Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1955/00
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2004-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych

SENTENCJA

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10marca2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie NSA : Izabela Dobosz ( spr.) Grażyna Danielec Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2004r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2000r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień wdowy po kombatancie - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Decyzją Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z 17.03.2000r. Nr [....] wydaną na podstawie art. 22 ust. 2 w zw. z art. 20 ust. 3 oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997r., Nr 142 poz. 950 ze zm. ) pozbawiono E.K. uprawnień przysługujących wdowie po kombatancie W.K. , który posiadał te uprawnienia przyznane przez ZW ZBOWiD w K. decyzją z dnia 16.09.1976r. z tytułu utrwalania władzy ludowej w okresie od [....] .06.1948r. do [....].10.1950r.

Organ stwierdził, że E.K. uzyskała uprawnienia wdowy po kombatancie w 1984r. W toku postępowania ustalono, że jedynym tytułem działalności kombatanckiej W.K. był jego udział w walkach o "utrwalenie władzy ludowej" podczas służby w LWP. Powołano się na pismo CAW z [....] .2000r. nr [....] , iż żołnierze [....] w której służył W.K. brali udział w zwalczaniu poakowskiego zbrojnego podziemia i Narodowych Sił Zbrojnych. Przyjęto, że skoro tytułem kombatanckim W.K. było "utrwalanie władzy ludowej" i nie walczył on z UPA ani z Wehrwolfem uprawnienia kombatanckie nie przysługują jemu, ani też w myśl art. 20 ust. 3 ustawy także wdowie po nim.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E.K. podnosi, że mąż jej nie wybrał sobie formacji, w której służył. W służbie wojskowej stracił zdrowie, na co jako dowód przesyła wyrok Sądu Okręgowego z [....] .1979r. (inwalidztwo wojenne ). Uważa, że jej sprawa ma wymiar polityczny, gdyż zmiana władzy w Polsce pociąga za sobą odbieranie uprawnień.

Decyzją Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z 7.07.2000r. Nr [....] wydaną na podstawie art. 138§1 pkt 1 w zw. z art. 127§3 kpa oraz art. 20 ust. 3 w zw. z art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997r., Nr 142 poz. 950 ze zm. ) utrzymano w mocy decyzje własną z 17.03.2000r. Organ powtórzył poprzednią argumentację i powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z 25.01.1996r., sygn. akt IIZAP 32/95, iż uprawnienia wdów nie maja charakteru pierwotnego, ale pochodny. Istnieją zatem podstawy do pozbawienia takich uprawnień. Okoliczności podniesione we wniosku nie mają wpływu na wynik sprawy.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca wnosi o rozpatrzenie jej sprawy. Czuje się skrzywdzona. Mąż był inwalidą wojennym, choroba miała związek ze służbą wojskową. Nie wybierał sobie formacji, w której służył. Powołuje się na treść art. 25 ust. 3 ustawy o kombatantach ... i twierdzi, że mąż uzyskał uprawnienia w 1976r.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3§1 ustawy z 30.08.2002r. ( Dz. U. Br 153, poz. 1270 ) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( p. o. p. p. s. a ) sądy administracyjne sprawuj ą kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone ( co ma miejsce w niniejszej sprawie ) podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy ( art. 97§1 ustawy z 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).

Sądowa kontrola nie wykazała naruszenia prawa .

Nie podlega wątpliwości, co wielokrotnie podkreślono w orzecznictwie, że uprawnienia wdów po kombatantach maja charakter pochodny od uprawnień kombatantów. Oznacza to, że w sytuacji orzekania o uprawnieniach wdowy po kombatancie należy badać, czy kombatant gdyby żył nie byłby swoich uprawnień pozbawiony. Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych orzekł prawidłowo, gdyż jedynym tytułem działalności kombatanckiej W.K. była "walka zbrojna o utrwalenie władzy ludowej od [....].06.1948r. do [....].10.1950r." ( zaświadczenie Nr [....], ZW ZBOWiD w K. , k. 9 akt administracyjnych ). Należało zatem zastosować art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24.01.199Ir. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t. j. Dz. U. Nr 142, 1997r. poz. 950 ze zm. ), gdyż pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej". Jak ustalono w toku postępowania administracyjnego W.K. nie mógłby zachować uprawnień kombatanckich w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 in fine tejże ustawy, gdyż nie spełniał przesłanek, o których mowa w tym przepisie. W szczególności nie pełnił służby wojskowej w okresie od 10.05.1945r. do 30.VI.1947r., a później w latach 1948-1950. [....] Brygada [....] , w której służył w okresie tym brał udział w zwalczaniu poakowskiego zbrojnego podziemia, Narodowych Sił Zbrojnych a nie UPA lub Wehrwolfu, co ewentualnie dawałoby tytuł do zachowania uprawnień ( zaświadczenie CAW z......2000r., k. 27 ) w oparciu o art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy z 24.01.1991 r.

Skarżąca niesłusznie interpretuje treść art. 25 ust. 3 ustawy o kombatantach ... w tym kierunku, iż nie podlegają weryfikacji uprawnienia kombatanckie przyznane przed 31.12.1988r. Natomiast należy zwrócić uwagę, iż zgodnie z treścią art. 26 ustawy o kombatantach ... pozbawienie uprawnień kombatanckich powoduje utratę uprawnień wynikających z ustawy, z wyjątkiem uprawnień, o których mowa w art. 12 ( dotyczących świadczeń pieniężnych i innych uprawnień przewidzianych w przepisach o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin ).

Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p. o. p. p. s. a. Z 30.08.2002r. ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ) w zw. z art. 97§1 przepisów wprowadzających ustawę - p.o. u. s. a i ustawę p. o. p. p. s. a.