Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 618/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2010-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Działalność gospodarcza
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 2, 3
journal: Dz.U. 2005 nr 180 poz 1495
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2010 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o. o. w G. na akt [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odpadów 1. uchyla zaskarżony akt i orzeka, że nie podlega on wykonaniu w całości, 2. zasądza na rzecz skarżącej Spółki od [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. kwotę 457.00 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zarządzeniami pokontrolnymi z dnia [...] r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w K. zobowiązał "A" Sp. z o.o. w G. do przedstawienia w WIOŚ K., w terminie do [...]r., kopii oraz potwierdzenia złożenia wniosku do [...] Inspektoratu Ochrony Środowiska w W. o wpis do rejestru wprowadzających sprzęt elektryczny i elektroniczny i zbierających zużyty sprzęt, a także do wywiązywania się, od daty uzyskania numeru rejestrowego, z obowiązków, jakie nakłada na wprowadzających sprzęt elektryczny i elektroniczny nie przeznaczony dla gospodarstw domowych ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (Dz. U. 2005, Nr 180, poz. 1495 z późn. zm.). W uzasadnieniu organ wskazał, iż w wyniku kontroli ustalono, że jednostka wprowadza na rynek min. elektryczne wciągniki łańcuchowe, które są sprzętem elektrycznym w myśl ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym. Spółka do dnia kontroli nie uzyskała wpisu do rejestru [...] Inspektora Ochrony Środowiska w W., właściwego dla wprowadzających sprzęt i zbierających zużyty sprzęt. Zgodnie z art. 3 i 7 przywołanej ustawy przed rozpoczęciem działalności, przedsiębiorca jest natomiast zobowiązany złożyć do [...] Inspektora Ochrony Środowiska w W. wniosek o wpis do rejestru. Organ wskazał nadto, przywołując stosowne przepisy, jakie obowiązki ciążą na wprowadzającym sprzęt elektryczny i elektroniczny.

Pismem z dnia [...]r. "A" Sp. z o.o. w G. wezwała Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie zarządzeń pokontrolnych i stwierdzenie, że nie podlegają one wykonaniu. Zdaniem Spółki organ naruszył bowiem przepisy ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, a w szczególności:

- art. 2 ust. 3 pkt 3 ustawy, na mocy którego jej zastosowanie wyłączono wyraźnie w odniesieniu sprzętu będącego częścią składową urządzenia, które nie jest sprzętem w rozumieniu przepisów ustawy oraz

- art. 3 ust. 1 pkt 10 poprzez przyjęcie, że badany wciągnik zalicza się do sprzętu w rozumieniu niniejszej ustawy,

- art. 7 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 10 poprzez przyjęcie, że spółka podlega obowiązkowi wpisu do rejestru GIOŚ w W.,

- art. 21, 23, 23a, 24, 25, 26, 30, 31, 32, 33 ustawy poprzez przyjęcie, że spółka podlega obowiązkom w nich wskazanym.

Zdaniem Spółki naruszono także art. 6, 7, 77 8, 9, 10 i 11 k.p.a. poprzez wydanie zarządzeń pokontrolnych pomimo, iż w sprawie nie zakończyło się postępowanie administracyjne wszczęte z urzędu w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu wprowadzania sprzętu elektrycznego bez stosownego wpisu do rejestru, w którym to postępowaniu dopiero ma zostać ustalone czy Spółka w ogóle podlega przepisom tej ustawy. W odczuciu Spółki naruszono także art. 107 § 3 k.p.a., czyli sporządzenia uzasadnienia faktycznego zarządzeń pokontrolnych z dnia [...]r. według kryteriów wskazanych w tym przepisie. W uzasadnieniu Spółka rozszerzyła przytoczone zarzuty akcentując m.in., iż przepisy ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym z 29 lipca 2005 r. nie mają zastosowania w przedmiotowym przypadku, gdyż kontrolowane urządzenie- wciągnik elektryczny [...]nie stanowi sprzętu wg definicji zawartej w art. 3 ust 1 pkt 10 ustawy albowiem nie może zostać zaliczony do urządzeń wymienionych w załączniku nr 1 grupa 6. W związku z powyższym, Spółka nie podlega obowiązkowi wpisu do rejestru GIOS, ani innym obowiązkom przewidzianym dla podmiotów, które podlegają wpisowi do rejestru. Organ zaliczył wciągnik elektryczny [...]do narzędzi, o których mowa w zał. 1 grupa 6, jak należy domniemywać pkt 9 "Pozostałe narzędzia elektryczne i elektroniczne". Jednakowoż, zdaniem Spółki, po pierwsze mylnie zdefiniował badany wciągnik elektryczny jako narzędzie, a po drugie bezpodstawnie zaliczył go do grupy 6 uznając za podobny do takich sprzętów jak wiertarki, piły, maszyny do szycia itp. Zdaniem natomiast Spółki wciągnik elektryczny [...] nie jest narzędziem, lecz urządzeniem transportu bliskiego i jako takie podlega przepisom Rozporządzenia z dnia 29 października 2003 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego w zakresie eksploatacji niektórych urządzeń transportu bliskiego (Dz. U. z dnia 18 listopada 2003 r. nr 193, poz.1890 z późn. zm.). Wbrew twierdzeniom organu zawartym w protokole pokontrolnym wciągnik nie stanowi nadto "oddzielnego produktu finalnego gotowego do użycia", lecz każdorazowo wymaga zabudowy w suwnicy lub konstrukcji, na której zostanie podwieszony.

W odpowiedzi na skierowane doń wezwanie pismem z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w K. podtrzymał stanowisko wyrażone w zarządzeniach pokontrolnych akcentując, że zarzuty proceduralne nie zasługują na uwzględnienie, jako że przywołano przepisy stosowane w przebiegu postępowania administracyjnego. Tymczasem zarządzenie pokontrolne, mimo iż stanowi akt organu administracji publicznej, nie podlega procedurze przewidzianej dla postępowania administracyjnego. Nie można wydanego zarządzenia uznać nadto za przedwczesne z uwagi na to, że dopiero prowadzone i nieukończone postępowanie administracyjne w sprawie wymierzenia kary pieniężnej udzieli odpowiedzi na pytanie, czy Spółka podlega przepisom ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym. Organ nie ma wątpliwości i niezmiennie prezentuje stanowisko, że przepisy ww. ustawy mają zastosowanie do spółki "A" , która jest wprowadzającym na rynek urządzenia z grupy 6 zał. 1 do ustawy. Dla urządzeń elektrycznych i elektronicznych podłączanych i pracujących w instalacjach ustawa nie przewiduje bowiem wyłączeń z zakresu stosowania przepisów. Urządzenia wprowadzane na rynek jako osobne produkty niezależnie od pozostałej części instalacji, do której są podłączane i w której pracują, są sprzętem. Również ewentualna złożoność operacji technicznych mająca na celu montaż urządzenia nie stanowi dodatkowego kryterium wyłączeń z zakresu stosowania przepisów ustawy. Nie sposób się zgodzić z podnoszoną przez Spółkę tezą, że wciągnika łańcuchowego nie można zaliczyć do grupy 6 poz. 9 z zał. 1 do ustawy, ponieważ ustawodawca specjalnie w każdej z grup w załączniku 1 utworzył rodzaj "pozostałe" w tym celu, aby zaliczyć do tej grupy wszystkie te urządzenia, które są mniej pospolite lub rzadkie. W przypadku zatem, gdy dane urządzenie spełnia pozostałe przesłanki, lecz nie jest wyszczególnione jako osobny rodzaj sprzętu, należy zakwalifikować dane urządzenie do rodzaju "pozostałe urządzenia" w grupie odpowiadającej danemu urządzeniu, co ma miejsce w tym przypadku.

Pismem z dnia [...]r. "A" Sp. z o.o. w G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę zarzucając wydanym przez organ zarządzeniom, podobnie jak w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, naruszenie przepisów ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym z 29 lipca 2005 r., a szczególności:

-art. 2 ust. 3 pkt 3 ustawy, na mocy którego jej zastosowanie wyłączono wyraźnie w odniesieniu sprzętu będącego częścią składową urządzenia, które nie jest sprzętem w rozumieniu przepisów ustawy oraz

-art. 3 ust. 1 pkt 10 w zw. z zał. 1 grupa 6 pkt 9 ustawy poprzez przyjęcie, że badany wciągnik zalicza się do sprzętu w rozumieniu niniejszej ustawy,

-art. 7 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy poprzez przyjęcie, że Spółka podlega obowiązkowi wpisu do rejestru GIOŚ w W.,

-art. 21, 23, 23a, 24, 25, 26, 30, 31, 32, 33 ustawy poprzez przyjęcie, że Spółka podlega obowiązkom w nich wskazanym.

W konsekwencji Spółka wniosła o uchylenie zarządzeń pokontrolnych lub stwierdzenie, iż zarządzenia nie podlegają wykonaniu oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu Spółka przytoczyła argumenty uprzednio już podnoszone akcentując dodatkowo, że zakwestionowała protokół kontroli z dnia [...]r., odmawiając jego podpisania i w ramach toczącego się postępowania administracyjnego złożyła wniosek o powołanie biegłego celem ustalenia czy "cechy danego przedmiotu, które składają się na stan faktyczny uzasadniający podjęcie i zakres jurysdykcji administracyjnej" dają podstawę do zakwalifikowania wciągnika elektrycznego [...] do narzędzi, a jeśli tak to czy można go uznać za narzędzie podobne do innych, określonych w grupie 6 "Narzędzi elektrycznych i elektronicznych", z których wyłączono przecież "wielkogabarytowe, stacjonarne narzędzia przemysłowe". Organ pomimo powzięcia wątpliwości co do prawidłowości zakwalifikowania wciągnika do sprzętu w rozumieniu art. 3 ustawy zaniechał dopuszczenia dowodu z opinii biegłego, starając się ją zastąpić opinią uzyskaną od GIOŚ w W. W rzeczywistości jednak, zdaniem Spółki, przepisy ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym z 29 lipca 2005 r. nie mają zastosowania w przedmiotowym przypadku, gdyż kontrolowane urządzenie- wciągnik elektryczny [...] nie może zostać zaliczony do sprzętu wg definicji zawartej w art. 3 ust 1 pkt 10 albowiem nie może zostać zaliczony do urządzeń wymienionych w załączniku nr 1 grupa 6. Argumentacja organu sprowadzająca się do twierdzenia, iż bez znaczenia jest to, iż wciągnik elektryczny [...] nie został wyszczególniony w grupie narzędzi, o których mowa w zał. 1 grupa 6, skoro ustawodawca utworzył pkt 9 "Pozostałe narzędzia elektryczne i elektroniczne" jest nieracjonalna. Ustawodawca celowo zawarł takie podpunkty w każdej z 10 grup urządzeń, aby wskazać, iż te "pozostałe" powinny nie tylko spełniać przesłanki zawarte w art. 3 ust. 1 pkt 10 ale dodatkowo muszą być podobne do sprzętów wymienionych w danej grupie. W innym przypadku wystarczające byłoby jednorazowe zamieszczenie zapisu "i wszystkie pozostałe". Wciągnik [...] należy zaś do kategorii wielkogabarytowych urządzeń przemysłowych, tj. urządzeń transportu bliskiego. Ma nadto charakter wybitnie stacjonarny (konstrukcja stała, stanowiąca budowle w rozumieniu ustawy Prawo budowlane), gdyż każdorazowa zmiana miejsca instalacji wymaga odbioru dokonywanego przez Urząd Dozoru Technicznego. Z powyższych względów wciągnik [...] jest zupełnie niepodobny do sprzętów określonych w grupie 6 załącznika nr 1 do ustawy (wśród których wymienia się np. wiertarki, piły, maszyny do szycia czy narzędzia do koszenia trawy lub innych prac ogrodniczych), a w konsekwencji nie sposób go zakwalifikować do "pozostałych narzędzi elektrycznych i elektronicznych" określonych w pkt 9 grupy 6 załącznika.

Skarga została wniesiona w terminie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej podnosząc, iż zarządzenia pokontrolne, wydane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 roku o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. 2007, Nr 44, poz. 287 z późn. zm.), stanowią przypomnienie o podstawowych obowiązkach wynikających z przepisów o ochronie środowiska. Zarządzeniami nie nałożono na kontrolowaną jednostkę żadnych dodatkowych obowiązków poza tymi, które powinna realizować z mocy prawa lub posiadanych decyzji administracyjnych, w tym przypadku obowiązków wynikających z ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym z 2005 r. Zarządzenia pokontrolne zostały wydane w związku z kontrolą w "A" Sp. z o.o. w G. przy ul. [...], w czasie której stwierdzono, że Spółka wprowadza na rynek sprzęt elektryczny nie przeznaczony dla gospodarstw domowych, bez wpisu do rejestru Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w W., oraz nie wywiązuje się z obowiązków jakie nakłada na wprowadzających sprzęt elektryczny ustawa o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym. Zarządzenia te zostały nadto wydane po zapoznaniu się z nadesłanymi do WIOŚ w dniu [...]r. zastrzeżeniami do protokołu kontroli. Organ podkreślił po raz kolejny, że analizując wszystkie zebrane informacje w przedmiotowej sprawie stwierdza, że wciągnik łańcuchowy spełnia definicję sprzętu określoną w art. 3 ust. 1 pkt. 10 ustawy. Ponadto wciągnik wprowadzany do obrotu oddzielnie od systemu suwnic przemysłowych, jako oddzielny produkt finalny, nie podlega wyłączeniom określonym w art. 2 ust 3 ustawy. Ewentualna konieczność montażu urządzeń przez wykwalifikowaną kadrę instalatorów ze względów konstrukcyjnych bądź wymaganych uprawnień, nie zwalnia tych urządzeń z zakresu stosowania przepisów ww. ustawy, ponieważ ustawa o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym w żaden sposób nie odnosi się do przepisów dot. warunków technicznych w zakresie eksploatacji urządzeń. W związku z powyższym urządzenia, które podlegają przepisom szczegółowym dot. warunków technicznych, np. powoływanego przez stronę Rozporządzenia z dnia 29 października 2003 r., w żaden szczególny sposób nie są zwolnione z zakresu ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym. Sprzęt, który jest częścią urządzenia nie będącego sprzętem w myśl ustawy, jest bowiem wyłączony z zakresu stosowania przepisów ustawy tylko wówczas, gdy w momencie wprowadzenia go na rynek jest integralną częścią danego urządzenia np. radia samochodowe zamontowane w pojeździe w momencie sprzedaży. Zdaniem organu nie w sposób się nadto zgodzić z podnoszoną przez Spółkę tezą, że wciągnika nie można zaliczyć do grupy 6 poz. 9 z zał. 1 do ustawy tj. pozostałe narzędzia elektryczne i elektroniczne, ponieważ ustawodawca specjalnie w każdej z grup z zał. 1 utworzył rodzaj "pozostałe". Organ przywołał w tej mierze załącznik [...] dyrektywy [...] w sprawie zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, który w swojej treści jest tożsamy z załącznikiem nr 1 do cytowanej ustawy. Jest on załącznikiem tzw. otwartym - w stosunku do rodzajów sprzętu - i zawiera jedynie przykłady sprzętu elektrycznego i elektronicznego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.

W myśl natomiast art. 146 § 1 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd uchyla ten akt albo stwierdza bezskuteczność czynności.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie formalnej dopuszczalności, a następnie merytorycznej zasadności wniesionej przez "A" Sp. z o.o. w G. skargi doprowadziło w ocenie Sądu do ustalenia, że przedmiotowa skarga zasługuje na uwzględnienie.

W odniesieniu do formalnej dopuszczalności wniesionej skargi rozważenia wymagało, czy mieści się ona we wskazanym wyżej zakresie przedmiotowym postępowania sądowoadministracyjnego. Wskazać jednak w tym miejscu należy, iż uznanie właściwości sądu administracyjnego do orzekania w sprawach dotyczących zarządzeń pokontrolnych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowi pogląd utrwalony, nie budzący obecnie wątpliwości. Zgodnie z poglądem tym wydane przez organ zarządzenie pokontrolne podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego w oparciu o art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., jako akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie nie ma bowiem podstaw do uznania, iż zarządzenia pokontrolne wydane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 Prawa ochrony środowiska, różnią się w tym zakresie od pozostałych form możliwych działań inspektora ochrony środowiska (decyzji administracyjnej czy wszczęcia postępowania egzekucyjnego) i nie wpływają na prawa i obowiązki kontrolowanego, skoro nie poinformowanie o zakresie wykonania zarządzeń, lub niezgodne z prawdą poinformowanie o wykonaniu zarządzeń, zagrożone jest odpowiedzialnością karną. Jeśli zatem przepisy ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska uprawniają wskazane w nich organy do wydawania zarządzeń pokontrolnych w oparciu o wyniki dokonywanych kontroli, a jednocześnie nie przewidują środka zaskarżenia tego zarządzenia do organu wyższego stopnia, to zarządzenie pokontrolne, stwierdzające istnienie po stronie adresata jakiegoś obowiązku, a więc będące działaniem władczym, podlega zaskarżeniu do sądu na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. – por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2009 r., sygn. akt 1009/08; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 972/08; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 216/08; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 107/08,).

Odnośnie formalnej dopuszczalności wniesionej skargi wskazać nadto należy, iż w myśl art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku natomiast aktów lub czynności określonych w art. 3 ust 2 pkt 4 p.p.s.a. skargę można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 p.p.s.a.). Sąd stwierdza, że wskazane powyżej warunki formalne do rozpoznania skargi na akt [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. zostały spełnione, albowiem skarga została poprzedzona stosownym wezwaniem właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa (pismo skarżącej Spółki z dnia [...]r.).

Dokonując natomiast merytorycznej oceny zaskarżonego aktu wskazać należy, iż stanowił on akt co najmniej przedwczesny, z którego treści nie można wyprowadzić wniosku, iż organ wszechstronnie rozpoznał sprawę i należycie ocenił ujawniony w trakcie kontroli stan faktyczny. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, iż skoro zarządzenia pokontrolne nie przybierają formy decyzji administracyjnej ani postanowienia, nie ma do nich zastosowania przepis art. 107 § 3 k.p.a. regulujący wymogi odnoszące się do obligatoryjnych elementów decyzji, w tym jej faktycznego i prawnego uzasadnienia. Nie oznacza to jednak, iż ustalenia wskazane w uzasadnieniu zarządzeń oraz w protokole pokontrolnym nie muszą być jednoznacznie i klarownie, w sposób nie budzący wątpliwości, ujęte. To one wskazują bowiem na zaistnienie naruszeń prawa kwestionowanych przez skarżącą Spółkę i to od ich prawidłowości zależy poprawność nałożonych w osnowie zarządzeń pokontrolnych obowiązków.

Wskazać w tym miejscu należy, że przedmiotem kontrowersji pomiędzy Wojewódzkim Inspektorem Ochrony Środowiska w K. a skarżącą Spółką jest ocena czy wprowadzane przez Spółkę do obrotu rynkowego elektryczne wciągniki łańcuchowe (model [...]) stanowią, jak twierdzi organ, sprzęt elektryczny objęty cytowaną wyżej ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, a w konsekwencji na przedsiębiorcy ciążą określone przepisami ustawy szczególne obowiązki, czy też, jak wywodzi skarżąca Spółka, przedmiotowe wciągniki z racji swej konstrukcji i przeznaczenia nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym ustawy.

Podkreślenia wymaga zatem, iż stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym jej przepisy stosuje się do sprzętu wprowadzonego do obrotu na terytorium kraju oraz do sprzętu zużytego. W ust. 3 przywołanego artykułu ustawodawca wskazał jednak wyjątki, w pkt 3 wyłączając z zakresu obowiązywania ustawy sprzęt będący częścią składową urządzenia, które nie jest sprzętem w rozumieniu przepisów ustawy. Ustalenie zatem, iż wprawdzie produkty wprowadzane do obrotu bądź zużyte same w sobie stanowią "sprzęt" jednakowoż są częścią większego urządzenia, które sprzętem w rozumieniu ustawy nie jest wyłącza możliwość odniesienia do przedsiębiorcy przewidzianych ustawą obowiązków. Innymi słowy nałożenie przewidzianych ustawą obowiązków wymaga w pierwszej kolejności jednoznacznego ustalenia przez organ, że przedmiotowe produkty są sprzętem w rozumieniu ustawy, a nadto że nie stanowią one części takiego urządzenia, które znamion sprzętu nie nosi. Wskazać więc w tym miejscu należy, że definicja sprzętu dla potrzeb cytowanej ustawy mieści się w jej art. 3 ust. 1 pkt 10 stwierdzającym, iż poprzez określenie sprzęt rozumieć należy cyt. "urządzenie, którego prawidłowe działanie jest uzależnione od dopływu prądu elektrycznego lub od obecności pól elektromagnetycznych oraz mogące służyć do wytwarzania, przesyłu lub pomiaru prądu elektrycznego lub pól elektromagnetycznych i zaprojektowane do użytku przy napięciu elektrycznym nieprzekraczającym 1.000 V dla prądu przemiennego oraz 1.500 V dla prądu stałego, zaliczone do grup sprzętu określonych w załączniku nr 1 do ustawy".

Z definicji tej wywieść można zatem dalsze wyłączenie z zakresu przedmiotowego ustawy. Nie każdy bowiem sprzęt elektryczny lub elektroniczny, nie stanowiący części urządzenia, o którym mowa w art. 2 ust. 3 pkt 3 ustawy, objęty jest jej normami, a jedynie ten, który nie tylko ma cechy przewidziane w definicji i nie stanowi części wskazanego wyżej urządzenia lecz nadto został zaliczony do grup sprzętu określonych w załączniku nr 1 do ustawy. Zaakcentować trzeba, że załącznik do ustawy, o którym mowa, w żadnej z grup sprzętu nie wymienia wprost elektrycznych wciągników łańcuchowych. Przewiduje wprawdzie grupę nr 6 obejmującą narzędzia elektryczne i elektroniczne (pozostałe grupy, jak np. sprzęt audiowizualny, oświetleniowy, zabawki itp. ewidentnie nie pozostają w jakimkolwiek związku z przedmiotowymi wciągnikami) jednak w nazwie grupy wprowadza dalsze wyłączenia określając ją jako cyt. "Narzędzia elektryczne i elektroniczne, z wyjątkiem wielkogabarytowych, stacjonarnych narzędzi przemysłowych". W przykładach natomiast należących do grupy podgrup ustawodawca wskazał wiertarki, piły, maszyny do szycia, urządzenia do skręcania spawania, lutowania itp. w podgrupie 9 grupy 6 wskazując nadto nieostro cyt. "Pozostałe narzędzia elektryczne i elektroniczne".

Reasumując, wykazanie, iż dane produkty wprost w ustawie nie wymienione a uznawane przez organ za sprzęt elektryczny, objęte są unormowaniami ustawy wymaga ustalenia, iż produkty te są sprzętem w rozumieniu ustawy, że nie stanowią one części takiego urządzenia, które znamion sprzętu nie nosi, że stanową one "pozostałe narzędzie elektryczne i elektroniczne" w rozumieniu załącznika nr 1 do ustawy i wreszcie, że nie są one narzędziami elektrycznymi bądź elektronicznymi stanowiącymi wielkogabarytowe, stacjonarne narzędzia przemysłowe.

Pomimo tak wielu podlegających ocenie organu aspektów w uzasadnieniu kwestionowanych przez skarżącą Spółkę zarządzeń pokontrolnych organ ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, iż cyt. "w wyniku kontroli ustalono, że jednostka wprowadza na rynek m.in. elektryczne wciągniki łańcuchowe, które są sprzętem elektrycznym w myśl ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym z 2005 r.", przechodząc następnie do wskazania ustawowych obowiązków przedsiębiorcy. To lakoniczne stwierdzenie, nie zawierające żadnego uzasadnienia wskazującego przyczyny, z powodu których organ tak właśnie zaklasyfikował przedmiotowe wciągniki, zostało przez organ uznane za wystarczające pomimo że zawierający analogiczną tezę protokół pokontrolny nie został podpisany przez przedstawicieli Spółki, a następnie Spółka wniosła 6-stronicowe zastrzeżenia do protokołu, kolejno wyliczające zawarte w ustawie wyłączenia i wskazujące, że zdaniem Spółki wciągniki nie są narzędziami lecz urządzeniami transportu bliskiego. Wciągnik jest nadto urządzeniem niegotowym finalnie do użycia bez konstrukcji wsporczej, a tym samym nie podlega przepisom ustawy. Także w dalszej części postępowania stanowisko organu nie zostało należycie wykazane. Pomimo bowiem, że w wystosowanym do organu wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa Spółka podtrzymała wskazane wyżej argumenty organ nie odniósł się do każdego z nich. Zaprezentował już wprawdzie, w odróżnieniu od zarządzeń pokontrolnych swoją argumentację, ograniczając się jednak do wskazania, że w każdej z przewidzianych w załączniku do ustawy grup sprzętu, w tym w grupie 6, ustawodawca przewidział kategorię "pozostałe" i do tej właśnie kategorii należy zaliczyć wciągniki łańcuchowe. Zdaniem organu ustawa nie przewiduje bowiem wyłączeń dla osobno wprowadzonych na rynek narzędzi pracujących w instalacjach, nie ma też wpływu ewentualna złożoność montażu. Dalsze argumenty, zarówno ze strony skarżącej Spółki jak i organu podniesione zostały dopiero na etapie postępowania sądowego, nie dając zresztą jednoznacznej odpowiedzi co do tego jak w rzeczywistości winny być, w świetle przepisów ustawy, kwalifikowane wciągniki łańcuchowe. O ile bowiem w obszernej odpowiedzi na skargę oraz piśmie procesowym z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w K. podtrzymał swą tezę, że wciągniki stanowią sprzęt mieszczący się w kategorii "pozostałe narzędzia elektryczne i elektroniczne", akcentując dodatkowo, iż sam producent wskazał w deklaracji zgodności, iż wciągnik może być cyt. "eksploatowany jako samodzielna maszyna", a nadto wciągniki wprowadzane są na rynek jako produkty finalne, mają własną obudowę, gniazda i polaczenia co uniemożliwia uznanie, że są jedynie częścią instalacji (nawet jeśli, jak stwierdza organ, w niektórych przypadkach wciągnik jest montowany do suwnic to są to proste czynności techniczne), jak również że pozbawione podstaw było zgłoszone przez Spółkę żądanie powołania biegłego, o tyle skarżąca Spółka w skardze oraz piśmie procesowym z dnia [...]r. podnosi argumenty przeciwne. Skarżąca Spółka wywodzi bowiem, iż użycie wciągnika wymaga przeprowadzenia skomplikowanych operacji montażowych, bez którego niemożliwe jest jego użytkowanie jako samodzielnej maszyny. Wskazuje nadto, że organ w odpowiedzi na skargę błędnie powołał wytyczne Komisji Europejskiej do interpretacji dyrektywy [...] podczas gdy znaczenie dla sprawy mają wytyczne do dyrektywy [...], to jej implementację stanowi bowiem ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. Do pisma, o którym mowa powyżej skarżąca Spółka dołączyła nadto opinią sporządzoną przez dr inż. P. M. z Politechniki W. wyrażającego przekonanie, iż elektryczne wciągniki łańcuchowe [...] spełniają swoją podstawową funkcję jeżeli są zamontowane na konstrukcjach wsporczych (stacjonarnych i wielkogabarytowych z uwagi na funkcjonalność). Proces montażu elektrycznych wciągników łańcuchowych [...] przeprowadzany jest przez uprawnione ekipy monterskie. Po procesie instalacji elektryczne wciągniki łańcuchowe oraz konstrukcje wsporcze stanowią integralną całość. W konsekwencji, zdaniem autora opinii, elektryczne wciągniki łańcuchowe zamontowane na konstrukcjach wsporczych można uznać za stacjonarne wielkogabarytowe narzędzia przemysłowe, a tym samym w świetle załącznika do ustawy nie należy uznawać ich za sprzęt elektryczny i elektroniczny w rozumieniu ustawy. W związku z powyższym wciągniki łańcuchowe [...], jako części składowe urządzeń nie będących sprzętem w rozumieniu ustawy, podlegają wyłączeniu z zakresu stosowania przepisów ustawy.

W konsekwencji wskazanych wyżej wątpliwości i niejasności zdaniem Sądu organ winien jeszcze raz, tym razem dogłębnie, rozważając podniesione przez Spółkę argumenty, ocenić konstrukcję, funkcje i przeznaczenie stanowiących przedmiot kontrowersji wciągników i w zależności od dokonanych ocen jednoznacznie ustalić czy w świetle ustawy, uwzględniając, iż stanowi ona implementację dyrektywy unijnej, należy zaliczyć je do objętego unormowaniem ustawy sprzętu, czy też podlegają one ustawowym wyłączeniom. Dokonując stosownych ocen organ winien mieć na uwadze, iż nałożenie na stronę wynikających z ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. obowiązków wynikać musi jednoznacznie z ustalonego w trakcie kontroli stanu faktycznego i jego odzwierciedlenia w przepisach prawa, nie może zaś opierać się na domysłach co do intencji ustawodawcy bądź dokonywanych przez organ interpretacjach.

Jednocześnie Sąd podkreśla, że nie przesądza w tym miejscu o poprawności bądź braku poprawności dokonanej przez organ kwalifikacji prawnej przedmiotowych wciągników. Wobec nierozważenia przez organ w toku postępowania wszystkich okoliczności sprawy jakiekolwiek jednoznaczne w tej mierze oceny byłyby bowiem przedwczesne i nieuprawnione.

W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. oraz art. 152 p.p.s.a. orzec jak w sentencji. O kosztach obejmujących wpis od skargi w kwocie 200,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 240,00 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa – 17,00 zł orzeczono na wniosek skarżącej Spółki na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 z późn. zm.).