Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1240/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art.247,24,26,89,256,246,
journal: Dz.U. 2020 poz 286
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska(spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 listopada 2020 r. sprawy ze skargi "B." Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2020 r. nr Sp. [...] w przedmiocie unieważnienia patentu na wynalazek oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2019 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął sprzeciw złożony przez A. sp. z o.o., sp.k. z siedzibą w P., wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] maja 2018 r., opublikowanej w dniu [...] listopada 2018r. w Wiadomościach Urzędu Patentowego (dalej WUP) nr [...], o udzieleniu patentu nr [...] na wynalazek pt.: "Złącze śrubowe, [...]" na rzecz B sp. z o.o. z siedzibą w K., z pierwszeństwem od dnia 4 lipca 2016 r.

Wobec uznania przez uprawnionego sprzeciwu za bezzasadny, na podstawie art. 247 ust. 2 p.w.p., sprawa unieważnienia przedmiotowego patentu została przekazana do rozstrzygnięcia w postępowaniu spornym.

Jako podstawę swojego żądania wnoszący sprzeciw podał przepisy art. 28, art. 27 w związku z art. 24, art. 26 oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej podnosząc, że udzielenie spornego patentu nastąpiło z naruszeniem ww. przepisów ustawy p.w.p., gdyż przedmiotowe rozwiązanie nie powinno być uznane za wynalazek, jego wykorzystanie nie przyniesie rezultatu spodziewanego przez zgłaszającego, oraz nie nadaje się do stosowania, gdyż zamierzonego celu nie można osiągnąć bez dodatkowej inwencji twórczej, a ponadto w dniu jego zgłoszenia do ochrony przedmiotowe rozwiązanie nie posiadało cechy poziomu wynalazczego.

Na dowód braku poziomu wynalazczego spornego wynalazku wnoszący sprzeciw przedłożył przy sprzeciwie następujące materiały dowodowe:

- materiały dydaktyczne dla studentów [...] z 2007r.;

- amerykański opis zgłoszenia patentowego [...] wraz z tłumaczeniem;

- opis patentowy [...];

- chiński opis patentowy [...] wraz z tłumaczeniem.

Uprawniony w odpowiedzi na sprzeciw podniósł, że opis zgłoszenia patentowego [...] oraz chiński opis patentowy [...] nie dotyczą przedmiotu spornego wynalazku określonego kompletem cech niezamiennych zastrzeżenia 1 spornego patentu. W szczególności, chiński opis patentowy [...] dotyczy sposobu wytwarzania gwoździ murarskich oraz gwoździ do gwoździarki, a opis zgłoszenia patentowego [...] dotyczy elementu mocującego, zwłaszcza śruby, oraz sposobu jego wytwarzania. Uprawniony dokonał analizy cech nieznamiennych i znamiennych zastrzeżenia 1 spornego patentu wykazując, że co prawda wszystkie cechy nieznamienne są znane z opisu patentowego [...] lub z ogólnego stosowania (to, że stosowany gwóźdź jest stalowy), to cechy znamienne nie wynikają z przeciwstawionych materiałów. Zdaniem uprawnionego, te cechy znamienne określają "nową strukturę twardości trzpienia gwoździa" dającą nieoczekiwany efekt w postaci "możliwości utrącenia gwoździa blokującego od strony jego główki w określonym miejscu, przez co uzyskano prawidłowy i bezproblemowy montaż gwoździa blokującego bez jego zaginania i krzywienia oraz skracanie tego gwoździa blokującego na odpowiednią długość poprzez uderzenie młotkiem".

Na rozprawie w dniu [...] stycznia 2020 r. strony podtrzymały swoje stanowiska. Kolegium Orzekające oddaliło wnioski uprawnionego o odtworzenie dwóch filmów oraz przeprowadzenie oględzin wytworu w postaci gwoździa. Jeden z filmów miał dotyczyć przedstawienia efektu w postaci skrócenia długości gwoździa, a drugi pokazania możliwości efektu zabezpieczenia spornego złącza.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2020r. nr [...] Urząd Patentowy RP działający w trybie postępowania spornego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] stycznia 2020r. sprawy o unieważnienie patentu pt.: "Złącze śrubowe, [...]"

nr [...] udzielonego na rzecz B. sp. z o.o. z siedzibą

w K., wszczętej na skutek sprzeciwu uznanego za bezzasadny wniesionego przez A. sp. z o.o., sp.k. z siedzibą w P., na podstawie

art. 26 w związku z art. 24 oraz art. 246 ust. 1 i art. 247 ust.2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1410 ze zm.) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., unieważnił patent na wynalazek pt.: "Złącze śrubowe, [...]" nr [...] oraz orzekł o kosztach postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zakres ochrony przedmiotowego patentu określono w zastrzeżeniu patentowym niezależnym w sposób następujący:

"1. Złącze śrubowe, zwłaszcza do słupów napowietrznych linii energetycznych, zabezpieczone przed rozłączeniem, zawierające śrubę, nakrętkę i gwóźdź blokujący, przy czym śruba ma rowek co najmniej na części długości swej powierzchni gwintowej, znamienne tym, że wprowadzony do rowka (4) śruby (2) swym trzpieniem (8) i blokujący ruch obrotowy nakrętki (3) stalowy gwóźdź blokujący (7) posiada co najmniej na części długości tego trzpienia (8) w jego obwodowym obszarze przypowierzchniowym (11) większą twardość w stosunku do twardości rdzenia (12) tego trzpienia (8) w części rdzenia (12) położonej pod tym obszarem przypowierzchniowym (11), korzystnie co najmniej o 10%."

W rozpatrywanej sprawie Kolegium Orzekające uznało za zasadny zarzut udzielenia spornego patentu z naruszeniem art. 26 ustawy Prawo własności przemysłowej, tj. zarzut braku poziomu wynalazczego spornego wynalazku.

Organ wskazał, że rozwiązanie według wynalazku, zawarte w zastrzeżeniu niezależnym, opracowano, zgodnie z treścią spornego opisu patentowego, dla uniknięcia niedogodności polegających na tym, zgodnie z treścią opisu spornego patentu [...], że kołek blokujący-gwóźdź stalowy, który ma zastosowanie

w znanych rozwiązaniach, bardzo często ulega zaginaniu podczas wbijania,

a ponadto trudności podczas montażu złącza śrubowego sprawia również obcięcie gwoździa stalowego na odpowiednią długość. Bezsporne jest przy tym, że wszystkie cechy nieznamienne spornego rozwiązania zastrzegane w ww. zastrzeżeniu niezależnym są powszechnie znane, w szczególności z opisu patentowego [...].

Tak więc, jak wskazał organ, cel rozwiązania, zgodnie z treścią części znamiennej zastrz. 1, osiągnięto dzięki temu, że stalowy gwóźdź blokujący posiada co najmniej na części długości tego trzpienia w jego obwodowym obszarze przypowierzchniowym większą twardość w stosunku do twardości rdzenia tego trzpienia w części rdzenia położonej pod tym obszarem przypowierzchniowym, korzystnie co najmniej o 10%.

Organ wskazał jednocześnie, że amerykański opis zgłoszenia patentowego [...], opublikowany 12 sierpnia 2004 r., a więc na długo przed datą pierwszeństwa spornego patentu (dnia 4 lipca 2016 r.) opisuje element mocujący wykonany ze stali i utwardzony co najmniej na części długości, przy czym ten element mocujący może stanowić gwóźdź lub śruba ustalająca, który posiada co najmniej na części długości w jego obwodowym obszarze przypowierzchniowym większą twardość w stosunku do twardości rdzenia tego trzpienia w części rdzenia położonej pod tym obszarem przypowierzchniowym, przy czym w części utwardzonej twardość powierzchniowa wynosi 750-950 HV, a więc przekracza ona o ponad 10% twardość rdzenia wynoszącą 350 do 650 HV.

Zdaniem organu rozwiązanie według wynalazku wynika więc w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny jako proste zastąpienie w rozwiązaniu znanym z opisu patentowego [...] zastosowanego w nim środka technicznego (w postaci wykonanego standardowo jako surowy lub ulepszany cieplnie kołek blokujący-gwóźdź stalowy), jego ekwiwalentem w postaci takiego samego elementu wykonanego jako element mocujący według ww. amerykańskiego opisu zgłoszenia patentowego [...].

Odnośnie twierdzenia uprawnionego, że sporny wynalazek rozwiązuje problem łatwego obcięcia gwoździa stalowego na odpowiednią długość, np. przez uderzenie młotkiem można dodać, że niezależnie od tego, iż sam sporny opis patentowy nie ujawnia obróbki cieplnej, która zapewnia również łatwe obcięcie gwoździa stalowego na odpowiednią długość, np. przez uderzenie młotkiem, organ wskazał, że taka obróbka cieplna zapewniająca wysoką wytrzymałość przy małej odporności na pękanie jest powszechnie znana, np. z materiałów dydaktycznych dla studentów [...] z 2007 roku, a więc powinna być znana znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny.

W świetle powyższego organ nie zgodził się z twierdzeniem uprawnionego zawartym w odpowiedzi na sprzeciw str. 5 pierwszy akapit, że opis zgłoszenia patentowego [...] nie dotyczy przedmiotu spornego wynalazku. Istotą spornego wynalazku jest bowiem, zgodnie z treścią części znamiennej zastrz.1, zastąpienie w znanym z opisu patentowego [...] złączu śrubowym, zwłaszcza do słupów napowietrznych linii energetycznych, zabezpieczonym przed rozłączeniem, zastosowanego w nim elementu unieruchamiającego wobec obrotu, tj. mocującego w nieruchomym położeniu, takim samym elementem mocującym co najmniej częściowo utwardzonym powierzchniowo. Istotą przeciwstawionego zgłoszenia patentowego [...] jest ogólnie element mocujący utwardzony częściowo, dowolnego przeznaczenia, a więc także z możliwym przeznaczeniem do przedmiotowego złącza śrubowego.

Ponadto, organ nie zgodził się z twierdzeniem uprawnionego zawartym

w odpowiedzi na sprzeciw str. 5 drugi akapit, że cechy znamienne, zawarte w części znamiennej zastrz. 1, określają "nową strukturę twardości trzpienia gwoździa" dającą nieoczekiwany efekt w postaci "możliwości utrącenia gwoździa blokującego od strony jego główki w określonym miejscu, przez co uzyskano prawidłowy i bezproblemowy montaż gwoździa blokującego bez jego zaginania i krzywienia oraz skracanie tego gwoździa blokującego na odpowiednią długość poprzez uderzenie młotkiem".

Cechy znamienne, zawarte w części znamiennej zastrz. 1 spornego patentu, to "wprowadzony do rowka (4) śruby (2) swym trzpieniem (8) i blokujący ruch obrotowy nakrętki (3) stalowy gwóźdź blokujący (7) posiada co najmniej na części długości tego trzpienia (8) w jego obwodowym obszarze przypowierzchniowym (11) większą twardość w stosunku do twardości rdzenia (12) tego trzpienia (8) w części rdzenia (12) położonej pod tym obszarem przypowierzchniowym (11), korzystnie co najmniej o 10%." Cechy te bowiem, niezależnie od tego że wynikają w sposób oczywisty ze stanu techniki, nie określają bezpośrednio żadnej "nowej struktury twardości trzpienia gwoździa", tak więc nie mogą one określać żadnego nieoczekiwanego efektu, przy czym sporny opis patentowy nie zawiera żadnego opisu ujawniającego cechy takiej struktury. Na stronie 4 tego opisu, na początku akapitu 2, stwierdzono jedynie, że "dzięki zastosowaniu odpowiedniej obróbki cieplno-chemicznej uzyskano prawidłowy i bezproblemowy montaż gwoździa blokującego".

Wobec faktu, że brak poziomu wynalazczego w świetle wyżej wskazanych materiałów jest wystarczającą, samodzielną przesłanką do unieważnienia spornego patentu, Kolegium uznało za niecelowe rozpatrywanie innych przeciwstawień powołanych w ramach tego zarzutu, jak również pozostałych zarzutów wskazanych przez wnoszącego sprzeciw, bowiem uwzględnienie zarzutu z art. 26 p.w.p. na podstawie omówionych dokumentów pozwala na załatwienie sprawy w całości.

Ponadto na rozprawie na rozprawie w dniu [...] stycznia 2020 r. Kolegium Orzekające oddaliło wnioski uprawnionego o odtworzenie dwóch filmów oraz przeprowadzenie oględzin wytworu w postaci gwoździa. W tym zakresie Kolegium uznało, że skoro, jeden z filmów miał dotyczyć przedstawienia efektu w postaci skrócenia długości gwoździa, a drugi pokazania możliwości efektu zabezpieczenia spornego złącza, to nie dotyczyły one bezpośrednio cech zastrzeganych w zastrz. 1 spornego patentu. Tak więc filmy te były bezprzedmiotowe dla oceny zdolności patentowej spornego wynalazku w świetle przeciwstawionych materiałów podobnie jak przeprowadzenie oględzin wytworu w postaci gwoździa. Na marginesie należy zauważyć, że ocena zdolności patentowej spornego wynalazku w świetle przeciwstawionych materiałów jest prowadzona w stosunku do wynalazku przedstawionego w opisie patentowym, a nie w stosunku do wytwarzanego według niego produktu.

Pismem z dnia 29 maja 2020r. B Sp. z o. o. z siedzibą

w K., wniosła skargę do WSA w Warszawie zarzucając:

1. naruszenie następujących przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

a. art. 7, 77 § 1 oraz 107 § 3 kpa poprzez brak dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy oraz brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o błędne ustalenia faktyczne, w zakresie w jakim Urząd Patentowy:

- nie rozpoznał dowodów przedstawionych na okoliczność występowania poziomu wynalazczego wynalazku, a mianowicie występowania wskazanego w opisie patentowym szczególnego efektu technicznego, który mógł stanowić zaskoczenie dla znawcy w dziedzinie techniki;

- dokonał pobieżnej oceny poziomu wynalazczego, nie w pełni odnosząc się do cech technicznych stanowiących istotę spornego wynalazku w kontekście problemu technicznego, odpowiedzią na który było oceniane rozwiązanie, co skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi odnośnie poziomu wynalazczego;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:

a. art. 26 pwp poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że dla wykazania braku poziomu wynalazczego, wystarczające jest połączenie cech technicznych znanych w dacie, według której określa się pierwszeństwo wynalazku, gdy w istocie koniecznym jest jeszcze wykazanie, że znawca został, pouczony

w przeciwstawionych dokumentach, o tym, że zestawienie danych cech technicznych mogłoby przynieść założony efekt techniczny, co w efekcie skutkowało niewłaściwą oceną tej przesłanki.

Wobec powyższych zarzutów skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przyznanie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skarżąca rozwinęła podniesione zarzuty podnosząc,

że w przedmiotowej sprawie organ przeprowadził ocenę poziomu wynalazczego

w sposób nieprawidłowy. W szczególności organ nie zastosował podejścia problem

i jego rozwiązanie, wybiórczo odniósł się w uzasadnieniu do przedłożonego przez strony materiału dowodowego, a także nie wykazał czy rozwiązanie będące przedmiotem spornego wynalazku, wynika dla znawcy w sposób oczywisty ze stanu techniki.

Ustalenia czy wynalazek spełnia kryterium nieoczywistości dokonuje się na tle najbliższego stanu techniki rozumianego jako jednej lub kilku publikacji, na tle których specjalista najłatwiej doszedłby do wynalazku. Powyższe wskazuje na to, że Urząd nie uwzględnił elementarnej zasady, stosowanej w procesie badań wynalazków, zgodnie z którą ocena nieoczywistości nie sprowadza się do tego, czy specjalista mógł wykonać przedmiot badanego wynalazku, lecz czy zrobiłby to spodziewając się rozwiązać problem techniczny. Często możliwe jest wykazanie, po opracowaniu wynalazku, iż specjalista mógł dojść do wynalazku poprzez połączenie oddzielnych fragmentów uprzedniego stanu techniki. Tego rodzaju rozważania nie mogą być jednak brane pod uwagę, gdyż wynikają one z analizy ex post facto.

Urząd w prawdzie prawidłowo ustalił najbliższy stan techniki, którym jest rozwiązanie znane z dokumentu [...] jednak dokonał oceny poziomu wynalazczego w sposób pobieżny oraz nie zastosował się do metodyki "problem

i jego rozwiązanie" i w konsekwencji organ nie wykazał, że znawca został pouczony (znalazł zachętę) o tym, że połączenie danych cech znanych ze stanu techniki mogłoby dać nieoczekiwany efekt jakim jest możliwość urwania łba gwoździa za pomocą lekkiego uderzenia młotkiem.

W dokumencie [...], przeciwstawionym w sprawie spornej [...], wskazano, że problemem technicznym rozwiązywanym przez opisany tam wynalazek jest zapewnienie elementu mocującego, o utwardzonej końcówce funkcyjnej, zwłaszcza śruby zawierającej strefę formowania gwintu i ewentualnie strefę kształtowania otworu, innymi słowy uzyskania elementu mocującego, który między innymi pozwalałby na jego wbicie (wkręcenie) w twardy materiał. W dokumencie tym nie mam mowy o częściowym (powierzchniowym) utwardzeniu płaszcza gwoździa w celu uzyskania nowego nieoczywistego efektu polegającego na możliwym urwaniu łba gwoździa za pomocą lekkiego uderzenia młotkiem. Rozwiązanie znane z dokumentu, dotyczyło innego problemu technicznego. Organ wprawdzie prawidłowo zidentyfikował problem techniczny odpowiedzią, na który jest sporny wynalazek, wskazując, że polega on na tym, że "gwóźdź stalowy bardzo często ulega zaginaniu podczas wbijania, a ponadto trudność podczas montażu złącza śrubowego sprawia również obcięcie gwoździa stalowego na odpowiednia długość", jednak, prowadząc ocenę, nie wykazał, że znawca w celu rozwiązania tego, problemu zastosowałby, gwóźdź blokujący posiadający co najmniej na części długości tego trzpienia w jego obwodowym obszarze przypowierzchniowym większą twardość w stosunku do twardości rdzenia tego trzpienia w części rdzenia położonej pod tym obszarem przypowierzchniowym, korzystnie o co najmniej 10 %. O tym, że problem techniczny zostałby rozwiązany przez tego typu gwóźdź, nawet przy założeniu, że jest on znany np. z opisu zgłoszeniowego [...], znawca dowiedziałby się dopiero z opisu spornego wynalazku [...]. Jak już wcześniej wskazano, tego rodzaju rozważania nie mogą być brane pod uwagę, ponieważ wynikają z analizy ex post facto. Dlatego przeprowadzona przez organ ocena ma charakter oceny ex post factum. Urząd jedynie stwierdził, że rozwiązanie według spornego patentu jest oczywiste, jednak, tego nie wykazał, w szczególności w uzasadnieniu nie zostało udowodnione, że znawca wiedziałby o tym, że dla rozwiązania przedstawionego mu problemu technicznego przydatne byłoby zastosowanie elementu mocującego znanego z publikacji [...].

Skarżący wskazał, że organ w postępowaniu odrzucił wnioski dowodowe uprawnionego skarżącej), przedstawione na okoliczność występowania szczególnego efektu technicznego oraz poprawy efektywności uznając, że "nie dotyczą one cech zastrzeganych w zastrz. 1", podczas gdy ten efekt techniczny oraz podniesienie efektywności są zapewnione właśnie przez cechy techniczne

z zastrzeżenia 1.

Również z przywołanych w uzasadnieniu materiałów dydaktycznych dla studentów [...], znawca nie został pouczony o przydatności zastosowania, gwoździa blokującego posiadającego co najmniej na części długości swojego trzpienia w jego obwodowym obszarze przypowierzchniowym większą twardość w stosunku do twardości rdzenia tego trzpienia w części rdzenia położonej pod tym obszarem przypowierzchniowym, korzystnie co najmniej o 10%, dla rozwiązania problemu technicznego łatwego obcięcia gwoździa stalowego na odpowiednią długość np. przez uderzenie młotkiem, w złączu śrubowym, zwłaszcza do słupów napowietrznych linii energetycznych. W materiałach wskazano metody obróbki cieplnej, wpływająca na wytrzymałość czy odporność na pękanie, jednak nie zawierają one wskazówek, które mogłyby naprowadzić znawcę na rozwiązanie problemu technicznego. Co więcej w uzasadnieniu przywołanej już wcześniej decyzji dotyczącej tego samego spornego wynalazku ([...]) Organ stwierdził, że ustaleń dotyczących poziomu wynalazczego spornego wynalazku, "nie może zmienić fakt, iż utwardzanie metalu czy to termiczne czy chemiczne jest znane w obróbce metali od co najmniej kilkudziesięciu lat. Powołane przez wnoszącego sprzeciw literatura techniczna jakkolwiek może opisywać zasady utwardzania termicznego czy chemicznego metali, nie wskazuje jednak rozwiązania chronionego spornym patentem (...) fakt wykorzystania technologii utwardzania powierzchniowego czy to termicznego czy chemicznego, nie determinuje znajomości konkretnego rozwiązania mechanicznego, które dzięki utwardzeniu powierzchniowemu osiąga nieoczekiwany efekt polegający na możliwości skutecznego urwania tego gwoździa poprzez uderzenie młotkiem".

W przedmiotowej sprawie Organ prawidłowo ustalił najbliższy stan techniki oraz wskazał obiektywny problem techniczny, odpowiedzią na który jest wynalazek, jednak w sposób pobieżny przeprowadził samą ocenę, w szczególności nie zbadał, czy z rozpatrywanego stanu techniki znawca uzyskałby wiedzę o tym, że środki techniczne wskazane w zastrzeżeniu 1 pozwoliłyby mu na rozwiązanie postawionego przed nim problemu technicznego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019 poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym

w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym

i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2019 poz. 2325, dalej jako "p.p.s.a.").

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie

Przedmiotem skargi jest decyzja Urzędu Patentowego RP, który działając

w trybie postępowania spornego unieważnił patent pt.: "Złącze śrubowe, [...]"

nr [...] udzielony na rzecz B. sp. z o.o. z siedzibą

w K..

Stosownie do przepisów art. 246 ust.1 i art.247 ust.2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1410 ze zm., dalej jako "p.w.p.") każdy może wnieść umotywowany sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu patentu, a jeżeli uprawniony w odpowiedzi na sprzeciw podniesie zarzut, że sprzeciw ten jest bezzasadny to sprawa zostaje przekazana do rozstrzygnięcia w postępowaniu spornym.

Zgodnie z przepisem art. 246 ust.2 p.w.p. podstawę sprzeciwu stanowią okoliczności, które uzasadniają unieważnienie patentu.

Jako podstawę swojego sprzeciwu uczestnik postępowania wskazał przepisy art. 28, art. 27 w związku z art. 24, art. 26 oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 p.w.p. podnosząc, że udzielenie spornego patentu nastąpiło z naruszeniem ww. przepisów ustawy p.w.p., gdyż przedmiotowe rozwiązanie nie powinno być uznane za wynalazek, jego wykorzystanie nie przyniesie rezultatu spodziewanego przez zgłaszającego, oraz nie nadaje się do stosowania, gdyż zamierzonego celu nie można osiągnąć bez dodatkowej inwencji twórczej, a ponadto w dniu jego zgłoszenia do ochrony przedmiotowe rozwiązanie nie posiadało cechy poziomu wynalazczego.

Zdaniem sądu należy zgodzić się z oceną organu dokonaną w zakresie zaistnienia w sprawie podstawy do unieważnienia patentu na sporny wynalazek,

w oparciu o przepis art. 26 p.w.p. zgodnie z którym, wynalazek uważa się za posiadający poziom wynalazczy, jeżeli wynalazek ten nie wynika dla znawcy,

w sposób oczywisty, ze stanu techniki. Za uzasadniony zatem należało uznać zarzut braku poziomu wynalazczego spornego wynalazku.

Jak zauważył organ przy merytorycznej ocenie nieoczywistości rozwiązania konieczne jest uwzględnienie w zasadzie całego stanu techniki. Rozwiązanie uważa się za oczywiste, gdy w świetle stanu techniki ujawnionego w jednym lub łącznie

w kilku rozwiązaniach wynika ono w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny. W szczególności za rozwiązania oczywiste uważa się rutynowe dostosowanie znanego rozwiązania do danych warunków, proste wykorzystanie znanej zasady dla osiągnięcia oczywistego w świetle tej zasady celu, proste zastąpienie znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami lub proste skojarzenie kilku znanych rozwiązań.

Na dowód braku poziomu wynalazczego spornego wynalazku wnoszący sprzeciw przedłożył przy sprzeciwie następujące materiały dowodowe:

- materiały dydaktyczne dla studentów [...] z 2007r.;

- amerykański opis zgłoszenia patentowego [...] wraz z tłumaczeniem;

- opis patentowy [...];

- chiński opis patentowy [...] wraz z tłumaczeniem.

W ocenie sądu, wbrew zarzutom skargi, Urząd Patentowy prawidłowo dokonał oceny nieoczywistości spornego wynalazku metodą problem-rozwiązanie, polegającej na zidentyfikowaniu najbliższego stanu techniki, sformułowania problemu technicznego, poprzez określenie cech zastrzeganego wynalazku, które nie występują w najbliższym stanie techniki oraz ustaleniu pozwalającym na uzyskanie odpowiedzi na pytanie, czy specjalista znający najbliższy stan techniki przy rozpatrywaniu problemu technicznego zastosowanego wynalazku miałby możliwość, bez dokonań twórczych, w sposób rutynowy dojść do zastrzeganego rozwiązania.

Celem oceny postępu technicznego wnoszonego przez wynalazek (lub braku tego postępu) formułuje się problem techniczny przez określenie tych cech wynalazku, które nie występują w najbliższym stanie techniki, co w konsekwencji winno dać odpowiedź na pytanie, czy specjalista lub znawca z dziedziny, znający najbliższy stan techniki, przy rozwiązywaniu problemu technicznego zastosowanego w wynalazku, mógłby w sposób zawodowo-rutynowy, dojść do zastrzeżonego rozwiązania.

Dokonując oceny poziomu wynalazczego spornego wynalazku Urząd przeprowadził wszystkie wymienione w skardze etapy takiej oceny. W pierwszej kolejności organ znalazł najbliższy stan techniki, wskazując w zaskarżonej decyzji, że amerykański opis zgłoszenia patentowego [...], opublikowany 12 sierpnia 2004 r., a zatem przed datą pierwszeństwa spornego patentu (dnia 4 lipca 2016 r.) opisuje element mocujący wykonany ze stali i utwardzony co najmniej na części długości, przy czym ten element mocujący może stanowić gwóźdź lub śruba ustalająca, który posiada co najmniej na części długości w jego obwodowym obszarze przypowierzchniowym większą twardość w stosunku do twardości rdzenia tego trzpienia w części rdzenia położonej pod tym obszarem przypowierzchniowym, przy czym w części utwardzonej twardość powierzchniowa wynosi 750-950 HV, a więc przekracza ona o ponad 10% twardość rdzenia wynoszącą 350 do 650 HV . Tak Urząd Patentowy wskazał, że amerykański opis zgłoszenia patentowego [...] jako ujawniający wszystkie cechy znamienne zastrzeżenia 1 spornego patentu stanowi najbliższy stan techniki dla spornego rozwiązania.

Następnie organ określił problem do rozwiązania wskazując, że rozwiązanie według wynalazku, zawarte w zastrzeżeniu niezależnym, opracowano, zgodnie z treścią spornego opisu patentowego, dla uniknięcia niedogodności polegających na tym, zgodnie z treścią opisu spornego patentu [...], że kołek blokujący-gwóźdź stalowy, który ma zastosowanie w znanych rozwiązaniach, bardzo często ulega zaginaniu podczas wbijania, a ponadto trudności podczas montażu złącza śrubowego sprawia również obcięcie gwoździa stalowego na odpowiednią długość.

Organ stwierdził, że specjalista znający najbliższy stan techniki miałby możliwość bez wkładu myśli twórczej dojść do zastrzeganego rozwiązania.

W zaskarżonej decyzji wyjaśniono bowiem, że rozwiązanie według wynalazku wynika w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny jako proste zastąpienie w rozwiązaniu znanym z opisu patentowego [...] zastosowanego w nim środka technicznego (w postaci wykonanego standardowo jako surowy lub ulepszany cieplnie kołek blokujący-gwóźdź stalowy), jego ekwiwalentem w postaci takiego samego elementu wykonanego jako element mocujący według ww. amerykańskiego opisu zgłoszenia patentowego [...].

Jednocześnie wbrew twierdzeniu skarżącego cechy znamienne, zawarte w części znamiennej zastrz. 1, nie określają "nowej struktury twardości trzpienia gwoździa". Cechy znamienne, zawarte w części znamiennej zastrzeżenia 1 spornego patentu, to: wprowadzony do rowka (4) śruby (2) swym trzpieniem (8) i blokujący ruch obrotowy nakrętki (3) stalowy gwóźdź blokujący (7) posiada co najmniej na części długości tego trzpienia (8) w jego obwodowym obszarze przypowierzchniowym (11) większą twardość w stosunku do twardości rdzenia (12) tego trzpienia (8) w części rdzenia (12) położonej pod tym obszarem przypowierzchniowym (11), korzystnie co najmniej o 10%. Jak słusznie stwierdził organ cechy te nie określają żadnego nieoczekiwanego efektu, przy czym sporny opis patentowy nie zawiera żadnego opisu ujawniającego cechy takiej struktury. Na stronie 4 tego opisu, na początku akapitu 2, stwierdzono jedynie, że dzięki zastosowaniu odpowiedniej obróbki cieplno-chemicznej uzyskano prawidłowy

i bezproblemowy montaż gwoździa blokującego.

Sąd uznał, że materiał dowodowy w sprawie został zebrany i rozpatrzony

w sposób wyczerpujący, uzasadnienie faktyczne decyzji zawierało wskazanie faktów, które Urząd Patentowy uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł,

a uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W rozpatrywanej sprawie nie nastąpiło więc naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak

w sentencji.