Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2181/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6172 Notariusze i aplikanci notarialni
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 134, art. 141 par 4, art. 145 par 1 pkt 1 lit c, art. 174, art. 183 par 1, art. 184, art. 204 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 74 d -art. 74 f, art. 74h par 12,
journal: Dz.U. 2014 poz 164
law: Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia del. WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Monika Majak po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 2369/14 w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego, którego termin został wyznaczony na 5-6 listopada 2013 r. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. C. na rzecz Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego, którego termin został wyznaczony na 5-6 listopada 2013 r. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 26 lutego 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 2369/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. C. na decyzję Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego, którego termin został wyznaczony na dni 5-6 listopada 2013 r. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego.

Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że A. C., w okresie od 5 do 6 listopada 2013 r. przystąpiła do egzaminu notarialnego przed Komisją Egzaminacyjną. Komisja Egzaminacyjna ustaliła, że z ocenianych projektów aktów notarialnych zdająca uzyskała ocenę niedostateczną (projekt pierwszego aktu notarialnego został oceniony na ocenę niedostateczną, drugi projekt na ocenę dostateczną), zaś z opinii prawnej - ocenę dostateczną.

W uzasadnieniu oceny cząstkowej z pracy pisemnej – projektu pierwszego aktu notarialnego - egzaminator wystawiająca ocenę niedostateczną zwróciła uwagę na brak wskazania numeru aktu w Repertorium, a także na brak określenia wysokości wynagrodzenia notariusza i opłaty za wypisy. Nadto zdająca w komparycji wskazała różne miejsca zamieszkania opiekuna i małoletniego (w pracy podano miejsce zamieszkania opiekuna w Józefosławiu, a wg. zadania małoletni zamieszkiwał w Warszawie), a także błędnie określiła słownie powierzchnię przedmiotowej nieruchomości – pow. 0,1000ha określono słownie na "jedną tysięczną ha". Wskazano również na brak oświadczenia opiekuna kupującego, że nie jest osobą bliską kupującego oraz na brak oświadczenia opiekuna kupującego o nieustaniu lub zmianie opieki i o braku zajścia przesłanek z art. 159 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. 2012 r., poz. 788, ze zm., dalej jako k.r.o.) oraz zwrócono uwagę na brak oświadczenia opiekuna, że kupujący jest obywatelem polskim. Zarzucono również brak zawarcia w pracy oświadczeń sprzedającego, iż nie prowadził on działalności gospodarczej, a zbycie przedmiotowej nieruchomości nie podlega podatkowi VAT. Egzaminator zwrócił uwagę na brak zaświadczenia z urzędu skarbowego o zapłaceniu podatku od spadku i darowizn lub, że nie podlega podatkowi, a także brak wyciągu z konta małoletniego, że zgromadzone są środki w kwocie wystarczającej na pokrycie ceny sprzedaży nieruchomości.

W ocenie egzaminatora zaproponowany sposób rozstrzygnięcia był niedopuszczalny i nie doprowadził do wykonania zadania. Niemożliwe było zdaniem sprawdzającej "w jednym akcie notarialnym zawarcie warunkowej umowy sprzedaży i umowy przenoszącej własność nieruchomości w wykonaniu umowy warunkowej – bowiem do zawarcia umowy warunkowej mogło dojść po odczytaniu, przyjęciu i podpisaniu tej umowy, a więc Wójt nie mógł skutecznie złożyć oświadczenia, że Gmina nie korzysta z przysługującego jej prawa pierwokupu". Zatem umowa przeniesienia własności zawarta w wykonaniu umowy warunkowej byłaby nieważna. Egzaminator uznał, że sąd wieczystoksięgowy powinien oddalić zawarte w sporządzonym akcie wnioski i wystawił ocenę niedostateczną.

Drugi z egzaminatorów (wystawiając ocenę dostateczną) uznał, że pouczenia podatkowe są poprawne, aczkolwiek enigmatyczne, gdyż sprowadzają się do podania nazw ustaw. Egzaminator zwrócił uwagę na niepobranie opłaty sądowej od wniosku o wpis do księgi wieczystej oraz na brak dokładnego poinformowania o opłacie planistycznej. Za niezbyt korzystne egzaminator ten uznał powołanie zezwolenia sądowego na dokonanie czynności przez opiekuna w imieniu małoletniego po zawarciu umowy warunkowej, nie powołując natomiast zaświadczenia wydanego w trybie art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn. W dalszej kolejności egzaminator wskazał, że niepotrzebnie powołano zezwolenie dewizowe, które nie było konieczne, natomiast nie wskazano notariusza wyznaczonego do dokonania czynności zwolnienia małoletniego od obowiązku ponoszenia wynagrodzenia. Nie odniesiono się do wydania nieruchomości oraz nie określono terminu i okoliczności uprawniających wierzyciela do nadania aktowi klauzuli wykonalności nie naliczając opłaty sądowej związanej z wpisem prawa na rzecz nabywcy.

Uchwałą nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. Komisja Egzaminacyjna uznała, że A. C. uzyskała negatywny wynik z egzaminu notarialnego, bowiem pozytywny wynik może otrzymać jedynie kandydat, który z każdej części egzaminu uzyskał ocenę pozytywną.

W wyniku rozpoznania odwołania, uchwałą z [...] maja 2014 r. Komisja II Stopnia, utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę. Odnosząc się do zarzutów A. C., przytoczono stan faktyczny sprawy.

Organ odwoławczy uznał część uwag egzaminatorów za słuszne, a nadto zwrócił uwagę na inne poczynione przez zdającą uchybienia. Zdaniem Komisji II stopnia błędy w pracy uzasadniały ocenę negatywną za I projekt aktu notarialnego.

Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu, organ odwoławczy przyznał A. C. rację, że "dopuszczalne jest objęcie jednym aktem notarialnym umowy warunkowej sprzedaży, oświadczenia uprawnionego o nieskorzystaniu z prawa pierwokupu i umowy przenoszącej własność nieruchomości." Zwrócono uwagę, że podmiot uprawniony ma być po prostu o umowie powiadomiony, a przesłanki zawiadomienia spełnia udział w czynności osoby uprawnionej do wykonania prawa pierwokupu.

Komisja II Stopnia podkreśliła, iż zdająca, wbrew twierdzeniom egzaminatorów, w sposób prawidłowy nie wpisała nr Repertorium, gdyż akt przed podpisaniem nie podlega wpisowi. Prawidłowo wyliczyła też taksę notarialną i nie musiała podawać taksy za wypisy w treści oryginału aktu. Organ zauważył również, że z kazusu wynikało, iż kupujący nie był osobą bliską. Nie wynikały natomiast przesłanki do przywołania zaświadczenia naczelnika urzędu skarbowego. Zdająca zatem prawidłowo nie powołała w akcie obu dokumentów.

Jednakże organ odwoławczy zwrócił uwagę na inne błędy pracy skarżącej podniesione przez egzaminatorów. Przyznał rację jednemu z egzaminatorów w zakresie zarzutu dotyczącego wskazania miejsca zamieszkania opiekuna w Józefosławiu, a małoletniego w Warszawie i uznał to za poważny błąd zdającej.

Komisja II stopnia ponownie za egzaminatorami podniosła pomylenie przez zdającą powierzchni działek, co wymagało sprostowania, uznając za poważny błąd brak oświadczenia o niewystąpieniu przesłanek z art. 159 k.r.o. Gdyby zdająca powołała wyciąg z konta małoletniego potwierdzającego zabezpieczenie środków na zapłatę należności za nieruchomość podniosłoby to walor pracy. Natomiast o niezrozumieniu istoty składanego oświadczenia było oświadczenie zbywcy, że nie jest "płatnikiem" podatku VAT, gdyż zbywca powinien złożyć oświadczenie, że nie jest "podatnikiem" tego podatku. Zdająca nie niezgodnie z art. 7 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (Dz. U. z 2014 r., poz. 164, ze zm., dalej jako u.p.n.) lub ustawa nie pobrała opłaty sądowej. W pracy zabrakło pouczenia o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomimo że z kazusu wynikały przesłanki do powstania tego obowiązku podatkowego. Był to zdaniem Komisji odwoławczej poważny błąd mogący być podstawą odpowiedzialności odszkodowawczej i dyscyplinarnej notariusza. Za poważny błąd uznano też przywołanie w pracy zezwolenia dewizowego, a brak postanowienia o wydaniu nieruchomości świadczy o niedopełnieniu obowiązku przez notariusza. Wadliwa była też powołana podstawa prawna oświadczenia o poddaniu się egzekucji, gdyż przepis art. 777 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r., nr 43, poz. 296) poz. 880 ze zm., dalej jako k.p.c.) nie ma § 5.

Niezależnie od powyższych uwag Komisja odwoławcza dostrzegła inne uchybienia pracy. Miejsce zamieszkania zbywcy i opiekuna małoletniego są takie same, co uzasadniało konieczność wyraźnego oświadczenia, czy kupujący nie jest osobą bliską dla zbywcy. Podanie stanu cywilnego małoletniego świadczyło o nieznajomości art. 10 k.c. Brak było daty zaświadczenia gminnej komisji wyborczej i daty zaświadczenia dla opiekuna, natomiast zbędnie powołano imiona rodziców przedstawiciela gminy i odpisy skrócone aktów zgonu rodziców małoletniego. Wadliwie oznaczono termin zapłaty, gdyż w rezultacie nie wiadomo w jakiej dacie ta zapłata miała nastąpić. W powołanym postanowieniu sądu o zwolnieniu od taksy nie podano sygnatury i nie wskazano notariusza wyznaczonego do czynności. Nie pouczono nabywcy o podatku od czynności cywilnoprawnych zbędnie pouczając o ustawie o samorządzie gminnym, ustawie Prawo dewizowe i ustawie o wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta. Źle oznaczono podatek VAT od taksy jako "opłatę od podatku VAT". Komisja odwoławcza zwróciła także uwagę na nieprecyzyjne zredagowanie przyrzeczenia umowy przenoszącej własności oraz na nieprofesjonalny język pracy.

Komisja II stopnia uznała, że w pracy zdającej znalazły się inne uchybienia, które organ powinien podnieść z urzędu, a które także (dodatkowo) uzasadniały brak możliwości podwyższenia oceny niedostatecznej, mając na względzie zasadność zarzutów kierowanych do pracy zdającej przez egzaminatorów i przez Komisję egzaminacyjną.

A. C. wniosła na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę Komisja II stopnia wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości wcześniejszą argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę Spółki.

Sąd I instancji wskazał, że egzamin notarialny został przeprowadzony z zachowaniem przepisów ustawy – Prawo o notariacie.

W dalszej części uzasadnienia WSA podniósł, że badając legalność podjętych uchwał przez komisje egzaminacyjne o ustaleniu ocen za poszczególne części z egzaminu notarialnego nie jest kolejną komisją egzaminacyjną ustalającą te oceny na podstawie stanu faktycznego (treści zadań egzaminacyjnych). Badając przedmiotowe uchwały w zakresie odnoszącym się do ich zaskarżenia, brak było, w ocenie Sądu I instancji, podstaw do zarzucenia im naruszenia przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania przez stwierdzenie, że komisje podejmujące przedmiotowe uchwały zastosowały do stanów faktycznych przepisy nieprawidłowe.

W ocenie Sądu I instancji zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia przez Komisję II Stopnia przepisów postępowania nie były zasadne, bowiem Komisja omówiła wszystkie zarzuty skarżącej odnoszące się do I aktu notarialnego ze wskazaniem na przepisy mające zastosowanie do stanu faktycznego objętego tym zadaniem.

Zdaniem Sądu I instancji, Komisja II stopnia prawidłowo uznała, że błędy dotyczące I aktu notarialnego podnoszone przez Komisję egzaminacyjną miały istotne znaczenie, gdyż ich skutki mogły dotykać bezpośrednio nie tylko notariusza w ten sposób sporządzającego akt notarialny, lecz także strony tego aktu. Zatem błędy tego aktu notarialnego, dostrzeżone przez Komisję egzaminacyjną i ponownie wskazane przez Komisję odwoławczą, nie uzasadniały podwyższenia oceny z tej części pracy, na co zwracała uwagę Komisja II stopnia i w ocenie WSA brak było podstaw do kwestionowania tego stanowiska.

Sąd I instancji wskazał, że Komisja II stopnia zauważyła także dodatkowe błędy tego aktu notarialnego omówione wcześniej, chociażby konieczność wyraźnego oświadczenia, czy kupujący nie jest osobą bliską dla zbywcy w sytuacji, w której zdająca określiła takie samo miejsce zamieszkania opiekuna małoletniego i zbywcy nieruchomości; brak jednoznacznej daty terminu zapłaty za nieruchomość, czy brak pouczenia nabywcy o podatku od czynności cywilnoprawnych przy zbędnym pouczeniu o ustawie o samorządzie gminnym, ustawie Prawo dewizowe i ustawie o wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta. W ocenie Sądu I instancji Komisja II stopnia nie oparła uchwały jedynie na dodatkowych zarzutach wskazanych w jej uzasadnieniu, lecz wyraźnie wskazała na braki pracy o istotnym dla jej oceny charakterze, dostrzeżone i akcentowane już przez Komisję egzaminacyjną i egzaminatorów.

Sąd I instancji wskazał, że oceniając pracę zdającej komisje egzaminacyjne miały na względzie, czy zdająca zastosowała właściwe przepisy prawa i poprawnie je zinterpretowała oraz, czy problem co do istoty został trafnie rozstrzygnięty. Tylko praca spełniająca powyższe kryteria może, zgodnie z art. 74f § 1 ustawy, uzyskać pozytywną ocenę.

A. C. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji, domagając się w niej uchylenia w całości zaskarżanego w skardze kasacyjnej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2015 r., sygn. akt. VI SA/Wa 2369/14 i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, oraz zasądzenia na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

W skardze kasacyjnej wskazano zarzuty naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie:

- prawa procesowego tj. naruszenie przez Sąd I instancji przepisów art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez niewłaściwą kontrolę legalności zakwestionowanej przez skarżącą uchwały w przedmiocie wyniku egzaminu notarialnego;

- prawa procesowego tj. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia w sposób nieodpowiadający wymaganiom ustawy, tj. poprzez brak odniesienia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącą, zbyt ogólnikowe uzasadnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, poprzez zbyt ogólną wypowiedź Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w kwestii stanu faktycznego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia, w szczególności w świetle zakwestionowania przez skarżącą w odwołaniu skierowanym do organu II stopnia, iż sporządzony przez nią projekt aktu notarialnego obarczony jest wadą nieważności. Na 14 stronach pisma skarżąca w swoim odwołaniu argumentowała wyłącznie co do zarzutu nieważności projektu aktu notarialnego i zarzut ten został uznany przez organ II stopnia.

- prawa procesowego tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z § 5 ust. 3 rozporządzenia w sprawie komisji II stopnia poprzez niedostrzeżenie przez Sąd I Instancji, że Komisja Egzaminacyjna II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego, którego termin został wyznaczony na dzień 5-6 listopada 2013 r. przekroczyła granice zaskarżenia zakreślone w odwołaniu, tj. stawiała i uwzględniała nowe zarzuty (niepodniesione przez egzaminatorów) do sporządzonych przez skarżącą projektów aktów notarialnych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie w całości skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią art.174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1270 ze zmianami, powoływanej dalej jako p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art.183 § 1 ustawy - p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec takich regulacji poza sporem winna pozostawać okoliczność, iż wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a uzasadnione jest odniesienie się do poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych.

Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na podstawie kasacyjnej określonej w art.174 pkt 2 p.p.s.a.

Przed przystąpieniem do oceny zasadności zarzutów zgłoszonych w ramach powołanej wyżej podstawy kasacyjnej należy podkreślić, że w ramach podstawy kasacyjnej określonej w tym przepisie prawa strona wnosząca skargę kasacyjną winna powołać przepisy postępowania sądowoadministracyjnego, którym w jej ocenie uchybił Sąd I instancji, uzasadnić ich naruszenie i wykazać, że wytknięte uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie odwołując się do treści art.174 pkt 2 p.p.s.a. zauważyć należy, że nie każde naruszenie przepisów postępowania może stanowić podstawę kasacyjną, ale tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przed Sądem I instancji. Oznacza to, że obowiązkiem kasatora jest wykazanie, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, to wyrok Sądu I instancji byłby inny. Innymi słowy kasator winien wskazać przepisy które jego zdaniem zostały naruszone oraz uzasadnić, na czym konkretnie to naruszenie polegało, a także wykazać, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można podzielić zarzutów skargi kasacyjnej, które wskazują na naruszenie przez Sąd I instancji art.145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z § 5 ust.3 rozporządzenia z 16 lipca 2009 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego (Dz. U. z 2009 r., nr 114, poz. 955) poprzez niedostrzeżenie przez Sąd I instancji, iż Komisja Egzaminacyjna II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości przekroczyła granice zaskarżenia zakreślone w odwołaniu od uchwały Komisji Egzaminacyjnej nr 2 do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w Poznaniu. Podkreślić należy, że powołanie w zarzucie kasacyjnym przepisu aktu prawnego bez elementów umożliwiających jego pełną identyfikację poprzez wskazanie organu od którego pochodzi oraz daty wydania, stanowi istotne uchybienie w konstruowaniu zarzutów skargi kasacyjnej.

W związku z powyższym przypomnieć należy, że stosownie do treści art.74h § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 roku - Prawo o notariacie, odwołanie przysługuje od wyniku egzaminu notarialnego. Poza sporem pozostaje okoliczność, że do postępowania przed komisją odwoławczą stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego – art.74h § 12 Prawa o notariacie. Wynik ustala się na podstawie całościowej oceny poszczególnych części egzaminu dokonanej na zasadach określonych w art.74d-74f Prawa o notariacie. Kwestionowanie wyniku egzaminu może sprowadzać się jedynie do zakwestionowania, tak jak w rozpoznawanej sprawie, oceny wystawionej za zadanie składające się na jedną z części egzaminu. W takiej sytuacji przedmiotem badania komisji odwoławczej jest, w przyjętym modelu działania tego organu tylko ten wynik cząstkowy. W ten tylko sposób zakres zarzutów podniesionych w odwołaniu wyznacza zakres działania komisji odwoławczej. Oznacza to, że komisja odwoławcza nie może zajmować się badaniem oceny cząstkowej zadania lub części pracy, która nie została zakwestionowana w odwołaniu. Z treści § 5 ust.3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 lipca 2009 roku w sprawie komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego wynika, że przewodniczący lub członek komisji odwoławczej sporządza pisemna opinię dotyczącą zasadności poszczególnych zarzutów podniesionych w odwołaniu, wraz z uzasadnieniem. Z kolei stosownie do treści § 5 ust.4 tegoż rozporządzenia komisja w pierwszej kolejności głosuje nad ostateczną oceną tej części egzaminu, która została zakwestionowana w odwołaniu, a następnie komisja odwoławcza głosuje w sprawie uchwały komisji egzaminacyjnej o wyniku egzaminu notarialnego.

W związku z powyższym uznać należy, że skoro komisja odwoławcza nie głosuje wyłącznie o zasadności zarzutów odwołania lecz głosuje nad ostateczną oceną pracy pisemnej, to musi odnieść się do całej pracy i jej oceny wystawionej przez komisję egzaminacyjną, uwzględniając zasadność lub bezzasadność zarzutów podniesionych w odwołaniu oraz musi temu dać wyraz w uzasadnieniu swej uchwały. Tak więc zawarte w § 5 ust.4 rozporządzenia sformułowanie "komisja odwoławcza głosuje nad ostateczną oceną testu lub pracy pisemnej" świadczy o tym, że komisja działa w sposób merytoryczny, ponownie ustalając ocenę testu lub zadania pisemnego egzaminu notarialnego. Oznacza to, że do obowiązków komisji odwoławczej, przy ponownym ustalaniu ostatecznej oceny pracy, nie należy wyłącznie zbadanie zasadności zarzutów wskazanych w odwołaniu, lecz także odniesienie do samej pracy i jej oceny dokonanej przez komisję egzaminacyjną. Poza sporem pozostaje okoliczność, że w rozpatrywanej sprawie Komisja Egzaminacyjna II stopnia stwierdziła, że zasadny jest jeden zarzut skarżącej, który przy uwzględnieniu, że komisja za zasadne uznała pozostałe uchybienia stwierdzone przez egzaminatorów powoduje, że brak było podstaw do zmiany oceny cząstkowej w zakresie odnoszącym się do projektu aktu notarialnego, a to wobec wskazanych wyżej regulacji prawnych nie może spowodować skutku w postaci zmiany w zakresie wyniku z egzaminu notarialnego. Podsumowując tę część rozważań stwierdzić należy, że komisja odwoławcza swoje stanowisko w zakresie oceny cząstkowej projektu pierwszego aktu notarialnego uzasadniła biorąc pod uwagę uchybienia stwierdzone przez egzaminatorów. Podzielić należy stanowisko prezentowane w orzecznictwie NSA, że Komisja Odwoławcza nie powinna formułować wobec pracy nowych zarzutów ponad te, które postawiła Komisja I stopnia. Jednak w sytuacji, w której przy ocenie zarzutów pojawi się problem prawny występujący w pracy, a komisja odwoławcza dostrzeże inne wady i wskaże je w uzasadnieniu uchwały to takie działanie komisji nie dyskwalifikuje jej procedowania pod warunkiem, że swojego rozstrzygnięcia nie oprze wyłącznie na tych dodatkowo zidentyfikowanych błędach (vide wyrok NSA z dnia 22.05.2014 r sygn. akt II GSK 293/13 niepublikowany).

Wobec powyższego uznać należy, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił sposób rozpatrywania sprawy przez Komisję Egzaminacyjną II stopnia uznając, że organ rozpoznał sprawę uwzględniając i rozpatrując cały materiał dowodowy.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że nie jest zasadny zarzut wskazujący na naruszenie art.134 § 1 p.p.s.a. w związku z art.3 § 1 p.p.s.a.

Zgodnie z treścią art.134 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jakkolwiek z przywołanego przepisu wynika, że sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, to jednak związany jest granicami danej sprawy, albowiem ustawodawca wprost stanowi, że "sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy". Oznacza to, że sąd nie może uczynić przedmiotem kontroli zgodności z prawem, innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Przywołany przepis wyraźnie i jednoznacznie determinuje więc zakres kognicji sądu administracyjnego. Sąd operuje bowiem w granicach sprawy, którą jest sprawa rozstrzygnięta zaskarżonym aktem, co prowadzi do wniosku, że tym samym wyznacza on przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego oraz jego ramy. Granice kontroli sądowoadministracyjnej wyznaczone więc zostają przez granice sprawy administracyjnej, na którą składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe (vide wyrok NSA z 27.10. 2010 r., sygn. akt I OSK 73/10; wyrok NSA z 18.05. 2010 r., sygn. akt II OSK 854/09; wyrok NSA z 28.09. 2010 r., sygn. akt I GSK 1158/09; wyrok NSA z 8.12. 2010 r., sygn. akt I GSK 618/09). Innymi słowy, granice rozpoznania wojewódzkiego sądu administracyjnego określa sprawa administracyjna będąca przedmiotem zaskarżenia. Zaskarżenie konkretnej decyzji administracyjnej (aktu) oznacza, że przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego staje się ta sama sprawa, która została tą decyzją (aktem) rozstrzygnięta. Tak więc badając legalność zaskarżonej decyzji sąd administracyjny powraca do materialnego stosunku administracyjnoprawnego, który stanowił przesłankę wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego oraz wydania decyzji. Ze wskazanych wyżej obowiązków Sąd I instancji wywiązał się w sposób prawidłowy, nie dając podstaw do skutecznego postawienia zarzutu naruszenia przepisu art.134 § 1 p.p.s.a. Ponadto stwierdzić należy, że Sąd I instancji dokonując oceny zaskarżonej decyzji dokonał oceny tej decyzji przy zastosowaniu kryterium zgodności z prawem i zastosował środki przewidziane w ustawie - art.3 § 1 p.p.s.a.

W ocenie NSA nie jest także zasadny zarzut wskazujący na naruszenie przez Sąd I instancji art.141 § 4 p.p.s.a.

W związku z powyższym zauważyć należy, że w orzecznictwie NSA wielokrotnie podnoszono, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa niezbędne elementy konstrukcyjne uzasadnienia wyroku, do których zalicza się zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zdanie drugie tego przepisu dotyczy sytuacji, gdy w wyniku uwzględnienia skargi, sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji i przewiduje, że uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. jako samodzielna podstawa kasacyjna może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (vide uchwała NSA z 15.02. 2010 r., II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010 nr 3, poz. 39, wyrok NSA z 20.08. 2009 r., II FSK 568/08, niepublikowany). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego.

Uwzględniając powyższe uwagi Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie wymienione w art. 141 § 4 p.p.s.a. elementy konstrukcyjne uzasadnienia: przedstawia stan sprawy przyjęty za podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, prezentuje zarzuty skargi, wyjaśnia podstawę prawną rozstrzygnięcia wraz z jej wyjaśnieniem, zawiera odniesienie do zarzutów skargi.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art.184 p.p.s.a. oraz art.204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.