Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 1410/96
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1998-07-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 613  Ochrona środowiska i ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 110 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1994 nr 49 poz. 196
law: Obwieszczenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 21 marca 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska.
article: par. 2 i par. 3
journal: Dz.U. 1991 nr 89 poz. 404
law: Obwieszczenie Ministra Ochrony środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 11 września 1991 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1987 r. w sprawie wysokości, zasad i trybu nakładania kar pieniężnych za nieprzestrzeganie wymagań ochrony środowiska.
article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Niedopuszczalna jest zmiana wysokości dobowej kary pieniężnej ustalonej decyzją ostateczną, nową decyzją wydaną na podstawie zmienionych przepisów prawnych, ale odnoszącą się do postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną.

TEZY

Niedopuszczalna jest zmiana wysokości dobowej kary pieniężnej ustalonej decyzją ostateczną, nową decyzją wydaną na podstawie zmienionych przepisów prawnych, ale odnoszącą się do postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną.


SENTENCJA

stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji w przedmiocie dobowej kary pieniężnej za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia 17 lipca 1996 r., na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania Mariana S. - właściciela Zakładu Mięsnego w K., utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony środowiska w K. z dnia 6 maja 1996 r. ustalającą dobową karę pieniężną Zakładowi Mięsnemu w K. przy ul. S. począwszy od 26 lipca 1995 r. - za przekroczenie w porze nocnej dopuszczalnego poziomu hałasu przenikającego do środowiska. W uzasadnieniu podniesiono, że wyżej opisaną decyzją Wojewódzki Inspektor Ochrony środowiska wymierzył dobową karę pieniężną od 26 lipca 1995 r. Zakładowi Mięsnemu w K. za przekroczenie dopuszczalnej emisji hałasu określonej w decyzji Wojewody z dnia 28 grudnia 1994 r.

Decyzją z dnia 27 grudnia 1995 r. wymierzono dobowe kary pieniężne dla Zakładu Mięsnego w K. za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu począwszy od dnia 12 lipca 1995 r. Przekroczenie w porze nocnej wynosiło 8,5 dB w porównaniu z dopuszczalną emisją ustaloną w decyzji.

Decyzja z 27 grudnia 1995 r. została utrzymana w mocy przez Głównego Inspektora Ochrony środowiska decyzją odwoławczą z dnia 19 kwietnia 1996 r.

Ponieważ z dniem 26 lipca 1995 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 1995 r. "w sprawie wysokości, zasad i trybu nakładania kar pieniężnych oraz czynników różnicujących wysokość kar pieniężnych" /Dz.U. nr 79 poz. 339/, Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z 6 maja 1996 r. ustalił począwszy od 26 lipca 1995 r. Zakładowi Mięsnemu w K. dobową karę pieniężną za przekroczenie hałasu w porze nocnej niezgodnie z decyzją ustalającą dopuszczalną emisję hałasu.

Par. 13 wyżej wskazanego rozporządzenia Rady Ministrów stanowi bowiem, że gdy stwierdzone przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu nie ustało do dnia wejścia w życie rozporządzenia, ustala się nowy wymiar kary dobowej, stosując stawki kar w nim określone. Zaskarżona decyzja nie została wydana na podstawie nowych pomiarów hałasu, a jedynie jest decyzją ustalającą w oparciu o nowe stawki nowy wymiar dobowy kary pieniężnej orzeczonej decyzją Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 27 grudnia 1995 r.

Zarzuty podniesione w odwołaniu dotyczące lokalizacji punktu pomiarowego zostały szczegółowo wyjaśnione i omówione w decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z 19 kwietnia 1996 r. - utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji z dnia 27 grudnia 1995 r.

Inne zarzuty dotyczą decyzji Wojewody o ustaleniu dopuszczalnej emisji hałasu dla zakładu mięsnego i nie podlegają ocenie w niniejszym postępowaniu.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska właściciel Zakładu Mięsnego Marian S. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji pierwszej instancji, zarzucając obrazę przepisów prawa, tj. art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska, a także obrazę par. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 września 1980 r. w sprawie ochrony środowiska przed hałasem i wibracjami /Dz.U. nr 24 poz. 90/. Zdaniem skarżącego, wymierzenie kary dobowej ostatnią decyzją nie jest zasadne, skoro decyzja nie wskazuje, czy rzeczywiście i w jakiej wysokości oraz w jakiej strefie nastąpiło przekroczenie dopuszczalnej emisji hałasu. Zakwestionował także decyzję Wojewody z dnia 29 grudnia 1994 r. o dopuszczalnej emisji hałasu - zarzucając jej nieprawidłowość, bowiem nie zawiera ona określenia stref ochronnych przed hałasem.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko z decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest skuteczna i zasadna.

W niniejszej sprawie niesporny jest fakt, że Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska dokonał kontrolnych pomiarów poziomu hałasu w Zakładzie Mięsnym Mariana S. w K. w dniu 12 lipca 1995 r.

Na podstawie wyników przeprowadzonych kontrolnych pomiarów poziomu hałasu organ ustalił jego przekroczenie w porze nocnej w porównaniu z poziomem dopuszczalnego hałasu, ustalonego w decyzji Wojewody dla tego Zakładu z dnia 28 grudnia 1994 r. Na podstawie tychże ustaleń Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska ustalił dla Zakładu Mięsnego Mariana S. dobową karę pieniężną w wysokości 18,98 zł, naliczoną od dnia ustalenia naruszenia środowiska, tj. pomiarów kontrolnych z dnia 12.07.1995 r. - decyzją z dnia 27.12.1995 r.

Decyzję tę organ wydał na podstawie art. 110 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska i par. 2 oraz 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1987 r. w sprawie wysokości, zasad i trybu nakładania kar pieniężnych za nieprzestrzeganie wymagań ochrony środowiska /Dz.U. nr 89 poz. 404 ze zm./.

Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska po rozpatrzeniu odwołania Mariana S. wydaną decyzją z dnia 19 kwietnia 1996 r. Oznacza to, że postępowanie administracyjne w przedmiocie naruszenia warunków dopuszczalnej emisji hałasu określonych decyzją Wojewody z dnia 29.12.1994 r. zostało zakończone decyzją ostateczną organu odwoławczego. Niesporny jest fakt, że już po wydaniu decyzji pierwszoinstancyjnej w tej sprawie z dniem 26 lipca 1995 r. weszło w życie nowe rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 1995 r. w sprawie wysokości, zasad i trybu nakładania kar pieniężnych za nieprzestrzeganie wymagań ochrony środowiska oraz współczynników różnicujących wysokość kar pieniężnych /Dz.U. nr 79 poz. 399/. par. 13 ust. 1 tego rozporządzenia stanowi, że do rozpatrzenia spraw powstałych lub wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe - i jest to zasada intertemporalna, która miała zastosowanie w niniejszej sprawie.

Zgodnie z nią wydana została decyzja z dnia 27 grudnia 1995 r. ustalająca karę dobową pieniężną w kwocie 18,98 zł. Po jej wydaniu ani w czasie toczącego się postępowania odwoławczego, ani tym bardziej po wydaniu już decyzji odwoławczej nie miał prawa organ pierwszej instancji wydawać ponownej decyzji ustalającej nowy wymiar dobowej kary pieniężnej - odnoszącej się do wyników badań kontrolnych dokonanych w dniu 12 lipca 1995 r. pod rządami obowiązującego wówczas rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1987 r. /Dz.U. nr 89 poz. 404/. Ustalenie decyzją ostateczną dobowej kary pieniężnej za naruszenie wymogów ochrony środowiska prowadzić może jedynie do ustalenia kary łącznej - gdy naruszenie ustało. Wysokość kary łącznej zależy zaś od wysokości dobowej kary pieniężnej ustalonej w decyzji ostatecznej.

Niedopuszczalna jest zmiana wysokości dobowej kary pieniężnej, ustalonej decyzją ostateczną, nową decyzją wydaną na podstawie zmienionych przepisów prawnych, ale odnoszącą się do postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną. Taka sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, co zostało wykazane wyżej. Uzasadnia to stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa /art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa/.

Naczelny Sąd Administracyjny nie jest związany granicami skargi, a jedynie zakresem rozstrzygnięcia objętego decyzją. Stwierdzenie nieważności kwestionowanej w skardze decyzji zwalnia Sąd z obowiązku szczegółowego ustosunkowania się do zarzutów skargi.

Z mocy art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.