Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 527/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2010-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 237,  art. 322
journal: Dz.U. 2008 nr 25 poz 150
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska  - tekst jednolity
article: art. 38 ust. 1 pkt 2,  art. 42 ust. 1 i  ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 1991 nr 32 poz 131
law: Ustawa z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej.
article: art. 28,  art. 227
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134 par. 1,  art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1 ust.   1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.),, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 października 2010r. sprawy ze skargi Dyrektora Urzędu Morskiego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] numer [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], na podstawie art. 138 § 3 w związku z art. 28

i art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), a także w zw. z art. 237 i art. 240 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.), w związku z odwołaniem Dyrektora Urzędu Morskiego

w [...] od decyzji Starosty [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego dla stacji paliw płynnych nr [...], zlokalizowanej w [...], umorzyło postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu powyższej decyzji Kolegium przedstawiło, iż decyzją administracyjną z dnia [...] znak: [...], Starosta [...] zobowiązał G.K., prowadzącego instalację będącą stacją paliw płynnych i korzystającego przy tym ze środowiska, do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego, w terminie do dnia [...], dla stacji płynnych nr [...], zlokalizowanej w [...], w szczególności miejsca magazynowania paliw, miejsca posadowienia odmierzaczy paliw wraz z obszarem przebiegu podziemnej infrastruktury technologicznej oraz dla "C" Sp.

z o.o. zlokalizowanej przy ul. [...], w szczególności miejsca, w których

w przeszłości znajdował się punkt odbioru olejów przepracowanych oraz terenu znajdującego się w promieniu 10 m od miejsca usytuowania odmierzacza oleju żeglugowego. Przegląd ekologiczny miał być podstawą do określenia działań niezbędnych do przeciwdziałania negatywnemu oddziaływaniu na środowisko prowadzonej instalacji. Organ wskazując na określony zakres przeglądu wskazał też na konieczność uwzględnienia wymogów określonych w przepisie art. 238 ustawy Prawo ochrony środowiska.

W wyniku rozpatrzenia odwołania G.K., decyzją administracyjną

z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło powyższą decyzję organu I instancji w całości

i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że poza ogólną interpretacją przepisu art. 237 ustawy z dnia kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, iż do nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego konieczne jest stwierdzenie okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, organ zobowiązany jest również do badania dodatkowo zasadności nałożenia tego obowiązku, pod kątem jego wyłączności w ustaleniu rozmiaru negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Kolegium powołało się przy tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 538/07, w którym Sąd podkreślił, że jeżeli ten sam cel mógłby zostać osiągnięty w drodze innych środków dowodowych, to sięganie po instrument jakim jest przegląd ekologiczny, jako najdroższą opinię specjalistyczną, nie znajduje racjonalnego uzasadnienia, albowiem rzeczą organu jest wykazanie, że osiągnięcie celu, jakim jest udowodnienie negatywnego oddziaływania na środowisko jest niemożliwe przy użyciu innych środków dowodowych. Kolegium wskazało, iż organ nie uzasadnił dlaczego dla określenia skutków ewentualnego zanieczyszczenia wód i koniecznych dla ich zapobieżenia działań nie jest wystarczające przeprowadzenie szczegółowych badań gleby i wód powierzchniowych i gruntowych, skoro takie zagrożenie przed ich zanieczyszczeniem substancjami ropopochodnymi dostrzegł na podstawie zebranych dokumentów w sprawie. Kolegium wskazało także, iż "C" Sp. z o.o. jest osobą prawną związku z czym bezpośrednio na ten podmiot należy nałożyć ewentualny obowiązek sporządzenia przeglądu ekologicznego.

Po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania administracyjnego Starosta [...] wydał w dniu [...] decyzję administracyjną znak: [...], którą umorzył postępowanie w sprawie sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego dla stacji paliw płynnych nr [...] zlokalizowanej w [...].

Pismem z dnia [...] Dyrektor Urzędu Morskiego w [...] wniósł odwołanie od decyzji Starosty [...] zarzucając, iż organ I instancji nie uwzględnił w całości wystąpienia Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...], który wyraził opinię, iż zakres przeglądu ekologicznego dla stacji paliw powinien obejmować ocenę stanu środowiska gruntowo - wodnego, włącznie z badaniami warstwy gleby na głębokości posadowienia podziemnych instalacji technologicznych w zakresie zanieczyszczenia substancjami ropopochodnymi, a także sporządzenie inwentaryzacji kanalizacji sanitarnej odprowadzającej ścieki bytowe z budynku stacji paliw. Dyrektor Urzędu Morskiego wskazał, iż przedmiotowe badania oraz inwentaryzacja w toku postępowania nie zostały wykonane, a postępowanie nie wyjaśniło czy teren przylegający do basenu nr [...] w Morskim Porcie Rybackim w [...] jest zanieczyszczony oraz czy istnieje ryzyko dalszego zanieczyszczania morskich wód wewnętrznych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozpatrując powyższe pismo stwierdziło, iż stosownie do przepisu art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwanego dalej "Kpa", odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od jej ogłoszenia stronie. Zaskarżona decyzja została doręczona stronie postępowania –G.K. w dniu [...] (zwrotne poświadczenie odbioru decyzji).

W dniu zarówno wydania decyzji, jak też w chwili jej doręczenia, pozostawał on jedyną stroną toczącego się postępowania. Odwołanie Dyrektora Urzędu Morskiego

w [...] zostało wniesione w dniu [...] (data nadania pisma

w placówce operatora publicznego), a więc w trakcie biegu terminu do wniesienia odwołania. Dyrektor uzasadniając swoją legitymację do zaskarżenia decyzji powołał się na przepis art. 42 ust. 2 pkt 26 ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich i administracji morskiej (Dz. U z 2003 Nr 153, poz. 1502 z późn. zm.).

Kolegium wyjaśniło, że stosownie do treści art. 28 Kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przy czym należy tu odróżnić interes faktyczny od interesu prawnego. Interes prawny ma bowiem charakter materialnoprawny. Oparty więc jest na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu, możliwość wydania określonego aktu. O tym, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonanie danej osoby, bądź dopuszczenie jej przez organ

do udziału w nim, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny".

Zdaniem Kolegium, przedmiotowe postępowanie dotyczyło zobowiązania strony – G.K., do sporządzenia przeglądu ekologicznego instalacji stacji paliw. Zgodnie z brzmieniem art. 237 ustawy Prawo ochrony środowiska, w razie stwierdzenia okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, organ ochrony środowiska może, w drodze decyzji, zobowiązać prowadzący instalację podmiot korzystający ze środowiska do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego. Z przepisu będącego podstawą wydania zaskarżonej decyzji wynika, iż postępowanie prowadzone jest z urzędu w stosunku do prowadzącego instalację podmiotu korzystającego ze środowiska.

Jednocześnie zgodnie z brzmieniem art. 42 ust. 1 i ust. 2 pkt 26 ustawy

o obszarach morskich i administracji morskiej do organów administracji morskiej należą sprawy z zakresu administracji morskiej związane z korzystaniem z morza w zakresie unormowanym niniejszą ustawą i innymi ustawami. W szczególności do organów administracji morskiej należą sprawy zarządu nad morzem terytorialnym i morskimi wodami wewnętrznymi oraz nad gruntami pokrytymi tymi wodami, o których mowa w przepisach ustawy Prawo wodne Z przedmiotowego przepisu, wskazującego na sprawowany ogólny zarząd nad pasem technicznym przez Dyrektora Urzędu Morskiego, nie wynika norma prawna zawierająca uprawnienie do udziału w postępowaniu w charakterze strony postępowania w sprawie zobowiązania podmiotu korzystającego ze środowiska do sporządzenia przeglądu ekologicznego dla instalacji stacji paliw płynnych nr [...], zlokalizowanej w [...]. Kolegium zauważyło, iż zawiadomienie Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] przez Urząd Morski w [...] o wyciekach substancji ropopochodnych do basenu nr [...] w Morskim Porcie Rybackim w [...], nie powoduje uzyskania przez zawiadamiającego statusu strony postępowania w sprawie sporządzenia przeglądu ekologicznego, a wskazuje iż Dyrektor Urzędu Morskiego posiada interes faktyczny w ustaleniu podmiotu zanieczyszczającego środowisko.

W świecie powyższego stanu faktycznego i prawnego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] orzekło o umorzeniu postępowania odwoławczego.

Powyższa decyzja została zaskarżona przez Dyrektora Urzędu Morskiego

w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Skarżący nie zgodził się z decyzją o umorzeniu postępowania w sprawie wykonania przeglądu ekologicznego dla stacji paliw płynnych w [...] (organ I instancji uznał przeprowadzanie przeglądu ekologicznego za niecelowe, z uwagi na przeprowadzenie z wynikiem pozytywnym badań szczelności zbiorników i rurociągów stacji paliw) i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] znak: [...] w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu skargi Dyrektor Urzędu Morskiego w [...] stwierdził, iż

w jego opinii, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, nie uwzględniło w całości treści

art. 28 Kpa, który za stronę postępowania uważa także każdego, czyjego obowiązku dotyczy postępowanie .

Zgodnie z art. 10 ust. 1 a ustawy Prawo wodne wody morza terytorialnego, morskie wody wewnętrzne wraz z morskimi wodami wewnętrznymi Zatoki Gdańskiej, śródlądowe wody powierzchniowe płynące oraz wody podziemne stanowią własność Skarbu Państwa.

Zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt. 2 oraz art. 42 ust. 1 i ust. 2 pkt 21 ustawy o obszarach morskich RP i administracji morskiej, organami administracji morskiej są dyrektorzy urzędów morskich - jako terenowe organy administracji morskiej. Do organów administracji morskiej należą sprawy z zakresu administracji rządowej związane z korzystaniem z morza w zakresie unormowanym niniejszą ustawą i innymi ustawami. W szczególności do organów administracji morskiej należą sprawy zarządzania portami niemającymi podstawowego znaczenia dla gospodarki narodowej i przystaniami morskimi, w których nie powołano podmiotu zarządzającego w trybie przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (z 2002 r. Dz. U. Nr 110, poz. 967 z późn. zm.).

Ponadto, na obszarze morskich portów, leżących w zakresie właściwości terytorialnej Dyrektora Urzędu Morskiego w [...], sprawy m. in. ochrony środowiska oraz utrzymania porządku regulują przepisy Zarządzenia nr [...] Dyrektora Urzędu Morskiego w [...] z dnia [...] - Przepisy portowe (Dz. U. Zachodniopomorskiego z 2002 r. Nr 67, poz. 1429 ze zm.), wydane na podstawie

art. 47 ustawy o obszarach morskich RP i administracji morskiej.

Jednocześnie zgodnie z § 12 pkt 1 i pkt 4 lit. b Zarządzenia nr [...] Dyrektora Urzędu Morskiego w [...] z dnia [...] w sprawie określenia portowych oraz ogólnodostępnych obiektów, urządzeń i instalacji wchodzących w skład infrastruktury portowej w portach morskich w [...] oraz w przystaniach morskich w [...] (Dz. U. Woj. Zachodniopomorskiego z 2002 r. Nr 38, poz. 798), w związku z art. 5 ust. 3 pkt 2 ustawy o portach i przystaniach morskich, do infrastruktury portowej portu

w [...] zalicza się m. in. akwatorium znajdujące się w granicach administracyjnych portu w [...] oraz urządzenia i instalacje znajdujące się w Basenie Rybackim ww. portu.

Zdaniem skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazując na art. 42 ust. 2 pkt 26 ustawy o obszarach morskich RP i administracji morskiej uznało, że Dyrektor Urzędu Morskiego w [...] nie jest stroną i umorzyło postępowanie, pomijając całkowicie przepis art. 42 ust. 2 pkt 21 tej ustawy oraz regulacje zawarte w Przepisach portowych.

W trakcie dotychczasowego postępowania administracyjnego nie wykluczono

w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości wycieku substancji ropopochodnych do basenu nr [...] w Morskim Porcie Rybackim w [...] ze stacji paliw płynnych nr [...]. Z uwagi na to, że dystrybutor paliwa żeglugowego stacji paliw płynnych nr [...] w [...], znajduje się w granicach ww. portu, który jest zarządzany i administrowany przez Dyrektora Urzędu Morskiego w [...], to wbrew ustaleniom Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w ocenie skarżącego, należy uznać, że jest on stroną niniejszego postępowania, ponieważ ma zarówno interes prawny, jak i obowiązek w wyjaśnieniu sprawy zanieczyszczenia terenu przylegającego do basenu nr [...] Morskiego Portu Rybackiego w [...] oraz dalszego zanieczyszczania basenu i morskich wód wewnętrznych, przez stację paliw nr [...] w [...].

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U.

Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).

Rozpoznając sprawę pod kątem kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 237 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz.150, z późn. zm.), zwanej dalej "Poś", w razie stwierdzenia okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, organ ochrony środowiska może, w drodze decyzji, zobowiązać prowadzący instalację podmiot korzystający ze środowiska do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego. Decyzja taka jest aktem administracyjnym o charakterze uznaniowym, na co wskazuje posłużenie się przez ustawodawcę w tym artykule zwrotem "może". Ustawową przesłanką nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego jest samo tylko powstanie możliwości negatywnego oddziaływania na środowisko, a więc nie chodzi o to, by skutek taki zaistniał. Zatem okolicznością wymagającą podkreślenia jest to, że przepis ten nie wymaga wystąpienia negatywnego oddziaływania, ale "możliwości" wystąpienia takich skutków. Oznacza to, iż do nałożenia obowiązku opracowania przeglądu ekologicznego będzie wystarczała sama możliwość zagrożeń. Natomiast potwierdzeniem lub zaprzeczeniem takiej możliwości będą wnioski wypływające z samego przeglądu

(K. Gruszecki, Prawo ochrony środowiska. Komentarz, Warszawa 2007, s. 470).

Nałożenie obowiązku, o którym mowa w art. 237 Poś służy więc realizacji określonych celów, wynikających w tym przypadku z ratio legis ustawy. Ustawodawca nie określił wprost realizacji jakich celów ma służyć obowiązek nakładany przez organ ochrony środowiska w drodze decyzji opartej na art. 237 ustawy. Niemniej jednak, należy przyjąć, iż przeprowadzenie przeglądu ekologicznego ma na celu potwierdzenie negatywnego oddziaływania na środowisko lub wykluczenie takiego oddziaływania oraz późniejsze umożliwienie podjęcia działań zmierzających do usunięcia ujemnego oddziaływania na środowisko w przypadku jego wystąpienia. Przegląd ekologiczny, będący w istocie specjalistyczną ekspertyzą, jednocześnie, jak wskazuje się

w piśmiennictwie i orzecznictwie (wyrok WSA w Szczecinie sygn. akt II SA/Sz 538/07 LEX 460845), przenosi obowiązek ustalenia stanu faktycznego na stronę postępowania i dlatego też, organ administracji powinien pamiętać, że jest to wyjątek od reguły, który może być stosowany tylko wówczas, gdy nie da się udowodnić negatywnego oddziaływania na środowisko przy użyciu innych środków dowodowych.

Zgodnie z art.28 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwanego dalej "Kpa", stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Istotę interesu prawnego należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego. Innymi słowy, ma to być przepis prawa, na podstawie którego

w postępowaniu administracyjnym określony podmiot, w określonym stanie faktycznym, może domagać się konkretyzacji jego uprawnień lub obowiązków bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony jego sfery praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem. Dla stwierdzenia więc interesu prawnego wymagane jest ustalenie tego związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa. Związek ten polega na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego (wyrok NSA

z dnia 11 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 4000/01, niepublikowany). Ponadto podkreśla się, że interes prawny powinien być indywidualny, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniały zastosowanie normy prawa materialnego.

W świetle powyższego uregulowania podmiotem posiadającym interes prawny,

w rozumieniu art. 28 Kpa, w sprawie opracowania przeglądu ekologicznego jest tylko podmiot korzystający ze środowiska, a wszystkie pozostałe podmioty mają tylko interes faktyczny, gdyż ich interes prawny będzie chroniony dopiero w postępowaniach wszczętych na podstawie wniosków wypływających z przeglądu ekologicznego. Na tym etapie ich interes prawny będzie tylko hipotetyczny, a nie realny, co wyklucza podmioty, poza prowadzącym instalację, z udziału w omawianym rodzaju postępowań (wyrok WSA w Opolu z dnia 1.04.2008 r. sygn. akt II SA/Op 36/08 LEX 460827 ).

Posiadaczem stacji paliw płynnych nr [...], zlokalizowanej w [...], a więc podmiotem władającym instalacją na podstawie umowy najmu, jest G.K. i to on posiada interes prawny w sprawie o nałożenie obowiązku przeprowadzenia przeglądu ekologicznego.

W przedmiotowej sprawie przepisem prawa materialnego z którego wynika interes prawny, w rozumieniu powyższym, jest art. 237 Poś. Norma ta stanowiła podstawę prawną wydania przez organ I instancji decyzji z urzędu, najpierw zobowiązującej G.K. do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego dotyczącego funkcjonowania stacji paliw, a następnie po jej uchyleniu przez organ odwoławczy, do umorzenia postępowania administracyjnego w tym przedmiocie.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym pojawił się także pogląd,

iż w postępowaniu o zobowiązanie do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego, prowadzonym na podstawie art.237 Poś, właściciele nieruchomości sąsiednich mogą mieć interes prawny w postępowaniu, wywodzący się z treści art.140 Kodeksu cywilnego (nieprawomocny wyrok WSA w Białymstoku z dnia 16.08.2010 r. sygn. akt II SA/Bk 76/10 – dostępny w internecie ).

Skład orzekający w niniejszej sprawie nie podziela tego poglądu. Zgodnie

z art.140 Kc w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą.

W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, iż doszło do zanieczyszczeń basenu portowego substancjami ropopochodnymi.

Bezsprzecznie, Dyrektor Urzędu Morskiego w [...], w oparciu o przepisy

art. 38 ust. 1 pkt. 2 oraz art. 42 ust. 1 i ust. 2 pkt 21 ustawy z dnia 21 marca 1991 r.

o obszarach morskich RP i administracji morskiej (Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz.1502

z późn.zm.), jest organem administracji morskiej i zarządza portami niemającymi podstawowego znaczenia dla gospodarki narodowej i przystaniami morskimi, w których nie powołano podmiotu zarządzającego w trybie przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 967, Nr 166, poz. 1361 i Nr 200, poz. 1683), w zakresie przewidzianym w tych przepisach, w tym portem morskim w [...]. Z pewnością też, wśród obowiązków zarządzającego portem można znaleźć odpowiedzialność za ochronę środowiska.

Prawidłowo też, Dyrektor Urzędu Morskiego w [...], powiadomił Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] o wycieku substancji ropopochodnych do basenu portowego. Inspektor ten, stwierdzając pewne nieprawidłowości związane z korzystaniem ze środowiska przez podmioty funkcjonujące na obszarze sąsiadującym z terenem portu w [...], nie ustalił jednak, który z podmiotów dokonuje zanieczyszczeń basenu portowego. Koniecznym więc stało się podjęcie przez organ administracji właściwy w zakresie ochrony środowiska – Starostę [...] – kroków zmierzających do ustalenia podmiotu winnego takiego stanu rzeczy. Wybór sposobu ustalenia podmiotu zanieczyszczającego środowisko pozostaje w gestii organu.

Ustalenie podmiotu odpowiedzialnego powoduje, iż po stronie właścicieli nieruchomości, położonych w zasięgu oddziaływania instalacji szkodliwie wpływającej na środowisko, występuje interes prawny w żądaniu zaprzestania takiego oddziaływania i usunięcia skutków z tym związanych, dochodzenie roszczeń należy do drogi postępowania cywilnego (art. 322 i nast. Poś). Wynikające z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i Kodeksu cywilnego gwarancje ochrony prawa własności są więc zachowane poprzez możliwość skorzystania z roszczeń cywilnych, czy ewentualnie poprzez występowanie jako strona w postępowaniu administracyjnym toczącym się przed organem środowiska w sprawie dotyczącej naruszania przepisów ochrony środowiska przez podmiot, którego instalacja bezpośrednio negatywnie oddziałuje na własność (nieruchomość) tej osoby ( po uprzednim stwierdzeniu podmiotu odpowiedzialnego za zanieczyszczanie środowiska ).

Oczywistym jest, że niezwłoczne ustalenie podmiotu odpowiedzialnego za negatywne oddziaływanie na środowisko należy do obowiązków właściwych organów administracji publicznej. Podmiotowi zainteresowanemu wynikiem takiego postępowania służy zgodnie z art. 227 Kpa skarga na zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy.

Należy także dodać, że Przepisy portowe (Dz. Urz. Woj. Zach. z 2002 r. Nr 67, poz.1429 z późn.zm.) jakkolwiek stanowią obowiązki z zakresu ochrony środowiska dla podmiotów korzystających z portu i regulują sposób ich zachowania w czasie korzystania z portu, to jednak nie przyznają zarządzającemu portem uprawnień

w zakresie o jakim mowa w art.237 Poś.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.