Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 416/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 130 § 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: § 12a
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 326
law: Rozporządzenie MInistra Rolnictwa i Rozwoju Wsi  z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz  szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
article: art. 4 ust. 1, art. 6
journal: Dz.U. 2010 nr 36 poz 197
law: Ustawa z dnia 17 lutego 2010 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Zielińska (spr.) Sędzia NSA Jan Bała Sędzia del. WSA Barbara Stukan - Pytlowany Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Ł. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 23 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Łd 1004/10 w sprawie ze skargi J. Ś. na decyzję Dyrektora Ł. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie płatności obszarowej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z 23 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 1004/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. uwzględnił skargę J. Ś. i uchylił decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z [...] lipca 2010 r., nr [...], w przedmiocie jednolitej płatności obszarowej do gruntów rolnych oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatności zwierzęcej). Ponadto, Sąd zasądził od organu administracji na rzecz skarżącej 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji przyjął następujące ustalenia.

Decyzją z [...] grudnia 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: ARiMR) w Ł. przyznał J. Ś. jednolitą płatność obszarową w wysokości 10377,88 zł i uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 3108,42 zł oraz odmówił przyznania płatności zwierzęcej. Odmowa przyznania płatności zwierzęcej wynikała z faktu, że wnioskodawczyni nie posiadała w okresie referencyjnym zwierząt zarejestrowanych na nią w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych.

J. Ś. złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji.

Decyzją z [...] lipca 2010 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając odmowę przyznania płatności zwierzęcej, organ odwoławczy wskazał, że strona nie spełniła warunków określonych w § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326; dalej powoływane jako "rozporządzenie MRiRW z 2009 r."), a zatem w sprawie znajdował zastosowanie § 8 ust. 1 i 2 rozporządzenia MRiRW z 2009 r. Wielkość powierzchni, do której przysługiwała płatność zwierzęca, stanowił zatem iloraz współczynnika 0,3 oraz liczby zwierząt, których posiadaczem był dany rolnik lub jego małżonek (czego potwierdzeniem jest wpis lub zgłoszenie tych zwierząt do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych) przeliczonych na duże jednostki przeliczeniowe (DJP) według średniego okresu od 15 września 2007 r. do 14 marca 2008 r.

Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie zgłoszenie stada i przerejestrowanie zwierząt nastąpiło 4 kwietnia 2008 r., a zatem nie został spełniony warunek posiadania przez rolnika zarejestrowanych zwierząt w okresie od 15 września 2007 r. do 14 marca 2008 r., a ponadto nie można było uwzględnić przy płatności zarejestrowanych zwierząt posiadanych przez małżonka wnioskodawczyni, bowiem wymagana jest wówczas jego pisemna zgoda (§ 12 ust. 1 rozporządzenia MRiRW z 2009 r.), której nie można uzyskać, gdyż małżonek ten zmarł. Zdaniem organu odwoławczego, w sprawie nie miał natomiast zastosowania § 12a rozporządzenia MRiRW z 2009 r. (znoszący wymóg uzyskania zgody małżonka w przypadku, gdy ten nie żyje), bowiem przepis ten wszedł w życie w dniu 15 marca 2010 r., zaś w sprawie winny mieć zastosowanie przepisy dotychczasowe.

J. Ś. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję organu odwoławczego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję.

Sąd pierwszej instancji uznał, że organ odwoławczy błędnie odmówił zastosowania § 12a rozporządzenia MRiRW z 2009 r. Przepis ten wszedł w życie w trakcie postępowania międzyinstancyjnego, czyli po wydaniu decyzji przez organ I instancji, a przed rozpoznaniem sprawy przez organ odwoławczy. Rozpoznając odwołanie, organ zobowiązany był uwzględnić stan prawny obowiązujący w dacie orzekania, a zatem także § 12a rozporządzenia MRiRW z 2009 r. Brak takiego działania naruszał, zdaniem Sądu pierwszej instancji, art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.; dalej powoływana jako "k.p.a.") oraz zasadę dwuinstancyjności postępowania określoną w art. 15 k.p.a.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji, organy administracji orzekające w sprawie naruszyły ponadto art. 32 i art. 33 k.p.a. Organy obu instancji uznały, że strona jest reprezentowana przez pełnomocnika. Do wniosku wszczynającego postępowanie nie załączono jednak pełnomocnictwa. W takim przypadku organ, do którego został złożony wniosek – dostrzegając ten brak formalny – powinien zażądać jego uzupełnienia.

W konsekwencji Sąd pierwszej instancji uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a.").

Skargę kasacyjną od wyroku Sądu pierwszej instancji złożył Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. Zaskarżył to orzeczenie w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Powołując się na podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. organ administracji zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, to jest:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151, art. 133, art. 134 § 1, art. 135, art. 138, art. 141 § 4, art. 144 i art. 152 p.p.s.a. w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.; dalej powoływana jako "p.u.s.a.") oraz w związku z art. 3 i art. 7 ust. 1, 2, 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051, ze zm.; dalej powoływana jako "ustawa o płatnościach do gruntów rolnych") przez błędne uchylenie decyzji organu drugiej instancji, czego wyrazem jest brak rozstrzygnięcia w zakresie decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, "mający wpływ na naruszenia w stosunku do wszystkich postępowań granic sprawy przy jednoczesnym braku pełnej oceny legalności rozstrzygnięć organów administracji"; co w konsekwencji prowadzi do twierdzenia, że Sąd bezpodstawnie sformułował w sentencji wyroku oraz w jego uzasadnieniu, iż uchyla decyzję w sytuacji, gdy w gruncie rzeczy utrzymał byt prawny decyzji organu pierwszej instancji, która tym samym stała się ostateczna, a co za tym idzie i wykonalna, czym spowodował sprzeczność i niekonsekwencję rozstrzygnięcia, a w dalszej mierze wątpliwości co do powagi rzeczy osądzonej wyroku Sądu pierwszej instancji;

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151, art. 134 §1, art. 135 oraz art. 1 p.u.s.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1, art. 32, art. 33 oraz art. 107 § 1 k.p.a., jak i art. 98 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, ze zm.) oraz w związku z art. 3 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i rozdziałem 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. WE Nr L 270 z dnia 21 października 2003 r., str. 1, ze zm.; dalej powoływane jako "rozporządzenie nr 1782/2003") przez błędne uznanie, że strona skarżąca nie umocowała innego podmiotu do reprezentowania jej i działania w jej imieniu przed organami ARiMR, na podstawie pisemnego pełnomocnictwa ogólnego, wywodząc w sposób nieuzasadniony, że wśród dokumentów załączonych do akt sprawy nie ma dowodu pełnomocnictwa, gdy ze stanu dokumentów wynika odwrotność tych tez, w związku z tym za bezzasadne należy uznać twierdzenie, iż doszło do obrazy zasad działania strony w postępowaniu administracyjnym;

3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art. 1 p.u.s.a. w związku z art. 7 ust. 1 i 4, art. 18 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych, art. 9 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. Nr 91, poz. 872, ze zm.) oraz art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 lutego 2010 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 36, poz. 197) i § 12 rozporządzenia MRiRW z 2009 r. w związku z § 5 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 328) oraz § 12a rozporządzenia MRiRW z 2009 r. – przez wskazanie za podstawę uwzględnienia skargi innego naruszenia postępowania, przy jednoczesnej argumentacji, iż doszło do obrazy prawa materialnego przez błędną wykładnię i w konsekwencji "niewłaściwego jego zastosowanie, nakazując tym samym rozstrzygać w sprawie na podstawie przepisów nie mogących mieć zastosowania".

W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej (radca prawny M. S.) stwierdził, że skoro Sąd pierwszej instancji nie uchylił decyzji organu I instancji, to decyzja ta stała się ostateczna i odpowiada prawu. W takiej sytuacji nie można – zdaniem kasatora – odmawiać tej cechy rozstrzygnięciu organu odwoławczego, który utrzymał w mocy dotychczasowe rozstrzygnięcie.

Autor skargi kasacyjnej stwierdził, że po złożeniu wniosku beneficjent zostaje "wprowadzony do systemu, gdzie wszystko co jego dotyczy jako strony jest tam odnotowywane w bazie danych i zapamiętywane". Do wniosku wszczynającego postępowanie wnioskodawczyni dołączyła pełnomocnictwo, co wynikało z systemu. Raz złożone pełnomocnictwo zostaje zatem odnotowane w systemie i pozostaje skuteczne do wszystkich postępowań dotyczących tego rodzaju działań. Organ nie żądał zatem uzupełnienia braku formalnego w postaci dołączenia pełnomocnictwa "ze względu na niebyt tegoż braku".

Zdaniem kasatora, Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że § 12a rozporządzenia MRiRW z 2009 r. powinien mieć zastosowanie w sprawie. Przepis ten organ jest zobowiązany stosować od 15 marca 2010 r., a zatem do wniosków o przyznanie płatności na 2010 r.

J. Ś. nie skorzystała z prawa złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniesiona skarga kasacyjna okazała się całkowicie nieuzasadniona, choć w jej uzasadnieniu znalazło się dość obszerne przytoczenie przepisów prawa oraz orzecznictwa, jednakże ta część rozważań ma charakter ogólny i pozostaje bez związku ze stawianymi w skardze kasacyjnej zarzutami.

Pierwszy z zarzutów należy chyba oceniać w kategoriach jakiegoś ogromnego nieporozumienia. Autorka skargi kasacyjnej podnosi bowiem, że w sprawie niniejszej ma miejsce "błędne uchylenie decyzji organu drugiej instancji czego wyrazem jest brak rozstrzygnięcia w zakresie decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji", w związku z czym Wojewódzki Sąd Administracyjny "utrzymał byt prawny decyzji organu pierwszej instancji, która tym samym stała się ostateczna, a co za tym idzie i wykonalna, czym spowodował sprzeczność i niekonsekwencję rozstrzygnięcia, a w dalszej mierze wątpliwości co do powagi rzeczy osądzonej wyroku Sądu pierwszej instancji".

Tymczasem uchylenie decyzji organu odwoławczego, wbrew twierdzeniom autorki skargi kasacyjnej, nie powoduje, że decyzja organu pierwszej instancji staje się ostateczna, a co za tym idzie wykonalna. Przecież uchylenie decyzji organu odwoławczego dotyczy tylko samej decyzji tego organu i nie powoduje niejako "uchylenia" czynności dokonanych zarówno przez strony postępowania administracyjnego, jak i organ, poprzedzających wydanie uchylonej decyzji.

Uchylenie decyzji organu II instancji wywołuje zatem ten skutek, że postępowanie mające na celu rozpoznanie wniesionego odwołania "wraca" do chwili bezpośrednio poprzedzającej wydanie decyzji. Przed ponownym wydaniem decyzji organ winien jednak rozważyć wskazania Sądu i ewentualnie uzupełnić postępowanie lub dokładniej rozważyć zgromadzony materiał. Uchylający decyzję wyrok Sądu w żadnym stopniu nie uchyla, ani nie uchybia postanowieniom art. 130 § 2 k.p.a., zgodnie z którym: "Wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji". Tym samym decyzja organu pierwszej instancji po uchyleniu decyzji organu odwoławczego z powrotem staje się decyzją nieostateczną i niewykonalną.

Jednakże autorka skargi kasacyjnej wychodzi z założenia diametralnie sprzecznego z ww. przepisem ustawy, lecz ani do niego nie nawiązuje, ani nie przedstawia jakiejkolwiek argumentacji, która miałaby przemawiać przeciwko nigdy niezakwestionowanej przez cały czas istnienia sądownictwa administracyjnego zasadzie, że uchylenie tylko decyzji organu odwoławczego powoduje powrót sprawy tylko do postępowania odwoławczego i nie uchyla czynności stron tego postępowania, w tym wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.

Innym założeniem autorki skargi kasacyjnej zdaje się być pogląd, że w ramach kontroli sądy administracyjne powinny albo uchylać decyzje obu instancji administracyjnych, albo oddalać skargę. Z tego względu brak rozstrzygnięcia w odniesieniu do decyzji pierwszej instancji jest dla niej wyrazem błędnego uchylenia decyzji organu odwoławczego. To stanowisko również nie zostało uzasadnione, jednakże należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 135 p.p.s.a. "Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa [...] jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia". Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał i uzasadnił, że z powodu zmiany stanu prawnego, która miała miejsce już w czasie trwania postępowania odwoławczego, niezbędne było uchylenie decyzji organu odwoławczego, wskazując, że zmiana ta powinna być wzięta pod rozwagę przez organ odwoławczy. Tak więc, zgodnie z art. 176 w zw. z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. obowiązkiem strony skarżącej było uzasadnienie, dlaczego zmiana stanu prawnego w toku postępowania odwoławczego winna była skutkować uchyleniem także decyzji organu pierwszej instancji. Za takie uzasadnienie trudno też uznać powoływanie się strony skarżącej na art. 22 ust. 2 pkt 3 nieobowiązującej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), którego regulacja została przeniesiona do art. 145 § pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Tym bardziej, że do jej obowiązków należało nie tyle omówienie jakie są przesłanki uchylenia przez sąd administracyjny decyzji, lecz wykazanie, że przesłanki te w danej sprawie zachodziły lub nie zachodziły i jaki miało to wpływ na rozstrzygnięcie.

Ponadto, podnosząc pobocznie w ramach tego zarzutu również zarzut naruszenia art. 152 p.p.s.a., strona skarżąca nie wskazała, jaki wpływ na rozstrzygnięcie miało mieć to uchybienie procesowe, albowiem tylko wykazanie tej okoliczności mogło skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku. Na marginesie jednak należy zwrócić uwagę, że decyzja utrzymująca w mocy nieostateczną decyzję odmawiającą stronie przyznania płatności, nie powoduje jakiejkolwiek zmiany istniejącego stanu rzeczy, i to bez względu na to, czy jest wykonalna, czy też nie.

Niezrozumiały i nieuzasadniony jest także zarzut z punktu 2. petitum skargi kasacyjnej, zgodnie z którym, zdaniem strony skarżącej, Sąd błędnie uznał, że "strona skarżąca nie umocowała innego podmiotu do reprezentowania jej i działania w jej imieniu przed organami ARiMR, na podstawie pisemnego pełnomocnictwa ogólnego, wywodząc w sposób nieuzasadniony, że wśród dokumentów załączonych do akt sprawy nie ma dowodu pełnomocnictwa, gdy ze stanu dokumentów wynika odwrotność tych tez, w związku z tym za bezzasadne należy uznać twierdzenie, iż doszło do obrazy zasad działania strony w postępowaniu administracyjnym".

Po pierwsze, Sąd nie stwierdził, że "strona skarżąca nie umocowała innego podmiotu do reprezentowania jej i działania w jej imieniu przed organami ARiMR". Sąd natomiast stwierdził, że wśród dokumentów załączonych do akt nie ma dowodu pełnomocnictwa, a mimo to organy uznały, iż strona jest reprezentowana przez pełnomocnika. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie ma żadnego sformułowania, z którego można byłoby wysnuć wniosek, że zdaniem Sądu, "strona skarżąca nie umocowała innego podmiotu". Sąd, zresztą na marginesie, wytknął jedynie uchybienie stricte formalne, że w aktach brak jest dowodu na udzielenie pełnomocnictwa, choć zgodnie z wymogami art. 33 § 3 k.p.a. powinno być do nich dołączone.

Po drugie, jeżeli zdaniem strony skarżącej w aktach administracyjnych jest dokument pełnomocnictwa, to winna była wskazać, w którym miejscu się on znajduje, czego nie uczyniła. W to miejsce organ (strona skarżąca) poświadczony przez swego pełnomocnika odpis dokumentu pełnomocnictwa udzielonego przez stronę załączył dopiero do skargi kasacyjnej, powołując się przy tym na istnienie Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli.

Towarzysząca temu zarzutowi argumentacja nie uzasadnia postawionego zarzutu, gdyż ogólne rozważania na temat sposobu wykazania umocowania do działania w postępowaniu administracyjnym nie wskazują, dlaczego w sprawie niniejszej należało przyjąć, że w aktach tej sprawy znajduje się udzielone przez stronę pełnomocnictwo. Również nie zostało wyjaśnione, z czego strona skarżąca wywodzi, iż istnienie Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli powoduje, że przez to akta każdej sprawy związanej z tym systemem już zawierają takie pełnomocnictwo. Ponadto strona skarżąca również i w tym przypadku pominęła wskazanie, jaki wpływ na rozstrzygnięcie Sądu miało mieć podniesione w tym punkcie skargi kasacyjnej uchybienie.

Podobnie nieuzasadniony okazał się zarzut z punktu 3 skargi kasacyjnej. W zarzucie tym, strona skarżąca powołując się na art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 lutego 2010 roku o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 36, poz. 197, zwana dalej ustawą z 17 lutego 2010r.) podnosi, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nakazał "rozstrzygać w sprawie na podstawie przepisów nie mogących mieć zastosowania". Pomimo wywodu przedstawiającego warunki do uzyskania dopłaty, z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, iż stronie skarżącej w istocie chodzi o to, że Sąd wskazał, iż w sprawie powinien mieć zastosowanie § 12a rozporządzenia MRiRW z 2009 r., podczas gdy przepis ten wszedł w życie od dnia 15 marca 2010r., czyli po złożeniu w dniu 13 maja 2009r. wniosku o przyznanie płatności na rok 2009. Stanowisko swoje strona skarżąca opiera na tym, że zgodnie z ww. art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 lutego 2010r.: "Do postępowań w sprawach dotyczących płatności bezpośrednich, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów, pomocy do plantacji trwałych oraz pomocy do rzepaku, o których mowa w ustawie wymienionej w art. 1, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe". Tym samym strona skarżąca przepis ten odnosi tak do przepisów ustawy, jak i aktów wykonawczych.

Jednocześnie strona skarżąca zupełnie pomija, iż kwestia stosowania przepisów wykonawczych została odrębnie uregulowana w art. 6 tej ustawy. Przepis ten stanowi bowiem, że (ust.1) przepisy w znacznej części wykonawcze, w tym rozporządzenie MRiRW z 2009 r., zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie znowelizowanej ustawy, przewidując ich zastąpienie w ciągu dwóch lat (obecnie 5-ciu), a także (ust.2), że w okresie tym mogą one być zmieniane. Wynika więc z tego, że rozporządzenie MRiRW z 2009 r., do czasu zastąpienia nowym aktem wykonawczym, nadal ma zastosowanie tak do spraw wszczętych przed 15 marca 2010r., jak i po tej dacie.

Z tego względu, przy takiej konstrukcji ustawowej, należy stanąć na stanowisku, że jeżeli wolą prawodawcy stanowiącego przepisy wykonawcze byłoby ograniczanie zmian do sytuacji związanych z jakimś zdarzeniem lub datą, to uczyniłby zapis analogiczny do zapisu zawartego w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 lutego 2010r. Tymczasem w § 2 rozporządzenia MRiRW z dnia 11 marca 2010r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. Nr 39 poz. 217) zostało postanowione jedynie, że "Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 15 marca 2010 r." bez jakichkolwiek klauzul temporalnych, jak np. zastrzeżenie, że do postępowań wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe. W tym stanie rzeczy, jak sama przyznaje to strona skarżąca, znowelizowane przepisy mają zastosowanie także w postępowaniu odwoławczym, nawet gdy jeszcze nie były uchwalone w trakcie postępowania pierwszoinstancyjnego.

Niezależnie od powyższego trzeba zwrócić uwagę, że podstawą negatywnych rozstrzygnięć organów obu instancji był oczywisty fakt, że beneficjentka nie była w stanie przedstawić pisemnej zgody udzielonej przez osobę nieżyjącą, czyli określonego dokumentu. Zarówno w skardze kasacyjnej, jak i w sentencjach wydawanych decyzji, strona skarżąca powołuje szereg przepisów, głównie prawa wspólnotowego, jednakże w ogóle nie nawiązuje do ich treści. Tymczasem przepisy te przewidują własne uprawnienia dla posiadaczy i współposiadaczy, niezależnie od samej własności. Ponadto, zgodnie z prawem polskim (art. 922 § 1 K.c.): "Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób..." W tej sytuacji, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ powinien zbadać nie tylko to, czy beneficjentka przedłożyła zgodę nieżyjącego męża, ale również i to czy zgodnie z prawem wspólnotowym i krajowym miała własną legitymację do ubiegania się o dopłatę.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając, że wniesiona skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o jej oddaleniu.