Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1599/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 403 ust. 2 pkt 3, art. 271 ust. 2 i 5
journal: Dz.U. 2021 poz 2233
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Zarządu Zlewni w Gryficach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 1226/18 w sprawie ze skargi P. Spółka z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Gryficach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 24 września 2018 r. nr SZ.ZUO. 1.051.33.2018.AK w przedmiocie określenia opłaty stałej za pobór wód podziemnych oraz za odprowadzanie ścieków 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni w Gryficach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz P. Spółka z o.o. w K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 1226/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na skutek skargi P. Spółka z o.o. w K. (skarżąca) na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Gryficach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 24 września 2018 r. nr SZ.ZUO. 1.051.33.2018.AK w przedmiocie określenia opłaty stałej za pobór wód podziemnych oraz za odprowadzanie ścieków, uchylił zaskarżony wyrok (pkt 1) oraz zasądził zwrot kosztów postępowania (pkt 2).

Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się organ i w skardze kasacyjnej zarzucił mu:

1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 271 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r.- Prawo wodne poprzez przyjęcie, że obliczenia opłaty stałej za pobór wód podziemnych można dokonać zarówno na podstawie maksymalnej ilości możliwej do pobrania wody w m3 na godzinę, jak i maksymalnej ilości możliwej do pobrania wody w na rok, które wynikają z pozwolenia wodnoprawnego, mimo że z treści przepisu art. 271 ust. 2 Prawa wodnego jednoznacznie wynika, że składową wzoru służącego ustaleniu opłaty stałej jest maksymalna ilość wody podziemnej, która może być pobrana w jednostce czasu związanej z chwilowym poborem wód (tj. w na sekundę), któremu odpowiada ustalony w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalny chwilowy pobór wody w na godzinę, a nie maksymalny roczny pobór wody, co doprowadziło do uchylenia odpowiadającej prawu decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w Gryficach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 2 września 2018 r., nr SZ.ZUO.1.051.33.2018.AK;

2) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 271 ust. 2 Prawa wodnego, poprzez przyjęcie, że przy obliczeniu opłaty stałej za pobór wód podziemnych w decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w Gryficach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 24 września 2018 r. nie uwzględniono stosunku ilości podziemnej, która może być pobrana na podstawie pozwolenia, do dostępnych zasobów wód podziemnych, podczas gdy uwzględnienie takiej proporcji przy obliczeniu opłaty stałej za pobór wód podziemnych następuje przez zastosowanie odpowiedniej jednostkowej stawki opłaty za usługi wodne określonej w § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne, z zastrzeżeniem § 15 pkt 1 tego rozporządzenia i do wymogu tego Dyrektor Zarządu Zlewni w Gryficach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie zastosował się prawidłowo w swojej decyzji;

3) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 271 ust. 5 Prawa wonnego poprzez przyjęcie, że obliczenia opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi można dokonać zarówno na podstawie maksymalnej ilości ścieków możliwych do wprowadzenia do wód lub do ziemi w m3 na godzinę, jak i maksymalnej ilości ścieków możliwych do wprowadzenia do wód lub ziemi w m3 na rok, które wynikają z pozwolenia wodnoprawnego, mimo że z treść przepisu art. 271 ust. 5 Prawa wodnego jednoznacznie wynika, że składową wzoru służącego ustaleniu opłaty stałej jest maksymalna ilości ścieków możliwych do wprowadzenia do wód lub do ziemi w jednostce czasu związanej z chwilowym wprowadzaniem ścieków do wód lub do ziemi (tj. w na sekundę), któremu odpowiada ustalony w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalny chwilowy zrzut ścieków w na godzinę, a nie maksymalny roczny zrzut ścieków, co doprowadziło do uchylenia odpowiadającej prawu decyzji;

4) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: "p.p.s.a.", polegające na przyjęciu, że zaistniały przesłanki do zastosowania art. 7a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, dalej: "k.p.a.", tj. obliczenia opłaty stałej za pobór wód podziemnych na podstawie maksymalnego rocznego poboru wód, który jako odzwierciedlający rzeczywisty pobór wód podziemnych jest zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie rozstrzygnięciem korzystniejszym dla podmiotu obowiązanego do poniesienia opłaty stałej, co doprowadziło do uchylenia zaskarżonej decyzji. Prawidłowe odkodowanie normy prawnej wynikającej z treści przepisu art. 271 ust. 2 Prawa wodnego prowadzi do jednoznacznego i niebudzącego żadnych wątpliwości interpretacyjnych wniosku, że obliczenia opłaty stałej dokonuje się na podstawie największej ilości możliwej do pobrania wody podziemnej, jaką można pobrać na podstawie pozwolenie wodnoprawnego, co oznacza, że w sytuacji gdy pozwolenie wodnoprawne określa maksymalną ilość wody podziemnej, która może być pobrana w jednostce czasu związanej z chwilowym poborem wód, innej aniżeli w na sekundę, tj. w m3 na godzinę, to należy przyjąć tę wielkość poboru wód i dokonać jej przeliczenia na m3 na sekundę;

5) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. polegające na przyjęciu, że doszło do naruszenia art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a.

W oparciu o przytoczone zarzuty organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi P. Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Gryficach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 24 września 2018 r., nr SZ.ZUO. 1.051.33.2018.AK, ewentualnie przekazanie sprawy ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Ponadto wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ wskazał, iż udzielając pozwoleń wodnoprawnych na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, konieczne jest przeliczanie zasobów eksploatacyjnych ujęcia na m3 na sekundę, by dochować wymogu z art. 403 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne i ustalić maksymalną ilość pobieranej wody w na sekundę. W jego ocenie, analogicznego przeliczenia należy również dokonać na etapie sporządzania operatu wodnoprawnego, który wskazuje na maksymalną ilość pobieranej wody w na sekundę (art. 409 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne), zaś prawidłowość takiego podejścia nie może budzić żadnych wątpliwości i obrazuje, że maksymalny zakres korzystania z wód w m niezależnie od tego czy wyrażony w godzinie czy w 1/3600 godziny jest dokładnie taki sam.

Dalej wskazał, iż z ustaleniem w pozwoleniu wodnoprawnym albo pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód podziemnych możliwych do pobrania w dowolnym momencie wiąże się konieczność rezerwacji zasobów wód, w takiej ilości, która umożliwi adresatowi pozwolenia wodnoprawnego ich pobór w dowolnym momencie jak i w maksymalnym rozmiarze. Zdaniem organu wprowadzona ustawą z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, opłata stała za pobór wód stanowi skutek finansowy za tę rezerwację, która umożliwia korzystanie z zasobów wód dowolnym momencie roku, w maksymalnym rozmiarze, zaś jej istotą jest uzyskanie zwrotu kosztów związanych z dostępnością i utrzymaniem zasobów wodnych, a także rozpoznawaniem, bilansowaniem i ochroną wód podziemnych w celu ich racjonalnego wykorzystywania.

W konsekwencji organ wskazał, iż opłata stanowi realizację zasady zwrotu kosztów usług wodnych wyrażoną w art. 9 dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej, który formułuje zasadę zwrotu kosztów usług wodnych oraz art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne.

W ocenie skarżącego kasacyjnie treść wszystkich czynników składających się na wzór służący ustaleniu opłaty stałej za pobór wód podziemnych jednoznacznie wynika z art. 271 ust. 2 Prawa wodnego i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych, w tym również w odniesieniu do czynnika "maksymalnej ilości wody podziemnej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego". Wskazał, że w przypadku, gdy pozwolenie wodnoprawne ustala maksymalną ilość pobieranej wody w na godzinę, a nie na sekundę, to z uwagi na dyspozycję przepisu art. 271 ust. 2 należy dokonać jego przeliczenia na sekundę. Charakter opłaty stałej wyklucza możliwość przyjęcia do obliczenia opłaty stałej maksymalnej ilości możliwej do pobrania wody na rok, która wynika z pozwolenia wodnoprawnego.

W konsekwencji, zdaniem organu, powyższe naruszenie doprowadziło Sąd I instancji do wadliwego wniosku, że zgodnie z dyspozycją art. 7a k.p.a, należało ustalić opłatę stałą za pobór wód w oparciu o wynikający z pozwolenia wodnoprawnego roczny maksymalny pobór wód, który odzwierciedla rzeczywisty i legalny pobór wód podziemnych, a nie w oparciu o godzinowy maksymalny pobór wód.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca Spółka wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuję:

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy, iż sprawy z zakresu określenia opłaty stałej za usługi wodne były już wielokrotnie przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaś Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, podziela ugruntowane w tym zakresie stanowisko (por. m.in. wyroki NSA z: 18 stycznia 2022 r., sygn. akt III OSK 819/21; 4 października 2022 r., sygn. akt II OSK 1337/21, 11 października 2022 r., III OSK 1390/21).

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że zmiana systemu opłat za pobór wody oraz wprowadzenie ścieków do wód i do ziemi wywołana została wejściem w życie ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz.U. z 2017 r., poz. 1566 ze zm.). Przepisy tej ustawy stanowią transpozycję do polskiego porządku prawnego m.in. dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. WE L 327 ze zm., Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, str. 275) - Ramowa Dyrektywa Wodna. W myśl art. 9 ust. 1 cytowanej dyrektywy, Państwa Członkowskie uwzględniają zasadę zwrotu kosztów usług wodnych na zasadach określonych w tym przepisie, jednakże zwrot kosztów tych usług wiąże się z nałożeniem opłat na podmioty z nich korzystające. Opłaty te mają na celu zachęcenie użytkowników do bardziej racjonalnego i oszczędnego sposobu gospodarowania wodami.

Nie sposób przy tym pominąć treści wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 7 grudnia 2016 r., C-686/15 (Vodoopskrba i odvodnja d.o.o. v. Željce Klafurić, publ. ZOTSiS 2016/12/I-927), w uzasadnieniu którego wskazano, że ani z art. 9 dyrektywy 2000/60, ani z żadnego innego z jej artykułów nie wynika, żeby prawodawca unijny zamierzał stawiać przeszkody temu, by państwa członkowskie przyjęły odnośnie do wody taką politykę cenową, która opiera się na naliczaniu użytkownikom ceny wody, która składa się z części zmiennej powiązanej z ilością rzeczywiście zużywanej wody i części stałej, która nie jest z tym zużyciem powiązana. W tych okolicznościach przyjąć należy, że prawodawca unijny pozostawił dowolność państwom członkowskim w kształtowaniu systemu opłat za usługi wodne, przy czym system ten ma uwzględniać analizę ekonomiczną wykonaną zgodnie z załącznikiem III do dyrektywy oraz zasadę "zanieczyszczający płaci".

Wraz ze zmianą ustawy o Prawie wodnym w 2017 r. wprowadzono w jej art. 271 ust. 1 opłaty stałe dla części usług wodnych, należą do nich opłaty: za pobór wód podziemnych i powierzchniowych, odprowadzanie do wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast oraz wód pochodzących z odwodnienia gruntów w granicach administracyjnych miast, jak również za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. Sposób ustalania wysokości tych opłat nawiązuje do przyjętej w nowych pozwoleniach wodnoprawnych jednostki poboru wody w m3 na sekundę. W toku prac legislacyjnych przyjęcie tej jednostki uzasadniano analogią do mocy zamówionej (umownej) w energetyce (por. M. Białek, D. Chojnacki, T. Grabarczyk, Opłaty za usługi wodne w nowym prawie wodnym, Warszawa 2018 r., s. 73). Stosownie do obowiązującego aktualnie art. 403 ust. 2 pkt 1 Prawa wodnego z 2017 r., w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się w szczególności ilość pobieranej wody, w tym dla wód powierzchniowych maksymalną ilość m3 na sekundę, średnią ilość m3 na dobę, maksymalną ilość m3 na godzinę oraz dopuszczalną ilość m3 na rok, a dla wód podziemnych maksymalną ilość m3 na sekundę, średnią ilość m3 na dobę oraz dopuszczalną ilość m3 na rok. Zgodnie z art. 403 ust. 2 pkt 3 Prawa wodnego w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się w szczególności ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, lub do urządzeń kanalizacyjnych, w tym maksymalną ilość m3 na sekundę, średnią ilość m3 na dobę oraz dopuszczalną ilość m3 na rok, oraz stan i skład wprowadzanych ścieków albo minimalny procent redukcji substancji zanieczyszczających w procesie oczyszczania ścieków, a w przypadku ścieków przemysłowych - dopuszczalne ilości substancji zanieczyszczających, w szczególności ilości substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 1, wyrażone w jednostkach masy przypadających na jednostkę wykorzystywanego surowca, materiału, paliwa lub powstającego produktu oraz przewidywany sposób i efekt ich oczyszczania.

W myśl natomiast art. 271 ust. 2 ustawy Prawo wodne z 2017 r. wysokość opłaty za pobór wód podziemnych ustala się, jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody podziemnej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody podziemnej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do dostępnych zasobów wód podziemnych. Zgodnie zaś z art. 271 ust. 5 Prawa wodnego wysokość opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, wyrażonej w m3/s.

Wśród organów przyjęła się praktyka takiej interpretacji współczynnika "maksymalnej ilości wody podziemnej wyrażonej w m3/s", (podobnie jak do odprowadzania ścieków), która oznacza maksymalną ilość wody, która może być pobrana w ciągu godziny albo w ciągu roku po przeliczeniu na m3/s w zależności od tego, która z tych ilości jest większa. Jak wielokrotnie wskazywał już Naczelny Sąd Administracyjny omawiany przepis jest niejasny i w nawiązaniu do treści art. 128 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego z 2001 r., zgodnie z którym w pozwoleniu wodnoprawnym określano maksymalną ilość m3 na godzinę i średnią ilość m3 na dobę oraz maksymalną ilość m3 na rok, możliwe są co najmniej dwie różne jego interpretacje. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sposób interpretacji cytowanego przepisu zaprezentowany przez organ nie znajduje jednak potwierdzenia w jego wykładni językowej. Zauważyć należy również, że wskaźnik maksymalnej ilości pobranych wód powinien być jednoznacznie określony. Nie może on zależeć od tego, który z możliwych do przyjęcia wskaźników po przeliczeniu na m3/s okaże się wyższy, bowiem taka interpretacja jest przejawem nadmiernego fiskalizmu, zaś organ nie wykazał, aby było to uzasadnione analizą ekonomiczną, o której mowa w art. 9 ust. 1 Ramowej Dyrektywy Wodnej. Podobnie należy odnieść się do kwestii wskaźnika zrzutu ścieków.

Tym samym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji, iż zgodnie z treścią art. 7a § 1 k.p.a. należało przyjąć interpretację bardziej korzystną dla podmiotów ponoszących te opłaty. Biorą bowiem pod uwagę, iż opłaty za usługi wodne stanowią daninę publiczną, to tym samym przepisy nakładające te opłaty i określające sposób ich wyliczenia powinny być jasne, precyzyjne i nie powinny nasuwać żadnych wątpliwości, co do zakresu nałożonego obowiązku. Nie sposób pominąć, iż opłaty stałe za usługi wodne są nowymi środkami prawnofinansowymi w polskim prawie wodnym. Ich wprowadzenie do polskiego systemu prawnego wymagało dostosowania tych regulacji do obowiązujących do tej pory przepisów dotyczących pozwoleń wodnoprawnych. Niewątpliwie w dacie orzekania przez organ w ustawie z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne brak było przepisów przejściowych regulujących te kwestie. Rozwiązania takie zostały wprowadzone dopiero na mocy art. 1 pkt 88 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 2170). Wtedy to dodano art. 552a, zgodnie z treścią którego "W przypadku gdy pozwolenie wodnoprawne albo pozwolenie zintegrowane nie określa zakresu korzystania z wód w m3/s, ustalenia wysokości opłaty stałej za usługi wodne, o których mowa w art. 271 ust. 2-5, dokonuje się z uwzględnieniem wyrażonych w m3 na godzinę maksymalnych ilości możliwych do:

1) pobrania wód podziemnych albo powierzchniowych,

2) odprowadzania do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast,

3) odprowadzania do wód - wód pochodzących z odwodnienia gruntów w granicach administracyjnych miast,

4) wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi

- określonych w pozwoleniach wodnoprawnych albo pozwoleniach zintegrowanych i przeliczonych na m3/s."

Stosownie do treści art. 9 ustawy nowelizującej, przepisy art. 552a ustawy zmienianej stosuje się po raz pierwszy do opłat stałych za usługi wodne za rok 2020. Jak zaś wskazano w uzasadnieniu projektu omawianej ustawy z uwagi na przedmiot regulacji zasadne jest usunięcie dotychczasowych wątpliwości interpretacyjnych i dodanie do ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne przepisu jednoznacznie wskazującego wartość, którą należy przyjąć do ustalenia opłaty stałej w przypadku wydanych na podstawie przepisów dotychczasowych pozwoleń wodnoprawnych albo pozwoleń zintegrowanych, które nie określały maksymalnej ilości poboru wód, maksymalnej ilości odprowadzanych wód, a także maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, wyrażonej w m3/s.

Mając na uwadze powyższe przyjąć należało, że skoro określony w pozwoleniu wodnoprawnym wskaźnik maksymalnego poboru godzinowego wód podziemnych przeliczony na m3/s, podobnie jak wprowadzania ścieków ma być stosowany do ustalenia wysokości opłat stałych począwszy od 2020 r., to w stosunku do opłat stałych za okres od 1 stycznia 2018 do 31 grudnia 2018 r. należy stosować przepisy obowiązujące dotychczas. Biorąc zaś pod uwagę nieprecyzyjne sformułowanie przepisów w tym zakresie – na co zwrócił również uwagę ustawodawca w uzasadnieniu projektu ustawy nowelizującej - należy uznać, że dokonana przez organ, mniej korzystna dla podmiotu zobowiązanego do uiszczenia opłaty, wykładnia art. 271 ust. 2 i 5 Prawa wodnego w zw. z art. 7a § 1 k.p.a. była nieprawidłowa.

Tym samym należało uznać podniesiony w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące błędnej wykładni art. 271 ust. 2 i 5 Prawa wodnego za chybione. Podobnie również zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7a § 1 k.p.a. okazał się nieuzasadniony.

Odnosząc się zaś do kwestii podniesionej w drugim zarzucie skargi kasacyjnej, dotyczącym naruszenia art. 271 ust. 2 Prawa wodnego. Skarżący kasacyjnie upatruje błędnej wykładni wskazanego przepisu w związku ze wskazaniem przez Sąd w zaskarżonym wyroku, iż w decyzji z 15 marca 2018 r. nie uwzględniono stosunku ilości wody podziemnej, która może być pobrana na podstawie pozwolenia, do dostępnych zasobów wód podziemnych.

Wskazać należy, że przepis art. 271 ust. 2 Prawa wodnego wskazuje trzy elementy, które organ zobowiązany jest uwzględnić dokonując ustalenia wysokości opłaty stałej za pobór wód podziemnych. Należą do nich:

1. iloczyn jednostkowej stawki opłaty;

2. czas wyrażony w dniach;

3. maksymalna ilości wody podziemnej wyrażona w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody podziemnej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do dostępnych zasobów wód podziemnych.

Oznacza to, że organ dokonując wyboru spośród określonych w pozwoleniu wodnoprawnym wartości maksymalnych poboru wód podziemnych powinien wziąć pod uwagę taką wartość, która uwzględnia stosunek ilości wody podziemnej, która może być pobrana do dostępnych zasobów podziemnych. Takie kryteria spełnia zaś wartość określona jako Qmax.rok. Tym samym zasadnie organ zwrócił uwagę, iż na etapie ustalania opłaty nie był zobowiązany do ustalenia stosunku wody podziemnej do dostępnych zasobów podziemnych. Wartość ta została już określona w pozwoleniu wodnoprawnym. Zatem obowiązkiem organu było jedynie takie przyjęcie danych przy ustalaniu opłaty, które spełniają kryteria określone w art. 271 ust. 2 Prawa wodnego.

Omawiany zarzut skargi kasacyjnej jest trafny, jednakże wskazane uchybienie Sądu było irrelewantne dla merytorycznej poprawności wydanego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia.

Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., albowiem zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważył, że brak jest w zaskarżonej decyzji wyjaśnienia w jaki sposób została ustalona liczba dni za które naliczono opłatę za usługi wodne. Wątpliwości te dotyczą kwestii daty uprawomocnienia się pozwolenia wodnoprawnego oraz wskazania w informacji rocznej liczby dni jako 210, a w zaskarżonej decyzji jako 365.

Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna została oddalona w oparciu o art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w myśl art. 204 pkt 2 p.p.s.a.

Niniejsza sprawa skierowana została do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej. Podstawę tego zarządzenia stanowił art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 ze zm.), dalej: "ustawa COVID-19". Jak wynika natomiast z wyżej poczynionych rozważań biorąc pod uwagę gwarancję prawa do obrony, strona musi mieć zapewnione prawo do przedstawienia swojego stanowiska, tym samym odstępstwo od zachowania formy posiedzenia jawnego powinno nastąpić z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego. Biorąc zatem pod uwagę, że strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie należało przyjąć, iż standardy ochrony praw stron i uczestników zostały zachowane. Powyższe zaś przesądziło o przyjęciu, iż rozpoznanie przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym jest dopuszczalne.