Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1925/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1; art. 19 ust. 1 pkt 1; art. 97 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2003 nr 128 poz 1176
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
article: art. 7 i 77; art. 107 par 3; art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant - st. spec. Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2012r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2010r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata B. S., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295, 20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) plus tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez [...] (zwanego dalej: skarżącym) decyzją z [...] sierpnia 2010 r. nr [...] Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany.

Powyższe decyzje wydane zostały w następującym stanie faktycznym:

W dniu 26 grudnia 2009 r. [...], obywatel [...] deklarujący narodowość [...], złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy.

Składając przedmiotowy wniosek skarżący oświadczył: “Przyjechałem do Polski razem z żoną i córką. Mój syn walczy przeciwko [...]. Wszystkich jego znajomych prześladują. Władze grożą, fizycznie się znęcają" oraz, że był prześladowany w kraju pochodzenia, nie brał udział w działaniach wojennych oraz był poddany przemocy psychicznej ("grozili mi, pytali, gdzie jest mój syn"). Ponadto [...] oświadczył, że nie był nigdy zatrzymany, nie było prowadzone przeciwko niemu postępowanie sądowe ani administracyjne, nie został nigdy skazany wyrokiem sądu ani nie należał do żadnych organizacji politycznych, religijnych, kulturalnych, społecznych czy etnicznych.

W trakcie przesłuchania statusowego [...] oświadczył, że nie miał problemów z otrzymaniem paszportu i swobodnym przekroczeniem granicy. Pytany o przyczyny wyjazdu z kraju pochodzenia wnioskodawca stwierdził, że wyjechał ze względu na syna, który poszedł walczyć z władzami [...], a władze miały ogłosić, iż będą represjonować rodziny osób, które walczą. Wnioskodawca nie wie nic o synu odkąd "poszedł w góry". [...] oświadczył, że nie był nigdy prześladowany, zatrzymany ani aresztowany, był poddawany przemocy fizycznej ze względu na wojnę, bo "cała ta wojna wpływała źle na moją psychikę", a w przypadku powrotu do kraju pochodzenia obawia się problemów z powodu syna.

Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania statusu uchodźcy, odmówił udzielenia ochrony uzupełniającej i postanowił o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany.

Od powyższej decyzji wnioskodawca złożył odwołanie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz udzielenie ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Po rozpoznaniu wniesionego przez skarżącego odwołania Rada do Spraw Uchodźców – zwana dalej "Radą", decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. Nr [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany.

W uzasadnieniu decyzji Rada wskazała, że utrzymując w mocy decyzję organu I instancji podziela stanowisko, że [...] nie spełnia przesłanek określonych w art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, uzasadniających nadanie statusu uchodźcy, przesłanek udzielenia ochrony uzupełniającej oraz nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany.

W szczególności Rada podkreśliła, że cudzoziemcowi może zostać nadany w Polsce status uchodźcy, jeżeli istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem go w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej i z tego powodu nie może lub nie chce korzystać z ochrony w kraju pochodzenia. Organ podkreślił, że ustawa zawiera zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy - nie obejmuje on ofiar wojen, napiętej sytuacji w kraju pochodzenia, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy.

Rada podzieliła pogląd organu I instancji, że [...] nie wykazał faktów czy okoliczności, które mogłyby uzasadniać jego obawę przed indywidualnym prześladowaniem. Zdaniem organu brak jest wiarygodnych przesłanek, by twierdzić, że władze państwowe podejmowały lub mogłyby podejmować wobec skarżącego krzywdzące działania z powodu jego rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych.

Rada stwierdziła, że w odpowiedzi na pismo Rady z dnia 17 czerwca 2010 r. o możliwości oświadczenia co do zebranych dowodów oraz materiałów oraz zgłoszonych żądań [...] przedstawił nowe informacje o represjach ze strony władz kraju pochodzenia, które spotkały wnioskodawcę i jego synów. Jednakże w ocenie Rady przedstawione oświadczenia są całkowicie niewiarygodne, gdyż przeczą wszystkim dotychczasowym zeznaniom złożonym nie tylko przez [...] ale również jego córkę [...] oraz syna [...]. Zdaniem Rady nowe okoliczności zostały wymyślone przez Cudzoziemca, by spełnić przesłanki udzielenia ochrony międzynarodowej.

Odnosząc się do zeznań złożonych przez [...] organ zauważył, że Wnioskodawca w trakcie postępowania statusowego zmienił zeznania oraz przedstawiał odmienne powody wyjazdu z kraju pochodzenia oraz okoliczności sprawy, a także jego zeznania są sprzeczne z zeznaniami jego córki oraz syna. Dlatego, zdaniem Rady do Spraw Uchodźców Cudzoziemiec nie jest w pełni wiarygodny, gdyż nie przedstawił on żadnych wiarygodnych dowodów potwierdzających znaczną część jego oświadczeń, a w świetle uregulowań zawartych w Dyrektywie Rady 2004/83/WE z dnia 29.04.2004 r. w sprawie minimalnych norm dla kwalifikacji i statusu obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako uchodźców.

Składając wniosek o nadanie statusu uchodźcy [...] stwierdził, że wyjechał ze względu na syna [...], który miał przystąpić do bojowników. W toku postępowania zaczął rozbudowywać zeznania o nowe okoliczności przeczące wcześniejszym oświadczeniom, dotyczące represji skierowanych przeciwko rodzinie, o których wcześniej nie mówił on ani nikt z jego rodziny. Ponadto jego syn [...] w czasie swojego postępowania w ogóle nie wspominał o bracie bojowniku, mimo że opuścił kraj pochodzenia w podobnym czasie. Obok tego we wniosku statusowym [...] oświadczył, że był poddany przemocy fizycznej, czego nie potwierdził w czasie przesłuchania statusowego. Dlatego Rada do Spraw Uchodźców podzieliła stanowisko organu I instancji co do braku wiarygodności Strony.

Organ dodał, że wszystkie zeznania [...] oraz członków jego rodziny (poza tymi złożonymi w piśmie z dnia 2 lipca 2010 r.) wskazują, że nikt z rodziny nie poniósł żadnych negatywnych konsekwencji związanych z rzekomym przyłączeniem się syna [...] do bojowników ani nikt tak naprawdę nie ma pewności co do tego, co aktualnie się z nim dzieje. Dlatego, nawet gdyby uznać niewiarygodną wersję związaną z przyłączeniem się syna [...] do bojowników za prawdopodobną to nie istnieją podstawy do przyjęcia, że fakt ten wiązałby się z poważnym naruszeniem praw człowieka [...], gdyż po pierwsze w [...] rodziny bojowników nie są systemowo prześladowane i obawa skarżącego jest w tym zakresie bezpodstawna, a po drugie żadne negatywne konsekwencje nie spotkały rodziny [...] dotychczas wobec czego trudno uznać, że miałyby spotkać ją w przyszłości.

Analizując sytuację [...] Rada do Spraw Uchodźców uznała, że brak jest jakichkolwiek dowodów na prześladowanie czy możliwość prześladowania Wnioskodawcy przez władze państwowe. Dlatego w opinii Rady do Spraw Uchodźców [...] nie spełnia przesłanek nadania mu statusu uchodźcy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Odnosząc się do nieudzielenia Wnioskodawcy ochrony uzupełniającej, Rada do Spraw Uchodźców podzieliła opinię organu I instancji, że nie występują realne przesłanki określone w przepisie art. 15 ustawy o ochronie .

Organ podkreślił, że [...] nie oświadczył w toku procedury statusowej, by orzeczono wobec niego karę śmierci lub groziło mu wykonanie egzekucji. Nie powołał się on również na realnie grożące mu tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie. Nigdy nie był on ścigany ani poszukiwany przez podmioty sprawujące władzę w kraju pochodzenia. [...] opuścił legalnie i bez problemu. Organ dodał, że nie ma żadnych przesłanek wskazujących na zindywidualizowane, rzeczywiste ryzyko doznania krzywdy przez Wnioskodawcę.

Rada podkreśliła, że w [...] osoby narodowości [...] nie są prześladowane ze względu na swoje pochodzenie czy religię, a problemy ludności lokalnej nie wynikają z narodowości czy wyznania, ale trudnej sytuacji w całym regionie [...].

Zdaniem organu [...] nie spełnia również przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany.

Zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy świadczy o tym, że skarżący nie spełnia żadnej z przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany.

Organ stwierdził, że sytuacja w kraju jest wprawdzie napięta, ale rzadko dotyka przeciętnego mieszkańca kraju, a tym bardziej nie istnieją żadne realne przesłanki skłaniające do twierdzenia, że może dotknąć Stronę. Brak jest zatem przesłanki rzeczywistego ryzyka wystąpienia zagrożeń opisanych w przepisie art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie.

Odnosząc się do przebiegu postępowania, Rada do Spraw Uchodźców uznała, że organ I instancji podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Nie naruszono przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy.

Rada do Spraw Uchodźców zauważyła ponadto, iż przepisy art. 37 ustawy o ochronie nakładają na wnioskodawcę obowiązek przedstawienia informacji niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego (pkt 1) oraz udostępnienia posiadanych dowodów potwierdzających okoliczności wskazane w uzasadnieniu wniosku (pkt 2). Zakłada się zatem, w ramach procedury ubiegania się o status uchodźcy, daleko idące współdziałanie wnioskodawcy w zebraniu materiału dowodowego. Rada zwróciła także uwagę, że w myśl Podręcznika "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" przygotowanego przez Biuro Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992, II wydanie wersji polskiej, Warszawa, listopad 2007), to ubiegający się o status uchodźcy powinien starać się wesprzeć swoje oświadczenia wszelkimi dostępnymi dowodami i dawać zadowalające wyjaśnienia braku dowodów. Teza ta znajduje również odzwierciedlenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 3 sierpnia 2000 r. stwierdził, że "gdy (...) ubiegający się o status uchodźcy twierdzi, iż żywi obawę przed prześladowaniem, na nim spoczywa ciężar wykazania istnienia tych obaw (...)".[...] miał przez to możliwość i obowiązek pełnego uczestniczenia w postępowaniu dowodowym.

Organ stwierdził, że [...] miał możliwość wypowiedzenia się co do wszystkich dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, gdyż wszystkie z nich były mu znane. W czasie przesłuchania statusowego organ pierwszej instancji wyraźnie pytał o to Wnioskodawcę, a po przesłuchaniu nie zostały zgromadzone żadne dodatkowe dowody czy materiały, ani zgłoszone żądania, oprócz opracowań urzędowych o sytuacji w kraju pochodzenia. W trakcie postępowania przed Radą nie przedstawił on również żadnych dowodów poza polemiką z oceną sytuacji w kraju pochodzenia dokonaną przez organ I instancji a zawartą w odwołaniu oraz wspomnianym wyżej rozbudowaniem wcześniej złożonych zeznań.

W opinii Rady do Spraw Uchodźców przedstawionej w zaskarżonej decyzji nie istnieje obiektywna uzasadniona obawa przed prześladowaniem [...] w kraju pochodzenia, nie istnieją przesłanki uzasadniające przyznanie mu ochrony uzupełniającej, ani nie spełnia on kryteriów udzielenia zgody na pobyt tolerowany.

W dniu 5 października 2010 r. [...] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2010 r. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2010 r.

Zaskarżonej decyzji Rady skarżący zarzucił :

naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 15 i art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP

istotne naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy: art. 7 kpa poprzez przekroczenie zasady prawdy obiektywnej, art. 8 poprzez zignorowanie istotnych dla postępowania okoliczności i tym samym nadwerężenia zaufania do organu administracji, art. 77 kpa poprzez naruszenie zasady oficjalności postępowania dowodowego, art. 78 kpa poprzez nieuwzględnienie wniosku dowodowego zgłoszonego przez stronę, art. 80 przez nieuwzględnienie całokształtu materiału w sprawie oraz art. 107 § 3 kpa poprzez niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione i dowodów, na których się oparł.

W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców podtrzymała swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji i wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a."), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.

W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy;

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach. Orzeka także o wydaniu decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych ustawach.

Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływu na wynik sprawy.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż oceniając - w powyższym kontekście - treść skargi wskazać trzeba, że zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem istotnym naruszeniem procedury administracyjnej było zaniechanie przez organ odwoławczy ponownego rozpatrzenia sprawy, stosownie do treści art. 15 k.p.a.

W myśl art. 13 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 128, poz. 1176 z p. zm. – dalej: ustawa) – cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju.

A contrario artykuł 19 ust. 1 pkt 1 wskazanej ustawy stanowi, iż cudzoziemcowi odmawia się nadania statusu uchodźcy, jeżeli nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia.

W tym miejscu Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 1 lit. a pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 z p. zm.) – uchodźcą jest osoba, która na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem z powodu swojej rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych, przebywa poza granicami państwa, którego jest obywatelem i nie może lub nie chce z powodu tych obaw korzystać z ochrony tego państwa.

Konwencja zawiera więc zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba – jak wskazane zostało w Podręczniku "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) – muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Należy wskazać również, że zamknięty katalog przyczyn, który zawiera Konwencja, uzasadniający nadanie statusu uchodźcy – oprócz wspomnianych ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu i biedy nie obejmuje także osób obawiających się tzw. zemsty krwi, bowiem podejmowane w jej ramach działania są działaniami o charakterze przestępczym i kryminalnym i nie są równoznaczne z prześladowaniem, o którym mówi Konwencja genewska.

Przechodząc do rozpatrzenia niniejszej sprawy należy podkreślić, że skarżący we wniosku z 26 grudnia 2009 r., o nadanie statusu uchodźcy oraz podczas przesłuchania statusowego jako przyczynę opuszczenia kraju pochodzenia wskazał fakt udziału jego syna [...] w walkach przeciwko władzom [...].

Analizując akta sprawy należy wskazać, że w dniu wydawania decyzji przez organ II instancji tj. [...] sierpnia 2010 r. do organu wpłynęły pisma złożone przez skarżącego, z których wynika, że jego syn [...] zginął w maju 2010 r. w trakcie walk partyzanckich, zaś z decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia nie wynika, że organ odwoławczy prowadząc postępowanie statutowe przeprowadził w sposób wyczerpujący i pełny stosowne postępowanie dowodowe odnośnie dowodów przedstawionych przez skarżącego w toku postępowania odwoławczego.

Organ między innymi nie ustalił związku między śmiercią syna skarżącego – [...] podczas walk partyzanckich, a ewentualnymi problemami skarżącego i jego rodziny , nie wyjaśniono też (z odpowiednim współdziałaniem skarżącego) wszystkich faktów podawanych przez skarżącego. Również przedwcześnie i pochopnie organ odwoławczy przyjął, iż "nowe okoliczności zostały wymyślone" przez skarżącego, aby spełnić przesłanki udzielenia ochrony międzynarodowej, bowiem materiał zgromadzony w aktach sprawy może wskazywać na odmienną ocenę tych faktów.

W związku z powyższym Sąd uznał, że organ II instancji przedwcześnie uznał, że zeznania składane przez skarżącego oraz przedstawione w toku postępowania odwoławczego dokumenty, bez odpowiedniej weryfikacji nowych faktów, nie mogą stanowić podstawy do dokonania na ich podstawie ustaleń wystarczających do odmowy nadania statusu uchodźcy.

W konsekwencji powyższych ustaleń należy również stwierdzić, iż w sprawie nie ustalono ponad wszelką wątpliwość, czy po powrocie do [...] skarżący zostanie zatrzymany, poddawany torturom, nieludzkiemu czy poniżającemu traktowaniu albo karaniu. Nie można również przyjąć, że organy administracji publicznej prawidłowo w tym kontekście przyjęły, że w przypadku ewentualnego zatrzymania skarżącego brak jest podstaw do założenia, że zostanie on poddany przesłuchaniu z udziałem tortur, czy ukarany bez podstawy prawnej. Nie wykazano też braku rzeczywistej obawy wystąpienia powyższych okoliczności, zatem przyjąć należy, iż w niniejszej sprawie organ przedwcześnie ustalił, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP uzasadniające udzielenie Skarżącej ochrony uzupełniającej.

Za trafne należy uznać zarzuty skargi, że decyzja została wydana – z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów art. 7 , art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. – bez należytego ustalenia stanu faktycznego sprawy i wyjaśnienia sytuacji skarżącego. Wydając decyzję organ nie odniósł się w sposób wyczerpujący do podnoszonych przez skarżącego okoliczności i dowodów przedłożonych na ich poparcie.

Stosownie do treści art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy z o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP – cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP, jeżeli jego wydalenie mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.

Tymczasem w zaskarżonej decyzji pominięto kwestię sytuacji skarżącego wynikającej z faktu, że syn skarżącego – [...] już po wyjeździe skarżącego z kraju pochodzenia zginął podczas walk partyzanckich i z tego powodu skarżący może obawiać się o swoje bezpieczeństwo.

Zdaniem Sądu okoliczności związane z tym faktem winny być szczegółowo rozważone przy podejmowaniu decyzji o wydaleniu w oparciu o przesłanki z art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, a brak dokonania tej oceny uzasadnia zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności i w konsekwencji stanowi także naruszenie art. 107 § 3 k.p.a.

W związku z powyższym Sąd stwierdził, że zarzuty skargi odnośnie wydalenia i braku zgody co do pobytu tolerowanego są zasadne.

Również należy wskazać, że co do wskazanego w skardze naruszenia przez organ art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie niektórych dowodów przedstawionych przez skarżącego, są one zasadne. W ocenie Sądu, w badanej sprawie organ odwoławczy nie odniósł się bowiem do całego zebranego materiału dowodowego, co spowodowało, że uzasadnienie zostało sporządzone z naruszeniem przepisu art. 107 § 3 k.p.a., zaś samo postępowanie było prowadzone z naruszeniem art. 77 § 1 k.p.a.

Zarówno z doktryny , jak i orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że organ drugiej instancji, który działa w granicach i na podstawie prawa w wyniku wniesienia odwołania, ma obowiązek merytorycznego rozpoznania danej sprawy administracyjnej. Organ odwoławczy jest zobligowany do tego, aby z urzędu uwzględnić zmiany stanu faktycznego i prawnego, jakie dokonały się w okresie pomiędzy wydaniem zaskarżonej decyzji w pierwszej instancji, a orzekaniem w sprawie w drugiej instancji ( np. patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 458/10, LEX nr 694466).

Postępowanie odwoławcze polega bowiem nie tylko na kontroli postępowania organu I instancji, lecz także na weryfikacji zaskarżonej decyzji pod względem jej legalności i celowości. Powinno mieć miejsce ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy niejako "od nowa", gdyż organ odwoławczy nie jest związany poczynionymi przez organ I instancji ustaleniami i dokonaną oceną dowodów (patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2006 r., sygn. akt V SA/Wa 2473/05, LEX nr 196286).

W konsekwencji obowiązywania zasady dwuinstancyjności ustalenia faktyczne ma dokonywać zarówno organ instancji jak i organ odwoławczy. Do jej zachowania nie wystarczy bowiem wydanie w sprawie dwóch rozstrzygnięć organów administracji publicznej różnych stopni. Organ odwoławczy rozstrzyga sprawę merytorycznie, a zatem ma prawo i obowiązek prowadzić własne postępowanie dowodowe w trybie art. 136 k.p.a.

Sąd stwierdził zatem, że wymienione uchybienia są istotne i mogły wpływać na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy istnieje konieczność ustalenia powtórnie stanu faktycznego sprawy z zachowaniem zasad postępowania administracyjnego i opisanych wyżej wskazań Sądu.

Z powyższych powodów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.