Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 496/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia określonych dokumentów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...].02.2022 r. znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. na podstawie art. 104 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. 2021 r. poz. 735, dalej powoływana jako kpa), art. 51 ust. 1 pkt 3 oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351) po rozpatrzeniu odwołania W. W. (dalej określany jako Skarżący) uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. znak: [...] z dnia [...].12.2021 r. w całości i w tym zakresie orzekł o: nałożeniu na W. W. - inwestora budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej, zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...] w obrębie ewid. P., jednostce ewid. Ś., ul. M., zrealizowanego w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków decyzji Naczelnika Miasta i Gminy Ś. o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...].04.1985r., obowiązku sporządzenia i przedstawienia w terminie do [...].08.2022 r.: - czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego tegoż budynku mieszkalnego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, sporządzonego przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje i przynależną do właściwej izby samorządu zawodowego.

W uzasadnieniu decyzji organ opisał przebieg postępowania w sprawie.

Z akt sprawy wynika, że podczas kontroli przeprowadzonej [...] .09.2019 r. dokonano porównania istniejącego stanu ww. budynku z przedłożonym projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją nr [...] z [...] .04.1985 r. Kontrola wykazała, że budynek wybudowano w sposób odmienny od projektu. Przed wejściem do budynku wykonano nieprojektowany wiatrołap o wym. 1,62m x 2,64m (wymiary wewnętrzne), do którego prowadzi podest o wym. 3,08m x 1,76m; pod tarasem od strony ogrodu wykonano nieprojektowane pomieszczenie gospodarcze o wym. 2,70m x 1,32m. Zmieniono wymiary tarasu od strony ogrodu (wykonano taras o wym. 4,09m x 3,0m zamiast 3,90m x 1,50m) oraz zmieniono lokalizację prowadzących na niego schodów. Zmiany wprowadzono na etapie budowy budynku. Budynek jest budynkiem w zabudowie szeregowej, który zlokalizowany jest przy granicy działek sąsiednich. Wiatrołap oraz pomieszczenie pod tarasem przylegają do budynków sąsiednich. Istotne znaczenie mają zmienione wymiary budynku, które różnią się od zaprojektowanych.

W toku prowadzonego postępowania zebrano materiał dowodowy w postaci zdjęć, map, oświadczeń oraz zeznań świadków. Na podstawie tych dokumentów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego określił, że zarówno nieprojektowany wiatrołap, jak i powiększony względem projektu taras powstały w czasie budowy budynku. O istnieniu wiatrołapu świadczą m.in. operaty geodezyjne z 1988 i 1989 r. (k. 255 i 249 w aktach). Przedmiotowy budynek budowany był w latach 1985-1997.

Organ wyjaśnił, że w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę i budowy budynku w przepisach prawa budowlanego nie było definicji "istotnego odstępstwa" od projektu budowlanego. Pojawiło się ono w roku 1997, w wyniku dodania do ustawy Prawo budowlane art. 36a ust. 1 na mocy art. 1 pkt 18 ustawy z 22.08.1997 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych ustaw (Dz. U. z 1997 r. Nr 111, poz.726). Przepis wszedł w życie 24.12.1997 r. Ustawa nie określała, co stanowi istotne odstąpienie, w związku z tym to organ o tym decydował.

Wprowadzone zmiany dotyczące powiększenia wiatrołapu oraz wykonania dodatkowego pomieszczenia pod tarasem nie były wykazane ani przez kierownika budowy, ani przez organ.

W ustawie obowiązującej w dacie oddawania budynku do użytkowania wymieniono dokumenty, które należało dołączyć do zawiadomienia o zakończeniu budowy, wśród nich m.in. oświadczenie kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu budowlanego zgodnie z projektem i warunkami pozwolenia na budowę, które w razie wprowadzonych zmian winno być potwierdzone przez projektanta i inspektora nadzoru. W dokumentacji dotyczącej odbioru budynku udostępnionych przez Gminę Ś. w dniu [...].10.2020 r. brak jest takiego oświadczenia, a jedynym śladem zmian dokonanych podczas budowy są naniesione kolorem czerwonym na oryginale projektu budowlanego poprawki dotyczące lokalizacji ściany wewnętrznej oraz poziomu podłogi na parterze budynku. Zmiany te potwierdzone były przez kierownika budowy. Ponadto, w dokumentach związanych z oddaniem do użytkowania budynku znajduje się "Protokół oględzin wykonanego obiektu budowlanego w celu stwierdzenia jego zdatności do użytkowania" z 8.01.1997 r. W ww. oględzinach oprócz inwestora brał udział inspektor do spraw technicznych Urzędu Gminy Ś. W protokole stwierdzono, że "Obiekt nie został wykonany zgodnie z projektem" lecz "Stan obiektu nie zagraża bezpieczeństwu ludzi i mienia" oraz "że obiekt może być uznany za nadający się do użytkowania". Protokół nie zawiera opisu dokonanych zmian względem projektu oraz brak jest oświadczenia kierownika budowy potwierdzonego przez projektanta.

W związku z powyższym [...] .05.2021 r. PINB w Ś. wydał decyzję znak [...], w której zobowiązał Skarżącego do przedłożenia do [...] .10.2021 r. Projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z robót budowlanych polegających na budowie budynku mieszkalnego, z powodu istotnych odstąpień od ustaleń i warunków określonych w przepisach, opracowanych w oparciu o obowiązujące przepisy techniczno-budowlane oraz określających czynności lub roboty budowlane w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Od ww. decyzji odwołał się Skarżący.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. działając w oparciu o art. 136 kpa wezwał PINB do uzupełnienia materiału dowodowego poprzez przeprowadzenie ponownej kontroli budynku, dokonanie oceny technicznej rozbudowanych części budynku oraz przesłanie archiwalnych dokumentów dotyczących pozwolenia na budowę i oddania do użytkowania przedmiotowego budynku.

Z archiwalnego projektu budowlanego (załącznika do decyzji z [...] .04.1985 r., nr [...], zmienionej decyzją z [...] .09.1988 r., nr [...]) wynika, że na poziomie parteru i I piętra szerokość budynku powinna wynosić 7,20 m, a długość 9,75 m; wymiary tarasu 1,50 m x 3,90 m (taras na wysokości ca 1,60 m od poziomu terenu); schody główne wejściowe do budynku (od strony frontowej) oraz schody na taras (od strony ogrodowej) zabiegowe pod kątem prostym; podest wejściowy o wymiarach 1,00 m x 2,67 m (niezabudowany i niezadaszony).

W dniu [...] .08.2021 r. PINB przeprowadził ponowną kontrolę budynku, podczas której zmierzono budynek (długość i szerokość) oraz dokonano oceny jego nieprojektowanych części. Stan techniczny tych elementów oceniono jako odpowiedni. Z przedłożonego przez organ I instancji protokołu kontroli z [...] .08.2021 r. wynika, że wymiary rzeczywiste budynku (dokonane na dachu obiektu) wynoszą: szerokość 7,44 m (wraz z ogniomurkami), długość 9,96-9,98 m (wraz z ociepleniem ścian). Ponadto, na poziomie piwnic stwierdzono powiększenie pomieszczenia kotłowni o długość 1,23 m x 3,15 m i wysokości 2,30 m, a na poziomie parteru powiększenie wiatrołapu (usytuowanego przy granicy z budynkiem nr [...]) o powierzchnię 1,23 m x 3,15 m i wysokości 2,54 m, który jest zabudowany, dalej wysunięty jest podest o szerokości 1,47 m i długości 2,95 m, który został zadaszony (daszek wsparty na słupach), schody zewnętrzne wykonano jako jednokierunkowe proste w stronę ul. M. Od strony ogrodowej, przy granicy z budynkiem nr [...] wykonany został taras o wymiarach 4,20 m x 3,00 m, natomiast pod płytą tarasową wybudowano nieprojektowane pomieszczenie gospodarcze (przy granicy z sąsiednim budynkiem nr [...]) o wymiarach 2,70 m x 1,30 m i wysokości 2,30 m, przy czym, jedna ze ścianek (z drzwiami) nie jest wykonana w pionie. Ponadto inspektorzy PINB dokonali pomiaru szerokości budynku na poziomie parteru i stwierdzili, że od strony frontowej wymiar ten wynosi: 3,77 m + 3,15 m = 6,92 m, o od strony ogrodowej 7,27 m.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją znak [...] z [...] .09.2021 r. uchylił ww. decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji organ uznał, że PINB nie wykazał wystąpienia istotnych odstępstw od projektu budowlanego załączonego do decyzji Naczelnika Miasta i Gminy Ś. z [...] .04.1985 r.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 13.02.2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ww. ustawy, przepisy ustawy Prawo budowlane, stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Przedmiotowa sprawa została wszczęta 27.11.2019 r. z urzędu na podstawie ustaleń z kontroli przeprowadzonej 23.09.2019 r., dlatego w sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do 18.09.2020 r. Jednakże, mając na uwadze art. 28 ww. ustawy z dnia 13.02.2020 r., do spraw, o których mowa w art. 25-27 pkt 1 lit. a), stosuje się przepisy art. 36a ust. 5 i art. 40 ustawy zmienionej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. W analizowanej sprawie do oceny charakteru odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego zastosowanie winien znaleźć znowelizowany art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego (obowiązujący od 19.09.2020 r.).

Organ dokonał analizy powstałych odstąpień od projektu. Do wykonanej analizy załączono szkic zawierający rzut piwnicy budynku z oznaczonym na nim pomieszczeniem pod tarasem od strony ogrodu. Jak wykazała analiza, wykonanie tego pomieszczenia spowodowało, że podstawowe parametry budynku różnią się od zaprojektowanych. I tak: długość budynku różni się o 1,56 m od projektowanej, przy dopuszczalnej różnicy 2% wynoszącej 0,22 m, natomiast powierzchnia zabudowy różni się o 5,38 m2 do projektowanej, przy dopuszczalnej różnicy 5% wynoszącej 3,70 m2. Mając na uwadze powyższe, organ wywiódł, że dobudowanie pomieszczenia wyczerpuje znamiona odstąpień istotnych ze względu na przekroczenie dopuszczalnych różnic podstawowych parametrów technicznych budynku. Pozostałe zmiany wyszczególnione w analizie materiału są zmianami nieistotnymi, zatem nie było podstaw do prowadzenia postępowania w tym zakresie.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że podczas budowy przedmiotowego budynku doszło do zmian, które swym zakresem powodują zmianę podstawowych parametrów budynku i decyzją z dnia [...].12.2021 r. nałożył na Skarżącego obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do [...] .07.2022 r. projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z robót budowlanych, z powodu istotnych odstąpień od ustaleń i warunków określonych w przepisach. Organ, zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, w drodze decyzji nakłada obowiązek sporządzenia i przedstawienia, w określonym terminie, projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych.

Odwołanie od ww. decyzji wniósł Skarżący, zarzucając nieprawidłowości popełnione przy wydawaniu decyzji, które stanowią podstawę do jej uchylenia. Skarżący podkreślił, że budynek wybudowano zgodnie z przepisami oraz że ewentualne odstępstwa to odstępstwa nieistotne.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w motywach zaskarżonej do Sądu, powołanej na wstępie decyzji z dnia [...] .02.2022 r. wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie mają zastosowanie przepisy art. 50-51 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 18.09.2020 r.

Organ II instancji wskazał, że podstawą materialnoprawną skarżonej decyzji jest art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, zgodnie z którym "przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian".

Z uwagi na okoliczność, że art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego odsyła do pojęcia istotnych odstępstw wskazanych w art. 36a cyt. ustawy, organ nadzoru budowlanego ma obowiązek przy ocenie, czy doszło do istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, posługiwać się treścią tego artykułu. Zgodnie z art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej.

W sprawie, Skarżący uzyskał decyzję Naczelnika Miasta i Gminy Ś. z [...] .04.1985 r. nr [...] - o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej. Decyzja została zmieniona decyzją z [...].09.1988 r. nr [...]. Wszystkie warunki wynikające z pierwszej decyzji zostały zachowane, w tym zatwierdzony projekt budowlany. Jak ustalono, inwestor realizując przedmiotową inwestycję, dokonał odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego.

Organ w oparciu o art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego dokonał klasyfikacji, czy dane odstępstwa w sposób istotny odbiegają od warunków określonych w pozwoleniu na budowę. Organ wyjaśnił, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi m.in. odstąpienie w zakresie: 1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, w przypadku zwiększenia obszaru oddziaływania obiektu poza działkę, na której obiekt budowlany został zaprojektowany; 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących: a) powierzchni zabudowy w zakresie przekraczającym 5%, b) wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2%, c) liczby kondygnacji.

Ustalono, że projektowane wymiary budynku miały wynosić: 9,75 m (długość) i 7,20 m (szerokość). Powierzchnia zabudowy projektowanego budynku, zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym, winna wynosić: 7,20 m x 9,75 m + 3,22 m x 1,20 m = 74,06 m2, tymczasem aktualna powierzchnia zabudowy wynosi 79,44 m2. Jak wynika z pomiarów wykonanych podczas kontroli [...] .08.2021 r., budynek posiada maksymalne wymiary rzeczywiste wynoszące (długość) 9,96 m x (szerokość) 7,12 m + (krótszy bok wiatrołapu od ul. M.) 1,24 m x 4,0 m + (pomieszczenie pod tarasem od strony ogrodu w poziomie piwnicy) 1,32 m x 2,70 m. Wg ustaleń organu, długość budynku różni się o 1,56 m od długości projektowanej przy dopuszczalnej różnicy 2% wynoszącej 0,22 m, jak i powierzchnia zabudowy różniącej się od projektowanej o 5,38 m2 przy dopuszczalnej różnicy 5% wynoszącej 3,70 m2.

Celem doprowadzenia istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem należało wdrożyć postępowanie naprawcze w trybie art. 51 Prawa budowlanego, co prawidłowo uczynił organ I instancji. Jednakże ze względu na konieczność doprecyzowania obowiązku zawartego w sentencji decyzji, organ odwoławczy zastosował art. 138 § 1 pkt 2 kpa, tj. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy. Organ podkreślił, że w analizowanym przypadku mamy do czynienia z przekroczeniem dopuszczalnych tolerancji podstawowych parametrów budynku jak długość i powierzchnia zabudowy, co stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ww. decyzję złożył Skarżący, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Skarżący podkreślił, że dokonane zmiany zostały zaakceptowane przez urząd i znajduje to potwierdzenie w protokole odbioru budynku z 1997 r. Wskazał, że wówczas nie obowiązywały przepisy, które mówiłyby o odstępstwach istotnych od projektu budowlanego i definiowały to pojęcie. To urząd dokonywał kwalifikacji stwierdzonych odstępstw. Ponownie podkreślił, że wszystkie wprowadzone zmiany były uzgadniane z Urzędem Miasta w Ś. i akceptowane.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Ramy prawne sądowej kontroli skarżonej decyzji wyznaczają przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane. Prawidłowo organy obu instancji zwróciły uwagę na kwestie intertemporalne. Otóż z dniem 19 września 2020 r. dokonano istotnej nowelizacji tej ustawy na mocy ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471). W oparciu o art. 27 i 28 ustawy zmieniającej prawidłowo ustalono, że w zakresie trybu naprawczego należy zastosować przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu sprzed nowelizacji. Natomiast w zakresie oceny istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego zastosowanie znajdują przepisy znowelizowane.

Stosownie do art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Zgodnie zaś z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji, w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. W myśl art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Zgodnie zaś z art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Zgodnie z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Za prawidłowe i mające oparcie w orzecznictwie należy uznać stanowisko, że powyższe przepisy odnoszą się również do sytuacji, gdy roboty budowlane zostały już zakończone.

Jako, że art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego odnosi się do pojęcia "istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego", konieczne jest ustalenie, co należy rozumieć przez istotne odstępstwa. W art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Stosownie do art. 36a ust. 5 istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie:

1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, z wyjątkiem urządzeń budowlanych oraz obiektów małej architektury;

2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 5a;

3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w tym osoby starsze;

4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części;

5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;

6) wymagającym uzyskania lub zmiany uzgodnień lub pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia:

a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, lub

b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że stan istniejący w okresie udzielenia pozwolenia na budowę został udokumentowany na podstawie akt sprawy dotyczących udzielonego w 1985 r. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego. Z akt sprawy wynika, że decyzją Naczelnika Miasta i Gminy Ś. z [...].04.1985 r. nr [...] zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej wg projektu indywidualnego. Decyzja została zmieniona przez ww. organ decyzją z [...] .09.1988 r. nr [...]. Wszystkie warunki wynikające z pierwotnej decyzji zostały zachowane, w tym zatwierdzony projekt budowlany.

Obecny stan na działce został zweryfikowany przez organ administracji architektoniczno-budowlanej na podstawie kontroli budynku przeprowadzonej [...].08.2021 r., z której sporządzono protokół. W toku prowadzonego postępowania zebrano materiał dowodowy w postaci map, oświadczeń oraz zeznań świadków. Sporządzono także szkic i fotografie.

W oparciu o ten materiał dowodowy, który uznać należy za kompletny, organ ustalił, że pod tarasem od strony ogrodu wykonano nieprojektowane pomieszczenie gospodarcze o wymiarach zewnętrznych 2,70 m x 1,32 m (ściana równoległa do ściany zewnętrznej od strony ogrodu x ściana prostopadła do ściany zewnętrznej od strony ogrodu). Projektowana całkowita długość budynku wynosi 10,95 m. Różnica wymiarów zewnętrznych budynku nie powinna być większa niż 2% zakładanych wymiarów i w rozpatrywanym przypadku nie powinna być większa niż 0,22 m. Zmierzona długość budynku wynosi 12,51 m. Różnica pomiędzy długością projektowaną a wykonaną wynosi 1,56 m, zatem przekracza dopuszczalną. Powierzchnia zabudowy wyliczona na podstawie wymiarów z projektu budowlanego wynosi 74,06 m2. Różnica powierzchni zabudowy nie powinna być większa niż 5% projektowanej i w rozpatrywanym przypadku wynosić więcej niż 3,70 m2. Powierzchnia zabudowy wyliczona na podstawie dokonanych pomiarów wynosi 79,44 m2. Różnica pomiędzy projektowaną a rzeczywistą powierzchnią zabudowy wynosi 5,38 m2, zatem przekracza dopuszczalną. W konsekwencji organ prawidłowo wywiódł, że zmiana podstawowych parametrów budynku (w tym przypadku długości i powierzchni zabudowy budynku) jest zmianą istotną w myśl art. 36a ust. 5 pkt 2 lit. a i lit. b Prawa budowlanego.

Mając na uwadze powyższą analizę, stwierdzić należy, że wykonanie pomieszczenia o wymiarach 2,70 m x 1,32 m pod tarasem od strony ogrodu spowodowało zarówno zwiększenie długości o więcej niż dopuszczalne 2% i jednocześnie zwiększenie powierzchni zabudowy o więcej niż 5%. Ww. dopuszczalne tolerancje podstawowych parametrów budynku opisane są w art. 36a ust. 5 pkt. 2 lit a i lit. b Prawa budowlanego. Niniejsza analiza jednoznacznie wykazała zatem przekroczenie dopuszczalnych tolerancji podstawowych parametrów budynku, jakimi są długość i powierzchnia zabudowy, co stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego. Według art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Inwestor nie przedłożył decyzji innej niż decyzja Burmistrza Ś. nr [...] z [...] .04.1985 r.

Mając na uwadze powyższe, organ zasadnie wywiódł, że dobudowanie pomieszczenia wyczerpuje znamiona odstąpień istotnych ze względu na przekroczenie dopuszczalnych różnic podstawowych parametrów technicznych budynku. Pozostałe zmiany wyszczególnione w analizie materiału są zmianami nieistotnymi, zatem nie było podstaw do prowadzenia postępowania w tym zakresie.

W konsekwencji uznać należało, że budynek wybudowano w sposób odmienny od projektu. Zmiany wprowadzono na etapie budowy budynku. Znaczenie w sprawie mają zmienione wymiary budynku, które różnią się od zaprojektowanych. Wystąpiło przekroczenie dopuszczalnych tolerancji podstawowych parametrów budynku jak długość i powierzchnia zabudowy, co stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego. Nie budzi wątpliwości, że odstępstwa opisane powyżej w świetle art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego uznać należy za istotne, bowiem odnoszą się do charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego.

Taki stan rzeczy może zostać utrzymany na podstawie zamiennego projektu budowlanego uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót w stosunku do udzielonego pozwolenia na budowę, o ile będzie on zgodny z obowiązującymi przepisami prawa. Tryb naprawczy umożliwia bowiem w tym wypadku zaakceptowanie zmian przez organy administracji architektoniczno-budowlanej. Dlatego też skarżoną decyzją zasadnie zobowiązano inwestora do przedłożenia zamiennego projektu budowlanego.

Przeprowadzona sądowa kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że była ona zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Prawidłowo ustalono stan faktyczny (stwierdzając istotne odstępstwa od projektu budowlanego) oraz wdrożono tryb naprawczy, zobowiązując Skarżącego do przedłożenia zamiennego projektu budowlanego w zakreślonym terminie.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 329) orzeczono o oddaleniu skargi.

Na podstawie art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095) sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym. W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ww. ustawy, akcentując w szczególności realne zagrożenie epidemiologiczne dla zdrowia uczestników postępowania występujące na terenie miasta B., będącego siedzibą tutejszego Sądu, oraz brak możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z powodów technicznych. W konsekwencji w sprawie wydane zostało zarządzenie z dnia 7.12.2022 r. o skierowaniu sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Podkreślić należy, że zastosowany tryb nie wpłynął na ograniczenie praw stron postępowania sądowoadministracyjnego, sąd bowiem w świetle art. 134 § 1 ppsa, rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd rozpoznaje zatem sprawę całościowo badając w sposób zupełny legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia, orzekając przy tym w składzie trzech sędziów podobnie jak na posiedzeniu jawnym.