Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 339/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2, 105 par. 1, 28
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska – Jaroszewicz, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2016 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej [...] kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, dalej jako GINB – działając na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23), po rozpatrzeniu odwołania [...] i [...] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016 r., umarzającej, wszczęte na wniosek [...] oraz [...] postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2012 r., Nr [...] (zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr ew. [...] w miejscowości [...] , obręb [...] ), zmienionej decyzją Starosty [...] z dnia [...] maja 2015 r., Nr [...] , sprostowanej postanowieniem Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., i przeniesionej decyzją Starosty [...] z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...] , na [...] Sp. z o.o. – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.

Dnia [...] października 2012 r. Starostwo Powiatowe w [...] wydało decyzję nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę Inwestorowi [...] Sp. z o. o., [...] elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr [...] w miejscowości [...] , obręb [...] , gmina [...] , kategoria obiektu VIII. Zamierzona inwestycja polegająca na budowie elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną była zaopatrzona w decyzję zgody nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia z dnia [...] czerwca 2009 wydaną przez Wójta Gminy [...] .

Następnie decyzją nr [...] wydaną [...] listopada 2012 r. Starosta [...] wyraził zgodę na przeniesienie w/w decyzji nr [...] na [...] Sp. z o. o., ul. [...] , nie dokonując zmian co do pozostałych ustaleń.

Kolejno pierwotna decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę została zmieniona decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] (sprostowaną postanowieniem z [...] stycznia 2015 r.). Różnica polegała na zmianie typu elektrowni wiatrowej, ze względu na zmianę planowanej turbiny wiatrowej (turbina GE 1.5 xle), zmianę wysokości oraz zmianę rodzaju fundamentu pod elektrownię wiatrową. Organ rozpoznający wniosek zawierający dokumentację zamienną uznał, że przepisy szczególne nie sprzeciwiają się w/w zmianie i jest ona zasadna.

Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji [...] z dnia [...] października 2012 r. złożył [...] (wraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności szeregu innych decyzji tj. decyzji nr [...] , [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] [...],[...][...],[...],[...][...],[...],[...] dotyczących budowy elektrowni wiatrowych w miejscowości [...] , gm. [...] wydanych przez Starostę [...] ).

Po dokonaniu analizy sprawy Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r. odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że wnioskodawca nie posiadał interesu prawnego do złożenia w/w żądania. [...] zaskarżył postanowienie Wojewody [...] do GINB, który po rozpatrzeniu sprawy postanowieniem z dnia [...] lutego 2016r. nr [...][...] uchylił postanowienie Wojewody i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy stwierdził, że legitymacja [...] do żądania stwierdzenia nieważności winna być zbadana we wszczętym postępowaniu administracyjnym.

Dodatkowo dnia 18 marca 2016 r. do Wojewody [...] został przekazany przez Starostę [...] wniosek [...] z identycznym żądaniem stwierdzenia nieważności spornej decyzji. Biorąc pod uwagę treść żądania, stan faktyczny sprawy i podstawę prawną złożonego wniosku organ postanowił, na podstawie art. 62 kpa, wnioski [...] i [...] rozpatrywać w jednym postępowaniu administracyjnym.

W dniu [...] maja 2016 r. Wojewoda [...] wydał decyzję umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2012 r.

Wojewoda [...] dokonał ustaleń zgodnie z którymi skarżący nie posiadają legitymacji procesowej do wszczęcia postępowania administracyjnego o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji. Organ podkreślił przy tym, że dokonał bardzo dokładnej analizy materiałów sprawy, ze szczególnym uwzględnieniem zakresu zatwierdzonych robót budowlanych.

W uzasadnieniu decyzji powołał się na treść przepisu art. 28 kpa, który stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Organ wskazał również, że art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. 2013. 1409 ze zm.), jako przepis szczególny względem przywołanego wyżej art. 28 kpa, ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do następujących osób: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Ponadto organ I instancji poinformował, że przez obszar oddziaływania obiektu budowlanego należy rozumieć, zgodnie z unormowaniem art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa, a samo subiektywne odczucie określonego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. Natomiast zarówno w sprawie o pozwolenie na budowę prowadzonej w zwykłym trybie, jak i w trybach nadzwyczajnych, krąg podmiotów uznanych za strony powinien być identycznie ustalony na podstawie przepisu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który jest normą szczególną w stosunku do art. 28 k.p.a.

Organ wskazał, że ustaleń dokonał na podstawie wypisów i wyrysów z ewidencji gruntów i budynków nieruchomości należących do [...] , z których wynikało, iż jest on właścicielem działek nr [...],[...],[...] [...],[...][...][...][...][...],[...] , [...],[...][...] , [...] i [...] w obrębie [...] , gm. [...] . Natomiast nie wynikało, by posiadał nieruchomości w obrębie [...] , gm. [...] . Organ podkreślił, że zgodnie z zaleceniem GINB sprawdził zapisy ksiąg wieczystych dla w/w działek, które potwierdziły własność [...] . W związku z powyższym organ dokonał analizy czy sporna inwestycja przeprowadzona na działce nr [...] (której dotyczy zaskarżona decyzja [...] z dnia [...] października 2012 r.) powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu przez [...] jego nieruchomości. Wynikało z niej, że sporna inwestycja jest zlokalizowana na działce nr [...] , a działki, z posiadania których skarżący wywodzi swój przymiot strony, nie znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie działki inwestycyjnej. Najbliżej działki inwestycyjnej znajduje się działka nr [...] obręb [...] będąca własnością skarżącego i jest to odległość ok. 1800m. Podobnej analizy dokonano odnośnie działek [...] , która jest właścicielem działek nr [...][...] , [...],[...],[...][...].[...],[...] w obrębie [...] . Najbliżej działki inwestycyjnej znajduje się działka nr [...] będąca własnością skarżącej i jest to odległość ok 850 m.

Wobec powyższych ustaleń organ doszedł do wniosku, że sporna inwestycja nie niesie ze sobą ograniczeń wynikających z regulacji § 12 (odległość spornej inwestycji względem działek budowlanych), § 13 (przesłanianie obiektów) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm,). Sporna inwestycja nie wpływa również na warunki ochrony przeciwpożarowej, dostępu do drogi publicznej oraz dostępu szeroko rozumianych mediów. Dodatkowo w ocenie organu z uwagi na przytoczoną odległość dzieląca działki skarżących od spornego przedsięwzięcia [...] i [...] nie posiadają przymiotu strony uprawniającego do skutecznego kwestionowania decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2012.r. Organ wskazał, że występuje tu raczej interes faktyczny, który nie daje podstaw do uznania za stronę postępowania zarówno w świetle art. 28 kpa, jak i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.

Organ podkreślił, że w niniejszej sprawie skarżący na żadnym etapie postępowania nie wykazali interesu prawnego w sprawie spornego pozwolenia na budowę. Ponadto jako bezsporne wskazał, że skarżący nie są inwestorem ani właścicielem czy też użytkownikiem wieczystym nieruchomości objętych decyzją Starosty [...] nr [...]. Skarżącym nie przysługuje także żadne ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości, objętej tą decyzją. W analizowanej sprawie nie wykazano by występowały ograniczenia wynikające z konkretnych przepisów prawa w związku z powstałą inwestycją. Za przyznaniem skarżącym przymiotu strony nie przemawia także przepis art. 140 kc stanowiący, iż w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy.

Od powyższej decyzji [...] i [...] złożyli odwołanie, w którym wnieśli o uchylenie przedmiotowych decyzji i nakazanie Wojewodzie kontynuowania postępowań w sprawach z udziałem skarżącego lub uchylenie przez Wojewodę [...] w ramach wewnętrznej weryfikacji przedmiotowych decyzji i przyznanie skarżącym charakteru strony w każdym z wskazanych postępowań.

Na skutek tegoż odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] grudnia 2016 r. uchylającą decyzję z dnia [...] maja 2016 r. w całości i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

GINB podkreślił, że właściwy organ administracji publicznej rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, ma obowiązek zbadać w pierwszej kolejności, czy pochodzi on od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony, podobnie jak organ I instancji powołał się na treść art. 28 k.p.a., oraz wyjaśnił pojęcie interesu prawnego i obszaru oddziaływania obiektu budowlanego.

Organ odowławczy oceniając interes prawny [...] i [...] wskazał, że w przypadku elektrowni wiatrowych obszar oddziaływania, o którym mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego wyznacza się w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 961) zgodnie z którym odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej - jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej).

Organ podniósł, że odległość, o której mowa w art. 4 ust. 1 jest ustalana zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych. Z przeprowadzonej przez niego analizy projektu budowlanego spornej inwestycji wynika, że całkowita wysokość elektrowni wiatrowej [...] wynosi 148 m, natomiast promień równy połowie średnicy wirnika wraz z łopatami wynosi 46,5 m. Wobec tego działki zlokalizowane w odległości mniejszej niż 1480 m od okręgu, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych mogą w związku z ww. przepisem podlegać ograniczeniom w zagospodarowaniu. Na podstawie posiadanych akt sprawy organ dostrzegł, że w odległości mniejszej niż 1480 m od przedmiotowej elektrowni wiatrowej znajdują się działki należące do [...] o nr ew. [...][...] (w odległości od ok. 875 do ok. 1160 m) oraz [...] (działka zabudowana w odległości ok. 1150 m). Z kolei najbliżej położona działka należąca do [...] o nr ew, [...] znajduje się w odległości ok. 1600 m od spornej inwestycji. Wobec powyższego w ocenie organu II instancji [...] ma interes prawny w kwestionowaniu decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji.

Stwierdziwszy naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. GINB uchylił w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016 r., oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji wraz z poleceniem prawidłowego ustalenia aktualnego kręgu stron niniejszego postępowania, zawiadomienia wszystkich stron o toczącym się postępowaniu administracyjnym i doręczenia im pełnej korespondencji, w tym decyzji kończącej postępowanie.

[...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wniosła skargę na w/w decyzję GINB. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.

- art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 roku, poz. 961, dalej jako Ustawa) w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP (Dz. U. z 1997 roku, Nr 78, poz. 483 z późn. zm., dalej jako Konstytucja) poprzez błędne i całkowicie bezpodstawne przyjęcie, iż obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego będzie co do zasady wyznaczony w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy, który wskazuje, iż odległość (określona przy uwzględnieniu art. 5 ust. 1 Ustawy), w jakiej może być lokalizowany i budowany budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszkalnej, w skład którego wchodzi funkcja mieszkaniowa od elektrowni wiatrowej jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej), a w rezultacie [...] będzie przysługiwał interes prawny w kwestionowaniu pozwolenia na budowę, bowiem niektóre z należących do niej działek wskazanych w uzasadnieniu decyzji, znajdują się w odległości mniejszej niż 1480 metrów (wyznaczonej w oparciu o art. 5 ust. 1 pkt 4 Ustawy) od elektrowni wiatrowej, objętej pozwoleniem na budowę (przy jednoczesnym stwierdzeniu, że działki należące do Pana [...] znajdują się w odległości większej niż 1480 metrów od przedmiotowej elektrowni wiatrowej), co skutkowało uchyleniem przez organ decyzji I instancji w całości oraz przekazaniem sprawy Wojewodzie do ponownego rozpoznania wraz z wadliwymi wytycznymi, w tym odnoszącymi się do ustalenia aktualnego kręgu stron postępowania.

-art. 13 ust. 2 Ustawy i art. 13 ust. 3 Ustawy w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji w zw. z art. 16 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż wnioskodawca posiada interes prawny w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, wynikający z położenia niektórych z należących do niego działek w odległości mniejszej niż 1480 metrów od elektrowni wiatrowej, objętej pozwoleniem na budowę, przy jednoczesnym stwierdzeniu, iż działki należące do [...] znajdują się w odległości większej niż 1480 metrów od elektrowni wiatrowej, a zatem przy zastosowaniu art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.

Wobec powyższych zarzutów strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego lub ewentualnie o uchylenie decyzji w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów niniejszego postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

W ocenie skarżącej Organ błędne i całkowicie bezpodstawne przyjął, iż obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego będzie co do zasady wyznaczony w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy, a w konsekwencji wnioskodawcy będzie przysługiwał interes prawny w kwestionowaniu pozwolenia na budowę. Z kolei określanie kręgu stron postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę powinno odbywać się na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z art. 28 k.p.a., z uwzględnieniem przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania pozwolenia na budowę, a zatem bez zastosowania powołanego przez Organ art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy.

Skarżąca wskazała na treść art. 13 ust. 3 Ustawy, zgodnie z którym postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, wszczęte i niezakończone do dnia wejścia w życie Ustawy, prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych.

Strona skarżąca podniosła również, iż w świetle art. 13 ust. 2 Ustawy, pozwolenia na budowę dotyczące elektrowni wiatrowych, wydane przed dniem wejścia w życie Ustawy (tj. przed dniem 16 lipca 2016 roku) oraz wydane na podstawie postępowania, o którym mowa w art. 13 ust. 3 Ustawy zachowują moc, o ile w ciągu 3 lat od dnia wejścia w życie Ustawy wydana zostanie decyzja o pozwoleniu na użytkowanie. Natomiast inwestycja objęta pozwoleniem na budowę została nie tylko zrealizowana, ale jest obecnie użytkowana w oparciu o pozwolenie na użytkowanie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie , podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. Nr 270, zwana dalej p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest kasacyjne rozstrzygniecie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2016r., uchylające decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016 r., umarzającą, wszczęte na wniosek [...] oraz [...] postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2012 r., Nr [...] , (zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr ew. [...] w miejscowości [...] , obręb [...] , gmina [...]).

Należy zaznaczyć, iż brak interesu prawnego osoby składającej wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji powoduje niedopuszczalność rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w tym przedmiocie, przy czym w sytuacji gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia czynności ustalenia, czynności te mogą być podjęte wyłącznie w toku postępowania, a w razie wyniku negatywnego są podstawą zakończenia postępowania decyzją umarzającą postępowanie w sprawie (zob. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r., I OSK 725/05, Lex nr 209119).

Stosownie bowiem do art. 105 kpa organ administracyjny wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny, w tym z powodu braku interesu prawnego podmiotu wnoszącego żądanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, który wyklucza prowadzenie tego postępowania.

Niewątpliwie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu administracji jest postępowaniem w nowej sprawie. Konsekwencją rozpoznania nowej sprawy jest konieczność ustalenia kręgu stron postępowania, a zatem podmiotów, które wykażą istnienie interesu prawnego, wynikającego z możliwości zastosowania wobec nich normy prawa materialnego. Przyjmuje się, że stroną w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, zakończonego wydaniem kwestionowanego rozstrzygnięcia, ale również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności tego rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 1999 r., IV SA 2520/98, LEX nr 48669).

Interes prawny nie jest kategorią abstrakcyjną i nie można wypowiedzieć się co do jego istnienia bądźŸ nieistnienia bez wszechstronnego zbadania prawdopodobnego wpływu decyzji na sferę praw określonego podmiotu.

Oczywiście nie zawsze zachodzić musi tożsamość podmiotów występujących w postępowaniu zwykłym i w postępowaniu, którego przedmiotem jest stwierdzenie nieważności decyzji. Niemniej jednak punktem wyjścia przy ustalaniu kręgu stron postępowania jest przedmiot rozstrzygnięcia pierwotnego. Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie przedmiotem decyzji, której dotyczył wniosek o stwierdzenie nieważności, była decyzja o wydaniu pozwolenia na budowę, to należy odnieść się do przepisów, które określały krąg podmiotów mogących występować jako strony tegoż postępowania.

Kwestię ustalenia stron postępowania reguluje art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 28 kpa.

W świetle przywołanej normy art 28 ust 2 Prawa budowlanego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, a w konsekwencji także w sprawie stwierdzenia nieważności takiego pozwolenia są -oprócz inwestora- właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.

Zgodnie z art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane pod pojęciem obszaru oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przepisy odrębne, które należy uwzględnić przy ustalaniu obszaru oddziaływania planowanej inwestycji to przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, na których to skoncentrowały się organy orzekające w niniejszej sprawie, ale też przepisy dotyczące na przykład ochrony środowiska (m. in. dotyczące ochrony przed hałasem), a także przepisy z zakresu zagospodarowania przestrzennego.

Na tle tych przepisów prawa w orzecznictwie podkreśla się, że wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu powinno nastąpić na potrzeby każdej konkretnej sprawy przy wzięciu pod uwagę funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanego zamierzenia.

W oparciu o tak rozumiane pojęcie obszaru oddziaływania Wojewoda [...] dokonał oceny w konsekwencji której uznał, że ani [...] ani [...] nie mają interesu prawnego w postępowaniu którego przedmiotem jest stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] Nr [...] z [...] października 2012r., a więc nie posiadają także legitymacji co wszczęcia takiego postępowania nadzorczego.

Główny Inspektora Nadzoru Budowlanego wydając zaskarżona decyzję stwierdził, iż interes prawny [...] należy wywodzić z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 961) zgodnie z którym odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej - jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej). Na podstawie przywołanej ustawy organ odwoławczy stwierdził natomiast brak interesu prawnego [...].

Ze stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie sposób się zgodzić.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że decyzja, której dotyczyło pozwolenie na budowę została wydana przed wejściem w życie przepisów ustawy z dnia 20 maja 2016r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych ([...] lipiec 2016r.), skoro zapadła w dniu [...] października 2012r.

Organ II instancji oceniając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę miał obowiązek ocenić, czy z wnioskiem tym wystąpił inwestor bądź też właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca takiej nieruchomości, co do której realizacja inwestycji wskazanej w pozwoleniu na budowę spowoduje powstanie ograniczeń w jej zagospodarowaniu w świetle przepisu powszechnie obowiązującego prawa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał na przepisy ustawy z dnia 20 maja 2016r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, z których jego zdaniem mogły wynikać dla osoby występującej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę ograniczenia w możliwości zagospodarowania jej nieruchomości, pomijając jednakże okoliczność , że wskazana regulacja prawna nie obowiązywała w dacie wydania kwestionowanego pozwolenia na budowę. Nie obowiązywała także w dacie złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności ani wydania decyzji przez organ I instancji.

Konkludując wskazać należy , zdaniem Sądu, że organ wydając zaskarżoną decyzję bezpodstawnie przyjął, że obszar oddziaływania omawianej elektrowni wiatrowej , o którym mowa w art.3 pkt.20 Prawa budowlanego winien być rozpatrywany na podstawie art.4 ust.1 ustawy z dnia 20 maja 2016r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w zw. z art.5 ust.1 tej ustawy. Określenie stron postępowania nadzorczego powinno nastąpić z uwzględnieniem przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania kwestionowanej decyzji . Przyznanie podmiotowi stosownej legitymacji z uwagi na zaistniałą zmianę stanu prawnego nie znajduje , w ocenie Sądu , ani logicznego ani też racjonalnego uzasadnienia. Przeciwnie, stanowi zaprzeczenie gwarancji stron w ramach dokonywanego obrotu prawnego oraz zasady niedziałania prawa wstecz.

Nie do zaakceptowania jest zaproponowany przez organ odwoławczy retroaktywny charakter normy art. 4 ust.1 i 5 ust.1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w odniesieniu do ukształtowanego decyzją z [...] października 2012r. stosunku administracyjnego.

Nadto trafnie wskazano w skardze, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prezentując w uzasadnieniu decyzji swój pogląd prawny oparty na interpretacji art. 4 ust.1 i 5 ust.1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych jednocześnie pominął inne regulacje w niej zawarte. W szczególności zaniechał oceny art.13 ust.2, który jako przepis intertemporalny wskazuje, że do spraw o pozwolenie na budowę wszczętych i niezakończonych należy stosować przepisy dotychczasowe.

Nie ulega dla Sądu wątpliwości, iż z przyczyn o których mowa powyżej przepis ten należy stosować także do postępowania nadzorczego, którego przedmiotem jest pozwolenie na budowę.

Wskazane rozwiązanie ustawodawcy neguje stanowisko organu zaprezentowane w kontrolowanym obecnie orzeczeniu.

Mając powyższe na względzie należało uznać iż zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 28 ust 2 Prawa budowlanego w zw. z art. art.13 ust.2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), rozstrzygniecie o kosztach opierając na treści art. 200 przywołanej ustawy.