Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 654/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2020-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy
Treść wyniku: stwierdzono że orzeczenie zostało wydane z naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1, art. 38 ust. 1, art. 41 ust. 2, art. 53 ust. 1, art. 61 ust. 1 i 8
journal: Dz.U. 2020 poz 818
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020 - t.j.
article: art. 3 ust. 3 pkt 4
journal: Dz.U. 2018 poz 450
law: Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędzia WSA Kazimierz Maczewski po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi T. ią z siedzibą w W. na rozstrzygnięcie Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyników oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach polityki spójności I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia, II. zasądza od Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy na rzecz strony skarżącej T. ią z siedzibą w W. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

T. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (dalej: "Spółka", "Skarżąca") złożyła wniosek o dofinansowanie projektu pn. "Tam gdzie wzrok sięga – badamy dzieci z klas pierwszych SP w subregionie [...]" w ramach konkursu nr RPZP [...]

Zgodnie z Regulaminem konkursu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Z. 2014-2020 Oś priorytetowa VII Włączenie społeczne Działanie 7.7. Wdrożenie programów wczesnego wykrywania wad rozwojowych i rehabilitacji dzieci z niepełnosprawnościami oraz zagrożonych niepełnosprawnością Regionalny Program Zdrowotny Województwa Z. pn. "[...]" Konkurs nr: [...] (dalej: "Regulamin"), jednym z kryteriów oceny projektów było spełnienie kryterium dopuszczalności nr 3 - Kwalifikowalność Beneficjenta (pkt. 4.2.1.2. Regulaminu).

Spółka we wniosku o dofinansowanie, w pkt. B.2. "Typ wnioskodawcy" wskazała, że posiada status podmiotu ekonomii społecznej natomiast w pkt B.9. "Potencjał i doświadczenie wnioskodawcy", wskazała, że posiada status podmiotu ekonomii społecznej prowadzącego działalność statutową lub gospodarczą w zakresie użyteczności publicznej

Pismem z dnia [...] kwietnia 2020 r., Instytucja Pośrednicząca Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Z. 2014-2020, tj. Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy (dalej: "Instytucja Pośrednicząca", "IP" albo "organ") poinformowała Spółkę o pozytywnej ocenie wniosku i skierowaniu projektu do dofinansowania. Warunkiem zawarcia umowy o dofinansowanie było dostarczenie przez Spółkę wskazanych w tym piśmie dokumentów, obejmujących m.in. uwierzytelnioną kopię statutu lub innego dokumentu stanowiącego podstawę prawną działalności wnioskodawcy, wypis z organu rejestrowego dotyczącego wnioskodawcy (np. wyciąg z KRS) aktualny na dzień podpisania umowy o dofinansowanie. Wymienione przez IP dokumenty zostały przez Spółkę złożone.

Pismem z dnia [...] czerwca 2020 r., Instytucja Pośrednicząca zwróciła się do Spółki o uzupełnienie złożonej dokumentacji o dokument potwierdzający jej kwalifikację jako podmiotu ekonomii społecznej prowadzącego działalność statutową lub gospodarczą w obszarze użyteczności publicznej.

Skarżąca, pismem z dnia [...] czerwca 2020 r. udzieliła odpowiedzi na wezwanie IP, przedkładając protokół ze zgromadzenia wspólników Spółki z dnia [...] października 2014 r., na którym to zgromadzeniu podjęto Uchwałę nr [...] w sprawie ustanowienia Spółki podmiotem ekonomii społecznej, co - jak zapisano w uchwale - (cyt.) "oznacza, iż:

1. T. Sp. z o.o. nie działa w celu osiągnięcia zysku.

2. T. Sp. z o.o. będzie przeznaczać całość dochodu na realizację celów statutowych.

3. T. Sp. z o.o. nie będzie przeznaczać zysku do podziału między swoich udziałowców, akcjonariuszy i pracowników.".

Pismem z dnia [...] lipca 2020 r., nr [...], Instytucja Pośrednicząca poinformowała Spółkę o odstąpieniu od podpisania umowy o dofinansowaniu, z uwagi na niespełnienie przez Spółkę kryterium dopuszczalności, tj. nieposiadanie statusu podmiotu ekonomii społecznej. Pismem z dnia [...] lipca 2020 r. IP uzupełniła wcześniejsze pismo o pouczenie o przysługującym Spółce prawie do wniesienia protestu.

W dniu [...] lipca 2020 r. Spółka skierowała do Instytucji Pośredniczącej pismo uznane za protest, wysłane do IP ponownie w dniu [...] sierpnia 2020 r. (tj. po otrzymaniu pouczenia z [...] lipca 2020 r.). W złożonym proteście Spółka zarzuciła ocenie IP błędne uznanie, że Spółka nie posiada statusu podmiotu uprawnionego do ubiegania się do dofinansowania, podmiotu ekonomii społecznej prowadzącym działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej w tym błędną wykładnię art. 3 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1057) – dalej: u.d.p.p.w. i wniosła o ponowne sprawdzenie przez IP złożonego wniosku w zakresie spełnienia kryterium dopuszczalności na dzień podpisania umowy o dofinansowanie i w konsekwencji zawarcie umowy ze Spółką w ramach projektu.

Spółka wywiodła, że zgodnie z ogólnie przyjętą koncepcją spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może być utworzona w każdym celu prawnie dopuszczalnym, zatem nie tylko w celu gospodarczym jak handlowe spółki osobowe, ale również w celu charytatywnym, hobbystycznym, sportowym, politycznym itp.

Dla skutecznego zawarcia umowy spółki handlowej (i powstania spółki handlowej) konieczna jest zawsze intencja (wola) zawiązania spółki. Jest to ujawniany na zewnątrz w umowie spółki wewnętrzny akt woli, czyli decyzji wewnętrznej poszczególnych wspólników powołania (utworzenia) określonej (konkretnej) spółki i uczestniczenia w niej w charakterze wspólnika albo akcjonariusza.

"Cele spółki" należy odróżnić od wspólnego celu wspólników. Cel spółki określają wspólnicy, jednak w odróżnieniu od przedmiotu działalności spółki cel ten z reguły nie jest określany wprost w umowie spółki, lecz raczej może być z umowy spółki wyinterpretowany (art. 65 K.c.). Przepisy K.s.h. ani przepisy o Krajowym Rejestrze Sądowym nie wymagają, aby w umowie (akcie założycielskim) spółki oraz w zgłoszeniu do rejestru określony został "cel spółki", w odróżnieniu od "przedmiotu działalności", który musi być w umowie spółki, wyraźnie określony.

W ocenie Spółki, kodeks spółek handlowych rozróżnia cel spółki (art. 151 § 1 in fine K.s.h.) od przedmiotu działalności (art. 157 § 1 pkt 2 K.s.h.). Cel spółki pokrywa się w zasadzie ze wspólnym celem wspólników, do którego osiągnięcia zobowiązują się oni dążyć (por. art. 860 § 1 K.c., a w szczególności art. 3 K.s.h.), określa zatem wzajemny stosunek wspólników.

Spółka podkreśliła, że intencją/celem wspólników, który skłonił ich do zawiązania spółki, nie było prowadzenie działalności gospodarczej czy też cel zarobkowy, lecz prowadzenie na szeroką skalę działalności społecznie użytecznej. Realizowane przez Spółkę na przestrzeni lat programy tylko i wyłącznie potwierdzają pierwotne założenia wspólników, jak i stanowią potwierdzenie działania zgodnie z ich założeniami.

Uchwałą podjętą w dniu [...] października 2014 r. wspólnicy dodatkowo potwierdzili, że ich pierwotnym celem było prowadzenie działalności pożytku publicznego zgodnie z ww. przepisami u.d.p.p.w. (przepisy nie wymagają w tym względzie dokonania stosownej zmiany w umowie Spółki). W ten sposób dostosowano zasady funkcjonowania Spółki do wymogów art. 3 ust. 3 pkt 4 u.d.p.p.w. Z całą stanowczością – jak podkreśliła Spółka - wspólnicy na Zwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników nigdy nie podjęli uchwały w przedmiocie podziału wygenerowanego zysku między swoich udziałowców, akcjonariuszy czy też pracowników. Dowodem powyższego jest brak ujęcia informacji o podziale wygenerowanego zysku w informacji dodatkowej do sprawozdań finansowych Spółki za lata 2015-2019. Zdaniem Spółki, podjęcie takiej uchwały byłoby sprzeczne z zasadami obowiązującymi w Spółce, stosownie do treści art. 249 K.s.h.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...], doręczonym Spółce [...] sierpnia 2020 r., Instytucja Pośrednicząca rozstrzygnęła o nieuwzględnieniu protestu z dnia [...] lipca 2020 r. na ocenę z dnia [...] lipca 2020 r.

W uzasadnieniu IP przedstawiła dotychczasowy przebieg sprawy oraz wskazała, że zgodnie z Regulaminem, podmiotami uprawnionymi do ubiegania się

o dofinansowanie projektu mogły być:

- jednostki samorządu terytorialnego i ich jednostki organizacyjne,

- organizacje pozarządowe i podmioty ekonomii społecznej prowadzące działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej,

- podmioty lecznicze wymienione w ustawie o działalności leczniczej,

- podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w., statutowo świadczące usługi na rzecz osób zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym.

IP wskazała także na też informacje zawarte we wniosku Spółki (w części B.2. i B.9.), odnośnie posiadania przez nią statusu podmiotu ekonomii społecznej, i stwierdziła, że informacje te nie znajdują potwierdzenia w dokumentach przedłożonych IP przez Spółkę w dniu [...] maja i [...] czerwca 2020 r. i , tj.: w umowie Spółki (akt notarialny z dnia [...] sierpnia 2014 r., Repertorium A nr [...]) i w Protokole ze zgromadzenia wspólników Spółki z dnia [...] października 2014 r.

W opinii IP, niezgodność pomiędzy zapisami wniosku a ww. dokumentami w kontekście statusu Spółki jako podmiotu ekonomii społecznej jednoznacznie wskazuje, że Spółka nie jest podmiotem uprawnionym do ubiegania o dofinansowanie w ramach przedmiotowego konkursu. Oznacza to tym samym, iż kryterium dopuszczalności nr 3 "Kwalifikowalność Beneficjenta/Partnera" po ponownej weryfikacji nie może zostać uznane za spełnione.

Argumentując zasadność powyższego stanowiska, IP podniosła, że wytyczne w zakresie realizacji przedsięwzięć w obszarze włączenia społecznego i zwalczania ubóstwa z wykorzystaniem środków Europejskiego Funduszu Społecznego i Europejskiego Funduszu Rozwoju regionalnego na lata 2014-2020 wskazują, iż podmiotem ekonomii społecznej są m.in. organizacje pozarządowe lub podmioty, o którym mowa w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w., a zgodnie z art. 3 ust. 3 pkt 4 tej ustawy, organizacjami pozarządowymi są spółki akcyjne i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz kluby sportowe będące spółkami działającymi na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2014 r. poz. 715), które nie działają w celu osiągnięcia zysku oraz przeznaczają całość dochodu na realizację celów statutowych oraz nie przeznaczają zysku do podziału między swoich udziałowców, akcjonariuszy i pracowników.

IP stwierdziła, że w świetle ww. zapisów u.d.p.p.w. nie budzi wątpliwości fakt, iż spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może być organizacją pożytku publicznego, ale uzyskanie tego statusu uzależnione jest spełnieniem określonych warunków. Stanowisko w tym zakresie przedstawione zostało m.in. w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2006 r. sygn. III CZP 122/05 (do której odwołuje się Spółka), tj.: "(...) stwierdzenie, że spółka kapitałowa może być organizacją pozarządową, nie jest równoznaczne z uznaniem, że zawsze może uzyskać status organizacji pożytku publicznego. Możliwość taka zależy od spełnienia przesłanek wskazanych w art. 20 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (...). Na szczególną uwagę zasługuje przesłanka określona w pkt 7 lit. b, zgodnie z którym, organizacją pożytku publicznego może być organizacja pozarządowa, jeżeli statut lub inne akty wewnętrzne organizacji pozarządowych oraz podmiotów, o których mowa w art. 3 ust. 3. zabraniają przekazywania ich majątku na rzecz ich członków, członków organów lub pracowników oraz ich osób bliskich, na zasadach innych niż w stosunku do osób trzecich, w szczególności jeżeli przekazanie to następuje bezpłatnie lub na preferencyjnych warunkach.(...)".

IP wskazała również, że zgodnie z art. 3 ust. 1 u.d.p.p.w., działalnością pożytku publicznego jest działalność społecznie użyteczna, prowadzona przez organizacje pozarządowe w sferze zadań publicznych określonych w ustawie. Tymczasem z zapisów umowy Spółki zawartej w dniu [...] sierpnia 2014 r. informacja taka nie wynika.

Zapisy umowy w § 1 i § 2 wprost wskazują, że Spółka prowadzi działalność gospodarczą pod firmą T. Sp. z o.o. O prowadzeniu działalności gospodarczej świadczy szereg świadczonych przez Spółkę usług, tj. np.: usługi budowlane, usługi hotelarskie, usługi gastronomiczne, usługi w zakresie technologii informatycznych i komputerowych, działalności agentów zajmujących się sprzedażą płodów rolnych, żywych zwierząt, surowców dla przemysłu tekstylnego i półproduktów itp., których nie można zaliczyć do działalności prowadzonej przez organizacje pozarządowe w sferze zadań publicznych. Zapisy § 11 umowy Spółki nie wyłączają również możliwości uzyskania przez wspólników jakiejkolwiek korzyści finansowej z tytułu bycia wspólnikiem, a tym samym nie jest spełniona przesłanka, o której mowa w przytoczonym przez Spółkę orzeczeniu Sądu Najwyższego.

Podjęta zaś na zgromadzeniu wspólników Uchwała nr [...] zakłada, że Spółka na podstawie § 11 pkt 4 umowy Spółki oraz art. 3 ust. 3 pkt 4 u.d.p.p.w. staje się podmiotem ekonomii społecznej. Uchwała ta w pkt. 1-3 zawiera również zapisy, w których mowa jest o tym, że Spółka nie działa w celu osiągnięcia zysku, całość zaś dochodu przeznaczana jest na realizację celów statutowych, oraz że zyski nie będą przeznaczone do podziału między swoich udziałowców, akcjonariuszy i pracowników.

Zdaniem IP, przyjęta w dniu [...] października 2014 r., na zgromadzeniu wspólników uchwała nie zmienia w tym zakresie zapisów umowy Spółki. Oznacza to, że dalej możliwe jest działanie Spółki w celu osiągnięcia zysku i podziału zysku pomiędzy udziałowców. W ww. umowie brak jest również zapisów wskazujących na prowadzenie przez Spółkę działalności o charakterze pożytku publicznego. Nie wynika to również z Krajowego Rejestru Sądowego. Natomiast zawarte w piśmie przewodnim z dnia [...] czerwca 2020 r. oświadczenie Spółki, że (cyt.) "(...) ani wspólnicy ani pracownicy nie otrzymują dywidend, a całość dochodu przeznaczona jest na realizację celów statutowych w tym walkę z ubóstwem i wykluczeniem społecznym (m.in. kursy językowe i komputerowe, badania przesiewowe dzieci i dorosłych)(...)" - w opinii IP - nie jest wystarczające do uznania Spółki za podmiot ekonomii społecznej, gdyż żaden z dokumentów przedłożonych do IP nie potwierdza prowadzenia przez Spółkę działalności społecznie użytecznej, prowadzonej w sferze zadań publicznych określonych w ustawie. Stąd też, IP nie znalazła podstaw do uznania argument Spółki w zakresie celu, jaki był przesłanką do utworzenia Spółki i intencji wspólników co do działalności Spółki.

Mając na uwadze powyższe, IP uznało, że negatywna ocena kryterium dopuszczalności nr [...] w wyniku ponownej weryfikacji kryterium na etapie poprzedzającym podpisanie umowy jest zasadna.

W skardze wywiedzionej na powyższe rozstrzygnięcie z dnia [...] sierpnia 2020 r., w przedmiocie nieuwzględnienia protestu Spółki od wyników oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach polityki spójności, Skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję celem podpisania umowy o dofinansowanie oraz o zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 3 ust. 3 pkt 4 u.d.p.p.w. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że Skarżąca nie spełnia warunków prowadzenia działalności pożytku publicznego, a w konsekwencji naruszenie art. 53 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej w związku z pkt 4.2.1.2. Regulaminu, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że Spółka nie spełniła kryterium dopuszczalności nr 3 - Kwalifikowalność Beneficjenta określonego w pkt. 4.2.1.2. Regulaminu, tj. uznanie, że Skarżąca nie jest podmiotem ekonomii społecznej (PES) prowadzącym działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej i tym samym nie spełnia warunku określonego w pkt. 2.2.1. tiret 4 Regulaminu, podczas gdy w chwili składania wniosku, w czasie dokonywania oceny, ponownej weryfikacji dokonywanej przed zawarciem umowy o dofinansowanie oraz podczas rozpatrywania protestu, Skarżąca posiadała status podmiotu ekonomii społecznej (PES), a tym samym spełniała kryterium dopuszczalności określone w pkt. 4.2.1.2. Regulaminu. Naruszenie to spowodowało niezastosowanie art. 58 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 ( t.j. Dz. U z 2020 r. poz. 818 ) dalej "ustawa wdrożeniowa", tj. brak skierowania wniosku do aktualizacji listy projektów wybranych do dofinansowania.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania oraz rozwinęła zarzuty skargi, podnosząc argumentację analogiczną do zawartej w proteście i zmierzając do wykazania, że znajduje się w grupie podmiotów ekonomii społecznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.); dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Do ustaw szczególnych, przewidujących kontrolę sądów administracyjnych sprawowaną w stosunku do działania organów administracji publicznej zaliczyć trzeba ustawę wdrożeniową.

W treści art. 38 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ustawodawca przewidział, że wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym oraz pozakonkursowym. W trybie konkursowym wniosek o dofinansowanie projektu jest składany w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję (art. 39 ustawy wdrożeniowej).

Ustawodawca w treści art. 41 ustawy wdrożeniowej wskazał, że właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Przepis art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej reguluje zakres regulaminu konkursu i przewiduje, że określa on m.in.: termin, miejsce i formę składania wniosków o dofinansowanie projektu i sposób uzupełniania braków formalnych oraz poprawiania oczywistych omyłek (pkt 4); kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (pkt 7); środki odwoławcze przysługujące wnioskodawcy (pkt 10).

Wnioskodawcy w przypadku negatywnej oceny projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełnienia kryteriów wyboru projektów (art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej). Przy czym negatywną oceną jest ocena w zakresie spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów, w ramach której:

1) projekt nie uzyskał wymaganej liczby punktów lub nie spełnił kryteriów wyboru projektów, na skutek czego nie może być wybrany do dofinansowania albo skierowany do kolejnego etapu oceny;

2) projekt uzyskał wymaganą liczbę punktów lub spełnił kryteria wyboru projektów, jednak kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na wybranie go do dofinansowania.

Protest jest rozpatrywany przez właściwą instytucję zarządzającą, albo pośredniczącą – jeżeli została ustanowiona dla danego programu operacyjnego i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania w tym zakresie na podstawie porozumienia albo umowy, o których mowa w art. 10 ust. 1.

Zgodnie z przepisem art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a.

Na podstawie art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej w wyniku rozpoznania skargi sąd może:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Kontrolując zgodność z prawem wydanej przez organ oceny wniosku o dofinansowanie, sąd administracyjny bierze pod uwagę zasady dokonywania tej oceny, wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów. Uwzględniając powyższe sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod kątem zgodności zakwestionowanej oceny z przepisami prawa materialnego oraz z przepisami postępowania. Dokonując kontroli Sąd winien mieć także na uwadze art. 134 § 1 p.p.s.a. z którego wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

W niniejszej sprawie mając na uwadze powyższy przepis, w wyniku przeprowadzonej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem zgodności z prawem Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przyczyną dla której IP odstąpiła od podpisania umowy o dofinansowanie ze Skarżącą było uznanie, iż Skarżąca nie spełniła kryterium dopuszczalności nr 3 tj. Kwalifikowalność Beneficjenta/Partnera. IP uznała bowiem, że Wnioskodawca nie posiada statusu podmiotu uprawnionego do ubiegania się o dofinansowanie projektu, a przez to w istocie projekt nie spełnia wszystkich kryteriów wyboru projektów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania.

Sąd zatem zauważa, że zgodnie z pkt 2.2.1. Regulaminu podmiotami uprawnionymi do ubiegania się o dofinansowanie projektu mogły być:

- jednostki samorządu terytorialnego i ich jednostki organizacyjne,

- organizacje pozarządowe i podmioty ekonomii społecznej prowadzące działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej,

- podmioty lecznicze wymienione w ustawie o działalności leczniczej,

- podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w., statutowo świadczące usługi na rzecz osób zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym.

Spółka we wniosku o dofinansowanie, w pkt. B.2. "Typ wnioskodawcy" wskazała, że posiada status podmiotu ekonomii społecznej, natomiast w pkt B.9. "Potencjał i doświadczenie wnioskodawcy" wskazała, że posiada status podmiotu ekonomii społecznej prowadzącego działalność statutową lub gospodarczą w zakresie użyteczności publicznej. Nieprawdą jest natomiast, jak stwierdził organ na stronie 2 oceny z dnia [...] lipca 2020 r. jak i na stronie 4 zaskarżonego rozstrzygnięcia, że Skarżąca wskazała części B.9. Wniosku o dofinansowanie, że jest podmiotem wymienionym w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1057) – dalej: "u.d.p.p.w.", oraz nie działa w celu osiągnięcia zysku i przeznacza całość dochodu na realizację celów statutowych oraz nie przeznacza zysku do podziału między swoich udziałowców, akcjonariuszy i pracowników. Takie oświadczenie we wniosku nie miało miejsca. Jedynie na wezwanie organu, w piśmie z dnia [...] czerwca 2020 r. Strona wskazała, że jest podmiotem ekonomii społecznej na podstawie § 11 ust. 1 pkt 4 Umowy Spółki oraz art. 3 ust. 3 pkt 4 u.d.p.p.w.

Sąd natomiast ponownie zauważa, że pkt 2.2.1. Regulaminu wyraźnie odróżnia poszczególne kategorie podmiotów uprawnionych do ubiegania się o dofinansowanie projektu. Jedną z nich są "organizacje pozarządowe i podmioty ekonomii społecznej prowadzące działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej" natomiast odmienną kategorią są "podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w. statutowo świadczące usługi na rzecz osób zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym".

Tymczasem IP w zaskarżonym rozstrzygnięciu w istocie połączyła obie powyższe kategorie podmiotów. Nigdzie w tym akcie nie sposób odnaleźć definicji "podmiotu ekonomii społecznej prowadzącego działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej". Organ ograniczył się w rozstrzygnięciu jedynie do wskazania, iż Wytyczne w zakresie realizacji przedsięwzięć w obszarze włączenia społecznego i zwalczania ubóstwa z wykorzystaniem środków Europejskiego Funduszu Społecznego i Europejskiego Funduszu Rozwoju regionalnego na lata 2014-2020 wskazują, iż podmiotem ekonomii społecznej są m.in. organizacje pozarządowe lub podmioty, o którym mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Dalej zaś skupił się na rozważaniach czy Skarżąca jest podmiotem, o którym mowa w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w.

Powyższe oznacza, że organ w rozstrzygnięciu nie zdefiniował jednoznacznie "podmiotu ekonomii społecznej prowadzącego działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej" czyli nie wyjaśnił kim może być podmiot ekonomii społecznej prowadzący działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej, o którym mowa w pkt 2.2.1. Regulaminu.

Co więcej brak takiej definicji w "Słowniku pojęć" Regulaminu (str. 6 i następne). Również wśród podstaw prawnych Regulaminu (str. 11 i następne) nie wymieniono Wytycznych w zakresie realizacji przedsięwzięć w obszarze włączenia społecznego i zwalczania ubóstwa z wykorzystaniem środków Europejskiego Funduszu Społecznego i Europejskiego Funduszu Rozwoju regionalnego na lata 2014-2020 na które powołał się później organ w rozstrzygnięciu.

Zatem przede wszystkim także w Regulaminie organ nie zdefiniował "podmiotu ekonomii społecznej" i to prowadzącego działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej, nie wskazał jakie kryteria, zawarte w jakim akcie decydują o tym kto jest podmiotem ekonomii społecznej, a kto nim nie jest.

Organ dopiero w rozstrzygnięciu i to jedynie przykładowo wskazał, iż jednym z takich podmiotów może być podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w. Tymczasem wskazanie jedynie przykładowe poprzez użycie sformułowania "m.in." i to wyłącznie jednej z kategorii podmiotów zaliczanych do podmiotów ekonomii społecznej było zdaniem Sądu w niniejszej sprawie niewystarczające jeśli zważyć, że zgodnie z zapisami Regulaminu IP nie stawia znaku równości pomiędzy beneficjentem o jakim mowa w akapicie drugim tj. PES prowadzącym działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej a w akapicie 4 tj. podmiotem wymienionym w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, statutowo świadczące usługi na rzecz osób zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym.

Sąd zauważa bowiem, że IP w dalszej argumentacji rozstrzygnięcia w zasadzie ograniczyła się do wykazywania, iż Skarżąca nie jest podmiotem, o którym mowa w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w. a w szczególności, że nie można jej zaliczyć do takiej kategorii podmiotów, albowiem nie można jej zaliczyć do wymienionych w art. 3 ust. 3 pkt 4 u.d.p.p.w. spółek akcyjnych i spółek z ograniczoną odpowiedzialnością oraz klubów sportowych będących spółkami działającymi na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1468, 1495 i 2251), które nie działają w celu osiągnięcia zysku oraz przeznaczają całość dochodu na realizację celów statutowych oraz nie przeznaczają zysku do podziału między swoich udziałowców, akcjonariuszy i pracowników. W szczególności, duża część argumentacji dotyczyła faktu prowadzenia działalności gospodarczej przez Skarżącą – co jak wskazał organ wykluczyło możliwość uznania Spółki za podmiot uprawniony do ubiegania się o dofinansowanie projektu.

Wobec powyższego Sąd ponownie zauważa, iż w pkt 2.2.1. Regulaminu "podmiot ekonomii społecznej" wyróżniono jako odrębną kategorią od "podmiotów wymienionych w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w., statutowo świadczących usługi na rzecz osób zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym". Co więcej wskazuje się w tym punkcie Regulaminu, że podmiotami mogącymi ubiegać się o dofinansowanie projektu są podmioty ekonomii społecznej "prowadzące działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej". Oznacza to, że do kategorii podmiotów mogących ubiegać się o dofinansowanie zaliczono również podmioty ekonomii społecznej prowadzące działalność gospodarczą, a to oznacza że niekoniecznie muszą to być wyłącznie podmioty ekonomii społecznej wymienione w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w. nie prowadzące działalności gospodarczej.

Sąd ponownie wskazuje, że powyższych kwestii organ w ogóle nie wyjaśnił. Nigdzie bowiem nie wyjaśniono jednoznacznie kogo i według jakich kryteriów i podstaw prawnych można zaliczyć do kategorii "podmiotu ekonomii społecznej prowadzącego działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej".

W ustawie wdrożeniowej w art. 37 ust. 1, ustawodawca wskazał, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

Zdaniem Sądu wyżej opisany sposób postępowania IP spowodował, że wybór projektów do dofinansowania nie nastąpił w sposób przejrzysty. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało bowiem oparte na wykluczeniu Strony z kręgu podmiotów mogących ubiegać się o dofinansowanie mimo braku jednoznacznego zdefiniowania w nim "podmiotu ekonomii społecznej prowadzącego działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej". Rozważania zaś ograniczono do tego czy Skarżącą można zaliczyć do innej kategorii podmiotów z pkt 2.2.1. Regulaminu tj. "podmiotów wymienionych w art. 3 ust. 3 u.d.p.p.w., statutowo świadczących usługi na rzecz osób zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym", a w szczególności czy prowadzi ona działalność gospodarczą.

Tymczasem w pierwszym rzędzie organ powinien jednoznacznie zdefiniować pojęcie "podmiotu ekonomii społecznej", odnieść status Skarżącej do tej definicji, i dopiero wtedy rozstrzygnąć czy można ją zaliczyć czy też wykluczyć z zaliczanych do tej kategorii podmiotów ekonomii społecznej prowadzących działalność statutową lub gospodarczą w obszarze usług użyteczności publicznej.

Mając zatem na uwadze powyższe rozważania i ustalenia, Sąd na zasadzie przepisu art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej uznając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, ustawy wdrożeniowej orzekł, jak w sentencji wyroku.

Sąd jednocześnie nie uwzględnił wniosku organu o połączenie do wspólnego rozpoznania niniejszej sprawy ze sprawą o sygnaturze I SA/Sz 714/20. Zgodnie z art. 111 § 2 p.p.s.a. sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. Zatem przepis ten pozostawia połączenie spraw uznaniu sądu. W niniejszej sprawie Sąd uznał iż nie ma potrzeby łączenia obu tych spraw, gdyż rozstrzygnięcie w sprawie w której wniesiono do Sądu skargę zarejestrowaną pod sygnaturą I SA/Sz 714/20, jako wydane później tj. 9 września 2020 r., nie ma wpływu na ocenę rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie.

Rozpatrując ponownie sprawę organ będzie miał na uwadze wyrażone

w niniejszym uzasadnieniu wskazania, wynikające z rozważań Sądu oraz zamieszczoną w nich ocenę prawną.

O kosztach postępowania Sąd orzekł zgodnie z art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.), na koszty te składały się uiszczony wpis w wysokości 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480 zł oraz uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł .

Wszystkie przywołane orzeczenia sądów administracyjnych opublikowane są w również internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.