Wyrok NSA, sygn. akt V SA 3397/00
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2002-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Powołane przepisy: article: art. 5, art. 6 ust. 1, art. 9 ust. 2
journal: Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174
law: Obwieszczenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 15 czerwca 1984 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Teza: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./, przewiduje obowiązek meldunkowy dla osób spełniających ustawowe kryteria. W przypadku zameldowania na pobyt stały niezbędne jest zamieszkanie z zamiarem stałego przebywania pod oznaczonym adresem oraz wykazanie się uprawnieniami do przebywania w lokalu /pomieszczeniu/ posiadającym stały adres /art. 5, art. 6 ust. 1 i art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji/. Wprawdzie omawiana ustawa nie definiuje pojęcia lokalu /pomieszczenia/, ale skoro chodzi o stałe przebywanie w nim ludzi, to nie ulega wątpliwości, że lokal /pomieszczenie/ w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności winien spełniać wymagania techniczno-budowlane określone dla pomieszczeń mieszkalnych przepisami Prawa budowlanego. Nie jest rzeczą organu ds. ewidencji ludności szczegółowe, we własnym zakresie badanie, czy lokal /pomieszczenie/, w którym ma nastąpić zameldowanie odpowiada warunkom technicznym dla pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Miarodajne w tym zakresie jest stanowisko organu nadzoru techniczno-budowlanego wyrażone w odpowiedniej /przewidzianej przepisami prawa budowlanego/ prawnej formie.

TEZY

Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./, przewiduje obowiązek meldunkowy dla osób spełniających ustawowe kryteria. W przypadku zameldowania na pobyt stały niezbędne jest zamieszkanie z zamiarem stałego przebywania pod oznaczonym adresem oraz wykazanie się uprawnieniami do przebywania w lokalu /pomieszczeniu/ posiadającym stały adres /art. 5, art. 6 ust. 1 i art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji/. Wprawdzie omawiana ustawa nie definiuje pojęcia lokalu /pomieszczenia/, ale skoro chodzi o stałe przebywanie w nim ludzi, to nie ulega wątpliwości, że lokal /pomieszczenie/ w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności winien spełniać wymagania techniczno-budowlane określone dla pomieszczeń mieszkalnych przepisami Prawa budowlanego. Nie jest rzeczą organu ds. ewidencji ludności szczegółowe, we własnym zakresie badanie, czy lokal /pomieszczenie/, w którym ma nastąpić zameldowanie odpowiada warunkom technicznym dla pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Miarodajne w tym zakresie jest stanowisko organu nadzoru techniczno-budowlanego wyrażone w odpowiedniej /przewidzianej przepisami prawa budowlanego/ prawnej formie.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Mirosławy M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 22 września 2000 r. (...) w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 22 września 2000 r. (...), wydaną na podstawie art. 127 par. 2 Kpa w związku z art. 17 pkt 1 Kpa, art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz.U. nr 122 poz. 593/ i art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74/ oraz art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta L. (...) z dnia 18 lipca 2000 r. uchylającą czynność materialno-techniczną polegającą na wpisaniu do dowodu osobistego Mirosławy M. zameldowania na pobyt stały w L. przy ul. (...) oraz wpisu o zameldowaniu jej dzieci: Adama J. i Anny J.

W uzasadnieniu decyzji podano, że ustalenia organu I instancji, iż strona została zameldowana na pobyt stały wadliwie, bo w lokalu nie mającym charakteru lokalu mieszkalnego, znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym. Z pism Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego w L. z dnia 16 listopada 1999 r. (...), z dnia 31 stycznia 2000 r. (...) i z dnia 13 lipca 2000 r. wynika, że na nieruchomości przy ul. (...) znajdują się dwa budynki: mieszkalny w budowie, dla którego nie było wydane pozwolenie na użytkowanie oraz budynek gospodarczy, a zatem żaden z tych budynków nie może spełniać funkcji mieszkaniowych w rozumieniu przepisów prawa. Podkreślono, że o tym czy dany obiekt budowlany odpowiada prawnym wymaganiom dla obiektów przeznaczonych na cele mieszkalne decyduje właściwy organ nadzoru budowlanego, a nie fakt zameldowania w tym obiekcie określonej osoby /tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 8 października 1998 r. III RN 56/98 - OSNAPU 1999 nr 14 poz. 442/. Skoro zameldowanie nastąpiło w lokalu, który nie był przeznaczony na stały pobyt ludzi, czynność tę - zdaniem Kolegium - należało uchylić jako dokonaną z naruszeniem przepisów prawa. Wskazano, że w przypadku wydania przez właściwy organ pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego bądź decyzji o zmianie na mieszkalny sposobu użytkowania budynku gospodarczego sprawa zameldowania będzie mogła być rozpoznana ponownie.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Mirosława M. kwestionując uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania twierdzi, że zawiadomienia o ukończeniu budowy budynku mieszkalnego dokonał w 1983 r. jego właściciel Marek P., który wówczas tam się zameldował. Jako konkubina Marka P. w budynku mieszkalnym została zameldowana za jego wiedzą i zgodą w 1998 r. Organy orzekające nie wyjaśniły czy przedmiotowy budynek został oddany do użytkowania zgodnie z przepisami obowiązującymi w 1983 r.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie sądowej w dniu 5 października 2001 r. strony zgodnie wyjaśniły, że skarżąca zameldowana została w budynku mieszkalnym, który nie jest wykończony. Budynek gospodarczy nie jest przystosowany do zamieszkiwania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./, dalej ustawa o ewidencji, przewiduje obowiązek meldunkowy dla osób spełniających ustawowe kryteria. W przypadku zameldowania na pobyt stały niezbędne jest zamieszkanie z zamiarem stałego przebywania pod oznaczonym adresem oraz wykazanie się uprawnieniami do przebywania w lokalu /pomieszczeniu/ posiadającym stały adres /art. 5, art. 6 ust. 1 i art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji/. Wprawdzie omawiana ustawa nie definiuje pojęcia lokalu /pomieszczenia/, ale skoro chodzi o stałe przebywanie w nim ludzi, to nie ulega wątpliwości, że lokal /pomieszczenie/ w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności winien spełniać wymagania techniczno-budowlane określone dla pomieszczeń mieszkalnych przepisami prawa budowlanego. Nie jest rzeczą organu ds. ewidencji ludności szczegółowe, we własnym zakresie, badanie czy lokal /pomieszczenie/, w którym ma nastąpić zameldowanie odpowiada warunkom technicznym dla pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Miarodajne w tym zakresie jest stanowisko organu nadzoru techniczno-budowlanego wyrażone w odpowiedniej /przewidzianej przepisami prawa budowlanego/ prawnej formie.

Na nieruchomości przy ul. (...) w L., jak wynika z akt sprawy, znajdują się dwa budynki. Ustalenie organu II instancji, iż żaden z tych budynków nie spełnia wymagań obiektu przeznaczonego na stały pobyt ludzi uznać należy za niewadliwe. Jeden z budynków to budynek gospodarczy i dla legalnego w nim zamieszkiwania ludzi niezbędne byłoby uzyskanie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na cele mieszkalne, ale decyzji takiej brak /pisma z dnia 16 listopada 1999 r. i 31 stycznia 2000 r./. Skarżąca w budynku tym nie zamieszkuje ani nie została tam zameldowana. Drugi budynek to budynek mieszkalny, którego budowy nie dokończono, obiekt wymagający remontu, z cieknącym dachem i stwarzający - jak przyznaje zainteresowana - zagrożenie bezpieczeństwa /brak poręczy przy schodach, balustrad na balkonie/ i nie nadający się w tym stanie do stałego pobytu ludzi (...). Obiekt ten - wbrew twierdzeniom skarżącej - nie spełnia formalnych wymogów pozwalających na jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem.

W myśl art. 54 i art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ do użytkowania obiektu budowlanego można bowiem przystąpić bądź to po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie, jeżeli taki obowiązek nałożono w pozwoleniu na budowę, bądź gdy takiego obowiązku nie nałożono - po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy i o ile organ ten nie zgłosi w ustawowym terminie sprzeciwu w drodze decyzji.

Nie ulega wątpliwości, co bezspornie wynika z informacji Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego w L., że dla budynku mieszkalnego nie uzyskano pozwolenia na użytkowanie ani też nie dokonano zawiadomienia o zakończeniu budowy, która zresztą zakończona nie była. Oznacza to, że przystąpienie do użytkowania tego budynku nie jest prawem dozwolone, a tym samym nie jest także zgodny z prawem stały pobyt ludzi w budynku, jak również legalizacja takiego pobytu w postaci zameldowania.

Zasadnie organ orzekający w decyzji zaskarżonej objął swymi rozważaniami obydwa budynki znajdujące się na nieruchomości położonej w L. przy ul. (...), bowiem czynność materialno-techniczna zameldowania skarżącej z dziećmi nie wskazuje, którego budynku zameldowanie dotyczy. Wyjaśniona została ta kwestia przez strony dopiero na rozprawie sądowej.

Uznając, że zaskarżona decyzja zasadnie uchyliła czynność materialno-techniczną zameldowania jako dotkniętą wadami naruszenia art. 6 ust. 1 i 9 ust. 2 ustawy o ewidencji, należało uznać, że znajduje ona oparcie w przepisach prawa.

Biorąc powyższe pod uwagę należało na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę oddalić jako nieuzasadnioną.