Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 36/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2007-03-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 107, art. 137, art. 138 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 52 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi R.R. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego; oddala skargę. /-/ W. Batorowicz /-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r., na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2, ust. 3 ustawy z dnia 07. 07. 1994 r. Prawo budowlane, wstrzymał roboty budowlane w budynku mieszkalnym wielorodzinnym zlokalizowanym w S. przy ul. [...] / [...] prowadzone bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia. Postanowieniem tym zobowiązano właściciela budynku mieszkalnego R. R. do bezzwłocznego zabezpieczenia – podstemplowania nadproży na otworami okiennymi, w których rozebrano filary międzyokienne, zabezpieczenia części budynku, w której prowadzone są roboty budowlane przed dostępem osób postronnych oraz nałożono obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni ekspertyzy technicznej obejmującej zakres dotychczas wykonanych robót.

R. R., działając poprzez pełnomocnika B. R., wniósł pismem z dnia [...] r. zażalenie na powyżej wskazane postanowienie. Postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego polegających na błędnym przyjęciu, że remont istniejącego obiektu, nie będącego przy tym obiektem zabytkowym, polegający na demontażu elementów niekonstrukcyjnych, tj. ścianek działowych, filarków, posadzek, okien drzwi oraz wylaniu nowych posadzek, podlega obowiązkowi zgłoszenia lub uzyskania pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu powołano się na wyjaśnienia złożone w trakcie kontroli przedmiotowego budynku przeprowadzonej dnia [...] r., z których wynika, iż zakres i charakter prowadzonych prac zmierzają do przywrócenia pierwotnej funkcji budynku. Ponadto zakwestionowano część protokołu kontroli, która zdaniem B. R. została dopisana bez jej wiedzy, a która pozostaje sprzeczna z ustaleniami dokonanymi podczas kontroli. Zdaniem skarżącego postanowienie z dnia [...] r. oparte jest właśnie na twierdzeniach zawartych w tej części protokołu dopisanej bez wiedzy B.R. W takich okolicznościach wydanie postanowienia w oparciu o informacje zawarte w opisywanym protokóle powoduje jego nieważność. Skarżący stwierdza także, iż w przedmiotowym budynku nie są prowadzone roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę, natomiast takie, które są objęte zwolnieniem od tego obowiązku na podstawie przepisu art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 207, poz. 2016 z 2003 r. ze zm.)

Pełnomocnik inwestora B. R. przedłożyła również w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego dnia [...] r. ekspertyzę techniczną, do czego zobowiązano żalącego się kwestionowanym postanowieniem z [...] r.

W dniu [...] r. B. R. złożyła w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego pismo, w którym odwołała złożone przez nią jako pełnomocnika R. R. zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. W piśmie cofającym zażalenie podkreśliła, iż przedłożona organowi I instancji dnia [...] r. ekspertyza techniczna niweczy podstawy wydania zaskarżonego postanowienia, co skutkuje brakiem podstaw do zaskarżenia, a tym samym jest powodem cofnięcia zażalenia.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r. (nazwanym postanowieniem), na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ wskazał, iż czynność procesowa wniesienia i cofnięcia zażalenia oparte są na zasadzie rozporządzalności. Zasada ta jednak znajduje ograniczenia w przesłankach określonych art. 137 zd. 2 k.p.a. Organ odwoławczy stwierdził, iż postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nie narusza przepisów ustawy Prawo budowlane, gdyż zgodnie z ustaleniami dokonanymi podczas czynności kontrolnych, organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji słusznie nałożył na właściciela przedmiotowego obiektu obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej obejmującej zakres dotychczas wykonanych robót. W takim stanie rzeczy cofnięcie zażalenia jest dopuszczalne, to zaś skutkuje koniecznością umorzenia postępowania odwoławczego.

Skargę na opisane orzeczenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła w imieniu R.R. B.R. Skarżący wnosi o stwierdzenie niezgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., zarzucając, iż wydane zostały z naruszeniem prawa i przepisów postępowania, poprzez nieuwzględnienie okoliczności faktycznych, istoty i zakresu prowadzonych prac, błędną wykładnię art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, nieuwzględnienie słusznego interesu strony, naruszenie zasady dochodzenia prawdy obiektywne, zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa i zasady równości obywateli wobec prawa (art. 7 i art. 8 kpa).

W uzasadnieniu podniesiono, iż kontrolę w dniu [...] r. organ przeprowadził bez uprzedniego pisemnego powiadomienia o zamiarze jej dokonania, protokół z czynności kontrolnych został tylko w części sporządzonych w dniu kontroli w obecności strony. Cześć protokołu została sporządzona w późniejszym czasie bez wiedzy i zgody strony, cześć ta zawiera nieprawdziwe ustalenia.

Przeprowadzone prace były remontem związanym z odtworzeniem starej funkcji obiektu. Nie wymagały one pozwolenia na budowę ani zgłoszenia.

Skarżący podkreśla również, iż dnia [...] r. przedłożył wymaganą postanowieniem z dnia [...] r. ekspertyzę techniczną oraz pismo przewodnie wskazujące na podstawy do uchylenia tegoż postanowienia, jednakże organ pierwszej instancji odmówił przyjęcia tego pisma. Zdaniem skarżącego ustalenia ekspertyzy technicznej niweczą podstawy wydania postanowienia z dnia [...] r. wskazują na podstawy do stwierdzenia nieważności postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 i 2, art. 156 § 1 pkt 2 i 7 kpa). W związku z tym złożone zostało zażalenie z dnia [...] r. na postanowienie organu I instancji.

Następnie z powodu braku podstaw do wydania postanowienia z dnia [...] r. oraz innych powodów tj. ze względu na wystąpienie przesłanek stwierdzenia nieważności tegoż postanowienia, skarżący cofnął złożone zażalenie. Skarżący oczekiwał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdzi nieważność prowadzonego postępowania.

Skarżący podnosi, iż zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie rozstrzyga istoty sprawy, a także nie prowadzi do uchylenia postanowienia z dnia [...] r., mimo naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wskazano przy tym, iż ponowna analiza akt sprawy, nie wykazała naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z przepisem art. 137 k.p.a. strona może cofnąć odwołanie przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy. Jeżeli jednak cofnięcie odwołania prowadziłoby do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny, cofnięcie odwołania nie może zostać uwzględnione. Na mocy przepisu art. 144 k.p.a. powyżej wskazana regulacja znajduje również zastosowanie w odniesieniu do cofnięcia zażalenia.

W rozpatrywanej sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżący reprezentowany przez pełnomocnika w osobie B.R. pismem z dnia [...] r. cofnął zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Jak wynika z powyżej przytoczonych przepisów organy administracji związane są czynnością procesową strony polegającą na cofnięciu zażalenia, o ile nie prowadzi to do utrzymania w mocy rozstrzygnięć naruszających prawo lub interes społeczny. Związanie organu cofnięciem środka zaskarżenia oznacza niemożność merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy, bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego i skutkuje umorzeniem tegoż postępowania.

Skarżący nie kwestionuje faktu wniesienia do organu pierwszej instancji dnia [...] r. pisma, którym cofnął wcześniej wniesione zażalenie.

W piśmie cofającym zażalenie skarżący wyraża pogląd, iż przedłożona przez niego dnia [...] r. ekspertyza techniczna niweczy podstawy wydania postanowienia z [...] r., które to postanowienie stanowiło przedmiot zażalenia wniesionego przez skarżącego. Podkreślić należy, iż treść tejże ekspertyzy była skarżącemu znana już w dacie składania zażalenia.

Jak wynika z wyjaśnień pełnomocnika skarżącego złożonych na rozprawie przed Sądem w dniu 27.03.2007 r. intencją cofnięcia zażalenia było doprowadzenie do szybkiego zakończenia sprawy i uzyskania możliwości kontynuowania rozpoczętych robót budowlanych. Ze skargi zaś wynika, iż skarżący oczekiwał, że organy nadzoru budowlanego z urzędu podejmą działania eliminujące z obrotu prawnego postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r.

Skarżący nie powołuje się na wadliwość swojego oświadczenia o cofnięciu zażalenia, nie podaje także przyczyn tej wadliwości.

W istocie w oparciu o zarzuty skargi i wyjaśnienia skarżącego z rozprawy nie sposób zasadnie uznać, by odwołał on oświadczenie o cofnięciu zażalenia.

Zarzuty skargi nie dotyczą zaskarżonego orzeczenia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego – poza zarzutem nie rozstrzygnięcia istoty sprawy – a koncentrują się na kwestionowaniu prawidłowości postanowienia organu I instancji.

W tych okolicznościach brak uzasadnionych podstaw do uznania, iż oświadczenie skarżącego cofające zażalenie było wadliwe, a wadliwość ta miała usprawiedliwione przyczyny.

Wobec powyższego jedyną przesłanką, wobec zaistnienia, której organ nie mógłby zastosować się do dyspozycji przepisu art. 137 k.p.a. byłby fakt doprowadzenia poprzez cofnięcie zażalenia do utrzymania w mocy rozstrzygnięć naruszających prawo lub interes społeczny.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia organ odwoławczy poddał kontroli postanowienie organu I instancji w aspekcie naruszenia prawa lub interesu społecznego. Po zapoznaniu się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym stwierdził, iż postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nie narusza przepisów ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, nałożone tym postanowieniem obowiązki znajdują oparcie w przepisach prawa.

Organ odwoławczy dopełnił więc przywołany wyżej obowiązek wynikający z przepisu art. 137 kpa, co doprowadziło go do stwierdzenia, iż cofnięcie zażalenia nie prowadzi do utrzymania w mocy postanowienia naruszającego prawo lub interes społeczny.

Istotnie całość zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego nie prowadzi do odmiennych wniosków.

Sąd nie dopatrzył się również w sposobie prowadzenia postępowania przez organ II instancji naruszenia zasad wyrażonych w przepisach art. 7 i art. 8 k.p.a. tj. zasady prawdy obiektywnej oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Podkreślić przy tym należy, iż skarżący w żaden sposób nie wskazał, jak przejawiało się naruszenie wymienionych zasad przez organ odwoławczy.

Podkreślić należy, iż w przedmiotowej sprawie Sąd bada zgodność z prawem orzeczenia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania odwoławczego, tj. skuteczność cofnięcia zażalenia, spełnienie przez organ odwoławczy obowiązku kontroli rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego w ramach art. 137 kpa, oparcie wyników tej kontroli na materiale dowodowym sprawy.

Postępowanie sądowe w niniejszej sprawie nie może natomiast prowadzić do takiej weryfikacji prawidłowości rozstrzygnięcia organu I instancji, która naruszałaby zasadę, iż kontroli sądowej poddane są rozstrzygnięcia organów administracji po wyczerpaniu środków zaskarżenia (art. 52 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Powyższe odnieść należy do pozostałych zarzutów skargi.

Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżone orzeczenie organu odwoławczego odpowiada prawu. Wprawdzie orzeczenie to nazwane zostało postanowieniem, co nie odpowiada treści art. 138 § 1 pkt 3 kpa, w istocie spełnia ono jednak wszelkie wymogi decyzji z art. 107 kpa. Powyższe naruszenie przepisów postępowania nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.

/-/ B. Drzazga /-/ E. Podrazik /-/ W. Batorowicz