Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2075/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędziowie: Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2014 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dn [...] znak [...] działając podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013r. poz. 267), po rozpatrzeniu wniosku J.S. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] znak [...] stwierdzającą, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] znak [...] dotycząca uwłaszczenia Huty [...] w [...] działką nr [...] położoną w [...] w obrębie [...] gm. kat. [...] - w części odnoszącej się do dawnej parceli nr [...] została wydana z naruszeniem prawa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Wojewoda [...] działając na podstawie art. 2 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 ze zm.) oraz § 4 ust. 1 pkt 5 i § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 marca 1993 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 97), decyzją z dnia [...] znak [...] stwierdził nabycie z dniem [...] przez Hutę [...] w [...] prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w [...] w obrębie [...] b. gm. [...] składającego się z działki nr [...] o pow. [...] ha, objętego księgą wieczystą KW nr [...] oraz nieodpłatne nabycie własności budynków, budowli i urządzeń znajdujących się na tym gruncie.

Pismem z dnia [...] adw. K.K. działając w imieniu J.S., wystąpił o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] znak [...] w części odnoszącej się do dawnej parceli nr [...] wskazując na naruszenie praw osób trzecich.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] znak [...] stwierdził, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] znak [...] dotycząca uwłaszczenia Huty [...] w [...] działką nr [...], położoną w [...] w obrębie [...] Huta [...] - w części odnoszącej się do dawnej parceli nr [...], została wydana z naruszeniem prawa, tj. art. 97 § 1 pkt 4 Kpa i art. 2 ust. 1 ww. ustawy z dnia 29 września 1990 r. (prawa osób trzecich).

Pismem z dnia [...] J.S. wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] znak [...] wskazując na błędne przyjęcie wystąpienia w przedmiotowej sprawie nieodwracalnych skutków prawnych. We wniosku podniesiono, iż uwłaszczone działki nie zostały sprzedane, lecz jedynie zaszedł przypadek tzw. sukcesji uniwersalnej, a ponadto akty notarialne wskazane w decyzji, jako oparte na obarczonej wadą nieważności decyzji administracyjnej, są nieważne.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, mając na uwadze, że zgodnie z rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2011 roku w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Transportu. Budownictwa i Gospodarki Morskiej (Dz. U. Nr 248, poz. 1494), właściwym w sprawie jest Minister Transportu. Budownictwa i Gospodarki Morskiej, organ wskazał na następujące okoliczności.

W postępowaniu administracyjnym prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, organ prowadzący postępowanie ma obowiązek rozpatrywać sprawę w granicach określonych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Celem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest jedynie ustalenie, czy decyzja dotknięta jest jedną z wad enumeratywnie wymienionych w przepisie art. 156 § 1 Kpa. Przedmiotowa decyzja została podjęta na podstawie art. 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 ze zm.) Zgodnie z art. 2 ust. 1-2 ww. ustawy z dnia 29 września 1990 r. ustawodawca uwłaszczył z dniem 5 grudnia 1990 r. państwowe i komunalne osoby prawne posiadające w zarządzie grunt stanowiący własność Skarbu Państwa lub gminy. Uwłaszczenie następuje z mocy prawa, według stanu prawnego obowiązującego w dniu 5 grudnia 1990 r. i oznacza przekształcenie istniejącego prawa zarządu w prawa rzeczowe wymienione w powołanym przepisie. Uwłaszczenie nie narusza praw osób trzecich. Brak którejkolwiek z przesłanek oznaczał, że uwłaszczenie nie mogło nastąpić.

Z wypisu z dawnej księgi wieczystej gm. [...] wynika, że właścicielem parceli [...] nr [...] był H. S. na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] i orzeczenia Starosty Powiatowego w [...] z dnia [...].

Orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] znak [...] zmienionym orzeczeniem tegoż Prezydium z dnia [...] znak [...] wywłaszczono na rzecz Skarbu Państwa, z przeznaczeniem na cele budowy Miasta [...] nieruchomość stanowiącą własność H. S. położoną w [...] oznaczoną jako parcela katastralna nr [...] o pow. [...] m", uregulowaną w księdze hipotecznej [...]. Parcela nr [...] uległa podziałowi na parcelę nr [...] i nr [...] co wynika z ww. orzeczenia z dnia [...] zmieniającego orzeczenie o wywłaszczeniu z dnia [...]. Prawo zarządu do gruntu jednostki uwłaszczonej w dniu [...] wynikało z odpisu z ww. księgi wieczystej KW nr [...], gdzie jako właściciela do dawnej parceli nr [...] wpisano Skarb Państwa, w zarządzie Huty [...] (w [...] Huta [...] w [...] zmieniła nazwę na Huta [...] w [...]).

Zgodnie z wykazem zmian gruntowych nr [...] z dnia [...] w wyniku szeregu podziałów parceli nr [...] powstała parcela nr [...] odpowiadając części uwłaszczonej działki nr [...] objętej decyzją Wojewody [...] z dnia [...]. Spełnione zatem były przesłanki uwłaszczenia, o których mowa w art. 2 ust 1-2 ww. ustawy z dnia 29 września 1990r.. z zastrzeżeniem nienaruszenia praw osób trzecich.

Pismem z dnia [...] H. S. wystąpił do Urzędu Rejonowego w [...] (data wpływu [...]) wydanie decyzji o zwrocie nieruchomości wywłaszczonej, oznaczonej jako parcela [...]. Parcela nr [...] o pow. [...] ha położona w b. gm. [...] objęta [...] podzieliła się na parcele nr [...] i [...]. Następnie parcela nr [...] podzieliła się na parcele [...] i nr [...]. Z parceli nr [...] powstały zaś parcele nr [...],[...],[...]. Natomiast z parceli nr [...] powstały parcele nr [...],[...] i [...], z kolei wyodrębniona parcela nr [...] weszła w skład działki nr [...] ujętej w zaskarżonej decyzji uwłaszczeniowej (por. wykaz zmian gruntowych nr [...] z dnia [...]). Działka nr [...] uległa dalszym podziałom, w wyniku których m. in. powstały działki nr [...] nr [...], nr [...] (które w części powstały z dawnej parceli kat.[...] ) oraz działka nr [...] (która w całości powstała z dawnej parceli kat.[...] ) - por. pismo Urzędu Miasta [...] z dnia [...] znak [...] wraz z załączoną dokumentacją geodezyjną.

Z akt sprawy wynika, iż decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] znak [...] utrzymaną w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] odmówiono zwrotu jedynie części działek nr [...] i nr [...] odpowiadających parceli [...] gm. [...] powstałej z części parceli [...] wywłaszczonej od H. S. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 listopada 1994r. sygn. akt SA/Kr/3154/93 oddalił skargę na ww. decyzję organu wojewódzkiego w sprawie odmowy zwrotu ww. części działek nr [...] i nr [...].

Z nadesłanych akt nie wynika jednakże, aby podejmowane były działania odnoszące się do rozstrzygnięcia złożonego wniosku o zwrot pozostałej części wywłaszczonej parceli [...], w tym również w odniesieniu do działki nr [...], powstałej z tej parceli, mimo, iż wniosek H. S. z dnia [...] dotyczył zwrotu całej dawnej parceli nr [...].

Stwierdzono zatem, iż zgłoszone roszczenia osób trzecich stanowiły negatywną przesłankę do uwłaszczenia, wobec wyraźnego zastrzeżenia w ww. art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990r. co do niemożności naruszenia praw osób trzecich.

Zatem decyzja uwłaszczeniowa, w zakresie dotyczącym uwłaszczenia działki w granicach dawnej parceli kat. [...], wobec pominięcia praw osób trzecich, rażąco narusza prawo, tj. rażąco narusza art. 2 ust. 1 ww. ustawy z dnia 29 września 1990 r" co obliguje organ nadzoru do stwierdzenia jej nieważności, stosownie do przepisu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa.

Zgodnie jednak z art. 156 § 2 kpa nie stwierdza się nieważności decyzji w sytuacji, gdy zaistniały nieodwracalne skutki prawne. Wówczas organ administracji ogranicza się do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa, zgodnie z dyspozycją z art. 158 § 2 kpa.

Pojęcie nieodwracalnych skutków prawnych wielokrotnie było przedmiotem / interpretacji dokonywanej przez Sąd Najwyższy oraz Naczelny Sąd Administracyjny. W uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28.05.1992r. sygn. akt III AZP 4/92 (OSN CP 1992/12/211), stwierdzono, że odwracalność albo nieodwracalność skutku prawnego decyzji trzeba rozpatrywać, mając na uwadze zakres właściwości organów administracji publicznej oraz ich kompetencje, tzn. umocowanie do stosowania władczych i jednostronnych prawnych form działania.

Jeżeli cofnięcie, zniesienie, odwrócenie skutków prawnych decyzji wymaga takich działań, do których organ administracji publicznej nie ma umocowania ustawowego, czyli nie może zastosować formy aktu administracyjnego indywidualnego, nie może też skorzystać drogi postępowania administracyjnego, to wtedy właśnie skutek prawny decyzji będzie nieodwracalny. Nie oznacza to, że jest to nieodwracalność absolutna, że mamy do czynienia z całkowitą niemożnością przywrócenia poprzedniego stanu prawnego w ramach całego porządku prawnego. Jest to nieodwracalność skutku prawnego względna w tym znaczeniu, że "odwrócenie" tego skutku jest prawnie niedostępne dla organu administracji publicznej działającego w granicach obowiązywania norm prawa publicznego, w formach prawnych właściwych dla tej administracji i w trybie postępowania przypisanym tejże administracji.

Decyzja wywoła wobec tego skutek prawny nieodwracalny wtedy, gdy ani przepisy prawa materialnego, ani też przepisy procesowe, stanowiące podstawę działania organu administracji publicznej, nie czynią danego organu właściwym do cofnięcia tego właśnie skutku przez wydanie decyzji. Tak samo skutek prawny decyzji, który może być odwrócony na podstawie norm prawa prywatnego przez sąd. dla organu administracji publicznej - tylko ze względu na zakres jego kompetencji - będzie nieodwracalny. Pojęcie nieodwracalnych skutków prawnych, występujące w przepisie art. 156 § 2 kpa, należy rozpatrywać wyłącznie w płaszczyźnie prawa obowiązującego, nie nawiązując do sfery faktów. Dla oceny skutków decyzji administracyjnej, dotkniętej wadą dającą podstawę do stwierdzenia jej nieważności, jest prawnie obojętne, czy istnieją faktyczne możliwości cofnięcia następstw wykonania decyzji. Prawnie obojętne będzie wobec tego ustalenie, że są podstawy materialne, organizacyjne lub możliwości techniczne podjęcia działania, które doprowadzi do przywrócenia jakiejś rzeczy lub stanu faktycznego do ich pierwotnej postaci. Przepis bowiem wymaga rozpatrzenia wyłącznie skutków prawnych i poddania ocenie ich odwracalności (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28.05.1992r., sygn. akt III AZP 4/92 (OSNCP 1992/12 poz. 211).

Jednostką uwłaszczoną na mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] była Huta [...] w [...]. W wyniku aktu komercjalizacji jednostka uwłaszczona została przekształcona w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa - Hutę [...] S.A. w [...], co znajduje potwierdzenie w postanowieniu Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] sygn. akt [...]. Następnie Huta [...] SA zmieniła nazwę na [...] S.A. z siedzibą w [...] (postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] sygn. ak t[...]). Spółka [...] S.A. - Huta [...] w [...] na podstawie art. 492 § 1 pkt 1 Kodeksu Spółek Handlowych, została przejęta wraz z całym majątkiem przez [...] S.A. w [...]. Po prywatyzacji Spółka [...] S.A. zmieniła nazwę na [...] S.A. w [...]. Następnie majątek Spółki [...] S.A. przejęła Spółka [...] S.A. w [...], a w wyniku fuzji Spółki [...] S.A. oraz A. dokonano zmiany jej nazwy na [...] S.A. z siedzibą w [...].

W stosunku do działki nr [...] prawo użytkowania wieczystego posiada Towarzystwo [...] w [...] (po zmianie nazwy Towarzystwa [...] S.A. w [...] ) na mocy aktu notarialnego umowy sprzedaży i aktu ustanowienia służebności z dnia [...] rep. A nr [...]. W odniesieniu do działki nr [...] prawo użytkowania wieczystego przysługujące uprzednio Centrum Medycznemu [...] Sp. z o.o. w [...] (po zmianie nazwy Zakładu Opieki Zdrowotnej "[...]" Sp. z o.o. w [...] na mocy aktu notarialnego umowy przeniesienia prawa użytkowania wieczystego oraz własności budynków, budowli i urządzeń z dnia [...] rep. A nr [...]) nabyli następnie P. I. K. i P. A. M. na podstawie umowy przeniesienia udziałów w prawie użytkowania wieczystego gruntu i we współwłasności budynków, budowli i urządzeń stanowiących odrębne nieruchomości w celu zwolnienia się ze zobowiązania oraz umowy sprzedaży udziałów w prawie użytkowania wieczystego gruntu i we współwłasności budynków, budowli i urządzeń stanowiących odrębne nieruchomości z dnia [...] Rep. A. nr [...]. Działka [...] została następnie podzielona na działki nr [...], nr [...] i nr [...] (por. wydruk księgi wieczystej [...]), przy czym działka nr [...] o pow. [...] ha została odłączona do księgi wieczystej Nr [...] w której jako właściciel figuruje Skarb Państwa, a jako użytkownik wieczysty Centrum Medyczne [...] sp. z o. o. z siedzibą w [...] na podstawie umowy z dnia [...] rep. [...]. Użytkownikami wieczystymi działki nr [...] są M. K. i A.M. na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] Rep [...], co wynika z odpisu księgi wieczystej KW nr [...].

Natomiast użytkownikiem wieczystym działki nr [...] jest [...] Spółdzielnia Oszczędnościowo - Kredytowa w [...] na podstawie umowy rozwiązania ustanowienia odrębnej własności lokalu i umowy zniesienia współużytkowania wieczystego i współwłasności i umowy przeniesienia prawa użytkowania wieczystego oraz własności budynków, budowli i urządzeń z dnia [...] Rep. A. Nr [...] (por. treść księgi wieczystej nr [...] ).

Powyższe zdarzenia wskazują, że nastąpiły nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 158 § 2 Kpa. gdyż organ administracji działając w granicach swojej właściwości i kompetencji, nie ma żadnych możliwości prawnych zniweczenia skutków cywilnoprawnych powstałych wskutek powyższych przekształceń własnościowych. Zawarcie bowiem umowy cywilnoprawnej w formie aktu notarialnego wyklucza - stosownie do art. 156 § 2 kpa - możliwość wyeliminowania przez organ administracji z obrotu prawnego wadliwej decyzji, wobec zaistnienia nieodwracalnego skutku prawnego.

Odnosząc się do zarzutów wniosku, organ wskazał, iż Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nie jest władny oceniać legalności ww. aktów notarialnych, a ponieważ powyższe akty notarialne funkcjonują w obrocie prawnym, organ nadzoru zobligowany jest je uwzględnić zarówno przy ocenie stanu prawnego sprawy, jak i przy badaniu wystąpienia nieodwracalnych skutków prawnych.

Skargę na tę decyzję złożył J. S. Zarzucił w niej zaskarżonej decyzji naruszenie:

1/ art. 32 ust. 1 Konstytucji RP poprzez uznanie, że interes byłego właściciela nieruchomości winien być chroniony słabiej od interesu osoby trzeciej, która na podstawie zdarzeń cywilnoprawnych, mających miejsce po wydaniu decyzji administracyjnej z rażącym naruszeniem prawa nabyła własność nieruchomości,

2/ art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 80 kpa poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie,

3/ art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 2 ust. 1-3 Ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości w zw. z art. 492 § 1 pkt 1 ksh w zw. z art. 494 § 1 ksh,

4/ art. 156 § 2 poprzez jego błędną interpretację w odniesieniu do nieodwracalnych skutków prawnych, które wywołała zaskarżona decyzja administracyjna,

5/ naruszenie art. 107 kpa poprzez brak należytego uzasadnienia w zakresie uzasadnienia przesłanki negatywnej stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] znak [...].

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).

W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlegała oddaleniu.

Na wstępie należy podkreślić, iż istotą sporną w przedmiotowej sprawie pozostaje jedynie kwestia nieodwracalności skutków decyzji wskazana w art. 156 § 2 k.p.a. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stwierdził, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] znak [...] dotycząca uwłaszczenia Huty [...] w [...] działką nr [...] położoną w [...] w obrębie [...] gm. [...] - w części odnoszącej się do dawnej parceli nr [...], została wydana z naruszeniem prawa niemniej nie stwierdził jej nieważności z powodu wywołania nieodwracalnych skutków prawnych w tym zakresie.

W pozostałym zakresie decyzja nie jest kwestionowana.

Przechodząc do meritum podnieść należy, iż trafnie organ administracji orzekający w niniejszej sprawie uznał, iż samo zaistnienie przesłanki pozytywnej stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej nie wystarcza do stwierdzenia jej nieważności. Konieczne jest bowiem zbadanie, czy nie istnieje jedna z negatywnych przesłanek określonych w art. 156 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem nie stwierdza się nieważności decyzji administracyjnej ze względu na upływ terminu oraz gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.

Należy mieć na uwadze, że w kodeksie postępowania administracyjnego nie ma definicji nieodwracalnych skutków prawnych, jednak sprecyzowania tego pojęcia dokonała zarówno doktryna jak i orzecznictwo Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Przy ocenie odwracalności lub nieodwracalności skutku prawnego decyzji należy mieć na uwadze zakres właściwości organów administracji publicznej oraz ich kompetencje, tzn. umocowanie do stosowania władczych i jednostronnych prawnych form działania. Brak takich kompetencji nie oznacza, że nieodwracalność ma charakter absolutny. Jest to nieodwracalność skutku prawnego względna w tym znaczeniu, że "odwrócenie" tego skutku jest prawnie niedostępne dla organu administracji publicznej działającego w granicach obowiązywania norm prawa publicznego. Nie chodzi tutaj o sytuację, w której nie można odwrócić skutku, znieść go czy obalić, ale o to, że takiego działania nie może legalnie i skutecznie podjąć organ administracji w granicach swoich zadań, kompetencji i właściwości (zob.: Komentarz do art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071), (w:) G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II. Komentarz do art. 104-269, LEX, 2007, wyd. II).

Ponadto w wyroku z dnia 19 lutego 2002 r. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że: "Odwracalność lub nieodwracalność skutku prawnego decyzji należy rozpatrywać, mając na uwadze zakres właściwości organów administracji publicznej oraz ich kompetencje. Jeżeli cofnięcie, zniesienie, odwrócenie skutków prawnych decyzji wymaga takich działań, do których organ administracji publicznej nie ma umocowania ustawowego, czyli nie może zastosować formy aktu administracyjnego indywidualnego, nie może też skorzystać z drogi postępowania administracyjnego, to wtedy właśnie skutek prawny decyzji będzie nieodwracalny. Nie oznacza to, że jest to nieodwracalność absolutna, że mamy do czynienia z totalną niemożnością przywrócenia poprzedniego stanu prawnego w ramach całego porządku prawnego. Jest to nieodwracalność skutku prawnego względna w tym znaczeniu, że "odwrócenie" tego skutku jest prawnie niedostępne dla organu administracji publicznej działającego w granicach obowiązywania norm prawa publicznego w formach prawnych właściwych dla tej administracji i w trybie postępowania przypisanym tejże administracji. Nieodwracalność skutków prawnych oznacza, iż decyzja dotknięta nieważnością nie jest aktem pozornym i bezskutecznym, lecz że pozostając w obrocie prawnym, może wywoływać skutki prawne i niektóre z nich należy zachować, z uwagi na ich nieodwracalność, chociażby nawet były dotknięte ułomnościami" (I SA 1796/00, LEX nr 82814).

Nieodwracalność skutków prawnych polega w niniejszej sprawie na tym, że przedmiotowe nieruchomość, obecnie stanowiące kilka działek, na podstawie umów cywilno-prawnych stały się własnością osoby prawnej, część z nich stanowi natomiast przedmiot użytkowania wieczystego osób fizycznych lub osób prawnych nie będących własnością Skarbu Państwa. Znajdujące się na nieruchomościach budynki, budowle i urządzenia stanowią własność użytkowników wieczystych. Umowy dotyczące tych nieruchomości zostały sporządzone w formie aktu notarialnego. Powołane umowy cywilno- prawne ukształtowały skutki prawne pomiędzy zbywającymi i nabywającymi przedmiotowe nieruchomości. Z chwilą natomiast powstania tych skutków ich ważność należy oceniać w oparciu o właściwe przepisy, tj. na podstawie przepisów prawa cywilnego ze wszystkimi tego konsekwencjami odnośnie właściwości organów państwowych oraz trybu postępowania. W tej sytuacji skutki prawne decyzji mają znamiona nieodwracalnych w rozumieniu art. 156 § 2 k.p.a., albowiem ich "odwrócenie" może nastąpić na podstawie orzeczenia sądowego, a nie w drodze decyzji administracyjnej. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 28 maja 1992 r., stwierdził, że jeżeli obrót nieruchomościami poprzedzony był wydaniem decyzji administracyjnej lub przeniesienie własności nastąpiło w drodze decyzji administracyjnej, a decyzja dotknięta jest wadą wymienioną w art. 156 § 1 k.p.a., zbycie nieruchomości na rzecz osoby trzeciej, chronionej rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, stanowi przeszkodę do stwierdzenia nieważności decyzji (sygn. akt III AZP 4/92, OSNCP 12/92, poz. 211).

Prawidłowo więc organ administracji publicznej przyjął, że nie było możliwe stwierdzenie nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] znak [...] dotycząca uwłaszczenia Huty [...] w [...] działką nr [...], położoną w [...] w obrębie [...] gm. [...] - w części odnoszącej się do dawnej parceli nr [...], gdyż decyzja w tym zakresie wywołała nieodwracalne skutki prawne, a organ administracji publicznej może ograniczyć się jedynie do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie można stwierdzić nieważności decyzji (art. 158 § 2 k.p.a.).

Należy zauważyć, że stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa nie usuwa wprawdzie z obrotu prawnego wadliwej decyzji, ale otwiera drogę do weryfikacji tego załatwienia sprawy w toku instancji administracyjnych oraz przez sąd administracyjny, dając podstawę do wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym. W tych okolicznościach Sąd uznał, iż nie można mówić o naruszeniu przez organ Konstytucji. Nieprawidłowe pozbawienie własności może być bowiem zrekompensowane stosownym odszkodowaniem. Pozostałe zarzuty podnoszone w skardze również są nietrafne. Skarga nie zawiera uzasadnionych argumentów na poparcie stanowiska zarzucającego naruszenia art.7, 77, i 80 kpa, gdyż nie wskazuje jakie konkretnie mankamenty mogące mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia zawiera decyzja organu. Sąd nie podziela też poglądu odnośnie braku nieodwracalnych skutków w stosunku do podmiotu, który nabył majątek Huty [...]. Wywodzona w skardze teza o świadomości uczestników prywatyzacji przedsiębiorstwa oraz uczestników zmian własnościowych o wadliwości decyzji uwłaszczeniowej nie znajduje oparcia w materiale dowodowym.

Na marginesie Sąd zauważa, iż organy nie odniosły się faktu, iż z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego w postępowaniu o zwrot wywłaszczonej nieruchomości może wynikać, że pierwotny wniosek H.S. mógł zostać w toku postępowania administracyjnego zmodyfikowany poprzez przedmiotowe ograniczenie żądania. Potwierdzenie tego faktu mogło by mieć istotne znaczenie dla podjętego rozstrzygnięcia. Niemniej ze względu na treść art. 134 § 2 p.p.s.a. okoliczność ta nie mogła być uwzględniona.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, skargę jako nieuzasadnioną, należało oddalić na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).