Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 612/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2011-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153, art. 250
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 26 stycznia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2011 roku sprawy ze skargi L. D.-D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokatowi S. K. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ulicy [...] lokal [...] kwotę 295,20,- (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej skarżącej z urzędu i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokatowi S. K. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zwanej dalej k.p.a., art. 7b ustawy z dnia 17 maja [...] r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr [...], poz. 2027 z późn. zm.), Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. utrzymał w mocy decyzję Starosty Z. nr [...] z dnia [...] r., w sprawie odmowy L. D. – D. wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów zmiany dla nieruchomości położonych w O. przy ul. P. [...] w obrębie [...] i ul. P. [...] w obrębie [...], polegającej na ujawnieniu stanu prawnego wykazanego w aktach notarialnych rep. [...] z [...] roku i rep. [...] z [...] roku.

Z odwołania skarżącej od decyzji organu I instancji wynikało, że jej zdaniem nie zostały wyjaśnione okoliczności, które wskazał i polecił zbadać w wyroku Sygn. akt III SA/Łd 66/09 Wojewódzki Sad Administracyjny w Łodzi, który w dniu 7 października 2009 r. uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] r. Ł. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. wraz z poprzedzającą ją decyzją Starosty Z. z dnia [...] r. nr [...].

W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że organy administracji nie odniosły się do dwóch aktów notarialnych złożonych przez stronę, nie wyjaśniły dokładnie kwestii mapy O. z [...] r. i rejestru pomiarowego z [...] r. a w szczególności tego, w oparciu o co zostały one sporządzone i dlaczego zostały one uznane za dowody bardziej wiarygodne od dwóch aktów notarialnych z [...] r. i [...] r. Nie wyjaśniono również kwestii podpisów skarżącej w protokole granicznym i protokole ustalenia stanu władania z maja [...] r. Organy administracji nie podjęły zatem wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego zaś uzasadnienia decyzji organów obu instancji nie odpowiadają wymaganiom określonym w art.107 § 3 kpa. Naruszono tym przepisy art. 7, 11, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny wyjaśnić kwestię podpisu skarżącej w protokole granicznym i protokole ustalenia stanu władania gruntami z maja [...] r., odnieść się do dwóch aktów notarialnych z [...] r. i [...] r. oraz mapy z [...] r. i rejestru z [...] r. Po zebraniu całego materiału dowodowego należy dokonać wnikliwej jego analizy a następnie wydać rozstrzygnięcie w sprawie. Należy także odnieść się do zarzutów podniesionych w skardze oraz w piśmie procesowym pełnomocnika skarżącej z 2 czerwca 2009 r. Organy administracji winny również uwzględnić fakt, iż w dniu 30 czerwca 2006 r. zmarła D. D. zaś jej jedyną spadkobierczynią jest skarżąca. W związku z czym L. D. – D. występuje w podwójnej roli a mianowicie wnioskodawczyni i uczestniczki postępowania.

Po wydaniu przez Sąd niniejszego rozstrzygnięcia, Starosta Z. ponownie przeprowadził postępowanie w niniejszej sprawie. W jego wyniku wydał decyzję nr [...] z dnia [...] r., w której również odmówił dokonania zmiany w ewidencji gruntów. L. D. – D. w dniu 8 czerwca 2010 r. złożyła odwołanie od tej decyzji. Uznała, że granica jej nieruchomości powinna być zgodna z aktami notarialnymi rep. [...] z [...] roku i rep. [...] z [...] roku, a tym samym nieruchomość powinna sięgać od ulicy P. do ulicy L.

W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] r. wydanej w wyniku rozpatrzenia odwołania organ II instancji wyczerpująco opisał obecny i historyczny stan prawny spornej nieruchomości oraz kwestie związane ze stanem jej posiadania. Powołał się na szereg zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów i map, w tym na dane dotyczące właścicieli nieruchomości zawarte w ewidencji gruntów oraz protokoły ustalenia stanu władania sporządzone podczas prowadzonej w 1979 roku modernizacji ewidencji gruntów. Wyjaśnił kwestię podpisów ówczesnej właścicielki nieruchomości W. D. oraz jej córki L. D. – D. na protokołach dotyczących działek nr [...] i [...]. Powołał się również na sporządzoną w roku [...] mapę do celów prawnych z projektem podziału.

Odniósł się do aktów notarialnych rep. [...] z [...] roku i rep. [...] z [...] roku wyjaśniając ich znaczenie w sprawie oraz do wydanych w sprawie postanowień spadkowych.

Organ stwierdził, iż ostatnio przeprowadzona modernizacja ewidencji gruntów została wykonana zgodnie z § 82 ust. 1 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Wyjaśnił również znaczenie w sprawie dokumentów obrazujących przebieg granic działek w postaci mapy z [...] roku wraz z dziennikiem pomiaru długości boków poligonowych wykonanym w latach [...] oraz rejestrem pomiarowym z [...] roku, jak również załączonej przez skarżącą mapy inżyniera F. B. z [...] roku.

Organ odwoławczy stwierdził również, że Starosta wyczerpująco wyjaśnił kwestie podpisu skarżącej na protokołach ustalenia stanu władania w roku [...] dla działki [...] na stronie czwartej swojej decyzji.

Ponadto Starosta zwrócił się do Sądu Rejonowego w Z. i Sądu Rejonowego w Ł. o udostępnienie znajdujących się tam dokumentów dotyczących mapy F. B., zapoznał się z tymi dokumentami i dokonał ich oceny. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że granice wykazane na w. w. mapie odpowiadają dzisiejszym granicom nieruchomości skarżącej. Dokonał również analizy dokumentów z roku [...].

Stwierdził, iż organy obu instancji umożliwiły stronie skorzystanie z przysługującego jej prawa wynikającego z art. 10 k.p.a. i zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.

Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji, powołując się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na uchwałę Sądu Najwyższego z 28 lutego [...] r., III CZP 13/89 udowadniał, że takie orzeczenie organu bądź sądu, będzie mogło posłużyć za podstawę wzruszenia decyzji Urzędu Miejskiego w O. z dnia [...] r. zatwierdzającej projekt podziału działki [...] zgodnie z mapą z [...] r., od której strona nie wniosła odwołania, a tym samym decyzja ta jest do dnia dzisiejszego decyzją prawomocną, co w konsekwencji prowadzi do tego, że podział działki [...] musi być uwidoczniony w operacie ewidencyjnym.

Ponadto powołując brzmienie § 36 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków stwierdził, że akty notarialne, jakkolwiek zawierające w swojej treści opis granic i powierzchni nieruchomości, nie mogą samodzielnie stanowić podstawy wykazania tych granic i powierzchni w ewidencji gruntów i budynków. Starosta nie posiadając materiałów mogących być podstawą wykazania granic nieruchomości skarżącej zgodnie z jej wnioskiem i nie uzyskawszy ich również od wnioskodawczyni, nie może odpowiedzieć pozytywnie na wniosek strony.

Podsumowując organ stwierdził, że odmówił dokonania zmiany w ewidencji ze względu na to, że żadne dokumenty będące w jego posiadaniu nie potwierdzają przebiegu granic skarżącej zgodnie z jej wnioskiem. Zaznaczył, iż organy prowadzące ewidencję gruntów są powołane jedynie do rejestracji dokumentów dotyczących praw osób do nieruchomości, ich położenia, przebiegu granic i wartości powierzchni na podstawie dokumentów wymienionych w rozporządzeniu w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Same natomiast nie tworzą nowych stanów prawnych nieruchomości, a jedynie rejestrują te stany wynikające z dokumentów innych organów bądź sądów. Jednak, gdy tylko wnioskodawcy będą w posiadaniu dokumentów świadczących o przebiegu granic zgodnym z ich oczekiwaniem, dokonają zmiany w ewidencji gruntów i budynków.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję L. D. – D. wniosła o jej uchylenie w całości, uchylenie poprzedzającej ją decyzji oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zarzuciła Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, iż popełnił istotny błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że podpisy na protokołach ustalenia stanu władania z lat [...] i [...] zostały złożone przez skarżącą, podczas gdy wyjaśnienia strony złożone na rozprawie przed WSA w Ł. w dniu 30 września 2009 r. przeczą tym twierdzeniom. Podnosiła to również w treści odwołania od decyzji organu I instancji. Ponadto zarzuciła naruszenie § 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków przez jego zastosowanie i przyjęcie, że na podstawie aktów notarialnych można uwidocznić w ewidencji tylko prawa osób do gruntu, a nie powierzchnię nieruchomości, podczas gdy organ powinien zastosować § 45 ust. 2 i § 35 tego rozporządzenia, dające podstawę do dokonywania na podstawie aktu notarialnego umowy sprzedaży zmian "właścicielskich" w ewidencji, zarówno co do stanu faktycznego jak i prawnego nieruchomości.

Ponadto zarzuciła organowi naruszenie art. 76 § 3 kpa poprzez dowolne odrzucenie przebiegu granic nieruchomości stwierdzonego w dokumencie urzędowym (aktach notarialnych) i oparcie się na niewiarygodnym przeciwdowodzie - mapie z [...] r. i rejestrze pomiarowym z [...] r. Podniosła również, iż naruszył on art. 78 § 1 i art. 136 kpa przez nierozpoznanie żądania strony zawartego w odwołaniu o uzupełnienie materiału dowodowego o kopie map miasta O. z lat [...] i [...].

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Powtórzył stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Zdaniem organu odwoławczego Starosta słusznie powołał się na § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Nie zgodził z zarzutami, że powinien być zastosowany § 45 ust. 2 i § 35 rozporządzenia, gdyż mówią one jedynie o tym, jakie dokumenty mogą być źródłami danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji.

Wskazał, iż faktycznie nie odniósł się do żądania strony uzupełnienia materiału dowodowego o kopie map miasta O. w swojej decyzji, lecz biorąc pod uwagę wcześniejsze ustalenia Starosty w tym zakresie, błąd ten nie miał żadnego wpływu na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Inspektora, gdyż po pierwsze żądanie strony zostało spełnione już wcześniej przez Starostę, a po drugie map, których dołączenia do akt postępowania domaga się strona żaden z organów nie posiada.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Z kolei art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. przewiduje, że sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie natomiast do regulacji art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a, decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Jako podstawowa dla rozpoznania przedmiotowej sprawy jawi się kwestia związania Sądu wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 października 2009 r. sygn. akt III SA/Łd 66/09.

Zgodnie z art. 153 ustawy p.p.s.a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przyjąć zatem należy, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, w którym zostało ono wydane, oraz poza zakres postępowania administracyjnego, w którym zostało wydane zaskarżone rozstrzygnięcie. Zasięgiem jego oddziaływania objęte zostaje przyszłe - ewentualne - postępowanie administracyjne w sprawie (por. wyrok NSA z 22 marca 1999 r., sygn. akt IV SA 527/97). Szczególnie owo oddziaływanie orzeczenia sądu administracyjnego w ponownym postępowaniu w sprawie przed organami administracji publicznej ma znaczenie w przypadku orzeczeń kasatoryjnych tego sądu, w rezultacie których ma nastąpić merytoryczne rozpatrzenie sprawy w nowym postępowaniu administracyjnym, prowadzonym w zakresie wynikającym z uchylenia zaskarżonego aktu. Oznacza to, że zasada związania organu ponownie rozpoznającego sprawę wiąże się z elementami uzasadnienia. W uzasadnieniu orzeczenia bowiem sąd zawiera ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego postępowania organów administracyjnych. "Wskazania stanowią więc konsekwencję oceny prawnej, zwłaszcza (chociaż nie wyłącznie) oceny przebiegu postępowania przed organami administracyjnymi i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w danej sprawie. Ich celem jest zapobieżenie w przyszłości błędom stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie zaś aprioryczne rozstrzygnięcie problemów związanych z treścią przyszłego rozstrzygnięcia organu ponownie rozpoznającego sprawę." (T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2005 r., s. 476). W takiej sytuacji organ jest związany wyłącznie wskazaniem sądu co do uzupełnienia postępowania. W konsekwencji nie wszystkie czynności procesowe muszą być w ponownym postępowaniu przed organami administracyjnymi powtórzone, przeprowadzone po raz drugi.

Mając powyższe na uwadze nie budzi wątpliwości Sądu, że zarówno organ, jak i Sąd obecnie orzekający w przedmiotowej sprawie są związani wyrokiem. Wyłączenie związania organu administracji publicznej, jak i sądu nastąpić może tylko w przypadku takiej zmiany stanu prawnego lub faktycznego sprawy, która czyniłaby poglądy sądu wyrażone w wyroku i jego uzasadnieniu nieaktualnymi. Stwierdzić należy, iż takowa zmiana stanu prawnego lub faktycznego, w stopniu powodującym nieaktualność poprzednio wyrażonych przez Sąd poglądów nie nastąpiła.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 7 października 2009 r. sygn. akt III SA/Łd 66/09 Sąd wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny wyjaśnić kwestię podpisu skarżącej w protokole granicznym i protokole ustalenia stanu władania gruntami z maja [...] r., odnieść się do dwóch aktów notarialnych z [...] r. i [...] r. oraz mapy z [...] r. i rejestru z [...] r. Zaś po zebraniu całego materiału dowodowego – dokonać wnikliwej jego analizy a następnie wydać rozstrzygnięcie w sprawie. Należy także odnieść się do zarzutów podniesionych w skardze oraz w piśmie procesowym pełnomocnika skarżącej z 2 czerwca 2009 r. Organy administracji winny również uwzględnić fakt, iż w dniu 30 czerwca 2006 r. zmarła D. D. zaś jej jedyną spadkobierczynią jest skarżąca, występuje więc w postępowaniu w podwójnej roli – wnioskodawczyni i uczestniczki postępowania.

Analiza akt sprawy daje podstawę do stwierdzenia, iż organy zastosowały się do wskazanych przez Sąd obowiązków.

Podkreślić przede wszystkim trzeba, że w sytuacji, gdy w skardze zarzuca się naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności kontroli Sądu zostaje poddana ocena zastosowania przez organy przy załatwianiu sprawy przepisów procedury administracyjnej. Zastosowanie się przez organy do zawartych w niej zasad w istotny bowiem sposób rzutuje na prawidłowość ustalonego stanu faktycznego. Nie może budzić wątpliwości, że tylko należycie ustalony stan faktyczny pozwala ocenić zasadność zastosowanych przepisów prawa materialnego.

W rozpatrywanej sprawie podniesione przez skarżącą zarzuty są bezzasadne.

Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co pozwoli dokonać oceny ustalonego stanu faktycznego, a następnie jego odniesienia do konkretnej normy prawnej. Prawidłowa realizacja tej zasady w pierwszej kolejności nakłada na organ obowiązek oceny, jakie fakty mają znaczenie dla załatwienia sprawy oraz jakimi dowodami wykazane mogą być okoliczności faktyczne, istotne w sprawie.

Konkretyzację tej zasady stanowi art. 77 § 1 k.p.a. zobowiązujący organ prowadzący postępowanie do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Wbrew zarzutom skargi w sprawie niniejszej materiał dowodowy został zebrany wyczerpująco i poddany wnikliwej analizie, co skutkowało prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego sprawy.

Wykonując wytyczne zawarte w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 7 października 2009 r. organy odniosły się do aktów notarialnych z [...] r. i [...] r. złożonych przez stronę oraz wyjaśniły dokładnie kwestię mapy O. z [...] r. i rejestru pomiarowego z roku [...]. Organy się również do wykonanej w roku [...] mapy do celów prawnych z projektem podziału.

Z ustaleń poczynionych przez organy w toku ponownego rozpatrywania sprawy wynika, że dla działek objętych wnioskiem skarżącej, została urządzona księga wieczysta nr 50745. W dziale II powyższej księgi wieczystej na mocy aktu notarialnego rep. [...] z [...] roku i rep. [...] z [...] roku oraz postanowień spadkowych Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] roku sygn. akt [...], z dnia [...] r. sygn. akt [...], z dnia [...] r. sygn. akt [...] oraz Sądu Powiatowego w Ł. z dnia [...] r. sygn. akt [...], wpisani są współwłaściciele: D. D, D. D, K. B. oraz L. D. – D. W 2006 roku z [...] odłączono do nowo założonej księgi wieczystej [...] działki [...] i [...].

D. D zmarła w dniu 30 czerwca 2006 r. zaś jej jedyną spadkobierczynią pozostała skarżąca. Wynika to z aktu zgonu oraz z postanowienia o nabyciu spadku, znajdujących się w aktach sprawy. Tym samym L. D. – D. występuje w postępowaniu w podwójnej roli – wnioskodawczyni i uczestniczki postępowania.

Organy ponownie przeprowadzając postępowanie ustaliły, iż akty notarialne, na które powołuje się skarżąca pochodzą z okresu sprzed założenia ewidencji gruntów. W związku z tym faktem szukano potwierdzenia odmiennego przebiegu granic przedmiotowej nieruchomości w materiałach zgromadzonych w archiwum powiatowego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. Najstarszym odnalezionym dokumentem obrazującym przebieg granic działek jest mapa w skali 1:1000 wg stanu z [...] roku wraz z dziennikiem pomiaru długości boków poligonowych wykonanym w latach [...] oraz rejestrem pomiarowym z [...] roku, opieczętowane pieczęcią mierniczego przysięgłego S. L. J., znajdujące się w aktach sprawy. Analiza powyższych dokumentów wykazała, że działki odpowiadające tym, których obecnie skarżąca jest współwłaścicielką także ówcześnie nie miały bezpośredniego dostępu do ulicy L.

Organ podkreślił, że mapa z [...] roku służyła jedynie jako element pomocniczy i nie miała bezpośredniego wpływu na rozstrzygnięcie, a jej powołanie miało na celu pokazanie, że służba geodezyjna nie posiada w swoich zasobach dokumentów mogących zadośćuczynić żądaniom strony, chociażby pochodziły one z okresu sprzed założenia ewidencji gruntów. Organ wskazał, iż akty notarialne z [...] i [...] posiadają informacje dotyczące granic i powierzchni ujęte w sposób opisowy i organ prowadzący ewidencję, rejestrujący jedynie wprost dostępne mu dokumenty, nie może ustalić przebiegu granic z dokładnościami narzuconymi przez rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Ponadto akty notarialne, jakkolwiek zawierające w swojej treści opis granic i powierzchni nieruchomości, nie mogą samodzielnie stanowić podstawy wykazania tych granic i powierzchni w ewidencji gruntów i budynków.

Skarżąca zaś nie udostępniła organom materiałów mogących być podstawą wykazania granic nieruchomości zgodnie z jej wnioskiem. Starosta nie posiadał materiałów, na podstawie których mógłby określić z należytą dokładnością położenie punktów załamań granic nieruchomości, odmówił więc dokonania zmiany w ewidencji.

Tym samym organy wyjaśniły znaczenie mapy i rejestru pomiarowego w niniejszej sprawie oraz wskazały, dlaczego przy jej rozpatrywaniu wzięto pod uwagę ich moc dowodową, jako potwierdzającą wiarygodność złożonych przez skarżącą aktów notarialnych. Odniosły się również do zarzutów podniesionych w skardze oraz w piśmie pełnomocnika skarżącej z dnia 2 czerwca 2006 r.

Odnosząc się zaś do kwestii podpisu skarżącej na protokołach ustalenia stanu władania w roku [...] dla działki [...] organ wyjaśnił, że postępowanie z roku [...] dotyczyło podziału tej działki. W aktach sprawy znajduje się protokół graniczny i protokół ustalenia stanu władania. Podpisy L. D. – D. widnieją na jednym i drugim dokumencie, co świadczy o tym, że strona brała czynny udział w tamtym postępowaniu i była świadoma ustalonych tam granic. Wobec powyższego nie ulega wątpliwości, że na wskazanych dokumentach widnieją podpisy skarżącej, zaś kwestia ich autentyczności – jak słusznie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – nie może być rozstrzygnięta w postępowaniu o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów. Zarówno bowiem organ pierwszej jak i drugiej instancji nie są organami powołanymi do rozstrzygania kwestii autentyczności dokumentów i badanie jej nie należy do zakresu ich obowiązków. Biorąc powyższe pod uwagę należy zgodzić się z zawartym w zaskarżonej decyzji stanowiskiem organu odwoławczego, że decyzja Urzędu Miejskiego w O. z dnia [...] r. zatwierdzająca projekt podziału działki [...] zgodnie z mapą z [...] r., jest do dnia dzisiejszego decyzją prawomocną. Skarżąca nie wniosła bowiem od niej odwołania. Podział działki [...] musi być więc uwidoczniony w operacie ewidencyjnym.

Organy zapoznały się również i dokonały oceny dokumentów dotyczących mapy F. B. z [...] r., sporządzonych w związku z postępowaniem [...], nadesłanych przez Sąd Rejonowy w Z. i Sąd Rejonowy w Ł. na wniosek organu I instancji. Dokumenty te również znajdują się w aktach sprawy. Na ich podstawie organy ustaliły, że granice wykazane na w. w. mapie odpowiadają dzisiejszym granicom nieruchomości skarżącej.

Ponadto organ wskazał, iż kopia mapy z [...] r. znajdowała się w aktach sprawy już podczas postępowania prowadzonego po raz pierwszy i była znana organom orzekającym, a tym samym strony postępowania mogły z nią się zapoznać. Kopia tej mapy znajdowała się również w aktach przekazanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wraz ze skargą L. D – D. w roku 2008. Również obecnie mapa ta wraz rejestrem pomiarowym i dziennikiem pomiaru długości boków poligonowych znajdowała się i znajduje w aktach postępowania. Na dowód powyższego organ powołał pismo Urzędu Miejskiego w Ozorkowie do Starosty Z. nr [...] z dnia [...] r., znajdujące się w aktach sprawy.

Ponadto dokonana przez organ analiza dokumentów z roku [...] wykazała, że działki odpowiadające tym, które obecnie skarżąca jest współwłaścicielką także wówczas nie miały bezpośredniego dostępu do ulicy L. Mapa posłużyła jedynie jako element pomocniczy w postępowaniu, wobec braku możliwości ustalenia przez Urząd Miejski w O. jej pochodzenia.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zawarty w skardze zarzut, iż organ zamiast § 12 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków powinien był zastosować § 45 ust. 2 i 35 tego rozporządzenia.

Zgodnie bowiem z § 45 ust. 2 rozporządzenia, do aktualizacji operatu ewidencyjnego stosuje się odpowiednio przepisy § 35, zawartego w rozdziale o zakładaniu ewidencji gruntów i budynków. Wynika z tego, iż również w postępowaniu ewidencyjnym, którego przedmiotem jest wprowadzenie w ewidencji zmian, źródłem danych ewidencyjnych stanowiących podstawę zmian mogą być materiały i inne dane określone przepisami § 35 pkt 1 – 7, a w szczególności materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym (pkt 1), a także dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zainteresowane osoby, organy i jednostki organizacyjne (pkt 5).

Stosownie zaś do przepisu § 46 ust. 2 pkt 2 Rozporządzenia, podstawę wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów mogą stanowić opracowania geodezyjne i kartograficzne, przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierające wykazy zmian danych ewidencyjnych.

Przepisy te wymieniają zatem dokumenty, które mogą być źródłem danych ewidencyjnych, niezbędnych do założenia ewidencji gruntów i budynków. Wbrew twierdzeniu skarżącej, nie dają one podstawy do dokonywania na podstawie aktu notarialnego zmian co do prawa własności nieruchomości w ewidencji, zarówno co do jej stanu faktycznego jak i prawnego.

Natomiast treść § 12 rozporządzenia, enumeratywnie wskazującego podstawy nanoszenia (ewidencjonowania) zmian podmiotowych w ewidencji, odczytywana w powiązaniu z treścią § 46 ust. 2 rozporządzenia, określającego przypadki wprowadzania zmian do ewidencji z urzędu pozwala stwierdzić, że zmiany wynikające z opracowań geodezyjnych i kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające wykazy zmian danych ewidencyjnych, mogą dotyczyć wyłącznie zmian przedmiotowych (numeracji działek, oznaczenia budynku czy powierzchni gruntu) i nie mogą uzasadniać zmiany danych w zakresie praw podmiotowych do gruntu. Zapisy zawarte w ewidencji gruntów, dotyczące uprawnień do gruntu (w tym szczególnie prawa własności) mają charakter informacji pochodnych w stosunku do informacji wskazanych w § 12 rozporządzenia (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 2003 r. sygn. akt II SA 1907/01 LEX nr 156364, wyrok NSA z dnia 19 marca 2003 r. sygn. akt II SA 1018/02 LEX 156374). Źródeł wpisów praw podmiotowych do gruntu wskazanych w powołanym przepisie, nie można interpretować w sposób dowolny.

Ujawniony w ewidencji stan prawny musi być oparty na odpowiednich dokumentach – prawomocnych orzeczeniach sądowych, ostatecznych decyzjach administracyjnych czynnościach prawnych dokonanych w formie aktów notarialnych, spisanych umowach i ugodach w postępowaniu sądowym i administracyjnym lub innych dokumentach, posiadających moc dowodową dla ustalenia prawa własności. Postępowanie ewidencyjne służy ewidencjonowaniu bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach i ma charakter wyłącznie informacyjny (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 19 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Bk 636/07 LEX 480114).

W niniejszej sprawie skarżąca nie zgadzając się z zapisami w ewidencji gruntów po jej modernizacji, złożyła zastrzeżenia do projektu operatu opisowo – kartograficznego, domagając się pokazania granic swojej nieruchomości zgodnie z przedłożonymi aktami notarialnymi z roku [...] i [...]. Zatem w świetle powyżej wskazanych, poczynionych przez organy ustaleń należy uznać, że słusznie organ I instancji powołał się na § 12 rozporządzenia wobec przedmiotu żądania, objętego wnioskiem skarżącej oraz typowo informacyjnego charakteru przepisów § 45 ust. 2 i 35 tego aktu prawnego.

W świetle powyższego nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 76 § 3, art. 78 § 1 oraz 136 k.p.a., dotyczących przeprowadzania przez organ dodatkowego postępowania dowodowego. Powołane przez skarżącą w skardze okoliczności nie mają bowiem znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Reasumując stwierdzić należy, że organy administracji, ponownie przeprowadzając postępowanie wykonały wszystkie wytyczne zwarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 października 2009 r. Organy zgromadziły także niezbędną w sprawie dokumentację i poddały ją szczegółowej analizie.

W ocenie Sądu materiał ten jest kompletny i wystarczający do merytorycznego rozpoznania sprawy.

Z tych względów orzeczono jak w I punkcie sentencji na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi.

Orzeczenie w przedmiocie przyznania od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oparto na przepisie art. 250 powołanej ustawy.

A. B.