Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 456/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2019 r. sprawy ze skarg [...] sp. z o.o. w [...] i [...] w [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2019 r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz: - skarżącej [...] kwotę [...]zł ([...] złotych) - skarżącej [...] sp. z o.o. kwotę [...]zł. ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewoda decyzją z dnia [...] marca 2019 r. sygn. [...] działając podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późniejszymi zmianami) zwanej dalej k.p.a, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez [...] sp. z.o.o. oraz [...] S.A. z siedzibą w [...], reprezentowanych przez pełnomocnika radcę prawnego M. B. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] (dalej również jako organ I instancji) z [...] lutego 2019 r. znak; [...], w której orzeczono:

I. Ustalić na rzecz p. E. S., p. Ł. Ż. i p. J. Ż. odszkodowanie w wysokości [...] zł (słownie: [...] złote [...]), za "pogorszenie" nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], zapisanej w księdze wieczystej nr [...], stanowiącej działki nr [...] i [...] (dawniej dz. nr [...]) z arkusza mapy [...] obrębu [...] o powierzchni 774 m2 ze względu na przebieg napowietrznej linii wysokiego napięcia 110 kV [...].

II. Do zapłaty odszkodowania w wysokości [...] zł zobowiązane są solidarnie spółki [...] S.A. i [...] Sp. zo.o. z siedzibą w [...]. Odszkodowanie podlega wypłacie jednorazowo, w terminie czternastu dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stała się ostateczna. Odszkodowanie należy wypłacić proporcjonalnie do posiadanych udziałów:

- p. E. S. kwotę [...]zł (słownie: [...] złotych [...]),

- p. Ł. Ż. kwotę [...]zł (słownie: [...] złote [...],

- p. J. Ż. kwotę [...]zł (słownie [...] złotych [...]).

Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie sprawy.

Na wniosek E. S., reprezentowanej przez radcę prawnego B. W. (dzień wpływu [...] marca 2014 r.) organ pierwszej instancji wszczął postępowanie o ustalenie odszkodowania za "pogorszenie" nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] stanowiącej działki [...] i [...] z arkusza mapy [...] obrębu [...] ze względu na przebieg napowietrznej linii wysokiego napięcia 110 kV [...], wybudowanej na podstawie decyzji Naczelnika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Dzielnicowego [...] z [...] marca 1975 r. znak [...] utrzymanej w mocy decyzją ostateczną Naczelnika Wydziału Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska Urzędu Wojewódzkiego w [...] z [...] października 1975 r. nr [...]

Na mocy ww. decyzji Naczelnik Dzielnicy [...] zezwolił Zakładowi [...] [...] na tymczasowe zajęcie terenów stanowiących własność prywatną, leżących w pasie budowy zaprojektowanej linii napowietrznej 110 kV [...] .

Organ wyjaśnił, że decyzja z [...] marca 1975 r. wydana została na podstawie przepisów art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (tekst jednolity: Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz.64), który stanowił że organy administracji państwowej, instytucje i przedsiębiorstwa państwowe mogą za zezwoleniem prezydium powiatowej rady narodowej zakładać i przeprowadzać na nieruchomościach zgodnie z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową ciągi drenażowe, przewody służące do przesyłania płynów, pary, gazów, elektryczności oraz urządzenia techniczne łączności i sygnalizacji, a także inne podziemne lub naziemne urządzenia techniczne niezbędne do korzystania z tych przewodów i urządzeń.

W decyzji z [...] marca 1975 r. zapisano, iż "Właścicielom zajętych nieruchomości należy się od Zakładu [...] odszkodowanie za straty spowodowane budową linii. Odszkodowania te strony ustalają na podstawie wzajemnego porozumienia a w razie sporu odszkodowanie ustala na wniosek zainteresowanego Naczelnik Dzielnicy [...].

Na podstawie badania księgi wieczystej nr [...] prowadzonej dla działek nr [...] i [...] ustalono, że obecnie właścicielką przedmiotowych działek jest E. S., natomiast własność tych działek na dzień ograniczenia prawa własności przysługiwało W. Ż. i Ł. Ż. na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej. Na podstawie oględzin z [...] stycznia 2017r. ustalono, że nieruchomość zabudowana jest w części budynkiem mieszkalnym trójsegmentowym. Znajdują się na niej drzewa iglaste, tuje i krzewy. W odległości ok. 5m od budynku przebiega linia wysokiego napięcia. W pozostałej części porośnięta jest drzewami liściastymi i nie jest zabudowana. Zgodnie z przepisem art. 36 ustawy wywłaszczeniowej odszkodowanie za straty wynikłe z działań przewidzianych w art. 35 ust. 1 i 2, strony ustalają na podstawie wzajemnego porozumienia, a w razie sporu wysokość odszkodowania ustala na wniosek właścicieli nieruchomości prezydium powiatowej rady narodowej a w miastach prezydent lub naczelnik miasta (dzielnicy). Odszkodowanie za straty w zasiewach, uprawach i plonach powinno być ustalone i wypłacone w przeciągu 30 dni od powstania strat, natomiast właścicielowi nie przysługuje prawo do odszkodowania, jeżeli pomimo ograniczenia nie poniósł szkody. W ocenie organu I instancji odszkodowanie przysługuje tylko "osobie wywłaszczonej", ma bowiem na celu naprawienie szkody, a szkodę mógł ponieść tylko ówczesny właściciel nieruchomości. Przejście uprawnienia do uzyskania odszkodowania może być oceniane jedynie z punktu widzenia następstwa prawnego rozumianego nie jako nabycie nieruchomości, tylko jako wstąpienie w ogół praw i obowiązków (spadkobranie) czyli sukcesja uniwersalna.

Z ustaleń poczynionych przez organ pierwszej instancji wynika, że p. E. S. w dniu [...] listopada 2007 r. nabyła nieruchomość od ówczesnych właścicieli: p. W. Ż. i p. Ł. Ż. na podstawie umowy darowizny w formie aktu notarialnego repertorium A nr [...]. Z uwagi, że p. E. S. w dniu ograniczenia prawa własności nieruchomości nie była jej właścicielem, Prezydent Miasta [...] decyzją z [...] września 2015 r. znak [...] umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, które zostało wszczęte na wniosek p. E. S. o ustalenie odszkodowania za pogorszenie nieruchomości, na której znajdują się działki nr [...] i nr [...]. Wskutek złożenia odwołania od ww. decyzji Wojewoda decyzją z [...] maja 2016 r. znak SN [...] uchylił decyzję z [...] września 2015 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W toku postepowania organ ustalił, że nie ma dowodów uzasadniających przyjęcie, że odszkodowanie zostało wypłacone albo, że między właścicielami a zakładem zostało zawarte w tej kwestii porozumienie. Wniosek mieszkańców ul. [...] o ustanowienie służebności przesyłu został przez Sąd Rejonowy [...] oddalony.

Zawarta w dniu [...] listopada 2018 r. umowa darowizny nie zawierała w swej treści klauzuli odnoszącej się do darowania roszczeń odszkodowawczych. Strona dostarczyła organowi pierwszej instancji zawarte w dniu [...] lutego 2017 r. dwie umowy cesji wierzytelności pomiędzy p. E. S. a odpowiednio p. J. Ż. oraz p. Ł. Ż..

W zakresie legitymacji uprawniającej do nabycia roszczeń odszkodowawczych z tytułu ograniczenia prawa do użytkowania nieruchomości organ pierwszej instancji przyjął stanowisko, iż osobą uprawnioną do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych jest wyłącznie osoba wywłaszczona albo osoba, która nabyła to roszczenie na zasadach sukcesji uniwersalnej (spadkobrania), co potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych np. wyrok WSA w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. IV SA/Po [...], wyrok WSA w [...] z dnia [...] maja 2017 r. IV SA/Po [...].

W związku z powyższym z uwagi, iż przepis art. 128 ust. 4 u.g.n. stanowi iż odszkodowanie przysługuje osobom, które poniosły szkody powstałe na skutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126 niniejszej ustawy, organ pierwszej instancji nie uznał zawartej umowy cesji.

Wskutek powzięcia informacji o toczącym się postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku po p. W. Ż. organ pierwszej instancji postanowieniem z [...] września 2017 r. zawiesił postępowanie w przedmiotowej sprawie, które następnie podjął w dniu [...] stycznia 2018 r. po przedstawieniu przez pełnomocnika strony prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego [...] z [...] marca 2017 r. sygn. akt IX Ns [...] o stwierdzeniu nabyciu spadku po W. Ż. przez p. E. S., p. Ł. Ż. oraz p. J. Ż., każdy po [...] części (k. nr [...],t.II w aktach sprawy).

Pismem z [...] lutego 2018 r. p. Ł. Ż. oraz p. J. Ż. wystąpili do organu pierwszej instancji z wnioskiem o ustalenie odszkodowania w związku z posadowieniem linii wysokiego napięcia na nieruchomości, na której znajdują się działka nr [...] i działka nr [...].

Postanowieniem z [...] marca 2018 r. organ pierwszej instancji powołał biegłego rzeczoznawcę majątkowego, który zobowiązany został do sporządzenia opinii określającej czy w wyniku wybudowania linii wysokiego napięcia 110 kV [...] nastąpiło zmniejszenie wartości nieruchomości. Zgodnie ze sporządzonym przez biegłego w dniu [...] kwietnia 2018 r. operatem szacunkowym zmniejszenie wartości przedmiotowej nieruchomości biegły wycenił na kwotę [...]zł. Organ weryfikując operat stwierdził, ze został on sporządzony zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami i zasadami. Jest spójny i logiczny a określone w nim wartości wiarygodne.

Pismem z [...] maja 2018 r. pełnomocnik p. E. S. zgłosił zastrzeżenia do treści sporządzonego operatu szacunkowego, które dotyczyły m.in. ustalenia liczby i wagi cech oraz zastosowanego poziomu współczynnika dla wartości ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości i kwoty zmniejszenia nieruchomości wartości nieruchomości, zastrzeżenia w piśmie z [...] maja 2018 r. podtrzymała również p. Ł. Ż..

Biegły rzeczoznawca majątkowy pismem z [...] maja 2018 r. odniósł się do uwag zgłoszonych do operatu szacunkowego przez pełnomocnika, który z kolei w piśmie z [...] czerwca 2018 r. ponownie zakwestionował przedmiotowy operat w ww. zakresie. Organ pierwszej instancji odstąpił od przekazania wskazanych uwag biegłemu. Organ uznał, iż wyjaśnienia zawarte w piśmie biegłego z [...] maja 2018 r. są wyczerpujące.

Decyzją z [...] września 2018 r. znak; [...] Prezydent Miasta [...] ustalił na rzecz p. E. S., p. Ł. Ż. oraz p. J. Ż. odszkodowanie w łącznej kwocie [...]zł., uznając, że zobowiązanym do wypłaty odszkodowana jest [...] sp. z o.o., która obecnie jest gestorem sieci, a więc podmiotem zobowiązanym do zapłaty odszkodowań ustalanych w tego typu postępowaniach. Odwołanie od niniejszej decyzji wniosła [...] Sp. zo.o.

Decyzją z [...] grudnia 2018 r. znak; [...] Wojewoda na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylił decyzję z [...] września 2018 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Wojewoda w decyzji tej wskazał, że obowiązek odszkodowawczy w tym przypadku leży zarówno po stronie spółki [...] S.A. jak i [...] Sp. z o.o., zatem do zapłaty odszkodowania spółki te zobowiązane są solidarnie.

Organ I instancji podał, że nadal stoi na stanowisku, że podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania jest [...] sp. z o.o. jednakże realizując wytyczne organu II instancji wskazał obie spółki jako zobowiązane solidarnie do wypłaty odszkodowania, rozstrzygając jak w decyzji z [...] lutego 2019r.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosły [...] sp. z.o.o. oraz [...] S.A. z siedzibą w [...]. Zaskarżonej decyzji pełnomocnik stron odwołujących zarzucił niezgodność z prawem w postaci:

1. naruszenia prawa materialnego, tj. art. 132 ust. 6 i art. 132 ust. 5 w zw. z art. 124 ust. 1 i 124b ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 107 k.p.a. poprzez przyjęcie, że [...] S.A. oraz [...] sp. zo.o. jest podmiotem obowiązanym do zapłaty odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości lub jednostką organizacyjną, która uzyskała zezwolenie za założenie przewodów i urządzeń albo zezwolenie na wykonanie czynności związanych z konserwacją, remontami i usuwaniem awarii albo przedsiębiorcą wykonującym na podstawie koncesji działalność w zakresie poszukiwania, rozpoznawania lub wydobywania kopalin objętych własnością górniczą oraz nie wskazanie podstawy prawnej nałożonego na w/w podmiot obowiązku oraz nie wskazania podstaw odpowiedzialności solidarnej,

2. naruszenia prawa materialnego, tj. art. 129 ust. 5 u.g.n. w zw. z art. 35 ust. 1 i 2 i art. 36 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (tekst jednolity: Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 tzw. ustawa wywłaszczeniowa) w zw. z art. 107 k.p.a. poprzez przyjęcie, że publicznoprawny obowiązek Skarbu Państwa, polegający na wypłacie odszkodowania za wywłaszczenie może zostać orzeczony w stosunku do podmiotu prywatnego, który nie jest następcą prawnym Skarbu Państwa (w szczególności w sensie administracyjnoprawnym),

3. naruszenia prawa materialnego, tj. art. 129 ust. 5 u.g.n. w związku z art. 35 ust. 1 i 2 ustawy wywłaszczeniowej w zw. z art. 107 k.p.a. poprzez przyjęcie, że publicznoprawny obowiązek Skarbu Państwa, polegający na wypłacie odszkodowania za wywłaszczenie, tj. za działania Państwa w sferze imperium, może zostać orzeczony w stosunku do podmiotu prywatnego, który nie jest następcą prawnym Skarbu Państwa (w szczególności w sensie administracyjnoprawnym), a który działa w sferze publicznej wyłącznie w zakresie sfery dominium,

4. naruszenia prawa procesowego, tj. art. 11 K.p.a. poprzez niewystarczające umotywowanie i wyjaśnienie zapadłego rozstrzygnięcia,

5. naruszenia art. 118 kodeksu cywilnego poprzez zasądzenie odszkodowania, podczas gdy organ powinien przy wydawaniu decyzji uwzględnić, że roszczenie o odszkodowanie przedawniło się na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym,

6. naruszenia prawa procesowego, tj. art. 7,77,78,80 i 84 K.p.a. poprzez uchybienie obowiązkowi podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności:

a) niezbadanie relacji podmiotowych związanych z sukcesją między:

- Skarbem Państwa a Zakładem [...] [...] w [...],

- Zakładem [...] [...] w [...] a [...] S.A.,

- [...] S.A. a [...] sp. zo.o.,

b) niezbadanie podstaw nabycia urządzeń przesyłowych przez [...] sp. zo.o.,

c) nie wystąpienie o udzielenie informacji i przesłanie dokumentów w stosunku do [...] S.A., tj. następcy Skarbu Państwa w zakresie dominium dot. urządzeń przesyłowych po dniu [...] grudnia 1990 r.

d) ustalenie stanu faktycznego na podstawie kserokopii decyzji administracyjnych, które nie mają przymiotu decyzji w rozumieniu K.p.a.,

e) ustalenia podstaw solidarności orzeczonego obowiązku.

Następnie Wojewoda wydał opisaną we wstępie decyzję, którą utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Wojewoda wskazał, że w niniejszej sprawie podstawą dochodzonego roszczenia jest przepis art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. w związku z przepisem art. 4 pkt 9b1 u.g.n. w którym ustawodawca stwierdził, że "starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu gdy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie." Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przepis art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. ma zastosowanie także do stanów faktycznych powstałych przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, czyli do sytuacji polegających na odjęciu, przejęciu lub ograniczeniu prawa własności bez ustalenia należnego odszkodowania. Wobec powyższego dopuszcza się możliwość wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania na podstawie art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. za nieruchomości przejęte przez Skarb Państwa pod rządami ustaw wywłaszczeniowych wcześniejszych niż u.g.n. (podobnie wyrok WSA w Poznaniu z 4 lutego 2015 r., sygn. akt IV SA/Po 1001/14, wyrok NSAz 6 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 397/11).

Właściciele nieruchomości mogą zatem dochodzić odszkodowania na podstawie art. 129 ust. 5 u.g.n. za straty wynikłe z działań przewidzianych w art. 35 ust. 1 i 2 ustawy wywłaszczeniowej z 1958 r. Przemawia za tym argument, że art. 129 ust. 5 u.g.n. nie stawia warunku zastosowania tego przepisu do stanów faktycznych zaistniałych po dacie wejścia w życie u.g.n., a ponadto ustawa ta przewiduje obowiązek jednoczesności orzekania o wywłaszczeniu i odszkodowaniu. Powyższe stanowisko potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt I OSK 147/13.

Z treści akt sprawy w związku z przeprowadzonym przez organ pierwszej instancji postępowaniem dowodowym nie wynika, że ówczesnym właścicielom nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] z daty ograniczenia prawa własności przedmiotowej nieruchomości w drodze decyzji Naczelnika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Dzielnicowego [...] z [...] marca 1975 r. tj. p. Ł. Ż. i p. W. Ż. zostało wcześniej ustalone lub wypłacone odszkodowanie za ograniczenie prawa własności oraz, że ustalono podmiot zobowiązanym do jego wypłaty. Nie ulega wątpliwości, że organ pierwszej instancji podjął działania mające na celu ustalenia faktu czy przedmiotowe odszkodowanie zostało już wypłacone właścicielom nieruchomości, o czym świadczy dokumentacja zawarta w aktach sprawy (np. pismo z [...] kwietnia 2014 r., k. nr [...], t. I, pismo z [...] maja 2014 r., k. nr [...], t. I, pismo z [...] lipca 2014 r., k. nr [...]).

Organ wskazał, że na mocy decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z [...] marca 1975 r. znak; [...] zezwalającej na budowę na działce nr [...] i działce nr [...] napowietrznej linii wysokiego napięcia 110 kV relacji [...] ograniczono sposób użytkowania nieruchomości. W związku z powyższym w niniejszej sprawie ziściły się przesłanki, pozwalające na przyznanie ówczesnej właścicielce i spadkobierczyni po W. Ż. p. Ł. Ż. oraz spadkobiercom po W. Ż. p. J. Ż. i p. E. S. odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

W ocenie Wojewody, mając na uwadze treść art. 132 ust. 6 u.g.n., pierwotnie zobowiązanym do wypłaty odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości był Skarb Państwa - Zakład [...] - beneficjent ww. decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z [...] marca 1975 r. W wyniku przekształcenia Zakładu [...] w jednoosobową spółkę akcyjną Skarbu Państwa, na podstawie ustawy z 5 lutego 1993r. o przekształceniach własnościowych niektórych przedsiębiorstw państwowych o szczególnym znaczeniu dla gospodarki państwa (Dz.U. 1993, nr 16, poz. 69) oraz zarządzenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z [...] lipca 1993r. powstała [...] S.A. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy "spółka powstała w wyniku przekształcenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki przekształconych przedsiębiorstw państwowych". Natomiast w oparciu o treść art. 5 ust. 3 ustawy "akt o podziale przedsiębiorstwa państwowego w spółki określa zasady podziału składników majątkowych, w tym wierzytelności i zobowiązań przekształconego przedsiębiorstwa, miedzy spółki, uprawnienia i obowiązki poszczególnych spółek, wynikające z decyzji administracyjnych dotyczących przekształconego przedsiębiorstwa oraz tryb zaspokajania zobowiązań powstałych przed podziałem". Biorąc pod uwagę, że [...] S.A. była jedynym następcą podmiotu Zakład [...], zdaniem Wojewody należy przyjąć, że w całości przeszły na nią obowiązki, związane z decyzją Naczelnika Dzielnicy [...] z [...] marca 1975 r. znak [...] tym samym była zobowiązana do wypłaty odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Późniejsze zmiany - tj. połączenie [...] S.A. z [...] S.A., [...] S.A., [...] S.A. oraz [...] S.A., które to w trybie art. 491 i następnych ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 505 z późniejszymi zmianami.), wniosły swoje majątki do [...] S.A. oraz zmiana nazwy z [...] S.A. na [...] S.A. (i dalej na [...] S.A.) nie przeniosły ww. obowiązku na inne podmioty.

Kolejne, istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy wydarzenie miało miejsce [...] czerwca 2007 r., kiedy to zawarto umowę, mocą której [...] S.A. zbyła na rzecz [...] sp. z o.o. aport w postaci oddziału [...] S.A. W umowie wskazano, powtarzając treść art. 554 k.c., że nabywca przedsiębiorstwa jest odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za jego zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Odpowiedzialność nabywcy ogranicza się do wartości nabytego przedsiębiorstwa według stanu w chwili nabycia, a według cen w chwili zaspokojenia wierzyciela.

Zdaniem Wojewody nie ulega zatem wątpliwości, że obowiązek odszkodowawczy, wynikający z art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. odnoszący się do nieruchomości, należącej do wnioskodawców leży solidarnie zarówno po stronie [...] S.A., jak i [...] sp. zo.o.

Niezasadny jest też zarzut strony odwołującej, że przedmiotowe roszczenie przedawnia się. Prawo administracyjne, w przeciwieństwie do prawa cywilnego, nie przewiduje ogólnej instytucji przedawnienia. Przedawnienie występuje tylko wówczas, gdy przepisy prawa wyraźnie na to wskazują. Co istotne jeżeli mimo obowiązku ustalenia odszkodowania z tytułu pozbawienia (ograniczenia) prawa własności tego nie poczyniono pod rządami ustawy z 1958 r., wobec braku podstaw do zastosowania instytucji przedawnienia zastosowanie znajdzie art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 11 stycznia 2018 r. II SA/Łd 669/17, wyrok NSA z dnia 2 września 2015 r., I OSK 690/15, wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2016 r. I OSK 1083/14).

W ocenie Wojewody nie należy również zgodzić się z twierdzeniem odwołującego, iż ustalenie stanu faktycznego w niniejszej sprawie na podstawie kserokopii decyzji administracyjnych, nie ma przymiotu dowodu w rozumieniu K.p.a. Zgodnie z przepisem art. 75 § 1 K.p.a. "Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny". Aktualne orzecznictwo sądowoadministracyjne nie wyklucza uznania za dowód w sprawie kserokopii dokumentu w tym decyzji administracyjnej (wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2018 r. II OSK 943/17, wyrok NSA z dnia 25 maja 2016 r. I OSK 2842/15, wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 maja 2015 r. II SA/Kr 1310/14).

Wojewoda przeanalizował również operat szacunkowy z [...] kwietnia 2018 r. sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego [...] T. S.. Przedmiotowy operat szacunkowy, zgodnie z art. 156 ust. 3 u.g.n. pozostaje aktualny na dzień orzekania w niniejszej sprawie, albowiem termin 12 miesięcy, o którym mowa w tym przepisie jeszcze nie upłynął.

Wymagania formalne, którym musi sprostać operat szacunkowy, określone są w § 56 i § 57 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 z późniejszymi zmianami). Operat szacunkowy sporządzony dla potrzeb niniejszego postępowania zawiera wszystkie wskazane w tych przepisach elementy. Został on ponadto sprawdzony pod względem rachunkowym, pod kątem jego kompletności i spójności logicznej i pod tym względem nie budzi zastrzeżeń.

Następnie Spółki [...] Sp. z o.o. i [...] S.A., pismami z dnia [...] i [...] kwietnia 2019 r., wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargi na powyższe rozstrzygnięcie. Spółki zarzuciły wydanej decyzji naruszenie:

1) art. 132 ust. 6 i 132 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 124 ust. 1 i 124b ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 107 k.p.a. poprzez przyjęcie, że [...] sp. z o.o. oraz [...] S.A. są podmiotami obowiązanymi do zapłaty odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości lub jednostkami organizacyjnymi, które uzyskały zezwolenie za założenie przewodów i urządzeń albo zezwolenie na wykonanie czynności związanych z konserwacją remontami i usuwaniem awarii albo przedsiębiorcą wykonującym na podstawie koncesji działalność w zakresie poszukiwania, rozpoznawania lub wydobywania kopalin objętych własnością górniczą, a także niewskazanie podstawy prawnej nałożonego na ww. podmioty obowiązku oraz nie wskazanie podstaw odpowiedzialności solidarnej,

2) art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 35 ust. 1 i 2 i 36 ustawy z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości w zw. z art. 107 k.p.a. oraz w zw. z "przepisami" dekretu z [...].10.1950r. o przedsiębiorstwach państwowych poprzez przyjęcie, że wywłaszczenie następowało na rzecz ubiegającego się o wywłaszczenie a nie na rzecz Państwa (Skarbu Państwa) oraz, że publicznoprawny obowiązek Skarbu Państwa, polegający na wypłacie odszkodowania za wywłaszczenie może zostać orzeczony w stosunku do podmiotu prywatnego, który nie jest następcą prawnym Skarbu Państwa (w szczególności w sensie administracyjnoprawnym),

3) art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia [...].03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości poprzez przyjęcie, że publicznoprawny obowiązek Skarbu Państwa, polegający na wypłacie odszkodowania za wywłaszczenie, tj. za działania Państwa w sferze imperium, może zostać orzeczony w stosunku do podmiotu prywatnego, który nie jest następcą prawnym Skarbu Państwa (w szczególności w sensie administracyjnoprawnym), a który działa w sferze publicznej wyłącznie w zakresie sfery dominium,

4) art. 11 k.p.a. poprzez niewystarczające umotywowanie i wyjaśnienie zapadłego rozstrzygnięcia,

5) art. 118 k.c. poprzez zasądzenie odszkodowania, podczas gdy organ powinien przy wydawaniu decyzji uwzględnić, że roszczenie o odszkodowanie przedawniło się na zasadach określonych w kodeksie cywilnym,

6) art. 8 ust. 2 i 3 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych z dnia 13.07.1990 r. (Dz. U. nr 51, poz. 298) poprzez:

a) przyjęcie, że [...] sp. z o.o. i [...] S.A. jest następcą prawnym Skarbu Państwa bądź przedsiębiorstwa państwowego Zakład [...] [...] w [...],

b) przyjęcie wbrew treści art. 8 ust 3 ustawy, że na [...] sp. z o.o. i [...] S.A. przechodzą z mocy ustawy, uprawnienia i obowiązki przekształconego przedsiębiorstwa wynikające z decyzji administracyjnych,

7) art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 2 oraz art. 5 ust. 3 ustawy z dnia [...].02.1993 r. o przekształceniach własnościowych niektórych przedsiębiorstw państwowych o szczególnym znaczeniu dla gospodarki państwa (Dz. U. nr 16, poz. 69) poprzez:

a) przyjęcie, że [...] sp. z o.o. i [...] S.A. jest następcą prawnym Skarbu Państwa bądź przedsiębiorstwa państwowego Zakład [...] w [...],

b) przyjęcie, że [...] sp. z o.o. jest następcą prawnym [...] S.A. w znaczeniu pełnej sukcesji praw i obowiązków, które [...] S.A. (poprzednia nazwa [...]) nabyła na podstawie ustawy z 1993 r.

8) art. 7, 77, 80 i 84 k.p.a., poprzez uchybienie obowiązkowi podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności:

a) niezbadanie i brak jakiejkolwiek oceny relacji podmiotowych związanych z sukcesją między:

- Skarbem Państwa a Zakładem [...] [...] w [...],

- Zakładem [...] w [...] a [...] S.A.,

- [...] S.A. a [...] sp. z o.o.,

b) niezbadanie podstaw nabycia urządzeń przesyłowych przez [...] sp. z o.o. i [...] S.A.,

c) niezbadanie treści "aktu o podziale przedsiębiorstwa państwowego w spółki" i nie wskazanie konkretnych zapisów takiego aktu, które przenosiłyby obowiązek wypłaty odszkodowania ze Skarbu Państwa na rzecz innego podmiotu,

d) niewystąpienie o udzielenie informacji i przesłanie dokumentów w stosunku do [...] S.A., tj. następcy Skarbu Państwa wyłącznie w zakresie dominium dotyczącej urządzeń przesyłowych po dniu [...].12.1990 r.,

e) brak zbadania księgi wieczystej Wnioskodawcy, tj. sprawdzenia pochodzenia działki w celu weryfikacji czy decyzja wywłaszczeniowa dotyczy omawianej nieruchomości,

f) brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego wskutek czego nieprawidłowo ustalono wartość odszkodowania za wywłaszczenie,

9) art. 5 ust. 1 i 5 ust. 3 oraz art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lutego 1993 r. o przekształceniach własnościowych niektórych przedsiębiorstw państwowych o szczególnym znaczeniu dla gospodarki państwa (Dz. U. z 1993 r., nr 16, poz. 69) poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na tym, że:

a) organ przyjął, że na rzecz poprzednika prawnego skarżącej przeszedł publicznoprawny obowiązek administracyjny wypłaty odszkodowania, pomimo że źródłem takiego obowiązku winien wynikać z "aktu o podziale przedsiębiorstwa państwowego w spółki",

b) przyjął, że w akcie o podziale przedsiębiorstwa zawarte zostały takiego rodzaju konkretne zapisy, nie wskazano konkretnego zapisu w/w punktu, który taki obowiązek statuowałby po stronie poprzednika skarżącej,

c) a nadto przyjął, że w akcie o podziale przedsiębiorstwa można swobodnie dysponować obowiązkiem administracyjnym Skarbu Państwa.,

10) niewłaściwe zastosowanie art. 554 k.c. poprzez niezasadne przyjęcie, że:

a) Przepis ten może stanowić podstawę odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania publicznoprawne, w sytuacji, w której [...] sp. z o.o. nie wiedziała o takiego rodzaju zobowiązaniach w dniu [...] lipca 2007r., w szczególności o roszczeniu dochodzonym w niniejszym postępowaniu przez właścicieli nieruchomości,

b) wskazana w nim odpowiedzialność solidarna dotyczy obowiązków o charakterze publicznoprawnym.

W oparciu o powyższe zarzuty, skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji a także zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.

Wojewoda, pismem z dnia [...] maja 2019 r., złożonym w odpowiedzi na skargi, wniósł o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Postanowieniem z dnia [...] lica 2019r. zarządzono połączenie spraw o sygnaturze II SA/Po [...] (ze skargi [...] S.A.) i II SA/Po [...] (ze skargi [...] sp.z o.o.) do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia a połączone sprawy prowadzono nadal pod sygn.. II SA/Po [...].

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2019r. odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie dnia [...].10.2019r. pełnomocnik skarżących podtrzymał stanowisko skargi, nadto powołał się na orzeczenia NSA w sprawach I OSK [...] i I OSK [...]. Pełnomocnik uczestników- E. S., Ł. Ż. i J. Ż. wniósł o oddalenie skargi.

Rozprawa zamknięta, z uwagi na chorobę sędziego została na podstawie art. 133 § 2 p.p.s.a otwarta na nowo.

Pełnomocnik skarżących w piśmie procesowym z dnia [...].12.2019r. powołując się na stanowisko sądów w sprawach I OSK [...], I OSK [...] i II SA/Po [...] wskazał, że podmiotami wyłącznie uprawnionymi są osoby będące właścicielami nieruchomości na dzień wydania decyzji wywłaszczeniowej.

Na rozprawie pełnomocnik skarżących podtrzymał zarzuty skargi. Pełnomocnik uczestników wniósł o oddalenie skargi podnosząc kwestię istnienia rozbieżności w orzecznictwie co do podmiotów uprawnionych do odszkodowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 – dalej jako p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.).

Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu.

W przedmiotowej sprawie bezsporne było, że:

1. Naczelnik Dzielnicy [...] decyzją z dnia [...] marca 1975r. [...]) wydaną na podstawie art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania (Dz.U. z 1974r., Nr 10, poz. 64, powoływana dalej jako "ustawa wywłaszczeniowa", "ustawa z 12 marca 1958r."), utrzymaną w mocy ostateczną decyzją Wydziału Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska Urzędu Wojewódzkiego w [...] z [...] października 1975r. nr [...] zezwolił Zakładowi [...] [...] na tymczasowe zajęcie terenów stanowiących własność prywatną a leżących w pasie budowy zaprojektowanej linii napowietrznej 110 Kw [...]. W decyzji wskazano, że osobom upoważnionym przez zakład służy prawo dostępu do linii w celu wykonywania czynności związanych z jej konserwacją a właścicielom zajętych nieruchomości należy się od Zakładu [...] odszkodowanie za straty spowodowane budową linii. Odszkodowanie to strony ustalają na podstawie wzajemnego porozumienia, w razie sporu wysokość odszkodowania ustala się na wniosek zainteresowanej strony Naczelnik Dzielnicy [...],

2. w/w inwestycja objęła nieruchomość położoną w [...] na ul. [...] ( obecnie dz. nr [...] i [...]), na której za budynkiem, w połowie niezabudowanej części obecnej działki [...] przebiega napowietrzna linia wysokiego napięcia 110kV [...] ( na sąsiedniej działce posadowiony jest słup kratowy, stalowy na czterech podporach), powierzchnia pasa ograniczonego użytkowania pod przebiegającą nad częścią działki napowietrznej linii energetycznej wynosi 233 m2,

3. Nie wypłacono odszkodowania za straty spowodowane budową linii, nie ustanowiono służebności przesyłu,

4. współwłaścicielkami nieruchomości w dacie ograniczenia sposobu korzystania byli Ł. i W. Ż. na zasadach wspólności majątkowej małżeńskiej.

5. wnioski w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za "pogorszenie" nieruchomości złożyli w 2014 E. S. i w 2018r: Ł. Ż. i J. Ż.,

6. spadek po W. Ż. zmarłym [...] września 2008r. nabyli: żona Ł. Ż. w [...] części, córka E. S. – w [...] części i syn J. Ż. w [...] części,

7. aktem notarialnym z dnia [...].11.2007r. przedmiotową nieruchomość Ł. i W. Ż. darowali córce E. S., która obecnie jest jej właścicielką,

8. umowami cesji wierzytelności z [...].02.2017r. Ł. Ż. i J. Ż. przelali na rzecz E. S. wierzytelność z tytułu odszkodowania ze względu na przebieg przez nieruchomość napowietrznej linii wysokiego napięcia kV 110 [...].

9. Przedsiębiorstwo Państwowe Zakłady [...] zostało przekształcone w spółkę [...] S.A. na podstawie zarządzenia Ministra Przemyślu i Handlu z [...] lipca 1993 r., nr [...] a następnie aktu przekształcenia z [...] lipca 1993 r., rep. Nr A [...]. W związku z połączeniem [...] S.A. z [...] S.A., [...] S.A., [...] S.A. oraz [...] S.A, które miało miejsce [...] stycznia 2003 r. [...] S.A. zmieniła nazwę na [...] S.A. a następnie na [...] S.A. W dniu [...] czerwca 2007 r. nastąpiło wydzielenie Spółki [...] Sp. z o.o., która weszła we wszystkie prawa i obowiązki Spółki [...] S.A,, wynikające z działalności dystrybucyjnej (akt notarialny z [...] czerwca 2007 r., rep. A nr [...]). Obecnie zadania polegające na dystrybucji energii elektrycznej na obszarze, na którym znajdują się przedmiotowe działki wykonuje spółka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...],

7. Zaskarżoną decyzją ustalono odszkodowanie w wysokości [...] zł na rzecz E. S., Ł. Ż. i J. Ż. w określonych częściach i do jego zapłaty zobowiązano solidarnie [...] S.A. i [...] sp. z o.o.,

W przedmiotowej sprawie wybudowanie linii napowietrznej wysokiego napięcia nastąpiło na podstawie tej samej decyzji i przepisów, co w sprawie rozpoznawanej przez tutejszy sąd pod sygn. II SA/Po [...]. Tym samym zważenia prawne zasadniczo odpowiadają zważeniom dokonanym w w/w sprawie.

Jak wynikało z art. 35 i 36 ustawy wywłaszczeniowej, organy administracji państwowej, instytucje i przedsiębiorstwa państwowe mogły za zezwoleniem naczelnika gminy, a w miastach prezydenta lub naczelnika miasta (dzielnicy) zakładać i przeprowadzać na nieruchomościach - zgodnie z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową - ciągi drenażowe, przewody służące do przesyłania płynów, pary, gazów, elektryczności oraz urządzenia techniczne łączności i sygnalizacji, a także inne podziemne lub nadziemne urządzenia techniczne niezbędne do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Osobom upoważnionym przez właściwy organ, instytucję lub przedsiębiorstwo państwowe przysługiwało prawo dostępu do tych przewodów i urządzeń w celu wykonywania czynności związanych z ich konserwacją. Odszkodowanie za straty wynikłe z działań przewidzianych w art. 35 ust. 1 i 2 strony ustalały na podstawie wzajemnego porozumienia; w razie sporu wysokość odszkodowania ustalał na wniosek zainteresowanej strony naczelnik gminy, a w miastach prezydent lub naczelnik miasta (dzielnicy). Wskazane przepisy art. 35 i art. 36 zostały zamieszczone w rozdziale piątym omawianej ustawy, jako regulujące szczególny tryb wywłaszczenia. Z brzmienia tych przepisów wynika, że właścicielom nieruchomości, którzy doznali strat wynikłych z przeprowadzenia inwestycji przysługiwało na ich wniosek odszkodowanie (art. 36 ust. 1). Na podstawie art. 36 ust. 1 można było dochodzić odszkodowania za straty w zakresie zmniejszenia wartości nieruchomości, czyli odszkodowania wykraczającego poza zakres strat określonych w art. 36 ust. 2, tj w zasiewach, uprawach i plonach.. Kwestia ta była przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który w uchwale z 20 stycznia 2010 r. sygn. akt III CZP [...] pub. ONSC - Zb. dod. 2010 r. nr C poz. 92, str.145, w sposób jednoznaczny stwierdził, że regulując w art. 36 ust. 1 odszkodowanie należne właścicielowi nieruchomości objęto nim wszelkie straty związane z założeniem i przeprowadzeniem przewodów lub urządzeń, o czym mowa w art. 35 powyższej ustawy, włącznie ze zmniejszeniem wartości nieruchomości – pogorszeniem nieruchomości.

Odszkodowanie nie wynikało jedynie z samego faktu wywłaszczenia, zgodnie bowiem z art. 36 ust. 3 ustawy wywłaszczeniowej właścicielowi nie przysługiwało prawo do odszkodowania, jeżeli pomimo ograniczenia nie poniósł szkody

Ustawa z [...] marca 1958r. utraciła moc z dniem 1 sierpnia 1985r. a wnioski zostały złożone w latach 2014 i 2018, tj. w czasie obowiązywania aktualnej ustawy o gospodarce nieruchomościami. Obecnie odpowiednikiem instytucji z art. 35 ustawy wywłaszczeniowej jest regulacja zawarta w art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 121), dalej "u.g.n.". Zgodnie z ust. 1 tego artykułu starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Zasady przyznawania odszkodowania za tego rodzaju ingerencję określa art. 128 ust. 4 u.g.n, zgodnie z którym odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Regułą przy tym jest, że w przypadku ograniczenia przewidzianego w art. 124 ust. 1 u.g.n. wydaje się odrębną decyzję o odszkodowaniu, co wynika z art. 129 ust. 5 pkt 1 u.g.n., zgodnie z którym starosta wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu także w sytuacji gdy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie. Przepis art. 129 ust. 5 u.g.n. ma przy tym zastosowanie także do stanów faktycznych powstałych przed wejściem w życie u.g.n., czyli do stanów faktycznych polegających na odjęciu, przejęciu lub ograniczeniu prawa własności bez ustalenia należnego odszkodowania (por. m.in. wyrok NSA z 16 kwietnia 2016r. sygn. I OSK 2035/13, wyrok WSA w Poznaniu z 14 maja 2015r., sygn. II SA/Po 180/15). Przepis ten ma zastosowanie zarówno do sytuacji pozbawienia praw do nieruchomości na skutek wywłaszczenia, jak i ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, o których mowa w art. 120 i art. 124-126 u.g.n., a odszkodowanie, o jakim w nim mowa wynikać może zarówno z przepisu art. 128 ust. 1 u.g.n. w sytuacji pozbawienia prawa, jak i z art. 128 ust. 4 u.g.n. w razie jego ograniczenia (por. wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2014r., sygn.. I OSK 147/13, wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2016r., sygn.. I OSK 2306/14). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny podejmując uchwałę z 10 kwietnia 2006 r. sygn. I OPS 1/06, w sytuacjach, kiedy ustawodawca nie wypowiada się wyraźnie w kwestii przepisów przejściowych, należy przyjąć, że nowa ustawa ma z pewnością zastosowanie do zdarzeń prawnych powstałych po jej wejściu w życie, jak i do tych, które miały miejsce wcześniej jednak trwają dalej - po wejściu w życie nowej ustawy. Z retrospektywnością prawa mamy zaś do czynienia wtedy, gdy przepisy nowego prawa regulują zdarzenia bądź stosunki prawne o charakterze "otwartym", ciągłym, takie, które nie znalazły jeszcze swojego zakończenia ("stosunki w toku"), które rozpoczęły się, powstały pod rządami dawnego prawa i trwają dalej, po wejściu w życie przepisów nowej ustawy. Akcentowano przy tym, że przyjęte przez ustawodawcę ustalenia w zakresie przepisów intertemporalnych, czy też przyjęte przez organ w drodze wykładni reguły intertemporalne w przypadku braku regulacji ustawowych, nie mogą naruszać podstawowych zasad konstytucyjnych. Stanowisko to podzielił Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyrokach z 21 grudnia 2009 r. sygn. akt I OSK 1111/08; z 26 sierpnia 2014 r. sygn. akt I OSK 147/13; z 16 kwietnia 2015 r. sygn. akt I OSK 2035/13 i 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt I OSK 1857/15. Podziela je także sąd orzekający w niniejszej sprawie. Skoro odszkodowanie za ograniczenie prawa własności zajętej pod budowę linii energetycznej nie zostało dotychczas w pełnym wymiarze przyznane, brak jest przeszkód do ustalenia odszkodowania w określonym wymiarze w oparciu o art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. nadmienić należy, że w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości nie została również ustanowiona służebność przesyłu.

W przedmiotowej sprawie Sąd podzielił więc stanowisko organów, że przesłanki warunkujące możliwość ustalenia odszkodowania, przewidziane w art. 128 ust. 4 u.g.n. zostały spełnione. Decyzja administracyjną z [...] marca 1975r. przedmiotowa działka w części została przeznaczona pod budowę napowietrznej linii energetycznej, czym ograniczono sposób korzystania z niej. W decyzji z 1975r. zawarto zapis, iż "Właścicielom zajętych nieruchomości należy się od [...] odszkodowanie za straty spowodowane budową linii. Odszkodowanie to strony ustalają na podstawie wzajemnego porozumienia, w razie sporu odszkodowanie ustala na wniosek zainteresowanego Naczelnik Dzielnicy [...]".

. W zakresie zgłoszonego zarzutu przedawnienia roszczenia o odszkodowanie (art. 118 k.c.) trzeba wyjaśnić, że generalnie prawo administracyjne nie przewiduje instytucji przedawnienia, jakie jest zasadą w prawie cywilnym. Tylko wówczas, gdy przepisy wyraźnie to regulują przedawnienie na gruncie prawa administracyjnego istnieje. Brak jest podstaw do konstruowania przedawnienia żądania zgłoszonego w niniejszej sprawie, które nie dotyczy roszczenia przedawniającego się z mocy ustawy określonego w art. 36 ust. 2 ustawy 1958 r. Charakter dochodzonego prawa nie wykazuje przy tym cech cywilistycznych, skoro poddane zostało kognicji organów administracyjnych i na podstawie przepisów prawa administracyjnego jest realizowane. Pomimo tego, że ma charakter majątkowy, to podlega jego regułom (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 460/08, LEX nr 515984).

Przepis art. 36 ust. 1 ustawy z 1958 r. nie określał terminu dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, nie przewidywał przedawnienia dochodzenia tych roszczeń. Zatem prawo żądania odszkodowania, wynikające z inwestycji przeprowadzonych na podstawie decyzji z 1975 r., z tytułu ograniczenia prawa nieruchomości, nie uległo przedawnieniu. Wniosek został złożony pod rządami aktualnie obowiązującej u.g.n., jednakże jest on skutkiem decyzji wydanej na podstawie ustawy z 1958 r. i dotyczy nieprzedawnionych roszczeń, które mogły być obecnie rozpatrywane na podstawie art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. Zgłoszony przez spółki zarzut przedawnienia nie był więc zasadny.

Niewątpliwie osobą uprawnioną do żądania odszkodowania za wywłaszczenie - w tym także za szczególną jego postać przewidzianą w art. 124 u.g.n., a jeszcze wcześniej m.in. w art. 35 ustawy wywłaszczeniowej - jest "osoba wywłaszczona" (art. 128 ust. 1 u.g.n.), czyli podmiot będący właścicielem nieruchomości w dacie dokonywania jej wywłaszczenia. W niniejszej sprawie osobą taką jest Ł. Ż..

Sporne było ustalenie, czy uprawnione pozostają również inne osoby.

W orzecznictwie uznano bezspornie, że uprawnień takich nie posiadają nabywcy nieruchomości pod tytułem szczególnym. Jedną z podstawowych zasad rządzących ustalaniem i wypłatą odszkodowania za wywłaszczenie jest zasada jednorazowej wypłaty odszkodowania. W odniesieniu do ingerencji określonej w art. 124 u.g.n. a wcześniej w art. 35 ustawy wywłaszczeniowej - oznacza to w szczególności, że roszczenie o odszkodowanie związane jest z faktem założenia (przeprowadzenia) na nieruchomości urządzeń przesyłowych i od razu obejmuje całość wynikłych stąd szkód, w tym związanych z ewentualnym zmniejszeniem się wartości nieruchomości, i przysługuje osobie będącej właścicielem nieruchomości w chwili uskutecznienia tej ingerencji. Za sam fakt i okres późniejszego (dalszego) utrzymywania urządzeń na nieruchomości nie przysługuje jej aktualnemu właścicielowi odrębne odszkodowanie (które przybierałoby w takim przypadku postać swoistego wynagrodzenia za korzystanie z jego nieruchomości przez przedsiębiorcę przesyłowego). "Nowe" odszkodowanie może przysługiwać aktualnemu właścicielowi nieruchomości tylko za ewentualne szkody wynikłe w związku z incydentalnym udostępnianiem przezeń nieruchomości przedsiębiorcy przesyłowemu w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń - o czym stanowi art. 124 ust. 6 w zw. z ust. 4 u.g.n. (por. wyrok WSA w [...] z [...] maja 2017r., sygn. IV SA/Po [...]). Nabywcy syngularni nie byli adresatami "szkody" czy "strat" związanych z posadowieniem słupów i linii energetycznej, nie doznali z tego tytułu szkody. Nabyli nieruchomość z ograniczeniami związanymi z tym. Prawidłowo więc organy ustaliły, że umowa darowizny nie mogła wyznaczać kręgu osób uprawnionych do przedmiotowego odszkodowania. Okoliczność ta w toku postępowaniu stała się bezsporna.

Poza sporem jest, że w przypadku prawa do odszkodowania, o jakim mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n. – a wcześniej także w art. 36 ustawy wywłaszczeniowej z 1958 r. - brak jest przepisu prawa, który dopuszczałby możliwość przenoszenia tego uprawnienia przez właściciela (wywłaszczonego lub jego spadkobiercę), w drodze umowy, na inny podmiot. Potwierdza to dominujące orzecznictwo sądowe, w którym wskazuje się, że wierzytelność o zapłatę odszkodowania nie jest roszczeniem, którym uprawniony może skutecznie rozporządzać. Konkluzja ta jest uzasadniona charakterem zobowiązania odszkodowawczego. Ponieważ zaś prawo do odszkodowania jest związane z uszczerbkiem w przysługującym konkretnej osobie prawie własności, nie przechodzi wraz z jej przeniesieniem na nowego właściciela nieruchomości, nie może także być przedmiotem czynności prawnej, skutecznie legitymującej nabywcę do ubiegania się o jego ustalenie i wypłatę. Prawo to nie wynika z faktu nabycia konkretnej nieruchomości czy też wierzytelności. (zob. wyrok WSA z: 25 października 2016 r. sygn akt II SA/Łd 471/16, baza orzeczeń sądów administracyjnych i 5 maja 2017 r. sygn. akt IV SA/Po 1041/16, System Informacji Prawnej LEX nr 2296339). Słusznie więc organy nie uznały dokonanej cesji wierzytelności między Ł. Ż. i J. Ż. a E. S.. Okoliczność ta również w toku postępowania sporna nie była.

W zakresie ustalenia czy uprawnionymi do ustalenia na ich rzecz i wypłaty odszkodowania są następcy prawni pod tytułem ogólnym w orzecznictwie, jak słusznie zauważyły strony, występuje rozbieżność. Wykształcił się pogląd przyznający im takie prawo. Uznano, że uprawnionym jest , na zasadach ogólnych, także następca prawny wywłaszczonego na mocy sukcesji uniwersalnej, a więc przede wszystkim spadkobierca poprzedniego właściciela będącego osobą fizyczną. Taki krąg podmiotów legitymowanych, jest bowiem generalnie charakterystyczny dla żądań (roszczeń) powstających w związku z wywłaszczeniem nieruchomości. Potwierdza to przepis art. 136 ust. 3 u.g.n., który w odniesieniu do bodaj nie mniej istotnego rodzaju takich żądań (roszczeń) - jakim jest żądanie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, która stała się zbędna na cel wywłaszczenia - expressis verbis przesądza, że z takim żądaniem może wystąpić tylko poprzedni właściciel lub jego spadkobierca. Również te podmioty - poprzedni właściciel względnie jego następca prawny pod tytułem ogólnym - są co do zasady legitymowane do występowania z żądaniem odszkodowania za dokonane wywłaszczenie, czy też ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w związku z założeniem, przeprowadzeniem urządzeń przesyłowych, i to bez względu na to, czy przyjmie się tezę o publicznoprawnym, czy cywilnoprawnym charakterze tego żądania (roszczenia; por. wyrok NSA z 10 listopada 2017r., sygn. I OSK 793/17).

W orzecznictwie znajdują się również poglądy, zgodnie z którymi przy zastosowaniu do stanów dawnych art. 129 ust. 5 pkt 3 ugn uprawnionymi mogą być jedynie adresaci decyzji, brak bowiem przepisów szczególnych uzasadniających możliwość przejścia prawa. W dwóch aktualnych orzeczeniach NSA ( wyrok z 28 maja 2019r., sygn.I OSK 993/19, wyrok z 29 maja 2019r I OSK 740/19 ) a także w cytowanym wyżej wyroku tut sądu w sprawie II SA/Po 517/19 wyrażono pogląd, że odszkodowanie o którym mowa w art. 129 ust. 5 pkt 3 przysługuje tylko wywłaszczonemu. Nie ma bowiem zarówno w przepisach u.g.n. jak i w ustawie wywłaszczeniowej podstawy prawnej przyznającej to prawo również następcom prawnym wywłaszczonego. Wywodzono ją z przepisów dotyczących roszczeń o charakterze cywilnym przy jednoczesnych odmówieniu stosowania do tych roszczeń przepisów o przedawnieniu z k.c. czy odmowie przejścia prawa na następców syngularnych, co było swoistym brakiem konsekwencji w dokonywanej wykładni.

W ocenie sądu orzekającego zasadny jest pogląd drugi a mianowicie ten, który nie uprawnia zarówno następców syngularnych jak i uniwersalnych do wystąpienia do organu o ustalenie i wypłatę odszkodowania. W ocenie Sądu całokształt regulacji prawnych obejmujących to konkretne odszkodowanie wskazuje na jego publicznoprawny charakter, co konsekwentnie obejmuje również kwestię braku przedawnienia z kodeksu cywilnego. Oprócz argumentacji o braku podstawy prawnej do przyznania legitymacji spadkobiercom osoby wywłaszczonej zauważyć należy, że w omawianej sprawie o odszkodowanie którego możliwość ustalenia na podstawie art. 128 ust. 4 ugn wynika z art. 129 ust. 5 pkt 3 ugn - nie uzasadnia uznania, że zachodzi tu zasada oficjalności. Do jego ustalenia i wypłaty niezbędne jest złożenie wniosku przez zainteresowaną stronę (art. 36 ust. 1 ustawy z 1958r.) w razie sporu. Ze sporem mamy do czynienia zarówno w sytuacji gdy strony nie mogą dojść do porozumienia co do wysokości kwoty odszkodowania, jak i w sytuacji, gdy jedna strona uznaje, że w ogóle nie jest zobowiązana do zapłaty. Podkreślić należy, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, inaczej niż w innych rodzajach wywłaszczenia, nie zawsze skutkować musi przyznaniem prawa do odszkodowania. Zgodnie z art. 36 ust. 3 ustawy wywłaszczeniowej właścicielowi nie przysługuje prawo do odszkodowania, jeżeli pomimo ograniczenia nie poniósł szkody. Wniosek o odszkodowanie za ograniczenie sposobu korzystania może więc ale nie musi być złożony, może ale nie w każdym wypadku skutkuje ustaleniem odszkodowania. Z tego, zdaniem sądu wynika konkluzja, że na etapie przed złożeniem wniosku możliwość wystąpienia z roszczeniem o odszkodowanie stanowi ekspektatywę administracyjną, która podlegałaby sukcesji jedynie w razie wyraźnego umocowania prawnego. Na tym etapie nie można jeszcze tej ekspektatywy rozpatrywać w kategorii ogółu praw i obowiązków majątkowych podlegających ogólnym zasadom dziedziczenia. Nie można również uznać, że jest ona prawem o charakterze rzeczowym przysługującym każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości. Roszczenie o odszkodowanie i zobowiązanie do zapłaty urzeczywistnia się w tym konkretnym wypadku nie z chwilą dokonania wywłaszczenia a z chwilą złożenia wniosku. O szkodzie (stracie) w tego typu sprawach można mówić najwcześniej nie w momencie uostatecznienia decyzji o ograniczenie sposobu korzystania tylko dopiero po wykonaniu prac. Prawo złożenia wniosku przysługiwało i przysługuje wyłącznie wywłaszczonemu, tj. adresatowi decyzji i nie podlega sukcesji. Nadto wniosek taki nie może być traktowany jako cywilnoprawne oświadczenie woli, gdyż jest to oświadczenie procesowe zawierające jedynie żądanie wszczęcia postępowania, którego źródłem są normy prawa publicznego. Samo oświadczenie (żądanie) strony ma w związku z tym również charakter publicznoprawny. Nie podlega sukcesji i swobodnemu rozporządzaniu. (por. wyrok NSA z dnia 8.01.2014r., sygn.. I OSK 1471/12) W związku z tym uznać należy, że wystąpienie po wielu latach z wnioskiem było dopuszczalne. Nie przedawniało się. Nie znajdowały do niego zastosowania przepisy o przedawnieniu ani spadkobraniu z k.c. W niniejszej sprawie zainicjowanej w 2014r. wniosek ten mógł być złożony jedynie przez wywłaszczonego, czyli przez Ł. Ż.. I tylko w odniesieniu do niej, adekwatnie do posiadanych udziałów organ mógł procedować w kwestii ustalenia odszkodowania. Z akt nie wynikało, że wywłaszczony W. Ż. z takim wnioskiem kiedykolwiek wystąpił. J. Ż. i E. S. nie byli osobami wywłaszczonymi, nie byli więc uprawnieni do złożenia takiego wniosku we własnym imieniu czy w drodze sukcesji uprawnienia do złożenia wniosku po zmarłym W. Ż.. Przy braku wniosku złożonego przez wywłaszczonego W. Ż. nie mieli oni legitymacji do domagania się odszkodowania w niniejszej sprawie.

W niniejszej sprawie należało również rozważyć kwestię ustalenia podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania. Decyzja z 1975r. zezwalająca na założenie linii energetycznej 110 Kw i dostępu do niej wskazywała jako uprawniony nieistniejący Zakład [...] [...]. Z akt sprawy wynika, że obecnie na podstawie tego zezwolenia stan ograniczenia nieruchomości trwa, posadowione są tam linie, których właścicielem jest spółka [...] sp. z o.o. Skoro ona jest beneficjentem zezwolenia, właścicielem linii to i ona jest podmiotem zobowiązanym do zapłaty odszkodowania. Zarówno pod rządami ustawy z 1958r. (art. 36 ust.1) jak i obecnie (art. 132 ust. 6) beneficjent zezwolenia jest podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania. Skarżące [...] nie wykazały, że właścicielem linii i beneficjentem zezwolenia jest inny podmiot. Organ we własnym zakresie ustalał, czy skarżące są następcami prawnymi [...], co dodatkowo potwierdziło tezę o tym, że aktualnym beneficjentem wyposażonym w majątek nieistniejącego Zakładu jest [...]. W ocenie sądu orzekającego kwestie związane z aportem i ewentualną odpowiedzialnością solidarną podmiotu wnoszącego go pozostają poza zakresem niniejszego postępowania. Zainteresowani, w razie sporu mogą ewentualnie uregulować te kwestie na drodze innych postępowań, organy administracji nie są uprawnione do ich rozstrzygania. Tym samym zgłoszone w skardze zarzuty w tym zakresie jako bezprzedmiotowe nie wymagały szczegółowej analizy. W niniejszej sprawie na podstawie art. 136 ust. 6 ugn w zw. z art. 123 ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 36 ust. 1 zobowiązanym jest podmiot, który jest właścicielem sieci i beneficjentem zezwolenia. Nie ma żadnych podstaw prawnych, by uznać, że w tej sytuacji zobowiązanym winien być Skarb Państwa. Niewątpliwie bowiem wydana w 1975 r decyzja traktowana jest również przez [...] sp. z o.o jako nadal obowiązujące zezwolenie znajdującego obecnie umocowanie w treści art. 124 ugn. (k. 303v – stanowisko w sprawie o ustanowienie służebności.). Nie miało ono charakteru jednorazowego czy czasowego ograniczenia własności (mimo sformułowania, choć bez daty końcowej) co uzasadniać miałoby tezę o zobowiązaniu tylko podmiotu wskazanego w decyzji a w przypadku jego braku SP. Ograniczenie to ma charakter trwały a jego beneficjentem nie był tylko [...] ale po kolei wszystkie wskazane w decyzji podmioty – obecnie od 2007r., czyli w dacie złożenia wniosku [...] sp z o.o. Skutek decyzji w postaci ograniczenia trwa a jego beneficjentem jest właśnie [...] sp. z o.o. W ocenie sądu art. 132 ust. 6 u.g.n stosowany do stanów dawnych winien być interpretowany w ten sposób, że odpowiedzialność za odszkodowanie ponosi gestro sieci a zarazem obecnie korzystający z ograniczenia orzeczonego w trybie art. 35 ustawy z [...] marca 1958r. Istotne jest tu nie następstwo prawne a powiązanie administracyjne. Nadto przy uznaniu, że roszczenie a i zobowiązanie urzeczywistnia się z chwilą złożenia wniosku przez wywłaszczonego a to nastąpiło aktualnie nie ma znaczenia kto w dacie wywłaszczenia mógł wypłacić odszkodowanie, czy był to Skarb Państwa czy inny podmiot – istotne jest bowiem to, kto w chwili złożenia wniosku i nadal jest beneficjentem ograniczającej korzystanie z nieruchomości decyzji.

W świetle powyższego niezasadne było stanowisko skarżących spółek i zgłoszone zarzuty sprowadzające się do wykazania, że zobowiązanym do wypłaty odszkodowania winien być Skarb Państwa.

Z wyżej opisanego przyczyn wynika, że Sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę nie podziela wyrażonego w wyroku tut. sądu w sprawie II SA/Po [...] poglądu co do solidarnej odpowiedzialności spółek i uprawnień do przyznania odszkodowania uniwersalnym następcom prawnych wywłaszczonych w sprawach dotyczących odszkodowania za ograniczenie prawa do korzystania z nieruchomości w trybie ustawy z [...] marca 1958r.

Organy, w zgodzie z zasadami postępowania dowodowego, oceniły przedstawiony operat szacunkowy, prawidłowo uznały go za wiarygodny dowód w sprawie i przyjęły za podstawę określenia wysokości odszkodowania (art. 130 ust. 1 i 2, art. 134 ust. 1 i 2 u.g.n.). Biegły wyceniał zmniejszenie wartości nieruchomości (k. 456 akt) z zastosowaniem § 43 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] września 2004r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.). Prawidłowo określił przedmiot wyceny, zastosował podejście porównawcze metodą korygowania ceny średniej, porównał transakcje nieruchomości gruntowych niezabudowanych pod zabudowę jednorodzinną na obszarze [...] a zwłaszcza jego cen stref śródmiejskich (k.398, 394 str. 8 i 12 operatu) i transakcje nieruchomości zabudowanych. Biegły określił wartość nieruchomości – przed obciążeniem (pod zabudowę) – grunty niezabudowane, wybrał nieruchomości podobne do wycenianej, wskazał cechy rynkowe i ich wagi. Skorygowana cena średnia za 1m2 takiej nieruchomości wyniosła [...] zł ( str. 395, k. 11 operatu). Skorygowana cena średnia za 1m2 nieruchomości zabudowanej wyniosła [...] zł. Wartość rynkowa nieruchomości zabudowanej budynkiem wyniosła [...] zł. Zmianę warunków korzystania z uwagi na przebieg linii biegły wycenił na [...] zł przyjmując miernik zmiany na 10 %, który uzasadnił. Biegły uznał, że budowa linii nie miała wpływu na zmianę przydatności użytkowej, bo ta nie zmieniła się. Nieruchomość jest użytkowana w taki sam sposób – budynek mieszkalny i ogród przydomowy. Uwzględnił trwałe ograniczenie (k. 14 operatu) i skutki związane z obowiązkiem udostępniania nieruchomości (k. 15). W ocenie Sądu organy administracji miały podstawy do oceny sporządzonego w sprawie operatu szacunkowego jako rzetelnego i kompletnego.

Sumując, Sąd uznał, że zasadne jest uchylenie zaskarżonej decyzji. Nieprawidłowe było bowiem utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta w zakresie w jakim ustalone zostało odszkodowanie na rzecz E. S. i J. Ż. – spadkobierców wywłaszczonego W. Ż., który z wnioskiem nie wystąpił. Nieprawidłowym było również zobowiązanie do zapłaty odszkodowania [...] sp. z o.o. solidarnie z [...] S.A. i wskazanie spadkobierców wywłaszczonego W. Ż. jako uprawnionych do wypłaty odszkodowania.

Z tych względów orzeczono jak w pkt I wyroku na podstawie art. 145 § 1pkt 1 lit a p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni powyższe rozważania i rozstrzygnie sprawę.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 199 p.p.s.a., art. 200 i 205 § 2 ppsa. W pkt II wyroku Sąd zasądził na rzecz każdej ze skarżących spółek od organu kwotę [...]zł, na którą składają się uiszczony wpis w kwocie [...]zł i [...] zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego ustalone na podstawie § 2 pkt 6 w zw. z §14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. 2018.265).