Postanowienie NSA, sygn. akt II OW 143/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 15 par. 1 pkt 4 u par 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 90 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1614
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jedn.
article: art. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 916
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo  własności tych gruntów - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del WSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa Ł. z dnia 18 października 2019 r. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa Ł. a Prezydentem Miasta P. w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania zezwolenia na usunięcie drzew postanawia wskazać Prezydenta Miasta P. jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 18 października 2019 r. Marszałek Województwa L., zw. dalej Marszałkiem, wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Prezydentem Miasta P., zw. dalej Prezydentem Miasta, w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania zezwolenia na usunięcie dwóch sztuk drzew z terenu nieruchomości przy ul. H. ... w P. (działka ewidencyjna nr ... w obrębie ...).

Marszałek wnioskując o rozstrzygnięcie sporu wskazał, że zawiadomieniem z dnia 17 czerwca 2019 r., Prezydent Miasta P. uznał, że nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku P. Spółdzielni Mieszkaniowej z/s w P. przy ul. B. ... o wydanie zezwolenia na usunięcie dwóch sztuk drzew z terenu nieruchomości przy ul. H. ... w P. (działka ewidencyjna nr ... w obrębie ...) i przekazał sprawę do rozpatrzenia Marszałkowi Województwa L.

Marszałek Województwa argumentował, że w treści księgi wieczystej widnieje zapis, że przedmiotowa nieruchomość jest własnością Gminy Miasta P., oddaną w użytkowanie wieczyste. Według dodatkowych wyjaśnień Prezydenta Miasta P., zawartych w piśmie z dnia 8 sierpnia 2019 r. Gmina jest wpisana jako właściciel udziału ... części w przedmiotowej nieruchomości, która została oddana w użytkowanie wieczyste P. Spółdzielni Mieszkaniowej, natomiast pozostała część udziału należy do osób fizycznych.

W odpowiedzi na wniosek Prezydentem Miasta wskazał, że skierowano zapytanie do Referatu Gospodarki Nieruchomościami, czy na terenie nieruchomości przy ul. H. ... (działki nr ew. ..., obręb ...) prawo użytkowania wieczystego zostało przekształcone w prawo własności. W dniu 17 czerwca 2019 r. w odpowiedzi na ww. zapytanie uzyskano informację, iż nieruchomość, zgodnie z treścią kartoteki budynków zabudowana jest 3 budynkami mieszkalnymi wielorodzinnymi i budynkiem niemieszkalnym (budynek gospodarczy nie przeznaczony na rolnictwo). Mając na uwadze powyższe, dotychczasowi współużytkownicy wieczyści z dniem 1 stycznia 2019 r. stali się współwłaścicielami nieruchomości położonej przy ul. H. ... (działka nr ewid. ..., obręb ...). Wskazane we wniosku do usunięcia drzewa rosną na terenie nieruchomości (działka nr ew. ..., obręb ...) będącej współwłasnością Gminy Miasto P.. Zdaniem Prezydenta Miasta, z uwagi na fakt, iż Prezydent Miasta P. działającego na prawach powiatu sprawuje jednocześnie funkcję starosty, organem właściwym w niniejszej sprawie był Marszałek Województwa L.

Z uwagi na spór o właściwość w dniu 18 listopada 2019 r. ponownie skierowano zapytanie do Referatu Gospodarki Nieruchomościami, czy Gmina Miasto P. nadal jest współwłaścicielem nieruchomości przy ul. H. ... (działki nr ew. ..., obręb ...). Zgodnie z wygenerowaną informacją z rejestru gruntów do użytku służbowego na dzień: 31 maja 2019 r. i 14 listopada 2019 r. Gmina Miasto P. widniała jako współwłaściciel ww. nieruchomości.

W dniu 26 listopada 2019 r., z Referatu Gospodarki Nieruchomościami uzyskano informację, że nieruchomość przy ul. H. ..., zgodnie z treścią kartoteki budynków zabudowana jest 3 budynkami mieszkalnymi wielorodzinnymi i budynkiem niemieszkalnym (budynek gospodarczy nie przeznaczony na rolnictwo). Mając na uwadze powyższe, dotychczasowi współużytkownicy wieczyści z dniem 1 stycznia 2019 r. stali się współwłaścicielami nieruchomości.

Na dzień 22 listopada 2019 r. nie wydano jeszcze wszystkich zaświadczeń potwierdzających fakt przekształcenia z mocy prawa.

W dniu 4 grudnia 2019 r., Prezydent Miasta skierował zapytanie do Referatu Gospodarki Nieruchomościami, czy wydano w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości wszystkie zaświadczenia potwierdzające fakt przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W dniu 5 grudnia 2019 r. otrzymano informację, że wszystkie zaświadczenia potwierdzające fakt przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności zostały wydane.

Organ wskazał, że w treści księgi wieczystej stan z dnia 5 grudnia 2019 r. jako właściciel widnieje Gmina P., a P. Spółdzielnia Mieszkaniowa z siedzibą w P. przy ul. B. ... widnieje jako użytkownik wieczysty.

Z powyższych względów Prezydent Miasta wniósł o wskazanie Marszałka Województwa jako organu właściwego do wydania zezwolenia na usunięcie dwóch sztuk drzew z przedmiotowej nieruchomości.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje – na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest wykładnia art.83 a), art. 90 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jednolity Dz.U. z 2020 r. poz. 55) w związku z regulacjami ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 139).

Zgodnie z art. 90 ust. 1 czynności, o których mowa w art. 83-89, w zakresie, w jakim są one wykonywane przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, w odniesieniu do nieruchomości będących własnością gminy - z wyjątkiem nieruchomości będących w użytkowaniu wieczystym innego podmiotu - wykonuje starosta, ust. 2 ww. przepisu stanowi, że jeżeli prezydent miasta na prawach powiatu sprawuje funkcję starosty, czynności, o których mowa w ust. 1, wykonuje marszałek województwa. Wyżej wymienionej regulacji podlegają zatem czynności o których mowa w art. 83 a), zgodnie z którym zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta, a w przypadku gdy zezwolenie dotyczy usunięcia drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków - wojewódzki konserwator zabytków.

Zgodnie z art. 1 z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów (ust. 1). Przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami: 1) mieszkalnymi jednorodzinnymi lub 2) mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne, lub 3) o których mowa w pkt 1 lub 2, wraz z budynkami gospodarczymi, garażami, innymi obiektami budowlanymi lub urządzeniami budowlanymi, umożliwiającymi prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych (art. 1 ust. 2). Stosownie do art. 1 ust. 4 ww. ustawy w przypadku współużytkowania wieczystego gruntu wielkość udziałów we współwłasności gruntów odpowiada wielkości udziałów we współużytkowaniu wieczystym.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki przekształcenia wymienione w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów tj. ma charakter gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w rozumieniu przywołanej ustawy. W konsekwencji prawo użytkowania wieczystego gruntu przekształciło się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 2019 r. w prawo własności. Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności powiązane zostało przez ustawodawcę z faktem, że wielkość udziałów we współwłasności gruntów odpowiada wielkości udziałów we współużytkowaniu wieczystym (art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r.). Tym samym z dniem 1 stycznia 2019 r. Gmina przestała być właścicielem nieruchomości przy ul. H. ... w P. (działka ewidencyjna nr ... w obrębie ...). Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdzie art. 83 a), zgodnie z którym zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4, art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazał Prezydenta Miasta P. jako organ właściwy w sprawie.