Postanowienie NSA, sygn. akt II FSK 1562/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Wyłączenie sędziego
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego
Powołane przepisy: article: art. 19, art. 22 § 1 i § 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 63 poz 425
law: Ustawa z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych  dokumentów

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Stanisław Bogucki Sędzia NSA Grzegorz Borkowski Sędzia del. WSA: Tomasz Zborzyński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku Z. P. o wyłączenie sędziego NSA Bogusława Dautera w sprawie ze skargi Z. P. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2008 r. sygn. akt II FSK 1769/06 oddalającego skargę kasacyjną Z. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt I SA/Sz 735/05 w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 12 września 2005 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego


UZASADNIENIE

Sygnatura akt II FSK 1562/08

U z a s a d n i e n i e

Skarżący Z. P. dnia 6 lutego 2010 r. złożył wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Bogusława Dautera, jako podstawę prawną wniosku wskazując art. 19 i art. 20 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Uzasadniając wniosek wskazał, że sędzia ten figuruje na liście "agentów służb bezpieczeństwa państwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej", zamieszczonej w internecie na stronach Instytutu Pamięci Narodowej. Na liście tej figurują także sędziowie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekający wcześniej w sprawach, w których żąda wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego ze względu na brak bezstronności w stosunku do jego osoby. Uzasadnia to także zarzut braku bezstronności sędziego Bogusława Dautera, w związku z czym skarżący nie wyraża zgody na rozpoznanie sprawy przez tego sędziego.

Sędzia Bogusław Dauter oświadczył, że nie był agentem służb bezpieczeństwa PRL i nie wiadomo mu o tym, by w tym charakterze figurował w dokumentach IPN, a jedyny upubliczniony zapis, na który prawdopodobnie powołuje się skarżący, dotyczy dopuszczenia do tajemnicy państwowej w związku z wykonywaniem obowiązków zawodowych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek jest oczywiście bezzasadny.

W myśl art. 19 P.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że może wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Za "uzasadnioną wątpliwość" w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć wątpliwość wynikającą z takich okoliczności, które można w racjonalny sposób powiązać z prawdopodobieństwem wystąpienia zjawiska bezstronności sędziego. Wspomniane okoliczności muszą mieć charakter rzeczywisty, a ich ewentualny wpływ na możliwość kwestionowania bezstronności sędziego winien być oceniany w sposób obiektywny, z zachowaniem krytycznego dystansu do subiektywnych ocen i projekcji strony postępowania składającej wniosek o wyłączenie.

Okoliczności, na jakie we wniosku o wyłączenie sędziego powołał się skarżący, nie są prawdziwe i już z tego względu nie mogą stanowić podstawy wyłączenia. Osoby sprawujące funkcje publiczne, w tym sędziowie, podlegają bowiem szczególnemu reżimowi prawnemu co do stwierdzania okoliczności pracy lub służby tych osób w organach bezpieczeństwa państwa lub współpracy z tymi organami w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. Ten szczególny reżim prawny wynika z przepisów ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 63, poz. 425 ze zm.). Zgodnie z art. 7 ust. 1 tej ustawy osoby sprawujące funkcje publiczne, a urodzone przed dniem 1 sierpnia 1972 r., obowiązane są do złożenia oświadczenia dotyczącego pracy lub służby w organach bezpieczeństwa państwa lub współpracy z tymi organami we wskazanym okresie. Zgodność z prawdą tych oświadczeń weryfikowana jest w toku specjalnego postępowania, unormowanego w rozdziale 3 ustawy, obejmującego – w razie wątpliwości co do prawdziwości oświadczenia – także lustracyjne postępowanie sądowe. Zgodnie z art. 21e ust. 1 tej ustawy prawomocne orzeczenie sądu, stwierdzające fakt złożenia nieprawdziwego oświadczenia, powoduje pozbawienie tej osoby pełnionej przez nią funkcji publicznej.

Dlatego też postawienie sędziemu zarzutu, że współpracował z organami bezpieczeństwa państwa PRL, powinno być wsparte powołaniem się na złożone przez niego oświadczenie o podjęciu takiej współpracy, albo też wskazaniem prawomocnego orzeczenia sądu lustracyjnego, stwierdzającego nieprawdziwość takiego oświadczenia (z tym zastrzeżeniem, że gdyby sędzia takie nieprawdziwe oświadczenie złożył, utraciłby urząd). Skoro jednak oświadczenie lustracyjne sędziego, którego wyłączenia skarżący się domaga, nie zostało podważone w toku postępowania przewidzianego przepisami prawa, powoływanie się na rzekomą agenturalność takiego sędziego wynikającą z bliżej niesprecyzowanego i prawdopodobnie błędnie odczytanego rejestru Instytutu Pamięci Narodowej jest nie tylko całkowicie bezpodstawne i niedopuszczalne, ale także nie może być uznane za okoliczność mogącą stanowić podstawę jego wyłączenia, jako że u jego źródeł leży pomówienie, a nie obiektywnie występujące fakty. W konsekwencji, ponieważ okoliczność stanowiąca podstawę wniosku o wyłączenie sędziego w rzeczywistości nie występuje, nie może podlegać ocenie w aspekcie możliwości wywołania uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności. Przesądza to o bezzasadności wniosku o wyłączenie.

W odniesieniu do wyrażonego w końcowej części pisma procesowego skarżącego braku zgody na rozpoznanie jego sprawy przez określonego sędziego należy zauważyć, że przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - poza przypadkiem wnioskowania o wyłączenie sędziego ze względu na uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności - nie przewidują możliwości wpływu stron postępowania na personalny skład sądu rozpoznającego ich sprawę. Jeżeli więc wniosek o wyłączenie nie został uwzględniony, brak zgody skarżącego na rozpoznanie jego sprawy przez sąd w określonym składzie nie ma znaczenia prawnego.

Z powyższych przyczyn, uznając wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego Bogusława Dautera za bezzasadny, Naczelny Sąd Administracyjny wniosek ten oddalił na podstawie art. 22 § 1 i § 2 P.p.s.a.