Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1340/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6221 Kary pieniężne z zakresu nadzoru ubezpieczeniowego
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Komisja Nadzoru Finansowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 14 ust. 1-3, ust.3a,
journal: Dz.U. 2003 nr 124 poz 1152
law: Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli  Komunikacyjnych
article: art. 362 ust. 1 pkt 1, pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 1844
law: Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia del. WSA Izabella Janson (spr.) protokolant Klaudia Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 19 października 2021 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Komisji Nadzoru Finansowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1639/17 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Komisji Nadzoru Finansowego na rzecz [...] kwotę 4.050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 8 marca 2018r., sygn. akt VI SA/Wa 1639/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., obecnie Dz.U. z 2019r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") uwzględnił skargę [...] z siedzibą w [...] (dalej też: "strona", "skarżąca", "Spółka", "[...]", "[...]") i uchylił decyzję [...] (dalej też: "[...]", "[...]") z [...] maja 2017r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej (pkt 1) oraz zasądził od [...] na rzecz Spółki zwrot kosztów postępowania (pkt 2).

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy.

Pismem z 13 maja 2014r. [...] zawiadomiła [...] o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia na Spółkę kary pieniężnej na podstawie art. 212 ust. 1 pkt 2 ustawy z 22 maja 2003r. o działalności ubezpieczeniowej w związku z art. 14 ust. 3a ustawy z 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (dalej: "ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych") w związku z niewypłaceniem odszkodowania w terminach, o których mowa w art. 14 ust. 1 lub 2 lub niedopełnieniem obowiązku, o którym mowa w art. 14 ust. 3.

Decyzją z [...] listopada 2014r., nr [...][...] nałożyła na [...], karę pieniężną w wysokości 150.000 zł za naruszenie art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (Dz.U. z 2016r., poz. 2060 ze zm.) w związku z niewypłaceniem odszkodowania w terminie, o którym mowa w art. 14 ust. 1 ww. ustawy w odniesieniu do [...],[...],[...],[...],[...]; naruszenie art. 14 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w związku z niewypłaceniem odszkodowania w terminie, o którym mowa w art. 14 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w odniesieniu do [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...][...]; naruszenie art. 14 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w odniesieniu do [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...],[...].

W dniu 21 listopada 2014r. skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Wskazaną na wstępie decyzją z [...] maja 2017r. [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r., poz. 23 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 362 ust. 1 pkt 2 ustawy z 11 września 2015r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (t.j. Dz.U. poz. 1844 z późn. zm., dalej: "u.d.u.r.") w zw. z art. 14 ust. 3a ustawy z 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych w zw. z art. 11 ust 5 ustawy z 21 lipca 2006r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz.U. z 2017r., poz. 196 z póżn. zm.), uchyliła decyzję z [...] listopada 2014r. w całości nakładając na Spółkę karę pieniężną w wysokości 140.000 zł za naruszenie art. 14 ust. 1 i 2 oraz ust. 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.

Dokonując ponownej analizy materiału dowodowego oraz zgromadzonych w toku postępowania dowodów [...] uznając je za wiarygodne i mogące być podstawą ustaleń faktycznych stwierdziła łącznie 18 przypadków opóźnień w przyznaniu i wypłacie odszkodowania przez [...], a także 8 przypadków niepoinformowania w ustawowym terminie, iż odszkodowanie nie przysługuje, co potwierdza, że doszło do naruszenia regulacji art. 14 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, wskazanych w ust. 1, 2 i 3 tego przepisu. [...] zaznaczyła m.in., że dla stwierdzenia faktu niedochowania terminów wynikających z art. 14 ust. 1, 2 i 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych nie ma znaczenia jaka była przyczyna takiego stanu rzeczy, bowiem zgodnie z art. 14 ust. 3a ww. ustawy obiektywnie stwierdzony fakt naruszenia przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych obliguje [...] do zastosowania sankcji w postaci kary pieniężnej. [...] wskazała, że za uchyleniem decyzji z [...] listopada 2014r. przemawiało natomiast naruszenie przepisów proceduralnych, polegające na popełnieniu błędu w obliczeniu długości opóźnienia w zakończeniu postępowania likwidacyjnego w dziesięciu przypadkach (cztery z nich mają wpływ na wysokość kary pieniężnej nałożonej zaskarżoną decyzją, co dotyczy [...],[...],[...] oraz [...]). Jak wskazano powodem uchylenia decyzji była ponadto zmiana stanu prawnego jaka nastąpiła z dniem 1 stycznia 2016r., kiedy weszła w życie ustawa z 11 września 2015r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz.U. z 2015r., poz. 1844 ze zm. ,poza wyjątkami określonymi w art. 504 pkt 1-5 ww.ustawy). [...] ustaliła, że [...] dopuścił się łącznie 26 przypadków opóźnień w przyznaniu i wypłacie odszkodowania, a także niepoinformowaniu w ustawowym terminie osoby występującej z roszczeniem, iż odszkodowanie jej nie przysługuje - w decyzji z [...] listopada 2014r. wskazano natomiast 25 przypadków opóźnień - jednak zdaniem [...] omyłkowe pominięcie jednego z naruszeń art. 14 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych nie może wpływać na zaostrzenie odpowiedzialności [...] z uwagi na treść art. 139 k.p.a. Organ wskazał, że ustalony w toku niniejszego postępowania stan faktyczny w sposób nie budzący wątpliwości dawał podstawę do uznania, iż [...] w 5 przypadkach nie wykonał ustawowego obowiązku wypłaty odszkodowań w terminie określonym w art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, w 13 naruszył art. 14 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, natomiast w 8 przypadkach nie wywiązał się w ustawowo określonym terminie z obowiązku powiadomienia, osoby występującej z roszczeniem, iż odszkodowanie jej nie przysługuje, naruszając tym samym art. 14 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Czas wskazanych opóźnień wynosił odpowiednio od 2 tygodni do prawie 11 miesięcy w przypadku naruszenia art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, od 8 dni do ponad 7 miesięcy w przypadku naruszenia art. 14 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych oraz od 1 dnia do ponad 5 miesięcy w przypadku naruszenia art. 14 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Ustalając wysokość kary pieniężnej w niższym wymiarze w stosunku do sankcji nałożonej na [...] w decyzji z [...] listopada 2014r. organ nadzoru wyjaśnił, iż miał na względzie okoliczność, że w związku z ponowną oceną zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdzono, że opóźnienie w zakończeniu postępowań likwidacyjnych w sprawach poszkodowanych: [...] wyniosło prawie 11 miesięcy, nie zaś jak wskazano - 11 miesięcy, [...] wyniosło 13 dni, nie zaś jak wskazano - 2 tygodnie, [...] wyniosło prawie miesiąc, nie zaś jak wskazano - ponad miesiąc, zaś w przypadku [...] wyniosło prawie 2,5 miesiąca (2 miesiące i 13 dni), nie zaś jak wskazano - 2,5 miesiąca. Okolicznościami zaś pozostającymi bez wpływu na wymiar kary były zidentyfikowane przy ponownym rozpatrzeniu sprawy pomyłki w treści uzasadnienia decyzji z [...] listopada 2014r. w zakresie oceny stanu faktycznego w postępowaniach likwidacyjnych dotyczących następujących poszkodowanych: [...],[...],[...],[...] oraz [...] i [...][...], polegające na niewłaściwym obliczeniu długości opóźnienia w zakończeniu postępowania likwidacyjnego. Ponadto jak wskazano dopuszczono się również pomyłki w ustaleniu (wskazaniu) liczby zidentyfikowanych opóźnień w przyznaniu i wypłacie odszkodowania, a także niepoinformowaniu w ustawowym terminie osoby występującej z roszczeniem, iż odszkodowanie jej nie przysługuje, tj. w opisie stanu faktycznego zostały ujęte wszystkie 26 naruszeń, z których jedno zostało następnie pominięte przy subsumpcji.

W ocenie [...] w odniesieniu do ww. spraw zastosowanie znajduje art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.

W sprawach tych [...] został zawiadomiony o szkodzie po wejściu w życie art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, tj. po dniu 11 czerwca 2007r. Z uwagi na fakt złożenia zawiadomienia o szkodzie po dniu 11 czerwca 2007r. na [...] ciążył obowiązek zastosowania obligatoryjnie sankcji przewidzianych w art. 212 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, a obecnie sankcji z art. 362 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej.

[...] z siedzibą w [...] wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

WSA uwzględnił skargę.

W ocenie Sądu i instancji argumentacja organu w kwestii stosowania art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych jest błędna, gdyż nie uwzględnia treści unormowania art. 3 ww. ustawy z 24 maja 2007r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (dodającej do ustawy art. 14 ust. 3a), zgodnie z którym "do umów ubezpieczenia zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe". W ocenie WSA przepis art. 3 ustawy z 24 maja 2007r. jest przepisem przejściowym/intertemporalnym i ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Przy wykładni art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych nie może być pominięty, gdyż w istotny sposób determinuje w okolicznościach sprawy zakres stosowania tego przepisu, co w niniejszej sprawie oznacza, że jego uwzględnienie mogło mieć wpływ na treść podjętego rozstrzygnięcia. Skoro organ przepis ten pominął, rozstrzygnięcie to jest dotknięte wadliwością z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w związku z art. 3 ustawy z 24 maja 2007r. art. 3 ustawy z 24 maja 2007r., oznacza bowiem, że [...] nie może decydować o zastosowaniu art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych kierując się jak w tej sprawie datą zawiadomienia [...] o szkodzie, tylko obowiązana jest mieć na uwadze datę zawarcia umowy ubezpieczenia, z której wynika odpowiedzialność odszkodowawcza/likwidacja szkody. W przypadku bowiem ustalenia, że umowa ubezpieczenia zawarta została przed dniem wejścia w życie ustawy z 24 maja 2007r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, to jest przed dodaniem do tej ustawy art. 14 ust. 3a, przepis ten nie znajduje zastosowania; zatem organ nie może w takiej sytuacji stosować do [...] sankcji z art. 362 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (wcześniej z art. 212 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej), do których to przepisów odsyła art. 14 ust. 3a nakazując stosowanie określonych w nich środków nadzorczych w przypadku niewypłacenia przez [...] odszkodowania w terminie lub niedopełnienia obowiązku informacyjnego. W opinii WSA, jak wynika z zebranego materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy i szczegółowo opisanego w zaskarżonej decyzji, doszło do naruszenia art. 14 ust. 1-3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. W ocenie Sądu I instancji naruszenia te co do ich liczby wymagają dodatkowych ustaleń i doprecyzowania przez organ w podanym wyżej kierunku i zakresie, z konsekwencjami dla wysokości kary pieniężnej, jaką organ obowiązany jest z tego tytułu nałożyć na [...].

WSA zaznaczył, że ustalając wysokość kary, która wymaga na nowo określenia w warunkach prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy, organ prawidłowo wziął pod uwagę, że w zakresie podstawowej działalności [...] leży prowadzenie postępowań likwidacyjnych, a liczba zidentyfikowanych w toku niniejszego postępowania naruszeń przepisu prawa pozwala na stwierdzenie stosunkowo nieznacznej, z punktu widzenia skali prowadzonej przez [...] działalności, liczby przypadków, w których wystąpiło naruszenie terminów przewidzianych w art. 14 ust. 1-3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.

W skardze kasacyjnej [...] zaskarżyła powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

a) art. 141 § 4 zdanie pierwsze ustawy - p.p.s.a. poprzez zamieszczenie w zaskarżonym wyroku uzasadnienia w zakresie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia WSA w Warszawie, które nie zawiera argumentacji polegającej na przedstawieniu wyczerpującego i przekonującego wyjaśnienia wywodu prawnego. WSA w Warszawie poprzestał na przytoczeniu brzmienia przepisów i poczynieniu konkluzji o wadliwości zaskarżonej decyzji administracyjnej wydanej przez organ nadzoru, nie wyjaśnił natomiast kwestii z jakiego powodu uznał, iż wymierzenie przez [...] sankcji nadzorczej (nałożenie kary na podmiot nadzorowany) za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych powstałe po dniu 11 czerwca 2007r. w przedmiotowym przypadku jest niemożliwe, podczas gdy sankcja nadzorcza wiąże się z czynnościami nadzorczymi i wystąpieniem naruszenia, po dniu wejścia w życie przepisu art. 14 ust. 3a tejże ustawy, a nie ze zmianą samych umów ubezpieczenia. Sąd administracyjny pierwszej instancji w swym wyroku nie przedstawił w tym zakresie argumentacji, która doprowadziła go do konkluzji, że niemożliwe jest zastosowanie art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. W następstwie powyższego wyrok WSA w Warszawie nie wskazuje stronom postępowania sądowoadministracyjnego przesłanek działania Sądu I instancji, a także nie poddaje się kontroli kasacyjnej z punktu widzenia twierdzeń WSA w Warszawie w zakresie wykładni przepisów prawa mających w sprawie zastosowanie. Tego rodzaju stan daje podstawę do sformułowania stwierdzenia, że WSA w Warszawie nie rozważył dostatecznie prawnych okoliczności sprawy, a przeto nie wykonał zgodnie z regułami prawa kontroli legalności decyzji administracyjnej organu nadzoru. Tym samym można mówić o naruszeniu mającym istotne znaczenie na wynik sprawy sądowoadministracyjnej;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego:

a) art. 3 ustawy z 24 maja 2007r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (dalej: "ustawa nowelizująca") w związku z art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że przepis ten, jako norma intertemporalna, znajduje zastosowanie do sytuacji niedopełnienia obowiązku przez [...] (art. 1 ust. 1 ustawy nowelizującej), podczas gdy z prawidłowej wykładni tego przepisu wynika, że odnosi się on stricte do umów ubezpieczenia.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną [...] wniosło o jej oddalenie w całości i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego oraz o przeprowadzenie rozprawy i rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

W piśmie procesowym z [...] czerwca 2021r. [...] ponownie wniosło o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji.

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zawarte w niej zarzuty okazały się nieusprawiedliwione.

W pierwszej kolejności oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego objęty został zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., wskazany w punkcie 1a) petitum skargi kasacyjnej, bowiem jego zasadność wykluczałaby możliwość merytorycznego odniesienia się do pozostałych, objętych zarzutami skargi kasacyjnej nieprawidłowości (por. wyroki NSA: z 4 września 2014r., sygn. akt II GSK 1293/13; z 16 października 2013r., sygn. akt II GSK 937/12). Według autora skargi kasacyjnej do naruszenia tego przepisu miało dojść poprzez zamieszczenie w zaskarżonym wyroku uzasadnienia w zakresie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia WSA w Warszawie, które nie zawiera argumentacji polegającej na przedstawieniu wyczerpującego i przekonującego wyjaśnienia wywodu prawnego. Jak wskazano WSA w Warszawie poprzestał na przytoczeniu brzmienia przepisów i poczynieniu konkluzji o wadliwości zaskarżonej decyzji administracyjnej wydanej przez organ nadzoru, nie wyjaśnił natomiast kwestii z jakiego powodu uznał, iż wymierzenie przez [...] sankcji nadzorczej (nałożenie kary na podmiot nadzorowany) za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym powstałe po dniu 11 czerwca 2007r. w przedmiotowym przypadku jest niemożliwe, podczas gdy sankcja nadzorcza wiąże się z czynnościami nadzorczymi i wystąpieniem naruszenia, po dniu wejścia w życie przepisu art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, a nie ze zmianą samych umów ubezpieczenia.

Wbrew odmiennemu w tym względzie stanowisku skarżącego, Sąd I instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a.

Przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 141 § 4 p.p.s.a. określił niezbędne elementy uzasadnienia, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39), po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie kontrolowanego wyroku sądu administracyjnego I instancji nie dość, że zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a., gdy chodzi o analizę przedstawionych w nim argumentów, zawiera stanowisko co do stanu faktycznego, a ponadto sporządzone zostało w sposób, który nie uniemożliwia przeprowadzenia kontroli prawidłowości tego orzeczenia co prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji uczynił zadość obowiązkowi jego sporządzenia w sposób uwzględniający konsekwencje wynikające z towarzyszącej uzasadnieniu każdego orzeczenia sądowego funkcji kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia.

Zupełnie inną kwestią jest natomiast siła przekonywania zawartych w nim argumentów. Brak przekonania strony skarżącej lub skarżącego kasacyjnie organu o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa którego prawidłowość, aby mogła być oceniona wymaga postawienia innych zarzutów kasacyjnych czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami strony skarżącej lub skarżącego kasacyjnie organu, nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku, i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Fakt więc, że stanowisko zajęte przez sąd administracyjny I instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, iż uzasadnienie wyroku zawiera wady konstrukcyjne czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Zwłaszcza w sytuacji, gdy tak jak w rozpatrywanej sprawie, stanowisko to zostało umotywowane w stopniu wystarczającym, aby poddać je merytorycznej kontroli w postępowaniu wywołanym wniesioną skargą kasacyjną.

Dlatego, co należy podkreślić polemika z merytorycznym stanowiskiem sądu administracyjnego I instancji nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać, ani prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska Sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa (por. np.: wyrok NSA z 26 listopada 2014r., sygn. akt II OSK 1131/13; wyrok NSA z 20 stycznia 2015r., sygn. akt I FSK 2081/13; wyrok NSA z 12 marca 2015r., sygn. akt I OSK 2338/13; wyrok NSA z 18 marca 2015r., sygn. akt I GSK 1779/13).

W rozpoznawanej sprawie nie występuje żaden z wymienionych przypadków. Uzasadnienie zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu Sąd I instancji przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując z jakich przyczyn skarga zasługiwała na uwzględnienie, co umożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń Sądu I instancji w kwestionowanym zakresie. To natomiast, że autor skargi kasacyjnej nie podziela stanowiska Sądu, czy też jego ocena, iż uzasadnienie wyroku jest dla niego nieprzekonywujące, nie stanowi skutecznej przesłanki uwzględnienia tego zarzutu (por. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2015r., sygn. akt II GSK 470/14).

Niezasadny jest również zarzut naruszenia prawa materialnego t.j. art. 3 ustawy z 24 maja 2007r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w związku z art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (pkt 2. a) petitum skargi kasacyjnej), poprzez jego błędną wykładnię

Według organu, skoro w wymienionych w decyzji sprawach likwidacji szkody [...] został zawiadomiony o szkodzie po wejściu w życie art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, czyli po dniu 11 czerwca 2007r., na organie ciążył obowiązek zastosowania obligatoryjnie sankcji przewidzianych w art. 212 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, a obecnie w art. 362 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej.

Argumentacja ta jest błędna.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji trafnie uznał, że stosownie do art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w przypadku niewypłacenia przez [...] odszkodowania w terminie, o którym mowa w ust. 1 albo 2, lub niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 3 (tego przepisu), organ nadzoru stosuje wobec [...] środki nadzorcze określone w art. 362 ust. 1 pkt 1 lub 2 (wcześniej przed zmianą w art. 212 ust. 1 pkt 1 lub 2) ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, to jest sankcje, które przewiduje ten przepis.

Przepis art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych został dodany ustawą o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych z 24 maja 2007r., która to zmiana weszła w życie z dniem ogłoszenia, tj. z dniem 11 czerwca 2007r. Zastosowanie tego przepisu w tej sprawie, w odniesieniu do nieprawidłowości/ naruszeń związanych z likwidacją szkody w przypadkach tej likwidacji szczegółowo opisanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ błędnie połączył z datą zawiadomienia [...] o szkodzie.

Wskazać należy, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z normą sankcjonowaną i normą sankcjonującą. Norma sankcjonowana powstała w niniejszej sprawie w oparciu o art. 14 ust. 1-3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, a norma sankcjonująca w oparciu o art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w zw. z art. 362 ust. 1 pkt 2 u.d.u.r., wcześniej w art. 212 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej.

Treść przepisu przejściowego (art. 3 ustawy z 24 maja 2007r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych) jest jednoznaczna: "do umów ubezpieczenia zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe", czyli obowiązujące przed datą wejścia w życie tej ustawy (a zarazem ww. art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych). Przepis ten posługuje się sformułowaniem ogólnym "do umów", zatem wszelkie konsekwencje ich zawarcia, w tym okoliczności likwidacji szkód z nimi związanych, podlegają ocenie przepisów dotychczasowych, a nie nowych - wprowadzonych po dacie zawarcia umowy ubezpieczenia. (por. wyroki WSA w Warszawie, z 8 marca 2018r., sygn. akt VI SA/Wa 1639/17 oraz 14 marca 2019r., sygn. akt VI SA/Wa 2200/18).

Nie ulega wątpliwości, że przepisy art. 14 ust. 1-3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych obowiązywały na moment przeprowadzania przez [...] postępowań odszkodowawczych objętych niniejszym postępowaniem. Jednakże w świetle art. 3 ustawy z 24 maja 2007r. umowa ubezpieczenia zawarta przed dniem 11 czerwca 2007r. nie może być rozpatrywana i oceniana w trybie omawianego art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, gdyż w dacie zawarcia takiej umowy nie istniała regulacja objęta treścią tego przepisu. Skoro natomiast do umów sprzed tej regulacji stosuje się przepisy dotychczasowe, to także kwestia wykonania takich umów, łącznie z okolicznościami likwidacji szkody z nimi związanej (wypłacania/realizacji odszkodowań), podlega ocenie przepisów dotychczasowych, tj. przepisów sprzed daty zawarcia umów, a nie przepisów, które weszły w życie po ich zawarciu.

W konsekwencji do terminów likwidacji szkód związanych z tymi umowami nie ma zastosowania sankcja administracyjna z art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w związku z art. 362 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, gdyż sankcja ta dotyczy likwidacji szkód związanych z umowami ubezpieczenia zawartymi po dniu 11 czerwca 2007r., czyli po dacie wejścia w życie przepisu art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, który tę sankcję (środki nadzorcze określone obecnie w art. 362 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej) nakazuje stosować w przypadkach nieprawidłowości wymienionych w tym przepisie.

Wobec powyższego trafnie wskazał Sąd I instancji, iż w świetle ww. art. 3 ustawy z 24 maja 2007r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, umowa ubezpieczenia zawarta przed dniem 11 czerwca 2007r. nie może być rozpatrywana i oceniana w trybie art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.

Z tego powodu jak zasadnie wskazał to Sąd I instancji jedynie po ustaleniu ostatecznej liczby naruszeń zweryfikowanej według zasady, że mogą one dotyczyć likwidacji szkód związanych wyłącznie z umowami ubezpieczenia zawartymi po 11 czerwca 2007r. organ będzie mógł usankcjonować te naruszenia odpowiednią wysokością kary pieniężnej na podstawie przepisów art. 362 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 481 ust. 1 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej oraz w związku z art. 14 ust. 3a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) i w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j Dz.U. z 2018r., poz. 265). W rozpoznawanej sprawie zwrot kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz skarżącej w wysokości 4.050 zł. (75 % stawki minimalnej) należny jest z tytułu udziału radcy prawnego reprezentującego [...] z siedzibą w [...] w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz wniesionej w terminie odpowiedzi na skargę kasacyjną.