Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1382/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 25; art. 41;
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 64 ust. 1; art. 140aa ust. 1; art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c;
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: par 2
journal: Dz.U. 2003 nr 32 poz 262
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich  niezbędnego wyposażenia
article: art. 7; art. 77; art. 107 par 3; art. 10 par 1; art. 80;
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 200 par 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2014 r. sprawy ze skargi H. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej WITD) z [...] listopada 2013 r., którą nałożono na H. SA z siedzibą w [...] (dalej skarżąca) karę pieniężną w wysokości 15.000 złotych za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII w pozostałych przypadkach. Jako postawę skarżonej decyzji wskazano m.in. art. 64 ust. 1 i ust. 2; art. 64c; art. 140aa ust. 1 i ust. 3 pkt 1 oraz ust. 4; art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) i ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137), dalej p.r.d. oraz art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 260), dalej u.d.p. oraz § 2 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 951), dalej rozporządzenie z 31 grudnia 2002 r.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Dnia [...] września 2013 r. w miejscowości W., na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli ośmioosiowy pojazd członowy, składający się z czteroosiowego ciągnika marki D. o nr rej. [...] oraz czteroosiowej naczepy marki F. o nr rej. [...], którym kierował A. P. K. Pojazdem tym wykonywany był przejazd drogowy z ładunkiem maszyny budowlanej (ładunek niepodzielny) w imieniu skarżącej. Przebieg kontroli utrwalono protokołem, który kierowca podpisał bez uwag. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego wykonanych w toku kontroli stwierdzono następujące naruszenia dopuszczalnych norm:

1. nacisk 28,7 t na podwójnej osi napędowej pojazdu (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 9,71 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 51,05%);

2. rzeczywista masa całkowita pojazdu 67,9 t (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 27,9 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 69,75,%);

3. długość pojazdu 22,17 m (po odjęciu 1% błędu wynikającego z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu) - przekroczenie dopuszczalnej długości o 5,67 m (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 34,36%),

4. szerokość pojazdu 4,05 m (po odjęciu 1% błędu wynikającego z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu) - przekroczenie o 1,5 m (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 58,82%).

Kierowca do kontroli okazał zezwolenie kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego na okres od 9 stycznia 2013 r. do 8 stycznia 2015 r., który spełnia wymagania w zakresie wymiarów, masy oraz nacisków osi, określonych w pozycji 6 tabeli.

W oparciu o tak ustalony stan faktyczny WITD wszczął z urzędu wobec skarżącej postępowanie administracyjne, w wyniku którego nałożył na nią karę pieniężną w kwocie 15.000 złotych za naruszenia polegające na przekroczeniu: dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej; dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego; dopuszczalnej długości i dopuszczalnej szerokości pojazdu członowego.

W odwołaniu skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym, rażące naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. przez oparcie decyzji tylko na części materiału dowodowego, art. 7, art. 10 § 1, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. przez zignorowanie jej wniosków dowodowych, uznanie jako dowód wyników użycia wag do pomiarów nacisków osi niezgodnie ze wskazaniami producenta wag. Skarżąca wskazała, że zastosowane do pomiarów wagi typu LP 600 nie posiadają technicznych możliwości wykonywania łącznego pomiaru dwóch kolejnych osi składowych. Ponadto w jej ocenie WITD przed wydaniem decyzji nie umożliwił jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, czym naruszył art. 10 § 1 k.p.a.

Zdaniem skarżącej organ w treści protokołu kontroli nie wskazał podstawy prawnej procesu ważenia, a zastosowane do pomiarów wagi typu LP600 zgodnie z treścią instrukcji nie powinny być stosowane do wyznaczania sumarycznej masy pojazdu. Powołała się na biuletyn szkoleniowy GITD nr 5(11)/2010 adresowany do inspektorów wykonujących czynności kontrole, zgodnie z którym wagi te nie powinny służyć do określania całkowitej masy pojazdu i wskazała, że takie stanowisko zajmują Najwyższa Izba Kontroli oraz sądy administracyjne. Skarżąca podniosła również kwestię ilości pomiarów osi pojazdu, który składał się z czteroosiowego ciągnika oraz czteroosiowej naczepy, a w treści protokołu kontroli wskazano wyniki siedmiu pomiarów.

Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji WITD zgodnie z art. 155 k.p.a oraz ponowne przeanalizowanie zgromadzonego materiału dowodowego.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD na wstępie podał definicję pojazdu nienormatywnego zawartą w art. 2 ust. 35a p.r.d. oraz przypomniał wyniki pomiarów wykonanych podczas kontroli. W oparciu o to stwierdził, że WITD błędnie dokonał kwalifikacji drugiej, trzeciej i czwartej osi kontrolowanego ciągnika, gdyż była to oś wielokrotna, a dla osi wielokrotnych, składających się z osi składowych w przypadku pojazdów samochodowych, ustawodawca nie określił dopuszczalnego nacisku. Tym samym nie sposób jego zdaniem stwierdzić, iż został przekroczony dopuszczalny nacisk na podwójnej osi napędowej, skoro w podwójną oś napędową kontrolowany ciągnik nie został wyposażony. Organ stwierdził, że biorąc pod uwagę wyniki dokonanych pomiarów posiadane przez stronę zezwolenie było niewystarczające.

GITD wskazał, że pomiaru wysokości dokonano przy zastosowaniu wysokościomierza teleskopowego nr ITD.-90, który w dniu kontroli legitymował się ważnym świadectwem wzorcowania wydanym przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...], natomiast pomiaru długości i szerokości pojazdu dokonano przy zastosowaniu przymiaru wstęgowego o nr IB12, który w dniu kontroli legitymował się ważnym świadectwem legalizacji pierwotnej wydanym przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...] z datą ważności do 31 grudnia 2013 r.

Zgodnie § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 31 grudnia 2002 r. długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku pojazdu członowego - 16,50 m; a stosownie do treści § 2 tego rozporządzenia szerokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 12, § 45 ust. 3 pkt 1 i § 54 ust. 3, nie może przekraczać 2,55 m i nie obejmuje ona lusterek zewnętrznych, świateł umieszczonych na bokach pojazdu oraz elementów elastycznych wykonanych z gumy lub z innych tworzyw sztucznych. Szerokość nadwozia pojazdu, który przeznaczony jest do przewozu towarów w określonej temperaturze, jeżeli jego ściany boczne wraz z izolacją termiczną mają grubość nie mniejszą niż 45 mm każda, może wynosić do 2,6 m. Nadto zgodnie z treścią owego rozporządzenia z 31 grudnia 2002 r. dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać 40 t. Wyjątek wprowadza tylko § 57 ust. 3, który stanowi, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r. może wynosić 42 t, który zdaniem GITD w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania, a to z uwagi na daty zarejestrowania ciągnika tj. dnia 10 kwietnia 2007 r. i naczepy dnia 30 stycznia 2009 r.

GITD ustalił, że droga krajowa nr [...], na której zatrzymano skontrolowany pojazd została zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 11,5 t - rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061), dalej rozporządzenie w sprawie dróg.

W tak ustalonym stanie faktycznym organ odwoławczy stwierdził, że karę pieniężną należało nałożyć na skarżącą jak za brak zezwolenia kategorii VII - w pozostałych przypadkach, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do ustawy Prawo ruchu drogowego jest wydawane na przejazd pojazdu: lit a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I - VI, lit. b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.

GITD zauważył przy tym, że przekroczenie szerokości pojazdu powyżej 4 m dla drogi dwujezdniowej klasy A, S i GP, czy rzeczywistej masy całkowitej wynoszącej 60 t zawsze powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Zatem już samo stwierdzenie przekroczenia dopuszczalnej szerokości pojazdu o 1,5 m w stosunku do dopuszczalnych 2,55 m, (tj. o wartość 58,82%) czyli o wartość większą niż 20% od dopuszczalnej, powoduje wymierzenie kary pieniężnej w wysokości 15.000 złotych.

GITD przypomniał, że przewożony w chwili kontroli ładunek był niepodzielny, co stosownie do art. 2 ust. 35 lit. b) p.r.d. że to taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. A contrario ładunek podzielny może zostać podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Brak jest zatem jakichkolwiek wątpliwości co do niepodzielności przewożonego ładunku.

Organ wyjaśnił, że ustalając kategorię wymaganego zezwolenia kierował się wymiarami, masą, naciskami osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać. Powyższe warunki zostały określone przez ustawodawcę w załączniku nr 1 do ustawy Prawo ruchu drogowego. Następnie dokonał wyboru kategorii zezwolenia, której posiadanie zwalniałoby skarżącą z konsekwencji prawnych wynikającymi z treści art. 140ab ust. 1 p.r.d. Wyjaśnił jednocześnie, że przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność podzielności ładunku. Stosownie bowiem do treści art. 140ab ust. 2 p.r.d. w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Zatem ustalając kategorię zezwolenia, którą powinna legitymować się skarżąca kierował się następującymi kryteriami:

1. rodzajem drogi, na której stwierdzono nienormatywność pojazdu. Eliminowane są te kategorie zezwoleń, które nie mogłyby zostać przyznane na przejazd po drodze, na której stwierdzono naruszenie;

2. rodzajem parametrów normatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju nie mogą być przekroczone, co oznacza, że w tym zakresie muszą być normatywne. Przy ich wyodrębnieniu posłużono się zwrotem "nie większe od dopuszczalnych". Organ bada zatem spośród kategorii zezwoleń odpowiadającej drodze, na której stwierdzono naruszenie, parametry normatywne pojazdu, eliminując następnie te kategorie zezwoleń, które nie spełniają tego rodzaju warunków;

3. rodzajem parametrów nienormatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju mogą zostać przekroczone, ale jedynie do górnej granicy określonej przepisami prawa. Przy ich wyodrębnieniu posłużył się zwrotem np. "o szerokości nieprzekraczającej 3,2 m", "o długości nieprzekraczającej 23 m dla zespołu pojazdów", "o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m", "o rzeczywistej masie całkowitej nieprzekraczającej 60 t", "o naciskach osi nieprzekraczających wielkości przewidzianych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t".

Kolejną czynnością jest zakwalifikowanie przekroczonego parametru do kategorii zezwolenia, dla której możliwe byłoby jego uzyskanie i które nie przekraczałoby maksymalnych, ściśle określonych wielkości dla danej kategorii zezwolenia. Jeżeli pomimo tego nie jest możliwe ustalenie kategorii zezwolenia od I do VI, to kwalifikacja stwierdzonego naruszenia jest dokonywana w oparciu o zezwolenie kategorii VII. Jeżeli zatem kontrolowany pojazd nie spełnia warunków normatywnych lub warunków nienormatywnych, albo poruszał się po kategorii drogi, dla której nie przewidziano przekroczenia parametru ustalonego podczas kontroli dla kategorii zezwoleń od I do VI, to wówczas możliwa jest kwalifikacja prawna stwierdzonego naruszenia jedynie w oparciu o brak zezwolenia kategorii VII. Zezwolenie na tę kategorię wydaje się, bowiem, gdy przekroczono wielkości dopuszczalnych odstępstw określonych w zezwoleniach kategorii I - VI.

GITD ustalił, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z 9 maja 2013 r., a wagi przy pomocy których zważono ww. pojazd – tj. do pomiarów statycznych typu LP 600, w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...] z datą ważności do 31 marca 2015 r. i do 31 maja 2015 r. Organ podał, że owe dokumenty zostały okazane kierowcy przed dokonaniem ważenia, jak również kierowca ów został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach.

Odnosząc się do twierdzeń skarżącej, że z certyfikatu zatwierdzenia typu wag LP 600 wynika, iż wagi te nie powinny być używane do wyznaczania masy całkowitej pojazdu (pkt 2.4 certyfikatu zatwierdzenia GUM) GITD wskazał, że nie podziela tezy, iż wagi te nie służą do wyznaczania dmc pojazdu. Organ odmówił także słuszności stanowisku Najwyższej Izby Kontroli (dalej NIK), zawartemu w wystąpieniu pokontrolnym dotyczącym m.in. wag LP 600, jak również nie podzielił stanowiska Głównego Urzędu Miar (dalej GUM) zawartego w piśmie z 22 kwietnia 2011 r., iż "odpowiednie do ustalenia dmc są wagi nieautomatyczne klasy dokładności III o odpowiednim obciążeniu maksymalnym Max". Zdaniem GITD stwierdzenie to nie zostało poparte żadną analizą prawną, ani tym bardziej faktyczną i nie zawiera ono uzasadnienia, które doprowadziłoby do tejże konkluzji. Organ przeprowadził swoją własną analizę procesu ważenia dochodząc do wniosku, że odbyła się ona w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa.

GITD nie podzielił więc stanowiska GUM i w konsekwencji odmówił również słuszności argumentacji skarżącej, że wagi typu LP 600 nie mogą służyć do wyznaczania rzeczywistej masy całkowitej pojazdu przez sumowanie wyników poszczególnych osi, a także tezie, iż za pomocą tych wag nie sposób wyznaczyć rzeczywistej masy pojazdu.

Odnośnie kwestii ilości pomiarów osi kontrolowanego ośmioosiowego pojazdu członowego GITD podał, że z treści tabeli zawartej w protokole kontroli wynika, że dokonano pomiaru "siedmiu" osi pojazdu. Zauważył przy tym, że WITD zakwalifikował dwie sąsiednie osie ciągnika jako oś podwójna, dokonując sumowania nacisków tych osi i wpisując wynik łączny w tabeli. Natomiast zdaniem organu należy ją zaliczyć do osi wielokrotnych niesklasyfikowanych, a więc osi nie posiadającej dopuszczalnej normy nacisku. Dlatego czteroosiowy ciągnik wg. GITD składał się z pojedynczej osi nienapędowej i osi wielokrotnej złożonej z trzech osi składowych. Brak jest tym samym jakichkolwiek wątpliwości co do ilości pomiarów osi pojazdu członowego.

GITD odnosząc się do zarzuconych w odwołaniu przepisów prawa procesowego stwierdził, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz art. 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które były konieczne do prawidłowego jej rozstrzygnięcia oraz dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie było sprzeczne z prawem. Nadto zdaniem organu II instancji decyzja WITD zawiera niezbędne elementy określone w art. 107 k.p.a. także skarżąca jako strona tego postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. jest nią podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd.

GITD zbadał także czy w sprawie nie zaszła któraś z okoliczności wyłączających odpowiedzialność skarżącej za ww. naruszenia. Wskazał na art. 140aa ust. 4 p.r.d. oraz wyjaśnił co rozumie pod pojęciami "ładunku sypkiego" i "drewna", skoro ustawodawca nie wprowadził legalnych ich definicji. Nadto odwołując się do art. 355 § 1 i 2 k.c. wyjaśnił co rozumie pod pojęciem "zachowania należytej staranności" i stwierdził, że w stosunku do profesjonalisty, jakim jest skarżąca wzorzec owej staranności jest zaostrzony. GITD stwierdził również, że między zachowaniem skarżącej, a stwierdzonymi naruszeniami istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy. Wobec tego oraz mając na uwadze fakt, że WITD pouczył skarżącą o treści art. 140ab ust. 2 p.r.d. organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca nie wskazała żadnych dowodów, które mogły by stanowić - świadczyć, że dochowała ona należytej staranności w realizacji czynności związanych z ww. przejazdem.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H. S.A. z siedzibą w [...] zarzuca naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego - ustawy Prawo ruchu drogowego, jak i przepisów procesowych – art. 107 § 3 k.p.a., art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 8, art. 10 § 1 i art. 75 § 1 k.p.a.

W oparciu o te zarzuty wniosła o uchylenie obu ww. decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi podtrzymując swoje stanowisko zawarte w odwołaniu, ponownie odwołała się do twierdzenia, że wagi przy pomocy których dokonano pomiarów ww. pojazdu nie były do tego przeznaczone. Wskazała, że "orzecznictwo sądów administracyjnych już wcześniej przyznawało jej rację w analogicznych sprawach" Jako przykład przywołała sprawę o sygn. akt VI SA/Wa 1004/13 oraz stanowisko GUM zawarte w piśmie z 23 stycznia 2014 r. , którego kopię załączyła do skargi.

GITD w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Na poparcie swoich twierdzeń odnośnie użytych wag powołał się na dwa wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2013 r., tj. w sprawach sygn. akt II GSK 2280/11 i II GSK 2281/11.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Definicja pojazdu nienormatywnego, zawarta w art. 4 pkt. 25 ustawy z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. nr 19, poz. 115 ze zm.) stanowi, że pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach niniejszej ustawy, albo którego wymiary i masa wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach o ruchu drogowym, z wyłączeniem autobusów w zakresie nacisków osi.

W myśl art. 64 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy (pkt 1) oraz przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1 (pkt 2).

Jak stanowi art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm., Dz. U. z 2011 r. Nr 222, poz. 1321) po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Minister właściwy do spraw transportu ustala, w drodze rozporządzenia, wykaz:

1) dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,

2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t

- mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.

Droga krajowa nr [...], po której poruszał się kontrolowany pojazd, została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 11,5 t.

W myśl § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 2003 r. Nr 32 poz. 262), co do zasady długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku pojazdu członowego - 16,50 m, zaś szerokość 2,55 m.

Zgodnie z art. 140aa ust. 1 za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.

Jak stanowi ust. 3 karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na:

1) podmiot wykonujący przejazd;

2) podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1.

Z protokołu kontroli wynika z dnia 7 września 2013 r. wynika, że;

- nacisk 28,7 t na podwójnej osi napędowej pojazdu (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 9,71 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 51,05%);

- rzeczywista masa całkowita pojazdu 67,9 t (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 27,9 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 69,75,%);

- długość pojazdu 22,17 m (po odjęciu 1% błędu wynikającego z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu) - przekroczenie dopuszczalnej długości o 5,67 m (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 34,36%),

- szerokość pojazdu 4,05 m (po odjęciu 1% błędu wynikającego z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu) - przekroczenie o 1,5 m (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 58,82%).

Kierowca do kontroli okazał zezwolenie kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego na okres od 9 stycznia 2013 r. do 8 stycznia 2015 r., który spełnia wymagania w zakresie wymiarów, masy oraz nacisków osi, określonych w pozycji 6 tabeli.

Zgodnie z art. 140ab ust. 1 karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości:

1) 1.500 zł - za brak zezwolenia kategorii I i II;

2) 5.000 zł - za brak zezwolenia kategorii III-VI;

3) za brak zezwolenia kategorii VII:

a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,

b) 2.000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,

c) 15.000 zł - w pozostałych przypadkach.

Sąd uznał za zasadne zarzuty skargi dotyczące naruszenia, art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. co do poczynionych ustaleń w zakresie wyników ważenia pojazdu. W tym zakresie Sąd podziela stanowisko skarżącej odnoszące się do zastosowania niewłaściwych wag pomiarowych użytych do ważenia kontrolowanych pojazdów tj. wag przenośnych do pomiarów statycznych typu LP 600.

Należy wskazać, że zasady użytkowania urządzeń określają bezpośrednio ich producenci (w tym przypadku instrukcja obsługi wagi LP 600), co następnie jest weryfikowane w oparciu o obowiązujące normy zawarte zarówno w świadectwach homologacji oraz certyfikatach zatwierdzenia typu urządzenia (WE nr PL 05004) oraz świadectwach legalizacji (dla nr wag LP 600 wykorzystanych w rozpatrywanej sprawie).

Z powyższych dokumentów wynika, że waga nieautomatyczna LP 600 służy do pomiaru nacisków kół i osi (w układzie dwóch połączonych wag lub ich odpowiedniej konfiguracji w zależności od rodzaju pojazdu lub zespołu pojazdów). Należy zauważyć, że wagi przenośne nieautomatyczne do pomiarów statycznych typu LP 600 nie posiadają zatem homologacji do pomiaru masy całkowitej pojazdu oraz nacisków osi wielokrotnych. Brak możliwości dokonywania na podstawie wskazań tego typu wag pomiarów (wyników sumarycznych nacisków kół i osi) wynika także z samej Instrukcji obsługi wag LP 600, których przeznaczenie zostało przez producenta ( I. ) wskazane na str. 3 Instrukcji obsługi. Wynika z niej jednoznacznie, że wagi te są przeznaczone tylko do statycznych pomiarów nacisku kół lub osi.( por. wyrok WSA w Warszawie sygn. akt VI SA/Wa 3661/13).

O tym że dokonywanie sumarycznych pomiarów może prowadzić do niezgodności ze stanem faktycznym (nieodpowiadającym rzeczywistości) najlepiej świadczy "Instrukcja postępowania inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego w trakcie kontroli parametrów pojazdów poruszających się po drogach publicznych i pobierania kar pieniężnych", wprowadzona zarządzeniem Głównego Inspektora nr 3/2006 z dnia 7 lutego 2006 r., zgodnie z którą polecono obniżenie wyników pomiarów, dokonywanych za pomocą wag przenośnych (typu SAW i LP 600), o 200 kg i 2% celem skorygowania ewentualnych błędów w zakresie wskazań wag, co miało poprawić wiarygodność tych pomiarów. Na powyższe nieprawidłowości w ustaleniach kontrolnych ww. Inspekcji zwróciła uwagę nie tylko Najwyższa Izba Kontroli, o czym mowa w odwołaniu, jak również w załączonym do skargi dokumencie Prezes Głównego Urzędu Miar z 23 stycznia 2014 r.

Jednakże wskazane wyżej nieprawidłowości okazały się niewystarczające do uwzględnienia skargi bowiem nałożona na skarżąca kara administracyjna dotyczyła także przekroczenia wymiarów pojazdu członowego, a mianowicie długości o 34,36 % oraz szerokości o 58,82 %, co w końcowym rozrachunku uzasadniało nałożenie kary w wysokości 15 000 zł w oparciu o art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy - Prawo o ruchu drogowym.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. w sprawie nie wykazano w żaden sposób, by strona została pozbawiona możliwości udowodnienia swoich twierdzeń czy możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie wskazanemu przepisowi mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powołując się w tym miejscu na uchwałę Siedmiu Sędziów NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r. w spr. sygn. akt FPS 6/04 (ONSA i WSA 2005/4/66) wydaną na tle odpowiadającego treści art. 10 § 1 k.p.a. przepisu art. 200 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa z dnia 29 sierpnia 1997 r. (Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60) należy wskazać, że warunkiem sine qua non uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, że podnoszone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (por. wyrok NSA z dnia 15 maja 2003 r. sygn. akt I SA/Gd 199/00, Przegląd Podatkowy 2004 nr 1, str. 43).

Reasumując powyższe stwierdzić należy, iż decyzje organów obu instancji nie naruszają kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7, 10 , art. 77 § 1 oraz 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia, 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.