Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 307/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2020-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Znaniecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2020 r. sprawy ze skargi L. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kurs reedukacyjny uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Starosta ż. decyzją z [...] grudnia 2019 r. [...] skierował L. L. (zwanego dalej "Skarżącym") na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałaniu narkomanii.

Organ wskazał, że rozstrzygnięcie było skutkiem tego, że Skarżący kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, co wynika z wyroku Sądu Rejonowego w K. z [...] października 2019 roku (sygn. akt II K 832/19).

W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący podniósł, że Starosta wykonując ww. prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w K. z [...] października 2019 r. orzekający wobec Skarżącego środek karny w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych - decyzją z [...] grudnia 2019 r. cofnął Skarżącemu dożywotnio uprawnienia do kierowania pojazdami. Wobec tego bezzasadne jest kierowanie go na kurs reedukacyjny.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "Kolegium") decyzją z [...] stycznia 2020 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że z art. 99 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2019 r. poz. 341) zwanej dalej "u.k.p.") wynika, że starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii, jeżeli kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu.

Kolegium wskazało, że zachodzi konieczność zastosowania ww. przepisu skoro na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w K., sygn. akt II K 832/19 z dnia [...] października 2019 r., uznano skarżącego za winnego kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości i orzeczono wobec niego dożywotni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych.

Kolegium stwierdziło, że zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, zwanej w skrócie "k.p.a.") organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów obowiązującego prawa, które w rozpatrywanym przypadku nie przewidują możliwości nałożenia innej sankcji niż określona w art. 99 ust. 1 pkt 5 u.k.p., który nie pozostawia organowi administracji luzu decyzyjnego w kwestii skierowania na kurs reedukacyjny, gdy zajdą przewidziane ustawowo przesłanki.

W skardze złożonej do Sądu L. L. wniósł o uchylenie decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty.

Zaskarżonej decyzji zarzucił błędne ustalenia faktyczne oraz naruszenie przepisów u.k.p.

W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że kierowanie go na kurs reedukacyjny byłoby zasadne, gdyby orzeczono wobec niego środek karny w postaci zakazu prowadzenie wszelkich pojazdów na pewien okres. Skoro jednak orzeczono wobec niego taki zakaz dożywotnio i Starosta również dożywotnio cofnął mu uprawnienia do kierowania pojazdami – to skierowanie go na kurs reedukacyjny jest bezzasadne.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, wydaną w przedmiocie skierowania skarżącego kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałaniu narkomanii. Jako podstawę prawną powyższego rozstrzygnięcia, organy obu instancji wskazały przepis art. 99 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Przepis ten stanowi, że starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii, jeżeli kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu

Każdorazowe zastosowanie norm prawa materialnego wymaga jednak odniesienia do poczynionych przez organy ustaleń faktycznych. Z uzasadnień decyzji organów obu instancji wynika, że podstawą zastosowanego przez nie prawa materialnego był fakt przesłania do organu wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] października 2019 roku (sygn. akt II K 832/19), z którego wynika, że skarżący kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości (ustalenia organu I instancji) oraz, że w ww. wyroku orzeczono wobec niego dożywotni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych (ustalenia organu odwoławczego). Odnosząc się do powyższych ustaleń, należy stwierdzić, że organ I instancji pominął istotny element stanu faktycznego w postaci treści ww. wyroku, tj. orzeczenia wobec Skarżącego dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, które to ustalenie uzupełnił jednak organ odwoławczy. Wskazany skutek ww. wyroku nie został jednak w sposób właściwy przeanalizowany przez organy, skutkiem czego nie dokonały one dalszych niezbędnych ustaleń faktycznych, co doprowadziło je do wadliwego zastosowania norm prawa materialnego. Z mocy wyroku sądu karnego Skarżący ww. uprawnienia utracił w sposób dożywotni. Wyrok taki wywołuje rzecz jasna skutki na gruncie prawa karnego. Fakt jego wydania rodzi też jednak określone obowiązki organów administracji, albowiem przepis art. 182 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r., Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. z 2019 r., poz. 676 t.j.) stanowi, że organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. Z przepisu tego wynika obowiązek organu cofnięcia skarżącemu dożywotnio uprawnienia do kierowania pojazdami. W tych warunkach istotnym dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy było dokonanie ustalenia, czy organ dopełnił ww. obowiązku, co wyjaśniałoby kwestię, czy na gruncie prawa administracyjnego, skarżącego można uznać za osobę, mającą uprawnienia do kierowania pojazdami lub posiadającą możliwość odzyskania utraconych uprawnień.

Organy ustalenia te pominęły, co naruszało przepisy art. 7, 77 § 1, 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. i mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym miejscu należy więc stwierdzić, że Starosta żniński [...] grudnia 2019 r., wydał decyzję o cofnięciu skarżącemu dożywotnio uprawnień do kierowania pojazdami, którymi uprawnia prawo jazdy kategorii B (k. 8 akt administracyjnych organu I instancji).

Fakt ten ma istotne znaczenie dla sprawy, ponieważ ewentualne uostatecznienie się ww. decyzji oznaczałoby, po pierwsze, że skarżący utracił prawo do kierowania pojazdami kategorii B, a po wtóre, iż utracił on dożywotnio możliwość ubiegania się o nabycie powyższego prawa. Należy zauważyć, że celem zastosowanego przepisu prawa materialnego, tj. art. 99 ust. 1 pkt 5 u.k.p jest uświadomienie kierowcy skutków spożywania alkoholu i używania narkotyków oraz niebezpieczeństwa związanego z prowadzeniem pojazdu w stanie po spożyciu alkoholu lub użyciu narkotyków. Kurs ten jest elementem przygotowania danej osoby do ponownego korzystania z uprawnień do kierowania pojazdami (por. art. 103 ust. 3 i art. 102 ust. 1 pkt 2 lit. c) u.k.p.). Z powyższego wynika, biorąc też pod uwagę przepis art. 1 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 1 u.k.p., że omawiana regulacja dotyczy "kierowcy" i "kierującego" w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 60). Powyższe prowadzi do wniosku, że przesłanką skierowania na kurs reedukacyjny jest nie tylko powołana przez organy okoliczność w postaci wyroku karnego stwierdzającego fakt kierowania przez kierowcę pojazdem w stanie nietrzeźwości, jak stanowi art. 99 ust. 1 pkt 5 uk.p. ale również istnienie możliwości odzyskania utraconych uprawnień w tym zakresie.

W sytuacji więc pozbawienia Skarżącego, na gruncie przepisów prawa administracyjnego, dożywotnio statusu kierowcy i kierującego, zaistniałaby przeszkoda do skierowania skarżącego na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii.

Powyższe wskazuje, że zarzuty skargi okazały się zasadne. Choć były one sformułowane dość ogólnie, dotyczyły zarzutu błędnych ustaleń faktycznych oraz naruszenia przepisów u.k.p. i nie wskazywały szczegółowo, na czym polegały uchybienia organów, to jednak zarzuty te okazały się trafne w zakresie określonym przez Sąd.

Uwzględnieni skargi skutkować będzie koniecznością ponownego rozpatrzenia sprawy, podczas którego organ zastosuje się do oceny i wskazań wynikających z powyższych rozważań. Będzie to oznaczać, że w przypadku ustatecznienia się decyzji Starosty żnińskiego z [...] grudnia 2019 r. o cofnięciu skarżącemu dożywotnio uprawnień do kierowania pojazdami, którymi uprawnia prawo jazdy kategorii B, postępowanie w niniejszej sprawie stanie się bezprzedmiotowe i zajdą przesłanki do jego umorzenia na podst. art. 105 § 1 k.p.a.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) orzekł jak w sentencji wyroku.