Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 359/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 17 ustawy; art. 23 ust. 3; art. 35 ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 140
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności - tekst jedn.
article: art. 35 ust. 1-2
journal: Dz.U. 2017 poz 562
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 - tekst jedn.
article: Dziennik Ustaw, 2018r., nr 0, poz. 1302
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 320 art. 71 ust. 1
law: Rozporządzenie  Parlamentu Europejskiego i Rady NR 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego  na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu  Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 487 art. 45 ust. 2 lit c
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich  przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Tchórzewska, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 11 października 2018 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolno- środowiskowo-klimatycznej na rok 2017 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego H. S. kwotę [...] zł złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. P. przyznał H. S. płatność rolno-środowiskowo-klimatyczną na rok 2017 w pomniejszonej wysokości [...] zł, w tym: wariant: 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowość i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia. Obszar gruntów objęty zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym w wariancie: 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki podjęty w dniu [...] marca 2016 r., organ ustalił na [...]

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR podniósł, iż w wyniku porównania powierzchni działek rolnych zadeklarowanych we wniosku z maksymalnym kwalifikowalnym obszarem działek ewidencyjnych stwierdzono różnicę [...] (zadeklarowana: [...], stwierdzona: [...]). Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych kwalifikowanych w ramach wariantu: 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki, a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej/kontroli na miejscu wynosi 12,70%. W przypadku, gdy powierzchnia zadeklarowana (kwalifikowana) we wniosku przekracza powierzchnię stwierdzoną, a różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% obszaru stwierdzonego, pomoc przyznaje się do powierzchni stwierdzonej, pomniejszonej o dwukrotność stwierdzonej różnicy. Mając na uwadze powyższe płatność została przyznana w pomniejszonej wysokości.

W odwołaniu od powyższej decyzji strona podniosła, że powierzchnie deklarowane we wniosku podała w oparciu o pomiary nadesłane przez ARiMR. Oświadczyła również, że nie rozumie, dlaczego kwestionowana jest powierzchnia działek skoro w poprzednich latach do płatności wskazywał te same powierzchnie i otrzymywał płatność w pełnej wysokości.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] maja 2018 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ obszernie przedstawił podstawy prawne przyznawania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej za rok 2017 oraz kontroli wniosków. Wskazał m.in., że podstawą identyfikacji działek rolnych dla celów płatności i kontroli wniosków o płatność jest System Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS). Podstawowym elementem oceny kwalifikowalności deklarowanych powierzchni działek rolnych są ortofotomapy, stanowiące element systemu LPIS. Po wykonaniu prac ortofotomapy podlegają przekazaniu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki. Wszystkie prace na potrzeby systemu LPIS są wykonywane przez osoby posiadające uprawnienia geodezyjne. W przedmiotowej sprawie organ przeprowadzając kontrolę administracyjną wniosku ocenił dostępne dane GIS tj.: poprawność wyznaczenia wektorowych granic odniesienia dla przedmiotowej działki ewidencyjnej w powiązaniu z obrazem ortofotornapy (mając na uwadze widoczne granice użytkowania, analizę powierzchni sąsiednich działek ewidencyjnych) oraz poprawność wyznaczenia pól zagospodarowania na ortofotomapie. Dane wektorowe granic działek ewidencyjnych, pozyskiwane od organów prowadzących ewidencję gruntów i budynków, zweryfikowane w oparciu o ortofotomapę cyfrową, wykonane w tym samym układzie współrzędnych płaskich prostokątnych pozwalają na prawidłowe wyznaczenie powierzchni uprawnionych i nieuprawnionych do płatności. Organ odwoławczy zauważył także, iż maksymalny kwalifikowalny obszar określony w systemie identyfikacji działek rolnych dla danej działki ewidencyjnej nie obejmuje wszystkich gruntów położonych na danej działce, a jedynie stanowią go grunty rolne spełniające określone kryteria.

Na działce ewidencyjnej o numerze [...], na której strona zadeklarowała działkę rolną [...] na powierzchni [...], stwierdzono, że powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza (PEG) ww. działki ewidencyjnej wynosi [...]. Zatem w przypadku działki ewidencyjnej o numerze [...] wykluczono na podstawie powierzchni PEG [...]. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych kwalifikowanych w ramach wariantu: 4.8 Ochrona siedlisk łęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki, a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej/kontroli na miejscu wynosi 12,70%. Zgodnie z art. 19 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 640/2014 w przypadku, gdy powierzchnia zadeklarowana (kwalifikowana) we wniosku przekracza powierzchnię stwierdzoną, a różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% obszaru stwierdzonego, pomoc przyznaje się do powierzchni stwierdzonej pomniejszonej o dwukrotność stwierdzonej różnicy. Różnica między powierzchnią deklarowaną (kwalifikowaną), a powierzchnią stwierdzoną wynosi [...]. Mając na uwadze powyżej przytoczone przepisy powierzchnia zakwalifikowana do przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu: 4.8 wynosi 1,26 ha. Stawka płatności do 1 ha w ramach tego wariantu określona została w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. - w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 415, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem rolno-środowiskowo-klimatycznym" i wynosi [...] zł.

Mając powyższe na uwadze kwota przyznanych płatności do ww. wariantu po dokonaniu potrąceń wyniosła [...] zł.

W skardze do sądu administracyjnego H. S. podniósł zarzuty naruszenia norm prawa materialnego: art. 14 ust 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r., poz. 562 t.j.), zwanej dalej "ustawą PROW 2014-2020" w zw. art 2 ust 1 lit f rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającym rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.) zwanego dalej : rozporządzeniem nr 1305/2013", w zw. z art. 4 ust 1 lit. e-h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczącego płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (DZ. U. L 347 z 20.12.2013 , s. 608) zwanego dalej: "rozporządzeniem nr 1307/2013", ponieważ uważa, że obszar działki [...] położony na działce ewidencyjnej [...] mieści się w zakreślonych normami prawa wspólnotowego kategoriach jako trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe. Jego zdaniem w aktach brak jest przekonywującego dowodu, ażeby wykluczona powierzchnia nie odpowiadała zakreślonej definicji, organ również konsekwentnie przemilcza konkretne okoliczności faktyczne, z jakich wywodzi pomniejszenie powierzchni.

Zarzucił również naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, poprzez błędne działanie organów obu instancji polegające na niezebraniu i nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego istotnego dla rozstrzygnięcia w sprawie i niepodjęcie przez organy niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu wnioskodawcy, w tym odstąpienia od zbadania wszelkich okoliczności (poprzez czynności kontroli terenowej rzeczywistego obszaru kwalifikowanego, zbadania rzeczywistego obszaru zajętego przez zadrzewienia liczonego wg powierzchni zajętej przez pnie, a nie przez korony drzew). Istotne jest tu to, iż z oczywistych względów pomniejszeniu może ulec powierzchnia będąca pastwiskiem jeśli jest ona oceniana na podstawie danych wynikających z mapy ortofotometrycznej sporządzonej w oparciu o dane pochodzące ze zdjęcia lotniczego, bądź satelitarnego, bowiem zadrzewiony obszar, bądź jedynie zacieniony koronami drzew jest większy, niż obszar jaki zajmują pnie tych drzew. Taka konstatacja jedynie jawi się jako ta, która w ocenie skarżącego legła u podstaw faktycznych decyzji, bowiem tych w istocie organy obu instancji w sposób należyty nie wskazały. Wskazuje również na brak uzasadnienia faktycznego, odnośnie powodów dla których uznano, że część powierzchni nie jest powierzchnią kwalifikowaną. Nie wskazano bowiem, co tak naprawdę przekonało organy obu instancji, iż część działki nie spełnia wymogów kwalifikacyjnych. Uzasadnienie decyzji wskazuje jedynie ogólnikowo, co może stanowić podstawę wyłączenia powierzchni, a nie co w konkretnym stanie faktycznym stanowiło taką podstawę. Z tych też powodów wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej decyzji organu pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jest dotknięta wadami prawnymi skutkującymi koniecznością jej uchylenia. Przede wszystkim wskazać należy, że zaskarżona decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia w zakresie ustaleń faktycznych sprawy i dowodów, w oparciu o które dokonano tych ustaleń. Zatem istotnie narusza przepis art. 80 w zw. z art. 107 § 3 z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257). Brak jest omówienia i oceny dowodów, na których oparto ustalenia faktyczne w sprawie. Dodatkowo materiał dowodowy, zawarty w przedłożonych aktach administracyjnych, nie w pełni poddaje się kontroli Sądu.

Kluczowym problemem, który stanowi źródło sporu prawnego pomiędzy skarżącym, a organami jest kwestia różnicy pomiędzy powierzchnią działek zadeklarowaną we wniosku o płatność na rok 2017, a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej.

Zastrzeżenia dotyczą powierzchni zadeklarowanej do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej. Należy zauważyć, że ustalenie powierzchni działki kwalifikującej się do płatności uległy zmianie, gdyż organ pierwszej instancji wskazywał inną powierzchnię, a organ drugiej instancji odmienną od ustalonej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. P..

Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu swojej decyzji wskazywał, że H. S. ubiegając się o przyznanie płatności w ramach wariantu 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki, zadeklarował do płatności powierzchnię [...] ha. Powierzchnia stwierdzona w ramach tego wariantu przez organ wyniosła [...]. Organ przeprowadził kontrolę administracyjną wniosku w efekcie której po porównaniu powierzchni działek rolnych zadeklarowanych we wniosku z maksymalnym kwalifikowalnym obszarem działek ewidencyjnych, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r., ustalił, że zadeklarowana powierzchnia [...] działki rolnej [...] położonej m.in. w granicach działki ewidencyjnej nr [...] jest większa o [...], niż maksymalny kwalifikowalny obszar wyznaczony dla tej działki, który wynosi [...]. Wyliczył procentową różnicę między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych, kwalifikowanych w ramach wariantu 4.8, a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej na 12,70%.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził natomiast, że skarżący na działce ewidencyjnej o numerze [...], zadeklarował w ramach wariantu 4.8 działkę rolną [...] na powierzchni [...], jednak powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza (PEG) tej działki ewidencyjnej wynosi [...]. Zatem w przypadku działki ewidencyjnej o numerze [...] wykluczono na podstawie powierzchni PEG [...] ha.

Stanowisko organów obu instancji opiera się na uznaniu, iż skarżący we wniosku zadeklarował do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na 2017 rok powierzchnię działek rolnych większą niż faktycznie użytkowana rolniczo. Ustalenia te mają wynikać - jak to określił organ odwoławczy z "materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie" przy czym organ nie wskazuje jakie dowody ma na myśli. W aktach sprawy poza mało czytelną kserokopią "Informacji z dnia [...] kwietnia 2018 r. na temat wartości MKO dla działek wskazanych w odwołaniu od decyzji H. S. nie ma innych dowodów w tym zakresie. Informacja ta pozbawiona jest jakiejkolwiek analizy czy opisu (poza oznaczeniem nr działki ewidencyjnej oraz pomiarów w zależności od systemów płatności). Należy się tylko domyślać, iż to ten właśnie "dowód" stał się podstawą wydania zaskarżonych decyzji.

Nie budzi wątpliwości Sądu zasadność posługiwania się przez organy orzekające w sprawie - dla zaktualizowania powierzchni PEG i zweryfikowania powierzchni zadeklarowanych przez skarżącego jako użytkowane rolniczo - ortofotomapą cyfrową czyli zdjęciem powierzchni ziemi wykonanym z samolotu lub satelity i przetworzonym do postaci metrycznej. Jest to opracowanie geodezyjne wykonywane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Ortofotomapy cyfrowe pozyskiwane są w trybie 12 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1629 ze zm.), a po wykonaniu podlegają przekazaniu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Należy podkreślić, iż ortofotomapy cyfrowe wykonane są w układzie współrzędnych płaskich prostokątnych, tj. państwowym systemem odniesień przestrzennych i stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania gruntami i ich użytkowania. Stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki (zob.: wyr. NSA z 13 grudnia 2016 r., II GSK 1229/15 CBOSA). Trzeba również wskazać na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 10 kwietnia 2014 r., C-485/12 w sprawie Maatschap T. van Oosterom en A. van Oosterom-Boelhouwer przeciwko Staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, w którym tenże Trybunał nie zakwestionował możliwości weryfikacji danych zawartych we wniosku wyłącznie w oparciu o dane informatyczne oparte na zdjęciach lotniczych. W uzasadnieniu Trybunał stwierdził, że fotointerpretacja obrazów satelitarnych lub zdjęć lotniczych również może służyć do ustalenia powierzchni kwalifikującej się do pomocy w ramach kontroli administracyjnych. Ze względu na złożoność zintegrowanego systemu i na fakt, że kontrole administracyjne w odróżnieniu od kontroli na miejscu, które mogą być przeprowadzone za pomocą prób kontrolnych, muszą dotyczyć wszystkich wniosków o pomoc, korzystanie ze środków technicznych i odpowiednich metod kontrolnych jest bowiem niezbędne, aby móc skutecznie rozpatrywać dużą liczbę wniosków. Stąd trafnie w orzecznictwie przyjmuje się, że ustalenia powierzchni działki użytkowanej rolniczo na podstawie ortofotomap jest wystarczające, a pomiar na podstawie ortofotomap jest aktualny i precyzyjny.

Nie może jednak umykać z pola widzenia, że ortofotomapa jest jedynie narzędziem służącym wykonaniu pomiarów. Wyniki użycia tego narzędzia muszą być poddane analizie i ujawnione w postaci materiału dowodowego znajdującego też odzwierciedlenie i ocenę w uzasadnieniu podjętego przez organ Agencji rozstrzygnięcia w sposób pozwalający nie budzące wątpliwości wykazanie, że doszło do zawyżenia powierzchni deklarowanej jako użytkowana rolniczo, czego w sprawie zabrakło. Tym samym nie jest możliwa ocena stanowiska wyrażonego przez organy w zaskarżonej decyzji.

Wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 27 ustawy PROW 2014-2020, znajdującej zastosowanie w sprawie w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie:

1. stoi na straży praworządności;

2. jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3. udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4. zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji administracyjnej, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Stosownie do ust. 2 strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Zgodnie więc z przywołanym przepisem art. 27 ust. 2 ustawy PROW 2014-2020 ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Przepis art. 27 powyższej ustawy nie nakłada na organ obowiązku zebrania materiału dowodowego, ograniczając tym samym wynikający z art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Organ prowadzący postępowanie jest natomiast obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 2015 r., II GSK 1607/14).

Zatem niewątpliwie ciężar wykazania, że producent rolny prowadzi działalność rolniczą na powierzchni deklarowanej we wniosku, spoczywa na stronie, która powinna wskazać dowody podważające ustalenia dokonane przez organ, bądź przedstawić stosowne wnioski dowodowe.

Dla ewentualnego zgłoszenia właściwych wniosków dowodowych strona musi jednak znać konkretne podstawy faktyczne stwierdzenia przez organ nieprawidłowości we wskazanym zakresie, gdyż może to wynikać z różnych okoliczności, to jest np. różnicy pomiędzy faktyczną powierzchnią użytków rolnych w stosunku do powierzchni ewidencyjnej, jak i przy braku wskazanej ostatnio różnicy, różnicą pomiędzy powierzchnią zgłoszoną, a powierzchnią działki nie objętej płodozmianem danego gospodarstwa lub nieoranej przez co najmniej pięć lat, bądź obsadzoną nadmierną ilością drzew. W okolicznościach niniejszej sprawy, w której zakwestionowana w zakresie powierzchni uprawnionej do płatności działka nr [...] obejmować ma trwałe użytki zielone, a strona wskazuje na uzyskiwanie dopłat w innych latach do pełnej zgłoszonej powierzchni działki ewidencyjnej, istotne z punktu widzenia prawa i zarazem obowiązku strony do zgłoszenia wniosków dowodowych jest powzięcie przez stronę wiedzy, jakie konkretne elementy stanu na tej działce spowodowały zakwalifikowanie do płatności jedynie części jej powierzchni ewidencyjnej, to jest jakie fakty wykluczające zostały stwierdzone na pozostałej powierzchni działki.

Organ przywołuje szereg przepisów prawa krajowego i unijnego nie wykazując jednak jaki zachodzi związek między normą prawną, a stanem faktycznym sprawy. Przywołany przez organy obu instancji przepis § 15 ust. 3 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego, zgodnie z którym płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit b rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014 r., str. 48), określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, nie wyjaśnia dlaczego część działki C1 zgłoszonej przez skarżącego została wykluczona z płatności. Również tego nie wyjaśnia art. 5 ust. 2 lit b rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 który stanowi, że państwa członkowskie dopilnowują ponadto, aby zgłaszane działki rolne były identyfikowane w sposób pewny. W szczególności państwa członkowskie wymagają, aby wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność były składane wraz z określonymi informacjami lub aby towarzyszyły im dokumenty określone przez właściwy organ, które umożliwią lokalizację i pomiar każdej działki rolnej. W odniesieniu do każdej działki referencyjnej państwa członkowskie określają maksymalny kwalifikowalny obszar do celów środków obszarowych, o których mowa w art. 28-31 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013; odwołuje się do kolejnych norm prawnych rozporządzeń unijnych.

W myśl zaś art. 28 ust. 2 zdanie pierwsze rozporządzenia nr 1305/2013 płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych udziela się rolnikom, grupom rolników lub grupom rolników i innych zarządców gruntów, którzy dobrowolnie podejmują się przeprowadzenia operacji obejmujących jedno lub większą liczbę zobowiązań rolno-środowiskowo-klimatycznych dotyczących gruntów rolnych, które mają zostać określone przez państwa członkowskie, w tym dotyczących, ale nie tylko, użytków rolnych określonych w art. 2 niniejszego rozporządzenia. Ustęp 3 tego art. stanowi, że płatności rolno-środowiskowo-klimatyczne obejmują jedynie te zobowiązania, które wykraczają poza odpowiednie obowiązkowe normy ustanowione zgodnie z tytułem VI rozdział I rozporządzenia (UE) nr 1306/2013, odpowiednie kryteria i minimalne działania ustalone zgodnie z art. 4 ust. 1 lit. c) ppkt (ii) oraz (iii) rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, oraz odpowiednie minimalne wymogi dotyczące stosowania nawozów i środków ochrony roślin, a także inne odpowiednie wymogi obowiązkowe ustanowione na mocy prawa krajowego. Wszystkie te obowiązkowe wymogi określa się w programie.

Treść art. 4 ust. 1 lit. c) ppkt (ii) oraz (iii) rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 stanowi, że "działalność rolnicza" oznacza:

(ii) utrzymywanie użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza zwykłe metody rolnicze i zwykły sprzęt rolniczy, w oparciu o kryteria określone przez państwa członkowskie na podstawie ram ustanowionych przez Komisję, lub

(iii) prowadzenie działań minimalnych, określanych przez państwa członkowskie, na użytkach rolnych utrzymujących się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy.

Zgodnie z art. 2 pkt f rozporządzenia 1305/2013 "użytek rolny" oznacza każdy obszar zajęty przez grunty orne, trwałe użytki zielone, pastwiska trwałe lub uprawy trwałe określone w art. 4 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 czyli, że jest to każdy obszar zajmowany przez grunty orne, trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe lub uprawy trwałe. Wspomniany przepis zawiera również odpowiednio definicję "gruntów rolnych" (lit.f), "upraw trwałych" (lit.g) oraz ( lit. h) "trwałych użytków zielonych i pastwisk trwałych", określając, że "trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe" (zwane łącznie "trwałymi użytkami zielonymi") oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej pięciu lat, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - które nie były zaorane przez okres co najmniej pięciu lat; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które służą do wytwarzania paszy dla zwierząt, pod warunkiem że zachowano przewagę traw i innych zielnych roślin pastewnych.

Warunki przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych określa rozporządzenie MRiRW z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego PROW na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 415), a konkretnie § 2, który stanowi m.in. w ust.1 pkt 2 i 3, że konieczna jest realizacja 5-letniego zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego, o którym mowa w art. 28 ust. 3 rozporządzenia nr 1305/2013 lub art. 7 ust. 2 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 807/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 i wprowadzającego przepisy przejściowe (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, str. 1), w ramach określonego pakietu albo jego wariantu oraz spełnienie warunków przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

Należy wskazać w związku z tym, że krajowe rozporządzenie MRiRW w § 5 ust. 1 stanowi m.in., że zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne obejmuje użytki rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia nr 1305/2013, lub obszar gruntów niebędących użytkami rolnymi, na których występują typy siedlisk przyrodniczych lub siedliska lęgowe ptaków wymienione w ust. 3 pkt 1 lit. b, c lub f lub w pkt 3 załącznika nr 4 do rozporządzenia, które są zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach danego pakietu lub danego wariantu i spełniające warunki przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej. Wprawdzie organy obu instancji w uzasadnieniu decyzji nie przywołują powyżej cytowanych przepisów, to jednak w kontekście zarzutów skargi mają one zastosowanie w sprawie.

Skarżący w skardze podnosi, że tereny zielone (pastwisko) porośnięte są drzewami i organ w zasadzie nie zbadał rzeczywistego obszaru zajętego przez zadrzewienie liczonego według powierzchni zajętej przez pnie, a nie przez korony drzew.

Ze względu na ten zarzut podniesiony w skardze należy przywołać też treść § 11 ust. 5 rozporządzenia MRiRW w przypadku gdy na działce rolnej występują drzewa, płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna może być przyznana do gruntu, na którym jest położona ta działka, jeżeli występujące na tym gruncie drzewa są rozrzucone, a liczba tych drzew na hektar tego gruntu nie przekracza 100 drzew, zaś na tym gruncie można prowadzić działalność rolniczą w podobny sposób, jak na gruncie o takiej samej powierzchni, na którym drzewa nie występują.

Jeszcze raz należy podkreślić, że w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, brak wskazań jakie konkretnie okoliczności faktyczne doprowadziły do stwierdzenia, że część działki nr [...] nie spełnia wymogów kwalifikacyjnych, co oznacza naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Przepis ten przewiduje, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienia decyzji wydanych w kontrolowanym postępowaniu nie pozwalają zaś na stwierdzenie pełnego przedstawienia przez organy okoliczności stanu faktycznego sprawy, co dopiero pozwalałoby na ocenę prawidłowości decyzji w kontekście zarzutów podniesionych w skardze, a które w tożsamej treści były już formułowane przez skarżącego w odwołaniu od decyzji wydanej w pierwszej instancji.

Trzeba również zauważyć, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji przyznającą płatność w pomniejszonej wysokości z uwagi na różnicę pomiędzy uprawnioną do płatności powierzchnią deklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną, organ odwoławczy powołując się na tą samą kontrolę administracyjną wniosku w oparciu o bazę referencyjną LPIS wykazał maksymalny kwalifikowalny obszar wyznaczony dla danej działki ewidencyjnej na [...], nie wyjaśniając dlaczego obszar ten jest inny niż przyjęty przez organ pierwszej instancji ( organ pierwszej instancji przyjął maksymalny kwalifikowalny obszar na [...]).

Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji nie odniósł się ponadto do podnoszonego w odwołaniu argumentu strony o możliwości przeprowadzenia kontroli na miejscu.

W konsekwencji uznać należy, że zaskarżona decyzja administracyjna nie czyni również zadość wyrażonej w art. 11 k.p.a. zasadzie przekonywania, której celem jest wyjaśnienie stronom przesłanek, jakimi organ kierował się przy załatwieniu sprawy. W świetle art. 11 k.p.a. motywy decyzji organu odwoławczego powinny być tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy wydaną decyzją. Omawianą zasadę narusza organ w szczególności wówczas, gdy nie ustosunkowuje się do twierdzeń, które strona uważa za istotne dla sposobu załatwienia sprawy (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 sierpnia 1984 r., II SA 742/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 67).

Z wymienionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu z powodu naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając sprawę ponownie organ winien ustalić i określić w sposób szczegółowy czy i jakie okoliczności faktyczne decydują w niniejszej sprawie o powierzchni kwalifikowanej do płatności w odniesieniu do działki [...] na działce ewidencyjnej nr [...]. Przeprowadzić postępowanie z uwzględnieniem cytowanych powyżej przepisów, a w szczególności określić wielkość obszaru niekwalifikującego się do dopłat w ramach zgłoszonego wariantu 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki. Ponadto w uzasadnieniu decyzji powinien być wskazany tok rozumowania organów; jakie okoliczności faktyczne spowodowały wykluczenie z płatności części działki nr [...], czy nastąpiło ze względu na niespełnienie wymogów określonych w definicji " trwałych użytków zielonych i pastwisk trwałych" art. 2 pkt. f oraz pkt. h rozporządzenia 1305/2013, czy też istniejące na działce zgęszczenie drzewami wyklucza ją z płatności. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR rozważy podnoszony przez stronę argument o możliwości przeprowadzenia kontroli na miejscu oraz rozstrzygnie w sprawie po wyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, wyjaśniając podstawy decyzji w szczegółowym uzasadnieniu, odpowiadającym kryteriom przewidzianym w art. 107 § 3 k.p.a.

Mając na względzie powyższe i uznając, że stwierdzone naruszenia wskazanych przepisów postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) dalej jako: "p.p.s.a."

O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt.1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. - w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U z 2016r. poz. 1668 ). Na zasądzone koszty składa się kwota 200,00 zł tytułem uiszczonego przez stronę wpisu od skargi oraz kwota 480 zł wynagrodzenia adwokata.