Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 843/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-07-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6 w zw. z  art. 1 pkt 1, art. 33, art. 54, art. 80
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 224 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Jarecka (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant Anna Armińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2008 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] obejmującego zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2001 r. prowadził egzekucję do majątku A. S. A. Zawiadomieniem z [...] grudnia 2006 r. nr [...] dokonał zajęcia wierzytelności spółki z rachunku bankowego w B. [...]. Odpis zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego Strona skarżąca otrzymała w dniu 20 grudnia 2006 r.

W piśmie z 3 stycznia 2007 r. zatytułowanym "skarga na czynności egzekucyjne Naczelnika [...]" pełnomocnik strony skarżącej wskazał, iż decyzja z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] na podstawie której wydano tytuł wykonawczy nie została prawidłowo doręczona ponieważ została przesłana za pośrednictwem firmy kurierskiej co nie spełnia wymogów prawidłowego doręczania pism w rozumieniu art. 150 § 1 Ordynacji Podatkowej. Stwierdził ponadto, iż decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego została wykonana przymusowo mimo, że nie upłynął jeszcze termin do złożenia odwołania i ewentualnego wniosku o wstrzymanie jej wykonania. W dniu 25 stycznia 2007 r. wskazane pismo zostało sprecyzowane.

Dyrektor Izby Skarbowej w L. postanowieniem z [...] marca 2007r., wydanym na podstawie art. 123 k.p.a., art. 17 § 1, art. 18 oraz art. 54 § 1 i § 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), dalej: u.p.e.a., oddalił skargę.

Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu postanowienia stwierdził, iż zobowiązany nie dokonał wpłaty zaległego zobowiązania do dnia 19 grudnia 2006 r., dlatego wierzyciel uprawniony był do wystawienia w tym dniu tytułu wykonawczego i skierowania go na drogę egzekucji administracyjnej, ponieważ zaległość nim objęta stała się wymagalna. Wobec powyższego w celu wyegzekwowania zaległości wynikających z tytułu wykonawczego, organ egzekucyjny dokonał w dniu 20 grudnia 2006 r. zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego.

Dyrektor Izby Skarbowej odnosząc się do zarzutu wykonania przez organ egzekucyjny decyzji z dnia [...] grudnia 2006 r., nr[...], mimo że nie upłynął jeszcze termin do złożenia od niej odwołania i ewentualnego wniosku o wstrzymanie jej wykonania stwierdził, że stosownie do art. 224 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, wniesienie odwołania od decyzji organu podatkowego nie wstrzymuje jej wykonania, z zastrzeżeniem art. 224a.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego nr[...], nie naruszono przepisów u.p.e.a. a w szczególności w sposób właściwy i zgodny z prawem dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego spółki.

Skarżąca w zażaleniu z 19 marca 2007 r. podniosła, że przymusowe wykonanie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego było przedwczesne, ponieważ decyzja stanowiąca podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego i prowadzenia postępowania egzekucyjnego była nieostateczna.

Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...]utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji oraz wskazał, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów ustawy – Ordynacja podatkowa nie podlegają rozpatrzeniu w przedmiotowym postępowaniu ponieważ zgodnie z art. 18 u.p.e.a, jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym w administracji mają zastosowanie przepisy k.p.a..

Minister Finansów stwierdził, że organ egzekucyjny, dokonując zajęcia rachunku bankowego skarżącej nie naruszył obowiązujących przepisów prawa a zajęcia rachunku bankowego dokonał zgodnie z art. 80 u.p.e.a.

W ocenie Ministra Finansów okoliczność, iż decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...]nie była ostateczna, nie stanowiła przeszkody do wszczęcia i prowadzenia egzekucji, ponieważ odwołanie od decyzji organu podatkowego, zgodnie z art. 244 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa, nie wstrzymuje jej wykonania.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie spółka zaskarżyła w całości postanowienie Ministra Finansów, wniosła o uchylenie postanowień organu zarówno I jak i II instancji.

Zaskarżonemu postanowieniu spółka zarzuciła naruszenie art. 6 § 1 u.p.e.a. w związku z art. 1 pkt 1 u.p.e.a podnosząc, że wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych jedynie w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku. Zadaniem pełnomocnika skarżącej, spółka nie uchylała się od tego obowiązku i miała zamiar dobrowolnie wykonać decyzję organu podatkowego natomiast Dyrektor Izby Skarbowej w L. oraz Minister Finansów błędnie uznali, że skarżąca uchylała się od wykonania obowiązku zapłaty zaległości podatkowej. Zdaniem pełnomocnika skarżącej zastosowanie środka egzekucyjnego było przedwczesne i zbędne ponieważ gdyby nie zajęto rachunku bankowego spółki w dniu 20 grudnia 2006 r., to płatność tego podatku została by dokonana w tym samym dniu.

W ocenie skarżącej, okoliczność, że wniesienie odwołania od decyzji organu podatkowego nie wstrzymuje jej wykonania nie oznacza, że niezwłocznie po wydaniu decyzji należy przeprowadzać egzekucję należności, nie dając podatnikowi szansy wykonania decyzji w sposób dobrowolny w rozsądnym terminie (zwyczajowo 14 dni).

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko oraz podkreślił, że zarzut strony odnoszący się do naruszenia art. 6 u.p.e.a. w związku z art. 1 pkt 1 u.p.e.a. nie może podlegać ocenie w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne. Zdaniem Ministra Finansów kwestie dotyczące prawidłowości działań podejmowanych przez wierzyciela w związku ze skierowaniem tytułu wykonawczego do realizacji w trybie egzekucji administracyjnej formalnie mieszczą się w granicach zakreślonych art. 33 u.p.e.a. Strona mogła zatem je podnosić w odrębnym postępowaniu, jednak z tej możliwości nie skorzystała.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem, z uwzględnieniem stanu prawnego, który miał zastosowanie w chwili orzekania w sprawie. W związku z tym, zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności orzeczenia.

Kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie poddane zostało postanowienie Ministra Finansów wydane w związku z wniesieniem przez skarżącą skargi na czynności egzekucyjne dokonane przez organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr[...].

Na wstępie należy wskazać przede wszystkim, że zgodnie z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. przez czynność egzekucyjną rozumienie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Środki egzekucyjne w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych zostały zdefiniowane w art. 1a pkt 12 lit. a) powołanej ustawy. Wśród tych środków egzekucyjnych jest między innymi egzekucja z rachunków bankowych. W świetle powyższego wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania i zrealizowania egzekucji z rachunków bankowych stanowią czynności egzekucyjne.

Stosownie do treści art. 54 u.p.e.a. w ramach skargi na czynności egzekucyjne, której zasadność była przedmiotem oceny w sprawie, można podnosić wyłącznie kwestie formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności. Nie można natomiast podnosić zarzutów, które są podstawą wniesienia innego środka zaskarżenia. Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie podkreśla się, że skarga z art. 54 u.p.e.a. nie będzie przysługiwać w sytuacjach, gdy przewiduje się inne środki zaskarżenia (zarzuty, zażalenia na postanowienia, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji) albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu (por. R. Hauser i Z. Leoński - Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Warszawa 1992 r. s. 84.; wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2000 r., sygn. akt III SA 827/99, LEX nr 43032; wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1999 r. sygn. akt III SA 4503/97, ONSA 2000/1/20).

Skarga ta nie może zatem dotyczyć okoliczności, które mogą być przedmiotem zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a., zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. W związku z powyższym zarzut dotyczący naruszenia art. 6 u.p.e.a. w zw. z art. 1 pkt 1 u.p.e.a. nie może podlegać ocenie w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne, ponieważ kwestie dotyczące prawidłowości działań podejmowanych przez wierzyciela w związku ze skierowaniem tytułu wykonawczego mieszczą się w granicach zakreślonych w art. 33 u.p.e.a. Strona mogła je podnosić w odrębnym postępowaniu. Z akt sprawy wynika, że strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa w tym zakresie pomimo, iż była reprezentowana przez pełnomocnika.

W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegać mogły więc wyłącznie kwestie formalnoprawne dotyczące prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego w związku z dokonaniem czynności egzekucyjnych na podstawie art. 80 u.p.e.a. Okoliczność, że decyzja Naczelnika [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. była nieostateczna nie stanowiła przeszkody do wszczęcia i prowadzenia egzekucji. Wniesienie odwołania od decyzji organu podatkowego zgodnie z art. 224 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, nie wstrzymywało jej wykonania.

Zdaniem Sądu, organ trafnie więc ograniczył rozpoznanie wniesionej przez skarżącą skargi do zbadania czy dokonane przez organ zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego nie naruszało prawa. Prawidłowo też stwierdził, że wniesiona przez skarżącą skarga na czynności egzekucyjne jest niezasadna, ponieważ nie stwierdzono uchybień formalnych w dokonanej czynności egzekucyjnej. Do zajęcia wierzytelności zastosowano druk zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, który odpowiada wzorowi ustalonemu dla tego rodzaju druków w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 ze zm.). Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zostało doręczone za zwrotnym potwierdzeniem odbioru do dłużnika zajętej wierzytelności – B. [...], a odpis zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono skarżącej.

Mając na względzie powyższe, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dopatrzył się także w przedmiotowej sprawie naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu organ nadzoru prawidłowo uznał, że wniesiona przez skarżącą skarga na czynności egzekucyjne podlegała oddaleniu.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji