Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1564/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 dz. a  i c,  art. 135, art. 200, art. 209, art. 225, art. 239 par. 1 pkt 1 lit. e
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 31zq ust. 8
journal: Dz.U. 2020 poz 1842
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wolas Sędziowie: WSA Piotr Głowacki WSA Inga Gołowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia 12 stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za lipiec – wrzesień 2020 r. I.uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia 25 listopada 2020r. nr [...], II.zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz skarżącej kwotę 480,00 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III. zwrócić skarżącej ze środków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kwotę 172,00 zł (słownie: sto siedemdziesiąt dwa złote 00/100) tytułem nadpłaconego wpisu od skargi.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 12 stycznia 2021r. nr [...], Zakład Ubezpieczeń Społecznych działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020r. poz. 256, ze zm. dalej-K.p.a.) oraz art. 31zq ust. 8 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842) - utrzymał w mocy decyzję z 25 listopada 2020r., [...] odmawiającą M. K. prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od lipca 2020r. do września 2020r.

W pisemnych motywach zaskarżonej decyzji wskazano, że na mocy z art. 31zq ust. 8 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, od decyzji o odmowie zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, płatnikowi składek przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego dotyczące odwołań od decyzji oraz ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ wskazał, że godnie z art. 138§1 K.p.a., organ odwoławczy wydaje decyzję, w której:

1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo

2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo

3) umarza postępowanie odwoławcze.

W dniu 24 listopada 2020r. M. K. złożyła wniosek o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek za okres od lipca 2020r. do wrzesień 2020r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] decyzją z 25 listopada 2020r. [...] odmówił wnioskodawczyni zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za okres od lipca 2020r. do września 2020r.

16 grudnia 2020r. wpłynął do organu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nadany w urzędzie pocztowym w dniu 15 grudnia 2020r.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 31zo ust. 8 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, płatnikowi składek prowadzącemu na dzień złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek, działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 49.39.Z, 55.10.Z, 77.39.Z, 79.11.A, 79.90.A, 82.30.Z, 90.01.Z, 90.02.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na- ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od 1 lipca 2020r. do 30 września 2020r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w pierwszym miesięcy kalendarzowym, za który składany jest wniosek o zwolnienie z opłacania tych składek był niższy co najmniej o 75% w stosunku do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu kalendarzowym w 2019r.

Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 6 marca 2018r. o centralnej ewidencji i informacji o działalności gospodarczej i punkcie informacji dla przedsiębiorcy (Dz. U. z 2019r. poz. 1291) domniemywa się, że dane CEIDG są prawdziwe. Osoba fizyczna wpisana do CEIDG ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną zgłoszeniem do CEIDG nieprawdziwych danych, jeżeli podlegały obowiązkowi wpisu na jej wniosek, a także niezgłoszeniem danych podlegających obowiązkowi wpisu do CEIDG w ustawowym terminie albo niezgłoszeniem zmian danych objętych wpisem, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lup osoby trzeciej, za którą osoba wpisana do CEIDG nie ponosi odpowiedzialności.

Swoim zakresem domniemanie obejmuje wszelkie dane wpisane do CEIDG. Jego istota sprowadza się do tego, że ilekroć dojdzie do wpisania (zmiany, wykreślenia) danych do CEIDG, należy domniemywać, że są one zgodne ze stanem faktycznym. Domniemanie ma znaczenie dla stosunków cywilnoprawnych i administracyjnych. Jeśli przedsiębiorca zaniedbał wystąpić z wnioskiem o zmianę wpisu lub podał błędne informacje, nie może zasłaniać się wobec osoby trzeciej twierdzeniem, że wpisane dane są nieprawdziwe (Wyrok NSA z 15 marca 2016r. sygn. akt: l OSK 1632/14). Z komentowanego przepisu wynika, że za szkodę wyrządzoną wpisaniem nieprawdziwych danych nie odpowiada z zasady organ ewidencyjny. Ponosi ją przedsiębiorca, który podał nieprawdziwe dane lub ich na czas nie zaktualizował.

We wniosku z 24 listopada 2020r. wnioskodawczyni oświadczyła, że prowadzi przeważającą działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD 82.30.Z. Zgodnie ze zgłoszeniem do CEIDG oraz bazy REGON na dzień złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek przeważającą działalnością był odpowiednio kod PKD 58.11.Z, oraz kod PKD 58.14.Z który nie uprawnia do zwolnienia z opłacania składek. Zmiany PKD na 82.30.Z w bazie CEIDG dokonała dopiero 10 grudnia 2020r.

W związku z powyższym utrzymano w mocy decyzję z dnia 25 listopada 2020r. [...] odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od lipca 2020r. do września 2020r.

W skardze na powyższą decyzję skarżąca zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik art. 79a§1 k.p.a. poprzez odmowę możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz nieuwzględnienie wniosków dowodowych o przesłuchanie świadków, przez co nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie.

Wobec powyższego wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji z powodu wskazanego naruszenia, które miało istotny wpływ na wynik postępowania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Uzasadniając skargę jej autor podniósł, że ZUS odmówił skarżącej prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od lipca 2020r. do września 2020r. na podstawie ustawy z dnia 20.03.2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Zaskarżoną niniejszą skargą decyzją ZUS z dnia 12.01.2021r., znak [...] utrzymano w/w decyzję w mocy uzasadniając to faktem, że wg bazy CEiDG na dzień składania wniosku o zwolnienie z opłacania składek skarżąca nie prowadziła przeważającej działalności gospodarczej oznaczonej kodem PKD 82.30.Z tj. działalność związana z organizacją targów, wystaw i kongresów czyli działalność uprawniająca do uzyskania zwolnienia a jako przeważająca działalność było wpisane PKD 58.11.Z, tj. wydawanie książek oraz PKD 58.14.Z, tj. wydawanie czasopism i pozostałych periodyków czyli działalności do uzyskania zwolnienia nie uprawniające.

Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą od 2011r. wyłącznie w formie spółki cywilnej ze swoim mężem S. K. PRO-ART (pierwotnie do 2013r. w spółce była jeszcze córka skarżącej ale z niej wystąpiła). Spółka ta od początku swojego istnienia zajmowała się dwoma rodzajami działalności, tj. organizacją targów ślubnych oraz wydawaniem czasopisma dla kandydatów dla małżonków pod tytułem "Sufler Młodej Pary". Z uwagi na niską rentowność ostatni numer "Suflera Młodej Pary" ukazał się w roku 2016. Od tego czasu (ponad 3 lata) jedyną działalnością spółki jest organizowanie targów ślubnych co zresztą zostało zaznaczone w wypisie spółki z bazy REGON gdzie działalność 82.30.Z figuruje jako przeważająca. Mąż skarżącej i jej wspólnik - S. K. został zwolniony z opłacania składek ZUS ponieważ w jego wypisie z CEiDG jako działalność przeważająca figuruje działalność 82.30.Z. Tymczasem jego sytuacja jako przedsiębiorcy jest identyczna jak skarżącej -jest wspólnikiem tej samej spółki cywilnej PRO-ART i prowadzi dokładnie taką samą działalność gospodarczą jak skarżąca (dowód: wypis z bazy internetowej regon, faktury sprzedażowe spółki za okres w którym odmówiono skarżącej zwolnienia ze składek ZUS).

Pismo ZUS datowane na dzień 21.12.2020r. zawierające informacje o zakończeniu postępowania dotyczącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek oraz zawierające pouczenie o prawie wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie 7 dni od jego otrzymania zostało skarżącej wysłane bez potwierdzenia odbioru. Zostało przez skarżącą odebrane (wyjęte) ze skrzynki pocztowej w dniu 11 stycznia. Po zapoznaniu się z nim skarżąca uznała, że chce skorzystać z prawa wypowiedzenia się oraz chce zobaczyć akta sprawy. Skarżąca chciała także zgłosić dowód z przesłuchania świadków, tj. księgowego, który ma wiedzę jaki jest dominujący (a w zasadzie jedyny) przedmiot działalności skarżącej, swojego męża i zarazem wspólnika spółki cywilnej oraz grafika, który zajmował się składaniem czasopisma "S. M. P." aby wykazać, iż od kilku lat nie prowadzi ona (i zarazem spółka) działalności związanej z wydawaniem czasopism oraz jedynego pracownika pozwanych K. K. (dowód: zeznania świadka S. K. adres jak skarżącej, zeznania świadka J. T. adres ul. [...] [...], zeznania świadka K. K. adres ul [...] K. ). Chciała także załączyć do akt dołączone do niniejszej skargi dokumenty wykazujące jaki jest w istocie przedmiot działalności skarżącej. Niestety pracownik ZUS w dniu 18.01.2021r. odmówił skarżącej skorzystania z tego prawa informując, że jest już po 7 dniowym terminie (dowód: akta ZUS z własnoręczną notatką skarżącej datowaną na 18.01.2021r.).

Zdaniem skarżącej, jeżeli nawet prawo pozwala ZUS na doręczanie przesyłek bez awizowania to nie powinno się to dziać kosztem uprawnień obywateli. Przesyłki nie zawierające terminów mogą być doręczane w ten sposób ale już te, które wiążą skutki prawne z upływem terminów w nich określonych powinny być doręczane listem poleconym za potwierdzeniem odbioru. Pismo z pouczeniem zostało najprawdopodobniej wysłane w okolicy licznych dni ustawowo wolnych od pracy (skoro jest datowane na 21.12.2020r. a więc 3 dni przed Wigilią). Pomijając już okoliczność, że skarżąca na święta wyjechała odwiedzić rodzinę to gdyby nawet przyjąć, iż pismo zostało pozostawione w skrzynce w dniu 28.12.2020r. (dni 25-27 są ustawowo wolne od pracy) to w przypadku awizacji 14 dniowy termin umożliwiający odebranie przesyłki poleconej na poczcie upływałby w dniu 11.01.2021r. a więc wtedy kiedy skarżąca faktycznie odebrała list ZUS ze skrzynki pocztowej. Gdyby zaś nawet przyjąć pozostawienie awiza już w dniu 22 lub 23 grudnia 2020r. (co zdaje się mało prawdopodobne biorąc pod uwagę datę pisma) to 14 dniowy termin upłynął by najwcześniej 5.01.2021r. a 7 dniowy termin pozwalający na zapoznanie się z materiałem dowodowym i wypowiedzenie się upłynął by najwcześniej 12.01.2021r. a więc w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Jednak decyzja nie powinna być przecież nawet teoretycznie wydana w tym dniu skoro nie upłynął jeszcze 7 dniowy termin na skorzystanie z uprawnienia. Wydanie zaskarżonej decyzji w taki sposób naruszyło prawa skarżącej jako strony w postępowaniu. Została ona w zasadzie pozbawiona możliwości brania udziału w nim.

Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu l instancji oraz nakazanie temu organowi przeprowadzenie postępowania dowodowego w całości, w tym przesłuchanie wskazanych w niniejszej skardze świadków.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności zaznaczenia wymaga, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15 zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, ze zm.) Zgodnie z ust. 2 wymienionego artykułu, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Stosownie do ust. 3, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I WSA w Krakowie przedmiotowa sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Wyjaśnić należy przy tym, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji skarżącego, bowiem podnoszone przez niego argumenty, podobnie jak i argumenty organu, były wnikliwie rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę wraz z odpowiedzią organu na skargę.

Odnosząc się zaś do kwestii kognicji Sądu, należy wpierw przywołać art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r. poz. 137), stosownie do którego sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Normatywnym potwierdzeniem sprawowania przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej jest również art. 3§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2019r. poz.2325 ze zm. dalej- p.p.s.a.), stanowiący ponadto, że sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie.

Zaznaczenia wymaga, że stosownie do art. 134§1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Co więcej, pozostaje zobowiązany do wzięcia z urzędu pod rozwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodniesionych w skardze, pozostających jednak w związku z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Na podstawie art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Oznacza to zatem, że w przypadku zaistnienia takiej konieczności, uchylone może zostać nie tylko orzeczenie organu wydane w postępowaniu odwoławczym, które zostało zaskarżonego do wojewódzkiego sądu administracyjnego, ale i orzeczenie wydane na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego.

W myśl art. 145§1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę, uchyla decyzję administracyjną, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z kolei stosownie do art. 145§1 pkt 2 p.p.s.a., w przypadku wystąpienia przesłanek nieważności postępowania administracyjnego określonych w art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021r. poz. 735, dalej-K.p.a."), lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji we wskazanych wyżej ramach Sąd stwierdził, że zarzuty podniesione w skardze są uzasadnione.

Zgodnie z art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID, płatnikowi składek prowadzącemu na dzień 30 września 2020r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z (...) przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od 1 listopada 2020r. do 30 listopada 2020r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020r. był niższy co najmniej o 75% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r.

Zgodnie z art. 31zo ust. 11 ww. ustawy, oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10 i 12, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r.

W ocenie Sądu, sformułowanie "działalność oznaczoną wg PKD 2007, jako rodzaj przeważającej działalności" należy odnosić do działalności rzeczywistej, faktycznie prowadzonej. Rejestr podmiotów REGON prowadzony jest dla potrzeb statystyki publicznej, której celem jest zapewnienie rzetelnego, obiektywnego i systematycznego informowania społeczeństwa, organów państwa i administracji publicznej oraz podmiotów gospodarki narodowej o sytuacji ekonomicznej, demograficznej, społecznej oraz środowiska naturalnego (art. 3 ustawy z 29 czerwca 1995r. o statystyce publicznej – tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 443). Ma on charakter formalny i opiera się na oświadczeniach podmiotów zobowiązanych do przekazywania danych, które nie podlegają merytorycznej weryfikacji. Nie tworzy on stanu prawnego, także w obszarze działalności gospodarczej. Wpis do rejestru należy traktować raczej w kategoriach domniemania prawnego, które ma na celu uproszczenie postępowania o udzielenie ulgi, ale o charakterze wzruszalnym, zatem takiego, które może być obalone dowodami przeciwnymi.

Rodzaj deklarowanej działalności jest także oświadczeniem wiedzy i ma charakter faktów. Może być kwestionowany, ponieważ stan stwierdzony takim oświadczeniem jako fakt podlega ocenie w kategoriach prawdy albo fałszu. (por. Sąd Najwyższy w wyrokach z 7 stycznia 2013r., sygn. akt: II UK 142/12 i z 23 listopada 2016r., sygn. akt: II UK 402/15, publ. https://legalis.pl).

Zdaniem Sądu, z powyższego wynika, że sama treść wpisu do właściwych rejestrów w zakresie kodów PKD nie może świadczyć o przeważającej działalności podmiotu. Również brak wskazania kodu przeważającej działalności nie jest wystarczający do przyjęcia, że żadna z działalności prowadzonych przez stronę nie ma charakteru przeważającej tylko z tego powodu, że nie została jako przeważająca ujawniona w rejestrze.

W ocenie Sądu przeważającą jest nie ta działalność, która została jako taka zadeklarowana, ale taka, która generuje najwyższe przychody lub wymaga największego zaangażowania pracowników.

Należy przy tym wskazać, że zgodnie z §9 ust. 2 pkt 1 i 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z 30 listopada 2015r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń (Dz. U. z 2015r. poz. 2009), rodzaj przeważającej działalności ustala się odpowiednio, w przypadku:

1) osób prawnych i jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, których celem jest osiąganie zysku, zakładów działalności gospodarczej: stowarzyszeń, organizacji społecznych, fundacji, związków zawodowych, kościołów - na podstawie procentowego udziału poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest możliwe zastosowanie tego miernika - na podstawie udziału pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących;

3) osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą odrębnie dla:

a) działalności wpisanej do CEIDG,

b) działalności rolniczej,

c) pozostałej działalności, niewymienionej w lit. a i b, prowadzonej na własny rachunek w celu osiągnięcia zysku - na podstawie procentowego udziału poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest możliwe zastosowanie tego miernika, na podstawie udziału pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących.

Należy także wziąć pod uwagę cel ustawy, który wynika wprost z jej tytułu, jakim jest przeciwdziałanie sytuacjom kryzysowym spowodowanym pandemią COVID, a więc m.in. łagodzenie skutków społeczno-gospodarczych poprzez udzielanie przedsiębiorcom wsparcia materialnego, mającego na celu zapobieżenie upadłości lub likwidacji działalności gospodarczej i miejsc pracy.

Wprowadzane przez ustawodawcę ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej, bez względu na formę, w jakiej to następowało, także w związku z przeciwdziałaniem COVID, powinny wiązać się z rozwiązaniami mającymi udzielać wymiernego i realnego wsparcia tym, którzy określonymi ograniczeniami są/byli bezpośrednio obejmowani, a przez to doznali faktycznego, a nie tylko formalnego, ograniczenia konstytucyjnego prawa swobody prowadzenia działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) i możliwości zarobkowania. Określenie formy wsparcia należy do ustawodawcy, a udzielenie ulgi w realizacji fiskalnych obowiązków publicznoprawnych jest jedną z nich. Takie wsparcie przedsiębiorców stanowi realizację zasady sprawiedliwości społecznej, zwłaszcza że ustawodawca zdecydował się na wprowadzenie rozwiązania prawnego, odnośnie którego nikt nie miał możliwości wcześniejszego przygotowania się na spełnienie jego warunków, choćby poprzez aktualizację danych.

Uwzględniając powyższe uregulowania prawne i cel ustawy, Sąd stanął na stanowisku, że pomoc przewidziana w art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID winna trafić do podmiotów, które prowadziły działalność objętą kodami w nim wskazanymi 30 września 2020r., a jednocześnie zarówno w listopadzie 2020r., jak i w porównywalnym okresie roku poprzedniego faktycznie prowadziły jako przeważającą działalność gospodarczą oznaczoną kodem wymienionym w ustawie jako uprawniający do zwolnienia, zaś przychód z tej działalności był niższy co najmniej o 75%.

Z treści art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID wynika bowiem, że ulga przysługuje przedsiębiorcom faktycznie prowadzącym daną działalność. Stanowi on o "płatniku składek prowadzącym działalność". Nie jest zatem decydująca sama treść wpisu do rejestru REGON. Wobec powyższego, jeżeli dowody wskazują, że wskazany we wniosku kod działalności istotnie jest dla strony przeważający i rodzaj działalności mieści się w katalogu objętym zwolnieniem, to brak jest podstaw do odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania składek.

Formalistyczne podejście i ograniczenie pomocy tylko do tych podmiotów, które działalność opisaną kodami objętymi uprawnieniem do zwolnienia ujawniły w rejestrze jako przeważającą niezależnie od faktycznie wykonywanej przeważającej działalności naruszałoby zasadę proporcjonalności i równości wobec prawa w odniesieniu do tych przedsiębiorców, którzy prowadząc taką samą działalność uprawniającą do zwolnienia ujawnili ją w odpowiednim rejestrze i otrzymali wsparcie. Mogłoby też prowadzić do nadużyć, gdyby pomoc trafiała do podmiotów, które faktycznie prowadzą działalność innego rodzaju, niż deklarowana w rejestrze, a uprawniająca do zwolnienia.

Organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10§1 K.p.a.). Mogą odstąpić od zasady określonej w §1 tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną (art. 10§2 K.p.a.). Organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w §1 (art. 10§3 K.p.a.). Zgodnie zaś z art. 79a§1 K.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Przepis ten stanowi konkretyzację i uzupełnienie obowiązków wynikających z art. 10§1 K.p.a., a jego celem jest zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów - nie korzysta z takiej możliwości.

Chodzi przy tym o to, aby strona nie została zaskoczona negatywnym rozstrzygnięciem sprawy oraz zmuszona do zaskarżenia decyzji i przedstawiania tych dodatkowych dowodów dopiero na etapie postępowania odwoławczego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 23 maja 2019r., sygn. akt: II SA/Sz 239/19-CBOSA).

Organ powinien zatem przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji poinformować ją o konieczności wykazania przesłanek, których niewykazanie może narazić ją na negatywne konsekwencje prawne.

Wskazać również należy, że sąd administracyjny nie zastępuje w orzekaniu organów administracyjnych, a jedynie kontroluje zaskarżoną przez stronę decyzję pod względem jej zgodności z prawem i w przypadku ustalenia, że narusza ona prawo uchyla ją, podając tego przyczyny. Taka też sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. W rezultacie, przy ponownym rozpoznaniu wniosku organ administracji uwzględni wyrażone w uzasadnieniu stanowisko sądu i przyjmie, że ustawodawca nie zastrzegł w art. 31zo ust. 10 ustawy, że chodzi o kod PKD wpisany jako rodzaj przeważającej działalności w odpowiednim rejestrze, lecz o faktycznie prowadzoną przeważającą działalność gospodarczą. Przeprowadzi postępowanie dowodowe w oparciu o art. 7 i 75§1 K.p.a., mające na celu ustalenie, jakiego rodzaju działalność strony ma rzeczywiście charakter przeważający, a w szczególności czy jest to działalność określona kodem PKD 85.51.Z. Następnie organ wyda decyzję stosowną do wyniku poczynionych ustaleń, którym da wyraz w uzasadnieniu decyzji.

W wydanej decyzji organ nie odniósł się do powyższych okoliczności, naruszając tym samym art. 7, art. 77§1, art. 80 i art. 107§3 k.p.a. Organ w istocie nie wyjaśnił okoliczności faktycznych sprawy, w tym zwłaszcza rodzaju faktycznie wykonywanej przez skarżącego działalności będącej działalnością przeważającą.

Nie udzielił również stosownych do okoliczności pouczeń, wyjaśnień i wezwań w celu jednoznacznego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą gdyż było to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy

O kosztach w oparciu o art. 200 w zw. z art. 209 p.p.s.a. oraz w związku z §14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018r. poz. 265). Na kwotę 480,00 zł składa się wynagrodzenie pełnomocnika radcy prawnego.

O zwrocie kwoty 172,00 zł tytułem nadpłaconego wpisu od skargi orzeczono w oparciu o art. 225 w zw z art. 239§1 pkt 1 lit. e p.p.s.a bowiem skarżąca była ustawowo zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w tej sprawie.