Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1268/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-08-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: Art. 54
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: Art. 8, 76, 77, 80, 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek (spr.) Sędziowie WSA Maria Zawadzka WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 lipca 2012 r. nr [....] w przedmiocie odmowy skierowania do Domu Pomocy Społecznej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.


UZASADNIENIE

Wójta Gminy działając przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej, decyzją z dnia [...] 2012 r. nr [...] odmówił skierowania A. M. do Domu Pomocy Społecznej na podstawie art. 17 ust. 1 pkt. 16, art. 54, art. 59 ust. 1, art.101 ust. 1, art. 102 ust. 1, art. 106 ust. 1 i ust.4, art. 110 ust. 1 i ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U. z 2009 r., nr 175, poz. 1362 ze zm.), dalej "u.p.s." i art. 104 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz.1071 ze zm.; obecnie t.j.: Dz.U. z 2013 r., poz. 267), dalej "K.p.a.".

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że decyzją z dnia [...] 2012 r. nr [...] SKO uchyliło decyzję z dnia [...] 2011 r. nr [...] odmawiającą skierowania A. M. do domu pomocy społecznej i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W toku ponownego postępowania skierowano wniosek o udzielenie informacji na temat pobytu A. M. w szpitalu. W dniu 30.03.2012 r. uzyskano odpowiedź, że przebywa na Oddziale Psychiatrycznym Szpitala Specjalistycznego od 4.12.2011 r. do chwili obecnej.

W dniu 3.04.2012 r. pracownik socjalny udał się do tego Szpitala i przeprowadził wywiad środowiskowy, z którego wynika, że jest ona osobą w wieku 62 lat, rozwiedzioną, inwalidką o orzeczonej niezdolności do samodzielnej egzystencji. Niezdolność jest orzeczona okresowo do 31.05.2013 r. Dochodem jej jest emerytura wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym w wysokości 886,92 zł. Jest w dobrym rzeczowym kontakcie, sprawna fizycznie, chodząca, samodzielna i zadbana. Nadal nie utrzymuje kontaktu z rodziną i środowiskiem, jak również rodzina nie kontaktuje się z nią, pomimo zawiadomienia rodziny o pobycie w Szpitalu. Od 4.12.2011 r. do chwili obecnej przebywa na Oddziale Psychiatrycznym gdzie trafiła po traumatycznym przeżyciu, gdyż była świadkiem morderstwa w Ośrodku Mediacyjno-Interwencyjnym.

Wnioskodawczyni ubiega się o skierowanie do domu pomocy społecznej z zaznaczeniem, że tylko dla osób w podeszłym wieku w G przy ul. S i kategorycznie odmawia zmiany typu domu pomocy społecznej. Podczas wywiadu nie wskazała, w jakim zakresie oczekuje pomocy oraz jakich czynności nie może wykonywać samodzielnie. Oświadczyła, że jest zainteresowana tylko tym typem domu pomocy społecznej i chce mieć tam jeden pokój. W ocenie organu wskazanie nie skutkuje wystąpieniem przesłanki, co do wzmożonej całodobowej opieki lekarskiej i pielęgniarskiej, ale do potrzeby, co do otrzymania jedynie mieszkania a to nie jest przesłanką do umieszczenia jej w domu pomocy społecznej.

Ponownie dokonano analizy sytuacji zdrowotnej na podstawie dokumentacji medycznej tj. szpitalnych kart informacyjnych z których wynika, że leczy się: okulistycznie z powodu krótkowzroczności, zeza i ślepoty jednego oka, endokrynologicznie z powodu niedoczynności tarczycy (w 1998r. operowana z powodu guza tarczycy), ginekologicznie z powodu mięśniaków macicy (2002r.). Przebywała również na Oddziale Urazowo-Ortopedycznym z powodu urazu głowy (2001 r.) oraz z złamania prawej kości promieniowej z przemieszczeniem (2011 r.) W rozpoznaniach istnieje również diagnoza dotycząca skrzywienia kręgosłupa, osteoporozy, choroby zwyrodnieniowej stawów. Była również hospitalizowana z powodu nieżytu żołądka, podwyższonego cholesterolu, jak również konsultowana laryngologicznie. Ww. schorzenia nie dają jednak podstaw do skierowania wnioskodawczyni do domu pomocy społecznej.

Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 26.07.2010 r. - na podstawie którego została uznana za całkowicie niezdolną do samodzielnej egzystencji (terminowo do 31.05.2013 r.), zostało wydane wyłącznie na podstawie analizy dokumentacji medycznej w tym z dokumentacji z przebiegu leczenia, kartotek leczenia, kart informacyjnych z leczenia szpitalnego, zaświadczeń o stanie zdrowia wystawionych przez lekarzy leczących.

Ponadto w celu dokładnej oceny orzeczenia lekarza orzecznika, w oparciu o które została uznana za niezdolną do samodzielnej egzystencji skierowano wniosek do Wydziału Orzecznictwa Lekarskiego o udzielenie informacji w zakresie rodzaju schorzenia lub schorzeń mających wpływ na wydanie orzeczenia o niezdolności do samodzielnej egzystencji. W dniu 19.04.2012 r. uzyskano odpowiedź, że orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji zostało uznane ze schorzeń "szczątkowego widzenie w obu oczach z powodu degeneracyjnej krótkowzroczności obu oczu, choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa z wielopoziomową dyskopatią szyjną i lędźwiową, stanu po częściowej resekcji tarczycy- eutyreoza oraz zaburzeń depresyjnych".

Z uwagi na powyższe dokonano rozeznania wymienionych schorzeń i ustalono, że w przypadku szczątkowego widzenia w obu oczach z powodu degeneracyjnej krótkowzroczności medycyna nie dysponuje odpowiednim narzędziem mogącym odwrócić proces osiowego wzrostu gałki ocznej oraz wszystkich z nim związanych patologii. Dlatego też strategią obraną przez okulistów jest leczenie farmakologiczne tj. przez przyjmowanie leków miejscowych, dożylnych a także przy udziale zabiegów rehabilitacyjnych. Wszystkie te działania mają na celu spowolnienie lub zahamowanie procesu uszkadzania funkcji narządu wzroku, co w konsekwencji ma pozwolić na lepszy komfort życia umożliwić dłuższy czas aktywności oraz uniknąć kalectwa.

Na rozwój choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa z wielopoziomową dyskopatią szyjną i lędźwiową istotny wpływ mają liczne czynniki działające zarówno na staw jak i na organizm tj. późny wiek, czynniki etniczne, wodzone nadwaga, wykonywany zawód, aktywność fizyczna, duża masa kostna oraz poziom hormonów. W tej chorobie ważne są: - profilaktyka - poprzez unikanie niepotrzebnego dźwigania ciężarów, utrzymanie prawidłowej masy ciała i prawidłowe żywienie, umiarkowana aktywność fizyczną, nadmierne obciążanie stawów; - leczenie niefarmakologiczne poprzez prowadzenie odpowiedniego trybu życia, żywienia, odchudzenie, stosowanie wkładek do obuwia, ćwiczenia zwiększających masę mięśniową, leczenie farmakologicznie poprzez przyjmowanie leków, - rehabilitację fizyczną, - zaopatrzenie ortopedyczne lub leczenie operacyjne, chirurgiczne.

Eutyreoza - polega przede wszystkim na leczeniu i kontroli poziomu hormonów tarczycy.

Po przeanalizowaniu zdiagnozowanych schorzeń wymienionych w orzeczeniu lekarza orzecznika w ocenie organu, prawidłowe postępowanie i leczenie polegające na stabilności, dyscyplinie, staranności w wypełnianiu zaleceń lekarskich, wykonywaniu badań samokontrolnych i utrzymaniu prozdrowotnego, higienicznego i oszczędnego trybu życia, może częściowo usunąć objawy i umożliwić prowadzenie aktywnego trybu życia, a przez to prawidłowo funkcjonować w środowisku.

Ww. schorzenia nie dają jednak podstaw do skierowania i nie wynika z nich konieczność umieszczenia wnioskodawczyni w domu pomocy społecznej.

Ponadto z analizy dokumentacji medycznej wynika również, że A. M. kilkukrotnie przebywała także na Oddziale Psychiatrycznym z powodu zaburzeń depresyjnych. W związku z tym pracownik socjalny przeprowadził rozmowę z Kierującym Oddziałem Psychiatrycznym i równocześnie lekarzem prowadzącym lek. med. J. P., która wydała opinię dotyczącą stanu psychicznego i funkcjonowania na Oddziale. Z opinii tej wynika, że z uwagi na stan psychiczny nie wymaga ona stałej całodobowej opieki lekarskiej i pielęgniarskiej. Porusza się samodzielnie, korzysta z wolnych wyjść z Oddziału, samodzielnie wykonuje zakupy. Czynności samoobsługowe wykonuje samodzielnie. Posiłki spożywa samodzielnie. Dba o higienę i wygląd. Ponadto z rozmowy przeprowadzonej z lekarzem J. P. wynika, że dobrze funkcjonuje w grupie, nie stwarza problemów, chętnie pomaga innym pacjentom. Bardzo chętnie szydełkuje, co wpływa korzystnie na polepszenie nastroju i daje ogólne zadowolenie. Wszystkie sprawy urzędowe czy sprawy dotyczące leczenia załatwia samodzielnie.

W związku z powyższym brak jest zasadniczych przesłanek, o których mowa w art. 38 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego. Ustalenie potwierdzone zostało zaświadczeniem lekarskim z dnia 3.04.2012r. wydane przez lekarza psychiatrę J. P.

Organ dokonał również postępowania dowodowego w zakresie zaświadczenia z dnia 24.04.2011 r. o potrzebie skierowania wnioskodawczyni do domu pomocy społecznej wydanego przez lekarza chorób wewnętrznych J. G. W dniu 4.04.2012 r. pracownik socjalny przeprowadził rozmowę z lekarzem chorób wewnętrznych J. G., który stwierdził, iż wydał zaświadczenie lekarskie dotyczące skierowania do domu pomocy społecznej wraz ze wskazaniem w zakresie całodobowej opieki na jej prośbę, nie wskazując choroby świadczącej o niezdolności do samodzielnej egzystencji. Ww. ustalenie potwierdzone zostało zaświadczeniem lekarskim z dnia 4.04.2012 r. wydane przez lekarza chorób wewnętrznych J. G.

Z analizy dokumentacji medycznej ustalono jednak, że A. M. wymaga farmakoterapii tj. leczenia przy pomocy leków, fizjoterapii, rehabilitacji oraz zaopatrzenia w sprzęt pomocniczy typu okulary, które posiada.

Podsumowując organ stwierdził, że wnioskodawczyni posiada wprawdzie obszerną dokumentację medyczną świadczącą o różnorodnych schorzeniach, jednak schorzenia te wynikają z ogólnego stanu zdrowia i wieku, które wymagają leczenia zachowawczego, nieinwazyjnego i nie wymagają stałego pobytu w szpitalu, placówce zapewniającej całodobową stałą opiekę, czy też stałej opieki innej osoby.

Jest ona osobą samodzielną, sprawną fizycznie, a zgodnie z treścią art. 54 ust. 1 u.p.s. osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo umieszczenia w domu pomocy społecznej.

Przepis art. 54 ust. 1 u.p.s. określa przesłanki skierowania do domu pomocy społecznej, które muszą być spełnione łącznie: 1.konieczność całodobowej opieki (z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności), 2. brak możliwości samodzielnego funkcjonowania przez osobę w codziennym życiu, 3. brak możliwości zapewnienia tej osobie przez gminę niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych.

Biorąc pod uwagę powyższe organ stwierdził, że brak jest wymaganej przepisami faktycznej potrzeby wzmożonej, całodobowej opieki lekarskiej i pielęgniarskiej, która stanowiłaby podstawę do skierowania do domu pomocy społecznej.

Ponadto organ poinformował, że jeżeli A. M. wróci na teren Gminy i zdecyduje gdzie będzie prowadzić swoje centrum życiowe, Ośrodek Pomocy Społecznej podejmie wszelkie możliwe działania w zakresie udzielenia pomocy (w formie pieniężnej i niepieniężnej) poprzez wszechstronną pracę socjalną tj. poradnictwo, ewentualne usługi opiekuńcze itp. w miarę potrzeb i możliwości miejscowego Ośrodka.

A. M. wniosła odwołanie od powyższej decyzji.

Podniosła, że w dalszym ciągu przebywa na Oddziale Psychiatrycznym. Wbrew ustaleniom pracownic socjalnych podczas wywiadu jest jej obojętne, w jakim DPS i w jakiej miejscowości może być dla niej miejsce. Uważa, że Gmina broni się od tego, żeby ona nie dostała łóżka w DPS chociaż wiedzą, że nie może wrócić tam gdzie mieszka jej były mąż alkoholik, który ma wyrok za znęcanie się nad nią.

Nie zgadza się z twierdzeniem, że jest osobą samodzielną, ponieważ pracownicy Ośrodka mają dostęp do wszelkiej dokumentacji medycznej, potwierdzającej faktyczny stan jej zdrowia. Jest czysta i zadbana dzięki obcym ludziom, którzy jej pomagają. Zaznaczyła, że 4.12.2011 r. była naocznym świadkiem morderstwa jej koleżanki w B i tragedia ta zrujnowała do reszty jej już bardzo zniszczone przez męża zdrowie psychiczne. Od czasu tej tragedii boi się być sama i nie może sama funkcjonować i dlatego prosi o zrozumienie jej sytuacji i o pomoc w rozwiązaniu problemu jej mieszkania, tak by miała cichy i bezpieczny kąt na starość.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 6.07.2012 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 17 ust. 1 pkt 16 i art. 54 ust. 1 u.p.s. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 54 ust. 1 u.p.s., osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie mogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej.

62-letnia A. M. jest osobą rozwiedzioną, inwalidką o orzeczonej okresowo niezdolności do samodzielnej egzystencji do 31.05.2013r., a jej dochodem jest emerytura wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym w łącznej kwocie 886,92 zł. Obecnie przebywa w Szpitalu Specjalistycznym na Oddziale Psychiatrii. Cierpi na szereg schorzeń i z tego względu była wcześniej hospitalizowana.

Bezspornym, więc faktem jest, że skarżąca jest osobą schorowaną, jednakże zgodnie z art. 54 ust. 1 u.p.s., prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej przysługuje takiej osobie, która z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie może samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, i w związku z tym wymaga całodobowej opieki. W przypadku A. M., mimo jej schorzeń, takie okoliczności nie występują, ponieważ nie wymaga całodobowej opieki, gdyż samodzielnie funkcjonuje w codziennym życiu, a więc porusza się samodzielnie i samodzielnie zaspokaja niezbędne potrzeby życiowe.

W poprzednich dwóch decyzjach Kolegium miało zastrzeżenia do tego, że organ I instancji nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący stanu zdrowia A. M. w zakresie pozwalającym na stwierdzenie, czy spełnia ona warunki z którymi ustawa wiąże uprawnienie do skierowania jej do domu pomocy społecznej. W związku z tym uchyliło decyzję organu I instancji z dnia 9.06.2011 r., a później drugą decyzję tego organu z dnia 25.11.2011 r. o odmowie skierowania jej do domu pomocy społecznej i w obu tych przypadkach, przekazało temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Organ I instancji przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie, czy skarżąca ze względu na swój stan zdrowia, wymaga całodobowej opieki.

W wyniku tego postępowania ustalono, że skarżąca przebywa od 4.12.2011 r. w Szpitalu Specjalistycznym na Oddziale Psychiatrii (zaświadczenie Szpitala z dnia 29.03.2012 r.), a z pisemnej opinii z dnia 3.04.2012 r. wydanej przez lekarza J. P., kierującej tym Oddziałem, która jednocześnie była lekarzem prowadzącym jej leczenie wynika, że z uwagi na stan psychiczny A. M. nie wymaga stałej całodobowej opieki lekarskiej i pielęgniarskiej, gdyż porusza się samodzielnie, korzysta z wolnych wyjść z Oddziału, samodzielnie wykonuje czynności samoobsługowe, samodzielnie dokonuje zakupy i spożywa posiłki, dba o higienę i swój wygląd. Z rozmowy przeprowadzonej z tym lekarzem wynika, że skarżąca dobrze funkcjonuje w grupie, chętnie pomaga pacjentom, chętnie szydełkuje i wszystkie sprawy urzędowe, jak też dotyczące leczenia, załatwia samodzielnie.

Te okoliczności wskazują, więc na to, że skarżąca mimo schorzeń, nie wymaga całodobowej opieki.

Ponadto z treści odwołania można wywnioskować, że starania skarżącej o skierowanie jej do domu pomocy społecznej podyktowane są głównie chęcią znalezienia cichego, bezpiecznego kąta na starość, by nie musiała wracać do mieszkania, w którym zamieszkuje jej były mąż alkoholik, w przeszłości znęcający się nad nią.

Jak wynika z pisemnego oświadczenia złożonego w dniu 18.01.2012r. przez M. i M. M., po opuszczeniu szpitala, A. M. może zamieszkać w ich budynku położonym w Ś. Tak, więc nie musi wracać do mieszkania byłego męża, gdyż może mieszkać w ich budynku, a Ośrodek Pomocy Społecznej deklaruje w uzasadnieniu decyzji, że w miarę potrzeb i swoich możliwości, podejmie wszelkie możliwe działania w zakresie udzielenia jej pomocy, zarówno w formie pieniężnej, jak i niepieniężnej, nie wyłączając ewentualnego świadczenia usług opiekuńczych.

Mając, zatem na względzie, że skarżąca z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie wymaga dobowej opieki oraz, że po powrocie ze szpitala, ma możliwość zamieszkać w budynku syna, organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji.

A. M. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Podniosła, że jej stan zdrowia psychicznego jest mocno zaburzony. Jest osobą po traumatycznych i tragicznych przeżyciach, miewa nocne koszmary, którym towarzyszy strach, lęk, napady paniki i ogromna bezradność i wtedy potrzebuje pomocy personelu medycznego i niejednokrotnie także pomocy pacjentów. Zaznaczyła, że nie wychodzi na zakupy i na spacery, ponieważ w otaczającym ją świecie czuje się zagubiona i bezradna.

Wskazała, że zamieszkanie w domu syna pod adresem Ś, który jest niezamieszkały i nie nadaje się do remontu jak i zamieszkania, co potwierdzili pracownicy gminy, jest niemożliwe.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Sąd – zgodnie z ustawowymi kompetencjami – badał, czy treść zaskarżonej decyzji jest zgodna z prawem i czy postępowanie prowadzące do jej wydania było niewadliwe i rzetelne.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ organy naruszyły zarówno przepisy prawa materialnego jak i postępowania w zakresie poniżej wskazanym.

W sprawie podkreślenia wymaga, iż organ odmawiając skierowania skarżącej do domu pomocy społecznej i wskazując na deklarowaną przez organ I instancji możliwość skorzystania z usług opiekuńczych przez skarżącą, nie wskazał w żaden sposób stronie, w jakim zakresie strona ta mogłaby korzystać z usług opiekuńczych, nie zbadał również, czy na tle konkretnych okoliczności - sytuacji rodzinnej i zdrowotnej skarżącej - pomoc w postaci usług opiekuńczych przyniosłaby zamierzony rezultat.

W ocenie Sądu prowadząc postępowanie w sprawie wniosku o skierowanie do domu pomocy społecznej, organ obowiązany jest ustalić, czy osoba może otrzymać pomoc w zakresie dla niej koniecznym. W przypadku natomiast możliwości zapewnienia przez organ usług opiekuńczych, jednak w rozmiarze niewystarczającym, fakt ten stanowi przesłankę uprawniającą do skierowania domu pomocy społecznej.

Zatem wymagana przepisem art. 54 ust. 1 u.p.s. przesłanka niemożności zapewnienia niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych nie wiąże się z wymogiem faktycznego z nich korzystania i stwierdzenia ich nieadekwatności do potrzeb osoby ubiegającej się o skierowanie do domu pomocy społecznej. Należy, bowiem uznać, iż nie ma przeszkód, aby już tylko z analizy okoliczności faktycznych konkretnej sprawy organ administracji mógł wywieść, czy pomoc w postaci usług opiekuńczych stwarza możliwość zaspokojenia potrzeb strony. Nie jest jednak wystarczającym jedynie deklaratywne wskazanie jak to miało miejsce w sprawie, że jeżeli A. M. wróci na teren Gminy i zdecyduje gdzie będzie prowadzić swoje centrum życiowe, Ośrodek Pomocy Społecznej podejmie wszelkie możliwe działania w zakresie udzielenia pomocy (w formie pieniężnej i niepieniężnej) poprzez wszechstronną pracę socjalną tj. poradnictwo, ewentualne usługi opiekuńcze itp. w miarę potrzeb i możliwości miejscowego Ośrodka.

W sprawie ocena przydatności usług opiekuńczych odgrywa tym bardziej znaczącą rolę, że skarżąca przebywa na Oddziale Psychiatrycznym Szpitala Specjalistycznego od 4.12.2011 r. do chwili obecnej gdzie trafiła po traumatycznym przeżyciu, gdyż była świadkiem morderstwa w Ośrodku Mediacyjno-Interwencyjnym w B. Ponadto, choć niewątpliwie z analizy dokumentacji medycznej wynika również, że A. M. kilkukrotnie przebywała także na Oddziale Psychiatrycznym z powodu zaburzeń depresyjnych, to jednakże organy nie zauważyły, że chociażby z karty informacyjnej leczenia szpitalnego Oddziału Psychiatrycznego Szpitala Specjalistycznego wynika, że skarżąca była tam hospitalizowana od 28.06.2010 r. do 18.8.2010 r. po próbie samobójczej.

Biorąc pod uwagę wynikający ze sprawy konflikt z byłym mężem skarżącej, to że skarżąca podczas pobytu w Oddziale Psychiatrycznym Szpitala Specjalistycznego od 4.12.2011 r. do chwili obecnej nie utrzymuje kontaktu z rodziną i środowiskiem, jak również rodzina nie kontaktuje się z nią, pomimo zawiadomienia rodziny o dłuższym pobycie w Szpitalu, nie jest wystarczającym odwoływanie się jak to uczyniły organy, do braku przesłanek umieszczenia w domu pomocy społecznej wynikających z art. 38 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego a odniesienie tej sytuacji i rozpoznanych schorzeń skarżącej do deklarowanej przez organ I instancji możliwości udzielenia i skorzystania z usług opiekuńczych z konkretnym ich wskazaniem, co do zakresu i rodzaju. Organy orzekające w sprawie tego nie wykazały.

Przede wszystkim należy też zauważyć, że organy w sprawie z naruszeniem zasad postępowania dokonały wadliwej oceny zebranego materiału dowodowego w odniesieniu do przesłanek z art. 54 u.p.s. przez nieuwzględnienie orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 26.07.2010 r. - na podstawie którego skarżąca została uznana za całkowicie niezdolną do samodzielnej egzystencji (terminowo do 31.05.2013 r.), które przemawiało za pozytywnym dla skarżącej załatwieniem sprawy (art. 8 K.p.a.).

Nie znajduje oparcia w żadnym uregulowaniu prawnym możliwość kwestionowania przez organ orzekający w sprawie wniosku o skierowanie do domu pomocy społecznej, zasadności orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 26.07.2010r. - na podstawie którego skarżąca została uznana za całkowicie niezdolną do samodzielnej egzystencji, niezależnie od tego, jakie rozpoznane schorzenia stanowiły podstawę do wydania orzeczenia o niezdolności do samodzielnej egzystencji i uznanie, że schorzenia nie dają jednak podstaw do skierowania i nie wynika z nich konieczność umieszczenia wnioskodawczyni w domu pomocy społecznej.

Skoro organ orzekający, co do stanu zdrowia na potrzeby postępowania w przedmiocie świadczeń z zabezpieczenia społecznego – emerytalnych wskazuje, że stopień naruszenia sprawności organizmu, wiek, konieczność stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innej osoby w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, co uzasadnia orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji, to orzeczenie lekarza orzecznika ZUS jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 K.p.a. korzystającym z wynikającego z tego przepisu domniemania prawdziwości.

Wprawdzie art. 76 § 3 K.p.a. dopuszcza możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentów urzędowych jednakże nie sposób uznać, że w sprawie taki dowód został przeprowadzony. Nie sposób, bowiem uznać za taki dowód uzyskanego na wniosek organu pisma Wydziału Orzecznictwa Lekarskiego dotyczącym informacji w zakresie rodzaju schorzenia lub schorzeń mających wpływ na wydanie orzeczenia o niezdolności do samodzielnej egzystencji skarżącej oraz dokonanego jak wskazał organ I instancji, "rozeznania wymienionych schorzeń" i ustaleniu po przeanalizowaniu zdiagnozowanych schorzeń wymienionych w orzeczeniu lekarza orzecznika, że w ocenie organu, prawidłowe postępowanie i leczenie polegające na stabilności, dyscyplinie, staranności w wypełnianiu zaleceń lekarskich, wykonywaniu badań samokontrolnych i utrzymaniu prozdrowotnego, higienicznego i oszczędnego trybu życia, może częściowo usunąć objawy i umożliwić prowadzenie aktywnego trybu życia, a przez to prawidłowo funkcjonować w środowisku. Zawarta po tym stwierdzeniu ocena, że ww. schorzenia nie dają jednak podstaw do skierowania i nie wynika z nich konieczność umieszczenia wnioskodawczyni w domu pomocy społecznej wskazują, że nie posiadając wiedzy specjalistycznej organ przejął funkcję biegłego w zakresie medycyny uznając, że wbrew jednoznacznej treści art. 76 K.p.a. orzeczenie lekarza orzecznika ZUS o uznaniu skarżącej za całkowicie niezdolną do samodzielnej egzystencji jest, co najmniej wadliwe.

Na marginesie należy też zauważyć, że z akt postępowania administracyjnego wynika, iż powyżej wskazywane orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 26.07.2010r., nie było pierwszym orzeczeniem na podstawie którego skarżąca została uznana za całkowicie niezdolną do samodzielnej egzystencji.

Podobnie należy ocenić stanowisko organu dotyczące kwestionowania przez organ zaświadczenia z dnia 24.04.2011 r. o potrzebie skierowania wnioskodawczyni do domu pomocy społecznej wydanego przez lekarza chorób wewnętrznych J. G. Nie może stanowić podstawy do kwestionowania oceny lekarza to, że w dniu 4 kwietnia 2012 r. pracownik socjalny przeprowadził rozmowę z lekarzem J. G. który stwierdził, iż wydał zaświadczenie lekarskie dotyczące skierowania do domu pomocy społecznej wraz ze wskazaniem w zakresie całodobowej opieki na jej prośbę, nie wskazując choroby świadczącej o niezdolności do samodzielnej egzystencji, które to ustalenie potwierdzone zostało zaświadczeniem lekarskim z dnia 4.04.2012 r. wydane przez tego lekarza. Wskazany lekarz nie zmienił przecież opartej na swojej wiedzy medycznej, której ani pracownik socjalny ani organ nie posiada, zawartego w treści zaświadczenia z dnia 24.04.2011 r. stanowiska, że ze względu na stan zdrowia skarżąca wymaga "pobytu w DPS", ze wskazaniem w zaświadczeniu lekarskim z dnia 9.05.2011 r., które to zaświadczenie organ pominął, zakresu niezbędnych do zapewnienia w DPS świadczeń zdrowotnych oraz typu domu pomocy społecznej, do którego powinna być skierowana: dla osób w podeszłym wieku, dla osób przewlekle somatycznie chorych.

Podobnie należy ocenić stanowisko organu dotyczące analizy dokumentacji medycznej oraz wskazania, że w związku z tym pracownik socjalny przeprowadził rozmowę z Kierującym Oddziałem Psychiatrycznym i równocześnie lekarzem prowadzącym lek. med. J. P., która wydała opinię dotyczącą stanu psychicznego i funkcjonowania skarżącej na Oddziale. Z opinii tej wynika, że z uwagi na stan psychiczny nie wymaga ona stałej całodobowej opieki lekarskiej i pielęgniarskiej. Porusza się samodzielnie, korzysta z wolnych wyjść z Oddziału, samodzielnie wykonuje zakupy. Czynności samoobsługowe wykonuje samodzielnie. Posiłki spożywa samodzielnie. Dba o higienę i wygląd. Ponadto z rozmowy przeprowadzonej z lekarzem J. P. wynika, że, dobrze funkcjonuje w grupie, nie stwarza problemów, chętnie pomaga innym pacjentom. Bardzo chętnie szydełkuje, co wpływa korzystnie na polepszenie nastroju i daje ogólne zadowolenie. Wszystkie sprawy urzędowe czy sprawy dotyczące leczenia załatwia samodzielnie.

Po pierwsze opinia ta pozostaje w sprzeczności z faktem, że skarżąca przebywa na Oddziale Psychiatrycznym Szpitala Specjalistycznego od 4.12.2011 r. do chwili obecnej, co wskazuje, że wymaga ona stałej całodobowej opieki lekarskiej i pielęgniarskiej. Ponadto faktem powszechnie znanym jest, że samodzielność funkcjonowania w specyficznych warunkach szpitalnego Oddziału Psychiatrycznego nie jest równoznaczna z możliwością samodzielnego funkcjonowania przez osobę w codziennym życiu o której mowa w art. 54 ust. 1 u.p.s. zwłaszcza mając na względzie odmowę przyjęcia do domu przez byłego męża, oraz wynikającego z pisemnego oświadczenia złożonego w dniu 18.01.2012r. przez M. i M. M. twierdzenia, że po opuszczeniu szpitala A. M. może zamieszkać w ich budynku położonym w Ś. Już przecież organ I instancji po wniesieniu odwołania przedstawiając je stwierdził, że wskazany budynek nie nadaje się do zamieszkania.

Tak zebrany i wadliwie oceniony materiał dowodowy w odniesieniu do przesłanek wynikających z art. 54 ust. 1 i 2 u.p.s., zdaniem Sądu nie dawał podstawy do uznania, że brak jest wymaganej przepisami faktycznej potrzeby wzmożonej, całodobowej opieki lekarskiej i pielęgniarskiej, która stanowiłaby podstawę do skierowania do domu pomocy społecznej.

Reasumując należy uznać, iż przy orzekaniu o odmowie skierowania do domu pomocy społecznej, organy obu instancji dopuściły się naruszenia art. 7, art. 76, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., nie wyjaśniając w sposób wyczerpujący sytuacji skarżącej oraz jej rodziny i pomijając w zupełności materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, a naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy orzekły, bowiem o odmowie skierowania do domu pomocy społecznej bez dokładnego zbadania, czy zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 54 ust. 1 i 2 u.p.s.

Uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania oraz prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym, które mogło mieć i miało istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 a, c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.

Rozpoznając ponownie sprawę organy dokładnie wyjaśnią sytuację skarżącej i dokonają jej oceny w świetle przesłanek, o których mowa w art. 54 ust. 1 i 2 u.p.s., która znajdzie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a. uwzględniając oceny prawne i wskazania powyżej wyrażone zgodnie z dyspozycją art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.