Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 321/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: Art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, lit. c, art. 152, art. 153, art. 190, art. 200, art. 203 pkt 1, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 Art. 58
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie WSA Bożenna Blitek ( spr.) WSA Halina Jakubiec Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 10 maja 2011r. nr [....] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rzecz adwokata J. Z. - Kancelaria Adwokacka, ul. [....], tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1414/12 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 772/11, którym oddalono skargę I. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 10 maja 2011 r. Nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Uchylony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zapadł w następującym stanie faktycznym.

Decyzją z dnia [...] 2011 r. Nr [...] znak: [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówił przyznania I. P. płatności obszarowej na rok 2010 i nałożył na nią sankcję w wysokości 1.320,91 zł. Kwota ta miała być potrącana z płatności realizowanych przez Agencję z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolniczego Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych. Decyzja została wydana na podstawie art. 7 ust. 1, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 z późn. zm.) oraz art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 2 grudnia 2009 r., str. 1, z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). Organ I instancji podał, że w dniu 14 września 2010 r. w gospodarstwie I. P. została przeprowadzona kontrola. W jej wyniku stwierdzono zawyżenie powierzchni zadeklarowanej do płatności wobec powierzchni faktycznie do nich uprawnionej. I tak w odniesieniu do działki A, o deklarowanej powierzchni 1,2 ha, jej wielkość wynosiła 0,95 ha. Co się tyczy działki B, o deklarowanej powierzchni 0,87 ha, wynosiła ona 0,71 ha. Podobnie dotyczyło to działki C, o deklarowanej powierzchni 0,47 ha, podczas gdy wynosiła ona 0,19 ha. Ponadto stwierdzono również nieusunięte przez I. P. rozbieżności pomiędzy danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków a danymi wynikającymi z wniosku o przyznanie omawianej płatności, co odnosiło się do nieprawidłowego wskazania powierzchni całkowitej działek ewidencyjnych. Ustalono brak utrzymania w prawidłowej kulturze rolnej działek będących przedmiotem wniosku skarżącej. Na działce A i B stwierdzono trawy wieloletnie, zaś na działce C ugór, przy czym na tej działce stwierdzono brak wykoszenia i usunięcia okrywy roślinnej, co najmniej raz w roku w terminie do dnia 31 lipca. Z powyższych względów, zdaniem organu I instancji, różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a stwierdzoną podczas kontroli wyniosła 100%, co uzasadniało odmowę przyznania wnioskowanej płatności i nałożenie na skarżącą sankcji w wysokości 1.320,91 zł, stosownie do art. 58 powołanego rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009.

W odwołaniu od powyższej decyzji I. P., zarzuciła, że decyzja jest krzywdząca i nie odzwierciedla rzeczywistego stanu terenu zadeklarowanego do płatności, jak również danych figurujących w rejestrach związanych z użytkowaną nieruchomością. Strona podniosła również, że zgłaszała wystąpienie szkód związanych z powodzią oraz zawarła w swym odwołaniu oświadczenie sołtysa wsi W o wykaszaniu jej gruntów przez odwołującą się.

Decyzją z dnia 10 maja 2011 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 z późn. zm.), Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2011 r. Nr [...] znak: [...]. Organ odwoławczy uznał ustalenia dokonane przez organ l instancji za prawidłowe. Organ ustalił, że strona nieprawidłowo zidentyfikowała działki rolne zadeklarowane do płatności JPO za 2010 r. Błąd polegał na podaniu we wniosku zawyżonych powierzchni całkowitych działek ewid. Nr [...], [...] i [...]. Błąd ten zawierał zarówno pierwotny wniosek, jak i korekta tego wniosku złożona w dniu 26 kwietnia 2010 r. Zgodnie z aktualnymi danymi pochodzącymi z ewidencji gruntów i budynków powierzchnia całkowita działki ewid. nr [...] wynosi 0,96 ha, działki ewid. nr [...] - 0,87 ha, a działki ewid. nr [...] - 0,28 ha. Wymienione wyżej dane są zawarte w systemach elektronicznych ARiMR, a ich podstawą są informacje przekazane Agencji przez odpowiednie starostwo powiatowe, na zasadzie art. 24 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Natomiast wnioskodawczyni w pierwotnym wniosku powierzchnię działki ewid. nr [...] określiła na poziomie 1,20 ha, działki ewid. nr [...] - 1,00 ha, a działki ewid. nr [...] - 0,47 ha. W ramach korekty złożonej 26 kwietnia 2010 r. wnioskodawczyni zmieniła pow. całkowitą działki ewid. nr [...] - zwiększając ją do 1,05 ha, działki ewid. nr [...] - zmniejszając ją do poziomu 0,45 ha, oraz pozostawiła bez zmian pow. całkowitą działki ewid. nr [...]. Organ zaznaczył, że do momentu wydania tej decyzji wnioskodawczyni nie przedłożyła żadnych dokumentów wskazujących na to, że obecnie powierzchnie całkowite powyższych działek przedstawiają się inaczej. Zdaniem organu II instancji, nieprawidłowości te oznaczały niedochowanie podstawowych wymogów związanych z płatnościami, o jakie starano się w przedmiotowej sprawie. Wnioskodawczyni była zobowiązana do podania w złożonym przez siebie wniosku informacji umożliwiających bezproblemowe ustalenie rodzaju i wymiaru wsparcia, o jakie wnioskowała. Zaznaczono, że obowiązek ten wynika m.in. z art. 12 ust. 1 pkt c i d rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. Organ odwoławczy podał, że deklarowane we wniosku dane powinny być zgodne ze stanem rzeczywistym w interesie samego wnioskodawcy. Dotyczy to zwłaszcza położenia i powierzchni działek rolnych, ponieważ to te wartości są główną miarą przyznawanych płatności. W ocenie organu II instancji, prawidłowe zidentyfikowanie gruntów wymagało podania prawidłowych charakterystyk działek ewidencyjnych, na obszarze których znajdowały się grunty (działki rolne) wskazane do płatności. Podanie błędnej powierzchni całkowitej działek ewidencyjnych powodowało, że organy ARiMR powzięły uzasadnione wątpliwości odnośnie terenów przez stronę rzeczywiście użytkowanych rolniczo. Efektem tego było wystosowanie wezwania do złożenia wyjaśnień oraz wystosowanie pism, w których informowano o konsekwencjach braku podania prawidłowych danych dotyczących działek ewidencyjnych ujętych we wniosku o płatności. O tych konsekwencjach informowano także wnioskodawczynię ustnie w siedzibie organu. Organ II instancji podał, że już we wnioskach za lata 2008 i 2009 I. P. nieprawidłowo identyfikowała działki ewidencyjne. Wszystkie te okoliczności były również pośrednim powodem skierowania inspekcji terenowych na działki ewidencyjne wnioskodawczyni. Czynności sprawdzające polegały m.in. na ustaleniu granic i powierzchni zadeklarowanych działek rolnych, zweryfikowaniu grup upraw wskazanych przez stronę na tych działkach i stwierdzeniu stanu tych działek, w szczególności tego, czy ich powierzchnie były w dobrej kulturze rolnej. Lokalizacja w terenie obszarów zadeklarowanych do płatności odbyła się na podstawie danych dotyczących działek ewidencyjnych (położenie geograficzne, granice i wielkość), na których strona umiejscowiła w swym wniosku poszczególne działki rolne. Pomiary powierzchni uprawnionych do płatności zostały dokonane przy pomocy odbiorników nawigacji satelitarnej (GPS), umożliwiających odpowiednio dokładne obliczenia obwodu i powierzchni kontrolowanego terenu. Ostateczne wyniki tych pomiarów zostały podane z uwzględnieniem tolerancji, której zakres jest uzależniony od wielkości i kształtu mierzonego obszaru oraz charakterystyk urządzeń, którymi wykonano te pomiary. Rezultaty kontroli utrwalono w protokołach i materiale fotograficznym. Zaznaczono, że producent rolny nie był obecny podczas przeprowadzanej u niego kontroli w czerwcu 2010 r., natomiast był obecny podczas inspekcji w jesieni 2010 r. Protokoły te zostały przekazany producentowi rolnemu listem poleconym. Organ odwoławczy uznał zastrzeżenia odwołującej się co do przebiegu kontroli za niezasadne, albowiem skupiały się na rzekomym bezprawnym niedostarczeniu protokołów wraz ze szkicami i materiałem zdjęciowym podczas gdy strona dysponowała i dysponuje prawem przejrzenia, a nawet skopiowania tych materiałów podczas wizyty w siedzibie organów. Zakwestionowane obszary zostały wykluczone z wniosku i potraktowane jako zawyżenia powierzchni uprawnionych do płatności. Z wyników kontroli wynika, że powierzchnie ustalone jako uprawnione do płatności na działkach rolnych A (0,95 ha) i C (0,28 ha) w zasadzie pokrywały się z całkowitymi powierzchniami działek ewidencyjnych, na których były położone te działki rolne ([...] i [...]). W przypadku działki rolnej B (dz. ewid. nr [...]) wyniki kontroli wskazywały, że strona, deklarując powierzchnię do płatności, nie odliczyła zabudowań obecnych na tej działce (w części południowo-wschodniej i południowej) oraz niewielkich zadrzewień widocznych w zachodniej części tej działki. Potwierdzały to zarówno szkice wykonane podczas kontroli, zdjęcia z tej kontroli (fot. 1, 2, 3, 5), zdjęcia lotnicze dostępne w systemach elektronicznych ARiMR (z 2009 r.), jak również dostępne na witrynie internetowej geoportal.gov.pl. Organ II instancji podkreślił, że wszystkie pomiary zostały dokonane w oparciu o aktualne dane dotyczące działek ewidencyjnych, obejmujące zwłaszcza ich powierzchnie całkowite, kształt, położenie i numerację. Zdaniem organu, nawet gdyby uwzględnić, że strona użytkuje jakiś większy obszar w przypadku działek rolnych A i C, to niemożliwym byłoby przyznanie do niego płatności z uwagi na sposób, w jaki strona zadeklarowała te działki rolne. Zgodnie bowiem z art. 18 ust. 1 i 19 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, płatności te (obejmujące m.in. płatności JPO) są rodzajem pomocy finansowej przyznawanej jedynie na wniosek osoby zainteresowanej jej otrzymaniem. Weryfikacja tego, czy i w jakim zakresie dany wnioskodawca spełnia wymogi otrzymania danego rodzaju pomocy, odbywa się podczas kolejnych etapów kontroli złożonego wniosku. Agencja, decydując o płatnościach, opierała się więc przede wszystkim na informacjach zawartych we wniosku i nie mogła przyznawać stronie płatności innych lub do powierzchni większych niż te, które we wniosku wskazano. Organ odwoławczy podał, że warunkiem uniknięcia sytuacji, w związku z którą złożono odwołanie, było odpowiednio wczesne pisemne poinformowanie ARiMR o braku aktualnych danych zawartych we wniosku. Podstawowym sposobem poinformowania ARiMR o nieprawidłowościach lub zmianach w stanie opisanym we wniosku jest zgłoszenie w odpowiednim terminie zmiany do uprzednio złożonego wniosku, bądź też zgłoszenie wycofania działek rolnych lub ewidencyjnych, odnośnie których pojawiły się wątpliwości. Wnioskodawczyni nie wniosła jednak w odpowiednim terminie (nawet w ramach odwołania) do Agencji żadnych dokumentów, które można byłoby uznać za zmianę uprzednio złożonego wniosku, jego korektę lub wycofanie jego wątpliwych części. Ponieważ nie skorygowano powierzchni całkowitych działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...], m.in. w oparciu o art. 12 ust. 1 pkt c i d rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, wszystkie działki rolne wnioskodawczyni (położone według niej na wyżej wymienionych działkach ewidencyjnych) potraktowano jako zawyżenie powierzchni uprawnionej do płatności JPO za 2010 r. i wykluczono z płatności. Organ II instancji zaznaczył, że konsekwencje stwierdzonego zawyżenia powierzchni uprawnionej do płatności JPO reguluje art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, który stanowi, że jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź kontroli na miejscu wykryte zostanie, że ustalona różnica między zadeklarowanym a obszarem faktycznie uprawnionym do płatności przekracza 50%, to za przedmiotowy rok nie przyznaje się żadnej pomocy. Rolnika dodatkowo wyklucza się wówczas z otrzymania pomocy do wysokości kwoty odpowiadającej różnicy między zadeklarowanym obszarem i obszarem zatwierdzonym do powyższej płatności. Taka kwota podlega odliczeniu od płatności pomocowych, do których dany beneficjent jest (byłby) uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono rozbieżność. Jeżeli ta kwota nie może zostać w pełni odliczona od tych płatności pomocowych, pozostające saldo zostaje anulowane. W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do płatności JPO wynosi w przedmiotowej sprawie 0,00 ha. Pierwotnie zadeklarowano do tych dopłat 2,35 ha. Łączne zawyżenie powierzchni zadeklarowanej pierwotnie wyniosło w stosunku do powierzchni faktycznie uprawnionej znacznie ponad 50%. Nie stwierdzono jednoznacznie, aby był to wynik celowego działania producenta. Ponieważ zawyżenie przekroczyło 50%, to zgodnie z zapisem art. art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, konsekwencją tego była odmowa płatności JPO za rok, na który wnioskowano o wsparcie tego rodzaju oraz nałożenie kary finansowej w wysokości 1320,91 zł (wielkość zawyżenia w ha x stawka JPO za 1 ha), która to kwota będzie potrącana z płatności, jakie ewentualnie zostaną rolnikowi przyznane w kolejnych trzech latach kalendarzowych, następujących po roku wykrycia nieprawidłowości. Organ odwoławczy podkreślił, że bez względu na przyczynę nieprawidłowości, jakie stwierdzono w sprawie, brak odpowiedniej reakcji w tej kwestii obciąża producenta.

Skargę na powyższą decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosła I. P., domagając się uchylenia niekorzystnych dla niej decyzji organów obu instancji. Skarżąca zrzuciła, że organy nie uwzględniały składanych przez nią w toku postępowania administracyjnego pism dotyczących oznaczeń i powierzchni jej działek. Podkreśliła, że nie ponosi winy w tym, że istnieją rozbieżności w dokumentach dotyczących powierzchni działek.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

W złożonym na rozprawie w dniu 14 marca 2012 r. piśmie procesowym, pełnomocnik skarżącej z urzędu zarzucił podjęcie przez organ decyzji bez uprzedniego wnikliwego zbadania okoliczności istotnych dla sprawy, pominięcie nierozstrzygniętej kwestii prawidłowości danych dotyczących powierzchni działek figurujących w Ewidencji Gruntów i Budynków i jednocześnie podjęcie decyzji w znacznej mierze w oparciu o te dane. Pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 7, art. 8, art. 12, art. 77, art. 80 i art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, a ponadto przeprowadzenie pomiarów kontrolnych w sposób nierzetelny. Zarzucił także niekonsekwencję w postępowaniu organu w związku z tym, że skarżącej przyznano płatność na rok 2009. Wskazał również na zaawansowany wiek i niepełnosprawność skarżącej.

Wyrokiem z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 772/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę I. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 10 maja 2011 r. Nr [...]. Sąd stwierdził, że płatności są przyznawane corocznie, dlatego ubiegający się o ich przyznanie powinien każdorazowo (w każdym roku) złożyć prawidłowo wypełniony wniosek, który jest podstawą przyznania płatności. Skoro tak, to każdy wniosek jest przedmiotem odrębnej oceny organu decydującego o przyznaniu płatności. Nie jest więc, zdaniem Sądu, uzasadniony zarzut skarżącej, że organy wyjaśniając sprawę nie uwzględniły faktu, że przyznano jej płatność na rok 2009. Okoliczność ta nie ma bowiem znaczenia dla oceny przez organ poprawności wniosku o przyznanie płatności na rok 2010 i nie jest elementem decydującym o przyznaniu płatności na ten rok. Sąd uznał zatem, że w tym zakresie organ nie naruszył przepisu art. 3 ust. 2 pkt. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, z którego wynika obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego wskazanego we wniosku oraz w innych dokumentach. Dane wskazane przez skarżącą, a uzasadniające przyznanie płatności na rok 2009, nie stanowią, zdaniem Sądu, materiału dowodowego w sprawie mającej za przedmiot rozpatrzenie wniosku dotyczącego roku 2010. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał, że skarżąca deklarowała wyraźnie, że jej wniosek dotyczy działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...], na których położone są działki rolne, lecz o powierzchni większej niż wynika to z zapisów ewidencji gruntów i budynków, przy czym skarżąca nie przedstawiła w toku postępowania administracyjnego żadnych dowodów potwierdzających posiadanie działek rolnych na innych niż wskazane we wniosku działkach ewidencyjnych (np. w postaci umowy dzierżawy). Sąd podkreślił, że ustawa o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego oraz rozporządzenia Komisji (WE), tj. akty prawne stanowiące podstawę prawną przyznania jednolitej płatności obszarowej, posługują się pojęciem działki rolnej a nie działki ewidencyjnej i przyznanie płatności uzależnione jest od wymaganej przepisami powierzchni działki użytkowanej rolniczo. Powierzchnia działki rolnej nie musi być, chociaż może być, tożsama z powierzchnią działki ewidencyjnej. Dlatego Sąd uznał, że nie mogą znaleźć uzasadnienia zarzuty skarżącej dotyczące bezzasadnego, jej zdaniem, kwestionowania przez organy powierzchni działek rolnych wskazanej we wniosku oraz po dokonanej jego korekcie. Skarżąca uważa, że o przyznaniu jej płatności powinna decydować prawidłowa, tj. większa niż aktualnie wykazana w zapisach ewidencji powierzchnia działek ewidencyjnych, ponieważ przysługuje jej prawo własności do większej powierzchni. Sąd stwierdził, że z akt administracyjnych i sądowych wynika, że postępowanie przed organami prowadzącymi ewidencję gruntów i budynków o zmianę danych ewidencyjnych zostało zakończone a przed tut. Sądem toczy się sprawa do sygn. akt III SA/Kr 827/11. Za niezasadny uznał Sąd I instancji zarzut naruszenia przez organy art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Sąd stwierdził, że zarzut ten został sformułowany ogólnikowo i skarżąca nie wskazała, jakie zagadnienie wstępne wymagałoby rozstrzygnięcia przed rozpatrzeniem sprawy o przyznanie płatności i wydaniem w tej sprawie decyzji. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarżąca chciała aby organy decydujące o przyznaniu płatności zawiesiły postępowanie o przyznanie jej płatności na rok 2010 do czasu ostatecznego i prawomocnego rozstrzygnięcia spraw związanych ze sprostowaniem (aktualizacją) zapisów ewidencji dotyczących działek ewidencyjnych zgłoszonych jako działki rolne do przyznania płatności. Sąd uznał jednak, że organy nie miały podstaw do zawieszenia postępowania toczącego się w tym przedmiocie do czasu ostatecznego wyjaśnienia kwestii powierzchni działek ewidencyjnych skarżącej, gdyż toczące się postępowania przez organami prowadzącymi ewidencję gruntów i budynków, czy też postępowanie sądowe mające za przedmiot kontrolę rozstrzygnięć organów administracji w przedmiocie zmian (aktualizacji) zapisów ewidencji gruntów nie są postępowaniami, od wyniku których zależy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w sprawie przyznania jednolitej płatności obszarowej (JPO). Zdaniem Sądu, przedmiotem posiadania, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, jest działka rolna a nie działka ewidencyjna. Nie było więc obowiązkiem organów prowadzących postępowanie w przedmiocie przyznania JPO wyjaśnianie okoliczności dotyczących powierzchni działek ewidencyjnych skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że postępowanie organów nie było dotknięte wadami, które miałyby decydować o wyeliminowaniu zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Podanie przez skarżącą we wniosku o przyznanie płatności powierzchni działek rolnych większej, niż powierzchnia działek ewidencyjnych, na których znajdują się działki rolne, oraz niewyjaśnienie tych rozbieżności, a także istnienie nieodliczonych zadrzewień na objętych wnioskiem działkach, uzasadniało przyjęcie powierzchni uprawnionej do płatności na poziomie 0,00 ha, a tym samym również nałożenie na skarżącą sankcji przewidzianych w art. 58 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.

Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej I. P. od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, toczące się w sprawie postępowanie administracyjne zapadło z istotnym naruszeniem zasad praworządności, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, a których wyrazem jest art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, istotnym mankamentem obu postępowań, a więc zarówno administracyjnego jak i sądowoadministracyjnego, jest brak wskazania konkretnych okoliczności faktycznych, w powiązaniu ze stosownymi przepisami prawa materialnego, które stanowiłyby uzasadnienie dla przyjęcia stanowiska, że powierzchnia uprawniona do płatności kształtuje się na poziomie 0,00 ha, co skutkowało nie tylko brakiem przyznania jakiejkolwiek opłaty rolnej, ale również nałożeniem na skarżącą sankcji przewidzianych w art. 58 rozporządzenia nr 1122/09. Brak takich wskazań uniemożliwia zatem dokonanie kontroli decyzji i zaskarżonego wyroku Sądu I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że w świetle wyników kontroli dokonanej w gospodarstwie skarżącej stwierdzono zawyżenie przez nią powierzchni upraw, a także niezachowanie prawidłowej kultury działek będących przedmiotem wniosku, jak również nieusunięcie przez skarżącą rozbieżności pomiędzy danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków a danymi wynikającymi z wniosku o przyznanie omawianej płatności. W opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo tak zakreślonego zakresu stwierdzonych ustaleń, postępowanie administracyjne (jak i kontrola Sądu I instancji), koncentrowało się wokół kwestii związanych z powierzchnią działek ewidencyjnych skarżącej, na których znajdowały się działki rolne objęte treścią wniosku o płatności. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że wspomniana ewidencyjna rozbieżność sama przez się nie może być co do zasady podstawą do odmowy przyznania skarżącej płatności związanych z rolniczym wykorzystaniem działek rolnych objętych wnioskiem, a tym bardziej do zastosowania sankcji, o których mowa w art. 58 rozporządzenia 1122/09. Sankcje, o których mowa w tym przepisie, mogą być bowiem stosowane jedynie w sytuacji, gdy rolnik podaje nieprawidłowe dane dotyczące rolniczego wykorzystania działki rolnej, gdy wiedział lub przy zachowaniu należytej staranności mógł wiedzieć o ich niezgodności ze stanem rzeczywistym, a to w celu uzyskania nienależnego świadczenia ze środków unijnych. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w niniejszej sprawie brak jest dostatecznego wyjaśnienia na potrzeby rozstrzygnięcia deklarowanej powierzchni rolniczego wykorzystania działek rolnych skarżącej objętych jej wnioskiem w kontekście zgodności tych deklaracji z rzeczywistym stanem rzeczy stwierdzonym w trakcie kontroli. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonanie takich ustaleń jest jednym z warunków dla oceny, czy i w jakim zakresie zasadny jest wniosek skarżącej o przyznanie płatności rolnych. Poza tym zbadania i odniesienia się wymagałoby także ustalenie, czy i w jakim zakresie ewentualną przeszkodą dla przyznania płatności mogą być uchybienia skarżącej w zakresie utrzymania w prawidłowej kulturze rolnej działek będących przedmiotem jej wniosku.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

W związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1414/12 wydanym w niniejszej sprawie należy zwrócić uwagę na treść art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), który to przepis stanowi:

"Art. 190. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny."

Mając treść powyższego przepisu na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał skargę I. P. za uzasadnioną.

Zdaniem Sądu, organy obu instancji nie wyjaśniły w sposób dostateczny stanu faktycznego sprawy, a w szczególności, co należy podkreślić, brak jest wskazania konkretnych okoliczności faktycznych, w powiązaniu ze stosownymi przepisami prawa materialnego, które stanowiłyby uzasadnienie dla przyjęcia stanowiska, że powierzchnia uprawniona do płatności kształtuje się na poziomie 0,00 ha, co skutkowało nie tylko brakiem przyznania jakiejkolwiek opłaty rolnej, ale również nałożeniem na skarżącą sankcji przewidzianych w art. 58 rozporządzenia nr 1122/09. Brak takich wskazań uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonych decyzji.

Należy zauważyć, że organy obu instancji przyjęły, że w świetle wyników kontroli dokonanej w gospodarstwie skarżącej stwierdzono zawyżenie przez nią powierzchni upraw, a także niezachowanie prawidłowej kultury działek będących przedmiotem wniosku, jak również nieusunięcie przez skarżącą rozbieżności pomiędzy danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków a danymi wynikającymi z wniosku o przyznanie omawianej płatności. Jednakże, pomimo tak zakreślonego zakresu stwierdzonych ustaleń, postępowanie administracyjne koncentrowało się wokół kwestii związanych z powierzchnią działek ewidencyjnych skarżącej, na których znajdowały się działki rolne objęte treścią wniosku o płatności.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który podniósł, że wspomniana ewidencyjna rozbieżność sama przez się nie może być co do zasady podstawą do odmowy przyznania skarżącej płatności związanych z rolniczym wykorzystaniem działek rolnych objętych wnioskiem, a tym bardziej do zastosowania sankcji, o których mowa w art. 58 rozporządzenia 1122/09. Sankcje, o których mowa w tym przepisie, mogą być stosowane jedynie w sytuacji, gdy rolnik podaje nieprawidłowe dane dotyczące rolniczego wykorzystania działki rolnej, gdy wiedział lub przy zachowaniu należytej staranności mógł wiedzieć o ich niezgodności ze stanem rzeczywistym, a to w celu uzyskania nienależnego świadczenia ze środków unijnych. Natomiast, w niniejszej sprawie brak jest dostatecznego wyjaśnienia na potrzeby rozstrzygnięcia deklarowanej powierzchni rolniczego wykorzystania działek rolnych skarżącej objętych jej wnioskiem w kontekście zgodności tych deklaracji z rzeczywistym stanem rzeczy stwierdzonym w trakcie kontroli.

Zdaniem Sądu, dokonanie takich ustaleń jest jednym z warunków dla oceny, czy i w jakim zakresie zasadny jest wniosek skarżącej o przyznanie płatności rolnych. Poza tym zbadania i odniesienia się wymagałoby także ustalenie, czy i w jakim zakresie ewentualną przeszkodą dla przyznania płatności mogą być uchybienia skarżącej w zakresie utrzymania w prawidłowej kulturze rolnej działek będących przedmiotem jej wniosku.

Sąd zwraca uwagę organów na treść art. 153 p.p.s.a, który to przepis stanowi:

"Art. 153. Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia."

Tak więc przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracyjne wyjaśnią stan faktyczny sprawy mając na względzie przedstawioną wyżej ocenę prawną oraz przedstawione wskazania.

Ze względów wyżej przedstawionych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji - jak w pkt I wyroku.

Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane – jak w pkt. II wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 203 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. – jak w pkt III wyroku.