Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 71/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2011-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3, art. 53 § 1, art. 134 § 1, art. 147 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 91, art. 94 ust. 1 i 2, art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
article: art. 1 ust. 2, art. 3 ust. 1, art. 9, art. 11 pkt 3, art. 12 ust. 1, art. 10, art. 15
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: § 4 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2004 nr 118 poz 1233
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków  zagospodarowania przestrzennego gminy

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędzia WSA Marek Szumilas (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Monika Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2011 r. sprawy ze skargi J.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] r. nr [...]; II. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J.G. kwotę 357 złotych (trzysta pięćdziesiąt siedem), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] Wójt Gminy, powołując się na treść przepisu art. 66 § 3 kpa zwrócił wnioskodawcy – J.G. wniosek z dnia [...] sierpnia 2010 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. radca prawny B.P. działający w imieniu J.G., zwrócił się do Gminy o wydanie decyzji administracyjnej określającej wysokość opłaty za parkowanie pojazdu usuniętego w trybie art. 50a ustawy z dnia 20 czerwca 1996 r. - Prawo o ruchu drogowym.

Organ wyjaśnił, iż postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r. sygn. akt I OW 104/09 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał jako organ właściwy w sprawie Radę Gminy z uwagi na utratę mocy obowiązującej art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt P 4/06.

Jednakże zgodnie z art. 50 a ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym pojazd pozostawiony bez tablic rejestracyjnych lub pojazd, którego stan wskazuje na to, że nie jest używany, może zostać usunięty z drogi przez straż gminną lub Policję na koszt właściciela lub posiadacza. Stosownie do ust. 2 pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1, nieodebrany na wezwanie gminy przez uprawnioną osobę

w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na własność gminy z mocy ustawy. Przepisu ust. 2 nie stosuje się, gdy nieodebranie pojazdu nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej (ust. 3). W myśl ust. 4 przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio, gdy w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu nie została ustalona osoba uprawniona do jego odbioru.

Natomiast w ust. 5 określono delegację, zgodnie z którą Minister właściwy do spraw wewnętrznych, kierując się zasadą poszanowania prawa własności oraz potrzebą zapewnienia porządku na drogach publicznych, określi, w drodze rozporządzenia:

1) szczegółowy tryb oraz jednostki i warunki ich współdziałania w zakresie usuwania pojazdów bez tablic rejestracyjnych lub których stan wskazuje na to, że nie są używane;

2) tryb postępowania w zakresie przejęcia pojazdu na własność gminy.

Z kolei o przejęciu pojazdu na własność gminy orzeka rada gminy. Przed wydaniem orzeczenia należy powiadomić właściciela pojazdu o wszczęciu postępowania

w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz gminy (§ 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdu; Dz. U. Nr 134, poz. 1133 ze zm.). Przyjmuje się, że orzeczenie następuje w formie uchwały po stwierdzeniu zaistnienia przesłanek do jej wydania.

Organ wyjaśnił, iż w niniejszej sprawie brak było przesłanek do stwierdzenia przejęcia na własność pojazdu marki [...] nr rej. [...]. W tym zakresie organ opisał stan faktyczny sprawy, wskazując, iż dnia [...] kwietnia 2005 r. policjanci z Komisariatu Policji znaleźli w kompleksie leśnym - [...], porzucony po kolizji drogowej pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. W takim stanie rzeczy wydali pisemną dyspozycję nr [...] o usunięciu tego pojazdu z ww. miejsca przez J.G. - przedsiębiorcę posiadającego uprawnienia do odholowywania i przechowywania pojazdów. Pojazd w tym samym dniu został przewieziony na parking J.G.. Właścicielem pojazdu okazał się L.W., który został wezwany do jego odbioru.

Podkreślono, iż samochód został usunięty z kompleksu leśnego, który nie jest ani drogą publiczną, ani strefą zamieszkania. Tymczasem usunięty może być pojazd, który jest pozostawiony na drodze, a więc na jezdni, poboczu lub chodniku.

Nie podlega usunięciu w tym trybie pojazd, który jest pozostawiony na drodze wewnętrznej lub w innym miejscu, gdyż przepis ten ma zastosowanie - zgodnie z art. 1 ust. 1 - tylko na drogach publicznych i w strefie zamieszkania (R.A. Stefański, Prawo o ruchu drogowym. Komentarz. Dom Wydawniczy ABC, 2005, wyd. II). Wskazaną wykładnię - usunięcia pojazdu jedynie z drogi publicznej - potwierdza również treść upoważnienia do wydania rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych zawarta w art. 50a ust. 5: "Minister właściwy do spraw wewnętrznych, kierując się zasadą poszanowania prawa własności oraz potrzebą zapewnienia porządku na drogach publicznych, określi, w drodze rozporządzenia". Czyli zlecenie odholowania nieużywanego pojazdu spoza drogi publicznej lub strefy zamieszkania, należałoby uznać za nielegalne i pozbawione skutków określonych w art. 50a.

Niezależnie od powyższego, organ wskazał, że nie było zgłoszenia przez Gminę potrzeby usunięcia pojazdu, a dyspozycję usunięcia pojazdu wydał z własnej inicjatywy funkcjonariusz Policji. Tymczasem, zgodnie z rozporządzeniem Minister Spraw Wewnętrznych i Administracyjnych z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów, które obowiązywało w chwili wydawania dyspozycji, usunięcie pojazdu na podstawie art. 50a ustawy Prawo o ruchu drogowym powinno przebiegać w następujących sposób:

- organ gminy lub zarządca drogi zgłasza Policji lub straży gminnej (miejskiej) potrzebę pojazdu z drogi (zob. § 4 ust. 1 rozporządzenia);

- na podstawie zgłoszenia, policja lub straż gmina (miejska) usuwa pojazd z drogi;

- usunięcie, polega na wydaniu odpowiedniej dyspozycji jednostce wskazanej przez starostę (zob. § 4 ust. 1 rozporządzenia);dyspozycję wydaje funkcjonariusz po osobistym upewnieniu się, że istnieją przesłanki usunięcia pojazdu z drogi (zob. § 4 ust. 3 rozporządzenia);

- po wydaniu dyspozycji podmiot, który ją wydał, powinien niezwłocznie o tym poinformować komendanta powiatowego Policji, ze wskazaniem parkingu, na którym umieszczono pojazd, oraz właściwy organ gminy (zob. § 5 ust. 1 rozporządzenia);

- po otrzymaniu wskazanego wyżej powiadomienia organ gminy powinien niezwłocznie podjąć czynności mające na celu ustalenie właściciela pojazdu oraz informować go o usunięciu pojazdu oraz o tym, iż w razie nieodebrania pojazdu

z parkingu w ciągu 6 miesięcy przejdzie on na własność gminy.

Organ powołał się również na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 października 2008 r. sygn. akt I OSK 792/08 (OwSS 2009/3/57); zgodnie z którym "przepis art. 50a ust. 5 pkt 2 ustawy z 1997 r. Prawo o ruchu drogowym stanowiący upoważnienie ustawowe dla właściwego ministra, by określił w rozporządzeniu tryb postępowania w zakresie przejęcia pojazdu na własność gminy jest niezgodny z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP. Wydany na jego podstawie przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U.

z 2002 r. Nr 134, póz. 1133 ze zm.), jest również niezgodny z art. 50a ust. 5 pkt 2 tej ustawy oraz art. 92 ust. 1 i art. 46 Konstytucji RP.".

W ocenie organu wskazane okoliczności musiały skutkować nieprzyjęciem przez radę gminy projektu uchwały o przejęciu własności spornego pojazdu. Rada Gminy na Sesji Nr XLIII z dnia [...] czerwca 2010r., z uwagi na brak przesłanek do stwierdzenia przejścia samochodu na własność, nie przyjęła projektu ww. uchwały.

Odnosząc się do wniosku, Wójt wskazał, iż jego zdaniem brak jest normy kompetencyjnej do wydania przez niego czy jakikolwiek inny organ administracji publicznej decyzji o naliczeniu (ustaleniu) opłaty za przechowanie pojazdu,

a ewentualne roszczenie przechowawcy ma charakter należności, której zapłaty może się domagać w drodze powództwa przed sądem powszechnym. Co uzasadnia, zdaniem organu, wydanie postanowienia na podstawie art. 66 § 3 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego o zwrocie wniosku strony z dnia 4 sierpnia 2010 r.

J.G. wniósł na w/w postanowienie zażalenie, w którym zarzucił naruszenie art. 66 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego polegające na zwrocie skarżącemu wniosku z [...].08.2010 r., podczas gdy Wójt jest organem właściwym do przyznania skarżącemu zwrotu koniecznych wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru nad stanowiącym własność Gminy pojazdu marki [...] nr rej. [...] oraz orzeczenia o wynagrodzeniu za sprawowanie dozoru za okres od dnia [...].10.2005 r. (usunięcia pojazdu z drogi znajdującej się na terenie Gminy) do dnia jego odebrania, oraz naruszenie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez brak zastosowania tej regulacji prawnej przy rozpatrzeniu wniosku skarżącego. Uwzględniając powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wójtowi do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu zażalenia odwołujący się wskazał, iż w ramach wykonywania powinności prawnych przez organy administracji publicznej usunął przedmiotowy pojazd i od dnia usunięcia do dzisiaj ponosi określone finansowe konsekwencje takiego stanu rzeczy, tym samym bezwzględnym obowiązkiem wójta jest więc podjęcie wszelkich możliwych działań aby zakończyć niniejszą sprawę,

w tym stosować możliwie jak najbardziej szeroką interpretację prawa o ruchu drogowym i przepisów regulujących kwestię wynagrodzenia przysługującemu przechowawcy. Tymczasem w ocenie strony w niniejszej sprawie działanie organów gminy sprowadza się niestety do stosowania uników w rozwiązaniu problemu i generowania dalszych kosztów związanych ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem usuniętym i przechowywanym przez J.G., co stanowi przejaw podważania zaufania obywateli do całego aparatu administracji publicznej, a tym samym naruszeniem art. 8 kpa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone przez J.G. postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 2010 r.

Organ wyjaśnił, iż dnia [...].04.2005 r. policjanci z Komisariatu Policji znaleźli w kompleksie leśnym -- [...] samochód [...] o numerze rejestracyjnym [...] porzucony po kolizji drogowej. Dyspozycją nr [...] nakazali usunięcie pojazdu z kompleksu leśnego przez J.G. posiadającego uprawnienie do odholowywania i przechowywania pojazdów. Pojazd, którego właścicielem okazał się L.W. został przewieziony na należący do przedsiębiorcy parking, a właściciel wezwany do jego odbioru.

Zatem z w/w dyspozycji usunięcia pojazdu jednoznacznie wynika, że pojazd został usunięty z kompleksu leśnego - [...]. Tymczasem zgodnie z art. 50a ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd pozostawiony bez tablic rejestracyjnych lub pojazd, którego stan wskazuje na to, że nie jest używany, może zostać usunięty

z drogi przez straż gminną lub Policję na koszt właściciela lub posiadacza. Pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1, nieodebrany na wezwanie gminy przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na własność gminy z mocy ustawy. Przepisu ust. 2 nie stosuje się, gdy nieodebranie pojazdu nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej, natomiast stosuje się go odpowiednio, gdy

w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu nie została ustalona osoba uprawniona do jego odbioru.

W myśl ust. 5 art. 50 a ustawy Minister właściwy do spraw wewnętrznych, kierując się zasadą poszanowania prawa własności oraz potrzebą zapewnienia porządku na drogach publicznych, określi, w drodze rozporządzenia:

1) szczegółowy tryb oraz jednostki i warunki ich współdziałania w zakresie usuwania pojazdów bez tablic rejestracyjnych lub których stan wskazuje na to, że nie są używane;

2) tryb postępowania w zakresie przejęcia pojazdu na własność gminy.

Organ podkreślił, że kompleks leśny, tak jak i droga wewnętrzna nie jest drogą publiczną ani strefą zamieszkania, więc zgodnie z w/w przepisem pojazdy na nich pozostawione nie podlegają usunięciu w rozumieniu w/w przepisu. Zlecenie usunięcia pojazdu znajdującego się poza drogą publiczną lub strefą zamieszkania należy uznać za niezgodne z prawem. Organ zaznaczył, że pojazd nie był pozbawiony tablic rejestracyjnych. Gmina - jak wynika z protokołu Nr XLIII/10

z przebiegu XLIII sesji Rady Gminy z [...].06.2010 r. w ciągu kilku godzin ustaliła właściciela pojazdu czego przez blisko pół roku nie zrobiła policja, a to brak tablic rejestracyjnych jest symptomem nieużywania pojazdu, skoro dowodem zarejestrowania pojazdu są dowód rejestracyjny i zalegalizowane tablice rejestracyjne (art. 73 ust. 1).

Wobec powyższego, w opinii Kolegium, z uwagi na brak przesłanek Rada Gminy nie mogła postąpić inaczej jak tylko nie przyjąć uchwały w sprawie przejęcia pojazdu na własność Gminy.

Nadto organ wskazał, że brak jest normy prawnej kompetencyjnej, która pozwoliłaby na wydanie przez wójta gminy czy inny organ decyzji o naliczeniu opłaty za przechowanie pojazdu. Jednocześnie Kolegium poinformowało, że właściwy

w sprawie jest sąd powszechny. Tak więc zgodnie z art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego należy w drodze postanowienia zwrócić podanie wnoszącemu.

J.G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając mu naruszenie art. 66 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 i 144 kodeksu postępowania administracyjnego polegające na braku uchylenia przez organ II instancji postanowienia Wójta o zwrocie skarżącemu wniosku z [...].08.2010 r. podczas gdy wójt jest organem właściwym do przyznania skarżącemu zwrotu koniecznych wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru nad stanowiącym własność Gminy pojazdu marki [...] nr rej. [...] oraz orzeczenia o wynagrodzeniu za sprawowanie dozoru za okres od dnia [...].10.2005 r. (usunięcia pojazdu z drogi znajdującej się na terenie Gminy) do dnia jego odebrania, naruszenie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez brak zastosowania tej regulacji prawnej przy rozpatrzeniu wniosku skarżącego, a także art. 7, 8 oraz 77§1 kpa polegające na braku rozpoznania przez organ II instancji wszystkich zarzutów leżących u podstaw złożenia zażalenia na postanowienia Wójta z [...] sierpnia 2010 r. znak [...] oraz art. 50a ust. 2 ustawy prawo o ruchu drogowym poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieuwzględnienie, że brak ustalenia właściciela pojazdu w terminie 6 miesięcy od jego usunięcia powoduje z mocy prawa przejście pojazdu na rzecz właściwej Gminy. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy Wójtowi do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych .

Skarżący podkreślił, iż wbrew stanowisku organu II instancji niniejsza sprawa ma typowo administracyjny charakter i w związku z tym skarżący nie ma możliwości dochodzenia przysługujących mu należności na drodze postępowania cywilnego.

W ocenie skarżącego działanie organu I instancji sprowadza się niestety do unikania ostatecznego rozwiązania problemu (istniejącego od 2005r.) związanego z przejściem własności pojazdu na rzecz Gminy w trybie ustawy prawo o ruchu drogowym. Brak podjęcia wymaganej uchwały przez organ stanowiący Gminy - mającej przecież jedynie deklaratywny charakter - w żadnym wypadku nie może zwalniać organu administracji od rozliczenia się z przechowawcą za sprawowanie dozoru.

Nadto wydając sporne rozstrzygnięcie organ w żaden sposób nie uwzględnił, że Rada Gminy została wskazana przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 02 grudnia 2009 r. sygn. I OW 104/09 jako organ właściwy - do podjęcia czynności o charakterze stricte deklaratywnym - stwierdzenia przejęcia na własność pojazdu marki [...] nr rej. [...]. Zdaniem skarżącego nie można traktować inaczej aniżeli jako nieuprawnionej pośredniej polemiki z prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego powielania przez SKO twierdzeń organu I instancji o braku podstaw prawnych do wydania przez Radę Gminy deklaratywnej uchwały w przedmiocie przejęcia na własność usuniętego przez skarżącego pojazdu.

Zdaniem strony twierdzenie, że brak jest normy kompetencyjnej do wydania przez Wójta, czy jakikolwiek inny organ administracji publicznej orzeczenia o opłacie za przechowanie pojazdu także nie zasługuje na uwzględnienie i dowodzi niestety tego, że organ wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nie dokonał analizy obowiązującego stanu prawnego. W ocenie skarżącego podstawą prawną dla ustalenia wynagrodzenia należnego dozorcy pojazdu jest bowiem art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w powiązaniu z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Skarżący podkreślił, że skarżący usunął przedmiotowy pojazd i od dnia usunięcia do dzisiaj ponosi określone finansowe konsekwencje takiego stanu rzeczy. Bezwzględnym obowiązkiem Wójta jest więc podjęcie wszelkich możliwych działań aby zakończyć niniejszą sprawę, w tym stosować możliwie jak najbardziej szeroką interpretację prawa o ruchu drogowym i przepisów regulujących kwestię wynagrodzenia przysługującemu przechowawcy.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując jednocześnie swoje stanowisko w sprawie zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Zgodnie z art. 1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153,poz.1269 ) właściwość sadów administracyjnych obejmuje sprawowanie kontroli decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych

w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem. Uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy, jak również rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkująca wznowienie postępowania – art.145 §1 lit.a,c,b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U.Nr153,poz.1270 ze zm. – dalej ppsa.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Istotą rozpatrywanej sprawy jest ocena prawidłowości zastosowania przez organy obu instancji przepisy art. 66 § 3 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, zgodnie z którym w przypadku, gdy organem właściwym

w sprawie jest sąd powszechny albo gdy nie można ustalić organu właściwego na podstawie informacji zawartych w podaniu, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Treść powołanego przepisu normuje dwa przypadki, w których następuje zwrot podania wnoszącemu (wraz z odpowiednim pouczeniem). Poza przypadkiem, gdy ustalono, że właściwy w sprawie jest sąd powszechny, omawiany przepis, co stanowi utrwalony pogląd orzecznictwa sądów administracyjnych, znajduje także zastosowanie do sytuacji, gdy organu właściwego nie można w ogóle ustalić. Przedstawiony powyżej sposób rozumienia art. 66 § 3 kpa znajduje poparcie

w doktrynie, gdzie również wyrażono pogląd o możliwości zastosowania instytucji zwrotu podania do przypadków "gdy wnoszący podanie żąda załatwienia sprawy nie podlegającej orzecznictwu żadnego organu państwowego" (patrz: M. Jaśkowska / A. Wróbel. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz., wyd. Zakamycze 2000, str. 411). Podobnie zdaje się interpretować omawianą regulację B. Adamiak, widząc konieczność zastosowania instytucji, o której mowa w art. 66 § 3 kpa, do sytuacji gdy niewłaściwy w sprawie organ, nie jest w stanie dokonać ustalenia organu właściwego, ze względu na istniejące rozwiązania prawne (tak: B. Adamiak / J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. 6 wydanie, wyd. C.H.Beck Warszawa 2004, str. 365).

Zatem istotnym dla rozpoznawanej sprawy jest ocena, czy organ prawidłowo ustalił treść żądania strony i prawidłowo uznał, iż nie jest w sprawie właściwy i brak jest organu administracji publicznej właściwego dla rozpoznania sprawy, zaś sprawa należy do właściwości sądu powszechnego.

Dla pełnego wyjaśnienia sprawy należy wskazać, iż ustawa - Prawo o ruchu drogowym przewiduje sytuacje, w których pojazd może być usunięty z drogi przez straż gminną lub Policję. W pierwszej kolejności należy dokonać analizy sprawy

w stanie prawnym, który obowiązywały w dacie usunięcia pojazdu i umieszczenia na parkingu dozorowanym przez skarżącego zatem [...] kwietnia 2004 roku.

Podstawę prawną dla usunięcia pojazdu z drogi stanowiły przepisy ustawy

z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym ( Dz.U. z 2003 roku Nr 58, poz. 515 ) oraz wydane na mocy jej upoważnienia rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 roku - w sprawie usuwania pojazdów ( Dz.U. nr 134 poz. 1133 ze zm.).

Zgodnie z przepisem art. 50 a ust.1 powołanej ustawy, można usunąć z drogi, na koszt właściciela lub posiadacza, pojazd pozostawiony bez tablic rejestracyjnych lub taki, którego stan wskazuje na to, że nie jest używany. Pojazd taki, nieodebrany na wezwanie gminy przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na własność gminy z mocy ustawy, chyba że nieodebranie pojazdu nastąpiło

z przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej ( art. 50 a ust. 2 i 3 Prawa o ruchu drogowym). Przepis dotyczący przejścia własności pojazdu na gminę stosuje się odpowiednio w sytuacji, gdy w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu nie ustalono osoby uprawnionej do jego odbioru (art. 50 a ust. 4 Prawa o ruchu drogowym).

Usunięcie pojazdu następuje na polecenie organu gminy lub zarządcy drogi (§ 4 ust. 2 powołanego rozporządzenia) skierowane do Policji albo straży gminnej ( § 2 ust 2 pkt. 1 oraz 2 rozporządzenia ), który winien być niezwłocznie zawiadomiony przez Policję albo straż o usunięciu pojazdu ( § 5 ust. 2 rozporządzenia ). Organ gminy, po otrzymaniu takiego powiadomienia o usunięciu, winien bez zwłoki podjąć czynności zmierzające do ustalenia właściciela pojazdu, a następnie zawiadomić go o usunięciu pojazdu i skutkach nieodebrania go w terminie 6 miesięcy ( § 5 ust. 3 rozporządzenia). O bezskutecznym upływie terminu odebrania pojazdu jednostka prowadząca parking strzeżony, na którym umieszczono usunięty z drogi pojazd, winna zawiadomić właściwy miejscowo organ gminy.

O przejęciu pojazdu na własność gminy orzeka rada gminy ( § 8 ust. 2 rozporządzenia). Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 3 czerwca 2008 roku

w spr. P 4/06 wskazał, iż prawo o ruchu drogowym przewiduje w art. 50a sytuację,

w której dochodzi do przejścia z mocy ustawy na rzecz gminy własności pojazdów porzuconych. W tej sytuacji mamy jednak do czynienia z usunięciem pojazdu z drogi w związku z pozostawieniem go bez tablic rejestracyjnych lub w stanie wskazującym na nieużywanie (art. 50a ust. 1 prawa o ruchu drogowym). Pojazd nie jest zatem odbierany właścicielowi, ale usuwany w związku z okolicznościami świadczącymi

o jego porzuceniu, wyzbyciu się władztwa nad rzeczą. Następnie, na skutek nieodebrania takiego pojazdu przez osobę uprawnioną w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się, że został porzucony z zamiarem wyzbycia się i przechodzi na własność gminy z mocy ustawy ( art. 50a ust. 2 prawa o ruchu drogowym ). Zatem zarówno przesłanki usunięcia takiego pojazdu z drogi, jak i fakt nieodebrania go

w określonym terminie przez właściciela świadczą w tej sytuacji o tym, że mamy

w istocie do czynienia z porzuceniem pojazdu przez właściciela z zamiarem wyzbycia się własności. Jednak do przejścia własności z mocy ustawy na rzecz gminy nie dochodzi, gdy pojazd nie został odebrany z przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej (art. 50a ust. 3 prawa o ruchu drogowym). Właściciel może zatem domniemanie porzucenia pojazdu z zamiarem wyzbycia się własności wzruszyć. Posłużenie się w art. 50a prawa o ruchu drogowym wzruszalnym domniemaniem porzucenia pojazdu z zamiarem wyzbycia się własności wydaje się zatem w tej sytuacji adekwatne.

Przesłanki usunięcia pojazdu z drogi na koszt właściciela określono również

w art. 130 a ust. 1- Prawa o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem pojazd może być usunięty, jeżeli został pozostawiony w miejscu, gdzie jest to zabronione

i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu, jeżeli kierujący pojazdem nie okazał dokumentu stwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub stwierdzającego opłacenie składki tego ubezpieczenia lub gdy przekroczone zostały wymiary dopuszczalnej masy całkowitej lub nacisku osi określonych w przepisach ruchu drogowego. Decyzję o przemieszczeniu pojazdu, który utrudnia ruch lub zagraża bezpieczeństwu może podjąć policjant lub strażnik gminny ( art. 130 a ust. 4 pkt 1 i 2 - Prawa o ruchu drogowym). Pojazd taki umieszczany jest na parkingu strzeżonym, wyznaczonym przez starostę ( art. 130 a ust. 5 d powoływanej ustawy ), a podmiot wydający dyspozycję jego usunięcia zawiadamia niezwłocznie jego właściciela, wskazując skutki nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie wskazanym art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym ( § 5 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia MSWiA).

Jeżeli w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia osoba uprawniona nie odbierze pojazdu z parkingu strzeżonego, uznaje się go za porzucony z zamiarem wyzbycia się i jego własność przechodzi wtedy na Skarb Państwa z mocy ustawy ( art. 130 a ust. 10 zd. 2 - Prawa o ruchu drogowym). Orzeka o tym właściwy miejscowo naczelnik urzędu skarbowego, po zawiadomieniu o nieodebraniu pojazdu przez podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu (§ 4 ust. 3 i § 8 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia MSWiA). Podmiot ten winien wraz

z powiadomieniem przekazać dowód doręczenia zawiadomienia właściciela pojazdu ( § 4 ust .3 rozporządzenia ). Naczelnik Urzędu Skarbowego zobowiązany jest zawiadomić właściciela pojazdu o wszczęciu procedury przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa ( § 8 ust. 1 zd. 2 rozporządzenia MSWiA).

Z przywołanych przepisów wywieść należy wniosek, iż kryterium, decydującym o rozdzieleniu kompetencji organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego w kwestii przejęcia pojazdu na własność albo Skarbu Państwa albo gminy jest przyczyna usunięcia pojazdu (vide postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2007 roku w spr. II FW 6/06, z dnia 23 maja 2006 roku w spr. II FW 2/06).

Powyższy stan obowiązujących przepisów prawnych został zakwestionowany przez Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 3 czerwca 2008 roku w spr. P 4/06 stwierdził niezgodność z Konstytucją przepisu art. 130 a ust. 10 oraz ust. 11 pkt 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 sierpnia 2002 roku W sprawie usuwania pojazdów. Wymienione przepisy, zgodnie z orzeczeniem Trybunału, utraciły moc prawną z dniem 12 czerwca 2009 roku.

Ustawodawca dostosował przepisy Prawa o drogach publicznych do wskazanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego ustawą z dnia 22 lipca 2010 roku O zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. nr 152 poz. 1018 ) wprowadzającą, między innymi, nową regulacje dotyczącą postępowania w trybie art. 130 a ustawy, z mocą obowiązującą od dnia 4 września 2010 roku.

W myśl znowelizowanego przepisu art. 130a ust 10 : starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia.

Zestawiając przepis art. 50a oraz art. 130a omawianej ustawy, dostrzegalna jest analogiczna regulacja zagadnienia w stosunku do obu opisanych trybów, co

w istocie świadczy o tym, iż w obu przypadkach usunięcie pojazdu ma podobny charakter prawny i może pociągać za sobą analogiczne konsekwencje prawne

w postaci utraty prawa własności przez dotychczasowego właściciela pojazdu

i przejście tego prawa, na rzecz podmiotu publicznego – gminy bądź powiatu. Różnica polega na przejściu prawa własności na rzecz gminy z mocy prawa, natomiast na rzecz powiatu na mocy wyroku sadowego. Przyczyną zróżnicowania są okoliczności w jakich nastąpiło usunięcie pojazdu w przypadku nabycia prawa własności przez gminę przesłanki zawiera art. 50a ust 1 Prawa o drogach publicznych, czego następstwem jest zawarte w ust 2 domniemanie porzucenia pojazdu, natomiast nabycie własności przez powiat następuje w przypadku spełnienia się przesłanek wskazanych przez art. 130a ust 1 lub 2 ustawy

i nieodebranie pojazdu przez właściciela w terminie 3 miesięcy od jego usunięcia.

Właściciel pojazdu zobowiązany jest do zapłaty należności za jego usunięcie

i parkowanie ( art. 130a ust 5c oraz ust 7 ). Jeżeli zatem własność pojazdu przejdzie na rzecz gminy albo powiatu wtedy taka jednostka będzie zobowiązana do zapłaty powyższych należności z tytułu własności.

Odnosząc powyższe normy do zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji wskazać należy na ich dwa aspekty. Pierwszy dotyczy właściwości Rady Gminy do rozpoznania wniosku skarżącego o zwrot wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem marki [...] nr rej [...] od [...] października 2005 roku.

Organy obydwu instancji prawidłowo wskazały art. 50a jako podstawę prawną gminy regulującą postępowanie w sprawie usunięcia z drogi pojazdu. Zasadnie powołano przesłanki ust. 1 tegoż artykułu jako określające sytuacje w jakich pojazd może zostać usunięty z drogi przez straż gminną lub Policję. Jak wyżej ustalono może to nastąpić w przypadkach gdy pojazd zostanie pozostawiony bez tablic rejestracyjnych lub w stanie wskazującym, że nie jest używany. Obydwa przypadki wskazywać muszą na bezpośredni zamiar porzucenia pojazdu przez właściciela.

Jak prawidłowo ustaliły organy I oraz II instancji pojazd posiadał tablice rejestracyjne zaś osobę właściciela odnaleziono w krótkim odstępie czasu. Jednak organy nie poczyniły żadnych ustaleń co do drugiej ewentualności unormowanej

w omawianym przepisie mianowicie stanu wskazującego na to, że pojazd nie jest używany i tym samym zaistniało domniemanie, że został porzucony. Brak wyjaśnienia powyższej okoliczności stanowi istotne uchybienie przepisom art. 7, 77, 80 oraz 107 kpa przez co uniemożliwia odniesienie się do drugiej przesłanki

z wymienionych w art. 50a ust. 1 Prawa o ruchu drogowym.

Podstawą zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego było ustalenie faktu usunięcia pojazdu z kompleksu leśnego zamiast z drogi. W tym zakresie organy odwołały się do treści powoływanego przepisu art. 50a ust. 1, który faktycznie upoważnia do usunięcia pojazdu z drogi i to z drogi publicznej.

Powołane wyżej przepisy art. 7 oraz 77 kpa nakazują organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zobowiązują do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W rozpatrywanym przypadku organy obu instancji tymczasem poprzestały na stwierdzeniu o usunięciu pojazdu z kompleksu leśnego jak zapisano w dyspozycji usunięcia pojazdu. Organy nie ustaliły co było rzecznym kompleksem leśnym, zatem czy pojazd znaleziono w głębi lasu czy też drodze przebiegającej przez kompleks leśny. Odnalezienie samochodu w lesie wydaje się

być wątpliwe ze względu na zadrzewienie dlatego ustalenia w zakresie faktycznego miejsca pozostawienia pojazdu przez właściciela były konieczne.

Organy zasadnie odwołały się do przepisu art.1 Prawa o ruchu drogowym jako określającym zakres stosowania ustawy. W tym przedmiocie pomocne mogłyby okazać się ustalenia o jakich mowa wyżej, pozwalające na stwierdzenie czy pojazd odnaleziono w miejscu wskazanym w powołanym przepisie.

Dopiero dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego poprzez usunięcie powyższych wątpliwości, pozwoli na prawidłowe ustalenie zaistnienia przesłanek zawartych w art. 50a prawa o ruchu drogowym i odpowiednio do wyników uznanie się organem właściwym bądź niewłaściwym do rozpoznania wniosku J.G..

Powyższych uchybień nie usuwa zasadne odwołanie się organów obydwu instancji do braku zlecenia skierowanego przez organ gminy do Policji o usunięcie pojazdu ( § 4 pkt 2 rozporządzenia ).

Szczegółowy tryb postępowania w zakresie przejęcia pojazdu na rzecz gminy lub Skarbu Państwa określa wyżej wskazane rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Zgodnie z jego przepisami usunięcie pojazdu na podstawie art. 50a ustawy Prawo o ruchu drogowym powinno przebierać

w następujący sposób. Organ gminy lub zarządca drogi zgłasza Policji lub straży gminnej (miejskiej) potrzebę usunięcia pojazdu z drogi (zob. § 4 ust. 1 rozporządzenia). Następnie na podstawie tego zgłoszenia l straż gminna (miejska) lub Policja usuwa pojazd z drogi. Takie usunięcie, o którym mowa, polega zaś na wydaniu odpowiedniej dyspozycji jednostce wskazanej przez starostę (zob. § 4 ust. 1 rozporządzenia). Dyspozycję wydaje funkcjonariusz po osobistym upewnieniu się, że istnieją przesłanki usunięcia pojazdu z drogi (zob. § 4 ust. 3 rozporządzenia).

Po wydaniu dyspozycji podmiot, który ją wydał powinien niezwłocznie o tym poinformować komendanta powiatowego Policji, ze wskazaniem parkingu, na którym umieszczono pojazd, oraz właściwy organ gminy (zob. § 5 ust. 1 rozporządzenia).

Po otrzymaniu wskazanego wyżej powiadomienia organ gminy powinien niezwłocznie podjąć czynności mające na celu ustalenie właściciela pojazdu oraz poinformować go o usunięciu pojazdu oraz o tym, iż w razie nie odebrania pojazdu

z parkingu w ciągu 6 miesięcy przejdzie on na własność gminy.

Zupełnie inny jest natomiast tryb usunięcia pojazdu na podstawie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Jak wynika z art. 130a ust. 4 powołanej ustawy decyzję o usunięciu pojazdu podejmuje policjant lub strażnik gminny (miejski)

z własnej inicjatywy, czyli bez wniosku ze strony organu gminy lub zarządcy drogi (choć, jak się wydaje wniosek taki nie byłby niedopuszczalny (zob. § 4 ust. 2 rozporządzenia). Usunięcie pojazdu następuje na podstawie dyspozycji wydanej wyznaczonej przez starostę jednostce (zob. § 4 ust. 1 rozporządzenia). Po wydaniu takiej dyspozycji podmiot, który ją wydał zawiadamia o tym niezwłocznie właściciela pojazdu (zob. § 5 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ). W powiadomieniu tym należy wskazać skutki nieodebranie pojazdu z parkingu we właściwym terminie, czyli o tym, iż pojazd przechodzi na własność Skarbu Państwa ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 maja 2006 roku w spr. II Fw 2/06 ).

Przesłanki usunięcia pojazdu z drogi zostały zawarty w przepisie art. 130a ust 1 oraz 2 Prawa o ruchu drogowym. Spełnienie się warunków wskazanych w ust. 1 pkt 1 powołanego przepisu stało się podstawą do wydania przez Policję dyspozycji usunięcia pojazdu w piśmie z dnia [...] kwietnia 2005 roku oznaczonego nr [...].

W myśl obowiązującego, w chwili wydania tego zlecenia, przepisu art. 130a ust 10 Prawa o ruchu drogowym pojazd ten, nieodebrany w terminie 6 miesięcy od wezwania właściciela stawał się własnością Skarbu Państwa. Zgodnie z § 8 ust 1 powoływanego wyżej rozporządzenia o przejściu na rzecz Skarbu Państwa orzekał naczelnik urzędu skarbowego.

Wskazany wyżej wyrok Trybunału Konstytucyjnego uznał obydwa wymienione przepisy za sprzeczne z Konstytucją. Skutkiem tego stało się wskazanie, postanowieniem Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2009 roku

w spr. I OW 104/09, Rady Gminy jako organu właściwego w sprawie przejęcia na własności pojazdu, którego postępowanie dotyczy.

W takim też stanie prawnym wydał decyzję organ I instancji stwierdzającą brak właściwości Gminy do rozpoznania wniosku J.G.. Podstawą zwrotu wniosku stało się uznanie przez Radę Gminy braku normy kompetencyjnej do wydania przez inny organ administracji publicznej decyzji o naliczaniu ( ustaleniu ) opłaty za przechowywanie pojazdu. Zdaniem Rady roszczenie przechowawcy ma charakter należności, której zapłaty może domagać się w drodze powództwa przed sadem powszechnym.

Stwierdzenie przez Radę Gminy właściwości sądu powszechnego do rozpoznania wniosku J.G., uznane następnie przez organ odwoławczy za słuszne, jest drugim aspektem sprawy.

Na wstępie wskazać należy, że w myśl ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych i powszechnych, podmiot, na którego parkingu pojazd został umieszczony, nie jest pozbawiony drogi sądowej w zakresie dochodzenia wynagrodzenia za przechowywanie takiego pojazdu; jest to a to ze względu na publicznoprawny charakter stosunku prawnego w zakresie przechowywania pojazdu - droga przed sądami administracyjnymi, nie zaś powszechnymi ( vide postanowienia Sadu Najwyższego z dnia 11 lutego 2009 roku w spr. V CSK 332/08, z dnia 18 listopada 2008 roku w spr. lI CSK 284/08 LEX nr 483286; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 2007 roku w spr. III CZP 47/07, OSNC z 2008 r.. nr 7- 8, poz. 80, wyroki Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 8 września 2006 roku w spr. I OSK 1184/05 i w spr. I OSK 1185/05 oraz z dnia 15 maja 2007 roku w spr. I OSK 1768/06 ).

Skarżący w zażaleniu na postanowienie organu i instancji wskazał przepis art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jako podstawę swojego żądania. Do tej kwestii nie odniósł się zupełnie organ II instancji co stanowi istotne naruszenie przepisu art. 11 oraz 107 § 3 kpa.

W omawianym aspekcie stosowania wymienionego przepisu, Sąd w całości podziela stanowisko Naczelnego Sadu Administracyjnego zawarte w uchwale z dnia 29 listopada 2010 roku w spr. I OPS 1/10. W myśl tego stanowiska podmiot wykonujący dozór w razie sporu o wynagrodzenie za okres poprzedzający przejście pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, może wystąpić na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U z 2002 roku Nr 110 poz 968 ze zm. ) do naczelnika właściwego urzędu skarbowego o przyznanie wynagrodzenia i powoływać się na § 1 i 3 pkt 2b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 roku W sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. z 2002 roku Nr 50 poz. 449), ponieważ przepis ten rozciąga się na ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie przepisów o likwidacji niepodjętych depozytów i nieodebranych rzeczy oraz na ruchomości niestanowiące własności Skarbu Państwa, jeżeli podlegają likwidacji na podstawie przepisów dotyczących nieodebranych rzeczy.

Należy wobec tego uznać, że skoro, na podstawie § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przepisy działu II rozdziału 6 ustawy dotyczące przechowywania, oszacowania

i sprzedaży ruchomości stosuje się do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej, to właśnie ten przepis jest podstawą zastosowania art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji w sytuacji, o której mowa w art. 130a ust, 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

W tym stanie rzeczy, jeżeli właściciel nie odebrał pojazdu w określonym terminie jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego ( jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów ) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem usuniętym z drogi w przypadkach,

o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wskazanego wcześniej wyroku uznał, że nieodebranie pojazdu przez 6 miesięcy oraz nieopłacenie kosztów jego usunięcia i parkowania są niewystarczające do przyjęcia domniemania, że pojazd został porzucony z zamiarem wyzbycia się własności. Przepis art. 130a ust. 10 ustawy – Prawo o ruchu drogowym zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego utracił moc obowiązującą tylko w zakresie w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu. Nie oznacza to jednak, że usunięty

z drogi pojazd nie może przejść na rzecz Skarbu Państwa jako rzecz niczyja objęta

w posiadanie. Należy tylko w sposób niewątpliwy wyjaśnić, czy nieodebranie pojazdu przez okres 6 miesięcy oznacza zamiar jego wyzbycia się. Organ administracji powinien wezwać właściciela do złożenia stosownego oświadczenia wskazując, że brak odpowiedzi traktowany będzie jako odpowiedź twierdząca w wyniku czego własność pojazdu przejdzie na rzecz Skarbu Państwa. Jeżeli właściciel pojazdu, pomimo wiedzy gdzie pojazd się znajduje, nie odbiera go z parkingu przez okres 6 miesięcy, a następnie uprzedzony o możliwości utraty prawa własności zgadza się na to lub nie zajmuje stanowiska można zasadnie uznać, że pojazd ten porzucił

z zamiarem wyzbycia się własności.

Nabycie tego prawa przez Skarb Państwa byłoby wówczas możliwe w oparciu o przepis art. 181 kc wskutek objęcia w posiadanie samoistne rzeczy niczyjej.

Powyższe stanowisko Naczelnego Sadu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie wskazuje na bezpodstawność wskazania przez organy obydwu instancji jako właściwej drogi postępowania przed sądem powszechnym tym samym przyjęcia braku innego organu właściwego do rozpoznania wniosku J.G. skoro, jak wynika z powyższych rozważań, organem właściwym był urząd skarbowy.

Organ odwoławczy nie uwzględnił powołanej wyżej ustawy nowelizującej Prawo o ruchu drogowym, obowiązującej w chwili wydania zaskarżonego postanowienia. Przepisy intertemporalne, w odniesieniu do przedmiotu rozpoznawanej sprawy art. 10 do 13 ustawy nowelizacyjnej, zawierają wskazania

o postępowaniu w przypadkach usunięcia pojazdów z drogi na podstawie art. 130a Prawa o ruchu drogowym. Jak wyżej powiedziano usunięcie pojazdu z drogi może nastąpić tylko na podstawie art. 50a albo 130a Prawa ruchu drogowym. Skoro organy stwierdziły brak spełnienia się przesłanek zawartych w art. 50a ustawy zobowiązane były wskazać, zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 65 § 1 kpa, organ właściwy dla rozpoznania wniosku odnośnie pojazdu usuniętego z drogi w trybie art. 130a. Ustalenia organów obydwu instancji w zakresie miejsca i sposobu usunięcia pojazdu nie były po temu żadną przeszkodą albowiem inny- właściwy organ władny jest poczynić własne ustalenia i następnie podjąć własną decyzję.

W rozpoznawanej sprawie organy obydwu instancji nie przeprowadziły żadnej analizy obowiązujących przepisów dla stwierdzenia właściwości innego organu do rozpoznania sprawy w sytuacji gdy Rada Gminy uznała się organem niewłaściwym. Organy obydwu instancji poprzestały na uznaniu właściwości sadu powszechnego co stało się podstawą zwrotu wniosku na podstawie art. 66 § 3 kpa. W tym zakresie jednak w uzasadnieniach postanowień nie wskazano żadnych przesłanek faktycznych oraz prawnych potwierdzających zasadność takiej właściwości. Jest to w ocenie Sądu istotne naruszenie wskazanych przepisów postępowania oraz art. 107 § 3 kpa w zakresie warunków jakie powinno spełniać uzasadnienie decyzji.

Podstawą przyznania skarżącemu zwrotu wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem usuniętym z drogi jest nabycie prawa własności pojazdu. Skoro Gmina nie nabyła takiego prawa, zatem brak było podstaw do uwzględnienia żądania zapłaty. Inny organ, który może nabyć prawo własności,

w świetle powyższych wywodów, przeprowadzi własne postępowanie. Ustalenie spełnienia się wszystkich przesłanek koniecznych do zwrotu wydatków związanych

z dozorem podlega ocenie tamtego innego organu stosownie do poczynionych ustaleń faktycznych.

Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, że organy obydwu instancji bezpodstawnie przyjęły, że skoro Rada Gminy nie nabyła prawa własności samochodu pozostawionego pod nadzorem skarżącego właściwym w sprawie jest sąd powszechny, uchylając się jednocześnie od poszukiwania organu właściwego.

W postępowaniu obydwa organy naruszyły w sposób istotny wymienione wyżej przepisy postępowania. W takim stanie rzeczy Sąd, z powołaniem się na przepis art. 145 § 1 ust. 1 litc ppsa uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji albowiem rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania w znacznej części i niezależnie od tego istnieje konieczność dochowania zasady dwuinstancyjności. Organy administracji przy ponownym rozpoznaniu sprawy wystrzegać się będą wskazanych przez Sąd uchybień i przeprowadzą postępowanie administracyjne wolne od wad i stosując przepisy obowiązujące w chwili orzekania. Sąd na mocy art. 152 ppsa określił, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

O kosztach Sąd orzekł kierując się przepisem art. 200 ppsa.