Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1039/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-02-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska (spr.) Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] lutego 2018 r. sprawy ze skargi W. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego W. U. kwotę [...]zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako "SKO" lub "Kolegium") decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenie podziału nieruchomości położonej w K. położonej przy ul. [...], dla której w Sądzie Rejonowym w K. - Wydział Ksiąg Wieczystych, urządzona jest księga wieczysta o nr [...] [...], oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków - obręb P. - nr [...] o powierzchni 0,0559 ha.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał m.in., że decyzją Nr [...], znak: [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta K. Geodeta Powiatowy Kierownik Wydziału Geodezji i [...] odmówił zatwierdzenia podziału nieruchomości położonej w K. przy ulicy [...], stanowiącej własność W. Przedsiębiorstwa Usługowo-Handlowego "K. " Sp. z.o.o., dla której w Sądzie Rejonowym w K. - Wydział Ksiąg Wieczystych, urządzona jest księga wieczysta o nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków - obręb P. - numerem działki [...] o powierzchni 0,0559 ha, na następujące działki: dz. nr [...] o powierzchni 0,0300 ha, dz. nr [...] o powierzchni 0,0259 ha. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ pierwszej instancji wskazał, że nieruchomość położona jest na terenie objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K., w części dotyczącej obszaru osiedli S. , uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] grudnia 2001 roku ogłoszonej w Dzienniku Urzędowym Województwa W. z dnia [...] marca 2002 r., nr [...], poz. [...] i wchodzi w skład terenu oznaczonego symbolem MN - 1 - zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna (istniejące i do uzupełnienia). Dla terenu oznaczonego tym symbolem wprowadzono zasady podziału na działki budowlane, w których utrzymuje się istniejące podziały na działki budowlane oraz daje się możliwość podziału dużych działek pod warunkiem, że: front działki nie może być mniejszy niż 22 m, oraz że działka zachowa dostęp do drogi publicznej. Organ ustalił, że działka oznaczona numerem [...], została zabudowana jednym budynkiem mieszkalnym, na podstawie decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] sierpnia 1999 r., wydanej w sprawie [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z pomieszczeniami na działalność gospodarczą. Obecny kształt i wielkość działki, a także dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe korzystanie z tego budynku i realizują ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika z odpisu zwykłego księgi wieczystej [...], urządzonej dla nieruchomości będącej przedmiotem wniosku o podział, w "Dziale I-O - oznaczenie nieruchomości" ujawniona została działka oznaczona numerem [...] o powierzchni 0,0599 ha. W "Dziale II - własność" ujawniony został właściciel W. Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe "K. " Sp. z.o.o. W ocenie organu brak jest podstaw do zastosowania art. 95 pkt 7 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 r., a więc podziału niezależnie od ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż nie można przyjąć, że poprzez podział nieruchomości wybudowany budynek ulegnie przekształceniu w dwa budynki. Organ podkreślił, że podział w trybie art. 95 pkt 7 ustawy byłby możliwy, gdyby przed podziałem na działce istniały co najmniej dwa budynki, zaś podział byłby niezbędny do zapewnienia prawidłowego korzystania z każdego z nich. W rozpatrywanej sprawie natomiast wnioskowana do podziału działka jest już działką budowlaną przeznaczoną pod zabudowę jednorodzinną wolno stojącą o powierzchni, która zapewnia konieczną obsługę posadowionego na niej budynku mieszkalnego, nie ma więc podstaw do stosowania art. 95 pkt 7 ustawy. W niniejszej sprawie, jak wynika z załączonych dokumentów: wypisu z rejestru gruntów i kartoteki budynków, kopii pozwolenia na budowę z dnia [...] sierpnia 1999 r., wydanej w sprawie [...] oraz mapy z projektem podziału nieruchomości, przedmiotem podziału jest działka, na której posadowiony jest tylko jeden budynek mieszkalny. Podział byłby tu niewątpliwie możliwy wówczas, gdyby w momencie podziału na dzielonej działce istniały co najmniej dwa budynki, zaś podział był niezbędny do zapewnienia prawidłowego korzystania każdego z nich. Sytuacja taka w tej sprawie nie wystąpiła i nie odpowiada tej uregulowanej w art. 95 pkt 7 ustawy. Poza tym, w przypadku podziału nieruchomości stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania nie zachodzi żadna z pozostałych okoliczności wymienionych w art. 95 ustawy.

Odwołanie od powyższej decyzji w terminie ustawowym działając przez pełnomocnika wniosło W. Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe "K. " Sp. z.o.o. zarzucając zaskarżonej decyzji:

- naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 75, 77 i 80 Kpa poprzez nienależytą i nie wyczerpującą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności nienależytą analizę miejscowego planu zagospodarowania, skutkującą odmową zatwierdzenia podziału nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] o powierzchni 0,0559 ha oznaczonej numerem działki [...];

- naruszenie art. 95 pkt 1 i pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez ich błędną wykładnię skutkującą niewłaściwym zastosowaniem i odmową zatwierdzenia podziału nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] o powierzchni 0,0559 ha oznaczonej numerem działki [...], mimo że jak wynika z mapy z projektem podziału przedmiotowa nieruchomość zabudowana jest dwoma bliźniaczymi budynkami mieszkalnymi z odrębnymi wejściami, a zgłoszony podział tej nieruchomości ma polegać na wydzieleniu wskazanych we wniosku, budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego i odrębnego korzystania z tych budynków.

Kolegium wskazało, że zaskarżona decyzja została wydana prawidłowo, tj. z uwzględnieniem istniejącego stanu faktycznego i obowiązujących przepisów prawa. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm. - dalej jako "ustawa").

Zgodnie z art. 93 ust. 1 i 2 ustawy jeżeli nieruchomość położona jest na obszarze objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jej podziału można dokonać w sposób zgodny z ustaleniami tego planu. Zgodność z ustaleniami planu dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Stosownie zaś do treści art. 96 ust. 1 u.g.n. podziału nieruchomości dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza albo prezydenta miasta zatwierdzającej podział.

W niniejszej sprawie podział ma na celu wydzielenie działek wokół dwóch części budynku jednorodzinnego.

Organ odwoławczy zauważył, że art. 95 ust. 7 ustawy będący podstawą wydanego rozstrzygnięcia stanowi lex specialis w stosunku do ogólnych zasad obowiązujących przy podziale nieruchomości, gdyż reguluje jeden z przypadków, w których - pomimo braku planu zagospodarowania przestrzennego albo niezależnie od jego ustaleń lub ustaleń zawartych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - jest dopuszczalny podział nieruchomości. Przypadek, o którym mowa w ww. przepisie, dotyczy wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego.

Prawo do dzielenia rzeczy własnej jest prawem przysługującym właścicielowi, a wynikającym z samej istoty prawa własności. Zgodnie z art. 140 ustawy z dnia Kodeks cywilny, właściciel rzeczy ma prawo korzystać z rzeczy zgodnie ze społecznym przeznaczeniem swego prawa i rzeczą rozporządzać, choć oczywiście w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego. Przepisy ograniczające prawa właściciela w jego prawie własności, a więc w tym przypadku w uprawnieniu do podziału rzeczy nieruchomej, nie mogą być w żadnym stopniu interpretowane w sposób rozszerzający. Wręcz przeciwnie, tego rodzaju przepisy muszą być zawsze wykładane w sposób ścisły i precyzyjny (art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej).

Art. 95 ust. 7 ustawy służy utworzeniu dla już istniejącego budynku mieszkalnego działki gruntu o takich parametrach, które będą zgodne z wymaganiami, jakie winny być spełnione, jeśliby budynek ten był obecnie budowany. Celem więc wydzielenia owej działki jest powstanie działki budowlanej (art. 4 ust. 3a ustawy), której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe, bezkonfliktowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń na niej położonych (por. E. Bończak - Kucharczyk, Komentarz do art. 95 ustawy o gospodarce nieruchomościami, LEX 2016 oraz M. Wolanin – "Podziały i scalenia nieruchomości", Warszawa 2011, s. 187 i nast).

Sformułowanie art. 95 ustawy "niezależnie od ustaleń planu miejscowego" było wielokrotnie przedmiotem wykładni sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z 19 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 1007/06; wyrok NSA z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 1872/07; wyrok WSA z 30 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 1059/07).

Kolegium podzieliło tezę zdanie pierwsze wyroku z dnia 7 stycznia 2009 r., I OSK 1872/07, w której wyrażono stanowisko, że sformułowanie niezależnie od ustaleń planu miejscowego (co należy rozumieć "mimo braku takiego planu lub mimo zawartych w nim postanowień, a nawet wbrew tym postanowieniom") podział nieruchomości może nastąpić jedynie na cele wskazane w art. 95 stawy.

Art. 95 pkt 7 ustawy należy interpretować zgodnie z definicją działki budowlanej zawartej w art. 4 pkt 3a ustawy, a definicja ta wskazuje, że przez działkę budowlaną należy rozumieć zabudowaną działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń położonych na tej działce.

Z treści omawianego unormowania wnioskować należy, że może mieć on zastosowanie, gdy istnieje konieczność wydzielenia działki budowlanej dla posadowionego budynku mieszkalnego z nieruchomości, której dotychczasowe przeznaczenie lub sposób zagospodarowania terenu uniemożliwiał właścicielowi czy właścicielom budynku mieszkalnego korzystanie z niego, w tym realizację uprawnień budowlanych związanych z tym budynkiem mieszkalnym. Chodzi tutaj o wyodrębnienie nieruchomości gruntowej niezbędnej w znaczeniu "koniecznej" do obsługi budynku mieszkalnego, a nie w znaczeniu "wystarczającej", co prowadzić mogłoby do mnożenia podziałów, a tym samym zwiększenia zagęszczenia zabudowy wbrew ustaleniom planów miejscowych. Interpretacja art. 95 ustawy nie może prowadzić tylko do obejścia zasady, że podział powinien być zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zastosowanie tego artykułu musi być usprawiedliwione ściśle określonym w nim celem. W rozpoznawanej sprawie natomiast wnioskowana do podziału działka jest już działką budowlaną przeznaczoną pod zabudowę jednorodzinną wolno stojącą o powierzchni, która zapewnia konieczną obsługę dla posadowionego na niej budynku mieszkalnego. Tym samym nie ma podstaw do stosowania art. 95 pkt 7 ustawy (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 17 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 1320/16, LEX).

Kompletność wniosku o podział nieruchomości jest oceniana przez organ orzekający pod kątem celu podziału (od którego zależy tryb dokonywania podziału). Jeśli bowiem podział nieruchomości ma służyć celom podanym w art. 95 ustawy, to do wniosku o podział nieruchomości należy dołączyć te załączniki, które zostały wymienione w art. 97 ust. 1a pkt 1-3a ustawy, czyli następujące dokumenty:

- stwierdzające tytuł prawny do nieruchomości w szczególności oświadczenie, o którym mowa w art. 116 ust. 2 pkt 4;

- wypis z katastru nieruchomości i kopię mapy katastralnej obejmującej nieruchomość podlegającą podziałowi;

- decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku, o którym mowa w art. 94 ust. 1 pkt 2;

- pozwolenie, o którym mowa w art. 96 ust. 1a, w przypadku nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków oraz wymienionych w art. 97 ust.1la pkt 5-8 ustawy, tworzących operat podziału nieruchomości: protokół z przyjęcia granic nieruchomości; wykaz zmian gruntowych; wykaz synchronizacyjny, jeżeli oznaczenie działek gruntu w katastrze nieruchomości jest inne niż w księdze wieczystej; mapę z projektem podziału.

Kolegium wskazało, że złożony wniosek strony jest kompletny, a następnie, że przedmiotowa działka stanowi nieruchomość gruntową a także zgodnie z art. 4 pkt 3a ustawy jest działką budowlaną zabudowaną budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym z dwoma dającymi się wyodrębnić lokalami mieszkalnymi. Stosownie do art. 3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane, budynek mieszkalny jednorodzinny jest to budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych. Tym samym brak jest podstaw do zastosowania art. 95 pkt 7 ustawy, gdyż nie można przyjąć, że poprzez podział nieruchomości wybudowany budynek ulegnie przekształceniu w dwa budynki. Co więcej obecny kształt i wielkość działki, a także dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe korzystanie z tego budynku.

Kolegium podniosło, ze w ustawie o gospodarce nieruchomościami dopuszcza się podział nieruchomości na następujących warunkach: jeżeli przedmiotem podziału jest nieruchomość zabudowana, a proponowany jej podział powoduje także podział budynku, granice projektowanych do wydzielenia działek gruntu powinny przebiegać wzdłuż pionowych płaszczyzn, które tworzone są przez ściany oddzielenia przeciwpożarowego usytuowane na całej wysokości budynku od fundamentu do przekrycia dachu. W budynkach, w których nie ma ścian oddzielenia przeciwpożarowego, granice projektowanych do wydzielenia działek gruntu powinny przebiegać wzdłuż pionowych płaszczyzn, które tworzone są przez ściany usytuowane na całej wysokości budynku od fundamentu do przekrycia dachu, wyraźnie dzielące budynek na dwie odrębnie wykorzystywane części (art. 93 ust. 3b ustawy). Niemniej jednak zauważyć należy, że wykładnia art. 93 ust. 3b w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy pozwala na przyjęcie stanowiska, że przepisy te dotyczą podziałów dokonywanych z uwzględnieniem ustaleń planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy. W art. 95 ustawy brak jest natomiast stosownego odesłania do art. 93 ust. 3b.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosło W. U. (dalej jako "Przedsiębiorstwo"). Zaskarżonej decyzji zarzuciło naruszenie:

1. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj.

- art. 7, 75,77 i 80 Kpa poprzez nienależytą i niewyczerpującą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności nienależytą analizę miejscowego planu zagospodarowania, skutkującą odmową zatwierdzenia podziału nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] o powierzchni 0,0559 ha oznaczonej numerem działki [...];

- art. 6 Kpa albowiem zaskarżoną decyzję cechuje całkowita dowolność, sprzeczność z materiałem dowodowym oraz obowiązującymi przepisami prawa;

- art. 7 Kpa albowiem zaskarżone decyzje pomijają słuszny interes strony

2. naruszenie art. 93 ustawy i art. 95 pkt 1 i pkt 7 ustawy poprzez ich błędną wykładnię skutkującą niewłaściwym zastosowaniem i odmową zatwierdzenia podziału nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] o powierzchni 0,0559 ha oznaczonej numerem działki [...], mimo że jak wynika z mapy z projektem podziału przedmiotowa nieruchomość zabudowana jest dwoma bliźniaczymi budynkami mieszkalnymi z odrębnymi wejściami, a zgłoszony podział tej nieruchomości ma polegać na wydzieleniu wskazanych we wniosku, budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego i odrębnego korzystania z tych budynków, a nadto w ocenie skarżącego projekt podziału przedmiotowej nieruchomości nie popada w sprzeczność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego

Mając na względzie wskazane powyżej zarzuty Przedsiębiorstwo wniosło o

1. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9.sierpnia 2017 r. sygn. akt [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. oraz orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2017 r. sygn. akt [...] [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. i przekazanie sprawy do r3onownego rozpoznania do organu pierwszej instancji;

2.. zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu Przedsiębiorstwo wskazało, że zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji dokonał nienależytej i nie wyczerpującej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, jak również w sposób sprzeczny dokonał wykładni obowiązujących przepisów prawa. Organy w sposób nieprawidłowy dokonał oceny i wykładni miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w części dotyczącej obszaru osiedli [...]. Zgłoszony bowiem w przedmiotowej sprawie do zatwierdzenia podział nieruchomości nie narusza wprowadzonych zasad podziału na działki budowlane i tym samym w oparciu o art. 93 ustawy w ocenie skarżącego możliwym jest dokonanie podziału nieruchomości zgodnie z wnioskiem.

W przedmiotowej sprawie mamy bowiem do czynienia z sytuacją, w której to nieruchomość podlegająca podziałowi zabudowana jest już dwoma bliźniaczymi budynkami mieszkalnymi z odrębnymi wejściami, przy czym front działek mających powstać po podziale nie będzie mniejszy niż 22 m, a działki zachowają dostęp do drogi publicznej. Co więcej budynki mieszkalne, o których mowa nie mają ze sobą bezpośredniego połączenia, a jedynie przylegają do siebie w oparciu o jedną ze ścian.

Nadto w ocenie skarżącego w przedmiotowej sprawie dopuszczalny jest wnioskowany podział nieruchomości, albowiem gwarantuje on, że działki gruntu powstałe w jego wyniku będą mogły być zagospodarowane zgodnie z celem przewidzianym dla tych gruntów w planie zagospodarowania przestrzennego (zob. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] września 2011r. I SA/Wa [...]), zwłaszcza że budynki położone na przedmiotowej nieruchomości wzniesiono na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na ich budowę, czyli wzniesiono legalnie, a wydzielone działki gruntu będą miały dostęp do drogi publicznej.

Niezależnie od powyższego Przedsiębiorstwo podniosło, iż zgłoszony do zatwierdzenia podział znajduje uzasadnione podstawy także w art. 95 pkt 1 i pkt 7 ustawy, które to przepis zostały w sposób nienależyty zinterpretowane przez organy. Jak wynika z mapy z projektem podziału przedmiotowa nieruchomość zabudowana jest dwoma bliźniaczymi budynkami mieszkalnymi z odrębnymi wejściami, a zgłoszony podział tej nieruchomości ma polegać na wydzieleniu wskazanych we wniosku, budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego i odrębnego korzystania z tych budynków.

Artykuł 95 pkt 1 ustawy przewiduje możliwość dokonywania podziałów nieruchomości niezależnie od ustaleń planu miejscowego w celu zniesienia współwłasności nieruchomości zabudowanej co najmniej dwoma budynkami wzniesionymi na podstawie pozwolenia na budowę, w przypadku gdy podział ma polegać na wydzieleniu poszczególnych budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego korzystania z tych budynków. Tym samym podział nieruchomości przewidziany w art. 95 pkt 1 nie może polegać na wydzieleniu działki gruntu, na której nie znajduje się budynek, jak również na wydzieleniu budynku wraz z działką gruntu, stanowiącego nadal przedmiot współwłasności.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej jako "Ppsa") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Warunki i zasady podziału nieruchomości reguluje ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm. - dalej jako "ustawa"), określając kryteria dopuszczające podział nieruchomości zarówno w przypadku, gdy dotyczy on nieruchomości położonych na obszarze, dla którego uchwalono plan miejscowy, jak i na obszarze, dla którego brak jest takiego planu ( art. 93, art. 94, art. 95 ustawy).

Podział nieruchomości dokonywany przez organ administracji to podział geodezyjny, mający na celu wyodrębnienie w ramach jednej nieruchomości kilku działek ewidencyjnych, które po zatwierdzeniu podziału mogą być przedmiotem obrotu cywilnoprawnego. O zatwierdzeniu podziału nieruchomości orzeka wójt (burmistrz, prezydent miasta). Skutkiem decyzji organu administracji będzie podział geodezyjny -wyodrębnienie nowych działek gruntu w ramach jednej nieruchomości.

Podział nieruchomości jest dopuszczalny co do zasady tylko wtedy, gdy jest zgodny z ustaleniami planu miejscowego (art. 93 ustawy). Od tej zasady ustawodawca przewidział w art. 94 i art. 95 ustawy wyjątki. Przepisy te wskazują sytuacje, w których można dokonać podziału nieruchomości w przypadku braku planu miejscowego, jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze nieobjętym obowiązkiem sporządzenia tego planu oraz sytuacje umożliwiające podział nieruchomości niezależnie od ustaleń planu miejscowego. Przepis art. 95 stanowi lex specialis, w stosunku do ogólnych zasad obowiązujących przy podziale nieruchomości. Zawiera zamknięty katalog celów, których osiągnięcie usprawiedliwia odstąpienie od generalnej zasady, że podział nieruchomości musi być zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Dlatego określone w powyższym przepisie wyjątki należy interpretować ściśle.

Wskazać należy, że w niniejszej sprawie Przedsiębiorstwo występując w dniu [...] maja 2017 r. z wnioskiem o podział nieruchomości położonej w K. przy ul. [...], dla której w Sądzie Rejonowym w K. - Wydział Ksiąg Wieczystych, urządzona jest księga wieczysta o nr [...] [...], oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków - obręb P. - nr [...] o powierzchni 0,0559 ha, nie podało podstawy prawnej swego żądania.

Jak wskazał organ nieruchomość położona w K. przy ul. [...] znajduje się na terenie objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K., w części dotyczącej obszaru osiedli [...], uchwalonego uchwałą nr [...] rady miasta K. z dnia [...] grudnia 2001 r. (Dz. Urzęd. Województwa W. nr [...], po. [...]) i wchodzi w skład terenu oznaczonego symbolem MN -1. Dla terenu oznaczonego tym symbolem wprowadzono zasady podziału na działki budowlane pod warunkiem, że front działki nie może być mniejszy niż 22 m, oraz że działka zachowa dostęp do drogi publicznej.

Prezydent Miasta K. wydając w dniu [...] czerwca 2017 r. decyzje odmowną wskazał co prawda, że nieruchomość stanowiąca działkę o nr [...] położona jest na terenie objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K., lecz wyraźnie powołał się na treść i charakter przepisu art. 95 pkt 7 ustawy.

W odwołaniu z dnia [...] czerwca 2017 r. Przedsiębiorstwo jasno określiło swoje żądanie. Powołało się na obowiązujący plan miejscowy i wskazało, że zgłoszony do zatwierdzenia podział nieruchomości nie narusza zasad podziału na działki budowlane. Front działek mających powstać po podziale nie będzie mniejszy niż 22 m, a działki zachowają dostęp do drogi publicznej. Niezależnie od powyższego wskazywało, że zgłoszony do zatwierdzenia podział znajduje uzasadnienie także w art. 95 pkt 1 i 7 ustawy, oraz że nieruchomość jest zabudowana dwoma bliźniaczymi budynkami z odrębnymi wejściami.

Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, organ odwoławczy uzasadnił dlaczego jego zdaniem nie jest możliwy podział przedmiotowej nieruchomości na podstawie art. 95 pkt 7 ustawy, ale nie odniosło się do twierdzeń strony co do zabudowy działki dwoma bliźniaczymi budynkami z odrębnymi wejściami. Organy drugiej obu instancji nie rozważyły, czy wniosek o podział nieruchomości może zostać załatwiony w oparciu o przepisy art. 93 (zwłaszcza art. 93 ust. 3b) lub art. 95 pkt 1 ustawy.

Wskazać należy, że w postępowaniu administracyjnym organ nie jest związany podstawą prawną wniosku. Art. 63 § 2 Kpa formułuje minimalne wymagania podania i nie wymaga od strony, by wskazała podstawę prawną żądania, co więcej, by podstawa ta wiązała organ. Organy obu instancji zobligowane są, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 Kpa) i zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 Kpa), do oceny materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu i zbadania wszystkich okoliczności sprawy, jak i odniesienia się do zarzutów podniesionych przez stronę, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, stosownie do art. 107 § 3 Kpa. Ponadto obowiązek ustosunkowania się przez organ odwoławczy do zarzutów odwołania wynika również z art. 11 i 107 § 3 Kpa.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że decyzja organu pierwszej instancji i zaskarżona decyzja nie rozstrzygają sprawy, którą zainicjował wniosek Przedsiębiorstwa z dnia [...] maja 2017 r., czym w sposób istotny naruszono ww. przepisy i miało to wpływ na wynik sprawy.

Z uwagi na powyższe należało uchylić zaskarżoną decyzję i decyzję organu pierwszej instancji, na podstawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 Ppsa.

Orzeczenie o kosztach jest uzasadnione treścią art. 200 Ppsa. Koszty postępowania to wpis w kwocie [...]zł (§ 1 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie [...]zł (§ 14 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie – Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).

W ponownym postępowaniu organy, oceniając możliwość podziału wskazanej wyżej nieruchomości, wezmą pod uwagę przedstawione wyżej rozważania.