Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 657/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2011-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2 art. 144
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Alicja Polańska, Protokolant Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 października 2011 r. sprawy ze skargi K. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione oraz odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., postanowieniem z dnia [...] o Nr [...], wydanym po rozpoznaniu sprawy zainicjowanej zażaleniem K.T. na postanowienie Prezydenta Miasta S. z dnia [...] o Nr [...], w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] nr [...] oraz odmowy umorzenia tego postępowania – orzekło o uchyleniu zaskarżonego postanowienia w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi egzekucyjnemu.

Z uzasadnienia postanowienia organu odwoławczego wynika, że Prezydent Miasta S., będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym, po uprzednim doręczeniu upomnienia, wystawił wobec K.T. ww. tytuł wykonawczy, obejmujący należności w kwocie [...] zł z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania pojazdu marki[...] nr rej. [...] za okres od dnia 6 stycznia 2005 r. do dnia 28 grudnia 2009 r. oraz koszty upomnienia w kwocie [...] zł. Jako podstawę prawną egzekwowanej należności wierzyciel wskazał ustawę z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz uchwały Rady Miasta Szczecin: Nr XIII/269/03 z dnia 1 grudnia 2003 r., Nr XXIX/576/04 z dnia 22 listopada 2004 r., Nr XV/411/07 z dnia 19 listopada 2007 r. i Nr XVI/438/07 z dnia 21 grudnia 2007 r. Odpis wskazanego tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego został doręczony zobowiązanemu w dniu 27 września 2010 r.

K.T., pismem z dnia 28 września 2010 r., wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oraz o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego stosownie do art. 35 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.; dalej: u.p.e.a.). Zobowiązany podniósł zarzuty, o których mowa w:

1) art. 33 pkt 10 u.p.e.a. - niespełnienie wymogu określonego w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. przez brak wskazania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji. Za podstawę prawną nie można uznać wskazania w tytule wykonawczym tylko aktów normatywnych (w przypadku uchwał Rady Miasta Szczecin brak jest również miejsca publikacji) bez wskazania konkretnych przepisów;

2) art. 33 pkt 10 u.p.e.a. - niespełnienie wymogu określonego w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. przez niepouczenie w tytule wykonawczym, że zgłoszenie zarzutów następuje do organu egzekucyjnego;

3) art. 33 pkt 9 u.p.e.a. - prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ, tj. przez Prezydenta Miasta S. a nie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S.;

4) art. 33 pkt 4 u.p.e.a. - błąd co do osoby zobowiązanego;

5) art. 33 pkt 1 u.p.e.a. - nieistnienie obowiązku.

Uzasadniając zarzut nieistnienia obowiązku, zobowiązany wskazał m.in., że w S. opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania pobierane są w każdym miejscu strefy, w tym również w miejscach oznaczonych znakiem zakazu zatrzymywania się (znak B-36) lub znakiem zakazu postoju (znak B-35), gdzie nie ma znaku dopuszczającego postój lub zatrzymanie, co, jego zdaniem, jest sprzeczne z treścią ustawy o drogach publicznych. Podniósł, że w upomnieniu nr [...] nie jest wskazane, czy parkowanie pojazdu nr rej. [...] było w miejscu wyznaczonym, a nie było przypadkiem w miejscach niedozwolonych z mocy prawa bądź oznaczonych odpowiednim znakiem drogowym zakazującym parkowania. Zobowiązany stwierdził, że organ nie potrafi wskazać żadnego dowodu na parkowanie przedmiotowego pojazdu w wyznaczonym miejscu strefy płatnego parkowania, w którym można pobierać opłaty.

Zobowiązany zarzucił także, że w S. w strefie płatnego parkowania żadne miejsca do parkowania na drogach publicznych nie są oznakowane znakiem D-18 z napisem "płatny" a opłaty pobierane są za parkowanie w każdym miejscu. Zobowiązany zauważył, że uchwały Rady Miasta o ustaleniu przebiegu dróg posiadają wadę polegającą na tym, że nie odniosły się w żaden sposób do innych aktów prawnych lub danych z ewidencji gruntów i budynków, ewentualnie powinny zawierać mapy z zaznaczonymi przebiegami, które określałyby faktyczny przebieg ulic, a nie tylko ich wykaz alfabetyczny z zaznaczeniem "cała" lub "od ... do ...". A skoro nie wiadomo, jak przebiegają w mieście istniejące drogi powiatowe i przebiegały gminne, to brak jest podstaw do pobierania na tych drogach opłat za parkowanie.

Zobowiązany wskazał, że z uwagi na to, że nie ma żadnych zasad wnoszenia opłat za parkowanie przy przemieszczaniu się pomiędzy podstrefami (szczególnie przy przemieszczaniu się z podstrefy tańszej do droższej), pobieranie opłat w każdej podstrefie stanowi rażące naruszenie przepisu art. 13b ust. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego odnośnie wskazania przez zobowiązanego osoby lub osób, które kierowały jego pojazdem, w okresie objętym tytułem wykonawczym, opisanym na wstępie postanowieniem z dnia [...], Prezydent Miasta S. uznał za nieuzasadnione zarzuty zgłoszone przez zobowiązanego oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny rozpatrzył zarzuty: nieistnienia obowiązku; błędu co do osoby zobowiązanego; braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a.; prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; niespełnienia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.

Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, organ egzekucyjny wskazał, że zobowiązany, wnosząc zarzut na podstawie art. 33 pkt 1 u.p.e.a., nie okazał dowodów potwierdzających, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo w prawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania lub innych przyczyn. Organ stwierdził, że fakt obecności pojazdu należącego do strony został zarejestrowany w strefie płatnego parkowania przez wykonujących swe obowiązki inspektorów, przez umieszczenie za szybą samochodu zawiadomień. Jednocześnie wyjaśnił, że wkładane za wycieraczkę pojazdu zawiadomienie nie jest mandatem karnym, dokumentuje jedynie fakt nieuiszczenia opłaty, a zarazem informuje korzystającego z miejsca w strefie płatnego parkowania o powstałym z mocy prawa obowiązku dokonania opłaty dodatkowej, lecz nie nakłada tego obowiązku. Żaden przepis prawa nie nakazuje doręczenia zawiadomienia "za potwierdzeniem odbioru". Organ egzekucyjny nadmienił, że zawiadomienia w ilości 79 sztuk zostały sporządzone przez różnych inspektorów oraz dotyczą postojów ww. pojazdu na różnych ulicach, co wyklucza ewentualną pomyłkę bądź świadome działanie na niekorzyść zobowiązanego.

Odnosząc się do podniesionej przez zobowiązanego kwestii braku wskazania konkretnego miejsca na ulicach, które tylko w części objęte są strefą płatnego parkowania organ egzekucyjny wyjaśnił, że kontrola na takich ulicach odbywa się w granicach obowiązywania strefy, którą wyznaczają stosowne znaki D-44 i D-45. Obowiązek wnoszenia opłat za postój oraz sposób udokumentowania wnoszenia tych opłat poprzez umieszczenie za szybą prawidłowo zakreślonego biletu wynika zaś z uchwał Rady Miasta Szczecin: Nr XIII/269/03 z dnia 1 grudnia 2003 r., Nr XXIX/576/04 z dnia 22 listopada 2004 r., Nr XV/411/07 z 19 listopada 2007 r. oraz Nr XVI/438/07 z dnia 21 grudnia 2007 r. Akty te zawierają również ustalenia dotyczące wyznaczenia obszaru i granic strefy. Granice strefy wyznaczone są znakami D-44 - początek strefy i D-45 - koniec strefy. W strefie tej wzbroniony jest postój pojazdu bez wniesienia opłaty, z wyjątkiem postoju pojazdów, osób lub jednostek, dla których ustalona została zerowa stawka opłaty oraz postoju pojazdów komunikacji publicznej w wyznaczonych dla nich miejscach. W przypadku, gdy ulica tylko w części należy do strefy, w miejscach granicznych tych ulic również ustawione są znaki. Obowiązek wnoszenia opłat za postój w obszarze wyznaczonym przez powyższe znaki wynika wprost z przepisów prawa. Z tego względu, z punktu wnoszenia opłaty za postój bez znaczenia pozostaje fakt obowiązywania w tym obszarze innych znaków drogowych. Kierowca łamiący inne zakazy wynikające z ustawy - Prawo o ruchu drogowym, np. wyznaczony znak B-36, naraża się dodatkowo na odpowiedzialność karną.

Rozpatrując zarzut, że "w strefie płatnego parkowania żadne miejsca do parkowania na drogach publicznych nie są oznakowane znakiem D-18 z napisem "płatny", a opłaty pobierane są za parkowanie w każdym miejscu", organ egzekucyjny zauważył, że granice strefy wyznaczone są znakami D-44 - początek strefy, na którym widnieje zapis "postój płatny w godz. 8-17" i D-45 - koniec strefy.

Organ ten wskazał także, że ww. uchwały Rady Miasta nie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego, a w złącznikach do uchwały Nr XIII/411/07 Rady Miasta Szczecin z dnia 19 listopada 2007 r. zawarto wykaz dróg publicznych objętych strefą płatnego parkowania.

Organ egzekucyjny za nieuzasadniony uznał również zarzut braku zasad wnoszenia opłat przy przemieszczaniu się pomiędzy strefami A, B i C. W każdej strefie można wykupić takie same bilety postojowe, które określają od której godziny trwa postój i do której godziny w każdej ze stref jest on opłacony Z takim biletem swobodnie można przemieszczać się pomiędzy dowolnymi strefami.

W odniesieniu do zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego, organ egzekucyjny, powołując się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, stwierdził, że K.T., był właścicielem pojazdu marki [...] nr rej. [...] w okresie podanym w tytule wykonawczym i, pomimo wezwania organu, nie wskazał osób, które mogły wówczas parkować przedmiotowym pojazdem, co uniemożliwiło ustalenie, innej niż właściciel, osoby korzystającej z drogi publicznej.

Organ egzekucyjny odniósł się także do zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, wskazując, że w rozpoznawanej sprawie wierzyciel - Prezydent Miasta S. przesłał zobowiązanemu upomnienie nr [...] z dnia [...], zawierające m.in. wyszczególnienie ulic, na których dokonywano parkowania, opatrzone pieczęcią wierzyciela, tj. upoważnioną przez Prezydenta Miasta S. – H.M.. Upomnienie to doręczono zobowiązanemu w dniu 7 maja 2010 r., zgodnie z art. 42 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.

Rozpatrując zarzut prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ, organ egzekucyjny wskazał, że podstawą prawną do prowadzenia egzekucji administracyjnej przez Prezydenta Miasta S. jest art. 19 § 2 u.p.e.a. i na poparcie swojego stanowiska przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2005 r. o sygn. akt II SA/Wa 1539/05, zgodnie z którym Prezydent Miasta jest organem jedynie właściwym do przeprowadzenia egzekucji na podstawie wystawionych przez niego tytułów wykonawczych, stanowiących opłatę za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania.

Odnosząc się do zarzutu niespełnienia wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a., organ egzekucyjny stwierdził, że w ww. tytule wykonawczym zostały zawarte wszystkie elementy wymienione w tym przepisie. W rubryce 29 tytułu wykonawczego zostały podane obowiązujące akty prawa miejscowego, stanowiące podstawy prawne prowadzenia egzekucji administracyjnej

Ustosunkowując się do zarzutu niespełnienia wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., organ egzekucyjny podniósł, że tytuł wykonawczy, będący drukiem urzędowym, w części "G" zawiera klauzulę o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji. W rubryce 66 tytułu wykonawczego widnieje pieczęć organu egzekucyjnego, tj. Prezydenta Miasta S. Zgodnie z obowiązującym wzorem, w rubryce "G" tytułu wykonawczego zostało zawarte pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, prawie zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego z informacją dotyczącą podstaw do wniesienia zarzutów. Pominięcie w pouczeniu zwrotu "do organu egzekucyjnego" nie stanowiło dla zobowiązanego przeszkody w złożeniu zarzutów, gdyż skorzystał on z przysługującego mu prawa pismem z dnia 28 września 2010 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpoznaniu sprawy zainicjowanej zażaleniem K.T., postanowieniem z dnia [...], na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 K.p.a., uchyliło postanowienie Prezydenta Miasta S. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi egzekucyjnemu.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie w sprawie, Kolegium wskazało, że podziela stanowisko strony, że z zarzutów wniesionych pismem z dnia 28 września 2010 r. nie sposób wyinterpretować zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia zobowiązanemu. Uznało także, że organ egzekucyjny nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący zarzutu nieistnienia obowiązku w kontekście twierdzeń zobowiązanego, że w Gminie Miasto S. nie jest wiadome, jak przebiegają drogi gminne i powiatowe, co skutkuje brakiem możliwości pobierania opłat w strefie płatnego parkowania. Ponadto, analizując 79 zawiadomień o nieopłaconym postoju pojazdu marki [...] nr rej [...] przy różnych ulicach w centrum S., wystawionych przez różnych inspektorów, Kolegium zakwestionowało wartość dowodową trzech z tych zawiadomień (z dnia 19 marca 2007 r. o nieopłaconym postoju przy al. [...] o godz. 16:30, 27 lipca 2009 r. o nieopłaconym postoju przy ul[...] o godz. 10:56, 28 grudnia 2009 r. o nieopłaconym postoju przy ul. [...] o godz. 8:53), ze względu na to, że nie wynika z nich powód wystawienia oraz na brak podpisu kontrolera. W tej sytuacji, Kolegium za konieczne uznało wystąpienie przez organ egzekucyjny do wierzyciela, celem zweryfikowania wyżej opisanych zawiadomień i ustalenia, czy dysponuje innymi dowodami na poparcie okoliczności, że pojazd należący do zobowiązanego w datach i miejscach opisanych w zawiadomieniach znajdował się w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia należnej opłaty.

Kolegium nie uwzględniło natomiast stanowiska zobowiązanego w zakresie zgłoszonych zarzutów: błędu co do osoby zobowiązanego, niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogu, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 3 i pkt 9 u.p.e.a., oraz prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ.

K.T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., z powodu niezgodności tego aktu z prawem. Zaskarżonemu aktowi skarżący zarzucił naruszenie art. 138 § 2 i art. 107 § 3 w związku z art. 126 K.p.a.

Uzasadniając podniesione zarzuty, skarżący wskazał, że w sprawie nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie przebiegu istniejących dróg gminnych i powiatowych w mieście S., gdyż (cyt.) "kwestia przebiegu tych dróg jest zagadnieniem prawnym, wynikającym z przepisów art. 6a ust. 3 i art. 7 ust. 3 ustawy o drogach publicznych tzn. czy można pobierać opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach o nieustalonym przebiegu".

Skarżący podniósł, że wątpliwą jest także konieczność przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego na okoliczność zawiadomień o nieopłaconym postoju, w przypadkach kiedy nie zawierają powodu ich wystawienia i podpisu kontrolera. Takie zawiadomienia powinny zostać, zdaniem skarżącego, pominięte przez organ odwoławczy.

Skarżący zarzucił, że skarżony organ w uzasadnieniu postanowienia w ogóle nie odniósł się do podniesionej w zażaleniu okoliczności, że w S. w strefie płatnego parkowania nie ma wyznaczonych miejsc, w których mogą być pobierane opłaty. Kolegium nie odniosło się też do braku regulacji prawnych w uchwale Rady Miasta Szczecin kwestii wnoszenia opłat przy przemieszczaniu się pomiędzy podstrefami w sytuacji stwierdzenia nieważności ust. 5 paragrafu 6 uchwały nr XV/411/07 z dnia 19 listopada 2007 r. w sprawie strefy płatnego parkowania. Ponadto organ odwoławczy podzielił stanowisko zawarte w postanowieniu organu pierwszej instancji odnośnie zarzutu prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny bez jakiejkolwiek własnej analizy zagadnienia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem badając legalność zaskarżonego aktu, zgodnie z kompetencją ustanowioną w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd stwierdził, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. nie narusza prawa w sposób, który uzasadniałby usunięcie go z obrotu prawnego.

Z okoliczności rozpoznawanej sprawy wynika, że zasadniczym przedmiotem sporu jest zasadność uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S.postanowienia organu egzekucyjnego, wydanego w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym, i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Skarżący stoi bowiem na stanowisku, że w sprawie nie zaszły okoliczności wskazane w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: K.p.a.), które uzasadniałyby podjęcie takiego rozstrzygnięcia.

W związku z powyższym zarzutem skargi przypomnieć przede wszystkim należy, że stosownie do treści art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.; dalej: u.p.e.a.), jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Zgodnie z wyrażoną w art. 15 K.p.a. zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją pierwszoinstancyjną, w wyniku odwołania wniesionego przez legitymowany podmiot, podlega ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ drugiej instancji. Istota zasady dwuinstancyjności sprowadza się do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia tożsamej pod względem przedmiotowym i podmiotowym sprawy administracyjnej. Obowiązkiem organu odwoławczego jest rozpatrzenie odwołania i wydanie decyzji zgodnie z treścią art. 138 K.p.a. Organ ten nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę, dążąc do merytorycznego jej zakończenia. W tym celu organ odwoławczy może na żądanie strony lub z urzędu przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, albo zlecić przeprowadzenie takiego uzupełniającego postępowania organowi, który wydał decyzję (art. 136 K.p.a.). Organ odwoławczy może także wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, jeżeli zachodzą przesłanki, o jakich mowa w art. 138 § 2 K.p.a. Ten ostatni przepis upoważnia bowiem organ odwoławczy do wydania decyzji kasacyjnej wówczas, gdy zostaną spełnione dwie łączne przesłanki: 1) organ odwoławczy stwierdzi, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, czyli przepisów kodeksu oraz/lub przepisów o postępowaniu zawartych w ustawach szczególnych, 2) organ odwoławczy uzna, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Sytuacja taka ma miejsce w szczególności wówczas, gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego. Przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego we wskazanym zakresie będzie niezbędne również wtedy, gdy organ pierwszej instancji przy rozpatrywaniu sprawy naruszył przepisy postępowania w takim stopniu, które czynią sprawę niewyjaśnioną w całości, co z kolei nie zezwala organowi drugiej instancji na zastosowanie art. 136 K.p.a. (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do art.138 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2011). Przy czym, skoro decyzja kasacyjna może być wydana wtedy, gdy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, to nie powinno budzić wątpliwości, że organ odwoławczy przy jej wydaniu ogranicza się tylko do oceny potrzeby przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego oraz jego zakresu. Wymieniony organ nie rozstrzyga wówczas o meritum sprawy, nie przeprowadza też merytorycznej kontroli decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2010 r. sygn. akt I OSK 900/09, LEX nr 745366).

W rozpoznawanej sprawie skarżony organ uznał, że za zastosowaniem art. 138 § 2 w związku z art. 144 K.p.a. przemawia nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zarzutu nieistnienia obowiązku w kontekście twierdzeń zobowiązanego, że w Gminie Miasto S. nie jest wiadome, jak przebiegają drogi gminne i powiatowe oraz konieczność zweryfikowania trzech spośród 79 zawiadomień o nieopłaconym postoju pojazdu należącego do skarżącego.

W ocenie Sądu, stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. nie budzi zastrzeżeń. Skoro organ egzekucyjny nie rozpoznał wyczerpująco zgłoszonego przez skarżącego zarzutu nieistnienia obowiązku w kontekście braku wyjaśnienia przebiegu dróg gminnych i powiatowych, na których doszło do zdarzeń nieopłaconego postoju, to zasadnie Kolegium nakazało usunięcie tego braku. Za słusznością stanowiska skarżonego organu przemawia przede wszystkim fakt, że rozpatrzenie zarzutu nieistnienia obowiązku po raz pierwszy przez organ odwoławczy naruszyłoby opisaną na wstępie rozważań, zasadę dwuinstancyjności postępowania w przedmiocie zarzutów zgłaszanych w postępowaniu egzekucyjnym, a tym samym pozbawiłoby stronę prawa do rozpoznania konkretnego zarzutu przez drugą instancję.

Brak jest także podstaw do uwzględnienia twierdzeń skarżącego, że w przypadku zakwestionowania mocy dowodowej niektórych z zawiadomień o nieopłaconym postoju, dowody te powinny zostać pominięte bez potrzeby prowadzenia dalszego postępowania w zakresie nieopłaconego postoju pojazdu w tych konkretnych dniach i miejscach. Dana okoliczność może bowiem zostać również wykazana za pomocą innych dowodów np. dowodu z przesłuchania inspektora strefy sporządzającego zawiadomienie, jeżeli z samego dokumentu zawiadomienia nie można wywieść niespornie, że pojazd należący do zobowiązanego w danym dniu był zaparkowany w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia należnej opłaty.

Kolejny problem sprowadza się do oceny, czy uzasadnienie zaskarżonego postanowienia odpowiada treści art. 107 § 3 w związku z art. 126 K.p.a., tj. czy uzasadnienie faktyczne tego postanowienia zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej postanowienia, z przytoczeniem przepisów prawa.

Skarżący zarzucił, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do podniesionego w zażaleniu twierdzenia, iż nie zostały wyznaczone w mieście S. miejsca, w których mogą być pobierane opłaty, jak również braku regulacji w uchwale Rady Miasta kwestii wnoszenia opłat przy przemieszczaniu się pomiędzy strefami w sytuacji stwierdzenia nieważności § 6 ust. 5 uchwały Nr XV/411/07 z dnia 19 listopada 2007 r.

Powyższy zarzut uznać należy za niezasadny. O ile bowiem organ administracji obowiązany jest do przytoczenia przepisów prawa i wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, o tyle powinności tej nie można utożsamiać z obowiązkiem polemiki z każdym argumentem lub tezą strony. Organ musi w sposób wyraźny przedstawić swoje stanowisko i odnosząc się do przepisów prawa wyjaśnić, co przemawiało za ich przyjęciem jako podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia. W przypadku zaś wydania postanowienia na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 K.p.a., organ jest zasadniczo zobligowany do przedstawienia w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia przyczyn uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji i przekazania temu organowi sprawy do ponownego rozpoznania oraz do wskazania, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. To zaś w badanej sprawie zostało uczynione.

Ponadto, jak słusznie zauważono w odpowiedzi na skargę, przedstawiona powyżej kwestia nie należy do kognicji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. W myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 2004 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), przy orzekaniu członkowie składów orzekających kolegium są związani wyłącznie przepisami powszechnie obowiązującego prawa, w tym aktów prawa miejscowego (art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Zatem dopóki przepis prawa miejscowego nie został wyeliminowany z obrotu prawnego, dopóty skład orzekający Kolegium zobowiązany jest ją stosować przy orzekaniu.

Faktem jest, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia pominięto szczegółową analizę zarzutu prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ. Okoliczności tej nie można jednak uznać, jak chce tego skarżący, za uchybienie, które skutkowałoby koniecznością uchylenia tego aktu. W sytuacji, gdy zostały wskazane uchybienia przemawiające za wydaniem rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 K.p.a, wystarczające było zajęcie stanowiska przez Kolegium we wskazanej kwestii, gdyż opisowe rozpoznanie tego zarzutu nie miałoby wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów skarżącego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł o oddaleniu skargi.