Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 237/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne: Służba więzienna
Skarżony organ: Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 31 ust. 1 pkt 4;  art. 100 ust. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 207 poz 1761
law: Ustawa z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej - tekst jednolity
article: art. 59 pkt 1 lit. a i b;  art. 86 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 241 poz 2416
law: Ustawa z dnia 21 listopada 1967 r.  o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Jerzy Stankowski (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Izabela Kucznerowicz Protokolant Sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 15 października 2008 r. sprawy ze skargi W.R. na decyzję Dyrektora Okręgowej Służby Więziennej w P. z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wysługi lat, uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zakładu Karnego w G. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] /-/I. Kucznerowicz /-/J. Stankowski /-/E. Kręcichwost - Durchowska


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w P, po rozpatrzeniu odwołania W.R. od decyzji Dyrektora Zakładu Karnego w G. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zaliczenia do wysługi lat w Służbie Więziennej okresu pełnienia nadterminowej służby wojskowej od [...] stycznia 1996 r. do [...] stycznia 1998 r., utrzymał decyzję w mocy.

Dyrektor Zakładu Karnego w G. oparł decyzję o art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej: K.p.a.), art. 31 ust. 1 pkt 4 i ust. 2, art. 100 ust. 2 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002r. Nr 207, poz. 1761 ze zm.) oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 14, poz. 137 ze zm.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że w dniu [...] marca 2008 r. skarżący złożył wniosek o zaliczenie okresu nadterminowej służby wojskowej, którą pełnił w okresie od [...] stycznia 1996 r. do [...] stycznia 1998 r., do okresu zasadniczej służby wojskowej oraz, w konsekwencji, uznanie go na mocy art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej jako podstawę wyliczenia dodatku za wysługę lat. Dyrektor Zakładu Karnego wskazał, iż zgodnie z art. 100 ust. 2 ustawy, przy ustalaniu dodatku za wysługę lat uwzględnia się okres zasadniczej służby wojskowej oraz okresy zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy. Odbywanie służby wojskowej zostało uregulowane w ustawie z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 ze zm). Zgodnie z art. 59 tej ustawy, żołnierzami w czynnej służbie wojskowej są osoby, które odbywają zasadniczą służbę wojskową, nadterminową zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe, ćwiczenia wojskowe, okresową służbę wojskową oraz pełnią służbę w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową mogą ją pełnić nadterminowo na podstawie dobrowolnego zgłoszenia, a w pozostałych przypadkach następuje powołanie, co jest równoznaczne z poddaniem się wypełnieniu obowiązku. Zdaniem organu treść art. 59 pkt 1 lit. a i b oraz art. 86 ust. 1 ustawy pozwala na rozróżnienie zasadniczej służby wojskowej i służby nadterminowej, chociaż obie służby traktuje jako "czynną służbę wojskową". Ponieważ ani art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej ani rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej nie wyjaśniają pojęcia "zasadnicza służba wojskowa" należy odwołać się do ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. W ocenie organu ustawa ta nie daje jednak podstaw, by do zasadniczej służby wojskowej w rozumieniu art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej wliczać nadterminową służbę wojskową. Jako dodatkowy argument przemawiający za przyjętym rozstrzygnięciem Dyrektor Zakładu Karnego uznał fakt, iż odbywanie nadterminowej służby wojskowej nie ma charakteru obowiązku, gdyż jej pełnienie odbywa się na podstawie dobrowolnego zgłoszenia, a żołnierz otrzymuje wynagrodzenie podobnie jak żołnierz zawodowy.

W.R. odwołał się od powyższej decyzji i wniósł o pozytywne rozpatrzenie wniosku.

Utrzymując decyzję w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej i § 1 i 2 rozporządzenia Ministra sprawiedliwości w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wskazał, iż zgodnie z art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, przy ustalaniu dodatku za wysługę lat uwzględnia się okres zasadniczej służby wojskowej oraz okresy zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy. W § 2 ust. 2 rozporządzenia wydanego w oparciu o art. 100 ust. 4 ustawy wymieniono dokumenty, na podstawie których zalicza się okresy służby lub zatrudnienia do okresu Służby Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat. Jednym z takich dokumentów jest wyciąg z książeczki wojskowej. Z książeczki W.R. wynikało, że odbywał on zasadniczą służbę wojskową od [...] listopada 1994 r. do [...] stycznia 1996 r., a od [...] stycznia 1996 r. do [...] stycznia 1998 r. pełnił służbę nadterminową. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej podzielił stanowisko organu pierwszej instancji i przyjął, iż dobrowolny charakter służby nadterminowej (art. 86 ust 1) pozwala odróżnić ją od zasadniczej służby wojskowej - chociaż obie stanowią czynną służbę wojskową. Przyjmując takie założenie organ stwierdził, że art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej odnosi się wyłącznie do zasadniczej służby wojskowej i nie obejmuje nadterminowej służby wojskowej.

Od decyzji skargę złożył W.R. wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Zakładu Karnego w G. na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. Z ostrożności procesowej zawarł również wniosek o uchylenie tych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zaskarżonej decyzji W.R. zarzucił naruszenie przepisów:

1. art. 157 § 1 K.p.a. poprzez rozpoznanie sprawy przez organ niewłaściwy w sprawie, co stanowi rażące naruszenie prawa i skutkować winno stwierdzeniem nieważności obu decyzji;

2. art. 65 § 1 K.p.a. poprzez nie przekazanie wniesionej skargi o stwierdzenie nieważności decyzji do rozpoznania właściwemu organowi;

3. art. 100 ust 2 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 roku o Służbie Więziennej poprzez nie zaliczenie do okresu uprawniającego do dodatku za wysługę lat okresu nadterminowej służby wojskowej;

4. art. 107 § 4 K.p.a. poprzez odstąpienie od uzasadnienia decyzji, której stwierdzenia nieważności skarżący się domagał;

5. art. 6 -10 K.p.a.;

6. art. 86 ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej poprzez przyjęcie, że nadterminowa służba wojskowa nie jest zasadniczą służbą wojskową;

7. art. 59 pkt 1 lit. a i b ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej poprzez przyjęcie, że nadterminowa służba wojskowa nie jest zasadniczą służbą wojskową;

8. § 2 ust 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej, poprzez niezaliczenie wskazanego w książeczce wojskowej skarżącego okresu nadterminowej służby wojskowej do okresu uprawniającego do dodatku za wysługę lat okresu nadterminowej służby wojskowej.

W uzasadnieniu skargi W.R. podał, że w dniu [...] marca 2008 r. złożył w istocie wniosek (raport) o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lipca 1998 r. nr [...] (dotyczącej przyjęcia go na okres służby przygotowawczej) w części dotyczącej zaliczenia okresów służby do wysługi lat. W treści pisma wskazał, że jako podstawę nieważności upatruje naruszenie art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej w związku z art. 86 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. Skarżący stwierdził, że wniosek powinien zostać rozpatrzony zgodnie z art. 157 § 1 K.p.a. przez organ wyższego stopnia - to jest przez Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w P.. Przyznał, co prawda, że złożył pismo do niewłaściwego organu, jednakże w takiej sytuacji powinno ono zostać przekazane zgodnie z art. 65 § 1 K.p.a. - do organu właściwego. Skarżący stwierdził, że wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości uzasadnia stwierdzenie ich nieważności.

W dalszej części uzasadnienia skargi W.R. kierował zarzuty przeciwko decyzji z dnia 1 lipca 1998 r. Podał, że nie zawarto w niej uzasadnienia faktycznego i to pomimo nieuwzględnienia okresu służby nadterminowej przy ustalaniu wysługi lat. Skoro decyzja w pełni nie uwzględniała żądania strony, nie było podstaw do odstąpienia od uzasadnienia (art. 107 § 4 K.p.a.). Skarżący wskazał także, że w książeczce wojskowej, którą przedłożył, odnotowany był zarówno fakt odbywania zasadniczej służby Wojskowej jak i fakt odbywania nadterminowej służby wojskowej. Pominięcie wpisanego tam okresu odbywania nadterminowej służby wojskowej stanowi naruszenie § 2 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. Skarżący podniósł też, że decyzja z dnia 1 lipca 1998 r. została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 100 ust 2 ustawy o Służbie Więziennej, w związku z art. 86 ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wyjaśnił, że skoro w ustawie o Służbie Więziennej pojęcie "zasadniczej służby wojskowej " nie zostało wyjaśnione, to należało odwołać się do przepisów ustawy o powszechnym obowiązku obrony. Służbie wojskowej poświęcono tam cały rozdział w dziale traktującym ogólnie o służbie wojskowej. Art. 86 ustawy, który dotyczy nadterminowej służbie wojskowej, stanowi, że żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową mogą ją pełnić nadterminowo przez okres od jednego do siedmiu lat, na podstawie dobrowolnego zgłoszenia. Zdaniem skarżącego nadterminową służbę wojskową należy traktować jako kontynuację zasadniczej służby wojskowej. W.R. stwierdził też, że organy naruszyły art. 6-10 k.p.a., gdyż nie zawierając w decyzji uzasadnienia, uniemożliwiły mu odniesienie się do jej motywów.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Dodatkowo stwierdził, że wyrok z dnia 25 października 2006 r. sygn. akt I OSK 283/06, na którego powołał się skarżący, został wydany w innej sprawie administracyjnej nie miał charakteru wiążącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności mająca umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.). Zgodnie z tą zasadą, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz zawartą w niej argumentacją. Granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego. Sąd administracyjny dokonuje kontroli według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydawania zaskarżonego aktu.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że w piśmie z dnia [...]marca 2008 r. skarżący zawarł dwa żądania:

a/ zaliczenia do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej okresu czynnej służby wojskowej odbywanej w okresie od [...]stycznia 1996 r. do [...]stycznia 1998 r. jako zasadniczej służby wojskowej (wniosek zawarty na wstępie podania);

b/ żądanie stwierdzenia nieważności decyzji personalnej Dyrektora Zakładu Karnego w G. nr [...] z powodu rażącego naruszenia prawa (wymienił naruszenia: art. 100 ustawy o Służbie Więziennej, § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. oraz art. 32 Konstytucji).

Oba wnioski podlegały rozpoznaniu w odrębnych trybach. Wniosek o zaliczenie okresu nadterminowej służby wojskowej do okresu zasadniczej służby wojskowej, o której mowa w art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, powinien zostać rozpoznany w trybie zwykłym przez organ pierwszej instancji (Dyrektora Zakładu Karnego - art. 31 ust. 1 pkt 4 ustawy) poprzez wydanie decyzji o zaliczeniu tego okresu bądź o odmowie uwzględnienia wniosku. W tym miejscu trzeba zaznaczyć, że rozstrzygnięcia w przedmiocie zaliczenia okresów służby lub zatrudnienia do okresu służby w Służbie Więziennej, podejmowane są z urzędu w drodze decyzji administracyjnej - na dzień przyjęcia funkcjonariusza do służby (§ 2 ust. 2 rozporządzenia z dnia 7 lutego 2002 r.). Dlatego też późniejsze wnioski funkcjonariuszy będących już w służbie, a dotyczące zaliczenia okresu nadterminowej służby wojskowej do okresu służby w Służbie Więziennej, należy kwalifikować jako żądanie zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 K.p.a. (w stosunku do skarżącego była to decyzja personalna Dyrektora Zakładu Karnego w G. nr [...]).

Zawarty w piśmie z dnia [...] marca 2008 r. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji personalnej Dyrektora Zakładu Karnego w G. z dnia [...]r. nr [...]wyrażał natomiast żądanie dalej idące. Skarżący domagał się uznania, że decyzja ta dotknięta była kwalifikowanymi wadami uzasadniającymi jej wyeliminowanie z obrotu ze skutkiem ex tunc, w zakresie w jakim dotyczyła ona zaliczenia do wysługi lat jednie okresu zasadniczej służby wojskowej (pomijając okres nadterminowej zasadniczej służby wojskowej). Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji powinien być rozpoznany w odrębnym trybie (art. 156 K.p.a.) i to bezpośrednio przez Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej.

Mając na względzie powyższą kwalifikację złożonych przez skarżącego wniosków, nie może budzić wątpliwości, że powodowały one wszczęcie dwóch trybów nadzwyczajnych w stosunku do tej samej decyzji (żądanie zmiany decyzji personalnej Dyrektora Zakładu Karnego w G. z dnia [...] lipca 1998 r. - art. 154 K.p.a. oraz żądanie stwierdzenia jej nieważności - 156 K.p.a.). W takiej sytuacji organy powinny skierować je do rozpoznania według odpowiednich przepisów, bacząc jakie zachodzą między nimi relacje. Tymczasem otrzymawszy podanie W.R. Dyrektor Zakładu Karnego w G. analizy takiej nie przeprowadził. Co więcej, pominął w ogóle wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji (powinien go przekazać do organu właściwego - art. 65 § 1 K.p.a.) i rozpoznał jedynie wniosek o zaliczenie nadterminowej służby wojskowej do wysługi lat. Takie działanie stanowiło naruszenie zasady niekonkurencyjności nadzwyczajnych środków prawnych (art. 154, art. 156 K.p.a.) w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Nadzwyczajne środki prawne są dopuszczalne tylko w oparciu o ustawowe postawy zaskarżenia należące do zamkniętego katalogu. Wzajemny stosunek środków prawnych oparty jest na zasadzie niekonkurencyjności, zgodnie z którą instytucji tych nie można stosować wedle własnego uznania, zamiennie. Ustawa zarezerwowała dla każdej z nich odrębny i swoisty katalog podstaw, które modelowo nie powinny "zachodzić", pokrywać się. Ziszczenie się okoliczności stanowiących jedną z tych podstaw otwiera możliwość zastosowania wyłącznie jednego, opartego na niej, nadzwyczajnego trybu postępowania, uruchamianego przez wniesienie stosownego środka prawnego. W razie wątpliwości należy stosować środek najdalej idący w skutkach, za który uważa się żądanie stwierdzenia nieważności. Przyjmuje się, że po tę instytucję należy również sięgać w przypadku zbiegu podstaw dwóch różnych nadzwyczajnych środków prawnych (I. Gruszka, M. Stożek, Postępowanie administracyjne, Warszawa 2007, s. 127). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że w przypadku skorzystania przez skarżącego jednocześnie dwóch środków nadzwyczajnych odnoszących się do tej samej decyzji - wniosku o zmianę decyzji ostatecznej (art. 154 K.p.a.) oraz wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156 K.p.a.) organ pierwszej instancji powinien przekazać drugi z wniosków Dyrektorowi Okręgowemu Służby Więziennej według właściwości, zaś postępowanie z wniosku o zaliczenie okresu nadterminowej służby do wysługi lat (czyli de facto wniosku o zmianę decyzji wydanej w tym zakresie dnia [...] lipca 1998 r.) zawiesić do czasu rozstrzygnięcia wniosku o stwierdzenie nieważności (art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.). Nie można bowiem rozpoznawać wniosku o zmianę decyzji ostatecznej w sytuacji, gdy wszczęte zostaje w stosunku do niej postępowanie nieważnościowe.

Przedwczesne rozpoznanie wniosku o zaliczenie okresu nadterminowej służby do wysługi lat stanowiło wystarczającą podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Zakładu Karnego w G..

Niezależenie od powyższego, mając na uwadze, że sprawa będzie ponownie rozpatrywana przez organ, Sąd uznał także za konieczne zawarcie w uzasadnieniu wyroku wskazań co do dalszego postępowania, gdyż jest to konieczne dla końcowego jej załatwienia (art. 141 § 4 P.p.s.a.). W ocenie składu orzekającego nie można podzielić poglądu konsekwentnie prezentowanego przez organ, że do okresu zasadniczej służby wojskowej, o której mowa w art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, nie wlicza się okresu pełnienia przez funkcjonariusza nadterminowej zasadniczej służby wojskowej.

W myśl art. 100 ust. 1 pkt 1 ustawy o Służbie Więziennej funkcjonariuszom przysługują do uposażenia zasadniczego dodatki o charakterze stałym, tj. dodatek za wysługę lat, dodatek za stopień i dodatek służbowy. Zgodnie z art. 100 ust. 2 tej ustawy przy ustalaniu dodatku za wysługę lat uwzględnia się okres zasadniczej służby wojskowej oraz okresy zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy. Na podstawie art. 100 ust. 3 tej ustawy zostało wydane rozporządzenie w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej, które określa tryb i warunki przyznawania funkcjonariuszom tych dodatków. Z treści § 2 ust. 2 pkt 5 tego rozporządzenia wynika, że zaliczenie okresów służby lub zatrudnienia do okresu służby w Służbie Więziennej następuje m.in. na podstawie wyciągu z książeczki wojskowej.

W sprawie istniał między stronami spór, co do rozumienia pojęcia "zasadniczej służby wojskowej". Skoro ustawa o Służbie Więziennej nie wyjaśnia pojęcia "zasadnicza służba wojskowa", a instytucja ta znalazła się w ustawie o powszechnym obowiązku obrony, to przepisy tej ustawy stają się pomocne przy ustalaniu znaczenia tego pojęcia. W art. 59 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP mowa jest o żołnierzach w czynnej służbie wojskowej jako osobach odbywających m.in. zasadniczą służbę wojskową, nadterminową zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe, ćwiczenia wojskowe, okresową służbę wojskową. Z powyższego organ administracji wywnioskował, iż ustawa rozróżnia zasadniczą służbę wojskową od nadterminowej zasadniczej służby wojskowej.

Ze stanowiskiem takim nie można się zgodzić. Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2006 r. sygn. akt I OSK 283/06 zgodnie z którym "nie ma bowiem żadnych istotnych, racjonalnych przesłanek, by odmiennie traktować osoby odbywające zasadniczą służbę wojskową i nadterminową zasadniczą służbę wojskową. Oceny tej nie może zmienić i to, że jedna z tych służb wynika z określonego obowiązku, druga natomiast zasadza się na dobrowolnym jej pełnieniu. Taka też była intencja ustawodawcy, który obydwie te służby objął wspólnym mianem zasadnicza służba wojskowa (rozdział 3 dział III). W ich rozdzieleniu i nadaniu im z punktu widzenia przepisu art. 100 ust. 2 odmiennego znaczenia należałoby upatrywać nierównego traktowania wobec prawa (art. 32 Konstytucji)".

Organ przy dokonywaniu wykładni art. 59 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP nie wziął pod uwagę systematyki tego aktu. Wymaga zaznaczenia, iż zasadniczej służbie wojskowej ustawodawca poświęcił cały rozdział 3 w dziale III traktującym ogólnie o służbie wojskowej. Przepis art. 82, otwierający ten rozdział, dotyczy zasadniczej służby wojskowej. Natomiast art. 86 normuje nadterminową zasadniczą służbę wojskową. Stanowi on, iż żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową mogą pełnić ją nadterminowo przez okres od jednego do siedmiu lat, na podstawie dobrowolnego zgłoszenia (ust. 1). Powyższa regulacja, jak również systematyka aktu, wyraźnie wskazuje (na co trafnie zwracał uwagę skarżący), iż mamy do czynienia z utrzymywaniem się bytu tej samej instytucji prawnej.

Ponadto Sąd zauważa, iż również uregulowania prawne dotyczące innych służb (Policji, Straży Granicznej) przewidują zaliczenie okresu zasadniczej nadterminowej służby wojskowej do wysługi lat (szeroka analiza tego zagadnienia została przeprowadzona przez Sąd w uzasadnieniu wyroku z dnia 16 lipca 2008 r. sygn. akt IV SA/Po 117/08, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Odnosząc się do zarzutów skargi skierowanych bezpośrednio przeciwko decyzji z dnia [...] lipca 1998 r. nr [...], Sąd stwierdza, iż nie jest uprawniony do ich badania. W niniejszym postępowaniu przedmiotem zaskarżenia była jedynie decyzja utrzymująca w mocy decyzję w przedmiocie zaliczenia okresu służby nadterminowej do wysługi lat. Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie został rozpoznany w toku administracyjnym. Skargę można wnieść natomiast dopiero na ostateczną decyzję w przedmiocie stwierdzenia bądź odmowy stwierdzenia nieważności.

Zgodnie z treścią art. 153 P.p.s.a. organy powinny rozpoznać wnioski skarżącego zawarte w piśmie z dnia [...] marca 2008 r. we właściwym dla nich trybie, mając na uwadze zasadę niekonkurencyjności trybów nadzwyczajnych i stosując się do wskazań zawartych w niniejszym wyroku.

Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. Art. 152 P.p.s.a. nie zastosowano z uwagi na negatywny charakter uchylonego przez Sąd rozstrzygnięcia.

E. Kręcichwost-Durchowska J. Stankowski I. Kucznerowicz

JH