Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 161/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 9 ust. 1 pkt 19 , art. 9 ust. 2 pkt 1 lit. b , art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a , art. 9 ust. 1 pkt 4a , art. 14, art.17, art.18
journal: Dz.U. 2012 poz 145
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jednolity.
article: art. 67 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2015 r. przy udziale - sprawy ze skargi Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki mostu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nr [...] z dnia [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżącego Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) w związku z art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz.1409 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nr [...] z dnia [...], którą nakazano Wojewódzkiemu Zarządowi Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. rozbiórkę mostu na rzece A w miejscowości B., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 14 czerwca 2013 r. Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. zwrócił się do PINB w Ł. o przeprowadzenie oględzin mających na celu wyjaśnienie legalności robót budowlanych - budowy budowli komunikacyjnej na rzece A w km 7+590 w miejscowości B., gmina B., z uwagi na jej zły stan techniczny, zagrażający bezpieczeństwu dojazdu do działek znajdujących się na lewym brzegu rzeki, tj. nr 119/1 obręb [...](właściciele - A. i D. P.) oraz nr 119/2 obręb [...](właściciel - C. K. J.).

W toku przeprowadzonych w dniu 1 sierpnia 2013 r. oględzin organ I instancji stwierdził, że na rzece A (działki nr ewid. gruntu 119/1 i 119/2) w B. gm. B. znajduje się most szerokości ok. 3,30m i długości ok. 3,50m. Poprzez most możliwy jest dojazd i dojście do posesji C. J., D. P. i A. P. Konstrukcję mostu stanowią dwie płyty żelbetowe grubości 15cm każda. Brak barierek ochronnych. Według oświadczenia D. P. most został uwidoczniony na mapie operatu wodnoprawnego udzielonego poprzedniemu właścicielowi - J. P. w 1983 r. D. P. i A. P. - aktem notarialnym Repertorium [...] nr [...] z dnia [...] nabyli działkę nr ewid. gruntu 119/1 w drodze spadku po zmarłym J. P. D. P. oświadczyła, że robót budowlanych przy w/w moście nie prowadziła. Od czasu przejęcia działki D. P. i A.P. użytkują most jako dojście do swojej działki. Stwierdzono ponadto widoczne podmycie przyczółków mostu. Od strony południowej widoczne jest zaniżenie konstrukcji mostu w stosunku do gruntu.

W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy PINB w Ł. wydał na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. decyzję nr [...] z dnia [...] wskazując w jej uzasadnieniu, iż zły stan techniczny powoduje, że obiekt nie nadaje się do remontu lub odbudowy, oraz, że brak barierek ochronnych, jak również zły stan techniczny mostu może powodować doraźne wystąpienie zagrożenia dla użytkowników mostu.

Organ II instancji po rozpatrzeniu odwołania Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. decyzją nr [...] z dnia [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez PINB w Ł., wskazując w uzasadnieniu nieprawidłowości konieczne do wyeliminowania przez organ I instancji.

Organ I instancji przeprowadził w dniu 4 sierpnia 2014 r. rozprawę administracyjną z udziałem stron postępowania. W toku rozprawy uprawniony przedstawiciel Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. stwierdził między innymi, iż przedmiotowy most nie nadaje się do remontu ani odbudowy. Natomiast pełnomocnik C. J. utrzymywał, że most nadaje się do użytku.

Decyzją nr [...] z dnia [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nakazano Wojewódzkiemu Zarządowi Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. rozbiórkę nie nadającego się do remontu i odbudowy mostu na rzece A w miejscowości B., działka nr ewid. gruntu 119/1 i 119/2 i 200, gm. B., określając termin przystąpienia do rozbiórki na dzień 10 listopada 2014 roku, a termin jej zakończenia i uporządkowania terenu na dzień 31 grudnia 2014 roku.

W toku ponownie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ ustalił, że będący przedmiotem postępowania most znajduje się na rzece A (działka nr ewid. gruntu 200) stanowiącej własność Skarbu Państwa, reprezentowanego przez Marszałka Województwa [...]. Natomiast z uchwały nr [...] Zarządu Województwa [...] z dnia [...] w sprawie wprowadzenia zmian w Statucie Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. wynika, że w imieniu Marszałka Województwa [...], na prawach strony w postępowaniach administracyjnych prowadzonych na podstawie między innymi ustawy Prawo budowlane występuje Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł. Tym samym organ I instancji uznał za uzasadnione nałożenie obowiązku rozbiórki omawianego mostu na Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł.

Od powyższej decyzji odwołał się ponownie Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł., zaś wspomnianą na wstępie decyzją ŁWINB utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ odwoławczy dokonując oceny zaskarżonej decyzji oraz zgromadzonego przez organ I instancji materiału dowodowego podzielił stanowisko organu powiatowego w kwestii dotyczącej zasadności ingerencji organu nadzoru budowlanego w przedmiotowej sprawie, z uwagi na zły stan techniczny omawianego obiektu.

ŁWINB podniósł, że sporny most nie jest urządzeniem melioracji wodnych szczegółowych, jak np. jazy czy inne urządzenia piętrzące wodę, w myśl ustawy z dnia 18.07.2001 r. - Prawo wodne. Natomiast zgodnie z przepisem art. 3 ust. 3 Prawa budowlanego przedmiotowy most na rzece A jest obiektem budowlanym niebędącym budynkiem lub obiektem małej architektury, a tym samym obiektem budowlanym podlegającym przepisom tej ustawy.

Następnie organ odwoławczy uznał, że Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł., jest podmiotem zobowiązanym do wykonania obowiązku nałożonego skarżoną decyzją, bowiem należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do wykonania obowiązku, mając na uwadze fakt dysponowania przez ten podmiot tytułem prawnym do tego obiektu bądź nieruchomości na której znajduje się ten obiekt. Powyższe organ wywiódł z prawa własności do działki nr 200, po której płyną wody rzeki C.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że prawidłowo zastosowano § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004r. określającego tryb postępowania i warunki rozbiórek w sprawach nieużytkowanych, zniszczonych lub niewykończonych obiektów budowlanych lub ich części, zgodnie z którym przed wydaniem decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego, o której mowa w art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, właściwy organ: ustala przyczyny niewykonania przez właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego remontu, odbudowy lub wykończenia obiektu budowlanego; dokonuje oględzin i oceny stanu technicznego, a w przypadku, o którym mowa w § 4 ust. 1, nakazuje właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego sporządzenie ekspertyzy technicznej tego obiektu, przeprowadza rozprawę. Zdaniem organu - w kontekście rozmiarów (3,30 x 3,50m) omawianego obiektu i jego nieskomplikowanej konstrukcji - nakazanie właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego sporządzenie ekspertyzy technicznej tego obiektu byłoby ekonomicznie nieuzasadnione. W omawianym przypadku organ I instancji był w stanie przy użyciu posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponuje, dokonać oceny stanu technicznego obiektu budowlanego, którego konstrukcja polega na ułożeniu płyt żelbetowych o długości 3,50m na dwóch podporach.

Skargę na powyższą decyzję złożył Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Ł., który zarzucił naruszenie przepisów wyznaczających ogólne zasady prowadzenia postępowania administracyjnego przez organy w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją tj. art. 7, 8 a także art. 77 §1 Kpa.

Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Zdaniem strony o ile rozbiórka przedmiotowego "mostku" wydaje się niezbędna to jednakowoż obarczanie nią skarżącego jest niemożliwym do zaakceptowania. Podstawowym i zasadniczym zagadnieniem jest bowiem rozstrzygnięcie kwestii kto jest właścicielem lub zarządcą "mostku" na rzece C. w miejscowości B. oraz jakie przepisy mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie.

Skarżący uznał za niezgodne z art. 67 ust. 1 ustawy- Prawo budowlane stwierdzenie organu: "... bądź nieruchomości na której znajduje się ten obiekt...", co stanowi nadinterpretację organu nadzoru budowlanego. Cytowany powyżej art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w żadnej kwestii nie odnosi się – zdaniem strony - w swych zapisach do nieruchomości, która w ujęciu zapisów kodeksu cywilnego definiuje szerszy zasób własności a obiekt budowlany może stanowić lub stanowi tylko część tego zasobu.

Dalej strona skarżąca wskazała, iż niewątpliwie przedmiotowa płyta łącząca brzegi rzeki umownie zwana "mostem" została posadowiona na rzece (działce rzecznej o numerze ewidencyjnym 200) stanowiącej własność Skarbu Państwa. Jest ona innym urządzeniem zgodnie z definicją zawartą w art. 9 ust. 2 pkt 1 lit. b Prawa wodnego, do którego mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy dotyczące urządzeń wodnych. Słuszne ponadto są stwierdzenia organu nadzoru budowlanego II instancji, iż przedmiotowy "most" nie jest urządzeniem melioracji wodnych szczegółowych w myśl Prawa wodnego, natomiast jest obiektem budowlanym niebędącym budynkiem lub obiektem małej architektury a tym samym obiektem budowlanym podlegającym przepisom Prawa budowlanego.

Jednocześnie skarżący zaakcentował, że choć przedmiotowa płyta łącząca brzegi rzeki została posadowiona na działce rzecznej (nieruchomości gruntowej), to nie oznacza automatycznie, iż stanowi ona własność Skarbu Państwa. Na gruntach pokrytych wodami mogą bowiem powstawać budowle będące własnością podmiotów innych niż Skarb Państwa lub jednostek gospodarujących mieniem Skarbu Państwa innych niż te, które zarządzają wodą. Zdaniem strony płyty betonowe stanowiące przejazd przez rzekę C zostały posadowione na rzece nielegalnie bez zachowania wymogów techniczno-eksploatacyjnych, norm wykonawstwa oraz bez zachowania obowiązującej procedury prawnej.

Strona stanęła na stanowisku, iż budowle wodne nie mogą by postrzegane w kategoriach części składowej nieruchomości gruntowej, która obejmuje koryto rzek. Ponadto, Prawo wodne stanowi w tym wypadku wyjątek od ogólnej zasady superficies solo cedit, wobec czego należy stwierdzić, iż mienie to jest odrębną od gruntu nieruchomością budowlaną i w stosunku do niej nie mają zastosowania przepisy ustawy Prawo wodne. Dotyczą one bowiem jako lex specialis wyłącznie wód i gruntów nimi pokrytych (art. 1 ust. 1a ustawy Prawo wodne). Z tej przyczyny obiekty budowlane na gruntach pokrytych wodami mogą być własnością innych podmiotów niż właściciel wody oraz mogą podlegać obrotowi cywilnoprawnemu.

Strona przypomniała, że informowała organ, iż przedmiotowa budowla nie figuruje w prowadzonej "Ewidencji wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów" i nie jest własnością (ani zarządzanym mieniem) Skarbu Państwa administrowaną przez tut. Zarząd. Tym samym nie jest, a w przeszłości nie była wykorzystywana dla zapewnienia utrzymania melioracji wodnych podstawowych oraz podczas konserwacji rzeki C .

Skarżący podkreślił, że A. i D. P. oraz J. J. zgodnie potwierdzili fakt istnienia "mostku" od co najmniej 50 lat. W ocenie skarżącego stroną zainteresowaną pozostawieniem przedmiotowego obiektu, który stał się jej własnością wraz z nabyciem w drodze spadku prawa własności (akt notarialny) do nieruchomości gruntowej (działka nr 119/1) są A. i D. P.. Pozostawienie tego obiektu budowlanego umożliwia im bowiem bezproblemową komunikację i dojście do własnej posesji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Na rozprawie w dniu 9 czerwca 2015 roku pełnomocnik uczestników postępowania D. i A. P.ch wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z § 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - przywoływanej dalej w tekście jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do merytorycznego rozpoznania.

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach art. 145 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).

Po myśli art. 134 §1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Oceniając w ramach tak zakreślonej kognicji sądu zaskarżoną decyzję

i poprzedzające ją postępowanie administracyjne stwierdzić trzeba, iż skarga jest zasadna.

Materialną podstawę kwestionowanych rozstrzygnięć stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz.1409 ze zm.), a w szczególności art. 67 ust. 1 tej ustawy, który stanowi, że jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia.

Z cytowanego przepisu jasno wynika, że decyzję nakazującą rozbiórkę można skierować tylko do właściciela lub zarządcy obiektu. Co więcej, adresatem takiego nakazu rozbiórki powinien być właściciel danego obiektu budowlanego (lub zarządca tego obiektu) także wówczas, gdy nakaz ten dotyczy części obiektu budowlanego wzniesionej na nieruchomości gruntowej niebędącej własnością inwestora (tak: wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2010 roku, sygn. akt II OSK 73/10, Lex nr 1090130).

W niniejszej sprawie poza dyskusją pozostaje zły stan techniczny obiektu, lecz spór toczy się wokół prawa własności do mostu, a więc w konsekwencji dotyczy tego, kto ma być adresatem nakazu rozbiórki.

W tym miejscu należy dostrzec, że przepisy ustawy – Praw budowlane nie naruszają przepisów odrębnych, a w szczególności prawa wodnego - w odniesieniu do urządzeń wodnych (art. 2 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego). Nie budzi wątpliwości, że sporny obiekt podlega Prawu budowlanemu, jednak z uwagi na jego szczególną lokalizację i funkcję zastosowanie ma również Prawo wodne. Z tego względu należy dokonać analizy czy sporny obiekt jest urządzeniem wodnym. Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (tj. Dz.U. z 2012 roku, poz.145 ze zm.) ilekroć w ustawie jest mowa o urządzeniach wodnych rozumie się przez to urządzenia służące kształtowaniu zasobów wodnych oraz korzystaniu z nich, a w szczególności:

a) budowle: piętrzące, upustowe, przeciwpowodziowe i regulacyjne, a także kanały i rowy,

b) zbiorniki, obiekty zbiorników i stopni wodnych,

c) stawy rybne oraz stawy przeznaczone do oczyszczania ścieków, rekreacji lub innych celów,

d) obiekty służące do ujmowania wód powierzchniowych oraz podziemnych,

e) obiekty energetyki wodnej,

f) wyloty urządzeń kanalizacyjnych służące do wprowadzania ścieków do wód lub urządzeń wodnych oraz wyloty urządzeń służące do wprowadzania wody do wód lub urządzeń wodnych,

g) stałe urządzenia służące do połowu ryb lub do pozyskiwania innych organizmów wodnych,

h) mury oporowe, bulwary, nabrzeża, pomosty, przystanie, kąpieliska,

i) stałe urządzenia służące do dokonywania przewozów międzybrzegowych.

Jednocześnie, w art. 9 ust. 2 pkt 1 lit. b Prawa wodnego wyraźnie wskazano, że przepisy ustawy dotyczące urządzeń wodnych stosuje się odpowiednio do prowadzonych przez wody powierzchniowe oraz wały przeciwpowodziowe obiektów mostowych, rurociągów, linii energetycznych, linii telekomunikacyjnych oraz innych urządzeń. Niewątpliwie rzeka A zalicza się do śródlądowych wód powierzchniowych płynących na podstawie art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a Prawa wodnego. Z powyższego wynika, że sporny obiekt nie jest urządzeniem wodnym, jednak Prawo wodne stosuje się do niego odpowiednio, bowiem można go zaliczyć do obiektów mostowych prowadzonych przez wody powierzchniowe.

Z konstatacji, iż rzeka A zalicza się do śródlądowych wód powierzchniowych płynących wynika kolejny ważny wniosek. W przypadku własności wód powierzchniowych przepisy Prawa wodnego mają charakter lex specialis wobec prawa cywilnego, a więc zachodzi wyjątek od zasady superficies solo cedit (tak: wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2009 roku, II OSK 1874/07, wyrok NSA z dnia 22 października 2010 roku, II OSK 1654/09, https://cbois.nsa.gov.pl/ ). Woda płynąca jest wodą publiczną i własność wody przekłada się na własność gruntu pod wodą w granicach określonych liniami brzegów ( art. 14, 17 i 18 Prawa wodnego). Przez grunty pokryte wodami powierzchniowymi rozumie się grunty tworzące dna i brzegi cieków naturalnych, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych, w granicach linii brzegu, a także grunty wchodzące w skład sztucznych zbiorników wodnych, stopni wodnych oraz jezior podpiętrzonych, będące gruntami pokrytymi wodami powierzchniowymi przed wykonaniem urządzeń piętrzących (art. 9 ust. 1 pkt 4a Prawa wodnego). Należy jednak pamiętać, że własność wody już nie przekłada się automatycznie na własność urządzeń wodnych, bowiem po pierwsze wyjątek od zasady superficies solo cedit nie może być interpretowany rozszerzająco, a po drugie przepisy Prawa wodnego nie stoją na przeszkodzie temu, aby kto inny był właścicielem wody, a kto inny właścicielem urządzeń wodnych. Powyższe rozważania należy oczywiście odnieść odpowiednio do obiektów mostowych prowadzonych przez wody powierzchniowe, a więc też do spornego mostu. Z tego względu nie zasługują na akceptację wywody organów obu instancji, że prawo własności do mostu na rzece A należy wywodzić z prawa własności wód powierzchniowych tej rzeki. Reasumując tę część rozważań stwierdzić należy, że w kontrolowanym postępowaniu organ ustalił tylko prawo własności przysługujące do wód powierzchniowych płynących rzeki C, a więc też do gruntu, po którym ta woda płynie, jednak nadal nie wykazano, że prawo własności do mostu na rzece przysługuje skarżącemu. W ten sposób organ naraził się na zarzut niewystarczającego zebrania materiału dowodowego i braku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Oznacza to, że zaskarżone decyzje wydane zostały z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, które to naruszenie ma bezpośrednie znaczenie dla prawidłowego określenia adresata nakazu rozbiórki mostu. Sąd uznał, że braki postępowania dowodowego są na tyle istotne, że już powyższe naruszenie stanowi wystarczającą podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Jednocześnie jednak należy przyznać, iż Prawo wodne nie reguluje wprost prawa własności urządzeń wodnych. Z tego względu należy przychylić się do poglądu zaprezentowanego w judykaturze i literaturze, iż prawa właścicielskie, jak i obowiązki z tego wynikające są ściśle związane z korzyściami odnoszonymi przez tego kto korzysta z określonych urządzeń wodnych (J. Szachułowicz, Prawo wodne. Komentarz, wyd. 3, s. 99-100 oraz wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2009 roku, II OSK 1874/07).

Niezależnie od powyższych rozważań warto wskazać, że art. 67 Prawa budowlanego zezwala skierować nakaz rozbiórki nie tylko do właściciela, lecz także do zarządcy obiektu, jednak organ nie rozważył takiej alternatywy. Dodatkowo można wskazać, że chociaż adresatami decyzji wydanej na podstawie art. 67 Prawa budowlanego mogą być właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, to nie oznacza jednak, że nie będzie miał on zastosowania także do władającego, zwłaszcza gdy przedmiotem jest obiekt o nieustalonym stanie prawnym (za : Alicja Plucińska-Filipowicz (red.), Marek Wierzbowski (red.), Kamil Buliński, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Tomasz Filipowicz, Artur Kosicki, Mariusz Rypina , Mirosław Wincenciak, Komentarz do Prawa budowlanego, Lex 2014).

W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania przez niewystarczające zebranie materiału dowodowego i brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.), co także przełożyło się na wadliwe zastosowanie przepisów prawa materialnego (art. 67 ust.1 Prawa budowlanego). Brak dogłębnej analizy okoliczności sprawy i dokonania szczegółowych ustaleń we wskazanym powyżej zakresie, sprzeciwia się zasadom prawidłowego uzasadniania rozstrzygnięć administracyjnych, o czym mowa w art. 107 § 3 K.p.a.

W związku z powyższym sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 134 § 1 i art. 135 P.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji sąd orzekł na mocy art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji uwzględni wskazania zawarte w niniejszym uzasadnieniu, w szczególności ustali kto jest właścicielem lub zarządcą spornego obiektu i właściwie udokumentuje zaistnienie wszystkich koniecznych ustawowo określonych przesłanek zastosowania art. 67 ust.1 Prawa budowlanego.

ms