Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 34/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2014-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2004 nr 6 poz 40
law: Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Łukasz Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 maja 2014 r. sprawy ze skargi I. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [....] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania za rok 2004, po wznowieniu postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Decyzją z dnia 23 października 2013 r. nr [...] - wydaną po wznowieniu postępowania - Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatu Polickiego ARiMR z siedzibą w S. z dnia 2 września 2013 r. nr [...] o uchyleniu decyzji dotychczasowej w całości i o odmowie przyznania I. K. płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2004.

2. Z uzasadnienia decyzji organu II instancji oraz z akt administracyjnych sprawy wynika, że I. I. 15 czerwca 2004 r. wystąpiła o przyznanie ww. płatności należnych faktycznemu posiadaczowi gruntów, prowadzącemu na nim działalność rolniczą we własnym imieniu i na własną rzecz. Strona zadeklarowała do płatności 9 działek rolnych o łącznej powierzchni [...] ha, zlokalizowanych na działkach ewidencyjnych nr [...] oraz[...] , położonych w obrębie Z., gmina Ł..

O takie płatności ONW do działek powyższych w tym samym czasie wystąpiła także A. A. (siostrzenica I. I.), jednak organem prowadzącym to postępowanie - z uwagi na miejsce zamieszkania tej strony - nie był Kierownik Biura Powiatu P. ARiMR, lecz jego odpowiednik dla powiatu ł.

3. Decyzją nr [..] wydaną 14 kwietnia 2005 r. Kierownik Biura Powiatu P. ARiMR przyznał I. K. płatności ONW do powierzchni zgodnych z zadeklarowanymi. Kwota przyznanej pomocy wyniosła [...] PLN. Od tej decyzji Strona nie wniosła odwołania. Płatność zrealizowano dnia 26 kwietnia 2005 r.

Postępowanie prowadzone przez Kierownika Biura Powiatu Ł. ARiMR w sprawie wniosku A. A. zakończyło się podobnym orzeczeniem - uznającym ją za osobę uprawnioną do płatności ONW do spornych gruntów.

4. W dniu 19 grudnia 2006 r. Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR wszczął postępowanie administracyjne, przedmiotem którego było stwierdzenie nieważności ww. decyzji nr [...] z 14 kwietnia 2005 r., przyznającej I. K. płatności ONW na rok 2004, z uwagi na podejrzenie wydania powyższej decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Postępowanie to zostało zakończone decyzją Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 19 października 2010 r. nr[...] , umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, z uwagi na brak przesłanek do zastosowania tej nadzwyczajnej formy wzruszania decyzji ostatecznych.

5. Niezależnie od tego, w okresie następującym po przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 A. A., Kierownik Biura Powiatu Ł. ARiMR wznowił postępowanie w tym zakresie. W toku tego wznowionego postępowania organ uzyskał dowody o istotnym znaczeniu także dla postępowania wszczętego na wniosek I. I.. W postępowaniu tym w dniu 25 lutego 2009 r. zeznała ona, że w roku 2004 nie prowadziła działalności rolniczej na działkach objętych wypłaconą na jej rzecz pomocą, natomiast wystąpiła o dopłaty zakładając (błędnie), że sam fakt zawarcia umowy dzierżawy z Agencją Nieruchomości Rolnych uprawnia do uzyskania płatności tego rodzaju. W dniu 15 października 2010 r. I. I. złożyła w Komendzie Policji S.-D. (w ramach postępowania prokuratorskiego przeciwko A. A.) podobne zeznania, poszerzając jednak zakres przekazanej informacji odnośnie rzeczywistej natury relacji pomiędzy Stroną a A. A.. Zeznała bowiem, że w okresie, w którym wystąpiła o płatności na rok 2004, grunty zadeklarowane w jej wniosku faktycznie użytkował współmałżonek A. A., S.. I. I. nie była zainteresowana prowadzeniem działalności rolniczej na swoją rzecz, a w relacji z małżonkami A. miała pełnić jedynie rolę figuranta - od początku zakładała, że grunty wydzierżawione przez nią od ANR trafią w użytkowanie Państwa A. w drodze cesji umowy dzierżawy.

6. Dnia 24 listopada 2010 r. Kierownik Biura Powiatu P. ARiMR na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Kpa wznowił postępowanie administracyjne, zakończone ww. decyzją z dnia 14 kwietnia 2005 r., wskazując, że podstawą faktyczną dla wznowienia było pozyskanie przez organ powyższego zeznania złożonego przez Stronę, jako świadka w postępowaniu dotyczącym A. A., toczącym się przed Kierownikiem Biura Powiatu Ł. Agencji. Na tej podstawie organ stwierdził, że dowody na podstawie których ustalono istotne okoliczności w sprawie okazały się fałszywe.

7. Mając na względzie takie ustalenie Kierownik Biura Powiatu P. ARiMR pismem z 11 lutego 2011 r. zawiadomił prokuratora o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, polegającego na złożeniu w dniu 15 czerwca 2004 r. nierzetelnego oświadczenia dotyczącego użytkowania gruntów rolnych, w sytuacji, w której użytkownikiem gruntów była inna osoba, w wyniku czego I. I. uzyskała wsparcie w łącznej wysokości [...] PLN (suma kwot wypłaconych Stronie w zakresie płatności bezpośrednich i odrębnej płatności ONW).

8. Decyzją z 17 września 2012 r. Kierownik Biura Powiatu P. ARiMR uchylił własną decyzję ostateczną z 14 kwietnia 2005 r. i odmówił przyznania Stronie płatności ONW na rok 2004. Organ stwierdził, że I. I. w roku 2004 nie była użytkownikiem działek zadeklarowanych we wniosku, zatem powierzchnia faktycznie użytkowana rolniczo w tym okresie przez Stronę wynosiła [...] ha (wobec zadeklarowanych [...] ha), w związku z czym konieczną była odmowa przyznania pomocy tego rodzaju.

9. Po rozpoznaniu odwołania Strony, decyzją z 5 listopada 2012 r. Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie wznowione przez organ I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że przesłanki zawarte w treści postanowienia o wznowieniu postępowania nie zostały potwierdzone w treści decyzji organu I instancji - w szczególności dotyczy to braku sądowego potwierdzenia, iż w sprawie zaistniały przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 Kpa.

10. W dniu 22 listopada 2012 r. Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR przekazał organowi I instancji dokumentację pozyskaną w związku ze sprawą A. A.. Wśród przekazanych dowodów znajdował się wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2008 r. (sygn. akt V SA/Wa 99/08).

11. W związku z tym w dniu 28 listopada 2012 r. organ I instancji ponownie wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia 14 kwietnia 2005 r. Jako podstawę prawną wznowienia organ wskazał art. 145 § 1 pkt 1 Kpa, a za podstawę faktyczną organ przyjął stwierdzenie zawarte w ww. wyroku WSA w Warszawie z 20 maja 2008 r., wydanego w sprawie wniosku A. A., iż przyjęcie przez organ decyzyjny, że A. A. wykonywała prace na działkach objętych wnioskiem Strony na zlecenie i koszt I. I. nie znajduje oparcia w materiale dowodowym. W ocenie organu, takie ustalenia sądu stanowią obiektywne potwierdzenie zaistnienia fałszu intelektualnego w treści wniosku Strony. Ponadto organ wskazał, iż Strona, występując jako świadek w sprawie A. A., zeznała, że w roku 2004 nie prowadziła działalności rolniczej na działkach objętych wnioskiem, gdyż ziemia ta była już uprawiana bez jej zgody.

12. Decyzją z 28 stycznia 2013 r. Kierownik Biura Powiatu P. uchylił decyzję z 14 kwietnia 2005 r. i odmówił przyznania Stronie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Wnioskodawczyni wystąpiła o przyznanie pomocy tego rodzaju nie prowadząc działalności rolniczej na działkach objętych wnioskiem. W związku z powyższym organ uznał, iż stwierdzone okoliczności faktyczne uzasadniają zastosowanie regulacji z art. 145 § 2 Kpa, zgodnie z którą wznowienie postępowania jest dopuszczalne przed stwierdzeniem przez sąd lub inny organ sfałszowania dowodu, jeżeli jest ono oczywiste, zaś wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia poważnej szkody dla interesu społecznego. Wypłatę nienależnego świadczenia w kwocie [..] PLN organ uznał za poważną szkodę tego rodzaju.

13. Po rozpatrzeniu odwołania w którym pełnomocnik Strony podniosła zarzut, iż organ I instancji wadliwie przyjął, że w sprawie doszło do złożenia oczywiście fałszywego oświadczenia przez Wnioskodawczynię, organ odwoławczy decyzją z 26 marca 2013 r. uchylił powyższe rozstrzygnięcie organu I instancji i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia, stwierdzając naruszenie przez ten organ art. 10 Kpa, w myśl którego organ administracji obowiązany jest zapewnić stronom postępowań czynnego w nich udziału oraz możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów i zgłoszonych żądań.

14. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji w dniu 2 września 2013 r. wydał decyzję, na mocy której uchylił decyzję z 14 kwietnia 2005 r. i odmówił przyznania Stronie płatności ONW na rok 2004. Organ uznał bowiem, że I. I. w 2004 r. nie prowadziła działalności rolniczej, potwierdzeniem czego są jej zeznania, składane przed Kierownikiem Biura Powiatu Ł. ARiMR, na Komendzie Policji S.-D. oraz w postępowaniu prokuratorskim z zawiadomienia Kierownika Biura Powiatu P. ARiMR. Na podstawie tego zawiadomienia w dniu 4 lipca 2012 r. Prokurator Rejonowy S.-Z. w S. wszczął śledztwo, które zostało umorzone postanowieniem z dnia 4 października 2012 r., utrzymanym w mocy postanowieniem Sądu Rejonowego S. – P. i Z. z dnia 11 lutego 2013 r. (sygn. akt [...] ). Organ zauważył przy tym, że sąd w uzasadnieniu postanowienia potwierdził jednak niezgodność wniosku Strony z faktami oraz wskazał, iż I. K. dopłaty na rok 2004 się nie należały. Z uwagi jednak na to, że nie było możliwe obalenie twierdzenia Wnioskodawczyni, jakoby anonimowy pracownik ARiMR miał wprowadzić Stronę w błąd odnośnie przysługującego jej uprawnienia do ubiegania się o płatności, konieczne stało się umorzenie śledztwa, bowiem dla stwierdzenia zaistnienia występku z art. 297 § 1 kodeksu karnego niezbędnym jest nie tylko samo złożenie fałszywego oświadczenia, ale również to, aby osoba dokonująca takiego czynu działała ze świadomością, iż składa fałszywe oświadczenie.

W ocenie organu I instancji, ww. postanowienie sądu karnego stanowiło istotny dowód, dodatkowo potwierdzający zasadność wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 1 Kpa, bowiem sąd jednoznacznie potwierdził obiektywną nieprawdziwość oświadczenia zawartego we wniosku I. I.. Również jej zeznania złożone w ww. postępowaniach jednoznacznie wskazują, że w omawianym okresie działki objęte wnioskiem Strony były użytkowane przez A. A. i jej współmałżonka, S.

Organ przyjął zatem, że wniosek I. I. o przyznanie płatności ONW na rok 2004, stanowi fałszywy dowód, w związku z czym, oraz z uwagi na fakt, iż wniosek ten stanowił dowód, na podstawie którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, jak również z uwagi na to, że w sprawie zaistniały sądowe orzeczenia wskazujące na obiektywną niezgodność wniosku Strony z faktami - co znalazło potwierdzenie w wyroku WSA w Warszawie z 20 maja 2008 r. a przede wszystkim w postanowieniu Sądu Rejonowego S. – P. i Z. z 11 lutego 2013 r. Zdaniem organu, zaistniały więc przesłanki do wznowienia postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 Kpa. Jednocześnie na podstawie ustalonych faktów organ I instancji uznał, iż decyzja z 14 kwietnia 2005 r. jest nieprawidłowa, bowiem przyznano w niej pomoc osobie, która w roku 2004 nie prowadziła działalności rolniczej, w sytuacji w której przepisy rozporządzenia o płatnościach ONW pozwalają na przyznanie pomocy tego rodzaju jedynie temu wnioskodawcy, który prowadzi działalność tego rodzaju. Organ przyjął, że Strona nie prowadziła działalności rolniczej, w związku z czym zasadnym było uchylenie decyzji przyznającej Stronie płatności ONW i odmowa przyznania wsparcia tego rodzaju.

15. W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik Strony podniosła przede wszystkim zarzut niedopuszczalności wznowienia postępowania postanowieniem z 28 listopada 2012 r., bowiem wznowienie to oparte zostało o art. 145 § 1 pkt 1 Kpa, podczas gdy w dniu 5 listopada 2012 r. organ odwoławczy umorzył postępowanie wznowione 24 listopada 2010 r. w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Kpa. Umorzenie postępowania ukonstytuowało więc w niniejszej sprawie stan res iudicata, w związku z czym ponowne wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 Kpa stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji, wskazaną w art. 156 § 1 pkt 3 Kpa.

Zdaniem Strony nie jest też możliwe uznanie wniosku z 15 czerwca 2004 r. za dowód oczywiście fałszywy, bowiem fałszywość taka może zostać wywiedziona jedynie z konfrontacji okoliczności ustalonych w zakończonym postępowaniu z dowodami ujawnionymi później. Organ pominął ponadto fakt, że Wnioskodawczyni uzyskała potwierdzenie swoich uprawnień do płatności w siedzibie organu. Roszczenie Strony o przyznanie płatności ONW na rok 2004 było więc uzasadnione.

16. Organ odwoławczy uzasadniając rozstrzygnięcie zawarte w wymienionej na wstępie decyzji z dnia 23 października 2013 r. stwierdził, że w sprawie nie doszło do naruszenia zasady res iudicata. Wprawdzie postępowanie wznowione postanowieniem organu I instancji z dnia 24 listopada 2010 r. zostało ostatecznie umorzone decyzją organu II instancji z dnia 5 listopada 2012 r., jednak przyczyną umorzenia było stwierdzenie zaistnienia oczywistej nieprawidłowości obciążającej organ I instancji, polegającej na rozbieżności między podstawą prawną i faktyczną wznowienia. Z treści art. 145 § 1 pkt 1 i 2 (w zw. z art. 145 § 2 Kpa) jednoznacznie wynika bowiem, że sfałszowanie dowodu i/lub popełnienie przestępstwa muszą być stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu lub innego organu. W omawianym przypadku podstawą wznowienia nie był jednak wyrok sądu, ani orzeczenie innego organu, lecz samo zeznanie Strony. Decyzja wydana w I instancji po wznowieniu nie wskazywała więc na zaistnienie orzeczenia sądu lub innego organu, odnoszącego się do stawianego Stronie zarzutu przedłożenia fałszywego dowodu.

Z kolei postanowienie z 28 listopada 2012 r., jakkolwiek ponownie oparte na przepisie art. 145 § 1 pkt 1 Kpa, wskazało na odmienną okoliczność faktyczną, stanowiącą podstawę wznowienia. Jest nią zapis prawomocnego wyroku sądowego, wydanego w sprawie A. A., istotny dla niniejszej sprawy, bowiem odnoszący się wprost do kwestii niezgodności z prawdą zapisów wniosku, na bazie którego przyznano Stronie płatności na rok 2004. Jest to okoliczność, która nie było przywołana ani w postanowieniu z 24 listopada 2010 r., ani w późniejszej decyzji organu I instancji. Ponadto dowód ten spełnia wymogi przewidziane przez prawodawcę dla podstawy wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 1 Kpa, stanowiąc sądowe potwierdzenie fałszywości (fałsz intelektualny) dowodu, na podstawie którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne.

Organ odwoławczy zauważył przy tym, że fałszywość oświadczenia Strony wynika nie tylko z wyroku przywołanego w treści postanowienia z 28 listopada 2012 r. o wznowieniu postępowania, ale również z postanowienia wydanego przez sąd karny 11 lutego 2013 r., odnoszącego się bezpośrednio do sprawy wniosku Strony. Rozstrzygnięcie to wprost określa wniosek Strony złożony w roku 2004 mianem obiektywnie nierzetelnego. Dowód ten nie mógł być przywołany w treści postanowienia z 28 listopada 2012 r., bowiem orzeczenie to zostało wydane przez sąd w dacie późniejszej. Zdaniem organu wymienione postanowienie sądu z 11 lutego 2013 r., w sposób absolutnie jednoznaczny wskazuje na obiektywną nierzetelność oświadczenia zawartego w treści wniosku Strony o przyznanie płatności obszarowych na rok 2004. Orzeczenie to oczyszcza I. K. z zarzutów o charakterze karnym, jednak czyni to nie dlatego, że stwierdza zgodność oświadczenia o posiadaniu działek z faktami, ale pomimo tej niezgodności. Uznaje również za niepodlegające dyskusji, że Stronie nie należały się dopłaty.

Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił, że dowody którymi dysponował organ I instancji przy wydawaniu decyzji z 14 kwietnia 2005 r. wskazywały na zasadność roszczenia Strony. Była ona bowiem dzierżawcą gruntów od ANR, zaś A. A. - zgodnie z treścią "Upoważnienia stałego pełnomocnictwa" z dnia 6 października 2003 r. - była osobą najętą do zorganizowania przedsiębiorstwa Wnioskodawczyni, gdyż została ona powołana na "prezesa przedsiębiorstwa" I. I.. Doświadczenie życiowe wskazuje, że "prezes przedsiębiorstwa" jest osobą zatrudnioną do zrealizowania określonych zadań w interesie i na rzecz przedsiębiorcy, przy czym przez mianowanie na to stanowisko nie staje się samym przedsiębiorcą. Pełnomocnictwo powyższe obowiązywało w dacie złożenia wniosku, z czego organ I instancji zasadnie wywnioskował, że w okresie tym A. i S. A. działali w imieniu i na rzecz Strony, która również składanymi później oświadczeniami utrzymywała Kierownika Biura Powiatu P. ARiMR w takim właśnie przekonaniu. W roku 2005 organ I instancji miał więc pełne, racjonalne podstawy by uznać deklarację działek zawartą we wniosku Strony za odpowiadającą prawdzie. Okoliczność, iż Strona nie prowadziła działalności rolniczej na gruntach, które objęte były jej wnioskiem z 15 czerwca 2004 r., została ujawniona w okresie znacznie późniejszym.

Zdaniem organu odwoławczego, z całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego nie budzi więc wątpliwości niezgodność wniosku z prawdą obiektywną. W dacie jego składania Strona nie prowadziła działalności rolniczej na gruntach w nim określonych, ani nawet nie nosiła się z takim zamiarem - co jednak zostało zatajone przed organem I instancji. Jednocześnie dowód ten miał szczególne znaczenie dla postępowania, gdyż tylko na jego podstawie określane są istotne parametry późniejszej decyzji, takie jak powierzchnia objęta pomocą i kwota przyznanej płatności. Każde zatem zafałszowanie rzeczywistości w zapisach wniosku ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia wydawanego na jego podstawie. Fałszywość wniosku potwierdziła też sama Wnioskodawczyni, która kilkakrotnie w toku postępowań toczonych w latach następnych zeznawała, iż w roku 2004 nie prowadziła działalności rolniczej na deklarowanych działkach, natomiast działalność taką na własną rękę i wbrew woli Strony prowadzili małżonkowie A.. Jednocześnie organ zauważył, że w roku 2004 Strona złożyła oświadczenie woli i wiedzy w formie wniosku o przyznanie płatności rolnych, zgodnie z którym spełnia wymogi przewidziane w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. o płatnościach ONW dla beneficjentów pomocy tego rodzaju. Wymogami tymi było - zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia – m.in. prowadzenie działalności rolniczej na działkach rolnych o łącznej powierzchni co najmniej 1 ha. Oświadczenie wskazujące, iż Strona jest posiadaczem działek rolnych - czyli sprawuje nad nimi faktyczne władztwo - w sytuacji, w której przymiot ten przysługiwał innemu podmiotowi, nie odpowiadało prawdzie, zatem było oświadczeniem fałszywym, bowiem wprowadzało adresata tego oświadczenia w błędne przeświadczenie odnośnie przedmiotu oświadczenia.

Odnosząc się do kwestii domniemanego potwierdzenia przez pracowników ARiMR prawa Strony do skutecznego ubiegania się o płatności, organ odwoławczy wskazał, że jest to okoliczność niemożliwa do potwierdzenia, gdyż w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów bądź poszlak wskazujących na to, że Strona występowała o uzyskanie informacji tego rodzaju. Niezależnie od tego, ten domniemany pracownik Agencji, rzekomo informujący Wnioskodawczynię o przysługującym jej prawie do skutecznego występowania o płatności bezpośrednie, musiałby ówcześnie dysponować wiedzą opartą o ograniczony zasób dowodów. Przyjmując - zgodnie z zasadami logiki - iż Strona mogła zasięgać informacji tego rodzaju przed złożeniem wniosku, a więc przed 15 czerwca 2004 r., ten domniemany informator mógłby oprzeć się tylko i wyłącznie na informacjach przekazywanych przez Wnioskodawczynię, zakres których jest aktualnie nieweryfikowalny. Wydaje się wysoce nieprawdopodobnym, by Strona wprowadzała pracownika Agencji w skomplikowaną materię swoich relacji z A. A. i jej współmałżonkiem, opisując siebie jako figuranta, rolą którego jest jedynie ułatwienie wejścia małżonkom A. w rolę dzierżawców gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa.

Również złożenie przez Stronę (w dniu 3 marca 2005 r.) oświadczenia o zamiarze osobistego prowadzenia działalności rolniczej na gruntach objętych wnioskiem na rok 2004 nie można uznać za dowód, który wpływałby na ocenę tego, czy wniosek Strony złożony na rok 2004 w owym czasie znajdował odbicie w rzeczywistości, czy też nie. Takie oświadczenie rodzi skutki na przyszłość, nie pozwala jednak na usprawiedliwienie i uzasadnienie wcześniejszego bezpodstawnego roszczenia o przyznanie pomocy do gruntów użytkowanych rolniczo przez inny podmiot.

W ocenie organu odwoławczego zasadnie więc organ I instancji wznowił postępowanie, a wypłata nienależnego świadczenia pochodzącego ze środków publicznych w kwocie tak znacznej, jak przyznana Stronie, stanowi poważną szkodę dla interesu społecznego. Nie ulega też wątpliwości, iż między zapisami nierzetelnego wniosku a treścią decyzji wydanej na jego podstawie istnieje niezaprzeczalny związek przyczynowo-skutkowy.

Dokonując zatem ponownie oceny sprawy wniosku o przyznanie płatności ONW na rok 2004 w świetle aktualnego materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że decyzja przyznająca Stronie płatności tego rodzaju jest w istotnym zakresie wadliwa i jako taka musiała zostać wycofana z obrotu prawnego. Rozstrzygnięcie to opiera się bowiem o w oczywisty sposób nierzetelny dowód - wniosek, niezgodnie z prawdą wskazujący, iż Strona prowadziła w omawianym okresie działalność rolniczą na działkach w nim wymienionych. W świetle późniejszych oświadczeń Strony oraz ustaleń poczynionych w postępowaniu karnym należało stwierdzić, że działki deklarowane przez nią do płatności w całości znajdowały się w tym okresie we władaniu małżonków A., co oznacza, iż decyzja przyznająca pomoc do tych działek Stronie rażąco naruszyła przepisy rozporządzenia o płatnościach ONW, które w § 2 ust. 1 pkt 2 zezwala na przyznanie pomocy tego rodzaju jedynie posiadaczom działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha. Strona w omawianym okresie nie użytkowała rolniczo żadnych gruntów, w związku z czym nie jest dopuszczalne przyznanie jej płatności tego rodzaju. Skutkowało to koniecznością uchylenia decyzji nr [...] z 14 kwietnia 2005 r., jako rozstrzygnięcia w oczywisty sposób niezgodnego z ustalonym stanem faktycznym i przepisami prawa obowiązującymi w tym okresie. Z tych samych powodów i w oparciu o ten sam materiał dowodowy koniecznym było więc wydanie decyzji odmawiającej przyznania Stronie płatności ONW na rok 2004.

17. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie I. I. – reprezentowana przez radcę prawnego – zaskarżyła w całości decyzje organów obu instancji oraz postanowienie organu I instancji z 28 listopada 2012 r. o wznowieniu postępowania w sprawie.

Zaskarżonym aktom Skarżąca zarzuciła rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

1) art. 77 i art. 88 Kpa przez błędną ocenę materiału dowodowego w sprawie, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i przyjęcie w konsekwencji, że stanowisko WSA w Warszawie w wyroku z 20 maja 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 99/08 potwierdza zaistnienie oczywistego fałszu intelektualnego w treści wniosku Skarżącej z dnia 15 czerwca 2004 r. o przyznanie płatności za 2004 r., i tym samym stanowi podstawę wznowienia postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 i § 2 Kpa;

2) art. 145 § 1 i § 2 Kpa przez wznowienie postępowania administracyjnego przy braku podstaw wznowienia w trybie tych przepisów, a jedynie w celu ponownego rozpoznania sprawy i usunięcia skutków swoich rażących błędów proceduralnych;

3) zasady powagi sprawy osądzonej (res iudicata) decyzją Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 5 listopada 2012 r. nr [...] i skutkujące nieważnością z mocy art. 156 § 1 pkt 3 Kpa;

W konsekwencji takich uchybień proceduralnych Skarżąca zarzuciła też naruszenie prawa materialnego, tj. § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. o płatnościach ONW, przez odmowę przyznania skarżącej wsparcia finansowego.

Przedstawiając powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie w całości ww. zaskarżonych aktów oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

18. W uzasadnieniu skargi zakwestionowano zasadność wznowienia postępowania w oparciu w szczególności na ustaleniu zawartym w uzasadnieniu ww. wyroku WSA w Warszawie z 20 maja 2008 r. Zdaniem Skarżącej, oba organy ARiMR poprzez postanowienie wznawiające postępowanie administracyjne i kolejne decyzje wydane w tym postępowaniu złamały prawo.

Przytaczając przepisy art. 145 § 1 pkt 1 i § 2 Kpa Skarżąca postawiła pytania: czy złożony przez nią wniosek o przyznanie płatności winien stanowić wyłączny dowód w sprawie oraz, czy tylko samo przyznanie Skarżącej, że ona ziemi nie uprawiała i wskazania w wyroku WSA w Warszawie w sprawie skargi A. A. wypełniają znamiona oczywistości sfałszowania dowodu bądź też stanowisko tego Sądu w wymienionym wyroku stanowi orzeczenie sądu stwierdzające sfałszowanie dowodu? Odpowiadając na te pytania Skarżąca przywołała orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego i stwierdziła, że wskazane przez organy ARiMR podstawy faktyczne wznowienia postępowania w żadnej mierze nie świadczą o oczywistości fałszerstwa dowodu. Przywołane przez organ I instancji - bliżej nieopisane - dokumenty przekazywane temu organowi przez organ II instancji oraz stanowisko WSA w Warszawie w wyroku z 20 maja 2008 r. mogły stanowić podstawę wyłącznie do wdrożenia odrębnego postępowania wyjaśniającego okoliczności związane ze złożeniem wniosku przez Skarżącą o przyznanie jej dopłat. Niezasadnie jednak, z naruszeniem bezwzględnych zasad art. 77 i art. 80 Kpa organy przyjęły, że wniosek Skarżącej z 15 czerwca 2004 r. stanowi fałszywy dowód, a fałszywość tego dowodu stwierdza stanowisko WSA w Warszawie w ww. wyroku, które ma wagę orzeczenia sądowego w rozumieniu art. 145 § 1 i § 2 Kpa.

Ponadto Skarżąca zarzuciła, że organy obu instancji, wznawiając postępowanie administracyjne w trybie art. 145 § 1 i § 2 Kpa, nie baczyły na ograniczenie wypływające z tych przepisów - zaakcentowane przez NSA w wyroku z 18 sierpnia 2011 r., II OSK 487/11 - iż "po wznowieniu postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją administracyjną rozpoznanie sprawy winno zawierać się w granicach zakreślonych stwierdzonymi postanowieniami wznowienia. Wystąpienie podstaw wznowienia nie może być pretekstem do ponownego rozpatrzenia sprawy w całości, bez względu na stwierdzone uchybienia".

Wskazując na czynności organów obu instancji - poczynając od dnia złożenia wniosku Skarżącej - poprzez decyzję z 14 kwietnia 2005 r. przyznającą Skarżącej płatności za 2004 r. i dalsze czynności proceduralne organów obu instancji Skarżąca uważa, że wyraźnie pokazują one nieudolność organów ARiMR, której przyczyny przypisują Stronie. Wskazując na (przytoczone w decyzji organu II instancji) posiadane przez organ I instancji dokumenty Skarżąca podniosła, że stan dowodowy sprawy wskazywał na istnienie sporu między nią a A. A., a pismo Skarżącej z 3 marca 2005 r. zawierało zakaz uprawiania ziemi przez A. A.. Organ powinien zatem uzupełnić materiał dowodowy o dowody z przesłuchania Skarżącej jako strony, czy A. A. jako świadka. O nieprawidłowości działania organów ARiMR świadczy też np. fakt przekazania dokumentów organowi I instancji związanych z obu sprawami Skarżącej i A. A. przez organ II instancji dopiero 22 listopada 2012 r. Takie działanie organów ARiMR wywiera negatywny skutek w sferze praw Skarżącej, bowiem upływ ponad 8 lat od złożenia wniosku o płatności ogranicza a nawet pozbawia ją możliwości dowodowych zwłaszcza, że wspierający ją w 2004 r. M. M., z którym współdzierżawiła całe gospodarstwo, a który w wielu sprawach był jej pełnomocnikiem, wyjechał z Polski, jego miejsce pobytu nie jest znane.

Skarżąca jako dzierżawca tych gruntów, podejmując się prowadzenia gospodarstwa pozostawała w przekonaniu słuszności swego wniosku. Dlatego też nie można czynić Skarżącej zarzutu, że nie podnosiła kwestii uprawy gruntów. Dla niej istota uprawnień wiązała się z dzierżawą gospodarstwa. Niewątpliwie zapytana w toku postępowania administracyjnego co do faktu uprawy ziemi, złożyłaby takie oświadczenie, jakie złożyła w późniejszych odrębnych postępowaniach słuchana jako świadek. Nie ukrywała więc faktu uprawy ziemi przez S. A., bo nie zamierzała wyłudzać płatności.

Zdaniem Skarżącej zaskarżone postanowienie i decyzje obu organów zostały też wydane w warunkach res iudicata. Stan dowodowy jak i stan prawny sprawy nie pozwalał na wznowienie postępowania pierwotnie 24 listopada 2010 r., dlatego organ II instancji, uchylając decyzję organu I instancji z 17 września 2012 r. wydaną w wyniku wznowionego postępowania - jednocześnie umorzył to postępowanie, głównie z powodu naruszenia wymogu potwierdzenia fałszu dowodu prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu.

Mimo uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie o dokumenty przekazane 22 listopada 2012 r. przez organ II instancji – w ocenie Skarżącej - stan faktyczny ani prawny nie stworzył podstaw do wznowienia postępowania. Ani bowiem wyrok WSA w Warszawie z 20 maja 2008 r., ani zeznania Skarżącej złożone w odrębnych postępowaniach nie mogą być poczytane jako dowody stwierdzające oczywistą fałszywość oświadczenia Skarżącej w jej wniosku z 15 czerwca 2004 r. Natomiast późniejsze orzeczenie Sądu Rejonowego z 11 lutego 2013 r. nie może być żadnym dowodem w sprawie, nie istniało ono bowiem w momencie wznawiania postępowania. Stan prawny sprawy, mimo wzbogacenia materiału dowodowego, pozostawał więc taki sam, a zatem orzeczenie organu II instancji w decyzji z 5 listopada 2012 r., umarzające pierwotnie wznowione postępowanie - jest skuteczne w obecnym stanie sprawy. Wznowione postępowanie zostało więc podjęte z naruszeniem zasady res iudicata, co skutkuje nieważnością wydawanych decyzji, stosownie do art. 156 § 1 pkt 3 Kpa.

Zdaniem Skarżącej, konsekwencją naruszeń prawa procesowego jest też uchybienie przepisom prawa materialnego i odmowa przyznania Skarżącej płatności za rok 2004. Organy obu instancji - powołując się na § 2 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia Rady Ministrów o płatnościach ONW - niezasadnie uznały, że skoro Skarżąca dopuściła się fałszu intelektualnego we wniosku z 15 czerwca 2004 r., to nie ma ona prawa do ubiegania się o przyznanie jej wsparcia finansowego.

W ocenie Skarżącej przedstawione zarzuty wyraźnie obrazują rażące uchybienia postępowania, które wywarły istotny wpływ na rozstrzygnięcia obu organów w sprawie - przede wszystkim wbrew wymogom art. 145 § 1 i § 2 Kpa doszło do wznowienia postępowania w sprawie Skarżącej i ponownego rozpoznania jej wniosku z 15 czerwca 2004 r. o przyznanie płatności.

19. Odpowiadając na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

20. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Kpa: "W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:

1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe;

2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa;".

W myśl § 2 tego artykułu: "Z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego.".

Stosownie do art. 146 § 1 Kpa: "Uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, [...]", a w myśl art. 147 zdanie pierwsze Kpa, wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony.

Zgodnie z art. 149 Kpa: "§ 1. Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. § 2. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.".

Organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji (art. 150 § 1 Kpa).

W myśl art. 151 § 1 pkt 2 Kpa, organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

21. Odnosząc przytoczony stan prawny do prawidłowo ustalonego w postępowaniu administracyjnym stanu faktycznego sprawy stwierdzić należy, że w sprawie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją organu I instancji z dnia 14 kwietnia 2005 r. przyznającą Skarżącej wnioskowane przez nią płatności ONW na rok 2004. Wydanie w dniu 28 listopada 2012 r. postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 Kpa uzasadnione było tym, że wniosek Skarżącej z dnia 15 czerwca 2004 r. o przyznanie płatności na rok 2004 – na podstawie którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne (w tym m.in. powierzchnię działek rolnych) i przyznano wnioskowane płatności – okazał się dowodem fałszywym, tj. niezgodnym ze stanem rzeczywistym. Ta niezgodność wynikała z ustaleń dokonanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który w wyroku z 20 maja 2008 r. (sygn. akt V SA/Wa 99/08) stwierdził m.in., że przyjęcie przez organ decyzyjny [ARiMR], że A. A. wykonywała prace na działkach objętych wnioskiem Strony na zlecenie i koszt I. I. nie znajduje oparcia w materiale dowodowym. To stwierdzenie oznaczało, iż Skarżąca nie prowadziła w 2004 r. na zadeklarowanych we wniosku o płatności działkach rolnych działalności rolniczej, nie była więc ich faktycznym posiadaczem uprawnionym do ubiegania się o płatności rolne. Wymieniony prawomocny wyrok stanowił zatem "orzeczenie sądowe" stwierdzające niezgodność wniosku Skarżącej ze stanem rzeczywistym, a więc jego fałszywość. W doktrynie wskazuje się, że: "Przedmiotem dowodu są fakty mające znaczenie dla sprawy, zatem dowody fałszywe to takie, które są nieprawdziwe, niezgodne z obiektywnie istniejącą rzeczywistością. Organ, opierając się na takich dowodach, uzyskał niezgodny z prawdą obraz rzeczywistości, określonego stanu faktycznego, zatem decyzja wydana w oparciu o takie dowody również jest dotknięta kwalifikowaną wadą." – Cz. Martysz, Komentarz LEX do art. 145 Kpa.

Dodatkowo w postanowieniu o wznowieniu postępowania organ wskazał też, że również Strona, występując jako świadek w sprawie A. A., zeznała, że w roku 2004 nie prowadziła działalności rolniczej na działkach objętych wnioskiem, gdyż ziemia ta była już uprawiana bez jej zgody.

Prawidłowo też w decyzjach organów obu instancji wydanych po wznowieniu postępowania wskazano także na postanowienie Sądu Rejonowego S. – P. i Z. z dnia 11 lutego 2013 r. (sygn. Akt[...] ), w którym sąd jednoznacznie określił oświadczenie zawarte we wniosku Strony jako obiektywnie nierzetelne, a okoliczność, że Stronie nie należały się dopłaty uznał za niepodlegające dyskusji. Postanowienie to nie mogło być wskazane w postanowieniu o wznowieniu postępowania, bowiem wydane zostało w dacie późniejszej (nie mogło więc w chwili wydania postanowienia stanowić orzeczenia o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 Kpa), jednak przywołanie go w późniejszych decyzjach jest uzasadnione z tego powodu, że potwierdza ono zasadność stanowiska organów o konieczności wznowienia postępowania.

22. Wobec zaistnienia przesłanek wznowienia organ I instancji po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania uprawniony był więc do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie Sądu podjęte rozstrzygnięcie uchylające decyzję ostateczną z 14 kwietnia 2005 r. o przyznaniu płatności ONW na rok 2004, utrzymane w mocy w zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, jest prawidłowe. Ustalenie bowiem, że Skarżąca w 2004 r. nie prowadziła działalności rolniczej na działkach objętych wnioskiem o płatności, oznaczało zarazem, że nie była ona uprawniona do takich płatności. Zgodnie bowiem z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. nr 73, poz. 657 ze zm.), płatność ONW udziela się producentowi rolnemu "jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych położonych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, [...], na których jest prowadzona działalność rolnicza, wynosi co najmniej hektar". W myśl ust. 2 tego paragrafu, "za działalność rolniczą, o której mowa w ust. 1 pkt 2, uważa się produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego i reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych i grzybów uprawnych, sadownictwo, hodowlę i produkcję materiału zarodowego ssaków, ptaków i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego fermowego oraz chów i hodowlę ryb".

Zasadnie przy tym zauważył organ odwoławczy, że Skarżąca w 2004 r. – o czym świadczą jej zeznania złożone w ww. postępowaniach administracyjnych i prokuratorskich – w istocie nie tylko nie prowadziła działalności rolniczej, ale nawet nie zamierzała jej prowadzić, będąc jedynie figurantem, rolą którego było zawarcie z Agencją Nieruchomości Rolnych umowy dzierżawy gruntów, które miały z założenia być użytkowane przez małżonków A., na ich własną rzecz.

Skoro zatem Skarżąca nie spełniła wymogów do nabycia prawa do płatności ONW, dlatego decyzja z 14 kwietnia 2005 r. przyznająca jej takie płatności została zasadnie uchylona we wznowionym postępowaniu. Konsekwencją tego było też orzeczenie o odmowie przyznania wnioskowanych płatności.

23. Odnosząc się do zarzutu skargi, iż Skarżąca składając 15 czerwca 2004 r. wniosek o płatności działała w przeświadczeniu (opartym na ustnej informacji uzyskanej od pracownika ARiMR) o przysługującym jej prawie do płatności, stwierdzić należy, że taki argument w żadnym razie nie może jednak oznaczać, iż płatności te jej się należały. Prawo do płatności nie zależy bowiem od świadomości wnioskodawcy, lecz od spełnienia przez niego obiektywnych (wymaganych prawem) przesłanek uprawniających do takich płatności. Na marginesie jedynie należy więc zauważyć, że Skarżąca w 2004 r. i do marca 2005 r. wielokrotnie składała organowi I instancji różne dokumenty i oświadczenia – w tym nie mające znaczenia dla ustalenia prawa do płatności - dotyczące relacji z siostrzenicą A. A., nie złożyła jednak jednoznacznego oświadczenia, iż nie prowadzi działalności rolniczej na działkach rolnych objętych wnioskiem. Obowiązek informowania ARiMR "o każdym fakcie, który miał wpływ na nienależne przyznanie płatności" oraz o każdej zmianie dotyczącej prawa do płatności wynika wprost z zobowiązania zawartego we wniosku o płatności, podpisywanego przez wnioskodawcę. Ponadto Skarżąca zobowiązała się we wniosku (pkt 4 zobowiązań) do "prowadzenia działalności rolniczej [...] przez okres 5 lat od otrzymania pierwszej płatności [...]" - co zarazem oznacza, że taką działalność musiała prowadzić w okresie uprawniającym do pierwszej płatności, a więc musiała mieć świadomość takiego obowiązku.

24. Dla odmowy przyznania Skarżącej płatności nie mają też znaczenia podnoszone w skardze uchybienia proceduralne w postępowaniu organów ARiMR, bowiem takie uchybienia nie mogły sanować obiektywnego braku prawa do płatności. Do takiego skutku nie mogła też prowadzić ewentualna niewłaściwa ocena składanych przez Skarżącą oświadczeń, czy zaniechanie jej przesłuchania. Z tego powodu nie ma też istotnego znaczenia podnoszony w skardze fakt, iż upływ 8 lat od daty złożenia wniosku o płatności ogranicza a nawet pozbawia ją możliwości dowodowych (dotyczących podnoszonej przez Skarżącą okoliczności uzyskania - przed złożeniem wniosku - informacji w biurze ARiMR o prawie do płatności.

25. Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady res iudicata należy stwierdzić, że nie jest on trafny. Pierwsze postanowienie o wznowieniu postępowania (z 24 listopada 2010 r.) oparte było na szerszej podstawie prawnej (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Kpa), a w podstawie faktycznej wskazywało jedynie na zeznania Strony z 25 lutego 2009 r., iż nie uprawiała ona przedmiotowych działek. Organ II instancji rozpoznając odwołanie od decyzji organu I instancji uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie wznowieniowe stwierdzając, że przesłanki zawarte w treści postanowienia o wznowieniu postępowania (fałszywość dowodu i popełnienie przestępstwa) nie zostały potwierdzone w treści decyzji organu I instancji - w szczególności dotyczy to braku sądowego potwierdzenia, iż w sprawie zaistniały przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 Kpa.

W ocenie Sądu, takie rozstrzygnięcie organu odwoławczego nie oznaczało zakazu ponownego wznowienia postępowania, a decyzja ta nie stanowiła res iudicata dla wydania zaskarżonej decyzji. Wskazać należy, że w doktrynie występują wątpliwości, czy zakaz res iudicata dotyczy także decyzji o umorzeniu postępowania. Według J. Borkowskiego, zakaz ten dotyczy przypadku wydania kolejno, jedna po drugiej, decyzji załatwiających sprawę co do jej istoty (J. Borkowski (w:) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 2014, s. 668). W orzecznictwie dominuje jednak pogląd odmienny. Zdaniem Sądu uznać należy, że rozstrzygnięcie tej wątpliwości wymaga odwołania się do pojęcia tożsamości sprawy. Decyzja ostateczna ma bowiem powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami (por. wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2010 r., II OSK 931/09, LEX nr 597967: "Stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. możliwe jest tylko w przypadku stwierdzenia, że istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwoma decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. Istotnym jest, że aby zaistniała tożsamość sprawy konieczne jest aby obie decyzje dotyczyły tożsamego podmiotu oraz tożsamego przedmiotu sprawy, przy jednoczesnej tożsamości stanu prawnego jak i faktycznego") – vide: M. Jaśkowska, Komentarz LEX do art. 156 Kpa.

26. Zdaniem Sądu, ponowne wznowienie postępowania na częściowo odmiennej podstawie prawnej i odmiennej podstawie faktycznej było więc dopuszczalne, a zatem uprzednia decyzja organu odwoławczego umarzająca postępowanie wznowieniowe wobec przyjęcia wadliwej przesłanki wznowienia – rozstrzygająca więc jedynie o tych kwestiach procesowych, a więc w innym przedmiocie - nie może oznaczać zakazu merytorycznego rozstrzygania sprawy o płatności. Nie można zatem uznać, że zaskarżona decyzja orzekająca o płatnościach "dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną", tj. ww. decyzją organu odwoławczego z 5 listopada 2012 r. o umorzeniu postępowania wznowieniowego (nie orzekającą zatem o płatnościach). Zaskarżona decyzja nie została więc wydana w warunkach określonych w art. 156 § 1 pkt 3 Kpa.

27. Mając powyższe na względzie, Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub nakazującym stwierdzenie nieważności tej decyzji albo z naruszeniem prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę należało oddalić.