Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 657/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-05-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 19 ust. 1, ust. 4, ust 11,ust. 13 pkt 4, art. 29 ust.1, art. 41 ust 1, art. 86 ust. 1, ust. 2 pkt 1 lit a ust. 5, ust. 10 pkt 1, art. 88 ust. 1 pkt 3, ppkt 4, art. 103 ust. 1, art. 106 ust. 1, ast. 8 pkt 1, art. 109 ust. 3 art. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 31 maja 2017 r. sprawy ze skargi Z.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2010 roku do sierpnia 2013 roku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 17 marca 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Z.W. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 1 października 2015 r. określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia 2010r. do sierpnia 2013r., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny:

Wobec podatnika Z.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. w G., wszczęta została kontrola podatkowa, a następnie postępowanie podatkowe w zakresie prawidłowości rozliczenia z budżetem państwa z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia 2010r. do sierpnia 2013r.

W toku kontroli podatkowej oraz postępowania podatkowego podatnik nie przedłożył wszystkich dowodów źródłowych zakupu i sprzedaży ani ewidencji dla potrzeb podatku VAT, a także nie złożył wyjaśnień w zakresie posiadanych i używanych w prowadzonej działalności środków trwałych. W odpowiedzi na wezwanie organu podatnik oświadczył, że dokumenty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą przekazał przez nieuwagę na makulaturę zbieraną w kościele. W związku z powyższym organ pierwszej instancji wskazał, że nie miał możliwości ustosunkowania się co do rzetelności lub wadliwości ksiąg podatkowych, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. u. z 2015 r. poz. 613 ze zm.), zwanej dalej O.p. oraz uznał dokumentację podatnika za nieistniejącą, a tym samym niestanowiącą dowodu w toczącym się postępowaniu podatkowym.

Weryfikując oświadczenie podatnika, że w okresie objętym kontrolą świadczył on usługi ochrony wyłącznie na rzecz Sądów Rejonowych w G. i W, organ ustalił, że w rzeczywistości podatnik usługi te świadczył także na rzecz Sądu Okręgowego w G., sądów rejonowych w W, G., G. i G., T., K., S., Prokuratury Okręgowej w G., Gimnazjum nr [...] w G., B., Szkoły Podstawowej nr [...].

Opierając się na odpowiedziach oraz dokumentach źródłowych otrzymanych z ww. instytucji organ sporządził zestawienie faktur VAT wystawionych przez podatnika za poszczególne miesiące od stycznia 2010r. do sierpnia 2013 r. i stwierdził, że podatnik w składanych deklaracjach VAT-7 nie wykazał wszystkich faktur wystawionych na rzecz kontrahentów za wykonane usługi ochrony mienia.

Prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego nie zostało uwzględnione w zakresie, w jakim brak było faktur lub ich duplikatów oraz w zakresie, w jakim część przedłożonych przez stronę faktur (ich duplikatów) nie miała związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. powołał się m.in. na art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 19 ust. 1, ust. 4, ust. 11, ust. 13 pkt 4, art. 29 ust. 1, art. 86 ust. 1, ust. 2 pkt 1 lit. a), ust. 5, ust. 10 pkt 1, art. 88 ust. 1 pkt 3, pkt 4, art. 99 ust. 12, art. 103 ust. 1, art. 106 ust. 1, ust. 8 pkt 1, art. 109 ust. 3 oraz art. 112 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT. Podkreślił, że ww. przepisy jednoznacznie wskazują, że ciężar udowodnienia prawa do odliczenia podatku od towarów i usług spoczywa na podatniku, a okoliczność utraty dokumentacji podatkowej nie zwalnia go z tego obowiązku. Ponadto organ wskazał, że niezbędnym warunkiem dla skutecznego skorzystania z przysługującego prawa do odliczenia podatku naliczonego jest udokumentowanie transakcji oryginałem lub duplikatem faktury.

Mając na uwadze powyższe Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. wydał w dniu 1 października 2015 r. decyzję, w której dokonał rozliczenia podatku od towarów i usług za okres kontrolowany w sposób odmienny od zadeklarowanego przez podatnika.

Korzystając z przysługującego uprawnienia Z.W. odwołał się od powyższej decyzji, zarzucając organowi pierwszej instancji naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 121 § 1, art. 122, art. 187, art. 180 § 1, art. 181, art. 188, art. 191 O.p. przez niezgromadzenie wszystkich istotnych dowodów w sprawie, w tym mogących świadczyć na korzyść odwołującego, wskutek czego organ pierwszej instancji błędnie ocenił stan faktyczny oraz błędnie rozstrzygnął w sprawie, a także poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego. Ponadto podatnik zarzucił organowi naruszenie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT poprzez błędne określenie wysokości zobowiązania podatkowego z uwagi na pominięcie, że podatnik część zleceń wykonywał poprzez podwykonawców, którzy prowadzili firmy i wystawiali faktury VAT, a także odmowę prawa do odliczenia podatku naliczonego, mimo że w konkretnych przypadkach dokonywane zakupy miały ewidentny związek z wykonywaną przez niego działalnością gospodarczą.

Dyrektor Izby Skarbowej, decyzją z dnia 17 marca 2016 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Dyrektor Izby Skarbowej w pierwszej kolejności wyjaśnił, że w sprawie nie doszło do przedawnienia zobowiązań podatkowych za okresy objęte przedmiotową decyzją, gdyż jak wynika z akt sprawy, podatnik zawiadomieniem z dnia 20 listopada 2015 r. został poinformowany o zawieszeniu z dniem 20 listopada 2015 r. biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu VAT za okres od stycznia 2010 r. do sierpnia 2013r., na skutek wystąpienia przesłanki, o której mowa w art. 70 § 6 pkt 1 O.p., tj. wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Powyższa korespondencja została skutecznie doręczona stronie w dniu 10 grudnia 2015r. w trybie art. 150 O.p.

Następnie organ zacytował treść zastosowanych przepisów prawa materialnego, tj. art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, § 19 ust. 1, § 20 ust. 1, ust. 3 i ust. 4, § 21 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 212, poz. 1337 ze zm.) – zwanego dalej "rozporządzeniem". Z przywołanych przepisów wynika, że realizacja prawa do obniżenia podatku należnego o określoną kwotę związana jest z posiadaniem przez podatnika oryginałów faktur lub ich duplikatów. W prawie podatkowym potrzeba należytego dokumentowania dokonanych czynności odzwierciedlających rzeczywisty przebieg zdarzeń gospodarczych zgodnie z określonymi przepisami jest warunkiem koniecznym do tego, by podatnik z takiego faktu mógł wyprowadzić dla siebie wynikające z przepisów uprawnienia. Organ wskazał na treść art. 109 ust. 3 ustawy VAT, który nakłada na podatnika obowiązek prawidłowego prowadzenia ewidencji, zawierającej między innymi kwoty podatku naliczonego obniżające kwotę podatku należnego.

Organ odwoławczy stwierdził, że jak wynika z akt sprawy, podatnik nie był w posiadaniu żadnej dokumentacji finansowo-księgowej związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą, którą, jak wyjaśnił, omyłkowo oddał na makulaturę.

Wysokość podatku należnego została określona na podstawie otrzymanych od kontrahentów podatnika dowodów źródłowych potwierdzających dokonaną sprzedaż - faktur VAT, wydruków zapisów księgowych, potwierdzeń przelewów. Podatnik nie okazał żądanych wyciągów z rachunków bankowych wykorzystywanych do prowadzonej działalności gospodarczej, w związku z czym organ dane te pozyskał bezpośrednio od instytucji bankowych. Podatnik nie przyporządkował wystawionych faktur do poszczególnych wpłat, nie podał danych nadawców przelewów oraz tytułów wpływów na rachunki bankowe, powołując się na problemy z koncentracją i pamięcią. W związku z tym prawidłowo zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej organ pierwszej instancji opodatkował podatkiem VAT ww. wpływy na rachunkach bankowych niezidentyfikowane co do osoby wpłacającego i tytułu wpłaty, na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, według stawki określonej w art. 41 ust. 1 tej ustawy.

W zakresie podatku naliczonego, organ skonfrontował przedłożone przez podatnika faktury VAT i ich duplikaty z charakterem wykonywanej działalności gospodarczej, uzyskanymi od kontrahentów umowami na świadczenie usług i wyjaśnieniami podatnika. Podatnik nie przedłożył bowiem żadnych dokumentów potwierdzających lub wskazujących na związek dokonanych zakupów z prowadzoną działalnością gospodarczą. Organ uznał prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur za: czynsz najmu, usługi za media, usługi telekomunikacyjne, długopisy z ukrytą kamerą, wykrywacze pluskiew, wykrywacze metalu, gazy obronne, zawieszki do kluczy, czujniki, druki, baterie, żarówki, odzież, obsługę prawną, ogłoszenia, prezentacje firmy w serwisie, artykuły biurowe, aparaty fotograficzne, laptopy, telefony, drukarki, akcesoria komputerowe i samochodowe, sejfy, naprawy samochodów, tonery, folie, oprogramowanie, notebook, etui, program antywirusowy, dysk twardy itd., artykuły chemiczne. Faktury, z których organ zakwestionował prawo do obniżenia podatku należnego, dotyczyły m.in.: artykułów spożywczych, biletów lotniczych, pokarmu dla zwierząt, paliwa, proszku do prania, torebek śniadaniowych, farb, klejów, silikonów, zapraw, emulsji, pędzli, remontu mieszkania, wkrętarki, artykułów wyposażenia wnętrz, publikacji naukowych z zakresu prawa karnego, lotniczego, europejskiego, handlowego, filtra do kawy – wobec stwierdzenia, że wydatki te nie wykazują związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą. Podatnik nie przedstawił żadnych dowodów wykazujących ten związek, a jego wyjaśnienia były lakoniczne. Zakupy dotyczące artykułów spożywczych, chemicznych, gospodarstwa domowego, wystroju mieszkania, są wydatkami osobistymi. Podatnik nie przedłożył dokumentów potwierdzających prowadzenie w badanym okresie prac wykończeniowo - remontowych w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej. Brak było dowodów potwierdzających, że bilety lotnicze dotyczyły wyjazdu służbowego, że publikacje naukowe, poza dotyczącymi prawa pracy i prawa cywilnego, dotyczyły działalności gospodarczej podatnika oraz że wydatki na psa miały jakikolwiek związek z tą działalnością (z umów wynikało, że ochrona mienia realizowana była w formie ochrony fizycznej przez pracownika ochrony).

Odnosząc się do wniosków dowodowych o ustalenie podwykonawców podatnika i przesłuchanie ich w charakterze świadków, organ podkreślił, że w postępowaniu podatkowym dowody z zeznań świadków oraz przesłuchania stron są dowodami posiłkowymi, dopuszczalnymi w postępowaniu podatkowym w ostateczności, gdyż nie można tym dowodom przypisać waloru pełnego obiektywizmu. Dowody tego rodzaju nie mogą być dowodami podstawowymi w sprawie.

Organ zaznaczył, że żaden przepis prawa nie upoważnia organu do żądania od kontrahentów podatnika wystawienia duplikatów faktur. Obowiązek uzyskania duplikatów w przypadku utraty ich oryginałów ciąży na podatniku.

Dyrektor Izby Skarbowej uznał tym samym podniesione w odwołaniu zarzuty naruszenia prawa procesowego za bezzasadne.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący wniósł o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu strona zarzuciła naruszenie:

1. art. 180 w zw. z art. 188 w zw. z art. 192 w zw. z art. 199 w zw. z art. 200 oraz art. 121 w zw. z art. 122 i 123, 187 § 1 O.p. poprzez zaniechanie wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy, odmowę przeprowadzenia zawnioskowanych przez stronę dowodów, w szczególności poprzez nieprzesłuchanie strony postępowania przed wydaniem zaskarżonej decyzji i w związku z tym nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, co doprowadziło do naruszenia zasad zupełności postępowania i prawdy obiektywnej; niepodjęcie działań w celu uzyskania dowodów, które miały istotne znaczenie dla określenia podatku od towarów i usług, mimo że skarżący nie pozostawał bezczynny w postępowaniu i miał prawo liczyć, że organ będzie z nim współdziałał w wyjaśnieniu sprawy i ustaleniu prawdy materialnej;

2. art. 191 O.p. poprzez dowolną oceną materiału dowodowego zebranego w sprawie skutkującą błędnym ustaleniem zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług;

3. art. 86 ust. 1 ustawy o VAT poprzez błędne ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego z uwagi na nieustalenie, że część zlecenia skarżący wykonywał poprzez podwykonawców, którzy prowadzili własne firmy i wystawiali mu faktury VAT, a także poprzez odmowę podatnikowi prawa do odliczenia podatku naliczonego, mimo że w konkretnych przypadkach dokonywane zakupy przez podatnika mają ewidentny związek z wykonywaną przez niego działalnością gospodarczą.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że stan faktyczny w niniejszej sprawie nie został rzetelnie ustalony przez organ podatkowy, bowiem wnioski dowodowe złożone przez stronę nie zostały uwzględnione. Zaskarżona decyzja jest przejawem prawdy formalnej, a nie obiektywnej. W ocenie strony zdarzenie losowe w postaci utraty dokumentacji podatkowej zniweczyło ustalenie rzeczywistego dochodu skarżącego. Organy podatkowe za udowodnione uznały tylko koszty, które podatnik był w stanie wykazać duplikatami faktur VAT, oryginałami faktur VAT, co w żadnej mierze nie odzwierciedlało rzeczywistej podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Organy podatkowe winny uwzględnić nadzwyczajne okoliczności, które spowodowały utratę dokumentacji. Nie ma bowiem przepisu, który by nakazywał podatnikowi odtwarzanie dokumentacji utraconej w zdarzeniu losowym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Zgodnie z brzmieniem art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, którą w przypadku nabycia towarów i usług stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika (art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT), z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124 ustawy o VAT. Przy czym z uwagi na postanowienia art. 86 ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje, co do zasady, w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny, z zastrzeżeniem pkt 2-5 oraz ust. 11, 12, 16 i 18.

Ponadto zgodnie z § 19 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 212 poz. 1337 ze zmianami) faktury i faktury korygujące są wystawiane co najmniej w dwóch egzemplarzach, przy czym oryginał otrzymuje nabywca, a kopię zatrzymuje sprzedawca. Oryginał faktury i faktury korygującej powinien zawierać wyraz ORYGINAŁ, a kopia faktury i faktury korygującej wyraz KOPIA. Stosownie do § 20 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia, jeżeli oryginał faktury lub faktury korygującej ulegnie zniszczeniu albo zaginie, sprzedawca na wniosek nabywcy ponownie wystawia fakturę lub fakturę korygującą, zgodnie z danymi zawartymi w kopii tej faktury lub faktury korygującej. Faktura i faktura korygująca wystawiona ponownie musi dodatkowo zawierać wyraz DUPLIKAT oraz datę wystawienia. Zgodnie z § 21 ust. 1 rozporządzenia, podatnicy są zobowiązani przechowywać faktury oraz faktury korygujące, a także duplikaty tych dokumentów do czasu upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Z powyższych przepisów wynika, że wynikające z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony oparte jest na systemie fakturowym. Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 2 tej ustawy kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia dostaw i usług. Tożsamy wymóg zawiera art. 178 lit a) Dyrektywy 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r., w którym wskazano, że warunkiem aby podatnik mógł skorzystać z prawa do odliczenia podatku, jest posiadanie faktury, wystawionej zgodnie ze wskazanymi w tym przepisie przepisami Dyrektywy. Z przytoczonego unormowania wynika zatem, że podatnik może dokonać odliczenia podatku naliczonego jedynie w oparciu o faktury (oryginały lub duplikaty), z których wynikają kwoty podatku naliczonego, których suma daje podstawę do obniżenia podatku należnego. Faktury VAT służą bowiem odtwarzaniu zdarzeń i działań podatników prowadzących działalność gospodarczą, jak również dają możliwość ustalenia rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych i działań podatnika. Stanowią materiał źródłowy przy składaniu deklaracji podatkowych, a także materiał źródłowy w kontroli podatkowej, której celem jest sprawdzenie wywiązywania się podatnika z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego oraz dokumentujący spełnienie warunków skorzystania z określonych przepisami uprawnień. W sytuacji braku takich faktur (duplikatów) podatek naliczony nie może być uwzględniany przez organy podatkowe. Wskazać należy, że ustalenie przez organy podatkowe faktu, czy w momencie korzystania - w ramach składanej deklaracji podatkowej - z prawa do odliczenia podatku, podatnik dysponował stosownymi oryginałami faktur dokumentującymi podatek naliczony, możliwe jest jedynie w procesie kontrolnym, mającym miejsce po skorzystaniu z tego uprawnienia. Brak w tym momencie stosownych faktur (oryginałów lub ich duplikatów) nie pozwala kontrolującemu organowi na stwierdzenie, czy podatnik prawidłowo – w momencie składnia deklaracji – wypełnił dyspozycję art. 86 ust. 2 ustawy o VAT, a więc czy w tym momencie faktycznie dysponował prawidłowym dokumentem – fakturą dająca mu uprawnienie do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wykazany w tym dokumencie. W przypadku, gdy z jakichś powodów doszło do utraty oryginału dokumentu źródłowego, ciężar wykazania prawidłowości dokonanego odliczenia spoczywa na podatniku, poprzez pozyskanie przede wszystkim duplikatu faktury. Przyczyna utraty tych dokumentów – w niniejszej sprawie podatnik wskazywał na omyłkowe przekazanie dokumentacji na zbiórkę makulatury organizowaną przez proboszcza na sczytny cel (budowę studni w Sudanie) – pozostaje bez znaczenia.

Obowiązek przechowywania dokumentacji księgowej oraz jej odtwarzania w celach dowodowych, w przypadku jej utraty, ciąży na podatniku, a w przypadku stwierdzenia przez organ podatkowy, w ramach toczącego się postępowania, zwłoki w tym zakresie, skutkującej trudnościami w pozyskaniu stosownych duplikatów utraconych dokumentów, nie przeradza się w obowiązek ciążący na tym organie. Ciężar poszukiwania utraconej dokumentacji podatnika, która powinna być objęta jego szczególną pieczą, nie może być bowiem przerzucony w całości na koszt organów państwa, a tym samym pozostałych podatników. Ryzyko utraty dokumentacji księgowej prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej ciąży na tymże podatniku, który narażając tę dokumentację na utratę, zobligowany jest do jej odtworzenia, pod rygorem konsekwencji podatkowych wynikających z jej braku (por. wyroki NSA z 21 czerwca 2011 r., sygn. akt I FSK 1091/10, z 14 marca 2008 r., sygn. akt I FSK 447/07 - dostępne w bazie internetowej orzeczeń NSA, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wobec powyższego za prawidłowe należy uznać stanowisko organu, który pozbawił podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego przyjmując, że to na podatniku ciąży obowiązek wykazania za pomocą faktur lub ich duplikatów prawa do odliczenia podatku naliczonego. W sytuacji trudności w pozyskaniu dokumentów od kontrahentów obowiązek ten nie przeradza się w obowiązek ciężący na organie podatkowym.

Za bezzasadny uznać należy zatem zarzut strony co do zaniechania przez organ zwrócenia się do kontrahentów skarżącego w celu uzyskania duplikatów faktur VAT. Słusznie wskazał organ, że żaden przepis prawa podatkowego nie uprawnia organów podatkowych do żądania od kontrahentów kontrolowanych podmiotów wystawienia dla tych podmiotów duplikatów faktur VAT pomiędzy zbywca a kontrolowanym. Obowiązek uzyskania duplikatów faktur w przypadku utraty ich oryginałów ciąży na podatniku (por. wyrok NSA z dnia 27 lipca 2014 r., sygn. akt I FSK 1295/13).

Niezasadny jest także podniesiony w skardze zarzut dotyczący zaniechania przeprowadzenia postępowania dowodowego celem ustalenia podwykonawców podatnika i poniesionych w związku z tym kosztów. W świetle tego, co powiedziano wyżej, dowód z zeznań świadków dla celów wykazania prawa do odliczenia podatku naliczonego nie może zastąpić prawidłowo wystawionej faktury lub jej duplikatu. Obowiązek uzyskania duplikatu faktury w razie utraty jej oryginału ciąży zaś na podatniku. Zawnioskowany zatem dowód nie jest dowodem istotnym w sprawie, a odmowa jego przeprowadzenia nie naruszała dyspozycji art. 180 § 1 O.p., w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, ani art. 188 O.p., stanowiącego, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem.

Skarżący nie tylko nie przedstawił żadnych faktur od rzekomych podwykonawców, ale nawet nie wskazał danych konkretnych podmiotów, przerzucając tym samym odpowiedzialność za utratę dokumentów w całości na organ podatkowy, co nie może zostać zaaprobowane.

Podniesiony w skardze zarzut, że organ nie przeprowadził dowodu z przesłuchania strony, jest o tyle bezzasadny, że skarżący w toku postępowania odmówił składania zeznań w charakterze strony, uzasadniając, iż mógłby pomylić fakty mogące mieć wpływ na jego prawdomówność.

Podsumowując tę część rozważań, stwierdzić należy, że prawidłowo organ przyjął, iż skarżącemu nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, których nie przedłożył ani w oryginale ani w formie duplikatu. Podniesione w tym zakresie zarzuty naruszenia tak prawa materialnego, jak i procesowego (art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 188 O.p.) nie zasługują na uwzględnienie. Zostały one oparte na błędnym założeniu, że dysponowanie fakturą VAT lub jej duplikatem nie jest konieczne dla skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego oraz że organ ma obowiązek wyręczyć podatnika w poszukiwaniu brakującej dokumentacji źródłowej.

Sąd za prawidłowe uznaje również rozstrzygnięcie w zakresie odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur (ich duplikatów), wobec których brak jest dowodów na ich związek z działalnością gospodarczą podatnika. Skarżący nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających zgodnie z art. 86 ustawy o VAT istnienie związku dokonanych zakupów ze sprzedaż opodatkowaną, a jego wyjaśnienia złożone w tym zakresie były lakoniczne, ograniczające się w zasadzie do ogólnikowych stwierdzeń w rodzaju "na potrzeby działalności", "na potrzeby biura", "bieżące potrzeby". Jak wyżej wskazano, brak dokumentacji źródłowej pozwalającej na potwierdzenie związku dokonanych zakupów z działalnością gospodarczą, obciąża podatnika. Skarżący w żaden sposób nie wykazał, aby zakup biletów lotniczych związany był z wyjazdem służbowym (dotyczącym udziału w przetargu) oraz aby zakup publikacji naukowych z zakresu prawa karnego, lotniczego, prawa pracy, europejskiego i handlowego dotyczył czynności opodatkowanych (organ uwzględnił zakup publikacji z zakresu prawa pracy i cywilnego). Nie wiadomo, jaki związek z wykonywaną działalnością gospodarczą mają wydatki na psa – organ zbadał treść umów łączących podatnika z kontrahentami, z których wynika, że ochrona mienia realizowana była w formie ochrony sprawowanej przez pracownika. Skarżący nie wykazał też, aby w badanym okresie przeprowadzane były prace remontowo-budowane w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej, zasadnie więc organ uznał, że związane z tymi pracami wydatki nie miały związku z działalnością gospodarczą strony. Podobnie ocenić należy wydatki na zakup artykułów spożywczych, wystroju mieszkania czy zakupu paliwa i innych wydatków dotyczących samochodu, udokumentowanych fakturami, których nie sposób powiązać z konkretnym pojazdem. Powyższych ustaleń skarżący w żaden sposób nie zdołał podważyć, ograniczając się wyłącznie do gołosłownej polemiki.

Rozstrzygnięcie w zakresie podatku należnego nie było przedmiotem sporu. Skarżący nie zgłosił żadnych zarzutów w tej kwestii. Także Sąd, dokonując kontroli legalności wydanej decyzji, nie dostrzegł powodów, aby rozstrzygnięcie to zakwestionować.

Przeprowadzony przez Dyrektora Izby Skarbowej wywód w przedmiocie oceny zebranych dowodów jest w pełni logiczny i nie nosi cech dowolności. Sąd w pełni podziela w tym zakresie argumentację organu odwoławczego, która w świetle wszechstronnej oceny materiału dowodowego jest uzasadniona i nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów. Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez organ odwoławczy na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, nie budzi wątpliwości. Dokonana przez organ ocena dowodów nie wykracza także poza granice wynikające z art. 191 Ordynacji podatkowej, nie nosi cech dowolności czy powierzchowności.

Podsumowując, ocena zaskarżonej decyzji nie dała Sądowi podstaw do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Kwestionowana decyzja znajduje bowiem podstawy w obowiązującym prawie, nie narusza zasady zaufania do organów, zaś jej wydanie poprzedzone zostało postępowaniem przeprowadzonym bez uchybień proceduralnych, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718) nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd oddalił skargę.