Postanowienie WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 941/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2008-02-18 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2; art. 255
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

Pełnomocnik skarżącej, będący adwokatem, wnosząc skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 25 października 2007 r., przedstawił jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W ramach wniosku generalnie zwrócono uwagę na brak możliwości płatniczych, a następnie bądź przekreślono rubryki urzędowego formularza, bądź, jak w przypadku rubryk poświęconych stanowi rodzinnemu, majątkowi i dochodom, wpisano słowa "nie posiadam".

Referendarz sądowy wezwał pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia

w terminie 7 dni danych zawartych we wniosku poprzez: wyjaśnienie przyczyn, dla których we wniosku nie wspomniano o małżonku i synu skarżącej (wskazano, że wyjaśnienia te należy wesprzeć stosowną dokumentacją, np. odpisem wyroku rozwodowego itp.), nadesłanie zaświadczenia wymieniającego wszystkie osoby zameldowane pod adresem miejsca zamieszkania skarżącej oraz ewentualne wyjaśnienie, jakie relacje rodzinne łączą te osoby ze skarżącą, udokumentowanie wysokości wszelkich dochodów uzyskiwanych przez skarżącą i osoby pozostające

z nią w gospodarstwie domowym, przedłożenie wyciągów i wykazów z wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez skarżącą, w szczególności w Banku [...], i osoby pozostające z nią w gospodarstwie domowym, obrazujących operacje dokonane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy oraz dokumentów dotyczących lokat i kont, nadesłanie kopii zeznań podatkowych za rok [...] złożonych przez skarżącą, jej małżonka (lub ich wspólnego zeznania) oraz inne osoby pozostające z nią w gospodarstwie domowym, przedłożenie zaświadczeń wydanych przez właściwy urząd pracy po dniu otrzymania wezwania, potwierdzających, że skarżąca oraz jej małżonek są osobami [...] bez prawa do [...], nadesłanie zaświadczenia wystawionego przez stosowny organ, potwierdzającego, że zajęcia majątku skarżącej, zwłaszcza udziałów w Spółce "A" oraz jej samochodu, są nadal aktualne, przedstawienie dokumentacji dotyczącej aktualnej sytuacji finansowej Spółki "A", m. in. sprawozdania finansowego za [...] r., deklaracji na podatek od towarów i usług za ostatnie sześć miesięcy, ostatniego raportu kasowego oraz deklaracji na podatek dochodowy za [...] r., wyjaśnienie, jak przedstawia się sytuacja mieszkaniowa skarżącej i jej rodziny, tj. jaki lokal mieszkalny i na podstawie jakiego tytułu prawnego ona zajmuje (sprecyzowano, że należy w tym celu nadesłać w szczególności odpisy z ksiąg wieczystych, umów najmu itp. i że wyjaśnienia te powinny zawierać informację o tym, komu przysługuje taki tytuł do nieruchomości położonej w Z., przy ul. [...] oraz że w razie utraty tego tytułu przez skarżącą, jej małżonka lub syna, należy tę okoliczność wykazać, przedkładając np. odpis umowy sprzedaży itp.) oraz udokumentowanie za pomocą kopii faktur lub rachunków wysokości wydatków

z tytułu stałych opłat związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego.

Wezwanie to doręczono pełnomocnikowi skarżącej dnia [...] r., jednak do chwili obecnej nie zostało ono wykonane.

Skarżącej przyznano już prawo pomocy w niniejszym postępowaniu – postanowieniem Sądu z dnia 16 kwietnia 2007 r. zwolniono ją z kosztów sądowych powyżej [...] zł, a postanowienie to, wobec oddalenia wniesionego od niego zażalenia (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2007 r.), stało się prawomocne.

Mając na względzie powyższe, zważono, co następuje:

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.

Przystępując do rozpoznania wniosku złożonego w niniejszym postępowaniu, w pierwszej kolejności trzeba zwrócić uwagę, że w jego toku wydano już postanowienie w przedmiocie prawa pomocy, które do chwili obecnej zachowało swą prawną moc. Skoro bowiem na jego podstawie zwolniono skarżącą od kosztów sądowych w części przekraczającej kwotę [...] zł, to obecnie rozstrzygnięcie

w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w istocie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy może ona bez uszczerbku utrzymania koniecznego uiścić tę kwotę, jak przyjęto wcześniej, czy też nie. Tym samym należy ustalić, czy

w okresie, jaki upłynął od wydania wspomnianego postanowienia, sytuacja wnioskodawczyni pogorszyła się na tyle, by odstąpić od oceny powziętej w tamtym orzeczeniu. Nie można przy tym tracić z pola widzenia, iż w myśl art. 164 P.p.s.a. postanowienie wydane na posiedzeniu niejawnym wiąże od chwili, w której zostało podpisane wraz z uzasadnieniem, a stosownie do art. 165 P.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Odstąpienie od oceny wyrażonej we wcześniejszym postanowieniu może zatem wchodzić w grę jedynie wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę danego rozstrzygnięcia uległy zmianie. Nie budzi wątpliwości, że w przypadku, gdy tym postanowieniem jest postanowienie przyznające prawo pomocy w części, chodzi

o zmianę w postaci pogorszenia się najogólniej rozumianej sytuacji materialnej wnioskodawcy.

Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że strona skarżąca nie wykazała, że powyższe przesłanki zostały spełnione, nie wykonując wezwania do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, skądinąd stosunkowo obszernego. Podkreślić zaś wypada, iż wezwanie takie – w myśl art. 255 P.p.s.a.– wystosowuje się do wnioskodawcy wtedy, gdy jego oświadczenia okażą się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzą wątpliwości,

i rodzi po jego stronie obowiązek w postaci złożenia w zakreślonym terminie dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów źródłowych. Omawiane wezwanie oznacza więc w praktyce, iż złożony przez stronę wniosek nie może niejako sam przez się stanowić podstawy do przyznania jej prawa pomocy, i ma na celu zniesienie tego stanu rzeczy. W rezultacie niewykonanie wezwania nie usuwa mankamentów wniosku, uniemożliwiając weryfikację twierdzeń skarżącego, a co za tym idzie wyłącza wolną od wątpliwości ocenę jego możliwości płatniczych. Taki stan rzeczy nie pozwala zaś uwzględnić wniosku; w orzecznictwie pojawił się nawet pogląd, w świetle którego w omawianej sytuacji wniosku nie można rozpoznać merytorycznie, lecz trzeba pozostawić go bez rozpoznania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 2005 r., sygn. akt I OZ 842/05).

Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku

z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.