Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 192/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6201 Prawo wykonywania zawodu lekarza, aptekarza pielęgniarki, położnej
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 6a pkt 5, art. 18 pkt 5
journal: Dz.U. 1991 nr 8 poz 27
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.) Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Teresa Kobylecka Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 października 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 591/06 w sprawie ze skargi M. S. na uchwałę Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia utraty prawa do wykonywania zawodu lekarza weterynarii i skreślenia z rejestru członków oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Krajowa Rada Lekarsko-Weterynaryjna uchwałą z dnia 27 września 2005 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania zainteresowanego, utrzymała w mocy uchwałę nr [...] Okręgowej Dolnośląskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej we Wrocławiu z dnia [...] lipca 2005 r. w sprawie stwierdzenia utraty prawa wykonywania zawodu lekarza weterynarii przez lekarza wet. M. S. i skreślenia z rejestru członków.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że decyzja I instancji zapadła w wyniku stwierdzenia, że zainteresowany zalegał przez okres ponad 1 roku z płaceniem składek członkowskich na rzecz Izby. Obowiązek opłacenia składek wynika z ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych, która w art. 6a stanowi, iż w przypadku nieuiszczenia składki przez okres 1 roku okręgowa rada lekarsko-weterynaryjna stwierdza utratę prawa wykonywania zawodu lekarza weterynarii. Taką uchwałę podjęła Dolnośląska Rada.

Badając sprawę w wyniku odwołania, organ odwoławczy nie dał wiary twierdzeniom zainteresowanego, bowiem nie udowodnił on a nawet nie uprawdopodobnił braku środków finansowych. Zdaniem organu odwoławczego dowodem takim byłyby PIT składane do urzędu skarbowego lub rejestracja w urzędzie pracy jako osoby bezrobotnej.

Nadto, jak wskazał organ, zainteresowany nie wystąpił do Dolnośląskiej Rady Lekarsko-Weterynaryjnej o umorzenie należnych składek lub rozłożenie ich spłaty na dogodne raty.

Skargę na powyższą uchwałę wniósł zainteresowany domagając się jej uchylenia, zobowiązanie Izby do pomocy w znalezieniu pracy i umorzenia zaległych składek. Skarżący zarzucił, że nieopłacanie składek wynikało z niedostatku w jakim się znalazł, że kilkakrotnie zwracał się do Wojewódzkiego i Powiatowego Inspektoratu Weterynarii z prośbą o jakąkolwiek pracę, o czym informował Izbę oraz, że Krajowa Rada posłużyła się argumentem niezgodnym ze stanem faktycznym, bowiem skarżący zwracał się do Dolnośląskiej Izby o umorzenie zaległych składek jednakże uzyskał informację, że jest to niemożliwe.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, wskazując na zapis art. 6a ustawy zasadniczej z dnia 21 grudnia 1990 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 25 października 2006 er. sygn. akt VII SA/Wa 591/06, po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. S. na uchwałę Krajowej Rady Lekarsko-Weterynaryjnej z [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia utraty prawa do wykonywania zawodu lekarza weterynarii i skreślenia z rejestru członków, uchylił zaskarżoną uchwałę. W uzasadnieniu wywodził, że skarżący jako lekarz weterynarii podlega przepisom ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych (Dz.U. 2002 r. Nr 187, poz. 1567 ze zm.). W myśl art. 6a pkt 5 i art. 18 pkt 5 tej ustawy okręgowa rada lekarsko-weterynaryjna stwierdza utratę prawa wykonywania zawodu lekarza weterynarii w przypadku nieuiszczenia składki członkowskiej przez okres dłuższy niż 1 rok i skreśla lekarza weterynarii z rejestru członków okręgowej izby lekarsko-weterynaryjnej. Co do tego zapisu ustawy nie ma żadnych wątpliwości.

Jak wskazał organ administracji, skarżący nie opłacał składki od 1 stycznia 2002 r., jednakże jak twierdził skarżący stało się to w wyniku braku pracy i związanego z tym braku środków finansowych.

Organ I instancji w lakonicznym uzasadnieniu uchwały stwierdził fakt zalegania z zapłatą składek i powołał przepisy ustawy.

Kontrolując powyższą uchwałę w postępowaniu instancyjnym organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego obowiązany był ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą kontrolowaną uchwałą, a więc nie mógł ograniczyć się tylko do kontroli uchwały objętej odwołaniem, ale obowiązany był rozpoznać ponownie sprawę merytorycznie w jej całokształcie, z czym wiąże się obowiązek rozpatrzenia wszystkich żądań strony i ustosunkowania się do nich w uzasadnieniu rozstrzygnięcia II instancji.

W postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy nie może też ograniczyć się do stanu sprawy z daty wydania uchwały I instancji, lecz musi uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania.

W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ odwoławczy ograniczył się tylko do stwierdzenia, iż nie dał wiary twierdzeniom zainteresowanego, bo nie udowodnił on braku środków finansowych, ani nie występował o umorzenie należnych składek. Jednakże organ nie wypowiedział się w kwestii dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych jak PIT-36 z lat 2000, 2001, 2002, 2003 i 2004 (k.8-13 akt), decyzje o pomocy w postaci zasiłków celowego i okresowego (k.19, 20 i 21).

Nie wypowiedział się również w kwestii twierdzeń skarżącego o informowaniu Izby o jego staraniach o pracę i problemach finansowych.

Lakoniczne uzasadnienie uchwały mającej dla zainteresowanego ogromne znaczenie, bo wpływającej na jego sytuację życiową, nie spełnia wymogów art. 107 § 3 kpa, a nadto wskazuje na brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co decyduje o naruszeniu art. 7 i 77 kpa.

Powyższe uchybienia przepisom proceduralnym, jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, stanowią podstawę uchybienia zaskarżonej uchwały w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy szczegółowo i w sposób wyczerpujący rozpatrzy cały materiał dowodowy sprawy i ustosunkuje się do wszystkich żądań strony.

Krajowa Rada Lekarsko-Weterynaryjna wniosła od wyroku skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości. Skargę kasacyjną oparła na:

1. art. 6a pkt 5 i art. 18 pkt 5 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych (jed. tekst Dz.U. Nr 187, poz. 1567 z 2002 ze zm.) poprzez błędną wykładnię tych przepisów,

2. art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez przyjęcie, że w toku postępowania organy administracyjnymi dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na tych podstawach wnosiła o:

1) zmianę zaskarżonego wyrku i oddalenie skargi,

2) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodzono, że z argumentacją Sądu nie można się zgodzić, ponieważ dokumenty skarżący nie przedłożył w postępowaniu przez organami administracji w I jak i II instancji, a dopiero nadesłał je jako załączniki do skargi. Wskazano też, w świetle art. 6a pkt 5 i art. 18 pkt 2 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych uchwały w tym przedmiocie mają charakter deklaratoryjny.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 6a pkt 5 i art. 18 pkt 5 ustawy z 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych (t.j. Dz.U. z 2002 r. Nr 187, poz. 1567 ze zm.) nie jest usprawiedliwionym. Sąd wskazał, że przepisy te nie budzą żadnych wątpliwości. Zastosowanie jednak normy prawnej niebudzącej wątpliwości interpretacyjnej wymaga ustalenia stanu faktycznego, zgodnie z regułami prawa procesowego. Dla obowiązku ustalenia stanu faktycznego nie ma znaczenia czy rozstrzygnięcie ma charakter konstytutywny czy deklaratoryjny. Sąd w pełni prawidłowo wywiódł zasady obowiązuje w administracyjnym toku instancji, a zatem ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczym, który nie może sprowadzić postępowania odwoławczego do kontroli decyzji. Nie można uznać za zasadne zarzuty co do nie przedstawienia dowodów przez M. S. w toku instancji. Sąd prawidłowo zwrócił uwagę na naruszenie art. 77 i art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, które nakładają na organ obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Sąd nie naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naruszenie art. 7 i art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego jest naruszeniem, które może budzić wątpliwości co do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, a zatem są to naruszenia, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy.

W zaskarżonym wyroku Sąd właściwie zastosował art. 6a pkt 5 i art. 18 pkt 5 powołanej ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych. W państwie prawnym nie jest dopuszczalne stosowanie norm prawnych, zwłaszcza z rygorystyczną sankcją prawną bez dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy.

W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.