Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 203/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-04-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 17, art. 19, art. 20
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska Sędzia NSA Paweł Miładowski /spr./ Sędzia del. NSA Zygmunt Zgierski Protokolant Piotr Baryga po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rady Miasta Stołecznego Warszawy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 1016/09 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. na uchwałę Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza od [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. na rzecz Rady Miasta Stołecznego Warszawy kwotę 330 zł (trzysta trzydzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 23 października 2009 r. , sygn. akt IV SA/Wa 1016/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały, a także zasądził od Rady m.st. Warszawy na rzecz skarżącej [...] sp. z o. o. z siedzibą w P. kwotę 557 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu wyroku wskazano, że [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady m. st. Warszawy nr [...] z [...] lutego 2009r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Stare Włochy w rejonie ulicy Mikołajskiej - część II, żądając stwierdzenia jej nieważności.

Z uzasadnienia skargi wynika, że nieruchomości skarżącej znajdują się po zachodniej stronie ulicy [...] w Warszawie, są to działki nr [...],[...] i [...] z obrębu [...]. W zaskarżonym planie nieruchomości te znajdują się na obszarze oznaczonym symbolem [...].

Zaskarżonej uchwale zarzucono niezgodność z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717, ze zm. zwanej dalej p.z.p.):

1. naruszenie zasad sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego wskazując, że procedura sporządzania planu zagospodarowania przestrzennego podlega wymogom zawartym w ustawie ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227, ze zm. - zwanej dalej: ustawą o udostępnianiu informacji). Ustawa ta nakłada na organ sporządzający plan zagospodarowania przestrzennego konieczność przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko. W ramach tej oceny projekt planu podlega opiniowaniu regionalnego dyrektora ochrony środowiska i uzgodnieniu z nim (art. 17 pkt 6 lit. c i pkt 7 c p.z.p.); nadto regionalny dyrektor ochrony środowiska powinien uzgodnić zakres i stopień szczegółowości informacji wymaganej w prognozie oddziaływania na środowisko (art. 53 ustawy o udostępnianiu informacji). Zdaniem skarżącej żadnego z tych wymogów Prezydent m. st. Warszawy nie spełnił;

2. istotne naruszenie trybu sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie skarżącej Prezydent m.st. Warszawy nie dopełnił wymogów, związanych z udziałem społeczeństwa, określonych w art. 42 i 43 ustawy o udostępnianiu informacji; nie rozpatrzył wniosków skarżącej złożonych do projektu planu opatrzonych datą [...] czerwca 2005 r., czym naruszył art. 17 pkt 3 p.z.p. Nadto skarżąca pismem datowanym na [...] września 2007 r. złożyła uwagi do wyłożonego projektu planu. Uwagi te zostały zamieszczone w zestawieniu zatytułowanym: "Wykaz nieuwzględnionych uwag złożonych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Stare Włochy w rejonie ulicy Mikołajskiej część II" pod poz. 42. Wskazane zestawienie określa, że Prezydent uwzględnił uwagi skarżącej odnośnie: wprowadzenia zabudowy wielorodzinnej po zachodniej stronie ul. Naukowej, określenia dopuszczalnej ilości kondygnacji na 3, określenia wysokości zabudowy na 12 m i określenia linii zabudowy do 6 m od ulicy Naukowej. Pozostałe uwagi szczegółowe skarżącej Prezydent odrzucił. Jednak Prezydent w ogóle - wbrew nakazowi zawartemu w art. 17 pkt 12 p.z.p. - nie odniósł się do zawartego w pkt 4 uwag ogólnego postulatu dotyczącego braku ładu urbanistycznego w sposobie określenia zabudowy ulicy Naukowej po jej zachodniej stronie. Podobnie Prezydent w ogóle nie odniósł się do zawartego w uwagach żądania skarżącej określenia wysokości elewacji frontowej na 10 m. Wskazany Wykaz błędnie określa, że treścią uwag skarżącej do planu było określenie szerokości elewacji na 10 m. Tymczasem w tej kwestii skarżąca nie formułowała wniosku. Oznacza to, iż Prezydent wypowiedział się pozytywnie o uwadze, której skarżąca nie zgłaszała, a uwaga którą zgłaszała została pominięta. Natomiast w ostatecznej treści plan odbiega od postulatu skarżącej, gdyż maksymalną wysokość elewacji frontowej określa na 8 m. Zdaniem skarżącej stanowi to naruszenie art. 17 pkt 14 p.z.p. Dalej skarżąca zauważyła, iż został naruszony porządek czynności określony w art. 17 p.z.p., bowiem prognoza oddziaływania na środowisko oraz prognoza skutków finansowych planu zostały sporządzone po wydaniu opinii przez Radę Urbanistyczną przy Prezydencie m.st. Warszawy. Tymczasem art. 17 p.z.p. nałożył na Prezydenta obowiązek wcześniejszego sporządzenia tych dokumentów, tak aby ww. Rada i organy opiniujące mogły wydać swoje opinie posługując się treścią tych prognoz. Ponadto podniesiono, iż ogłoszenie o wyłożeniu projektu miejscowego planu wskazywało, że publiczna dyskusja nad projektem odbędzie się 7 września 2007 r. Faktycznie odbyła się 14 września 2007r., czym naruszono art. 17 pkt 10 p.z.p.

Rada m. st. Warszawy - w odpowiedzi na skargę - wniosła o jej oddalenie. Odnosząc się do wysuwanych zarzutów organ stwierdził, iż są one chybione i to zarówno w sferze ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jak i ustawy o udostępnianiu informacji. W odniesieniu do planów miejscowych procedura strategicznej oceny oddziaływania na środowisko (do dnia wejścia w życie ww. ustawy istniejąca jako ocena oddziaływania na środowisko skutków realizacji planów i programów - realizowana według ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska), poddana została modyfikacjom. Sam zakres prognozy sporządzanej w ramach strategicznej oceny oddziaływania na środowisko ma zbliżony zakres do tego, jaki obowiązywał do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r. Przez zapis art. 53 tej ustawy nałożono jednakże na organ opracowujący projekt planu miejscowego konieczność uzgadniania zakresu i stopnia szczegółowości informacji wymaganych w tejże prognozie z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska oraz państwowym powiatowym inspektorem sanitarnym.

Uwzględniając wskazane zmiany oczywistym pozostaje, zdaniem organu, iż powyższe uzgodnienia powinny mieć miejsce w odniesieniu do wszystkich procedur planistycznych, które nie zostały zakończone do 14 listopada 2008 r. (z dniem 15 listopada 2008 r. powołana ustawa weszła w życie) podjęciem stosownej uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zatem jeżeli ocena oddziaływania na środowisko dotycząca zaskarżonego planu przeprowadzona została w oparciu o poprzednio obowiązujące przepisy, to niewątpliwie wypełnia ona merytoryczne wymogi wynikające z ustawy. Pomimo tego organ sporządzający projekt miejscowego planu w trybie art. 53 i 58 ustawy o udostępnianiu informacji wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o uzgodnienie zakresu i stopnia szczegółowości informacji wymaganych w prognozie oddziaływania na środowisko do projektu spornego planu. W następstwie powyższego Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska pismem z [...] stycznia 2009 r., po zapoznaniu się z nadesłanym projektem planu stwierdził, iż teren objęty opracowaniem znajduje się poza granicami obszarów Natura 2000 oraz innych form ochrony przyrody, z dala od jakiejkolwiek strefy wpływu oraz szczegółowa analiza prognozy o oddziaływaniu na środowisko wykazała, iż spełnia ona podstawowe wymogi określone w ustawie o udostępnianiu informacji. Nadto - zdaniem organu -przedmiotowy dokument w żaden sposób nie narusza zapisów Dyrektywy Siedliskowej w odniesieniu do obszarów Natura 2000 i nie wymaga poszerzenia o nowe elementy, gdyż nie zaszły żadne istotne zmiany, które skutkowałyby koniecznością powtórnej oceny planu. Natomiast Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny uznał, że prognoza oddziaływania na środowisko wyczerpuje pod względem merytorycznym wymagany stopień szczegółowości prognozy. Tak więc prognoza oddziaływania na środowisko będąca przedmiotem wyłożenia do publicznego wglądu wypełnia merytoryczne, w opinii organu, wymogi wynikające z obowiązujących ustaw na dzień uchwalania zaskarżonej uchwały. Zatem podnoszony zarzut w zakresie "opiniowania regionalnego dyrektora ochrony środowiska o projekcie planu" czy też "uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska" nie znajduje oparcia faktycznego i prawnego oraz w żaden sposób nie znajduje uzasadnienia do twierdzenia, że naruszono wymóg art. 42 i 43 ustawy z dnia 3 października 2008 r.

Organ podniósł także, iż o rozpoczęciu procedury sporządzania planu, składania uwag, jak również terminie wyłożenia dokumentów do publicznego wglądu i możliwości składania uwag, uprawniony organ informował w ogłoszeniach i obwieszczeniach, zgodnie z obowiązującymi przepisami w tym względzie. Wszystkie złożone uwagi i wnioski do projektu planu zostały rozpatrzone zgodnie ze wskazaniami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wykaz rozpatrzonych wniosków był dostępny w Wydziale Planowania Miejscowego Biura Architektury i Planowania Przestrzennego Urzędu m.st. Warszawy, zaś wykaz uwag rozpatrzonych przez Prezydenta m.st. Warszawy dodatkowo dostępny na stronach internetowych Miasta, a w końcu uwagi rozpatrzone przez Radę m.st. Warszawy stanowią załącznik do zaskarżonej uchwały, opublikowanej w dzienniku urzędowym województwa i dodatkowo w BIP Urzędu m.st. Warszawy.

Zarzut braku rozpatrzenia wniosków skarżącej mija się ze stanem faktycznym w sprawie, bowiem zostały one ujęte w wykazie wniosków rozpatrzonych przez Prezydenta. Jednocześnie ogłoszenie o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko ukazało się w Gazecie Wyborczej w dniu 7 sierpnia 2007 r. Projekt planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko były udostępnione społeczeństwu od dnia 20 sierpnia do 18 września 2007 r. Natomiast dyskusja publiczna nad projektem planu odbyła się - zgodnie z datą określoną w ogłoszeniu - 14 września 2007 r.

Skarżąca złożyła uwagi, które zostały uwzględnione w wykazie uwag i poddane rozstrzygnięciu. Fakt, iż omyłkowo uwaga dotycząca zmiany wysokości elewacji frontowej "z 8 m na 10 m" została zapisana jako zmiana szerokości elewacji frontowej na 10 m w żaden sposób nie może skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej uchwały, bowiem w tekście projektu uchwały nie istniała dla tego terenu określona szerokość elewacji więc i wykaz uwag zawierał oczywistą omyłkę pisarską. Pomimo wskazanej omyłki uwaga została przyjęta prawidłowo, a zmiana wysokości elewacji została wprowadzona do projektu planu zgodnie z zamysłem wnioskodawcy. Stąd ta uwaga jako uwzględniona w projekcie planu nie znalazła się w wykazie uwag nieuwzględnionych skierowanych pod obrady Rady m.st. Warszawy wraz z projektem planu skierowanym do uchwalenia. Na posiedzeniu Rady Miasta zostały przyjęte zmiany do projektu planu zaproponowane przez Komisję Ładu Przestrzennego z [...] grudnia 2008 r. i dotyczyły one m.in. zmiany ustalenia dla terenu 12.2 MN-W wysokości elewacji frontowej budynku z 10 m na 8 m. Wobec tego stanu rzeczy Rada m. st. Warszawy stosownie do kompetencji wynikających z art. 20 i 19 p.z.p. wprowadziła zmiany wynikające m.in. z rozpatrzenia części uwag nierozpatrzonych uprzednio przez Prezydenta m.st. Warszawy.

Jeżeli zaś idzie o kwestię niezachowania kolejności sporządzania opracowań niezbędnych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to zarzut ten, w ocenie Rady, nie jest uprawniony, bowiem wszystkie zobowiązane ustawowo organy wyraziły opinie oraz stanowiska, i te wszystkie opracowania towarzyszące projektowi planu były dostępne dla jednostek opiniujących i uzgadniających. Następnie zaś, zgodnie z art. 17 ust. 10 p.z.p. organ wprowadził do projektu planu zmiany wynikające z uzgodnień i opinii. Przed wyłożeniem do publicznego wglądu zmienionego projektu planu, zmieniona została również prognoza oddziaływania na środowisko mająca na celu ujednolicenie wykładanych opracowań. I z tych to właśnie względów prognoza oddziaływania na środowisko posiada datę z sierpnia 2007 r., czyli późniejszą niż data uzgodnień, co w żaden sposób nie rzutuje na tryb postępowania planistycznego .

Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...].

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że procedura planistyczna poprzedzająca zaskarżoną uchwałę toczyła się według przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązującej od dnia 11 lipca 2003r, jako że Rada m. st. Warszawy uchwałę w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru stare Włochy w rejonie ulicy Mikołajskiej -część II podjęła 2 grudnia 2004 r. (zmienioną uchwałą z 10 lipca 2008 r.).

Sąd wskazał również, że uprawnienie [...] Sp. z o.o. do zaskarżenia przedmiotowej uchwały wynikało z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591, ze zm.). Skarżąca jest bowiem właścicielką działek [...],[...] i [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w Warszawie. W zaskarżonym planie nieruchomości te znajdują się na obszarze oznaczonym numerem [...] i symbolem przeznaczenia MN – W, a zatem spółka ta legitymuje się interesem prawnym do zaskarżenia przedmiotowej uchwały.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji wprowadzenie obowiązku w zakresie dopuszczalnej wysokości elewacji frontowej budynków na 8m, mogących powstać na terenie oznaczonym symbolem MN -W (numerem 12.2) - nastąpiło z istotnym naruszeniem trybu sporządzania przedmiotowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżąca pismem z [...] września 2007 r. złożyła uwagi do projektu planu w zakresie działek [...] - [...] położonych przy ul. [...] w W.. Wniosła o zmianę tego projektu planu przez określenie dla ww. działek m.in. wysokości elewacji frontowej na 10 m. Uwaga ta - jak wynika z załącznika do Zarządzenia Prezydenta m. st. Warszawy nr [...] z [...] października 2007 r. zmienionego Zarządzeniami tego organu z [...] czerwca 2008 r. nr [...] i [...] października 2008r. nr [...], zawierającego "wykaz uwag wniesionych do wyłożonego do publicznego wglądu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Stare Włochy w rejonie ul. Mikołajskiej w Warszawie - została przez Prezydenta m.st. Warszawy uwzględniona.

Treść tej uwagi została błędnie wskazana jako "szerokość elewacji frontowej", jednakże Sąd stanął na stanowisku, iż błąd ten należy traktować jako błąd natury pisarskiej, albowiem z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, jak i wyjaśnień organu, jednoznacznie wynika, że Prezydent rozstrzygnął pozytywnie uwagę dotyczącą "wysokości elewacji frontowej". Z uwagi na powyższe nie podzielono zarzutu skargi jakoby organ nie zajął stanowiska odnośnie tej uwagi. Następnie, po przedstawieniu Radzie m.st. Warszawy przez Prezydenta m. st. Warszawy projektu planu miejscowego, Rada na skutek postulatu Komisji Ładu Przestrzennego wprowadziła do projektu planu zmiany, w tym m. in. zmianę wysokości elewacji frontowej z 10 na 8 m na terenie MN - W ([...]). Ostatecznie zmiana ta została uchwalona w planie i ujęta w zaskarżonej uchwale w § 26 ust. 2 pkt 2 f - "maksymalna wysokość elewacji frontowej 8 m".

Tymczasem stosownie do art. 19 p.z.p., jeżeli rada gminy stwierdzi konieczność dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu miejscowego, czynności o których mowa w art. 17 p.z.p., ponawia się w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian. Przedmiotem ponowionych czynności może być jedynie część projektu planu objęta zmianą. Powtórzenie w niezbędnym zakresie postępowania planistycznego w związku z dokonaniem zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie m.p.z.p. ma na celu objęcie zmienionej części projektu trybem określonym w przepisach art. 17 u.p.z.p. Stąd też zgodnie z art. 18 ust. 2 powtórne postępowanie powinno się ograniczać jedynie do tego fragmentu (fragmentów) terenu objętego pracami planistycznymi, do którego odnoszą się przedmiotowe zmiany. Uznanie przez radę gminy zasadności dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu miejscowego prowadzi do nieuchwalenia planu i do zwrócenia wójtowi, burmistrzowi, prezydentowi miasta w celu dokonania koniecznych zdaniem rady zmian. W konsekwencji zasadniczo organem oceniającym zakres koniecznego ponowienia procedury jest organ sporządzający projekt planu - w niniejszej sprawie Prezydenta m. st. Warszawy, natomiast weryfikacja prawidłowości jego działań należy w ostateczności do rady uchwalającej plan.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że organ wprowadzając ograniczenia w swobodnym dysponowaniu prawem własności działek przez skarżącą (w szczególności chodzi o parametr zabudowy dotyczący maksymalnej wysokości elewacji frontowej) naruszył interes prawny skarżącej. I chociaż naruszenie to mogłoby być rozważane w granicach tzw. "władztwa planistycznego" gminy, niemniej jednak nie w okolicznościach niniejszej sprawy. Zauważenia bowiem wymaga, że na etapie procedury planistycznej objętej zakresem działania Prezydenta m. st. Warszawy postulat skarżącej odnośnie maksymalnej wysokości elewacji frontowej został uwzględniony (10 m). Natomiast zmiana w tym zakresie, na niekorzystną dla skarżącej, bo ostatecznie określającą wskazaną wysokość na 8 m, nastąpiła po przedstawieniu projektu planu Radzie m. st. Warszawy, która stwierdziła konieczność wprowadzenia zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu miejscowego. Zmiana ta nastąpiła więc bez ponowienia w zakresie niezbędnym czynności z art. 17 p.z.p. Zatem treść uchwalonego planu w zakresie postulowanym przez skarżącą (do tego wcześniej zaakceptowanym) stanowiła dla niej zaskoczenie.

Tym samym w ocenie Sądu pierwszej instancji Rada m.st. Warszawy naruszyła art. 19 i 20 p.z.p., co musiało skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały z [...] lutego 2009 r. nr [...]. Dodania też wymaga, iż jeśli Rada m. st. Warszawy wprowadziła do projektu planu wszystkie zmiany proponowane przez Komisję Ładu Przestrzennego w uchwale z [...] grudnia 2008r., to i w tym wypadku organ sporządzający projekt planu - Prezydenta m. st. Warszawy - zapewne nie miał możliwości dokonania oceny w zakresie potrzeby ponowienia procedury planistycznej.

Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów skargi Sąd uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie.

Nie sposób podzielić twierdzeń -skarżącej w kwestii obowiązku podporządkowania się przez Prezydenta m.st. Warszawy wymogom jakie zostały nałożone na procedurę planistyczną regulacjami wynikającymi z art. 46, art. 51, art. 53, art. 54 - art. 58 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), która zaczęła obowiązywać od 15 listopada 2008r. i art. 17 pkt 6 c p.z.p.

Skoro bowiem procedura związana ze sporządzeniem prognozy oddziaływania na środowisko, jak również etap uzgodnień i wyrażania opinii, zostały przeprowadzone (sporządzone) pod rządami dotychczas obowiązujących przepisów, tj. ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008, Nr 25, poz. 150, ze zm.) oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i zakończone przed 15 listopada 2008 r., tj. wejściem w życie ustawy o udostępnianiu informacji i zmianą ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to nie można wymagać od organu, aby dokonał powtórzenia wymienionych etapów procedury planistycznej według zasad wprowadzonych nowymi regulacjami prawnymi.

Sąd podkreślił również, że Prezydent m. st. Warszawy rozważał - wbrew temu co twierdzi skarżąca - jej wnioski zawarte w piśmie z [...] czerwca 2005 r. Okoliczność ta wynika z wykazu wniosków do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Nietrafnym jest twierdzenie skarżącej jakoby Prezydent m. st. Warszawy naruszył kolejność czynności planistycznych jaki wynika z art. 17 p.z.p. Wszystkie zobowiązane ustawowo organy wyraziły opinie oraz stanowiska i cały ten komplet opracowań towarzyszących projektowi planu był dostępny dla jednostek opiniujących i uzgadniających. To zaś, że prognoza oddziaływania na środowisko datowana jest na sierpień 2007r. wynika z faktu ujednolicania wykładanych opracowań, spowodowanych - jak słusznie podkreślił organ w odpowiedzi na skargę - koniecznością wprowadzenia zmian do projektu planu wynikających z uzgodnień i opinii.

W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku podkreślono także, że z materiałów znajdujących się w aktach sprawy jednoznacznie wynika, że w ogłoszeniu prasowym i obwieszczeniu publiczną dyskusję na przyjętymi w projekcie planu rozwiązaniami wyznaczono na 14 września 2007 r. i w tym też dniu dyskusja się odbyła.

Z kolei zarzut nierozpatrzenia uwagi zawartej w pkt 4 pisma z [...] września 2007r. dotyczącej ogólnego postulatu braku ładu urbanistycznego w sposobie określenia zabudowy ul. [...] po jej zachodniej stronie, także nie mógł zostać uwzględniony. W ocenie Sądu pierwszej instancji Prezydent m. st. Warszawy rozpatrując uwagi skarżącej zawarte w piśmie z [...] września 2007r. słusznie skupił się tylko na ich konkretyzacji dokonanej w ostatniej części tego pisma. Ta część pisma zawierała wnioski o zmianę projektu planu poczynając od postulowanej zmiany funkcji przeznaczenia terenu a kończąc na linii zabudowy i prawidłowo została potraktowana przez organ jako wniesione uwagi do projektu planu. Zaś wcześniejsza treść powyższego pisma, (w tym szczególnie jego pkt 4) stanowiła jedynie ogólne odniesienie się do projektu planu.

Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia złożyła Rada m.st. Warszawy, zaskarżając tenże wyrok w całości i zarzucając mu:

1. naruszenie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) w zw. z art. 140 k.c. oraz art. 64 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię przy określaniu "interesu prawnego skutkującego na prawa własności zaskarżoną uchwałą",

2. naruszenie art. 6 p.z.p. w zakresie sposobu wykonywania prawa własności,

3. naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 6 p.z.p. co do zakresu planu miejscowego określającego parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy a rzutujący na stan faktyczny obszaru objętego zaskarżonym miejscowym planem,

4. naruszenie art. 19 i 20 p.z.p., "skutkujące na treść art. 28 ust. 1 tej ustawy".

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i rozpoznanie skargi, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm prawem przepisanych wraz z kosztami zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż zaskarżona uchwała w części dotyczącej działek skarżącej spółki istotnie naruszyła tryb sporządzania planu miejscowego i procedura planu winna być powtórzona w tym niezbędnym zakresie, choć z sentencji wyroku jednoznacznie wynika, iż stwierdza się nieważność uchwały Nr [...] Rady m.st. Warszawy z dnia [...] lutego 2009 r. W skardze kasacyjnej podkreślono, że z treści art. 28 ust. 1 p.z.p. wynika, że jedynie istotne naruszenie trybu postępowania skutkuje nieważnością aktu planistycznego w całości lub w części. W zaskarżonym natomiast wyroku, choć uzasadnienie orzeczenia odnosi się do działek skarżącej spółki to treść sentencji wskazuje na bezwzględną nieważność aktu planistycznego, choć w pozostałym zakresie nie wykazano, iż w jakikolwiek sposób naruszono tryb sporządzenia tego aktu, warunkujący stwierdzenie nieważności uchwały w całości.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, w zakresie w jakim zmierza do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Jakkolwiek skarga kasacyjna nie zawiera zarzutu naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie hipotez art. 141 oraz 147 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to zasadnym jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 19 i 20 p.z.p.

Zgodnie z treścią art. 19 ust. 1 p.z.p., jeżeli rada gminy stwierdzi konieczność dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu miejscowego, w tym także w wyniku uwag do projektu planu – czynności, o których mowa w art. 17 tej ustawy, ponawia się w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian.

Przepis art.19 ust. 2 p.z.p. stanowi natomiast, że przedmiotem ponowionych czynności może być jedynie część projektu planu objęta zmianą.

Istotnym jest przy tym, że naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzenia, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części.

Niewątpliwym jest, co słusznie stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie, że w sprawie niniejszej Rada m.st. Warszawy naruszyła art. 19 i 20 p.z.p. wprowadzając do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego niekorzystną dla strony skarżącej zmianę (polegającą na obniżeniu maksymalnej wysokości elewacji frontowej z 10 m na 8 m) mimo, że wcześniejszy postulat skarżącej został uwzględniony przez Prezydenta m.st. Warszawy. Taka zaś zmiana, pociągała za sobą konieczność ponowienia w zakresie niezbędnym czynności z art. 17 p.z.p., z którego to obowiązku Rada nie wywiązała się.

Jednocześnie jednak Naczelny Sąd Administracyjny nie może przejść obojętnie obok faktu, że Sąd pierwszej instancji dostrzegłszy naruszenie procedury planistycznej jedynie w tym zakresie orzekł o stwierdzeniu nieważności uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia [...] lutego 2009 r. w całości. Takie orzeczenie spowoduje bowiem, że procedura uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Stare Włochy w rejonie ulicy [...] – część II, musiałaby zostać przeprowadzona ponownie w całości, podczas gdy treść art. 19 ust. 1 p.z.p. przewiduje, że w razie gdy rada gminy stwierdzi konieczność dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu miejscowego, czynności, o których mowa w art. 17, ponawia się w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian. Istotnym jest w tym względzie, że z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika jednoznacznie, że zaskarżona uchwała w sprawie uchwalenia planu miejscowego obszaru Stare Włochy w rejonie ul. [...] – część II w części dotyczącej działek skarżącej w sposób istotny narusza tryb sporządzenia planu miejscowego, a zatem procedura uchwalania planu winna zostać powtórzona w niezbędnym zakresie. Stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały w całości, wydaje się tym bardziej nieuzasadnione, iż jak słusznie podkreślono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej poza naruszeniem procedury planistycznej w zakresie omówionym powyżej, Sąd pierwszej instancji nie wywiódł, aby w jakikolwiek sposób naruszono tryb sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wskazujący na konieczność stwierdzenia nieważności uchwały w całości, co w sposób oczywisty narusza normy zawarte w art. 19 i 20 p.z.p.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutów skargi kasacyjnej w pozostałym zakresie.

W szczególności nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej skarżąca spółka legitymowała się interesem prawnym do zaskarżenia przedmiotowej uchwały. Jak trafnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, źródłem interesu prawnego skarżącej, który został naruszony zaskarżoną uchwałą są przepisy prawa materialnego dotyczące prawa własności. Przedmiotem zaskarżonej uchwały jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, obejmujący teren na którym znajdują się należące do skarżącej nieruchomości. Rada m.st. Warszawy wprowadzając w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązek w zakresie dopuszczalnej wysokości elewacji frontowej budynków, wpłynęła na uprawnienia skarżącej do korzystania z należących do niej nieruchomości, co stanowi istotną ingerencję w przysługujące jej prawo własności.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na zasądzoną kwotę 330 zł składa się wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 150 zł, a także wynagrodzenie pełnomocnika ustalone na kwotę 180 zł w oparciu o przepis § 18 ust. 2a w zw. z § 18 ust. 1c rozporządzenia ministra sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).