Postanowienie WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1709/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6219 Inne o symbolu podstawowym 621
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1 pkt 5a
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Adam Gołuch po rozpoznaniu w dniu 12 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.C. na uchwałę Rady Miasta C. z dnia 25 października 2001r. nr [...] w przedmiocie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład gminnego zasobu mieszkaniowego postanawia: odrzucić skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 3 listopada 2021 r A.C.(dalej: Skarżący, strona), wniósł za pośrednictwem Rady Gminy C. (dalej; organ) skargę o unieważnienie, uchylenie następujących uchwał Rady Gminy C.:

1. uchwała nr [...] z dnia 25 października 2001r.

2. uchwała nr [...] z dnia 30 października 2003r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego Gminy C.,

3. uchwała nr [...] z dnia 29 grudnia 2005r. o zmianie uchwały nr [...] Rady Miasta C. z dnia 30 października 2003r w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego Gminy C.,

4. uchwała nr [...] z dnia 31 maja 2012r. o zmianie uchwały nr [...] Rady Miasta C. z dnia 30 października 2003r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego Gminy C.,

5. uchwała nr [...] z dnia 31 sierpnia 2017r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego Gminy C.,

6. uchwała nr [...] z dnia 21 listopada 2019r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego Gminy C..

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł m.in., że uchwały te naruszają zasadę współżycia społecznego z art. 5 kc. w zakresie jakim nakładają obowiązek na najemcę zapłaty kaucji zabezpieczającej należności z tytułu najmu, czym naruszyły prawa i uprawnienia skarżącego.

Ponadto skarżący wniósł, o zwrot wpłaconej kaucji z tytułu zawartej umowy na czas nieokreślony oraz o wypłatę odszkodowania i zadośćuczynienia w związku z pobranymi pieniędzmi i wydaną uchwałą na podstawie której te pieniądze zostały pobrane od osób niepełnosprawnych w kwocie 100.000 zł.

Skarżący wniósł również, o przyznanie pomocy prawnej.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy C. wniosła o jej odrzucenie ewentualnie o oddalenie, wskazując w pierwszej kolejności, że skarżonym jest Urząd Miasta C., który nie jest organem, co oznacza błędne oznaczenie strony skarżonej i zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", skarga powinna zostać odrzucona. Ponadto organ wskazał, że stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.) może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Do wniesienia skargi w trybie powyższego przepisu nie wystarcza więc tylko sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, na którą powołuje się skarżący w swej skardze. Interes prawny skarżącego, do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 ww. ustawy musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. W orzecznictwie i doktrynie eksponuje się przede wszystkim bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego strony kształtowanego aktem stosowania prawa materialnego. Organ wskazał też, że skarżący w żaden sposób nie wykazał negatywnego wpływu zaskarżonych uchwał na uprawnienia lub prawa skarżącego, ponieważ skarżący uchwałę organu gminy musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżona uchwalą a jej indywidualną sytuacją prawną. Tym samym skarżący musi udowodnić, że zaskarżona uchwała, naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jej sferę prawnomaterialną na przykład pozbawia ją pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację, co potwierdza Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie (II SA/Lu 170/17).

Zdaniem organu skarżący nie wykazał interesu prawnego, który został przez zaskarżoną uchwałę naruszony i zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. skarga jest niedopuszczalna.

Nadto organ wskazał, że roszczenie zawarte w treści skargi o zwrot kaucji nie leży w kognicji postępowania administracyjnego, gdyż są to regulacje cywilnoprawne pomiędzy stronami i leżą w kognicji sądu powszechnego.

W dniu 30 marca 2022r. organ przedłożył do tutejszego sądu oświadczenie (w formie meila) skarżącego o cofnięciu skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 329 ze zm. - określanej dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest skargę o unieważnienie, uchylenie Uchwały Rady Gminy C. nr [...] z dnia 25 października 2001r. w przedmiocie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład gminnego zasobu mieszkaniowego.

Zdaniem Sądu Uchwała powinna rozstrzygać o określonym elemencie sytuacji materialnoprawnej, czyli zawierać element regulacyjny, zobowiązujący, zakazujący lub dozwalający, który oddziaływuje na interes prawny skarżącego. osoba skarżąca uchwałę organu gminy musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a jej indywidualną sytuacją prawną. Innymi słowy, zmuszona jest udowodnić, że zaskarżona uchwała, naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jej sferę prawnomaterialną, na przykład pozbawia ją pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Niespełnienie tej przesłanki winno natomiast skutkować odrzuceniem skargi.

Skarżący nie wykazał naruszenia interesu prawnego a skutkiem procesowym braku naruszenia interesu prawnego skarżącego jest zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. odrzucenie skargi na uchwałę rady gminy.

Odgadywanie treści interesu prawnego skarżącego było utrudnione, bowiem nie wskazano w skardze na podstawę prawną tego interesu, mającego mu przysługiwać w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały i nadal istniejącego, naruszonego przez uchwałę. Można domyślać się, że źródłem interesu prawnego skarżącego mogłaby być teoretycznie umowa najmu. Jednak co do zasady najemca nie ma własnego, bezpośredniego interesu prawnego wywodzącego się z mocy prawa cywilnego.

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a, p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, p.p.s.a. nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.) i akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a).

W niniejszej sprawie mamy do czynienia ze skargą na akt o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., przy czym skargę taką może wnieść jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą. Jak słusznie wskazała Rada Gminy w odpowiedzi na skargę, do wniesienia skargi w trybie powyższego przepisu nie wystarcza tylko sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, na którą powołuje się skarżący. Interes prawny skarżącego, do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 u.s.g. musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. W orzecznictwie i doktrynie eksponuje się przede wszystkim bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego strony kształtowanego aktem stosowania prawa materialnego.

Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo sądowoadministracyjne odnoszące się do "interesu strony" w przypadku skargi na uchwałę rady gminy, ponieważ "art. 101 ust. 1 u.s.g., nie przyznaje legitymacji skargowej podmiotom, których interesy prawne lub uprawnienia są dopiero zagrożone naruszeniem w wyniku wejścia w życie postanowień aktu prawa miejscowego." (wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 marca 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 2202/06). " Zgodnie z treścią art. 101 ust. 1u.s.g., prawo do zaskarżania uchwały rady gminy na jego podstawie przysługuje jedynie podmiotowi, który wykaże naruszenie przez zaskarżoną uchwałę własnego interesu prawnego lub uprawnienia, a zatem, że zaskarżona uchwała godzi w sferę prawną tego podmiotu przez wywołanie negatywnych następstw prawnych np. przez zniesienie, ograniczenie, czy też uniemożliwienie realizacji jego uprawniania lub interesu prawnego, który musi być konkretnym, indywidualnym interesem prawnym wynikającym z określonej normy prawa materialnego." (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 listopada 2015 r. sygn. akt II SA/Gd 165/15). "Do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., nie legitymuje, ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Interes prawny, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. musi być rzeczywisty i bezpośredni, powinien on "realnie" istnieć w dacie wniesienia skargi do sądu administracyjnego." (wyrok NSA z dnia grudnia 2015 r. sygn. akt II FSK 817/14). Przesłanką skargi z art. 101 u.s.g. jest naruszenie indywidualnego interesu skarżącego, a nie naruszenie interesu społeczności lokalnej - czy to mieszkańców całej gminy tworzących wspólnotę gminną, czy też mieszkańców mniejszej wspólnoty, jak sołectwo lub osiedle." (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 3 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Po 403/14).

Uwzględniając powyższe należało podzielić stanowisko organu, że skarżący nie wykazał własnego interesu prawnego, który zostałby przez zaskarżoną uchwałę naruszony. Oświadczenie skarżącego zawarte w piśmie z dnia 30 marca 2022 r., że cofa skargę nie tamuje niniejszego postanowienia. Tym samym na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. Sąd orzekł,. jak w sentencji.