Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 754/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 23, art. 27, art. 29, art. 33, art. 34
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Waldemar Michaldo Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz WSA Urszula Zięba (spr.) Protokolant: specjalista Bożena Piątek po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 października 2018 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 10 maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z dnia 26 lutego 2018 r. nr [...], II. uchyla postanowienie P. S.A. z dnia 20 marca 2017 r. nr [...], III. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie [...]zł (sto złotych).


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 10 maja 2018r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z dnia 26 lutego 2018r., nr [...] o uznaniu za nieuzasadnione zarzutów A. B. na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]

Powyższe rozstrzygnięcie miało miejsce w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych; Naczelnik Urzędu Skarbowego w O., jako organ egzekucyjny, prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku ww. zobowiązanego na podstawie tytułu wykonawczego, wystawionego przez wierzyciela P. S.A. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej, obejmującego należność z tytułu opłaty abonamentowej RTV za okres od 1 stycznia 2010r. do 1 lutego 2015r. w kwocie należności głównej [...] zł. Odpis tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanemu w dniu 25 września 2015r.

Zobowiązany pismem z dnia 25 września 2015r., zgłosił liczne zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej dotyczące: niewłaściwości trybu i organu do prowadzenia postępowania, bezprzedmiotowości sprawy, przedawnienia roszczenia, niedopełnienia obowiązku wynikającego z Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r., braku możliwości wydania decyzji określającej wysokość opłat abonamentowych, posługiwania się przez wierzyciela kserokopiami dokumentów, wystawiania tytułów wykonawczych bez uprzedniej decyzji czy postanowienia organu administracji, podpisania tytułów wykonawczych przez niewłaściwy organ administracji, braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia (z uwagi na wadę formalną, polegającą na braku oryginału podpisu). W piśmie złożonym w terminie otwartym do zgłoszenia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, A. B. nie powoływał się na art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 1201 - dalej: "u.p.e.a.") jednakże wskazywał, że w jego ocenie zostały naruszone przepisy prawa art. 6-9, art. 10 § 1 i 3, art. 14 § 1, art. 67 § 1, art. 68 § 1 i 2, art. 77 § 1, art. 76a § 2 i § 3, art. 104 § 1 i 2, art. 107 § 113, art. 109 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 1257 - dalej: k.p.a.) oraz art. 3 § 1 u.p.e.a. Na tej podstawie zobowiązany wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na niedopuszczalność egzekucji administracyjnej w sprawach abonamentu oraz nieusunięte wady formalne postępowania administracyjnego.

Pismo zostało uznane za złożone w terminie zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne dotyczące kwestii nieistnienia obowiązku, przedawnienia obowiązku oraz niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów z art. 27 u.p.e.a. W związku z powyższym – nadając stosowny bieg pismu – organ egzekucyjny wystąpił do P. S.A. o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów, a kolejno postanowieniem z dnia 1 października 2015r., nr [...] zawiesił prowadzone postępowanie egzekucyjne.

P. S.A., postanowieniem z dnia 22 grudnia 2015r., nr [...] w sprawie stanowiska wierzyciela, uznała wniesione zarzuty za nieuzasadnione.

Zobowiązany wniósł zażalenie na postanowienie wierzyciela. P. S.A., postanowieniem z dnia 20 marca 2017r., nr [...] utrzymała w mocy ww. postanowienie organu I instancji. P. S.A. pismem z dnia 24 stycznia 2018r. nr [...] w odpowiedzi na wniosek dotyczący umorzenia postępowania egzekucyjnego nie znalazła przesłanek za umorzeniem tego postępowania. Wskazano również, że nie doszło do przedawnienia należności, wskazanych w przedmiotowym tytule wykonawczym.

Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, wydał w dniu 26 lutego 2018r. postanowienie nr [...], którym uznał za niezasadne zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku, przedawnienia obowiązku oraz niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.

Zobowiązany pismem z dnia 12 marca 2018r. wniósł zażalenie na ww. postanowienie. W zażaleniu zwrócono się z "z zarzutem nierozpoznania istoty sprawy - tj. koronnego, głównego i najważniejszego dla sprawy zarzutu nieudowodnienia i nieprzedłożenia pierwotnego dowodu zarejestrowania odbiornika, a tym samym nieistnienia w ogóle zobowiązania". Zobowiązany wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia organu I instancji i umorzenie postępowania egzekucyjnego. Podkreślono, że wierzyciel nie udowodnił zobowiązanemu statusu abonenta. W zażaleniu podniesiono też, że tytuły wykonawcze podpisała osoba do tego nieupoważniona, nie doręczono zobowiązanemu upomnienia, bezczynność wierzyciela trwała powyżej roku, więc postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone, nie udowodniono zobowiązanemu pierwotnego zarejestrowania odbiornika. W przypadku braku umorzenia postępowania egzekucyjnego w całości, wniesiono o zobowiązanie przez organ skarbowy do przedłożenia przez P. S.A. dowodów finansowych wydatkowania na rozsyłanie zawiadomień o nadaniu numeru identyfikacyjnego i przesłanie upoważnienia dla I. F. do składania podpisów pod zawiadomieniami, dokument urzędowy czy informatyczny świadczący, że zawiadomienie zostało wygenerowane w 2008r., wskazanie czy podpisy pod tytułami wykonawczymi są generowane elektronicznie i czy osoba podpisana pod tytułami jest upoważniona do podpisywania tytułów, jeśli tak, to wniesiono o przesłanie upoważnienia, udzielenie informacji, czy wprowadzenie sygnału cyfrowej naziemnej telewizji, umożliwia odbiór tylko przez sam odbiornik starszego typu. W dalszej części zażalenia ponownie zakwestionowano: "fakt rejestracji odbiornika oraz jakiekolwiek podpisy", a także wiarygodność wszelkich później wydrukowanych dokumentów w tym zakresie niepoświadczonych za zgodność z oryginałem przez notariusza. W zażaleniu podniesiono analogiczne zarzuty, jak w zażaleniu na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela, tj: naruszenie przepisów postępowania administracyjnego art. 6-9, art. 10 § 1 i 3, art. 14 § 1, art. 67 § 1, art. 68 § 1 i 2, art. 77 § 1, art. 76a § 2 i § 3 k.p.a., art. 104 § 1 i 2, art. 107 § 1 i 3, art. 109 § 1 k.p.a. oraz art. 3 § 1 u.p.e.a. Zakwestionowano ponownie istnienie należności objętej tytułem wykonawczym, brak notarialnie poświadczonych dokumentów, podpisy złożone na dokumentach w tym na tytułach wykonawczych, brak przerwy w biegu terminu przedawnienia (zobowiązanie nie istnieje). Stwierdzono również, że ustawa abonamentowa nie przewiduje możliwości wydania decyzji określającej wysokość tych opłat, z której wynikałaby zaległość w konkretnej wysokości, mogąca być dochodzoną w trybie egzekucji administracyjnej.

Po przeprowadzeniu postępowania zażaleniowego, organ II instancji wydał postanowienie z dnia 10 maja 2018r., o którym mowa na wstępie. W uzasadnieniu wskazano m.in., że organ egzekucyjny po otrzymaniu informacji o prawomocności postanowienia wierzyciela, wydał postanowienie odmawiające uwzględnienia zarzutów. Wskazał jednocześnie, iż zaskarżone postanowienie było konsekwencją postanowienia P. S.A. w sprawie stanowiska wierzyciela, w którym to w sposób prawidłowy ustosunkowano się do zarzutu z art. 33 § 1 pkt 1 i 10 u.p.e.a. Odnosząc się do zarzutu z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., tj. zarzutu nieistnienia obowiązku, organ odwoławczy podał, że nie ocenia zasadności tych zarzutów, co do których wypowiada się wierzyciel. W zakresie zarzutu 33 §1 pkt 10 u.p.e.a. wskazano, że tytuł wykonawczy zawiera wszystkie elementy określone w art. 27 u.p.e.a., a zatem ww. zarzut słusznie uznano za bezzasadny. Dodano, że organ egzekucyjny nie może badać zasadności i wymagalności obowiązku poddanego egzekucji - wyklucza to art. 29 u.p.e.a. Ograniczenie to dotyczy również organu odwoławczego od postanowień organu egzekucyjnego. Wierzyciel po analizie zgromadzonego materiału dowodowego decyduje o uznaniu lub nieuznaniu zgłoszonego zarzutu, wydając w tej kwestii postanowienie, na które przysługuje stronie zażalenie. Nadzór organu odwoławczego nad wierzycielem jest również ustawowo ograniczony, na mocy art. 23 § 4 pkt 2 u.p.e.a. Organ odwoławczy stwierdził, że organ egzekucyjny rozpatrzył zarzut zgodnie z procedurą przewidzianą w u.p.e.a.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podtrzymano dotychczasową argumentację zarzutów, jak i zażalenia, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu liczne naruszenia wcześniej wskazanych przepisów. W konsekwencji tego, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, uchylenie postanowienia wierzyciela, zasądzenie od organu II instancji poniesionej opłaty sądowej, wskazanie przez Sąd wytycznych organom I i II instancji oraz wierzycielowi w zakresie wad postępowania oraz w jakim zakresie ma zostać uzupełniony materiał dowodowy.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji, wobec podtrzymania przez skarżącego dotychczasowej argumentacji i zarzutów, przedstawionych również w skardze, podtrzymał swoje stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016, poz.1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Po dokonaniu kontroli zaskarżonego postanowienia, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty Sąd stwierdza, że zaistniały podstawy do zakwestionowania stanowiska organu wyrażonego w tym postanowieniu.

Co w pierwszej kolejności należy podkreślić w badanej sprawie - wniesienie zarzutów na postępowanie egzekucyjne stanowi uprawnienie zobowiązanego, zaś zakres możliwych zarzutów został enumeratywnie wymieniony w art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednol. Dz. U. z 2016r., poz. 599 – dalej u.p.e.a.). Oznacza to, że zobowiązany nie może w tym trybie skutecznie formułować zarzutów w kwestii wszelkich dostrzeżonych nieprawidłowości w działaniu organu egzekucyjnego czy wierzyciela chyba, że poprzez nie - wskazuje na zaistnienie przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 33 u.p.e.a. Podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może więc być – między innymi – przedawnienie albo nieistnienie obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) oraz niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 (art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a.). Organ egzekucyjny w badanej sprawie, prawidłowo odnalazł i nazwał zarzuty skutecznie złożone przez zobowiązanego a następnie przedstawił je wierzycielowi w zakresie w którym mogły być rozpatrzone w niniejszej sprawie. Zaznaczyć także należy, iż wszelkie zarzuty sformułowane czy wyartykułowane po upływie ustawowego terminu do zgłoszenia zarzutów (o którym zobowiązany został prawidłowo pouczony) nie mogły być przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie. W tym zakresie stanowisko organów było prawidłowe.

Zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Z przywołanej regulacji wynika, że istotnym elementem omawianej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny wypowiedzi wierzyciela, który musi być powiadomiony o złożeniu zarzutów przez zobowiązanego. Wierzyciel zajmuje stanowisko w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie wierzyciela wyrażające stanowisko w zakresie zarzutów jest właściwy dla tego wierzyciela organ wyższego stopnia, o którym mowa w art. 17 k.p.a.

Wypowiedź wierzyciela, w przypadku gdy zarzuty są oparte na przesłankach określonych w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest wiążąca dla organu egzekucyjnego, co oznacza, że organ ten nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego, w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Należy podkreślić, iż funkcją zarzutów wnoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym, odnoszącego się bezpośrednio do zakresu obowiązków zobowiązanego.

Zgodnie art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów (postanowienie o oddaleniu zarzutów, odmowie uznania zarzutów za uzasadnione lub o odmowie uwzględnienia zarzutów), a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.

Podsumowując, w świetle przepisu art. 33 u.p.e.a. obowiązanemu przysługuje, w określonym zakresie i terminie uprawnienie do zgłoszenia zarzutów, zaś na podstawie art. 34 u.p.e.a. na wierzycielu ciąży obowiązek wyrażenia, w przewidzianej do tego formie, swojego stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów, przy czym co istotne postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów musi mieć walor ostateczności.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest przede wszystkim (jako kwestia zasadnicza i pierwotna) zasadność zarzutu nieistnienia obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym, a kwestia ta jest ściśle związana z oceną zgodności z prawem działań wierzyciela w zakresie uruchomienia wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego dotyczącego opłat abonamentowych RTV. Organ egzekucyjny, jak również organ II instancji, wskazały, że nie miały podstaw do kwestionowania stanowiska wierzyciela w zakresie istnienia należności objętej tytułem wykonawczym, ponieważ to wierzyciel prowadził postępowanie w celu wyjaśnienia, czy zobowiązany dokonał skutecznego wyrejestrowania odbiorników i czy obowiązek określony w tytule wykonawczym istnieje. Organy wskazały, że w tym zakresie organ egzekucyjny, na podstawie art. 29 § 1 u.p.e.a., jest związany stanowiskiem wierzyciela.

Przed odniesieniem się do powyższych kwestii, na wstępie należy wskazać na regulacje określające powinność uiszczania przedmiotowych opłat. Przepisy ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (tj.: Dz. U. z 2004r. Nr 253, poz. 2531 ze zm.) regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Z dniem 16 czerwca 2005r. weszła w życie ustawa z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014r. poz. 1204 ze zm.). Wobec braku uregulowań intertemporalnych i zasadą bezpośredniego działania prawa ustawodawca połączył obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych w stosunku osób, które dokonały rejestracji odbiorników RTV w okresie od wejścia w życie ustawy, ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Kwestię rejestracji odbiorników RTV regulowały przepisy rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. nr 70 poz. 338). Zgodnie z jego § 3 ust. 2 dowodem zarejestrowania była imienna książeczka radiofoniczna. Natomiast na mocy rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 187 poz. 1342), dokonano zmiany w zakresie legitymowania się przez użytkownika dowodem rejestracji. Zgodnie z § 3 wskazanego rozporządzenia, dowodem zarejestrowania odbiorników, jest wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych lub zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych. § 5 rozporządzenia stanowił, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników, stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do wskazanego rozporządzenia.

Jak wskazują akta sprawy, organ egzekucyjny wydał postanowienie odmawiające uwzględnienia zarzutów po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela, P. SA z dnia 20 marca 2017r. W uzasadnieniu zarówno postanowienia wierzyciela jak i postanowienia organu egzekucyjnego a następnie także zaskarżonego postanowienia szczegółowo wskazano powody, dla których zarzuty zobowiązanego w zakresie nieistnienia obowiązku nie mogły zostać uwzględnione. Wszystkie powołane wyżej rozstrzygnięcia były jednak w swej ocenie w tym zakresie - w zasadzie jednobrzmiące. Organ egzekucyjny oraz kontrolujący jego rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazywali na zakres swej kognicji przy orzekaniu w sprawie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne natomiast wierzyciel odnosił się do wskazanych wyżej aktów normatywnych oraz okoliczności sprawy opisywanych bez dołączonych dokumentów źródłowych, na które się powoływano, odmawiając podzielenia zarzutów zobowiązanego.

Wierzyciel wskazywał jedynie, że na imię i nazwisko A. B. zgłoszona została rejestracja odbiorników RTV używanych pod adresem [...] ul. [...]. Wydana też została książeczka opłat RTV o nr [...] a następnie o numerach [...] i [...] Następnie, w związku z przywołaną wyżej nowelizacją przepisów do zobowiązanego miano skierować w dniu 27 sierpnia 2008r. zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta [...]. Miał to być w istocie wydruk komputerowy z systemu informatycznego P. bez podpisów i pieczęci, doręczony listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru. W dniu 4 marca 2015r. skierowano do zobowiązanego upomnienie, doręczone poprzez "doręczenie zastępcze" w dniu 27 marca 2015r. Tytuł wykonawczy wystawiono 6 lipca 2015r.

Bazując na aktach sprawy, Sąd nie może ocenić powyższych dokumentów (poza tytułem wykonawczym) gdyż brak jest ich w aktach sprawy a jedynie w załącznikach do pierwszoinstancyjnej decyzji wierzyciela zaznaczono, że są to "załączniki do wiadomości pełnomocnika".

Oceniając zasadność złożonej przez A. B. skargi, Sąd poddać musiał analizie dołączone do skargi akta postepowania. Co, istotne nie znalazł w nich żadnych dokumentów czy innych dowodów potwierdzających tezy przedstawione w uzasadnieniu stanowiska wierzyciela w zakresie nieistnienia obowiązku, bezkrytycznie przyjęte następnie przez organy rozpatrujące zarzuty zobowiązanego. Bezkrytycznie, należy w tym przypadku rozumieć jako bez wzywania o przedstawienie dokumentów źródłowych czyli bez wezwania o przedstawienie kompletnych akt sprawy. W konsekwencji, uznać należało, że P. – inicjując postępowanie egzekucyjne – w żaden sposób nie udokumentowała, że zobowiązany w istocie zarejestrował odbiorniki RTV, że został mu nadany indywidualny numer identyfikacyjny co w konsekwencji zrodziło obowiązek uiszczenia egzekwowanych opłat. Brak jest też udokumentowania faktu doręczenia zobowiązanemu upomnienia, co jednak w terminowo złożonych a zatem skutecznych w sprawie zarzutach nie było bezpośrednio artykułowane.

Powyższe istotne, w opinii Sądu braki w aktach sprawy, uniemożliwiły dokonanie kompleksowej kontroli i oceny poprawności przeprowadzonego postępowania.

Orzekając i oceniając sprawę na podstawie akt sprawy w rozumieniu art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd nie jest w stanie bez tych dokumentów ocenić zasadności zarzutów sformułowanych w skardze, zwłaszcza tych mających zasadnicze i podstawowe znaczenie w sprawie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Ocena tych zarzutów dokonana przez organ egzekucyjny oraz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, działającego jako organ odwoławczy - bez dokumentów źródłowych - także nie mogła być zaakceptowana przez Sąd, nawet mimo sformułowanej w art. 33 § 1 u.p.e.a. zasady wedle której rozpatrując zarzuty z § 1 pkt 1-5 i 7, organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela. Przy przyjęciu odmiennego stanowiska, kontrola przeprowadzana przez sąd administracyjny miałaby charakter jedynie iluzoryczny i nie spełniałaby celów wskazywanych przez ustawodawcę we wskazanych wyżej przepisach ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.

Mając świadomość, iż ostateczne postanowienie wierzyciela nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego a jego sądowa kontrola przeprowadzana jest dopiero po złożeniu ewentualnej skargi na postanowienie organu odwoławczego w stosunku do organu egzekucyjnego, rozstrzygając w kwestii zarzutów organy je oceniające winny zgromadzić konieczny do rzetelnego rozstrzygnięcia sprawy materiał dowodowy. Powyższy obowiązek nie może być zastąpiony doręczeniem skarżącemu kopii powyższych dokumentów, gdyż Sąd także nie może bazować na twierdzeniach samego skarżącego, który dodatkowo kopii tych dokumentów nie dołączył do skargi.

Na moment rozpoznawania skargi A. B. stwierdzić więc z całą pewnością można, iż w postępowaniu prowadzonym w sprawie zgłoszonych przez niego zarzutów na postępowanie egzekucyjne, doszło do naruszenia przepisów postępowania w zakresie wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i wyjaśnienia stanu faktycznego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia - co nie przesądza ostatecznie iż zarzuty zgłoszone przez skarżącego są ostatecznie zasadne. Ocena ta może zostać dokonana przez Sąd dopiero po zapoznaniu się z pełną dokumentacją sprawy.

Nie budzą natomiast wątpliwości Sądu rozważania procedujących w sprawie organów w zakresie terminu przedawnienia opłat abonamentowych. Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r. poz. 201), zobowiązanie z tytułu opłaty abonamentowej przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin jej płatności. Natomiast zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. W niniejszej sprawie tytuł egzekucyjny został wystawiony w odniesieniu do należności za okres od stycznia 2010 r. do lutego 2015 r. a zatem organ rozpatrujący zarzuty winien pogłębić swą argumentację w zakresie zainicjowania i wdrożenia postepowania egzekucyjnego w przedmiocie należności za wskazane okresy, w stosownym terminie co winno być uczynione w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy, który także nie wynika z akt sprawy. Co do zasady jednak, prawidłowy był pogląd i argumentacja organów w zakresie mającego zastosowanie 5-letniego terminu przedawnienia.

Wierzyciel a następnie organ egzekucyjny, prawidłowo też oceniły, iż wystawiony tytuł wykonawczy zawierał wszelkie niezbędne elementy wymagane przez art. 27 u.p.e.a. Wynika to z prostego porównania treści tytułu wykonawczego z dyspozycją wskazanego przepisu.

Sąd równocześnie nie znalazł podstaw do merytorycznego analizowania i ustosunkowania się do licznych dywagacji i zarzutów formułowanych w rozbudowanych pismach procesowych skarżącego gdyż w przeważającej części miały nikłe znaczenie dla merytorycznego rozpoznania sprawy a stwierdzone uchybienie przepisom proceduralnym pozwoliło uznać je za bezprzedmiotowe dla niniejszego rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...].

Z uwagi nadto na fakt, że organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie podniesionych zarzutów przedawnienia i nieistnienia obowiązku, a mogło ono zostać skontrolowane przez Sąd dopiero na etapie skargi na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów egzekucyjnych – wyrażone przez wierzyciela stanowisko - na podstawie art. 135 P.p.s.a. należało uchylić. W przeciwnym razie organ egzekucyjny, pomimo wskazanych wątpliwości i nieprawidłowości nie mógłby ich wyjaśnić i uzupełnić w toku swojego postępowania, a tym samym nie byłby uprawniony do podważenia stanowiska wierzyciela. Z tego też względu konieczne było wyeliminowanie tego postanowienia, gdyż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.

Na podstawie art. 153 p.p.s.a., przy ponownym rozpatrzeniu wniosku organy są zobowiązane do uwzględnienia przedstawionej powyżej oceny prawnej oraz do uzupełnienia akt postępowania o dokumenty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu administracyjnym a następnie sądowo-administracyjnym.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając [...] zł w związku z kwotą uiszczonego wpisu od skargi.