Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 679/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6260 Statut
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części w pozostałym zakresie oddalono
Powołane przepisy: article: Art. 3, art. 8, art. 50, art. 147, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: Art. 11b, art. 14, art. 18, art. 35, art. 35, art. 36, art. 40, art. 91
journal: Dz.U. 2020 poz 713
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) Asesor WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Suchej Beskidzkiej na uchwałę Rady Gminy Zembrzyce z dnia 26 czerwca 2018 r. nr XXXV/294/18 w sprawie uchwalenia statutów sołectw Gminy Zembrzyce I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej: a) wyrażenie "w szczególności" w § 9 i § 11 ust. 1 pkt 4 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały, b) § 9 pkt 3 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały w zakresie słów "wybieranie i", c) § 20 ust. 2 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały, d) § 22 ust. 1 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały; II. w pozostałym zakresie skargę oddala.


UZASADNIENIE

Rady Gminy Zembrzyce podjęła w dniu 26 czerwca 2018 roku uchwałę nr XXXV/294/18 w sprawie: Uchwalenia statutów sołectw Gminy Zembrzyce. Uchwałę podjęto na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 7 i art. 40 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 994). Rady Gminy Zembrzyce uchwaliła co następuje:

§ 1. Uchwala się statuty sołectw Gminy Zembrzyce zgodnie z brzmieniem stanowiącym załączniki do niniejszej uchwały:

1) Załącznik Nr 1 – Statut Sołectwa Marcówka

2) Załącznik Nr 2 – Statut Sołectwa Śleszowice

3) Załącznik Nr 3 – Statut Sołectwa Tarnawa Dolna

4) Załącznik Nr 4 – Statut Sołectwa Tarnawa Górna

5) Załącznik Nr 5 – Statut Sołectwa Zembrzyce

§ 2. Zapisy § 8 ust. 4 Statutów mają zastosowanie do wyborów przeprowadzonych w 2018 roku.

§ 3. Traci moc uchwała Nr V – 47/03 Rady Gminy Zembrzyce z dnia 28 kwietnia 2003 roku w sprawie uchwalenia statutów sołectw.

§ 4. Wykonanie uchwały powierza się Wójtowi Gminy Zembrzyce.

§ 5. Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego.

Skargę na powyższą uchwałę wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Prokurator Rejonowy w Suchej Beskidzkiej w oparciu o art. 8 i art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) oraz art. 70 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 740).

Skarżący zaskarżył uchwałę nr XXXV/294/18 Rady Gminy Zembrzyce z dnia 26 czerwca 2018 roku w sprawie: uchwalenia statutów sołectw Gminy Zembrzyce - w zakresie § 9, § 11 ust. 1 pkt 4, § 9 pkt 3, § 20 ust. 2, § 22 ust. 1 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały, wnosząc o stwierdzenie ich nieważności.

Skarżący zarzucił istotne naruszenie prawa poprzez przekroczenie delegacji ustawowej zawartej w art. 35 ust. 3 w związku z art. 11b i art. 14 ustawy o samorządzie gminnym, polegającej na dopuszczeniu przez zebranie wiejskie możliwości tajnego głosowania nad konkretną sprawą w § 20 ust. 2 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały.

Skarżący zarzucił istotne naruszenie art. 36 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez przyznanie zebraniu wiejskiemu kompetencji do wybierania i odwoływania Sołtysa i członków Rady Sołeckiej w § 9 pkt 3 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 35 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez użycie w § 9 i § 11 ust. 1 pkt 4 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały sformułowania "w szczególności" w odniesieniu do ustalenia kompetencji Zebrania Wiejskiego oraz obowiązków i kompetencji Sołtysa.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 36 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym poprzez wskazanie w § 22 ust. 1 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały, iż dla ważności wyborów Sołtysa i Rady Sołeckiej wymagana jest określona liczba obecności (quorum) uprawnionych do głosowania stałych mieszkańców Sołectwa.

W uzasadnieniu zarzutów skargi skarżący podniósł, że zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego.

Skarżący wskazał, że zaskarżona uchwała w § 20 ust. 2 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 dopuszcza wyłączenie przez Zebranie Wiejskie jawności głosowania nad konkretną sprawą, co narusza jawność życia publicznego, wynikającą z konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego.

Skarżący wskazał, że ustawodawca w art. 36 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nadał zebraniu wiejskiemu wyłącznie uprawnienia uchwałodawcze. W § 9 pkt 3 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały zawarto zapisy stojące w sprzeczności z powyższą regulacją.

Z kolei norma wyrażona w § 9 i § 11 ust. 1 pkt 4 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały narusza art. 35 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, gdyż przepis ten stanowi, że zakres działania poszczególnych organów sołectwa powinien być określony enumeratywnie.

Z kolei § 22 ust. 1 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały narusza art. 36 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, w którym ustawodawca nie zawarł zapisu, według którego dla ważności wyboru organów jednostki pomocniczej wymagana byłaby określona liczba obecności osób uprawnionych do głosowania.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Zembrzyce wniósł o oddalenie skargi odnośnie naruszenia art. 35 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz o rozważenie możliwości umorzenia postępowania w pozostałym zakresie i o odstąpienie od obciążania organu kosztami postępowania.

W odniesieniu do zarzutu dotyczącego § 9, § 11 ust. 1 pkt 4 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały organ podniósł, że ewentualne naruszenie dotyczyłoby art. 35 ust. 3 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym. Organ podniósł, że w zaskarżonych zapisach uchwały najpierw określono w sposób ogólny, że "do kompetencji Zebrania Wiejskiego należą wszystkie sprawy z zakresu działania nie zastrzeżone dla innych organów Sołectwa", a dopiero następnie używając wyrażenia "w szczególności" dookreślono te zadania. Zdaniem organu katalog jest zamknięty, ponieważ nie może być interpretowany w oderwaniu od regulacji o charakterze ogólnym.

W pozostałym zakresie zdaniem organu skarga zasługuje na uwzględnienie. Organ wniósł jednak o rozważenie możliwości umorzenia postępowania, gdyż zamierza w przyszłości dokonać zmiany zaskarżonej uchwały celem wyeliminowania uchybień.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Gminy Zembrzyce z dnia 26 czerwca 2018 roku uchwałę nr XXXV/294/18 w sprawie: Uchwalenia statutów sołectw Gminy Zembrzyce. Ponieważ statut jednostki pomocniczej gminy jest – jak trafnie wskazał skarżący - aktem prawa miejscowego, to oprócz szczególnych wymogów charakterystycznych dla tego rodzaju aktów o charakterze ustrojowo-organizacyjnym, winien on także spełniać ogólne wymogi wspólne dla wszystkich aktów prawa miejscowego – wynikające zwłaszcza z ich statusu: źródła prawa. W świetle konstytucyjnej regulacji źródeł prawa (art. 87 – art. 94 Konstytucji RP) akt prawa miejscowego jest źródłem prawa: (1) powszechnie obowiązującego; (2) o zasięgu lokalnym, tj. obowiązującym na obszarze działania organów, które go ustanowiły; (3) rangi podustawowej; (4) stanowionym na podstawie i w granicach ustaw; (5) wymagającym ogłoszenia. Jako że przedmiotem zaskarżenia jest statut jednostki pomocniczej gminy należy wskazać, że statut nie jest aktem autonomicznym. Przy uchwalaniu statutu moc wiążącą dla rady gminy stanowią ustawy. Ograniczenia swobody statutowej gminy będą zatem polegały na zakazie uregulowania szczegółowych kwestii ustrojowych odmiennie, niż czynią to przepisy ustawy, zakazie powtarzania rozwiązań ustrojowych przyjętych w przepisach ustawowych, obowiązku uregulowania w statucie zagadnień ustrojowych, do których uregulowania w drodze statutu została gmina upoważniona przez wyraźny przepis ustawy. Akt uchwalony przez Gminę nie powinien także zawierać przepisów zredagowanych w sposób niezrozumiały, niejasny lub budzący wątpliwości interpretacyjne.

Skarga została wniesiona na podstawie art. 8 i art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a.").

Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.

Zgodnie z brzmieniem art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Prokurator nie jest ograniczony żadnym terminem przy wnoszeniu skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Do grupy takich aktów należy natomiast zaskarżona w rozpoznawanej sprawie uchwała.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne są między innymi właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa. Stwierdzenie nieważności uchwały przez sąd następuje tylko w przypadku istotnego naruszenia prawa zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a.

W literaturze przyjmuje się, że podstawą do wyeliminowania z obrotu prawnego takiego aktu powinno być każde istotne naruszenie prawa, bez względu na jego ustrojowoprawny, materialnoprawny lub procesowoprawny charakter. Akt organu jednostki samorządu terytorialnego jest natomiast zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej oraz z ustawami.

Podstawy nieważności aktu organu gminy określa art. 91 ust. 1 u.s.g., według którego uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne.

Zgodnie z art. 91 ust. 4 u.s.g., w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Przepisy art. 91 ust. 1 oraz ust. 4 u.s.g. wyróżniają zatem dwie kategorie wad uchwał lub zarządzeń organów gminy: istotne naruszenie prawa i nieistotne naruszenie prawa. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny oraz z ustalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, do istotnego naruszenia prawa należy zaliczyć naruszenie przez organ gminy podejmujący uchwałę lub zarządzenie przepisów o właściwości, podjęcie takiego aktu bez podstawy prawnej, wadliwe zastosowanie normy prawnej będącej podstawą prawną podjęcia aktu, jak również naruszenie przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwały.

Zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 7 i art. 40 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 1 i 2 u.s.g.

Zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 7 u.s.g. w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały do wyłącznej właściwości rady gminy należy ustalanie zakresu działania jednostek pomocniczych, zasad przekazywania im składników mienia do korzystania oraz zasad przekazywania środków budżetowych na realizację zadań przez te jednostki.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 i 2 u.s.g. w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały organizację i zakres działania jednostki pomocniczej określa rada gminy odrębnym statutem, po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami. Statut może przewidywać powołanie jednostki niższego rzędu w ramach jednostki pomocniczej.

Zgodnie z art. 40 ust. 2 pkt 1 u.s.g. w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały na podstawie niniejszej ustawy organy gminy mogą wydawać akty prawa miejscowego w zakresie wewnętrznego ustroju gminy oraz jednostek pomocniczych.

1. Zarzut dotyczący § 20 ust. 2 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały.

W § 20 ust. 2 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały wskazano, że "Głosowanie odbywa się w sposób jawny, chyba że Zebranie Wiejskie postanowi o przeprowadzeniu tajnego głosowania nad konkretną sprawą". Należy stwierdzić, że kwestia podejmowania przez organy gminy uchwał została objęta materią ustawową i brak jest podstaw do regulowania jej w statucie jednostki pomocniczej. Z powyższej przyczyny w § 20 ust. 2 Statutów Sołectw doszło do istotnego naruszenia prawa, co skutkować musi stwierdzeniem nieważności uchwały w ww. zakresie. Zgodnie z art. 11b u.s.g. działalność organów gminy jest jawna. Ograniczenia jawności mogą wynikać wyłącznie z ustaw. Jawność działania organów gminy obejmuje w szczególności prawo obywateli do uzyskiwania informacji, wstępu na sesje rady gminy i posiedzenia jej komisji, a także dostępu do dokumentów wynikających z wykonywania zadań publicznych, w tym protokołów posiedzeń organów gminy i komisji rady gminy. Zasady dostępu do dokumentów i korzystania z nich określa statut gminy.

Z kolei art. 14 u.s.g. stanowi, że uchwały rady gminy zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady, w głosowaniu jawnym, chyba że ustawa stanowi inaczej. Głosowania jawne na sesjach rady odbywają się za pomocą urządzeń umożliwiających sporządzenie i utrwalenie imiennego wykazu głosowań radnych. W przypadku gdy przeprowadzenie głosowania w sposób określony w ust. 2 nie jest możliwe z przyczyn technicznych przeprowadza się głosowanie imienne. Imienne wykazy głosowań radnych podaje się niezwłocznie do publicznej wiadomości w Biuletynie Informacji Publicznej i na stronie internetowej gminy oraz w inny sposób zwyczajowo przyjęty na obszarze gminy.

Wprowadzenie w § 20 ust. 2 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały uprawnienia Zebrania Wiejskiego do decydowania o przeprowadzeniu tajnego głosowania nad konkretną sprawą narusza powyższe przepisy ustawy o samorządzie gminnym.

2. Zarzut dotyczący § 9 pkt 3 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały.

Zdaniem Sądu zarzut dotyczący § 9 pkt 3 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały jest zasadny, gdyż sformułowanie znajdujące się w nich narusza art. 36 ust. 1 u.s.g., zgodnie z którym organem uchwałodawczym w sołectwie jest zebranie wiejskie, a wykonawczym - sołtys. Działalność sołtysa wspomaga rada sołecka. Zgodnie natomiast z art. 36 ust. 2 u.s.g. sołtys oraz członkowie rady sołeckiej wybierani są w głosowaniu tajnym, bezpośrednim, spośród nieograniczonej liczby kandydatów, przez stałych mieszkańców sołectwa uprawnionych do głosowania. W aktualnym stanie prawnym brak jest przepisu, z którego wynikałyby uprawnienia zebrania wiejskiego do dokonywania wyboru sołtysa czy też rady sołeckiej. Z treści art. 36 ust. 2 u.s.g. wynika, że prawo wybierania tych organów przysługuje osobom fizycznym mającym status stałego mieszkańca sołectwa i uprawnionym do głosowania w wyborach powszechnych. Zebranie wiejskie jest zaś bytem odrębnym od ogółu uprawnionych do głosowania mieszkańców danej jednostki pomocniczej, mimo, iż skład obu tych gremiów pokrywa się. Przyznanie zebraniu wiejskiemu charakteru elekcyjnego pozostaje w sprzeczności z regulacją art. 36 ust. 1 u.s.g., w którym ustawodawca nadał zebraniu wiejskiemu wyłącznie uprawnienia uchwałodawcze. Gdyby bowiem ustawodawca zechciał, aby wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej dokonywało zebranie wiejskie, to stosowny zapis znalazłby się w art. 36 ust. 2 u.s.g., poszerzając uprawnienia organu uchwałodawczego o kompetencje elekcyjne. Ustawa o samorządzie gminnym nie zawiera jednocześnie jakichkolwiek przepisów pozwalających na przyjęcie konstrukcji domniemania właściwości zebrania wiejskiego w sprawach nieuregulowanych ustawą (por. wyroki WSA w Opolu: z dnia 15 września 2009 r., II SA/Op 225/09; z dnia 18 stycznia 2007 r., II SA/Op 592/06; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 14 lutego 2017 r., II SA/Ol 1429/16). Wobec tego zarzut skarżącego w powyższym zakresie należało uznać za zasadny.

Zdaniem Sądu nie można natomiast przyjąć, że skoro dany przepis (art. 36 ust. 2 u.s.g.) reguluje tryb wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej, to tak samo zostało ustawowo uregulowane ich odwoływanie. Gdyby ustawodawca zamierzał objąć ustawową regulacją także odwołanie sołtysa lub rady sołeckiej, to uczyniłby to w ustawie. Stąd brak w tym zakresie regulacji nie stanowi wady ustawy ani też nie jest zaniechaniem prawodawczym. Ustawodawca kierując się zasadą samodzielności pozostawił kwestie regulacji odwoływania (a nawet samej możliwości odwoływania) sołtysa zapisom statutów jednostek pomocniczych, co również odnosi się do członków rady sołeckiej. Nie można zatem uznać, że przyznanie Zebraniu Wiejskiemu - jako organowi uchwałodawczemu - kompetencji do odwołania Sołtysa i członków Rady Sołeckiej, w sposób istotny narusza prawo (por. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2019 r., II OSK 1528/17, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2020 r., IV SA/Po 404/20, wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 lipca 2020 r., II SA/Kr 186/20, wyrok WSA w Kielcach z dnia 20 lutego 2020 r., II SA/Ke 1102/19). W związku z tym Sąd stwierdził nieważność § 9 pkt 3 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały w zakresie słów "wybieranie i", natomiast w pozostałym zakresie skargę oddalił.

3. Zarzut dotyczący § 9 i § 11 ust. 1 pkt 4 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały w zakresie sformułowania "w szczególności".

Zasadny jest zarzut, iż we wskazanych postanowieniach Statutów użyto sformułowania "w szczególności" w odniesieniu do ustalenia kompetencji Zebrania Wiejskiego oraz obowiązków i kompetencji Sołtysa. Zakres działania poszczególnych organów sołectwa powinien być określony enumeratywnie. W dacie podjęcia zaskarżonej uchwały obowiązywała regulacja art. 35 ust. 1 u.s.g. Zgodnie z powyższym przepisem organizację i zakres działania jednostki pomocniczej określa rada gminy odrębnym statutem, po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami. Zdaniem Sądu zakres działania poszczególnych organów sołectwa powinien być określony ściśle, gdyż brak jest innej podstawy prawnej do podejmowania przez nie działań. Byt jednostki pomocniczej uzależniony jest m.in. od nadanych jej statutem "konkretnych" uprawnień. Nie sposób natomiast mówić o nadaniu jednostce pomocniczej lub jej organom w pełni "konkretnych" uprawnień w sytuacji, gdy – tak jak w niniejszej sprawie – nie zostały one wymienione w statucie w sposób wyczerpujący (por. też wyrok WSA w Poznaniu z 14.02.2020 r., IV SA/Po 917/19, CBOSA). Raz jeszcze należy podkreślić, że akt będący aktem prawa miejscowego nie powinien zawierać przepisów zredagowanych w sposób niezrozumiały, niejasny lub budzący wątpliwości interpretacyjne.

4. Zarzut dotyczący § 22 ust. 1 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały.

Zgodnie z art. 36 ust. 2 u.s.g. sołtys oraz członkowie rady sołeckiej wybierani są w głosowaniu tajnym, bezpośrednim, spośród nieograniczonej liczby kandydatów, przez stałych mieszkańców sołectwa uprawnionych do głosowania. Przepis ten jest regulacją kompletną i nie zastrzega żadnego kworum dla ważności wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej. Wprowadzenie w statucie sołectwa dodatkowych warunków ważności wyboru uznać zatem należy za niedopuszczalne, ponieważ modyfikują one ustawowe i bezwzględnie obowiązujące zasady wyboru sołtysa. W tych okolicznościach wprowadzenie w statucie dodatkowych warunków ważności wyboru, uznać należy za niedopuszczalne, ponieważ modyfikują mające charakter ius cogens ustawowe zasady wyboru sołtysa i rady sołeckiej (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2002 r., II SA 2112/01, wyrok WSA w Olsztynie z 14 lutego 2017 r., II SA/Ol 1446/16). Regulacja § 22 ust. 1 załączników nr 1, 2, 3, 4, i 5 do zaskarżonej uchwały narusza zatem prawo w sposób istotny, co stanowi podstawę stwierdzenia jej nieważności.

Na marginesie należy podnieść, że ewentualne uchylenie uchwały nie ma wpływu na dokonaną przez Sąd ocenę, z uwagi na odmienne konsekwencje uchylenia uchwały oraz stwierdzenia jej nieważności. Stwierdzenie nieważności uchwały ingeruje w jej moc obowiązującą ze skutkiem ex tunc, od początku obowiązywania uchwały, natomiast uchylenie uchwały wywołuje skutki ex nunc, z chwilą uchylenia. Uchylenie uchwały nie powoduje zatem pozbawienia Sądu kompetencji do dokonania oceny jej zgodności z prawem. Wniosek o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego nie mógł zatem zostać przez Sąd uwzględniony.

Należy stwierdzić, że zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała Rady Gminy Zembrzyce w zakresie wyrażenia "w szczególności" w § 9 i § 11 ust. 1 pkt 4 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały, § 9 pkt 3 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały w zakresie słów "wybieranie i", § 20 ust. 2 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały oraz § 22 ust. 1 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały wydana została z istotnym naruszeniem prawa, powodującym jej nieważność. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona uchwała w wyżej opisanym zakresie w sposób istotny narusza prawo i na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku.

Natomiast w zakresie § 9 pkt 3 załączników nr 1, 2, 3, 4 i 5 do zaskarżonej uchwały w zakresie nie obejmującym słów "wybieranie i" Sąd uznał, że istotne naruszenie prawa nie występuje i na zasadzie art. 151 p.p.s.a. w punkcie II sentencji wyroku skargę – w pozostałym zakresie - oddalił.