Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 498/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 16, art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 94 ust. 1a
journal: Dz.U. 2015 poz 355
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
article: art. 94 ust. 1a
journal: Dz.U. 2013 poz 864
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu  mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (sprawozdawca), Sędziowie WSA Janusz Walawski, Andrzej Góraj, Protokolant specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji – oddala skargę –


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 k.p.a. oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 355), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] października 2015 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Komendanta Miejskiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. i decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. w sprawie zwrotu przez P. G. pomocy finansowej w wysokości [...] zł i rozłożeniu jej na 24 raty miesięczne.

W uzasadnieniu decyzji podano, iż P. G. pełnił służbę w Policji od dnia [...] listopada 1994 r. do [...] kwietnia 2009 r.

Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2000 r. Komendant Miejski Policji w K. przyznał P. G. pomoc finansową w wysokości [...] zł z przeznaczeniem na budowę domu jednorodzinnego, położonego w miejscowości S. G. Powyższe świadczenie wypłacono zainteresowanemu w dniu [...] marca 2001 r.

W dniu [...] lipca 2009 r. uprawomocnił się wyrok Sądu Rejonowego dla K. – S. z dnia [...] czerwca 2009 r. uznający P. G. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów, tj. przestępstw umyślnych ściganych z oskarżenia publicznego, popełnionych w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych i w celu osiągnięcia korzyści majątkowej.

Działając na podstawie art. 94 ust. 1a ustawy o Policji, Komendant Miejski Policji w K. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. orzekł o zwrocie przyznanej P. G. pomocy finansowej w wysokości [...] zł. Na wniosek strony, decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. Komendant Miejski Policji w K. zmienił własną decyzję nr [...] w ten sposób, że rozłożył na 24 raty kwotę pomocy finansowej podlegającą zwrotowi. Powyższa decyzja z uwagi na niewniesienie środka zaskarżenia stała się ostateczna.

Wnioskiem z dnia 27 lipca 2015 r. P. G. wniósł o stwierdzenie nieważności powyższych decyzji Komendanta Miejskiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. i decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. z uwagi na wydanie ich z rażącym naruszeniem prawa.

Biorąc pod uwagę powyższe, Komendant Wojewódzki Policji w K. w dniu [...] sierpnia 2015 r. wszczął na wniosek strony postępowanie administracyjne w powyższej sprawie, które zakończył wydaniem decyzji nr [...] z dnia [...] października 2015 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji KMP w K. nr [...] i [...] w sprawie zwrotu pomocy finansowej.

Od powyższego orzeczenia strona odwołała się do Komendanta Głównego Policji i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie nieważności decyzji o zwrocie pomocy finansowej.

Komendant Główny Policji po przeanalizowaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy stwierdził, iż podstawę prawną zwrotu przez funkcjonariusza udzielonej pomocy finansowej stanowi art. 94 ust. 1a ustawy o Policji, który wskazuje, że osoba, która została skazana prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne lub przestępstwo skarbowe umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, popełnione w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych i w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, albo za przestępstwo określone w art. 258 Kodeksu karnego lub wobec której orzeczono prawomocnie środek karny pozbawienia praw publicznych za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, jest obowiązana do zwrotu pomocy finansowej, o której mowa w ust. 1.

Rozwinięcie regulacji ustawowej stanowią przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 864).

Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 3 wskazanego rozporządzenia, pomoc finansowa podlega zwrotowi w razie gdy osoba, która ją otrzymała, została prawomocnie skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 94 ust. 1a ustawy o Policji. Natomiast § 5 ust. 2 rozporządzenia stanowi, iż do ustalenia wysokości kwoty pomocy finansowej podlegającej zwrotowi przyjmuje się liczbę norm zaludnienia określoną w decyzji o przyznaniu pomocy finansowej oraz stawkę tej pomocy obowiązującą w dniu powstania obowiązku jej zwrotu.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy stwierdził, że w chwili wydania decyzji ostatecznej Komendanta Miejskiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. i decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. w sprawie zwrotu pomocy finansowej w wysokości [...] zł i rozłożeniu jej na 24 raty miesięczne przepisy, na które powołuje się organ orzekający w sprawie, tj. art. 94 ust. 1a ustawy o Policji, jak i § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów istniały w obrocie prawnym i mogły stanowić podstawę wydania zaskarżonej decyzji.

Podkreślił, iż ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw (t. j.: Dz. U. z dnia 5 września 2006 r.) zmieniła art. 94 ust. 1 poprzez dodanie ust. 1a w następującym brzmieniu: "Osoba, która została skazana prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne lub przestępstwo skarbowe umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, popełnione w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych i w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, albo za przestępstwo określone w art. 258 Kodeksu karnego lub wobec której orzeczono prawomocnie środek karny pozbawienia praw publicznych za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, jest obowiązana do zwrotu pomocy finansowej, o której mowa w ust. 1". Organ zgodził się z argumentacją zawartą w decyzji nr [...] KWP w K. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji o zwrocie pomocy finansowej, iż brak było w ustawie nowelizującej ustawę o Policji przepisów intertemporalnych, a zatem organy Policji zobowiązane były do stosowania prawa wprost, z chwilą wejścia w życie do wszystkich stanów faktycznych istniejących w chwili orzekania. Brak w ustawie zapisu o stosowaniu nowych przepisów wyłącznie w przypadku pomocy finansowej przyznanej po ich wejściu w życie wskazuje, iż organy orzekające zobowiązane są do stosowania prawa w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji także do policjantów, którym przyznano przedmiotowe świadczenie przed wejściem w życie omawianych zmian a przesłanka obligatoryjnego zwrotu zaistniała po nowelizacji. Organ II instancji zgodził się ze stanowiskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., że powyższe rozumienie istniejącego stanu prawnego jest prawidłowe i słuszne z punktu widzenia sprawiedliwości społecznej i zasad praworządności i Państwa prawa.

Wskazał, iż skazanie policjanta prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne nastąpiło w 2009 roku, podczas gdy nowelizacja przepisu art. 94 ustawy o Policji, na podstawie którego orzeczono zwrot pomocy finansowej, nastąpiła w 2006 r.

W ocenie organu orzekającego w sprawie, zmiana prawa następująca przed zdarzeniem faktycznym uzasadniającym konieczność skorzystania z dyspozycji zawartej w znowelizowanym przepisie wskazują, iż brak jest podstaw do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu przedmiotowej decyzji, tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Komendanta Miejskiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. i decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. w sprawie zwrotu pomocy finansowej w wysokości [...] zł i jej rozłożeniu na 24 raty miesięczne. Skoro przesłanka obowiązku zwrotu pomocy finansowej (tj. skazanie prawomocnym wyrokiem) nastąpiła w 2009 roku, organ przyjął jako stawkę pomocy podlegającej zwrotowi stawkę obowiązującą w 2009 r., czyli kwotę 4.128 zł oraz przysługujące zainteresowanemu 3 normy zaludnienia określone w decyzji o przyznaniu tej pomocy.

Odnosząc się do zarzutów podnoszonych przez skarżącego w odwołaniu organ podkreślił, że przytoczone przez P. G. orzecznictwo sądowoadministracyjne dotyczy indywidulanej sprawy i nie stanowi wiążącej wykładni prawa. Ponadto, biorąc pod uwagę powołane wyżej przepisy oraz przyjętą linię orzecznictwa NSA uznaje się, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu, a rozstrzygnięciem objętym decyzją, przez proste ich zestawienie ze sobą. Nie chodzi tu bowiem o błędy w wykładni prawa (interpretacji przepisów), ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. W omawianym stanie prawnym sprawy, wykładnia art. 94 ustawy o Policji oraz § 5 ust. 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych i nie istnieje sprzeczność między rozstrzygnięciem objętym przedmiotową decyzją a treścią powyższych przepisów. Organ I instancji w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji wskazał okoliczności faktyczne i prawne, którymi kierował się przy jej podejmowaniu. Prawidłowo dokonał wykładni stosowanych przepisów oraz oceny stanu faktycznego.

Na powyższą decyzję P. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie art. 94 ust. 1 a ustawy o Policji oraz § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 17 października 2001 r. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż organ orzekający w przedmiocie zwrotu miał podstawę do wydania na ich podstawie decyzji o zwrocie udzielonej pomocy finansowej, w sytuacji gdy decyzja wydana została przed wejściem w życie zastosowanych przepisów ustawy o Policji i rozporządzenia.

W ocenie skarżącego należało w tej sytuacji stosować przepisy obowiązujące w dacie wydania przedmiotowej decyzji, które przewidywały obowiązek zwrotu jedynie w przypadku świadczenia nienależnie pobranego oraz zakończenia służby przed upływem 10 lat;

2. naruszenie zasady praworządności zawartej w art. 7 Konstytucji RP, a skonkretyzowanej w art. 6 k.p.a. poprzez przyjęcie, że organ orzekający o zwrocie pomocy finansowej zobowiązany był do stosowania przepisu art. 94 ust. 1a ustawy o Policji wprost z chwilą wejścia w życie do wszystkich stanów faktycznych istniejących w chwili orzekania, a co za tym idzie zobowiązany był do stosowania tego przepisu również do policjantów, którym przyznano przedmiotowe świadczenie przed wejściem w życie tego przepisu, a przesłanka obligatoryjnego zwrotu zaistniała po nowelizacji, jakkolwiek konstytucyjna zasada praworządności nakładała na organ obowiązek ustalenia mocy wiążącej przepisu prawa w dniu wydania decyzji przez pryzmat zakazu retroakcji zabraniającego podmiotowi interpretującemu takiej wykładni norm, która prowadziłaby do uznania, że odnoszą się one do zdarzeń sprzed ich wejścia w życie, co w tym przypadku nakazywało stosować prawo z daty zaistnienia zdarzenia prawnego jako momentu powstania stosunku administracyjnoprawnego, tj. z daty [...] listopada 2000 r.;

3. w konsekwencji powyższych zarzutów, naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art.138 §1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy i poczynione ustalenia faktyczne należało stwierdzić, że decyzja Komendanta Miejskiego Policji w K. nr [...] w przedmiocie zwrotu pomocy finansowej i następcza decyzja nr [...] o rozłożeniu płatności na raty wydane zostały bez podstawy prawnej, tj. przy zastosowaniu przepisu art. 94 ust. 1a ustawy o Policji oraz § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MSWiA z 17 października 2001 r., które nie obowiązywały w chwili przyznania pomocy i tym samym nie powinny znaleźć zastosowania.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oceniając niniejszą sprawę w świetle powyższych kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja została wydana w szczególnym trybie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności. Skarżący zarzucił decyzji objętej wnioskiem rażące naruszenie prawa. Postępowanie takie, prowadzone na podstawie art. 156 § 1 k.p.a., stanowi wyjątek od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 k.p.a., stąd też ustalenie podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe.

Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności jest postępowaniem w nowej sprawie, w której zadaniem organu nadzoru jest wyłącznie wyjaśnienie kwestii, czy wystąpiły – określone enumeratywnie w przepisie art. 156 § 1 k.p.a. – przesłanki nieważności.

Organ nie jest natomiast władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy. Oznacza to, że działanie organu w trybie art. 156 k.p.a. wymaga innego podejścia do sprawy niż w pierwszej instancji lub przed organem odwoławczym. Organ administracyjny ocenia bowiem kwestie czysto prawne, które – jak przyjmuje się w orzecznictwie - winny być rozstrzygane według zasad stosowanych przy kasacji. Z tego względu organ nie może podejmować czynności zmierzających do załatwienia sprawy co do istoty, tak jak w postępowaniu zwykłym. Celem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności nie jest bowiem merytoryczne, ponowne rozstrzygnięcie sprawy w jej całokształcie, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1 - 7 k.p.a. Postępowanie to jest zatem ograniczone do weryfikacji samej decyzji administracyjnej z wyłączeniem możliwości ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, której dotyczy weryfikowane rozstrzygnięcie. Stąd, w ramach postępowania nieważnościowego organ nie może dokonywać nowych lub dodatkowych ustaleń faktycznych ani przeprowadzać nowych dowodów, które miałyby na celu podważanie, czy też kwestionowanie stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją ostateczną. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji organ zasadniczo dokonuje ocen przez pryzmat akt postępowania zwykłego, mając na względzie, iż ewentualne wady prowadzące do stwierdzenia nieważności decyzji muszą tkwić w samej decyzji (por. wyrok SN z 7 marca 1996 r., III ARN 570/95, publ. OSNP 1996/18/258, wyrok NSA z16 stycznia 2014 r., II GSK 1617/12, publ. LEX nr 1452703).

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z racji ich wyczerpującego wyliczenia nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej, a powinny być interpretowane dosłownie lub nawet ścieśniająco (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck 2012, s. 623).

Nadzwyczajny tryb postępowania przewidziany w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. służy do eliminowania z obrotu decyzji wydanych bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

Przesłanka braku podstawy prawnej jest spełniona wtedy, gdy przepisy prawa powszechnie obowiązującego nie zawierają podstawy do wydania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej (postanowienia). Chodzi więc tu o sytuację, gdy nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania, albo też przepis jest, ale nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów tej administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych i postanowień, rozumianych jako indywidualne akty administracyjne zewnętrzne.

Rażące naruszenie prawa zachodzi natomiast wówczas, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią obowiązującego prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Podkreślenia przy tym wymaga, że nie chodzi tutaj o błędy w wykładni prawa, lecz o przekroczenie prawa w sposób jasny i oczywisty. Nie można stwierdzić nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, gdy istnieje wątpliwość co do naruszenia prawa, wyrażająca się odmiennymi poglądami orzekających organów, szczególnie, jeżeli poglądy organów obu instancji na daną sprawę kształtuje rozbieżne orzecznictwo sądowe (por. wyroki NSA: z 20 października 2011, II GSK 1056/10, publ. LEX nr 1070197; z 8 września 2011 r., I OSK 1566/10, publ. LEX nr 1068431).

Stan faktyczny przyjęty przez organ w przedmiotowej sprawie nie budzi zastrzeżeń i nie jest sporny między stronami. Nie ulega zatem wątpliwości, że w dacie, wydania decyzji w przedmiocie przyznania pomocy finansowej, tj. [...] listopada 2000 r. przepis art. 94 ust. 1a ustawy o Policji nie obowiązywał. Został wprowadzony do ustawy 20 września 2006 r. Obowiązywał zatem w dacie, w której skarżący został skazany za przestępstwa wyszczególnione w tym przepisie, jak również, co w sprawie ma decydujące znaczenie, w dacie orzekania przez organy o zwrocie udzielonej skarżącemu pomocy finansowej. W dacie tej w porządku prawnym pozostawał również przepis § 5 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia, który został dodany rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 października 2008 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 203, poz. 1274). Nie można wobec tego uznać, że organ swojego rozstrzygnięcia wydanego [...] lipca 2011 r. nie oparł na przepisach prawa powszechnie obowiązującego, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, że w sprawie nie zaistniała przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji z uwagi na brak podstawy prawnej. Odrębną kwestią jest natomiast, czy wskazana podstawa mogła zostać zastosowana w sprawie, ale winna być ona rozstrzygnięta w ramach badania spełnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa.

Analizując powyższe zagadnienie w pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że przepis art. 94 ust. 1a ustawy o Policji został dodany do ustawy przez art. 1 pkt 26 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. (Dz. U. Nr 158, poz. 1122) o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw, zmieniającej ustawę o Policji z dniem 20 września 2006 r. Ustawa weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia i w zakresie omawianej zmiany nie zawierała przepisów przejściowych, które rozstrzygałyby czy nowo wprowadzone przepisy należy stosować do zdarzeń prawnych zaistniałych pod rządami nowego prawa, czy też także do tych zdarzeń, które miały miejsce przed dokonaną zmianą.

Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OPS 1/06 (publ. ONSA i WSA 2006/3/71) wywiódł, iż "w sytuacji gdy nowa ustawa nie reguluje kwestii intertemporalnych, "lukę" tę powinny wypełnić w drodze wykładni organy stosujące prawo. W tym zakresie prezentowany jest też pogląd, że brak jednoznacznego stanowiska ustawodawcy co do tego, jakie należy stosować przepisy do zdarzeń mających miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów, nie oznacza istnienia luki w prawie (uchwała NSA składu pięciu sędziów z dnia 20 października 1997 r. sygn. akt FPK 11/97, ONSA 1998, z. 1, poz. 10; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 maja 2004 r. sygn. akt SK 39/03, OTK ZU 2004, nr 5/A, poz. 40). Rozstrzygnięcie kwestii intertemporalnych przez ustawodawcę lub w przypadku braku takiego rozstrzygnięcia – w procesie stosowania prawa, polegać może na przyjęciu jednej z trzech zasad: po pierwsze - zasady bezpośredniego działania nowego prawa (nowe prawo od momentu wejścia w życie reguluje wtedy także wszelkie zdarzenia z przeszłości); po drugie – zasady dalszego obowiązywania dawnego prawa, zgodnie z którą prawo to, mimo wejścia w życie nowych regulacji, ma zastosowanie do zdarzeń, które wystąpiły w przeszłości; po trzecie – zasady wyboru prawa, zgodnie z którą wybór reżimu prawnego, mającego zastosowanie do zdarzeń sprzed wejścia w życie nowego prawa pozostawia się zainteresowanym podmiotom (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 2005 r. sygn. akt P 9/04, OTK 2005, nr 1/A, poz. 9, odsyłający w uzasadnieniu do J. Mikołajewicz: Prawo intertemporalne. Zagadnienia teoretycznoprawne. Poznań 2000, s. 62). W sytuacji gdy sam ustawodawca wyraźnie nie rozstrzyga w ustawie problemów intertemporalnych, nie ma jednoznacznej reguły, mającej uniwersalne zastosowanie we wszystkich przypadkach. Z pewnością taką regułą nie może być też automatyczne stosowanie przepisów nowej ustawy do stanów prawnych (zdarzeń) mających miejsce i zakończonych przed datą wejścia w życie nowej ustawy. To jednak, czy dać pierwszeństwo zasadzie dalszego działania przepisów dotychczasowych, czy też zasadzie bezpośredniego działania ustawy nowej, musi każdorazowo wynikać z konkretnej sprawy i charakteru przepisów podlegających zmianie, przy czym jednocześnie należy brać pod uwagę skutki, jakie może wywołać przyjęcie jednej lub drugiej zasady.

Na bezpośrednie działania ustawy nowej do zdarzeń mających miejsce przed jej wejściem w życie, powinien zdecydować się ustawodawca tylko w sytuacji, gdy za tym przemawia ważny interes publiczny, którego nie można wyważyć z interesem jednostki (orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 marca 1993 r. sygn. akt K 9/92, OTK 1993, cz. I, s. 69 i nast., z dnia 19 października 1993 r. K 14/92, OTK 1993, cz. II, s. 328 i nast.). Poza tym bezpośrednie działanie prawa nowego, chociaż wygodne dla ustawodawcy z punktu widzenia porządku prawnego, w praktyce niesie liczne zagrożenia w postaci naruszenia zasady zaufania obywatela do państwa, zasady ochrony praw nabytych, czy też zasady nieretroakcji prawa, które to zasady wynikają z konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji). Przyjęte przez ustawodawcę ustalenia w zakresie przepisów intertemporalnych, czy też przyjęte przez organ w drodze wykładni reguły intertemporalne (w przypadku braku regulacji ustawowych) nie mogą naruszać podstawowych zasad konstytucyjnych".

Z przywołanego stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego w sposób jednoznaczny wynika, że w sytuacji zmiany przepisów prawa i braku przepisów intertemporalnych, czyli takiej jaka zaistniała w przedmiotowej sprawie, to do organu Policji należał wybór jednej z możliwych do zastosowania zasad działania nowego prawa. Organ przyjął zasadę bezpośredniego działania znowelizowanego prawa, co w konsekwencji obligowało ten organ do stosowania prawa w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji także do sytuacji, gdy świadczenie finansowe przyznano przed wejściem w życie omawianych zmian, a przesłanka obligatoryjnego zwrotu zaistniała po nowelizacji.

W sytuacji wątpliwości interpretacyjnych, co do tego jakie przepisy prawa materialnego powinny mieć w sprawie zastosowanie, nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa. Sądowi orzekającemu w przedmiotowej sprawie znane są przywoływane przez skarżącego rozstrzygnięcia wojewódzkich sądów administracyjnych, w których Sądy te stanęły na stanowisku, że sytuację policjantów, którym udzielono pomocy finansowej należy rozpatrywać w kontekście przepisów obowiązujących w dacie udzielenia policjantowi pomocy finansowej. Jest to wprawdzie stanowisko odmienne od zajętego przez organ w sprawie niniejszej, ale jest ono wynikiem, co w sposób jednoznaczny wynika z uzasadnień tych wyroków, zabiegów interpretacyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi

z 2 kwietnia 2012 r., III SA/Łd 139/12). Odnotować przy tym należy, że Sądy orzekające w sprawach o zbliżonych stanach faktycznych nie zdecydowały się na stwierdzenie nieważności poddanych ich kontroli rozstrzygnięć, co winny uczynić przy zaistnieniu

w sprawie przesłanek nieważnościowych, a jedynie uchyliły zaskarżone decyzje.

Jako prawidłowe należy zatem ocenić stanowisko organu zajęte w zaskarżonej decyzji. Argumentacja skargi w ramach postępowania nieważnościowego nie mogła spowodować oczekiwanego przez skarżącego rezultatu. Organ nie stosował w sprawie przywołanych w skardze przepisów prawa, gdyż mogły one znaleźć zastosowanie jedynie w postępowaniu prowadzonym w trybie zwykłym w ramach kontroli legalności rozstrzygnięcia nakazującego zwrot udzielonej pomocy finansowej. Nie mógł zatem popełnić błędu w ich wykładni. Skarżący decyzji z [...] lipca 2011 r. takiej kontroli nie poddał, a motywy takiego postępowania są w chwili obecnej bez znaczenia prawnego. Organ procedował w ramach wskazanej przez skarżącego we wniosku wszczynającym postępowanie przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a i przepisu tego ze względów wskazanych powyżej nie naruszył.

Wyjaśnić również należy, że podobne stanowisko w analogicznym stanie faktycznym i prawnym zajął tutejszy Sąd w wyroku z dnia 29 września 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 499/16.

Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na zasadzie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.