Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 227/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2011-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2006 nr 122 poz 851
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, Protokolant Katarzyna Leśniowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...], nr [...] Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., powołując się na art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.), art. 2351 i art. 2352 Kodeksu pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) oraz § 8 ust. 1 i 4 w związku z § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), jak również art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A. R. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia u A. R. choroby zawodowej - zespołu wibracyjnego: postaci kostno-stawowej i postaci mieszanej (poz. 22.2 i poz. 22.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji

W uzasadnieniu decyzji podał, że A. R. (urodz. [...]) pracował kolejno: od 10.11.1961 r. do 09.03.1963 r. w NZPO "[...]" w B. jako ślusarz, następnie od 15.03.1963 r. do 15.05.1963 r. w FAT "[...]" jako operator koparki, od 28.12.1965 r. do 20.09.1966 r. oraz od 31.01.1967 r. do 30.01.1971 r. i od 03.03.1971 r. do 30.11.2001 r. we W. Przedsiębiorstwie Robót Inżynieryjnych "[...]" Sp. z o.o. we W. jako operator koparki i koparko-zagęszczarki. W latach 2001 - 2003 pobierał zasiłek przedemerytalny, a od 2003 r. przebywa na emeryturze.

W dniu 20 maja 2009 r. lekarz z Poradni Leczenia Bólu Neurologicznego we W. skierował A. R. na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej: "niedosłuch, zespół wibracyjny, uszkodzenie układu przedsionkowego". Na podstawie ww. skierowania Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. w dniu 26.05.2009 r. wszczął postępowanie administracyjne.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. w toku dochodzenia epidemiologicznego ustalił, że A. R. w czasie wykonywania pracy zawodowej był narażony na drgania mechaniczne o charakterze ogólnym - wibracja ogólna. Mimo braku pomiarów czynników fizycznych na stanowisku pracy skarżącego, ustalono na podstawie danych pomiarowych dotyczących środowiska pracy na stanowiskach podobnych do zajmowanego przez skarżącego, że istniała możliwość wystąpienia przekroczeń normatywów higienicznych wibracji ogólnej.

W toku postępowania administracyjnego skarżący był badany w Dolnośląskim Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy we W., który wydał w dniu 29.01.2010 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej oraz mieszanej (poz. 22.2 i 22.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych) u badanego A. R. Placówka ta w uzasadnieniu wydanego orzeczenia podała, że rozpoznano u badanego: uogólniony proces zwyrodnieniowy stawów kończyn górnych i dolnych przebiegający z zespołem bólowym - bez ubytku ich funkcji; zespół bólowy kręgosłupa na podłożu zmian zwyrodnieniowo-dyskopatycznych - bez ubytkowych objawów korzeniowych i orzekła o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej oraz mieszanej, ponieważ nie stwierdzono w badaniu fizykalnym oraz wykonanych zdjęciach rtg układu ruchu zmian charakterystycznych dla ww. jednostki chorobowej. Opisane zmiany zwyrodnieniowe są zdaniem tej placówki diagnostycznej związane ze starzeniem się układu ruchu.

A. R. nie zgodził się z powyższym orzeczeniem lekarskim w związku z czym został skierowany na badania w trybie odwoławczym do Instytutu Medycyny Pracy w Ł., który w dniu 19.03.2010 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] także o braku podstaw do rozpoznania u badanego choroby zawodowej - zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej i mieszanej (poz. 22.2 i 22.3). Jednostka diagnostyczno-orzecznicza II stopnia podała w uzasadnieniu wydanego orzeczenia lekarskiego, że badaniem neurologicznym nie stwierdzono u skarżącego objawów ogniskowych uszkodzenia ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. Zapis termometrii skórnej z próbą oziębieniową ujawniły obniżenie temperatury spoczynkowej skóry rąk z wydłużeniem czasu odnowy po próbie oziębienia. Natomiast w badaniu palestezjometrycznym nie stwierdzono zaburzeń czucia wibracji. Również próba uciskowa wypadła ujemnie. Wyniki badań czynnościowych obwodowego układu naczyniowego i nerwowego nie dają jej zdaniem podstaw do rozpoznania u badanego postaci naczyniowo-nerwowej zespołu wibracyjnego. Zgłaszane przez badanego dolegliwości mogą być, zdaniem tej placówki diagnostycznej, następstwem chorób współistniejących - zaawansowanych zmian zwyrodnieniowo-wytwórczych w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowym kręgosłupa.

Na podstawie powyższych orzeczeń lekarskich i po przeprowadzeniu dochodzenia epidemiologicznego Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. wydał w dniu [...], nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia u A. R. choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej oraz mieszanej (poz. 22.2 i 22.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych).

Skarżący odwołał się od powyższej decyzji, nie zgadzając się z jej rozstrzygnięciem. W odwołaniu zakwestionował ustalenia dotyczące narażenia zawodowego. Ponadto zgłosił zastrzeżenia dotyczące oceny badań poczynionych przez placówki orzecznicze i dołączył do odwołania m.in. wynik badania rezonansu magnetycznego (MR) głowy z dnia 12.03.2008 r.

Mając na uwadze zarzuty odwołania oraz dołączone do odwołania wyniki badań medycznych, Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. zwrócił się pismem z dnia 12.08.2010 r. do orzekających w sprawie placówek medycznych o ustosunkowanie się do odwołania A. R. oraz dołączonej dokumentacji.

W odpowiedzi Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. w piśmie z dnia 15.10.2010 r. podtrzymał stanowisko zajęte wcześniej w wydanym w sprawie orzeczeniu lekarskim. Po ponownej analizie dokumentacji medycznej nie znalazł podstaw do zmiany wydanego przez siebie orzeczenia lekarskiego z tego względu, że jak podał, brak objawów klinicznych choroby u badanego nie pozwala na rozpoznanie choroby zawodowej. Podobnie Instytut Medycyny Pracy w Ł. w piśmie z dnia 09.10.2010 r. podał, że nie znajduje podstaw do weryfikacji wydanego wcześniej w sprawie orzeczenia.

Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. rozpoznając odwołanie uznał, że brak jest w sprawie podstaw do zmiany decyzji wydanej przez organ I instancji. Powołując się na art. 235¹ i art. 235² Kodeksu pracy oraz § 5 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, podał, że nie został w sprawie spełniony warunek konieczny do stwierdzenia choroby zawodowej, tj. nie rozpoznano klinicznych skutków zdrowotnych choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej oraz mieszanej. W badaniu neurologicznym nie stwierdzono objawów ogniskowych uszkodzenia ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. W badaniu palestezjometrycznym nie stwierdzono zaburzeń czucia wibracji, mimo że zapis termometrii skórnej z próbą oziębieniową ujawnił obniżenie temperatury spoczynkowej skóry rąk z wydłużeniem czasu odnowy po próbie oziębienia. Ponadto próba uciskowa wypadła ujemnie. Pozostałe wyniki badań czynnościowych obwodowego układu naczyniowego i nerwowego także nie dają podstaw do rozpoznania postaci naczyniowo-nerwowej zespołu wibracyjnego. W badaniu fizykalnym oraz wykonanych zdjęciach rtg układu ruchu nie stwierdzono zmian charakterystycznych dla orzekanych jednostek chorobowych.

Stwierdzone zmiany zwyrodnieniowe układu ruchu (uogólniony proces zwyrodnieniowy stawów kończyn górnych i dolnych przebiegający z zespołem bólowym - bez ubytku ich funkcji; zespół bólowy kręgosłupa na podłożu zmian zwyrodnieniowo - dyskopatycznych - bez ubytkowych objawów korzeniowych) są - jak wskazano - związane z fizjologicznym procesem starzenia się układu ruchu. Także zgłaszane przez badanego inne dolegliwości są następstwem chorób współistniejących - zaawansowanych zmian zwyrodnieniowo - wytwórczych w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowym kręgosłupa.

Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu organ odwoławczy wyjaśnił, że nie jest kwestią sporną narażenie zawodowe badanego. Organ podkreślił, że przyjmując nawet, że A. R. wykonywał prace w warunkach narażających go na powstanie choroby zawodowej, należy zauważyć, że do jej stwierdzenia przez inspektora sanitarnego konieczne jest rozpoznanie zmian klinicznych będących następstwem wykonywanej pracy, a takich u odwołującego się nie stwierdzono. W tej sytuacji podnoszone przez odwołującego się twierdzenia dotyczące kwestii narażenia zawodowego nie zmieniają faktu braku rozpoznania klinicznego choroby zawodowej.

Odnosząc się do wniosków zawartych w piśmie z dnia 18.01.2011 r. dotyczących konieczności wykonania badania w postaci tomografii komputerowej lub rezonansu magnetycznego wskazano, że o potrzebie przeprowadzenia powyższych badań decydują lekarze w trakcie procesu diagnostyczno-orzeczniczego prowadzonego w upoważnionych do orzekania w sprawach chorób zawodowych placówkach służby zdrowia. Wskazano, że żadna z uprawnionych jednostek medycznych nigdy nie rozpoznała u odwołującego się choroby zawodowej. Podkreślono, że występowanie objawów choroby nie oznacza, że są to objawy choroby zawodowej. Wyjaśniono, że nie można każdego objawu chorobowego, czy schorzenia dowolnie wiązać z jego zawodową etiologią. Wskazano, że wnioskowanie takie przez nieposiadającą wiedzy specjalistycznej stronę nie może być przez organ traktowane jako kontrargument dla opinii medycznych lekarzy specjalistów zatrudnionych w upoważnionych do orzekania w sprawach chorób zawodowych jednostkach diagnostyczno-orzeczniczych. Zaznaczono, że placówki służby zdrowia zostały powołane do wykazania związku przyczynowo-skutkowego istniejących schorzeń z wykonywaną pracą lub też wykluczenie ich zawodowej etiologii. Placówki te nie są powołane do diagnozowania i wskazywania innych, konkretnych przyczyn wszystkich istniejących u odwołującego się patologii.

Mając powyższe na uwadze, Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i analizie zgromadzonej dokumentacji, nie znalazł podstaw do zmiany decyzji administracyjnej wydanej w sprawie przez organ I instancji.

A. R. złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu podnosząc, że decyzja ta jest krzywdząca i niesprawiedliwa.

W uzasadnieniu skargi podał, że po wypadku, jakiemu uległ w pracy przy naprawie koparki spadając w zimie z wysokości 3 metrów na zamarznięty grunt, w wyniku którego to wypadku złamał piętę kości z przemieszczeniem i doznał ogólnych potłuczeń, przez okres ośmiu miesięcy przebywał na zwolnieniu lekarskim. Nasilające się bóle i pogarszający się stan jego zdrowia wymusiły dodatkowe badania, które wykazały już bardzo duże zmiany układu kostno - stawowego, co skutkowało niezdolnością do pracy od stycznia 1998 r. do września 1998 r. Badania przeprowadził wówczas Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy dla Pracowników Budownictwa, przy konsultacji z Wojewódzkim Ośrodkiem Medycyny Pracy we W., ten sam, który obecnie stwierdził, że schorzenia rozpoznane u skarżącego związane są ze starzeniem się organizmu.

Skarżącym zarzucił, że DWOMP we W. podał, że W. Przedsiębiorstwo Robót Inżynieryjnych w charakterystyce stanowiska pracy podało, że w zakresie obowiązków poza pracą maszynisty koparki średnio 3-4 godziny na dniówkę roboczą skarżący wykonywał pracę pomocniczą, np. obsypywanie itd. Dopiero przeprowadzenie przeciwdowodu w postaci zeznań dwóch świadków skutkowało uznaniem przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w decyzji nr [...], że skarżący wykonywał pracę samodzielną, jednozmianową,

8-godzinną, z trzydziestominutową przerwą na spożycie posiłku. Zarzucił, że organ odwoławczy kwestie tę pominął.

Podniósł, że w obu wydanych w sprawie decyzjach stwierdzono przekroczenie normatywów higienicznych wibracji ogólnej oddziaływania na organizm człowieka. Skarżący zakwestionował charakter i zakres dokonanych przez organy pomiarów jego środowiska pracy, podkreślając że przez wiele lat pracował na urządzeniu zagęszczającym, które zostało przerobione tak, aby mogło służyć także jako koparka. Urządzenie to nie posiadało certyfikatu polskiego, ani instrukcji w języku polskim. Przeróbka zmieniła parametry techniczne maszyny, co miało niekorzystny wpływ na obsługę.

Skarżący zakwestionował również niekompletne wyniki badań DWOMP we W., następnie potwierdzone przez IMP w Ł. Zdaniem skarżącego w jego przypadku spełnione zostały warunki wymagane do uznania zdiagnozowanych schorzeń narządu ruchu za chorobę zawodową. Rozpoznana u skarżącego choroba znajduje się w wykazie chorób zawodowych i jest rozpoznana jako zwyrodnienie kręgosłupa i związane z nim choroby towarzyszące.

Skarżący podniósł, że już w 1998 r. Ośrodek Medycyny Pracy we W. rozpoznał chorobę, co zostało następnie potwierdzone przez tenże Ośrodek w 2002 r. Nie można więc twierdzić, że rozpoznane chorzenie powstało w związku ze starzeniem się organizmu. Zdiagnozowana choroba została wywołana czynnikami szkodliwymi w miejscu pracy: hałas, wibracje, wstrząsy - co potwierdzają organy obydwu instancji. Objawy zostały udokumentowane w wymaganym okresie.

W świetle powyższego, w ocenie skarżącego, istniały w sprawie podstawy do stwierdzenia u niego choroby zawodowej - zespołu wibracyjnego: postaci kostno-stawowej i postaci mieszanej (poz. 22.2 i poz. 22.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych).

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu podkreślono, że podnoszona przez skarżącego nieadekwatność wyników badań w stosunku do stanu faktycznego pozostaje bez znaczenia bowiem zarówno orzekające w sprawie uprawnione placówki medyczne, jak i organy Inspekcji Sanitarnej nie kwestionowały wykonywania przez skarżącego pracy w warunkach narażenia zawodowego. Powodem zaś braku rozpoznania i stwierdzenia choroby zawodowej był brak klinicznych cech choroby. Placówki medyczne upoważnione do orzekania w sprawach chorób zawodowych analizowały zebraną dokumentację oraz wykonywały własne badania specjalistyczne i nie rozpoznały klinicznych skutków zdrowotnych choroby zawodowej - zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej oraz mieszanej. W badaniu neurologicznym nie stwierdzono objawów ogniskowych uszkodzenia ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. W badaniu palestezjometrycznym nie stwierdzono zaburzeń czucia wibracji, a próba uciskowa wypadła ujemnie. Ponadto pozostałe wyniki badań czynnościowych obwodowego układu naczyniowego i nerwowego także nie dały podstaw do rozpoznania postaci naczyniowo-nerwowej zespołu wibracyjnego. W badaniu fizykalnym oraz wykonanych zdjęciach rtg układu ruchu nie stwierdzono zmian charakterystycznych dla orzekanych jednostek chorobowych.

Organ podał, że dokonał oceny materiału dowodowego zgodnie z art. 80 k.p.a. z punktu widzenia wszystkich przesłanek dotyczących choroby zawodowej. Opinie skarżącego, nieposiadającego wiedzy specjalistycznej w tej dziedzinie, nie mogą być przez organ traktowane jako kontrargument dla opinii medycznych lekarzy specjalistów zatrudnionych w jednostkach diagnostyczno-orzeczniczych. Organ podkreślił też, że orzekające w sprawach chorób zawodowych upoważnione placówki służby zdrowia nie są powołane do diagnozowania i wskazywania innych przyczyn wszystkich istniejących u skarżącego patologii.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 owego przepisu prawa). Z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. wynika, że w wojewódzki sąd administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd ten stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, ewentualnie stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach. Z powyższego jednoznacznie wynika, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Zauważyć ponadto należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z przepisu tego wynika, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest wszechstronna, wykraczająca poza granice zarzutów skargi kontrola legalności zaskarżonej decyzji w kontekście jej zgodności z prawem materialnym i prawem procesowym.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w ten właśnie sposób, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie stwierdził, by zaskarżona decyzja Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. naruszała w sposób istotny przepisy prawa materialnego, bądź przepisy postępowania administracyjnego, a tym samym, by istniały w sprawie podstawy z wyżej powołanych przepisów prawa do uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego wydanych w sprawie decyzji administracyjnych.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...], nr [...] którą to decyzją organ ten, powołując się na przepis art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.), art. 2351 i art. 235² Kodeksu pracy oraz § 8 ust. 1 i 4 w związku z § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A. R. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...], nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – zespołu wibracyjnego: postaci kostno-stawowej i postaci mieszanej (poz. 22.2 i poz. 22.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Powołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepis art. 2351 Kodeksu pracy stanowi, że za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych (art. 235² Kodeksu pracy).

Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 maja 2010 r. sygn. akt IV SA/GL 876/09 (Lex 577707): "Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą jest tylko i wyłącznie sama praca, jej rodzaj, charakter i warunki jej wykonywania. Z tego powodu choroby zawodowe są przewidywalne, a owe przewidywalne uszkodzenia zdrowia zostały ujęte w tzw. wykazie chorób zawodowych."

Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 Kodeksu pracy Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). Zgodnie z § 8 ust. 1 owego rozporządzenia, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim wyspecjalizowanych jednostek diagnostycznych powołanych do rozpoznawania chorób zawodowych, wymienionych w § 5 tego rozporządzenia oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

Z prawidłowych ustaleń organów decyzyjnych poczynionych na podstawie wyczerpująco zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym nie tylko dowodów przedłożonych przez skarżącego, ale także karty oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej, wyników pomiarów wibracji ogólnej na stanowisku pracy, a także charakterystyki stanowiska pracy – operatora koparki oraz koparko-zagęszczarki, na którym to stanowisku skarżący był zatrudniony w okresie wykonywania pracy zawodowej wynika, co organy prawidłowo ustaliły, że w czasie wykonywania pracy zawodowej skarżący był narażony na drgania mechaniczne o charakterze ogólnym - wibracja ogólna. Mimo braku pomiarów czynników fizycznych na stanowisku pracy skarżącego, ustalono na podstawie danych pomiarowych dotyczących środowiska pracy na stanowiskach podobnych do zajmowanego przez skarżącego, że istniała możliwość wystąpienia przekroczeń normatywów higienicznych wibracji ogólnej.

Z akt administracyjnych dołączonych do akt niniejszej sprawy wynika, że skarżący był poddany badaniu w postępowaniu administracyjnym w dwóch jednostkach medycznych uprawnionych do orzekania w zakresie chorób zawodowych (I i II stopnia), to jest w Dolnośląskim Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy we W. oraz w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. Każda z tych jednostek wypowiadała się w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej - zespołu wibracyjnego: postaci kostno-stawowej i postaci mieszanej (poz. 22.2 i poz. 22.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych).

O tym, jakie jednostki służy zdrowia są właściwe do orzekania w sprawie chorób zawodowych stanowi § 5 w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, wskazując w ust. 2 jednostki orzecznicze I stopnia, w ust. 3 jednostki orzecznicze II stopnia, a w ust. 4 rozstrzygając kwestie dotyczące właściwości owych jednostek. O tym więc, jaka jednostka służby zdrowia uprawniona jest do orzekania w zakresie chorób zawodowych decydują przepisy w/w rozporządzenia. Nie jest to zatem kwestia dowolna. W niniejszej sprawie o istnieniu podstaw, bądź ich braku do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej orzekały uprawnione, w świetle powyższej regulacji, jednostki orzecznicze I i II stopnia.

W wydanym w sprawie orzeczeniu lekarskim z dnia 29.01.2010 r. nr [...] orzekająca w sprawie placówka diagnostyczna służby zdrowia I stopnia – Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W., po przeprowadzeniu badań diagnostycznych orzekła o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej - zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej oraz mieszanej (poz. 22.2 i 22.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych) u badanego A. R. W uzasadnieniu wydanego orzeczenia ta placówka orzecznicza podała, że rozpoznano u badanego: uogólniony proces zwyrodnieniowy stawów kończyn górnych i dolnych przebiegający z zespołem bólowym - bez ubytku ich funkcji; zespół bólowy kręgosłupa na podłożu zmian zwyrodnieniowo - dyskopatycznych - bez ubytkowych objawów korzeniowych i orzekła o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej oraz mieszanej, ponieważ – jak podała - nie stwierdzono w badaniu fizykalnym oraz wykonanych zdjęciach rtg układu ruchu zmian charakterystycznych dla ww. jednostki chorobowej. Opisane zmiany zwyrodnieniowe są zdaniem tej placówki diagnostycznej związane ze starzeniem się układu ruchu.

W związku z odwołaniem się od powyższego orzeczenia, skarżący został skierowany na badania do placówki orzeczniczej służby zdrowia II stopnia - Instytutu Medycyny Pracy w Ł., który w dniu 19.03.2010 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] także o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej – zespołu wibracyjnego postaci kostno-stawowej i mieszanej (poz. 22.2 i 22.3). Jednostka diagnostyczno - orzecznicza II stopnia podała w uzasadnieniu wydanego orzeczenia lekarskiego, że badaniem neurologicznym nie stwierdzono u skarżącego objawów ogniskowych uszkodzenia ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. Zapis termometrii skórnej z próbą oziębieniową ujawniły obniżenie temperatury spoczynkowej skóry rąk z wydłużeniem czasu odnowy po próbie oziębienia. Natomiast w badaniu palestezjometrycznym nie stwierdzono zaburzeń czucia wibracji. Również próba uciskowa wypadła ujemnie. Wyniki badań czynnościowych obwodowego układu naczyniowego i nerwowego nie dają zdaniem tej placówki podstaw do rozpoznania postaci naczyniowo-nerwowej zespołu wibracyjnego. Zgłaszane przez badanego dolegliwości mogą być, zdaniem tej placówki diagnostycznej, następstwem chorób współistniejących - zaawansowanych zmian zwyrodnieniowo-wytwórczych w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowym kręgosłupa.

Wydane przez w/w placówki diagnostyczno-orzecznicze orzeczenia lekarskie o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej pod postacią zespołu wibracyjnego: postaci kostno-stawowej i postaci mieszanej (poz. 22.2 i poz. 22.3 wykazu chorób zawodowych) są ze sobą zgodne, uzasadnione i przekonujące.

Zauważyć ponadto należy, że po wniesieniu przez skarżącego odwołania od wydanej w sprawie decyzji przez organ I instancji i dołączeniu do niego dodatkowych badań lekarskich, Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. zwrócił się pismem z dnia 12.08.2010 r. do orzekających w sprawie placówek medycznych o ustosunkowanie się do odwołania A. R. oraz dołączonej dokumentacji.

W odpowiedzi Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. w piśmie z dnia 15.10.2010 r. podtrzymał zajęte wcześniej stanowisko. Po ponownej analizie dokumentacji medycznej ta jednostka orzecznicza nie znalazła podstaw do zmiany wydanego przez siebie orzeczenia lekarskiego z tego względu, że jak podała, m.in. brak objawów klinicznych choroby u badanego nie pozwala na rozpoznanie choroby zawodowej. Podobnie Instytut Medycyny Pracy w Ł. w piśmie z dnia 09.10.2010 r. podał, że także nie znajduje podstaw do weryfikacji wydanego wcześniej orzeczenia.

Trafnie w tej sytuacji, mając na względzie treść wydanych w sprawie przez uprawnione jednostki orzecznicze obydwu stopni orzeczeń lekarskich, organy rozpoznające sprawę orzekły o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – zespołu wibracyjnego: postaci kostno-stawowej i postaci mieszanej (poz. 22.2 i poz. 22.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych)

Wydane w sprawie przez uprawnione do tego jednostki orzecznicze obydwu stopni zostały podjęte nie tylko na podstawie przeprowadzonego przez te jednostki badania skarżącego, ale także z uwzględnieniem całego materiału dowodowego zebranego w sprawie oraz całości dokumentacji lekarskiej, w tym także dokumentacji przedłożonej przez skarżącego już po wydaniu decyzji przez organ I instancji.

Nie można w tej sytuacji zarzucić organom naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia, że rozpoznając sprawę organ administracji nie wyjaśnił wszystkich istotnych w sprawie okoliczności faktycznych. Z akt sprawy bowiem wynika, że zaskarżona decyzja została wydana po wszechstronnej analizie wszystkich dowodów zebranych w sprawie w sposób wyczerpujący.

Zgodnie z utrwalonym już w tym względzie orzecznictwem sądów administracyjnych, orzeczenia lekarskie wydane w sprawie przez uprawnione do tego jednostki orzecznicze właściwe do rozpoznania chorób zawodowych mają charakter opinii biegłego i organ administracji prowadzący postępowanie w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej jest nimi związany. Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, że rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06; wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 czerwca 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 559/06; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 18 maja 2007 r., sygn. akt IV SA/GL 794/06; wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06, baza orzeczeń CBOSA).

Zatem, organ administracji prowadzący postępowanie w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, nie jest uprawniony do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, odmiennej w swej treści od orzeczeń wydanych w sprawie przez jednostki orzecznicze wskazane w § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

Konkludując stwierdzić należy, że brak przesłanki w postaci rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w wykazie stanowiącym załącznik do w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych przez upoważnioną placówkę diagnostyczną, uniemożliwia stwierdzenie u skarżącego choroby zawodowej. Nie ma w tej sytuacji znaczenia okoliczność, że skarżący wykonywał pracę w warunkach narażenia na działanie czynnika szkodliwego, co przyjęto w sprawie jako okoliczność bezsporną, skoro rozpoznanemu u niego schorzeniu nie można przypisać cech choroby zawodowej wymienionej pod poz. 22.2 i poz. 22.3 wykazu stanowiącego załącznik do w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych i uprawnione do tego jednostki orzecznicze nie rozpoznały u skarżącego choroby zawodowej, o jakiej mowa wyżej.

W świetle powyższego decyzje zaskarżonej treści uznać należało za prawidłowe. W niczym bowiem nie naruszają one zarówno przepisów prawa materialnego stanowiącego podstawę orzekania w sprawie, jak i przepisów procedury administracyjnej. Zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zawiera trafne rozstrzygnięcie w związku z treścią wydanych w sprawie przez uprawnione placówki diagnostyczne orzeczeń lekarskich o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej – zespół wibracyjny: postać kostno-stawowa i postać mieszana (poz. 22.2 i poz. 22.3 załącznika do w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych).

W tej sytuacji nie może odnieść zamierzonego skutku podjęta przez skarżącego w skardze polemika z wydanymi w sprawie orzeczeniami lekarskimi uprawnionych placówek orzeczniczych obydwu stopni niepoparta żadnymi nowymi dowodami w postaci badań lekarskich. Z zarzutów skargi nie wynika, by dołączona przez skarżącego do skargi dokumentacja lekarska nie była przedmiotem oceny orzekających w sprawie placówek orzeczniczych. Wydając kwestionowane przez skarżącego orzeczenia lekarskie, obydwie jednostki orzecznicze służby zdrowia uwzględniły całą dokumentację lekarską zgromadzoną w sprawie, w tym także dokumentację, na którą skarżący powołał się zarówno w odwołaniu, jaki i w skardze. W swoich orzeczeniach i opiniach uzupełniających odniosły się także do tej dokumentacji.

Dodać należy w związku z zarzutami skargi, że rozpoznanie chorób zawodowych leży wyłącznie w gestii uprawnionych do tego placówek medycznych, a organy państwowej inspekcji sanitarnej nie są uprawnione do samodzielnej oceny dokumentacji medycznej prowadzącej do postawienia rozpoznania odmiennego od treści tych orzeczeń. Jeśli orzeczenia lekarskie stwierdzają brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, to organy administracji, będąc związane takimi orzeczeniami, nie mogą wydać w ramach uznania administracyjnego, jak to już wyżej podniesiono, decyzji o treści oczekiwanej przez zainteresowanego. W tej sytuacji zawarta w skardze polemika skarżącego z treścią wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich nie może odnieść zamierzonego skutku.

Dodać należy, że celem postępowania administracyjnego w sprawie chorób zawodowych jest orzeczenie w formie decyzji administracyjnej o stwierdzeniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, co wynika wprost z § 8 ust. 1 w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Uprawnione jednostki orzecznicze służby zdrowia I i II stopnia wydające orzeczenia w postępowaniu dotyczącym istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, nie rozstrzygają problemów związanych ze stanem zdrowia osoby badanej i nie wypowiadają się na inne tematy, niż będące celem tego postępowania administracyjnego, w tym także na pytania postawione przez skarżącego w skardze, dotyczące przyczyn stwierdzonych u niego zmian chorobowych.

Skoro zatem wydane w sprawie decyzje administracyjne w niczym nie naruszają prawa, brak było podstaw do uwzględnienia skargi, w związku z czym podlegała ona oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.