Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1018/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 33 ust. 1 pkt 3 i ust. 4
journal: Dz.U. 2009 nr 189 poz 1472
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej1) - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2012 r. sprawy ze skargi M. Q. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu z terytorium RP w sprawie o nadanie statusu uchodźcy; 1. Oddala skargę. 2. Zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz r. pr. A. R., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2011 roku [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania cudzoziemcowi M. Q. (obywatelowi [...]) statusu uchodźcy, nadto odmówił udzielenia mu ochrony uzupełniającej oraz postanowił wydalić z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenia zgody na pobyt tolerowany.

Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez Radę do Spraw Uchodźców rozstrzygnięciem z dnia [...] listopada 2011 roku nr [...] którego cudzoziemiec nie kwestionował na drodze postępowania sądowoadministracyjnego.

W dniu [...] stycznia 2012 roku cudzoziemiec wystąpił z kolejnym wnioskiem o nadanie statusu uchodźcy. Jednocześnie z tym wnioskiem złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu. Ostatni z w/w wniosków został rozpatrzony przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w dniu [...] stycznia 2012 roku kiedy to wydana została decyzja nr [...] mocą której odmówiono wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu. W następstwie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał ją w mocy (decyzją z dnia [...] marca2012 roku nr [...]).

W uzasadnieniu ostatniego z w/w rozstrzygnięć powołano treść przepisu art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 roku o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP wskazując, iż wszystkie przesłanki przewidziane w tym przepisie winny zaistnieć jednocześnie co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca . Cudzoziemiec ich bowiem nie wykazał. Z analizy wniosków uchodźczych złożonych po raz pierwszy w dniu [...] września 2009 roku i po raz drugi w dniu [...] stycznia 2012 roku wynikało bowiem (zdaniem organu), że oparte zostały na podobnych podstawach a także, iż są one zbieżne zarówno pod względem podmiotowym jak i przedmiotowym.

Zdaniem organu niewielkie rozbieżności w zeznaniach cudzoziemcach dowodzą jedynie temu, że strona jest niewiarygodna i zmienia własne oświadczenia po to aby uzyskać korzystne dla siebie rozstrzygnięcie i zalegalizować pobyt na terytorium RP. Organ podkreślił, iż cudzoziemiec de facto nie powołał się na żadne nowe okoliczności które miały miejsce już po wydaniu niekorzystnej dla niego decyzji o wydaleniu w związku z tym zasadnym było podjęcie decyzji o odmowie wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu i uznaniu, że złożenie kolejnego wniosku miało jedynie na celu opóźnienie bądź też zakłócenie wykonania tejże decyzji. W ocenie organu sprawa o nadanie statusu uchodźcy cudzoziemcowi została wyjaśniona podczas postępowania wszczętego wnioskiem z dnia [...] września 2009 roku. W toku jego trwania cudzoziemiec miał możliwość przedstawienia wszystkich faktów uzasadniających podjęcie przez niego decyzji o opuszczeniu kraju pochodzenia.

Decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2012 roku zaskarżył Cudzoziemiec zarzucając jej naruszenie:

1. art. 33 ust. 4 ust 4 ustawy o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP poprzez niezastosowanie tego przepisu w wyniku błędnego uznania, że złożony wniosek nastąpił w celu opóźnienia wydania decyzji o wydaleniu lub opóźnieniu, bądź zakłócenia wykonania tej decyzji i nie wzięcie przez organ pod uwagę słusznego interesu cudzoziemca.

2. Istotne naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy tj.:

- art. 7 kpa poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony,

- art. 7 i 77 kpa oraz 107 § 3 kpa poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji,

- art. 80 kpa określającego obowiązek swobodnej a nie dowolnej oceny dowodów przez organy administracji.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł m.in., iż zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie dokonał w ogóle oceny sytuacji w jego kraju pochodzenia , ani zmiany tej sytuacji w okresie pomiędzy złożeniem pierwszego i kolejnych wniosków o nadanie statusu uchodźcy, w związku z tym przyjęte przez organ założenie o tożsamości poprzedniego i ostatnio złożonego wniosku o nadanie statusu uchodźcy jest bezzasadne, gdyż organ nie dokonał właściwej oceny kolejnego złożonego wniosku.

Zatem przyjęcie założenia, że kolejny złożony wniosek o nadanie statusu uchodźcy jest oparty na tych samych podstawach co poprzedni, bez zbadania i powołania się na sytuację w kraju pochodzenia (co stanowi element postępowania o nadanie statusu uchodźcy) jest bezzasadny.

Cudzoziemiec wskazał, że jedną z przesłanek wstrzymania wykonania decyzji określonych w art. 33 ust. 4 ustawy o udzieleniu cudzoziemcom ochrony jest słuszny interes strony. Słuszny interes, który powinien stanowić podstawę decyzji organu, w sprawie wyraża się w potrzebie zapewnienia mu ochrony przed grożącym niebezpieczeństwem, po powrocie do kraju pochodzenia. Niebezpieczeństwo wynika z sytuacji panującej w kraju pochodzenia, gdyż dochodzi do poważnych naruszeń praw człowieka.

O sytuacji tej zdaniem skarżącego świadczą liczne wiarygodne raporty organizacji pozarządowych, które skarżący przytoczył. Poza tym zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów kpa a mianowicie art. 7 i 77 § 1 gdyż organ w trakcie postępowania nie zebrał i nie wziął pod uwagę z własnej inicjatywy wszystkich informacji dotyczących sytuacji w jego kraju pochodzenia a pochodzących z wiarygodnych i powszechnie dostępnych źródeł. Fakt ten spowodował, iż kolejny złożony wniosek o nadanie statusu uchodźcy został potraktowany jako tożsamy z poprzednio złożonym wnioskiem.

Skarżący jest również zdania, że w jego sprawie organ błędnie sformułował uzasadnienie faktyczne lakonicznie stwierdzając, że złożenie kolejnego wniosku nastąpiło w celu opóźnienia lub zakłócenia wykonania decyzji o nakazie opuszczenia terytorium RP.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Sąd zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna i jako taka została oddalona.

Przepis art. 33 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 189/2009 poz. 1472 – tekst jedn.) stanowi, że wszczęcie postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy powoduje z mocy prawa wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu do dnia doręczenia cudzoziemcowi decyzji ostatecznej w sprawie o nadanie statusu uchodźcy.

Jednakże powyższego przepisu nie stosuje się w przypadku gdy wnioskodawca złożył kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy z tym, że Szef Urzędu może wstrzymać wykonanie decyzji o wydaleniu do dnia doręczenia wnioskodawcy decyzji ostatecznej w sprawie o nadanie statusu uchodźcy, jeżeli przemawia za tym słuszny interes strony, nie jest to sprzeczne z interesem społecznym i złożenie kolejnego wniosku nie nastąpiło w celu opóźnienia wydania decyzji o wydaleniu lub opóźnienia bądź zakłócenia wykonania takiej decyzji (art. 33 ust 4 ustawy).

Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy podnieść należy, że skarżący złożył kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy.

Analiza wniosku uchodźczego złożonego przez cudzoziemca poprzednio oraz wniosku późniejszego spowodowała, iż organ stwierdził, że zostały one oparte na tych samych podstawach.

W ocenie sądu z powyższym stwierdzeniem należy się zgodzić. Skarżący nie powołał bowiem w istocie nowych faktów i dowodów które nie byłyby organowi znane.

Co istotne te wcześniejsze fakty i dowody były już przedmiotem analizy i oceny organu, a zatem brak było podstaw uzasadniających konieczność dokonania ich ponownej oceny.

Analiza akt postępowania administracyjnego prowadzi do wniosku że w postępowaniu chronologicznie wcześniejszym skarżący miał pełną swobodę tak gdy chodzi o możliwość wypowiedzi jak i składania wniosków dowodowych. Jego prawa jako strony toczącego się postępowania uchodźczego nie zostały naruszone a faktu tego skarżący nigdy nie kwestionował.

Z przyczyn o których wyżej mowa organ nie miał więc obowiązku przeprowadzenia postępowania dowodowego na nowo albowiem jak już nadmieniono wcześniej cudzoziemiec nie wskazał takich okoliczności które uzasadniałyby konieczność zmiany stanowiska organu.

Oznacza to, iż bezzasadny jest nie tylko zarzut naruszenia art. 33 ust 4 ustawy ale i zarzut naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a.

W ocenie sądu skarżący nie może również w sposób skuteczny powoływać się na sytuację w kraju jego pochodzenia opisywaną przez raporty organizacji międzynarodowych, w tym także te które dotyczą osób innych wyznań religijnych. Musi on bowiem pamiętać, że nadanie statusu uchodźcy bądź wstrzymanie decyzji o wydaleniu nie następuje ze względu na warunki życia ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia. Gdyby tak w istocie było każda osoba mieszkająca w Iranie mogłaby niejako z mocy prawa domagać się ochrony prawnej poza krajem pochodzenia.

Decydujące znaczenie mają zatem rzeczywiste uzasadnione obawy prześladowania osoby ubiegającej się o status uchodźcy bądź domagającej się wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu.

Obowiązkiem skarżącego było więc podporządkowanie się ostatecznej decyzji o wydaleniu nie zaś składanie wniosków które wykonanie tej decyzji miało utrudnić lub uniemożliwić.

Zdaniem sądu bezzasadny jest również zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., albowiem organ nie miał obowiązku ponownego podnoszenia tych wszystkich argumentów które legły u podstaw wcześniejszej niekorzystnej dla skarżącego decyzji. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji było więc w realiach niniejszej sprawy wystarczające.

W tym miejscu godzi się również przywołać postanowienia Dyrektywy Rady 2005/85/WE z dnia 1 grudnia 2005 r. w sprawie ustanowienia minimalnych norm dotyczących procedur nadawania i cofania statusu uchodźcy w Państwach Członkowskich (Dz. U. UE L z dnia 13 grudnia 2005 r.).

Artykuł 32 wymienionej regulacji prawnej stanowi, że w przypadku gdy osoba która złożyła wniosek o udzielenie azylu w Państwie Członkowskim przedstawi dalsze informacje lub złoży kolejny wniosek w tym samym Państwie Członkowskim to Państwo Członkowskie może zbadać te dalsze informacje lub elementy kolejnego wniosku w ramach rozpatrzenia uprzedniego wniosku lub w ramach badania decyzji w drodze rewizji lub odwołania o ile właściwe organy mogą w tych ramach wziąć pod uwagę i rozważyć wszystkie elementy zawarte w dalszych informacjach lub kolejnym wniosku(ust 1).

Ponadto Państwa Członkowskie mogą zastosować szczególną procedurę w przypadku gdy osoba złożyła kolejny wniosek o udzielenie azylu (ust 2 art. 32).

Ta szczególna procedura polega na tym, że kolejny wniosek o udzielenie azylu jest poddawany najpierw wstępnemu rozpatrzeniu co do tego czy po wycofaniu uprzedniego wniosku lub po podjęciu decyzji w sprawie tego wniosku zaistniały lub zostały przedstawione przez wnioskodawcę nowe elementy lub informacje odnoszące się do rozpatrywania możliwości uzyskania przez niego statusu uchodźcy na mocy Dyrektywy 2004/83/WE (art. 32 ust 3).

Należy również podnieść, że Państwa Członkowskie mogą zdecydować o dalszym rozpatrywaniu wniosku jedynie wtedy gdy wnioskodawca bez własnej winy nie był w stanie uzyskać wiedzy o sprawach o których mowa w ust 3-5 art. 32 Dyrektywy w trakcie uprzedniej procedury, w szczególności zaś wykonując prawo do skutecznego środka odwoławczego na mocy art. 39. Porównanie powyższej regulacji z treścią przepisów prawa krajowego w tym w szczególności z treścią art. 33 ust 1 i 4 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej prowadzi do wniosku, że unormowania te nie są sprzeczne i zapewniają cudzoziemcowi należytą ochronę.

Niezależnie od powyższego podnieść należy, że wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu o którym mowa w art. 33 ust 4 w/w ustawy oparte jest na konstrukcji uznania administracyjnego ("...Szef Urzędu może wstrzymać wykonanie decyzji..."), co oznacza pewną swobodę w podejmowaniu rozstrzygnięć w tym przedmiocie. Negatywna ocena takiej decyzji musiałaby wiązać się z brakiem jej uzasadnienia bądź też z uzasadnieniem które w żaden sposób nie przystawałoby do realiów konkretnej sprawy.

Z sytuacją o której mowa nie mamy jednak do czynienia w sprawie niniejszej.

Z powyższych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalono