Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 233/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2016-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 70 par. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 1a  ust. 1 pkt 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 3 pkt 3
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz,, sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 października 2016 r. sprawy ze skargi O. P. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 rok (gm. G.) oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] Wójt Gminy G. określił O. S.A. w W. (dalej powoływana także jako skarżąca Spółka) zobowiązanie w podatku od nieruchomości za rok 2010 w kwocie 24.423 zł.

W wyniku wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w Ł. decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. Kolegium zwróciło uwagę, m.in. na konieczność: wyjaśnienia rozbieżności wynikających z przedstawionych przez Spółkę wyciągów z ewidencji środków trwałych za 2009r. i za 2010 r.; ustalenia rzeczywistego przedmiotu opodatkowania i rzeczywistej wartości budowli za 2010 r. Ponadto zobowiązało organ I instancji do uzupełnienia materiału dowodowego o kopie umowy wraz z załącznikami, zawartej miedzy T. S.A. a T. Sp. z o. o. oraz zbadanie, które z budowli zostały przez skarżącą zbyte w dniu [...] stycznia 2009 r. i jaka była ich początkowa wartość przyjęta do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości.

Decyzją z dnia [...] października 2015 r., nr [...] Wójt Gminy G. określił Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za rok 2010

w kwocie 22.013 zł, w miejsce zadeklarowanej kwoty 454,00 zł. Do opodatkowania organ I instancji przyjął powierzchnię budynków związanych z działalnością gospodarczą- 30 m2, powierzchnię gruntów związanych z działalnością gospodarczą-1,30 m2 oraz wartość budowli w postaci kabli 1.847.907,24 zł za okres 7 miesięcy oraz wartość budowli (bez kabli w kanalizacji kablowej) 295,02 zł za okres 12 miesięcy.

Od powyższej decyzji pełnomocnik skarżącej Spółki złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie.

W uzasadnieniu odwołania zarzucono naruszenie art. 122, art. 187 § 1 i art. 193 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., dalej: o.p.) w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 849 ze zm., dalej: u.p.o.l.) z powodu nieprzeprowadzenia dowodu z ewidencji środków trwałych Spółki w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie stanu wartości obiektów podlegających opodatkowaniu. Zdaniem Spółki, organ nie wskazał jakich obiektów ww. nie wykazała do opodatkowania za 2010 r. Zatem uzasadnienie faktyczne nie pozwala na ocenę, czy podstawa opodatkowania została ustalona prawidłowo. Strona skarżąca podniosła również, że argumentacja przedstawiona przez organ nie uwzględnia, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikiem podatku od nieruchomości jest właściciel obiektu budowlanego. W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie linia kablowa i kanalizacja stanowią całość techniczną- użytkową i mają różnych właścicieli, to zdaniem Spółki nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Kolegium w uzasadnieniu decyzji podkreśliło, że przedmiotem sporu jest kwestia opodatkowania linii kablowych znajdujących się, jak twierdzi Spółka

w "cudzej" kanalizacji kablowej. Według autora odwołania w sytuacji, gdy linie kablowe będące własnością Spółki zostały umieszczone w kanalizacji kablowej, której własność Skarżąca przeniosła na spółkę córkę T. Sp. z o. o., to linie te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, ponieważ nie ma już właściciela całości techniczno-użytkowej budowli stanowiącej sieć telekomunikacyjną, tj. nie ma podatnika. Według organu I instancji powyższa okoliczność nie ma wpływu na obowiązek podatkowy i nie ma przeszkód prawnych aby opodatkować cześć budowli stanowiącą, z innymi elementami budowli, integralną całość użytkowo techniczną, nadającą się do określonego użytku a pod pojęciem właściciela budowli o którym mowa w art. 3 ust. 1 i 2 u.p.o.l. należy również rozumieć właścicieli części budowli nawet w sytuacji, gdy poszczególne części tej budowli samodzielnie nie stanowią budowli.

Organ odwoławczy podniósł, że z wyniku kontroli z dnia [...] marca 2014 r.,

nr UKS [...] wynika, że w dniu [...] stycznia 2009 r. T. S.A (obecnie O. S.A) jako korzystający oraz T. Sp. z o. o. jako finansujący zawarły umowę sprzedaży i leasingu zwrotnego infrastruktury telekomunikacyjnej. Strony uzgodniły, że przedmiot leasingu pozostaje własnością finansującego przez cały okres leasingu, zaś korzystający dokonuje odpisów amortyzacyjnych. Przedmiotem transakcji sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009 r. zawartej między T. S.A. a T. Sp. z o.o. nie były kable znajdujące się w kanalizacji kablowej, które pozostały własnością T. S.A. (obecnie O. S.A.). Jak wynika z wypisu KRS dla T. Sp. z o.o. jedynym jej wspólnikiem i zarazem jedynym udziałowcem jest O. S.A., ponadto prezesem zarządu T. Sp. z o. o. jest Pan M. N. - członek Zarządu ds. Finansów O. S.A. a w skład zarządu T. Sp. z o. o. wchodzi jeszcze Dyrektor Strategii Podatkowej O. S.A - Pani M. I. oraz Pani J. B. - dyrektor w O. S.A. W ocenie organu odwoławczego, trudno zatem zgodzić się z twierdzeniem Skarżącego, jakoby przedmiotowe kable telekomunikacyjne znajdowały się w "cudzej" kanalizacji kablowej skoro w skład majątku O.S.A. wchodzi spółka T.

Kolegium, przytaczając orzecznictwo sądów administracyjnych stwierdziło, że pojęcie budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości należy

w istocie rzeczy ustalać na podstawie art. 1a ust. 1pkt 2 u.p.o.l., z uwzględnieniem regulacji zawartych przede wszystkim w art. 3 pkt 1 prawa budowlanego. Zgodnie

z tymi przepisami budowlą na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości jest obiekt budowlany stanowiący całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami

i urządzeniami, niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. W tym znaczeniu budowlą w stanie prawnym obowiązującym do końca lipca 2010 r. była sieć telekomunikacyjna (sieć techniczna), na którą składają się in.in. linie kablowe, studzienki kanalizacyjne itp. Wszystkie te elementy po ich technicznym powiązaniu stanowią funkcjonalną całość i pełnią określoną rolę, tj. służą przekazywaniu informacji, jednocześnie stając się obiektem budowlanym (siecią techniczną) - budowlą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Nie ma przy tym znaczenia, że poszczególne elementy jednego obiektu budowlanego znajdują się

w posiadaniu różnych podmiotów - przedmiotem opodatkowania jest kompletna budowla bez względu na liczbę właścicieli. Brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych do tego aby rozpatrywać przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości przez pryzmat cywilistycznego pojęcia "rzecz" i "część składowa" rzeczy.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 122, art. 187 i art. 193 o.p. w zw.

z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. organ odwoławczy podniósł, że organ pierwszej instancji przyjmował do akt sprawy dowody z dokumentów prywatnych spółki (płyta CD, która według pełnomocnika skarżącej zawiera wyciąg z ewidencji środków trwałych położonych na terenie województwa p.), jednakże z danych tych nie wynikała wartość kabli w kanalizacji kablowej położonej w gminie G. za

2010 r.

Zdaniem organu przesłane przez pełnomocnika dane, nazywane przez niego wyciągiem z ewidencji środków trwałych, nie spełniają wymogów dla ksiąg rachunkowych stawianych przez ustawę z dnia 29 sierpnia 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. z 2013 r., poz. 330 ze zm.), tj. nie pozwalają na stwierdzenie poprawności dokonanych w nich zapisów, nie są trwale oznaczone nazwą jednostki, nazwą danego rodzaju księgi rachunkowej oraz nazwą programu przetwarzania, nie są oznaczone co do roku obrotowego, okresu sprawozdawczego i daty sporządzenia, zawarte w niej obiekty nie zawierają numerów inwentarzowych, strony nie są numerowane z oznaczeniem pierwszej i ostatniej strony, oraz dane nie są sumowane na kolejnych stronach w sposób ciągły.

Kolegium stwierdziło, że z ustalonego stanu faktycznego wynika wyraźnie, że Spółka nie wykazała do opodatkowania w 2010 r. budowli w zakresie linii kablowych, umieszczonych w kanalizacji kablowej, które to linie kablowe po raz ostatni wykazała w 2007 r. Organ zaznaczył, że w sytuacji gdy znana jest organom podatkowym wartość początkowa budowli oraz nie było zmian w środkach trwałych, które mogły mieć wpływ na tę wartość, powołanie biegłego w celu ustalenia wartości budowli jest niedopuszczalne.

Organ odwoławczy zaznaczył, że organ I instancji próbował zweryfikować wartość linii kablowej wzywając do przedłożenia stosownej dokumentacji. Strona takiej dokumentacji nie przedłożyła oraz nie wskazała żadnych okoliczności, które powodowałyby zmniejszenie wartości linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej, a tym samym zmniejszenie podstawy opodatkowania w 2010 r. (względem lat wcześniejszych). W ocenie Kolegium, prawidłowo zatem organ I instancji ustali wartość kabli mieszczących się w kanalizacji kablowej na podstawie różnicy między wartością budowli zadeklarowaną w 2007 r. a 2008 r., która to wyniosła 1.847.907,24 zł. Zmiana w deklaracjach za te lata nastąpiła tylko dlatego, że podatnik dokonał odmiennej subsumcji identycznego stanu faktycznego pod przepis prawa materialnego uznając, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie podlegają podatkowi od nieruchomości. W świetle powyższego wystarczającym dowodem przeciwnym, zgodnie z art. 181 o.p., są deklaracje na podatek złożone za lata poprzedzające.

Kolegium zwróciło uwagę, że w toku postępowania podatkowego skarżąca Spółka nie przedstawiła żadnego dowodu podważającego wiarygodność dowodów co do wartości jej budowli w 2010 r., w tym dowodu podważającego wiarygodność dowodu z deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 r. i wynikającej z niej wartości kabli w kanalizacji kablowej znajdujących się na terenie gminy G. Słusznie zatem organ pierwszej instancji określając Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w zakresie budowli oparł się nie na zadeklarowanej na rok 2010 kwocie, a na kwocie wskazanej deklaracji za 2007 r. uwzględniającej w wartości budowli - wartość linii kablowych znajdujących się w kanalizacji kablowej.

Na powyższą decyzję pełnomocnik skarżącej Spółki wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją wydanie decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

- art. 210 § 4 w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 oraz art. 193 o.p., przez niewyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli, co jest konsekwencją zaniechania ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym zwłaszcza wskutek zaniechania dowodu z ewidencji środków trwałych oraz nieuwzględnienia wyjaśnień strony;

- art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż w 2010 r. - ze względu na to, że własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się - nie stanowią one dla Skarżącej budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Zdaniem pełnomocnika skarżącej Spółki w sprawie nastąpiło naruszenie art. 210 § 4 w zw. z art. 121 § 1 i art. 122 o.p., co było konsekwencją tego, że zaskarżona decyzja narusza art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i z art. 193 o.p. oraz

w związku z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., z powodu nieprzeprowadzenia dowodu

z ewidencji środków trwałych Spółki w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy

w zakresie stanu i wartości obiektów podlegających opodatkowaniu.

Zdaniem Spółki przedstawiona przez organ argumentacja, wskazująca na podleganie linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej podatkowi od nieruchomości, nie jest adekwatna w stanie faktycznym, który w przedmiotowej sprawie, tj. w sytuacji, w której Spółka przestała być właścicielem kanalizacji kablowej, zaś pozostała właścicielem przebiegających przez tę kanalizację linii kablowych. W sytuacji, w której właścicielem kanalizacji, przez którą przebiegają linie kablowe, jest inny podmiot niż właściciel linii kablowych, linie te nie mogą zostać uznane za budowle podlegające podatkowi od nieruchomości.

Spółka zarzuciła, że orzecznictwo przedstawione przez organ w zaskarżonej decyzji nie jest adekwatne w przedmiotowej sprawie. Ponadto Spółka zarzuciła, że argumentacja organu nie uwzględnia, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikiem podatku od nieruchomości jest właściciel obiektu budowlanego. Wskazała, że w przypadku, gdy właścicielem zarówno kanalizacji, jak i linii kablowych jest ten sam podmiot, określenie podatnika od całości techniczno-użytkowej, na którą miały się składać te obiekty, jest możliwe - jest nim właściciel obu rzeczy, składających się na taką "całość". W ocenie spółki całość taka nie posiada natomiast właściciela w przypadku, gdy właścicielem kanalizacji jest inny podmiot niż właściciel położonych w niej linii kablowych. W stosunku do takiego "obiektu" nie sposób określić jego właściciela, co jej zdaniem oznacza, że dla takiej sytuacji ustawodawca nie przewidział podatnika. Skoro zaś norma prawnopodatkowa musi być, zgodnie z art. 217 Konstytucji RP, zbudowana w taki sposób, by określony został zarówno przedmiot opodatkowania, jak i podatnik (podmiot podatku), to nieokreślenie podatnika oznacza niepełną normę prawnopodatkową, co z kolei wyklucza opodatkowanie. Jeśliby za organem przyjąć, że linie kablowe stanowią wraz z kanalizacją całość techniczno-użytkową, to w sytuacji, w której mają one różnych właścicieli, nie ma podatnika podatku od nieruchomości z tego tytułu.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., podtrzymując stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.

Podczas rozprawy w dniu 12 października 2016 r. pełnomocnik strony skarżącej poparł skargę i wskazał na zarzut przedawnienia z uwagi na doręczenie decyzji organu II instancji 14 stycznia 2016 r., powołując się przy tym na wyroki NSA o sygn. II FSK 1683/14 i II FSK 2074/14.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna.

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do najdalej idącego zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2010 r.

W okolicznościach niniejszej sprawy termin przedawnienia upływał stosownie do art. 70 § 1 o.p. z dniem 31 grudnia 2015 r. Decyzja organu drugiej instancji została wydana [...] grudnia 2015 r., lecz jej doręczenie nastąpiło [...] stycznia 2016 r. Orzekający w tej sprawie Sąd nie podziela stanowiska, że doręczenie podatnikowi przez organ odwoławczy decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, pomimo wydania tej decyzji przed upływem terminu przedawnienia powoduje, iż nastąpiło przedawnienie.

Z art. 70 § 1 o.p. wynika zasada, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się, a więc wygasa z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Brzmienie tego przepisu wskazuje, że termin przedawnienia zobowiązania podatkowego zaczyna biec od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, czyli z pierwszym dniem następnego roku, a kończy się z upływem 5 lat. Termin początkowy i końcowy przedawnienia zobowiązania podatkowego wyznacza zatem termin płatności zobowiązania podatkowego (z zastrzeżeniem instytucji zawieszenia i przerwania biegu przedawnienia, które wpływają na końcowy termin przedawnienia). Zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości w odniesieniu do osób prawnych powstaje z mocy prawa.

Zgodnie z art. 207 § 1 i 2 o.p., organ podatkowy orzeka w sprawie w drodze decyzji, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Decyzja rozstrzyga sprawę co do jej istoty albo w inny sposób kończy postępowanie w danej instancji. Data wydania decyzji jest istotnym elementem decyzji, wymienionym w art. 210 § 1 pkt 2 o.p. Stosownie do art. 211 o.p., decyzję doręcza się stronie na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W myśl art. 212 o.p. organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia. Decyzje, o których mowa w art. 67d, wiążą organ podatkowy od chwili ich wydania.

Co do zasady zatem skutek związania organu wydaną decyzją powstaje z datą jej doręczenia stronie postępowania. Z doręczeniem wydanej decyzji ustawa wiąże także inne konsekwencje prawne, np. doręczenie decyzji organu odwoławczego powoduje, że rozpoczyna się bieg terminu na wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Doręczenie decyzji organu odwoławczego wydanej określonego dnia sprawia, że staje się ona ostateczna w toku administracyjnym. Doręczenie takiej decyzji stronie powoduje wejście decyzji do obrotu prawnego jako decyzji ostatecznej z dniem jej wydania. Zmaterializowanie się skutków prawnych wydanej decyzji dopiero w momencie jej doręczenia nie oznacza jednak zdaniem Sądu, że dla stwierdzenia upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego powstałego w sposób określony w art. 21 § 1 pkt 1 o.p. istotne znaczenie ma moment doręczenia decyzji organu odwoławczego, a nie jest wystarczające jej wydanie.

Sąd podziela stanowisko przedstawione w uchwale siedmiu sędziów NSA

z dnia 6 października 2003 r. sygn. I FPS 8/03 (ONSA 2004/1/7), że zobowiązanie podatkowe przedawnia się, jeżeli termin przewidziany w art. 70 § 1 o.p. upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego. Dlatego sąd administracyjny badając zarzut przedawnienia, powinien przede wszystkim badać datę wygaśnięcia zobowiązania. Jeżeli zobowiązanie wygasło po wydaniu decyzji ostatecznej, sąd ten winien skargę oddalić, gdyż swojej oceny dokonuje biorąc pod uwagę stan istniejący w dniu wydania decyzji organu drugiej instancji (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2010 r. sygn. II FSK 1597/08, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Stanowisko, że doręczenie decyzji nie wpływa w żaden sposób na bieg terminu przedawnienia wyrażone zostało ponadto w wyroku NSA z dnia 10 stycznia 2014 r. sygn. II FSK 124/12, dostępny w CBOSA). Również w wyroku z dnia 8 lipca 2014 r. sygn. I GSK 1371/13 stwierdził, że NSA kwestię przedawnienia zobowiązania podatkowego wiązać należy z wydaniem decyzji, a nie z jej doręczeniem. Zobowiązanie podatkowe przedawnia się, jeżeli termin, o którym mowa w art. 70 § 1 o.p., upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego (opubl. w POP 2015/2/133-137 oraz LEX nr 1581434).

Orzekający w tej sprawie Sąd jest związany i podziela uchwałę NSA z dnia

29 września 2014 r. sygn. II FPS 4/13. Skład całej izby NSA stwierdził w niej, że

w świetle art. 70 § 1 i art. 208 § 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a o.p. w brzemieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r. po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 o.p.).

Uchwała dotyczy problemu wpływu upływu terminu przedawnienia na toczące się postępowanie podatkowe. Nie została w niej jednak postanowiona teza, iż konieczne jest nie tylko wydanie, ale również doręczenie decyzji deklaratoryjnej organu odwoławczego przed upływem terminu przedawnienia.

Przyjęcie stanowiska, że decyzja organu odwoławczego kończąca postępowanie w sprawie powinna być doręczona stronie przed upływem terminu przedawnienia, oznaczałoby, iż organ odwoławczy, wydając decyzję w sprawie, powinien uwzględnić nie tylko stan rzeczy w dacie wydania decyzji, ale także okoliczność, kiedy ta decyzja zostanie doręczona stronie, a więc okoliczność powstałą po wydaniu decyzji. Prowadziłoby to do nieracjonalnego wniosku, że organ odwoławczy nie może orzekać w przedmiocie wysokości zobowiązania podatkowego i weryfikować deklaracji/korekty deklaracji podatkowej podatnika podatku od nieruchomości i wydać decyzji, z tego tylko powodu, że termin przedawnienia może upłynąć po wydaniu decyzji, a przed dniem doręczenia tej decyzji stronie.

W rozpatrywanym przypadku zobowiązanie w podatku od nieruchomości powstało z mocy prawa, a decyzja organu odwoławczego, w której organ dokonał kontroli prawidłowości rozliczenia została wydana przed upływem pięcioletniego okresu przedawnienia, tj. w dniu [...] grudnia 2015 r. Tym samym zarzut przedawnienia nie zasługuje na uwzględnienie.

Przechodząc do pozostałych zarzutów skargi należy zauważyć, że zasadniczy spór w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy linie kablowe stanowią samodzielny przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, w sytuacji, gdy kanalizacja kablowa znajduje się w rękach innego właściciela.

Odnosząc się do spornej kwestii wskazać należy, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Według ustawodawcy podatkowego budowlą jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane

z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie

z jego przeznaczeniem (art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.). Zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. "b" ustawy Prawo budowlane, obiektem budowlanym jest budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Z kolei definicja budowli dla potrzeb ustawy Prawo budowlane została zawarta w art. 3 pkt 3 tej ustawy (brzmienie obowiązujące w 2010 r.). Wśród desygnatów budowli w przepisie tym wymieniono m.in. sieci techniczne i sieci uzbrojenia terenu. W załączniku do tej ustawy doprecyzowano, że są to takie sieci jak: elektroenergetyczne, telekomunikacyjne, gazowe, ciepłownicze, wodociągowe, kanalizacyjne oraz rurociągi przesyłowe (kategoria XXVI w załączniku). Stan prawny w tym zakresie uległ zmianie dopiero z dniem 17 lipca 2010 r., na skutek nowelizacji Prawa budowlanego przez zmianę art. 3 pkt 3 (wskazanie, że budowlą są m.in. obiekty liniowe) i dodanie przepisu art. 3 pkt 3a, który definiuje pojęcie obiektu liniowego

i stanowi, że jednym z takich obiektów liniowych jest kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego.

Nie ulega zatem wątpliwości, że w świetle przepisów obowiązujących do 17 lipca 2010 r., sieć telekomunikacyjna jest budowlą na gruncie u.p.o.l. Jeżeli kable są położone w kanalizacji kablowej, wówczas obie te budowle tworzą całość techniczno-użytkową, a tym samym stanowią jedną budowlę. Sama kanalizacja kablowa, bez wypełnienia jej kablami, nie mogłaby bowiem służyć celowi świadczenia usług telekomunikacyjnych. Ta złożona z kanalizacji kablowej i kabli wraz z urządzeniami

i instalacjami jedna budowla stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, jeżeli jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Sprzedaż kanalizacji kablowej na rzecz innego podmiotu z jednoczesnym pozostawieniem linii kablowych we własności skarżącej Spółki, nie oznacza, że przestała istnieć całość techniczno-użytkowa pomiędzy tymi liniami kablowymi

a kanalizacją kablową, w której zostały umieszczone. Czynność sprzedaży nie prowadzi do wyłączenia z opodatkowania części budowli tylko dlatego, że wspomniana budowla nie jest już własnością jednego podmiotu. Organy podatkowe zasadnie zatem, na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., opodatkowały podatkiem od nieruchomości tę część budowli, która stanowi własność Spółki. Orzekający w tej sprawie Sąd w pełni podziela zatem pogląd wyrażony m.in. w wyroku tut. Sądu

z dnia 24 lutego 2016 r. I SA/Bk 908/15, wyroku WSA w Łodzi z dnia 3 czerwca

2015 r. I SA/Łd 288/15, czy też wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 10 listopada 2015 r., I SA/Rz 289/15 (dostępne w CBOSA).

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. osoby prawne, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że opodatkowaniu podlega także część budowli związana z prowadzoną działalnością gospodarczą. Obowiązek podatkowy ciąży zatem na właścicielach całej budowli, jak też właścicielach poszczególnych części tej budowli, składających się na budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową.

Stanowisko prezentowane przez tut. Sąd znajduje potwierdzenie m.in.

w wyroku NSA z dnia 14 czerwca 2016 r. sygn. II FSK 2651/15. Zdaniem NSA fakt, że nastąpiła zmiana właściciela jednego z elementów budowli nie zmienia charakteru tej budowli, dalej mamy bowiem do czynienia z przewodami telekomunikacyjnymi ułożonymi w kanalizacji kablowej tworzącej całość techniczno-użytkową, czyli budowlę. Okoliczność zbycia kanalizacji kablowej na rzecz innego podmiotu, przy jednoczesnym pozostawieniu linii kablowych w rękach skarżącej Spółki, nie oznacza, że przestała istnieć całość techniczno-użytkowa pomiędzy tymi liniami kablowymi

a kanalizacją kablową, w której zostały umieszczone. Czynność ta nie prowadzi do wyłączenia z opodatkowania części budowli tylko dlatego, że wspomniana budowla nie jest już własnością jednego podmiotu. W przepisach prawa podatkowego brak jest bowiem zastrzeżenia, że opodatkowane elementy budowli muszą stanowić samodzielną budowlę. Przeciwnie – zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają również części budowli związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podatnikiem podatku

od nieruchomości może być zatem właściciel części budowli. Tezy postawione przez NSA w ww. wyroku podzielone zostały również w kolejnych orzeczeniach zapadłych w sprawach o sygn. II FSK 2782/15, II FSK 3438/15.

Końcowo zaznaczenia wymaga, że z dniem 17 lipca 2010 r. nastąpiła zmiana stanu prawnego, która doprowadziła do zdefiniowania w art. 3 pkt 3a ustawy Prawo budowlane pojęcia obiektów liniowych. Od tego mementu ustawodawca definiuje takie obiekty jako m.in. kanalizację kablową, zastrzegając jednak, że kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. Wobec powyższego organy zgodnie z obowiązującymi przepisami określiły wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za

2010 r. z tytułu budowli będących własnością Spółki (linii kablowych) jedynie za okres siedmiu miesięcy tego roku podatkowego.

Tym samym, pozbawione podstaw okazały się zatem zarzuty naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.

Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 210 § 4

w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 193 o.p. - przez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli, co jest konsekwencją zaniechania ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym zaniechania dowodu z ewidencji środków o trwałych.

W sprawie bezspornym jest, że Spółka była w 2010 r. właścicielem linii kablowych, umieszczonych w kanalizacji kablowej, będącej własnością innego podmiotu. Nie budzi również wątpliwości, że Spółka nie zadeklarowała ww. budowli do opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Organy prawidłowo ustaliły, że Spółka zaniżyła w 2010 r. podstawę opodatkowania w stosunku do lat poprzednich.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym w 2010 r., podstawę opodatkowania stanowi dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Sposób ustalania podstawy opodatkowania w przypadku budowli wymaga zatem szczególnej aktywności ze strony podatnika, która nie zawsze może zostać zastąpiona przez organ podatkowy. Zaznaczyć także należy, że w odniesieniu do podatku od nieruchomości, dokonane odpisy amortyzacyjne nie rzutują na wartość budowli w podatku od nieruchomości, skoro wartość tę bierze się - dla określenia podstawy opodatkowania - w pełnej wysokości (bez dokonanych odpisów amortyzacyjnych).

Z akt sprawy wynika, że Spółka przedłożyła płytę CD, zawierającą wyciąg

z ewidencji środków trwałych jednak z danych tych nie wynikała wartość kabli

w kanalizacji kablowej położonej w tej gminie. Tego typu płyta CD dołączona jest do wielu postępowań i zawiera dane dotyczące budowli we wszystkich gminach położonych w województwie podlaskim, bez liczb porządkowych, bez dokładnego wskazania miejsc położenia środków trwałych i procentowych udziałów gmin.

Organ dokonując ustalenia podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości, zestawił wartości budowli podane przez skarżącą Spółkę

w deklaracjach za lata 2007-2010 oraz uwzględnił sprzedaż części budowli na rzecz T. Sp. z o.o. Szczegółowe ustalenia w tym zakresie przedstawiono

w uzasadnieniu decyzji. W ocenie Sądu, taki sposób wyliczenia podstawy opodatkowania, przy braku współpracy ze strony skarżącej Spółki, jest prawidłowy. Trzeba podkreślić, że w toku postępowania podatkowego skarżąca Spółka nie przedstawiła żadnego dowodu podważającego przyjętą wartość budowli w 2010 r., nie wskazywała też na jakiekolwiek zmiany w stanie posiadania budowli (poza przeniesieniem na rzecz T. Sp. z o.o. kanalizacji kablowej).

Biorąc pod uwagę stawiane zarzuty trzeba zauważyć, że zgodnie z art. 180 § 1 o.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Dowodami tymi mogą być w szczególności (o czym stanowi art. 181 o.p.) księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem art. 284a § 3, art. 284b § 3 i art. 288 § 2 omawianej ustawy oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. W świetle przytoczonej regulacji deklaracja podatkowa może być źródłem danych dotyczących wartości podstawy opodatkowania. Dopuszczalność ustalenia wartości linii kablowych w oparciu o pierwotną deklarację dotyczącą podatku od nieruchomości za inne lata zyskała aprobatę NSA wyrażoną m.in. w wyroku z dnia 7 lutego 2014 r., sygn. akt II FSK 502/12.

Podatek od nieruchomości należny od osób prawnych podlega samoobliczeniu, co wiąże się z koniecznością samodzielnego ustalenia przez podatnika wszystkich elementów składających się na zobowiązanie podatkowe, tj. przedmiotu, podstawy opodatkowania oraz – przy uwzględnieniu wynikającej z uchwały właściwej rady gminy stawki – obliczenia wysokości podatku. Reguła ta ma wpływ na ocenę zakresu obowiązków podatnika, w kontekście ustalania poszczególnych elementów konstrukcyjnych podatku. Co do zasady, ciężar dowodu w postępowaniu podatkowym, stosownie do art. 122 i art. 187 § 1 o.p., spoczywa na organie podatkowym, jednakże nie jest to obowiązek nieograniczony.

W szczególności jeżeli podatnik usiłuje wywieść korzystne dla siebie rezultaty podatkowe, kwestionując zarazem ustalenia organów, na niego przechodzi obowiązek wykazania, że przyjęte przez organy ustalenia są nieprawidłowe lub niekompletne. W piśmiennictwie i orzecznictwie zwraca się też uwagę na obowiązek podatnika współdziałania z organem w ramach prowadzonego postępowania podatkowego (por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 182/11).

W kontrolowanej sprawie organy wypełniły wymogi stawiane im przez przepisy postępowania podatkowego. Zebrany i dostępny materiał dowodowy zapewnił możliwość wydania decyzji, w której dokonano prawidłowego wymiaru podatku od nieruchomości. Ustaleń tych nie podważyły zarzuty stawiane przez skarżącą Spółkę.

W tym stanie rzeczy, uznając za chybione zarzuty skargi i stwierdzając brak innych naruszeń prawa warunkujących uchylenie zaskarżonej decyzji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).