub metalowych szafach albo sejfach, posiadających atestowany zamek.

Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji oraz § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji nie daje legalnej definicji przechowania broni. Pojęcie przechowania nie jest skategoryzowane jakimkolwiek przedziałem czasowym. Jednakże przyjąć należy, iż z przechowywaniem mamy do czynienia w sytuacji, kiedy broń nie jest noszona, wożona lub używana, a zatem nawet odłożenie broni do szafy drewnianej zamykanej na zamek meblowy, tak jak w niniejszej sprawie, na kilka minut, stanowi przechowywanie broni przez ten czas. Bez znaczenia również w tym wypadku pozostaje kwestia z jakich powodów broń ta znalazła się w miejscu nieprzeznaczonym do jej przechowywania, jak i czasookres z tym związany. Skoro ustawodawca nie wprowadził żadnego ograniczenia czasowego znamienia przechowywania, wynika stąd, iż omawiane przepisy dotyczą każdego przechowywania trwającego nawet krótką chwilę.

W rozpoznawanej sprawie ustalono, co wynika z analizy akt administracyjnych, że sposób przechowywania broni przez J. P. był niezgodny z art. 32 ust. 1 ustawy o broni i amunicji w związku z § 5 rozporządzenia w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni, albowiem polegał na umieszczeniu jej w szafie drewnianej, a nie metalowej, zamykanej wyłącznie na zamek meblowy, przez którą przebiegał przewód wentylacyjny od kominka, co niewątpliwie nie jest wystarczającym zabezpieczeniem uniemożliwiającym dostęp do niej osobom nieuprawnionym. Odpowiednim zabezpieczeniem nie jest również zamykanie na klucz pokoju, w którym ta szafa drewniana się znajduje. Ustalenie dotyczące właśnie takich warunków przechowywania broni potwierdzone zostało w protokole sporządzonym w dniu [...] listopada 2006 r. przez funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Policji w O., następnie okoliczność ta ponownie potwierdzona została również przez funkcjonariuszy Komendy Powiatowej w O. w dniu [...] lutego 2007 r., w sporządzonej w toku postępowania administracyjnego notatce dotyczącej J. P. i tam także w pkt. 5 tej notatki wskazano na tożsame warunki przechowywania broni, jak wcześniej ustalone, a więc w szafie drewnianej z jednym zwykłym zamkiem meblowym (przez którą biegnie szyb wentylacyjny do kominka), co prowadzi do wniosku, iż broń, mimo dwukrotnej kontroli przechowywana była niezgodnie z ww. przepisami przez dłuższy czas, a to umożliwiało do niej dostęp osób nieuprawnionych.

Ustalenia w zakresie nieprawidłowego przechowywania przez skarżącego broni i to w dłuższym okresie czasu stanowiły, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, dostateczną podstawę do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni.

Dlatego skarga, jako niezasadna, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.