Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 100/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący s. NSA Maria Skwierzyńska Sędziowie s. NSA Gabriela Gorzan /spr./ as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant sekr.sąd. Ewa Szydłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 października 2006 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej J.W. sprawy ze skargi M.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2005 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 310 zł (trzysta dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K.Nikodem /-/M.Skwierzyńska /-/G.Gorzan


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2005 r. Burmistrz Gminy i Miasta ustalił M. i W. małż. W. wysokość podatku od nieruchomości za 2005r. w kwocie [...] zł.

Z treści tej decyzji wynika, że za podstawę ustalenia podatku od nieruchomości za 2005r. przyjęto powierzchnię [...] m2 budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, tj. budynku usługowo-użytkowego, w którym prowadzona jest stolarnia, powierzchnię gruntów pozostałych – [...] m² tj. działki przejazdowej oraz powierzchnię gruntów związanych z działalnością gospodarczą – [...] m² oznaczonego w ewidencji gruntów symbolem "Bi" – działka nr [...].

Wzięto pod uwagę także protokół oględzin nieruchomości sporządzony dnia [...] 2004r. przez pracowników Urzędu Gminy oraz opinię techniczna mgr inż. K. F. – biegłego (k.1-5 akt adm.) dotyczącą określenia powierzchni użytkowej budynku oraz jego stanu technicznego.

Decyzja ta została doręczona podatnikom dnia [...] 2005r., a dnia [...]2005r. M. W. udzielił pełnomocnictwa H.C. do reprezentowania go w postępowaniu odwoławczym. Odwołanie wniósł pełnomocnik H. W. W odwołaniu wniesiono o uchylenie decyzji w całości.

Zdaniem podatnika nie można w żaden legalny sposób obciążyć podwyższoną, przewidzianą dla działalności gospodarczej stawką, nieruchomości należącej do małżeństwa na zasadzie współwłasności, gdzie tylko jeden z małżonków jest przedsiębiorcą i używa tej nieruchomości na zasadzie użyczenia od drugiego małżonka. Nadto skarżący zakwestionował powierzchnię budynku, przyjętą za podstawę opodatkowania, twierdząc, że wynosi ona [...] m2.

Decyzją z dnia [...] 2005r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że stosownie do treści art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, pod pojęciem gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej rozumie się grunty i budynki będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów pod jeziorami, zajętych na zbiorniki retencyjne, chyba, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Czasowe lub nawet stałe niewykorzystywanie przez przedsiębiorcę części nieruchomości przeznaczonej do prowadzenia działalności gospodarczej na cele takiej działalności nie oznacza zmiany jej podatkowoprawnej kwalifikacji. Wyłączenie spod pojęcia gruntu lub budynku związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej takiego przedmiotu opodatkowania, który nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych, wymaga odpowiedniego uzasadnienia /udokumentowania/.

W przedmiotowej sprawie nie przedstawiono jakiegokolwiek dowodu, że część nieruchomości nie użytkowana na cele działalności gospodarczej, nie jest i nie może być wykorzystywana na te cele z powodów technicznych.

Zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych "jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność /.../ to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach." W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że opodatkowana nieruchomość stanowi współwłasność obojga małżonków, a zatem zaskarżona decyzja prawidłowo została skierowana do nich obojga.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniesionej przez M. W., do której przyłączyła się uczestniczka postępowania W.W. żądano uchylenia zaskarżonej decyzji.

Zdaniem podatnika w sytuacji, gdy jeden z małżonków prowadzi w przedmiotowej nieruchomości działalność gospodarczą, to do tej nieruchomości będącej przedmiotem współwłasności małżonków nie można stosować podwyższonych stawek podatku od nieruchomości.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.

Prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji ze względu na naruszenie przy jej wydaniu przepisów postępowania, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpoznawanej sprawie za bezsporne należy uznać, że będąca przedmiotem opodatkowania nieruchomość stanowi małżeńską wspólność majątkową M. i W. W. /akt notarialny – w aktach administracyjnych/, adresatem wydanej przez organ I instancji decyzji byli oboje małżonkowie i im została ona doręczona – pełnomocnictwo do reprezentowania w postępowaniu podatkowym udzielił po wydaniu powyższej decyzji H.C. wyłącznie M.W., odwołanie złożył pełnomocnik, zaś decyzję organu odwoławczego skierowano i doręczono wyłącznie M. W. do rąk jego pełnomocnika. W tym stanie rzeczy należało uznać, że z naruszeniem art. 133 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa /t.j. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm./, nastąpiło wydanie zaskarżonej decyzji.

Przepis §3 tego artykułu w rozpoznawanej sprawie, nie ma zastosowania, bowiem w podatku od nieruchomości nie zachodzi wspólne opodatkowanie małżonków, jak w podatku dochodowym od osób fizycznych (art.6 ust.2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i art.92 §3 Ordynacji podatkowej), lecz opodatkowanie odrębnego przedmiotu opodatkowania stanowiącego współwłasność małżonków, gdy podatnikiem jest każdy współwłaściciel, tyle że solidarnie odpowiedzialny (art.3 ust.1 i 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych).

Podmiot staje się stroną z mocy przepisów prawa materialnego ustanawiających jego status np. podatnika, a nie dopiero wówczas, gdy zostanie uznany przez organ za stronę. Z mocy art.165 §3a Ordynacji podatkowej na organie podatkowym spoczywa obowiązek prowadzenia postępowania podatkowego z udziałem wszystkich osób będących stroną w sprawie i zasada ta przy dwuinstancyjnym postępowaniu podatkowym (art.128 Ordynacji podatkowej) ma zastosowanie także przed organem odwoławczym.

Wniesienie bowiem odwołania przenosi na organ odwoławczy kompetencję do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej, w której wydał decyzję organ pierwszej instancji. Instancja odwoławcza nie pełni funkcji weryfikacyjnej wydanej decyzji, lecz merytoryczną, wobec czego przeprowadzone w niej postępowanie musi toczyć się z udziałem stron w rozumieniu art.133 § 1 Ordynacji podatkowej.

Z wyżej przedstawionych powodów, gdy uchybienie przepisom postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w treści art. 200, a o wstrzymaniu wykonania decyzji – w art. 152 w/w ustawy.

/-/ K.Nikodem /-/M.Skwierzyńska /-/G.Gorzan

L. Sz.