Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 245/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Mienie zabużańskie
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.7 ust.1
journal: Dz.U. 2016 poz 2042
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami  Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marian Wolanin (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 1401/18 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 maja 2018 r., nr DAP-WOSR-7280-31/2018/JB w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z 6 września 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 1401/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 21 maja 2018 r., nr DAP-WOSR-7280-31/2018/JB, w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty.

W skardze kasacyjnej od powołanego wyroku pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 151 w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) – dalej ppsa oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) poprzez bezzasadne oddalenie przez WSA skargi, podczas gdy prawidłowa analiza sprawy i prawidłowe wykonanie przez WSA obowiązku kontroli legalności działalności administracji publicznej powinny były doprowadzić do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji Ministra Skarbu Państwa oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody Mazowieckiego, co odpowiada również tym samym zarzutowi naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ppsa, które błędnie nie zostały przez WSA zastosowane, mimo licznych naruszeń przepisów prawa procesowego, jak i materialnego,

- art. 151 oraz art. 141 § 4 ppsa w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa, poprzez bezzasadne oddalenie skargi, będące skutkiem przyjęcia za prawidłowy stanu faktycznego sprawy, ustalonego przez orzekające w sprawie organy administracji publicznej obu instancji, wobec niedostrzeżenia przez Sąd I instancji istotnego naruszenia przez nie ww. przepisów kpa przy jego ustalaniu, polegającego na tym, że:

a) organ II instancji błędnie przyjął, że pismo z [...] marca 2011 r. stanowi odrębny wniosek wszczynający postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty za inne nieruchomości niż nieruchomość przy ul. D. (dawnej J.) we L. wskazana we wnioskach datowanych na [...] listopada 1990, [...] maja 1991, [...] sierpnia 2005, [...] i [...] grudnia 2008, w sytuacji, gdy pismo to nie stanowiło nowego wniosku, a wyłącznie przypomnienie organowi o złożonym i niezałatwionym wniosku M. W. z [...] września 1978 r., w którym wniosła o przyznanie nieruchomości zamiennej w zamian za pozostawione nieruchomości położone we L. przy ul. J. (obecnie D., K. oraz we wsi T.),

b) organy potraktowały wnioski składane od lat 90-tych zawierające żądanie potwierdzenia rekompensaty za nieruchomość położoną przy ul. D. (dawniej J.) jako jedyną, podlegając rozważeniu, w sytuacji, gdy wnioski sprzed lat 90-tych, w szczególności wniosek M. W. z [...] października 1978 r. (zawierający żądanie ekwiwalentu za nieruchomości przy ul. K. i we wsi T.) został przez nie pominięty, jak to błędnie przyjął WSA w Warszawie za organami administracji, co w konsekwencji doprowadziło do nieprawidłowego ustalenia, że żądanie skarżącej (i pozostałych uczestników) ograniczało się wyłącznie do żądania potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomość położoną przy ul. D. (J.) we L.,

c) postępowanie dowodowe zostało zakończone, mimo iż nie było ono wystarczające i kompletne; organ zaniechał oczekiwania na dokumenty dot. nieruchomości położonych przy ul. K. oraz we wsi T. na co wskazywała poprzedniczka skarżącego w pismach,

- art. 151 oraz art. 141 § 4 ppsa w zw. z art. 107 § 1 w zw. z art. 104 kpa, poprzez zaakceptowanie rozstrzygnięcia organów pomimo nierozpoznania przez nich całości żądania skarżącego w postaci nierozstrzygnięcia wniosku z [...] września 1978 roku w odniesieniu do nieruchomości położonych przy ul. K. oraz we wsi T.,

- art. 151 oraz art. 141 § 4 ppsa w zw. z art. 8 i 9 kpa poprzez brak przychylenia się do wniosku A. W. o wydłużenie (arbitralnie wyznaczonego przez organ II instancji) terminu na przedłożenie operatów szacunkowych, a w związku z tym poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej, podczas gdy w innych postępowaniach o uzyskanie prawa do rekompensaty albo nie wyznaczane są żadne terminy na złożenie operatów, albo stosowane są rożne terminy (przez rożnych wojewodów), albo też — pomimo wyznaczenia takiego terminu administracyjne czekają z wydaniem decyzji do faktycznego jego przedłożenia,

- art. 151 oraz art. 141 § 4 ppsa w zw. art. 62 kpa poprzez potraktowanie przez Sąd I instancji jako nieistotnego naruszenia przez organy administracji polegającego na nieprzychyleniu się do wniosku A. W. o wydłużenie (arbitralnie wyznaczonego przez organ II instancji) terminu na przedłożenie operatów szacunkowych, podczas gdy:

a) wniosek ten podyktowany był słusznym interesem strony (brak środków na sfinansowanie dwóch operatów szacunkowych),

b) A. W. nadal oczekiwała na dokumentację z archiwum ukraińskiego we L. dotyczącą powierzchni pozostawionych nieruchomości, a które to dokumenty mogą wpłynąć na zmianę ustalonej przez organ powierzchni i rodzaju pozostawionych nieruchomości,

c) ewentualna zmiana ilości oraz powierzchni i rodzaju pozostawionych nieruchomości, zaszłaby potrzeba zmiany postanowienia organu I Instancji oraz sporządzenia nowego operatu szacunkowego, co w konsekwencji dodatkowo finansowo obciążyłoby wnioskodawczynię,

d) przedłużenie terminu na złożenie operatów nie stało w sprzeczności z treścią art. 62 kpa, zaś wobec postawy wnioskodawczyni E. P., która z jednej strony blokuje wnioski o zawieszenie postępowania, z drugiej zaś wyraźnie oświadczyła, iż nie zamierza przedłożyć operatu szacunkowego, takie postępowanie uniemożliwia ochronę słusznego interesu pozostałych stron,

- naruszenie art. 141 § 4 ppsa poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku wbrew ustawowemu wzorcowi, a to:

a) nieustosunkowanie się do zarzutów skargi dot. naruszenia art. naruszenie art. 81 (wcześniej: art. 88) ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości oraz art. 27 ustawy z 8 lipca 2005 roku o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej,

b) nieustosunkowanie się do podnoszonej w skardze kwestii związanej z praktyką wyznaczania terminów na złożenie operatów i ich przedłużaniem oraz rolą jaką odgrywać powinna intencja stron niniejszego postępowania,

a w konsekwencji uniemożliwieniem kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku,

- naruszenie art. 106 § 3 ppsa poprzez dokonanie przez Sąd I instancji arbitralnego i samodzielnego ustalenia faktycznego w postaci uznania, iż:

a) intencją M. W. oraz B. S. było dochodzenie rekompensaty za mienie pozostawione przez J. S. we L. przy ul. D., o czym miałaby świadczyć treść składanych wniosków od 1990 do 2008 r.,

b) M. W. i B. S. sprecyzowały wniosek o przyznanie rekompensaty poprzez składanie kolejnych pism od 1990 do 2008 r.,

c) o intencji i sprecyzowaniu miałaby świadczyć również treść pełnomocnictwa dołączonego do wniosku M. W. z [...] grudnia 2008 roku, w którym umocowała swoją córkę i wnuka (pełnomocników nieprofesjonalnych) do prowadzenia postępowania w sprawie rekompensaty z tytułu pozostawienia poza obecnymi granicami RP wyłącznie nieruchomości we L. przy ul. D. [przy czym w treści tegoż pełnomocnictwa wymienia się dodatkowo: "parcele" o czym już Sąd nie wspomina - przyp. T.P.],

pomimo że takiego ustalenia nie poczyniły wcześniej nawet działające w sprawie organy administracji, a Sąd I instancji nie prowadził uzupełniającego postępowania dowodowego, wobec czego w takiej sytuacji nie był uprawniony do tego typu samodzielnych ustaleń, zwłaszcza, że dokumenty zgromadzone w sprawie, w tym ww. pisma składane od 1990 do 2008 r. nie zawierają "doprecyzowania" ani "cofnięcia" żądania zawartego we wniosku pierwotnym z [...] września 1978 r. (dotyczącym również nieruchomości położonych we L. przy ul. K. oraz we wsi T.), przy czym takie cofnięcie przez jedną ze stron - gdyby miało miejsce - nie byłoby skuteczne wobec pozostałych stron.

Przedmiotowe naruszenia przepisów prawa procesowego miały istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby WSA dokonał prawidłowej analizy sprawy, to zauważyłby, jak wiele było błędów w prowadzeniu postępowania wyjaśniającego i ustalaniu stanu faktycznego przez oba organy administracji (Ministra Skarbu Państwa, a wcześniej Wojewodę Mazowieckiego) i jak wiele kwestii o charakterze podstawowym nie zostało wszechstronnie wyjaśnionych zgodnie z podstawowymi zasadami uregulowanymi w art. 7, 8, 9, 77 § 1 i art. 80 kpa, z pewnością nie przyjąłby ustaleń organów za kompletne i własne, co przełożyłoby się na uchylenie zaskarżonej decyzji.

W skardze kasacyjnej zarzucono także naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, tj.:

- art. 81 (wcześniej: art. 88) ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości poprzez uznanie, iż nie zawierał on w sobie "założenia kontynuacji" postępowań dotyczących ekwiwalentu za mienie zabużańskie, które wszczęte zostały na podstawie wcześniej obowiązującego przepisu, tj. art. 17 ustawy z 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, zaś taka zasada po raz pierwszy została zastosowana na gruncie ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 13 stycznia 1998 r. w prawie sposobu zaliczania wartości nieruchomości podstawionych za granicą na pokrycie ceny sprzedaży nieruchomości lub opłat za użytkowanie wieczyste oraz sposobu ustalania wartości tych nieruchomości, podczas gdy wniosek taki jest całkowicie arbitralny i niczym nieuzasadniony w świetle następujących okoliczności:

a) prawo do zaliczania wartości pozostawionych na wschodzie nieruchomości obowiązywało na mocy art. 17 ustawy z 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (a także aktów wcześniejszych) w dacie składania przez M. W. wniosków z [...] września 1978 r. (do Dzielnicowego Zarządu Gospodarki Terenami przy Urzędzie Dzielnicowym w K.) oraz z [...] marca 1984 r., zaś przepisy ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości tego prawa nie uchyliły, ale powtórzyły: brak jest zatem podstaw do twierdzenia, że postępowania wszczęte na mocy poprzednio obowiązujących przepisów nie mogły być kontynuowane wobec braku wyraźnego wskazania w przepisach prawa,

b) samo umieszczenie art. 81 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości w rozdziale 8 zatytułowanym "Przepisy przejściowe i końcowe" zakładało kontynuację postępowań wszczętych na mocy poprzednio obowiązującego przepisu, tj. art. 17 ustawy z 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach,

c) o możliwości kontynuacji (lub nie) postępowań wszczętych na mocy dotychczas obowiązujących przepisów nie mogły decydować przepisy aktu niższego rzędu niż ustawa (tj. rozporządzenia), zatem sam fakt, iż wydane na podstawie art. 212 ustawy o gospodarce nieruchomościami rozporządzenie z 1998 r. w § 12 przewidywało zasadę kontynuacji postępowań wszczętych przed dniem 1 stycznia 1998 r. nie oznacza, że kontynuacji takiej nie zakładała ustawa z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości co do postępowań wszczętych przed jej wejściem w życie,

d) sam Wojewoda Śląski ustalił (a czego nie zanegował Minister w zaskarżonej decyzji z 21 maja 2018 r.), że prawo M. W. (poprzednika prawnego Wnioskodawczyń) do zaliczenia wartości mienia pozostawionego poza obecnymi granicami kraju na poczet ceny nabycia lokalu mieszkalnego w K. przy ul. S., zostało przyznane decyzją Urzędu Dzielnicowego K. z dnia 16 lipca 1987 r. (nr G--8225/10/87), na wniosek złożony przez nią w dniu [...] marca 1984 r.; powyższa okoliczność wprost wskazuje, że postępowania wszczęte przed wejściem w życie ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości były kontynuowane na gruncie jej przepisów,

- art. 27 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2016 poz. 2042) poprzez jego niezastosowanie i uznanie za organami braku zasadności złożonego wniosku o uzupełnienie zaskarżonej decyzji Wojewody Śląskiego w przedmiocie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty w odniesieniu do pozostawionych przez J. S. nieruchomości położonych; we L. przy ul. K. oraz we wsi T., podczas gdy, powinno być ono kontynuowane na podstawie przepisów z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, skoro w odniesieniu do w/w nieruchomości, mimo złożenia przez poprzednika prawnego wnioskodawczyń stosownego wniosku z [...] września 1978 r. (i nigdy nie cofniętego), postępowanie nie zostało nigdy zakończone, zatem brak w sentencji decyzji odniesienia się do w/w nieruchomości stanowi częściowy brak załatwienia sprawy w tym zakresie, w sytuacji, gdy zgodnie z powoływaną przez organy i Sąd I instancji uchwałą NSA z 3 października 2017 r., sygn. akt I OSP 3/17, prowadzi się jedno postępowanie w sprawie o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza obecnymi granicami RP,

- art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej poprzez jego błędną wykładnię sprowadzającą się do arbitralnego wyznaczenia wnioskodawczyniom 4-miesięcznego terminu na przedłożenie dwóch operatów szacunkowych, podczas gdy z brzmienia tego przepisu, jak również z ogólnych przepisów kpa nie wynika termin na złożenie operatów,

- naruszenie art. 5 ust. 1 3 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej polegające na błędnym przyjęciu, że w rozumieniu powołanego przepisu składniki pozostawionego na Kresach Wschodnich mienia powinny zostać sprecyzowane (wyszczególnione) najpóźniej do 31 grudnia 2008 r., a wszelkie składniki mienia ustalone po dacie 31 grudnia 2008 r. w ramach toczącego się postępowania o potwierdzenie prawa do rekompensaty, należy traktować, jako nowy wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty zabużańskiej, a co za tym idzie, jako spóźniony, a w konsekwencji nie podlegający ocenie merytorycznej i skutkujący wydaniem decyzji odmownej, podczas, gdy z art. 5 ust. 1 powołanej ustawy wynika jedynie termin do złożenia wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty, a ustalanie składników pozostawionego mienia powinno nastąpić w ramach prowadzonego postępowania, nawet po 31 grudnia 2008 r.; takie stanowisko popiera orzecznictwo sądowoadministracyjne, w tym Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z 9 grudnia 2014 r., sygn. I OSK 1092/13, stwierdził, że: "W art. 5 ust. 1 ustawy z 2005 r. ustawodawca zakreślił jedynie termin do złożenia wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty, nie nakładając obowiązku wyszczególnienia już we wniosku wszystkich składników mienia, gdyż ustalenie wszystkich składników mienia następuje w ciągu całego dalszego postępowania. Tym samym błędnie przyjęły organy orzekające w sprawie i Sąd pierwszej instancji, że co do mienia wskazanego w piśmie strony wnioskującej wniesionym już po dniu 31 grudnia 2008 r., został złożony nowy wniosek", w sytuacji, gdy wniosek o rekompensatę za pozostały po J. S. majątek na U., zawierał się w pierwotnym wniosku M. W. złożonym organowi administracji w dniu [...] września 1978 r. i dotąd nierozpatrzonym.

Powyższe naruszenia przepisów prawa materialnego, a w szczególności przyjęcie, że wniosek o przyznanie rekompensaty za majątek folwarku H. został wniesiony po dacie 31 grudnia 2008 r., doprowadziły w konsekwencji do naruszenia art. 7 ust. 2 (w zw. z art. 5 ust. 1) ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. poprzez uznanie za prawidłową decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody Śląskiego odmawiających potwierdzenia prawa do rekompensaty, a to wskutek niewłaściwej wykładni przepisów prawa materialnego oraz błędnego uznania, iż stan faktyczny niniejszej sprawy uzasadnia taką odmowę, podczas gdy prawidłowa wykładania przepisów prawa materialnego oraz przedmiotowy stan faktyczny nie uprawniał do odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty i zastosowania art. 7 ust. 2 powołanej ustawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zawarto argumentację mającą przemawiać za uchyleniem zaskarżonego wyroku.

W piśmie z 16 grudnia 2019 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, wskazując na okoliczności mające przemawiać za niezasadnością zarzutów kasacyjnych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw do jej uwzględnienia, dlatego podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ppsa), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 ppsa. Wobec niestwierdzenia zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu I instancji w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne.

Zaskarżone do Sądu I instancji decyzje administracyjne organów obu instancji, w swoich rozstrzygnięciach, dotyczą jedynie nieruchomości położonej we L. przy ul. D. (przed 1935 r. ul. J.). Nie dotyczą zatem innych nieruchomości. Zawarte w ich uzasadnieniu rozważania wobec wniosków złożonych w 1978 r. i w 1984 r. nie znalazły odzwierciedlenia w rozstrzygnięciu, dlatego nie mają żadnego znaczenia procesowego w niniejszej sprawie. W konsekwencji również zarzuty kasacyjne kwestionujące wyrok Sądu I instancji co do innych nieruchomości nie mają żadnego znaczenia, skoro brak jest przedmiotu zaskarżenia w tym zakresie.

Także zarzuty kasacyjne kwestionujące wyznaczenie przez organ administracji terminu na złożenie operatu szacunkowego nie mogły zostać uwzględnione. Odmowne decyzje organów administracji nie wynikały bowiem z samego faktu niedotrzymania, wyznaczonego przez organ I instancji, terminu dwóch miesięcy liczonego od doręczenia postanowienia w tym przedmiocie na złożenie operatu szacunkowego i następnie przedłużonego przez organ odwoławczy o kolejne 4 miesiące, ale z niewypełnienia wymagań określonych w art. 7 ust. 1 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

Prawidłowo Sąd I instancji ocenił, że w niniejszej sprawie spór zaistniały pomiędzy stronami postępowania co do sposobu i czasu jego prowadzenia wykluczał zawieszenie tego postępowania zarówno z urzędu, jak i na wniosek stron. Niespełnienie natomiast wymagań określonych w art. 7 ust. 1 powołanej ustawy zobowiązywało organy administracji do wydania rozstrzygnięcia odmownego zgodnie z art. 7 ust. 2 powołanej ustawy.

Jakkolwiek przepisy powołanej ustawy nie stanowią wprost o możliwości wyznaczenia przez organ I instancji terminu na złożenie operatu szacunkowego, o tyle takie uprawnienie wynika z art. 12 § 1 i art. 35 § 1 - 3 kpa. Należy przy tym podkreślić, że organ I instancji wydał swoją decyzję w sprawie dopiero po upływie pięciu miesięcy od wydania postanowienia o wezwaniu m.in. do przedłożenia operatu szacunkowego. Natomiast decyzja organu odwoławczego wydana została, po uprzednim wyznaczeniu kolejnego terminu 4 miesięcy na przedłożenie operatu szacunkowego, po upływie 15 miesięcy od dnia wydania pierwotnego postanowienia w tym zakresie. Zaniechanie wyznaczenia przez organy administracji terminu do wykonania przez strony postępowania obowiązków określonych w art. 7 ust. 1 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej nie może prowadzić do faktycznego zawieszenia toku postępowania w sprawie, dlatego w okolicznościach niniejszej sprawy wyznaczenie przez organy obu instancji terminów na przedłożenie operatu szacunkowego nie narusza obowiązującego prawa.

Z podanych przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 193 zdanie drugie ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.