Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2622/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 64a, art. 64b, art. 9 ust. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 469
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), Sędziowie asesor WSA Agnieszka Wąsikowska, sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi H. M. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonania bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego urządzenia wodnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty Z. z dnia [...] października 2016 roku nr [...].


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 2622/17

UZASADNIENIE

Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. decyzją Nr [...] z [...] sierpnia 2017 r. po rozpatrzeniu odwołania S. M. i H. M. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...].10.2016 r., znak: [...] umarzającą postępowanie w sprawie wykonania bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego urządzenia wodnego tj. stawu na działce o nr ew. [...] w miejscowości B., gmina Z., należącej do K. J.

Decyzja była wynikiem następujących ustaleń faktycznych i oceny prawnej.

W następstwie przeprowadzonego postępowania Starosta [...] decyzją z dnia [...].10.2016 r., znak: [...] umorzył postępowanie w sprawie wykonania bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego urządzenia wodnego tj. stawu na działce o nr ew. [...] w miejscowości B., gmina Z., należącej do Pana K. J.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli: S. M. i H. M., zaskarżając decyzję organu I instancji w całości i wnosząc o jej uchylenie lub zmianę i rozstrzygnięcie sprawy zgodnie z wnioskiem. Skarżący zarzucili obrazę przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 i 77 kpa poprzez nieobiektywne rozpoznanie sprawy, art. 10 kpa poprzez pozbawienie skarżących możliwości udziału w przesłuchaniu świadka M. P. oraz wadliwą ocenę materiału dowodowego sprawy, zwłaszcza dowodu przedstawionego przez skarżących w postaci nagrania dokumentującego stan wody w stawie. Ponadto wskazali także obrazę przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 9 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż wniesione odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie z poniższych względów.

Organ II instancji nie podzielił stanowiska strony skarżącej jakoby Starosta [...] pozbawił skarżących możliwości udziału w przesłuchaniu świadka M. P. Zgodnie z art. 50 § 3 kpa organ administracji publicznej w przypadku, w którym osoba wezwana nie może stawić się z powodu choroby, kalectwa lub innej niedającej się pokonać przeszkody, może dokonać danej czynności lub przyjąć wyjaśnienia albo przesłuchać osobę wezwaną w miejscu jej pobytu, jeżeli pozwalają na to okoliczności, w jakich znajduje się ta osoba. Organ I instancji przychylił się do prośby siostry M. P., która w dniu [...].08.2016 r. poinformowała, że świadek z uwagi na zły stan zdrowia nie może stawić się w urzędzie osobiście. Wystąpiła także o przesłuchanie świadka w jego miejscu zamieszkania bez udziału innych świadków. Organ odwoławczy zauważył, że organ I instancji poinformował o tym fakcie strony postępowania, wskazując, iż z uwagi na zły stan zdrowia M. P., strony nie będą mogły brać czynnego udziału w przesłuchaniu świadka. Jednocześnie poinformował strony postępowania, iż mogą przedstawić pytania na piśmie, które zostaną zadane świadkowi podczas przesłuchania. J. J. - ojciec K. J., który przedłożył w dniu [...].05.2016 r. stosowne pełnomocnictwo do reprezentowania w przedmiotowej sprawie K. J., skorzystał z przysługującego mu prawa i w dniu [...].09.2016 r. przedłożył na piśmie pytania skierowane do M. P. Natomiast skarżący nie skorzystali z przysługującego im prawa, natomiast pismem z dnia [...].08.2016 r. wnieśli o przesłuchanie świadka w budynku Starostwa Powiatowego w [...] z ich udziałem. Organ I instancji mógł sam zadecydować, w jakiej formie przeprowadzi przesłuchanie świadka. Fakt braku udziału stron postępowania przy czynności dokonywanej w niniejszej sprawie tj. przesłuchania M. P. nie skutkuje zarzucanym brakiem czynnego udziału stron w prowadzonym postępowaniu. Dopiero powołanie się strony, której uniemożliwiono udział na danym etapie postępowania a mianowicie odpowiedzi na określone pytania, które z jej udziałem zostałyby wyjaśnione może skutkować takim zarzutem. W niniejszej sprawie skarżący nie wskazali konkretnie, jakich pytań organ I instancji podczas przesłuchania świadka nie zadał, na które odpowiedzi w znacznym stopniu przyczyniłyby się do wyjaśnienia niniejszej sprawy.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że jak wynika z akt sprawy oraz przeprowadzonych w dniu [...].05.2016 r. przez organ I instancji oględzin w terenie, na działce o nr ew. [...] w miejscowości B. należącej do Pana K. J. istnieje staw o wymiarach 12 m x 50 m, w którym znajduje się woda. Skarpy stawu powyżej lustra wody wynoszą od 1 m do 1,5 m. Staw znajduje się w odległości ok. 7 m. od działki o nr ew. [...] należącej do skarżących, a użytkowanej jak wskazał organ I instancji na podstawie prowadzonej przez Starostę [...] ewidencji gruntów, przez P. K. na podstawie umowy dzierżawy. Teren pomiędzy krawędzią stawu, a działką o nr ew. [...] jest podniesiony (usypany piaskiem) na wysokość od 30 cm do 1,4 m w stosunku do działki należącej do skarżących. Jak wynika z protokołu sporządzonego w dniu [...].05.2016 r. w trakcie oględzin nie stwierdzono śladów zalania działki należącej do skarżących, nie stwierdzono także śladów wypływania wody ze stawu.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż organ I instancji z uwagi na fakt, że w wyniku podjętych czynności ustalono, że na dz. o nr ew. [...] dokonano podniesienia terenu w obrębie stawu tj. przy granicy z dz. o nr ew. [...], co mogłoby się przyczynić do szkodliwych zmian stanu wody na gruncie działki należącej do skarżących, zgodnie z art. 65 § 1 kpa oraz art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne, przekazał sprawę Wójtowi Gminy [...] w zakresie podniesienia terenu.

Wójt Gminy [...] w wyniku przeprowadzonego postępowania, decyzją z dnia [...].09.2016 r, znak: [...] z uwagi na brak związku przyczynowo skutkowego oraz brak szkód, odmówił przywrócenia poprzedniego stanu wody na gruncie, w sprawie związanej z podniesieniem terenu na dz. o nr ew. [...] przez K. J. W/w decyzja Wójta Gminy [...] została także utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...].10.2016 r., znak: [...].

Organ odwoławczy podkreślił, że J. J. poinformował, iż w chwili nabycia działki staw już istniał, jednakże był szerszy niż obecnie. W 2014 r. staw został zwężony o ok. 2 m od strony dz. o nr ew. [...] w celu poszerzenia przejazdu przez działkę oraz odczyszczony (odmulenie, ukształtowanie skarp stawu). Urobek pochodzący z odmulenia stawu został wykorzystany do poszerzenia przejazdu, natomiast pozostała część zalega w postaci hałd na dz. o nr ew. [...].

Organ II instancji zwrócił uwagę na fakt, iż świadkowie, którzy zostali przesłuchani przez Starostę [...], jak wynika z protokołów sporządzonych w dniu [...].06.2016 r. również potwierdzili, że staw na w/w działce istniał od wielu lat, natomiast kilka lat temu został poszerzony przejazd między stawem a działką o nr ew. [...]. M. P. poprzedni właściciel działki o nr ew. [...] wskazał, że staw istniał jeszcze za czasów jego dzieciństwa, a przejazd pomiędzy stawem a działką o nr ew. [...] był bardzo wąski. Ponadto skarżący także wskazali, że przedmiotowy staw istniał już przed nabyciem działki przez Pana J. Skarżący również potwierdzili istnienie stawu na przedmiotowej działce. W protokole z dnia [...].05.2016 r. wskazali, iż przed nabyciem działki przez Pana J. istniało oczko wodne o wymiarach ok. 15 m x 5 m, które było zarośnięte.

Z ewidencji gruntów prowadzonej przez Starostę [...] wynika, że Państwo J. przedmiotową działkę o nr ew. [...] nabyli w roku 1998 r. Z uwagi na fakt, iż każda z przesłuchiwanych osób przez organ I instancji potwierdziła fakt istnienia przedmiotowego stawu, organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowy staw nie został w całości wykonany przez K. J.

Organ II instancji stwierdził, iż z uwagi na rozbieżność w podawanych przez skarżących oraz Pana J. parametrach przedmiotowego stawu, należy przyjąć parametry, które wskazał Pan J., gdyż jak wynika z mapy do celów lokalizacyjnych znajdującej się w katach sprawy, staw istnieje od roku 1998 r. o wymiarach ok. 23 m x 50 m.

Jak wynika z wizji przeprowadzonej przez organ I instancji przedmiotowy staw posiada wymiary 12 m x 50 m. J. J. wskazał, iż przedmiotowy staw został zmniejszony o 2 m w 2014 r w celu poszerzenia przejazdu, a więc miał szerokość ok. 14 m, natomiast długość pozostała bez zmian. W związku z powyższym zdaniem organu odwoławczego organ I instancji słusznie wskazał, iż informacje podane przez J. J. należy uznać za wiarygodne, gdyż są zbliżone do tych, które są wskazane w ewidencji gruntów. Natomiast wymiary podane przez skarżących nie pokrywają się z informacją zawartą w ewidencji gruntów.

W ocenie organu odwoławczego na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego należy wnioskować, że staw powstał ok. 20 lat temu, na co wskazuje także fakt, iż M. P. zeznał, że przedmiotową działkę zbył ok. 20 lat temu i wtedy już przedmiotowy staw istniał. Tak, więc powstał za rządów ustawy z dnia 24. 10. 1974 r. Prawo wodne, a zgodnie z art. 49 ust. 1 w/w ustawy właściciel gruntu mógł dla zaspokojenia potrzeb własnych i gospodarstwa domowego oraz indywidualnego gospodarstwa rolnego korzystać bez pozwolenia wodnoprawnego z wody stanowiącej jego własność oraz z wody podziemnej znajdującej się w jego gruncie.

Organ II instancji podkreślił fakt, że prace polegające na oczyszczeniu i konserwacji stawu nie podlegają obowiązkowi uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Dokonane zmiany w postaci zmniejszenia długości jednego boku bez zmiany przeznaczenia obiektu można uznać, jako roboty konserwacyjne, które nie wymagają uzyskania decyzji pozwolenia wodnoprawnego.

W związku z powyższym, iż przedmiotowy staw istniał od dawna nie ma podstaw do zastosowania art. 64a ustawy z dnia z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r., poz. 469 z późn. zm.).

Organ II instancji po przeanalizowaniu przedstawionego przez skarżących materiału dowodowego w postaci nagrania płyty CD stwierdził, iż poziom wody w stawie na dz. o nr ew. [...] jest podniesiony, jednakże woda z przedmiotowego stawu nie wylewa się, a także nie widać śladów zalania działki należącej do skarżących. Zdaniem tut. organu zastoiska wody powstałe w naturalnych zgłębieniach terenu na gruncie skarżących są zjawiskiem samoistnym i naturalnym.

W związku z powyższym, zgodnie z art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2017 r., poz. 1257), gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

Bezprzedmiotowość postępowania może mieć charakter podmiotowy jak i przedmiotowy. O braku przesłanki przedmiotowej do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy można mówić, np. gdy w znaczeniu prawnym brakuje przedmiotu postępowania, zaś w sytuacji braku strony postępowania mającej interes prawny w uzyskaniu rozstrzygnięcia mamy do czynienia z nieistnieniem przesłanek podmiotowych do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy.

W związku z powyższym brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

H. M. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżając decyzję w całości i zarzucając jej:

1. mającą wpływ na rozstrzygnięcie obrazę przepisów postępowania, w szczególności:

- art. 7, 77, 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego przez nieobiektywne rozpoznanie sprawy, zaniechanie przeprowadzenia z urzędu dowodów pozwalających na ustalenie daty wykonania stawu oraz nierozpoznanie wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji,

2. obrazę przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 9 ust. 2 pkt 2 ustawy z 18 lipca 2001 prawo wodne.

Skarżąca wniosła o uchylenie skarżonej decyzji oraz decyzji Starosty [...] w [...] i przekazanie sprawy do rozpoznania organowi I instancji.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ uznał, że staw został wykonany ponad 20 lat temu, a jego przebudowa nie wymagała pozwolenia wodnoprawnego.

Skarżąca od początku twierdzi, że staw został wykonany bez wymaganego zezwolenia.

Skarżona decyzja w uzasadnieniu, w sposób niezgodny z faktami odnosi się do dowodu w postaci nagrania dokumentującego stan wody w stawie i zalewania działki skarżących. Ustala się bowiem, że stan wody w stawie jest podniesiony, ale nie widać śladów zalewania działki, by za chwilę stwierdzić zastoiska wody powstałe w naturalnych zagłębieniach terenu na gruncie skarżących, są zjawiskiem samoistnym i naturalnym. W żaden sposób nie odniesiono się do twierdzeń skarżących, że woda pochodzi właśnie ze spornego stawu. Rzeczywiście, samoistnym i naturalnym stanem rzeczy jest, że woda wylana ze stawu gromadzi się w zagłębieniach terenu.

Dowód ten, w sposób jednoznacznie wskazuje na wiarygodność twierdzeń skarżących w zakresie zalewania ich działki wodą ze stawu. Oznacza to, że organ I instancji dokonał błędnych ustaleń faktycznych, bowiem oparte zostały na nieobiektywnej, błędnej, sprzecznej z logiką i dowodami ocenie zgromadzonego materiału dowodowego. Podnieść należy, że do skarżących nie należy udowodnienie faktów postępowaniu administracyjnym dowody przeprowadza się także z urzędu.

Organ I instancji łatwo mógł ustalić kiedy został powiększony staw, bowiem informacje takie posiada Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa, na podstawie zdjęć satelitarnych, dokumentujących wygląd pól uprawnych. Porównanie zdjęć z lat 2012-14 może w sposób oczywisty wykazać wielkość stawu przed jego, jak to ujęto w skarżonej decyzji "konserwacją".

Różnica w wielkości stawu, według twierdzeń zainteresowanych: 25 a 400 m jest na tyle istotna, że zdjęcie satelitarne działki P. J. rozstrzygnie zasadniczą kwestię w sprawie. W decyzji nie wytłumaczono dlaczego nie skorzystano z oględzin zdjęć satelitarnych.

Sprzeczne ze sobą są ustalenia dotyczące daty wykonania stawu jak i jego wielkości. Według skarżonej decyzji staw powstał ok. 20 lat temu, podczas gdy według zeznań świadka P., staw już istniał jeszcze za czasów jego dzieciństwa. Obecność skarżących przy przesłuchaniu świadka P. była konieczna, albowiem treść jego zeznań generowała konieczność zadawania określonych pytań. Trudno jest sprecyzować na piśmie pytania nie znając treści zeznań i nie mogąc się do nich odnieść w trakcie przesłuchania.

Skarżona decyzja narusza przepis ort. 107 § 3 kpa wobec tego, że nie odnosi się do zarzutów skarżących powołanych w odwołaniu. Dotyczy to:

- pozbawienia skarżących możliwości udziału w przesłuchaniu świadka M. P., - nagrania skarżących dokumentującego wysoki stan wody w stawie i zalewiska wody ze stawu a oparcie ustaleń na oględzinach dokonanych w okresie długotrwałej suszy, - uznanie za racjonalne argumentów o zalewaniu działki w sposób naturalny, wobec znanego faktu notoryjnego jakim są praktycznie bezśnieżne lub z niewielkimi opadami zimy.

Decyzja zapadła z rażącą obrazą art. 9 ust. 2pkt 2 ustawy z 18 lipca 2001 prawo wodne. W tym zakresie skarżący podtrzymują zarzut sformułowany w odwołaniu. Rozbudowa urządzenia wodnego wymaga pozwolenia wodnoprawnego, o czym świadczy powołany wyżej przepis, który ostatecznie nie jest stosowany.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] sierpnia 2017 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty [...] z dnia [...] października 2016 r. naruszają przepisy prawa procesowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W prowadzonym przez organ postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 7 k.p.a. obowiązuje zasada prawdy obiektywnej, obligująca organ do dokładnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. Wyrazem tej zasady są wynikające z treści art. 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. obowiązki nałożone na organ, a zatem zgromadzenie wyczerpującego materiału dowodowego i jego obiektywna, wszechstronna ocena, obejmująca rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a następnie rzetelne uzasadnienie m.in. dokonanej oceny dowodów i stanowiska organu.

W ocenie sądu organ odwoławczy rozpatrując przedmiotową sprawę na skutek wniesionego odwołania naruszył powyższe zasady. Organ odwoławczy przede wszystkim nie ustalił w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego w niniejszej sprawie, a tym samym rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, a więc brak powodów do władczej ingerencji organu administracji co do określenia obowiązków związanych z likwidacją urządzenia lub przywrócenia funkcji urządzenia wodnego czy też likwidacji szkód, jest przedwczesne. Należy zauważyć, że choć organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wykonania urządzenia wodnego, to jako podstawę prawną upoważniającą organ do podjęcia działania wskazał zarówno art. 64a, jak też art. 64b ustawy prawo wodne. Jako podstawę prawną wydanej decyzji organ I instancjo wskazał już tylko art. 64a ustawy, ale w jej uzasadnieniu wypowiedział się zarówno o braku przesłanek do nałożenia obowiązku likwidacji urządzenia, jak też o braku szkód powstałych w wyniku eksploatacji tego urządzenia wodnego, co sugeruje również brak przesłanek do podjęcia przez organ działań wynikających z art. 64b ustawy. Podobnie dwuzakresowo wypowiedział się organ odwoławczy, choć nie znalazło to wyraźnego odzwierciedlenia w uzasadnieniu decyzji, gdyż organ wprost wskazał, że nie ma podstaw do zastosowania art. 64a ustawy Prawo wodne. Tak więc organ odwoławczy nie wyjaśnił w sposób niebudzący wątpliwości nawet zakresu postępowania, które uznał za bezprzedmiotowe.

Stosownie do treści art. 64a ust. 5 ustawy Prawo wodne jeżeli właściciel urządzenia wodnego nie wystąpił z wnioskiem, o którym mowa w ust. 1 (tj. z wnioskiem o legalizację urządzenia), lub nie uzyskał decyzji o legalizacji urządzenia wodnego, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego nakłada na właściciela tego urządzenia, w drodze decyzji, obowiązek likwidacji urządzenia, ustalając warunki i termin wykonania tego obowiązku.

Z kolei według art. 64 b ustawy - Prawo wodne w przypadku nienależytego utrzymywania urządzenia wodnego, powodującego zmianę jego funkcji lub szkodliwe oddziaływanie na grunty, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego może, w drodze decyzji, nakazać przywrócenie poprzedniej funkcji urządzenia wodnego lub likwidację szkód, określając warunki i termin wykonania tych czynności.

Utrzymywanie urządzeń wodnych polega na ich eksploatacji, konserwacji oraz remontach w celu zachowania ich funkcji (art. 64 ust. 1 ustawy).

Należy zauważyć, że decyzja organu wydawana na podstawie art. 64a ust. 5 ma charakter obligatoryjny, a więc organ jest zobowiązany nałożyć obowiązek likwidacji urządzenia w przypadku, gdy zostało wykonane nielegalnie i nie wystąpiły inne przesłanki określone w tym przepisie (złożenie wniosku przez właściciela urządzenia lub uzyskanie decyzji o jego legalizacji). Decyzja organu wydawana na podstawie art. 64b ma charakter fakultatywny i dotyczy legalnie wykonanych urządzeń wodnych, a organ musi wykazać, że mimo legalności urządzenia zaistniały przesłanki określone w tym przepisie, a więc działanie lub zaniechanie właściciela urządzenia wodnego (władającego urządzeniem wodnym) spowodowało zmianę jego funkcji lub szkodliwe oddziaływanie na grunty, a przywrócenie poprzedniej funkcji lub likwidacja szkodliwego oddziaływania są uzasadnione.

Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie powinna być w pierwszej kolejności ocena przez organ legalności wykonania urządzenia wodnego tj. stawu na działce nr ew. [...] w miejscowości B., a dopiero w dalszej kolejności zasadności przywrócenia jego poprzedniej funkcji lub likwidacji szkodliwego oddziaływania tego urządzenia wodnego. Okoliczność legalności powstania stawu miała zdaniem sądu kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, bowiem w przypadku powzięcia wątpliwości co do legalności istnienia rowu, organ nie mógłby rozstrzygać o ewentualnym nakazaniu przywrócenia poprzedniej jego funkcji czy likwidacji szkód, gdyż mogłoby to być rozstrzygnięcie sprzeczne z ewentualnym nakazem likwidacji urządzenia.

W niniejszej sprawie organy wypowiedziały się co do braku szkodliwego oddziaływania stawu oceniając uprzednio, że został on wykonany legalnie, gdyż istnieje co najmniej od dwudziestu lat, a zatem pod rządami ustawy Prawo wodne z 1974 r., kiedy to właściciel nieruchomości nie był zobowiązany do uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Ocenę legalności wykonanego urządzenia wodnego organy obu instancji oparły przede wszystkim na informacji wynikającej z ewidencji gruntów oraz mapy do celów lokalizacyjnych znajdującej się w zasobach Starostwa Powiatowego, a także twierdzeniach stron postępowania i świadków oraz wynikach oględzin. Przede wszystkim jednak na podstawie mapy sporządzonej do celów lokalizacyjnych organ odwoławczy podobnie jak organ I instancji ocenił, że twierdzenia J. J. o zastanej w chwili zakupu działki powierzchni stawu są bardziej wiarygodne od twierdzenia wnioskodawców w zakresie powierzchni stawu przed 2014 r. Bezsporna w sprawie jest okoliczność, że w dniu przeprowadzenia oględzin przez organ I instancji wykopany na działce nr ew. [...] staw miał powierzchnię 12 m x 50 m. Nie budzi także wątpliwości, że staw istniał na działce według informacji wynikającej z ewidencji gruntów już w 1998 r., co potwierdzają także zeznania świadków i twierdzenia stron. Jednak wbrew stanowisku organu powierzchnia stawu wynikająca z wpisów w ewidencji gruntów zarówno widniejąca tam od 1998 r., jak też od 2014 r. różni się znacznie od powierzchni stawu wynikającej z mapy do celów lokalizacyjnych. Według wpisów w ewidencji powierzchnia wód na działce nr ew. [...] wynosi zaledwie 217 m2, a według mapy jest to już powierzchnia 1150 m2 (ok. 23 m x 50 m). A zatem nie znajduje oparcia w materiale dowodowym twierdzenie organu odwoławczego, że twierdzenie J. J. jest wiarygodne w odróżnieniu od twierdzeń wnioskodawców, gdyż podane przez niego wymiary stawu rzekomo zastanego na kupionej od M. P. działce są zbliżone do wymiarów wynikających z ewidencji gruntów. Twierdzenia żadnej ze stron nie są zbliżone do wymiarów stawu wynikających z ewidencji gruntów. Organ dołączając do materiału dowodowego mapę sporządzoną dla celów lokalizacyjnych nie zadbał o ustalenie kiedy mapa ta została sporządzona i przyjęta do zasobów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, co z pewnością pozwoliłoby wyjaśnić kiedy powierzchnia stawu uległa zmianie i czy staw został powiększony już po sprzedaży działki przez M. P., czy też może po nabyciu działki w drodze darowizny przez K. J. w 2014r. Organ nie zadbał o wyjaśnienie w takiej sytuacji jakie dokumenty stanowiły podstawę wpisu w ewidencji rodzaju użytku o symbolu W-N i powierzchni 0.0217 ha w 1998 r. oraz użytku W o powierzchni 0,0217 ha w 2014 r., jak też dlaczego mapa sporządzona do celów lokalizacyjnych nie znalazła odzwierciedlenia w ewidencji gruntów.

W tej sytuacji stanowisko organu odwoławczego o legalnym charakterze wykonanego stawu zostało oparte na dowolnej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego z pewnością niewystarczającego do wydania rozstrzygnięcia o bezprzedmiotowości postępowania w przedmiocie legalności wykonania urządzenia wodnego. Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje dotychczas, że staw został wykonany co najmniej przed datą sprzedaży działki na przełomie 1997/1998 r. co sugeruje nr rep. Aktu notarialnego uwidoczniony w ewidencji gruntów, jednak jego powierzchnia ulegała zmianie, a zatem mogła zostać powiększona bez wydania pozwolenia wodnoprawnego, co sugeruje mapa do celów lokalizacyjnych, a następnie mogła zostać zmniejszona, co wynika z twierdzeń J. J. i niektórych świadków.

Dopiero wyjaśnienie tego zagadnienia w sposób niebudzący wątpliwości pozwoli na dalszą ocenę czy ostatnie działanie właściciela działki związane ze zmniejszeniem powierzchni stawu w celu wykonania przejazdu mogą być także uznane za działanie legalne stosownie do treści art. 9 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo wodne oraz czy zachodzą przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 64 b tej ustawy. Jeżeli okaże się, że dokonano powiększenia stawu bez wymaganego zezwolenia organ będzie zobowiązany zastosować art. 64a ustawy, a więc nakazać wykonanie czynności mające na celu "przywrócenie" legalnej powierzchni stawu.

Na marginesie tylko sąd wskazuje, że uzasadnienie decyzji w części odnoszącej się do działań polegających na rzekomym zmniejszeniu powierzchni stawu wskazuje, że organ nie dokonał wystarczającej oceny tych działań i myli czynności konserwacyjne (które polegają na zapobieganiu uszkodzeniom i ewentualnych naprawach urządzenia) z przebudową urządzenia wodnego (a zatem zmianą jego parametrów). Organ nie wypowiedział się zatem czy ewentualna przebudowa polegająca na zmniejszeniu powierzchni stawu była działaniem legalnym i dlaczego.

Organ odwoławczy rozstrzygając o umorzeniu postępowania uczynił to bez analizy istoty sprawy i bez ustalenia niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego.

Zarzuty dotyczące niedostatecznej oceny braku szkodliwego oddziaływania urządzenia wodnego są w tej sytuacji przedwczesne.

Z uwagi na to, że nie został w sprawie zgromadzony materiał dowodowy wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy zagwarantowanie stronie prawa do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy (art. 15 K.p.a.), skutkowało koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ uwzględni powyższe wskazania i zgromadzi wystarczający materiał dowodowy do oceny czy doszło do sprzecznego z prawem wykonania urządzenia wodnego (w wyniku jego powiększenia lub zmniejszenia ).

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.