Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA 3562/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędziowie NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Asesor Tomasz Wykowski /spr / Protokolant Iwona Kędzior po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2004r. sprawy ze skargi S. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2002r. Nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz S. U. kwotę 310 zł. (trzysta dziesięć), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lipca 2002 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] kwietnia 2002 r. nr [...] w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego miasta P. Opłatę tę ustalono w związku ze zbyciem przez S. U. - skarżącego w niniejszej sprawie działki gruntu o nr ewid. [...] o powierzchni 21 m kw., położonej w P. przy ulicy [...]. W dniu sprzedaży wskazana wyżej działka była ujawniona w księdze wieczystej KW [...] [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...] [...] Wydział Ksiąg Wieczystych. Zbycie nieruchomości nastąpiło na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] sierpnia 2001 r., zawartej w formie aktu notarialnego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze przyjęło, iż w następstwie wejścia w życie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego dla miasta P., zatwierdzonego Uchwałą Rady Miejskiej w P. z dnia [...] kwietnia 1998 r. Nr [...] (opubl. w Dz.U. Woj., [...] Nr [...], poz.[...] z dnia [...] lipca 1998 r.) wzrosła wartość działki skarżącego. Przed zatwierdzeniem nowego planu zagospodarowania przestrzennego działka skarżącego znajdowała się w obszarze urbanistycznym przeznaczonym pod uprawny rolne, stanowiące rezerwę dla zabudowy wielorodzinnej i usług a po zatwierdzeniu nowego planu teren ten został przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową i usługową (symbol [...]). Wartość nieruchomości przed uchwaleniem planu, zgodnie z operatem szacunkowym wynosiła 2 126,67 zł a po uchwaleniu, zgodnie z nowym przeznaczeniem 3 131, 52 zł. W związku z powyższym jednorazowa opłata z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, stanowiąca 20% różnicy powyższych wartości ustalona została na kwotę 201,00 zł.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego odnośnie bezpodstawnego zaniechania przez organ I instancji pomniejszenia naliczonej opłaty o wartość poczynionych przez skarżącego nakładów SKO stwierdziło, iż sprzeciwia się temu charakter prawny tych nakładów (opłaty partycypacyjne i adiacenckie), różny od charakteru prawnego opłaty, o której mowa w art.36 ust.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz.139 z późn.zm.). W ocenie SKO organ I instancji nie naruszył terminu wskazanego w art.36 ust.9 ustawy albowiem w niespełna trzy miesiące od dnia przesłania wypisu z aktu notarialnego, zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2001 r. poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania z urzędu w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości działki nr ew. [...] i [...] w związku z uchyleniem planu miejscowego.

W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił naruszenie przez SKO przepisu art.36 ust.5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, polegające na tym, iż organ odwoławczy za dopuszczalne i uzasadnione uznał zaniechanie ustalenia wartości nakładów, jakie zostały dokonane na nieruchomości skarżącego w okresie pomiędzy zmianą planu zagospodarowania przestrzennego a dniem zbycia nieruchomości. Skarżący podkreślił, iż powyższe stanowisko Samorządowe Kolegium Odwoławcze zajęło, nie kwestionując samego faktu dokonania tych nakładów. Zdaniem skarżącego SKO naruszyło także art.36 ust.9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym albowiem przyjęło, iż przewidziany w tym przepisie wymóg bezzwłocznego działania został zachowany przez samo wszczęcie przez organ I instancji postępowania w sprawie ustalenia opłaty a nie, że przepis te zobowiązywał organ do niezwłocznego ustalenia opłaty. W ocenie skarżącego działaniu organu I instancji towarzyszyła nieuzasadniona zwłoka.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna.

Stosownie do art.36 ust.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn.zm.) jeżeli wartość nieruchomości wzrosła w związku z uchwaleniem lub zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę, określoną, w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości, w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30% wzrostu wartości nieruchomości.

SKO a wcześniej organ I instancji uznały, iż w wyniku wejścia w życie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego dla miasta P., zatwierdzonego Uchwałą Rady Miejskiej w P. z dnia [...] kwietnia 1998 r. Nr [...], (opubl. w Dz.U. Woj., [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...] lipca 1998 r,) przeznaczenie nieruchomości skarżącego uległo zmianie z rolnego na mieszkaniowe.

W ocenie Sądu wniosek taki jest nietrafny.

Bezspornym jest, iż w dniu [...] sierpnia 2001 r., tj. w dniu zbycia nieruchomości przez skarżącego działka [...] znajdowała się na terenie oznaczonym w nowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem [...],[...],[...]. Funkcję tego terenu określa §[...] planu, stosownie do treści którego "ustala się jako podstawowe przeznaczenie terenów: a) mieszkalnictwo o wszelkich formach wraz z usługami towarzyszącymi, b) usługi publiczne i komercyjne o charakterze ponadlokalnym, zwłaszcza w rejonie ulicy [...], w zakresie: handlu, administracji, rzemiosła, gastronomii". Z akt sprawy wynika jednakże, iż uzyskanie przez nieruchomość skarżącego charakteru działki przeznaczonej pod zabudowę mieszkaniowo - usługową nie nastąpiło dopiero na skutek wejścia w życie nowego planu zagospodarowania przestrzennego. Pod rządami poprzednio obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego miasta P., zatwierdzonego Uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy P. Nr [...] z dnia [...] marca 1985 r. (Dz.Urz.[...] Nr [...]poz.[...]z 1985 r.), nieruchomość skarżącego znajdowała się bowiem w obszarze urbanistycznym przeznaczonym pod uprawy rolne, niemniej obszar ten stanowił rezerwę dla zabudowy wielorodzinnej i usług po 1995 r. (teren oznaczony symbolem [...] — " Tereny upraw rolnych stanowiące rezerwę dla zabudowy wielorodzinnej i usług po r. 1995. Niezbędna stwierdzona przez władze rolne zabudowa dla rolników mieszkalna i czasowa gospodarcza winny być realizowane jedynie wzdłuż istn. ulic. Należy maksymalnie ograniczyć dokonywanie podziałów terenów. " W związku z tym organy orzekające w sprawie winny były rozważyć, czego z naruszeniem art.77§l i 107§3 k.p.a. nie uczyniły, czy istotnie w wyniku uchwalenia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego miasta P., doszło do zmiany przeznaczenia terenu, na którym położona jest działka nr [...], a co za tym idzie, czy wzrosła jej wartość.

Ponadto rację należy przyznać skarżącemu, iż nie uznając za konieczne ustalenia wartości nakładów, jakich skarżący dokonał na nieruchomość w okresie pomiędzy uchwaleniem nowego planu zagospodarowania przestrzennego a dniem zbycia nieruchomości, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchybiło wymogom art.36 ust.5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Organ wyraził przy tym pogląd, iż skarżącemu nie przysługuje uprawnienie do ubiegania się o pomniejszenie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, na zasadzie art.36 ust.6, o wartość opłat adiacenckich i partycypacyjnych, z uwagi na trudności z ustaleniem ich wysokości. Wskazana trudność nie może stanowić podstawy odmowy uwzględnienia poniesionych nakładów. Obowiązkiem organu, wynikającym z art.7 i 77§1 k.p.a. jest wszechstronne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. W kwestii poniesionych nakładów organy obu instancji zaniechały przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania, czym naruszyły powołane przepisy.

Jednocześnie mając na uwadze brzmienie art.36 ust.9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, stosownie do którego "Wójt, burmistrz albo prezydent miasta ustala opłatę, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 3, bezzwłocznie po otrzymaniu wypisu z aktu notarialnego, o którym mowa w ust.8. " , należy uznać, iż wszczęcie przez Burmistrza Gminy P. z urzędu postępowania w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości dopiero w dniu [...] listopada 2001 r. a zatem blisko trzy miesiące po otrzymaniu odpisu aktu notarialnego — sprzedaży nieruchomości było działaniem dotkniętym zwłoką. Jednakże uchybienie terminowi określonemu w powołanym przepisie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, a w szczególności nie wyłączało dopuszczalności ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c, art.152 oraz art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), orzekł jak w sentencji.