Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1050/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 84, art.80, art. 107 § 3, art. 11, art. 8
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 81 ust. 1 pkt 1 lit b
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Bąk - Marciniak (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska WSA Donata Starosta Protokolant St. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2011 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na wskazane prace budowlane 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta M. P. z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...], 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej E. S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] r. Prezydent Miasta P. zatwierdził projekt budowlany i udzielił L.S. i T.S. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych przewidzianych do realizacji na dz. nr [...] (obręb [...]) położonej przy ul. [...] w P., w zakresie rozbiórki garażu, przebudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego, przebudowy instalacji gazowej i elektrycznej, rozbudowy garażu, budowy budynku gospodarczego.

W dniu [...] lutego 2008 r. z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych wskazanych w decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] sierpnia 2006 r. wystąpiła E.S.. Skarżąca podniosła, że bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji w dniu [...] sierpnia 2006 r., tymczasem jako właścicielka nieruchomości sąsiedniej położonej przy ul. [...] winna była zostać powiadomiona o toczącym się postępowaniu administracyjnym.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. Prezydent Miasta P. wznowił postępowanie w sprawie.

W dniu [...] sierpnia 2008 r. Prezydent Miasta P. działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 104 ustawy z dnia 14.06.1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa) wydał decyzję nr [...] odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej udzielającej pozwolenia na wykonanie robót budowlanych przewidzianych do realizacji na dz. nr [...] położonej przy ul. [...].

Uzasadniając wydaną decyzję organ I instancji wskazał, że w myśl art. 145 § 1 pkt 4 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Jak wskazał organ I instancji w toku postępowania w sprawie pozwolenia na budowę organ ustalił adresy zamieszkania stron postępowania na podstawie aktualnej Bazy Ewidencji Gruntów ZGiKM Geopoz. Adres wnioskodawczyni również ustalono w oparciu o dane zawarte w tej bazie i na tak ustalony adres dokonano doręczenia skarżącej zawiadomienia o wszczęciu postępowania, zawiadomienia o zakończeniu postępowania dowodowego i doręczono decyzję w sprawie pozwolenia na budowę. Decyzja ta z dniem [...] września 2006 r. stała się ostateczna. Organ wskazał też, że w myśl art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) osoby, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51 tej ustawy (m.in. właściciel) są obowiązani zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Skoro więc obowiązek aktualizacji tych danych ciążył na samej skarżącej, i nie wywiązała się ona z ciążącego na niej obowiązku, to jednocześnie nie może ona skutecznie podnosić, iż nie brała ona udziału w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę bez własnej winy. Bowiem to zaniedbanie skarżącej, spowodowało, iż korespondencję doręczano na nieaktualny adres. W tych okolicznościach stwierdzono brak podstaw – wymienionych w art. 145 § 1 oraz art. 145 a kpa – uzasadniających uchylenie ostatecznej decyzji w sprawie pozwolenia na budowę.

Od powyższej decyzji odwołanie wniosła skarżąca wyjaśniając, że organ dokonał błędnych ustaleń, bowiem skarżąca [...] stycznia 1989 r. zameldowała się w P. przy ul. [...] i zamieszkuje pod tym adresem do dnia dzisiejszego. Skarżąca wskazała też, że nigdy nie zamieszkiwała w P. przy ul. [...], a na ten adres skierowano ostateczną decyzję z [...] sierpnia 2006 r.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 146 § 2 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał i argumentował, iż w myśl art. 146 § 2 kpa nie uchyla się decyzji w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Stwierdzając więc, zaistnienie przesłanek wznowieniowych na gruncie rozpoznawanej sprawy organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego uznano, że decyzja badana we wznowieniowym postępowaniu jest wadliwa formalnie – w zakresie braku udziału skarżącej w pierwotnym postępowaniu, a prawidłowa pod względem zgodności z normami prawa materialnego. We wznowionym postępowaniu skarżąca brała udział, a podnoszone przez nią zarzuty, w następstwie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego nie znalazły potwierdzenia.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe rozstrzygnięcie wniosła skarżąca, podnosząc, że nie została powiadomiona o toczącym się postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę. Organ II instancji stwierdził, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę przeprowadzono z naruszeniem art. 9 i 10 kpa, a mimo to podtrzymał wydaną przez Prezydenta Miasta P. decyzję. Skarżąca wyjaśniła dodatkowo, że pod aktualnym adresem zamieszkuje od [...] stycznia 1989 r. Po zwrocie wysłanej do niej w toku postępowania w sprawie pozwolenia na budowę korespondencji rzeczą organu I instancji było więc podjęcie działań prowadzących do ustalenia prawidłowego adresu, celem dokonania skutecznego doręczenia . Skarżąca podniosła też, że Wojewoda w żaden sposób nie odniósł się do kwestii naruszenia w toku postępowania w sprawie pozwolenia na budowę § 12 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2006/75/690 ze zm., dalej - rozporządzenie). W ocenie skarżącej budynek gospodarczy wzniesiony na nieruchomości przy ul. [...] nie spełnia wymogów wynikających z treści tego przepisu. W dalszej kolejności skarżąca podniosła, że ściana równoległa budynku gospodarczego, przylegająca do jej budynku wykracza o 1m, natomiast jego wysokość o 2m. W ocenie skarżącej nie można też podzielić stanowiska jakoby pobudowany na tym budynku komin miał charakter dekoracyjny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 listopada 2009 r sygn.akt IISA/Po 28/09 uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r. wskazał, iż kwestią sporną w postępowaniu była treść rozstrzygnięcia Wojewody i poprzedzającej go decyzji organu I instancji. Sąd wskazał, iż organ I instancji stwierdził, że w sprawie nie występuje, żadna z podstaw do uchylenia decyzji – o której mowa w art. 145 § 1 lub art. 145 a kpa – i w tej sytuacji, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z [...] sierpnia 2006 r. Wydanie decyzji w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 kpa następuje, bowiem w sytuacji gdy organ ustali, że nie występuje żadna z przesłanek wznowienia postępowania, a w konsekwencji brak jest podstaw do merytorycznego rozpoznaniu sprawy administracyjnej. Jak wynika natomiast z uzasadnienia zaskarżonej decyzji Wojewoda doszedł do odmiennych niż organ I instancji wniosków. W toku postępowania wyjaśniającego organ II instancji stwierdził bowiem, że skarżąca w istocie bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę. W ocenie Wojewody w wyniku tego wznowionego postępowania zapaść mogłaby jednak wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej treści dotychczasowej decyzji ostatecznej. W świetle powyższego wydanie przez Wojewodę decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji wskazuje na wewnętrzną sprzeczność sentencji zaskarżonej decyzji z treścią jej uzasadnienia. Z sentencji zaskarżonej decyzji Wojewody wynika, że organ II instancji utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, a więc podzielił stanowisko organu I instancji, co do braku zaistnienia przesłanki wznowieniowej na gruncie rozpoznawanej sprawy. Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika zaś, że skarżąca w istocie nie brała bez własnej winy udziału w postępowaniu, co oznacza, że zaistniała podstawa wznowieniowa, jednak w wyniku wznowienia zdaniem tego organu mogłaby zapaść decyzja odpowiadająca dotychczasowej. Tymczasem, motywy pisemne decyzji powinny być odzwierciedleniem rzeczywistych racji decyzyjnych, a uzasadnienie prawne decyzji polegać winno na wyjaśnieniu podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Wskazane w zaskarżonej decyzji motywy uzasadnienia – zdaniem Sądu – w żadnym razie nie stanowiły wyjaśnienia dla zastosowania przez organ odwoławczy art. 151 § 1 pkt 1 kpa. Powołana, bowiem w motywach uzasadnienia zaskarżonej decyzji argumentacja w rzeczywistości przeczyła treści wskazanego w jej sentencji rozstrzygnięcia.

W tych okolicznościach Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów kodeks postępowania administracyjnego, tj. art. 107 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 6 i art. 8 k.p.a. poprzez wydanie decyzji, której sentencja pozostaje w sprzeczności z uzasadnieniem.

Sąd wskazał, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy winien uwzględnić rozważania zawarte w wyroku, w szczególności co do konieczności zastosowania odpowiedniej normy z art. 151 § 1 bądź §2 kpa, stosownie do poczynionych ustaleń.

Decyzją z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 2 kpa w związku z prawomocnym wyrokiem Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 listopada 2009 r., po ponownym rozpoznaniu odwołania skarżącej z dnia [...] września 2008 r. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2008 r., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Organ w uzasadnieniu odwołał się do przepisów art. 7, 77 § 1 kpa oraz wskazał, iż przedmiotowej sprawie organ I instancji naruszył omówione wyżej przepisy prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem ograniczył się do wezwania inwestorów do pisemnego ustosunkowania się do pisma z dnia [...] maja 2008 r. złożonego przez skarżącą oraz odniesienia się do zapewnienia bezpieczeństwa budynku zlokalizowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w P. w granicy nieruchomości przy ul. [...] i ul. [...] w P.. Organ administracyjny prowadzący postępowanie w trybie wznowienia, po pierwsze powinien zbadać, czy złożony wniosek odpowiada wymogom art. 63 § 2 kpa. Jeżeli nie czyniłby zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, organ winien wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni w trybie art. 64 § 2 Kpa. Organ podkreślił, iż wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 Kpa). Zatem bardzo istotną sprawą jest zbadanie pisma pod względem jego terminowości. Organ I instancji nie wyjaśnił w sposób nie budzący wątpliwości, kwestii przymiotu strony wnioskodawców oraz czy brak udziału skarżącej w postępowaniu nastąpił z jej winy czy w sposób niezawiniony. Organ odwoławczy wskazał i szeroko omówił, iż do braku udziału skarżącej w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, będącym przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu, pośrednio przyczynił się również organ I instancji. W związku z powyższym skarżąca w istocie bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę i organ odwoławczy stwierdził zaistnienie przesłanki wznowieniowej.

Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] sierpnia 2006 r.

W uzasadnieniu decyzji organ opisał stan faktyczny w sprawie i wskazał, iż w dniu [...] marca 2010 r. zawiadomiono strony o podjęciu czynności w postępowaniu w związku z decyzją Wojewody [...] z dnia [...] marca 2010 r. W dniu [...] kwietnia 2010 r. wpłynęło pismo skarżącej, w którym zarzuca, że budynek gospodarczy zlokalizowany przy granicy z nieruchomością przy ulicy [...] został usytuowany niezgodnie z przepisami prawa budowlanego. Pismo skarżącej z dnia [...] kwietnia 2010 r. postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. zostało przekazane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organ nadmienił, iż zanim skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie w dniu [...] lutego 2008 r. zwróciła się do Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta P. o "zweryfikowanie wydanego zezwolenia dla L. i T. S.przy ul. [...]". W piśmie z dnia [...] lutego 2008 r. znak skarżąca została poinformowana o stanie prawnym przedmiotowej inwestycji oraz o możliwości wznowienia postępowania. Zdaniem organu należy zatem przyjąć, że skarżąca dowiedziała się o okoliczności do wznowienia postępowania t.j. wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę w dniu [...] lutego 2008 r.

W sprawie podnoszonych przez skarżącą zarzutów niezgodności przedmiotowej inwestycji z przepisami prawa budowlanego organ stwierdził, że mają one charakter subiektywny i nie znajdują potwierdzenia w stanie faktycznym sprawy. Jak wynika z projektu budowlanego budynek gospodarczy znajduje się bezpośrednio przy granicy budynku garażowego przy ulicy [...] w P., należącego do skarżącej. Budynki te przylegają do siebie ścianami bez otworów okiennych i drzwiowych. Rozwiązanie to, jak wskazuje organ, jest dopuszczalne zgodnie z zapisami § 12 ust. 2 rozporządzenia. Skarżąca powoływała się na zapis zawarty w § 12 ust. 3 pkt 2 ww. rozporządzenia, jednakże w dniu [...] sierpnia 2006 r., t.j. w chwili wydania decyzji o pozwoleniu na budowę nr 1719/2006 rozporządzenie, o którym mowa, nie zawierało cytowanego wyżej zapisu. Został on wprowadzony później, przez rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 09.56.461). Organ podkreślił, iż podnoszone przez skarżącą zarzuty dotyczące niezgodności z przepisami prawa budowlanego lokalizacji budynku gospodarczego są bezzasadne. Ponadto lokalizacja budynku przy granicy z działką sąsiednią nie wymaga zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości. Organ stwierdził ponadto, że z projektu budowlanego oraz przedstawionej przez skarżącą wizualizacji nie wynika, aby powstanie budynku gospodarczego spowodowało zaciemnienie okien oraz innych niedogodności i zagrożeń, uniemożliwiających korzystanie z tarasu przez skarżącą. Jeżeli chodzi o komin przy budynku gospodarczym, to z projektu budowlanego jednoznacznie wynika, że nie ma on charakteru przewodu kominowego spalinowego, a stanowi jedynie element grilla ogrodowego i jest wyprowadzony ponad wysokość przylegającego budynku gospodarczego na terenie nieruchomości przy ulicy [...] w P..

Jednocześnie organ wskazał, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r., że jakkolwiek ww. decyzja rzeczywiście została wydana bez udziału skarżącej w postępowaniu poprzedzającym jej wydanie, to została wydana prawidłowo pod względem zgodności z normami prawa materialnego. W postępowaniu wznowieniowym skarżąca brała pełny udział, a wysuwane przez nią zarzuty nie znalazły potwierdzenia i mają charakter subiektywny. Organ skonstatował, iż zgodnie z zapisami art. 146 § 2 kpa nie uchyla się decyzji w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. A zatem brak jest możliwości uchylenia w/w decyzji ostatecznej.

Odwołanie od powyższej decyzji, w przepisanym terminie, wniosła skarżąca. Uzasadniając odwołanie skarżąca powołała się na przepis § 12 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i wskazała, że budynek na gruncie sąsiednim, którego dotyczy postępowanie, nie spełnia wymogów określonych w tym akcie, bowiem w budynku gospodarczym inwestorów ściana równoległa przylegająca do budynku skarżącej wykracza poza jej obrys o jeden metr, a wysokość o dwa metry. Ponadto wody opadowe z dachu budynku gospodarczego inwestorów bezpośrednio zalewają dach budynku skarżącej – garażu, który jest jednocześnie tarasem, ponieważ rynna odprowadzająca wody deszczowe ma małą przepustowość, a kąt nachylenia dachu jest niekorzystny. Natomiast komin budynku gospodarczego znajdującego się na terenie

Decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 oraz art. 104 § 1 kpa po rozpoznaniu odwołania skarżącej z dnia [...] lipca 2010 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lipca 2010 r. i stwierdził, że decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2006 r. została wydana z naruszeniem prawa polegającym na tym, że skarżąca nie brała udziału jako strona w postępowaniu zakończonym ww. decyzją. Jednocześnie organ jako okoliczność z powodu, której nie uchylił decyzji z dnia [...] sierpnia 2006 r. wskazał fakt, iż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Organ podkreślił, iż wznowienie postępowania administracyjnego jest trybem nadzwyczajnym wzruszanie decyzji ostatecznych i z tego też względu obwarowane jest szczególnymi wymogami formalnymi. Podstawy wznowienia postępowania administracyjnego wymienione są enumeratywnie w art. 145 § 1 kpa i ich wykładnia rozszerzająca jest niedopuszczalna. W przedmiotowej sprawie skarżąca uzasadniając wniosek o wznowienie postępowania wskazała fakt, iż został pozbawiona, jako strona postępowania, możliwości udziału w postępowaniu. Zgodnie zaś z art. 148 § 2 kpa strona wnosi podanie o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała o decyzji. Organ I instancji przeprowadził stosowne postępowanie wyjaśniające w zakresie zbadania czy przedmiotowy termin został zachowany.

Organ I instancji stwierdził, że w sprawie nie występuje żadna z podstaw do uchylenia decyzji - o której mowa w art. 145 § 1 lub art. 145 a kpa - i w tej sytuacji działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 146 § 2 i 104 kpa odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] sierpnia 2006 r. Wydanie decyzji w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 kpa następuje, bowiem w sytuacji gdy organ ustali, że nie występuje żadna z przesłanek wznowienia postępowania, a w konsekwencji brak jest podstaw do merytorycznego rozpoznaniu sprawy administracyjnej. Jak wynika natomiast z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ I instancji doszedł do odmiennych wniosków. W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta P. stwierdził, że przedmiotowa decyzja rzeczywiście została wydana bez udziału skarżącej w postępowaniu poprzedzającym jej wydanie, jednakże została wydana prawidłowo pod względem zgodności z normami prawa materialnego. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji błędnie przyjął, że w sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek 145 § 1 kpa., bowiem wystąpiła przesłanka, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa.

W tych okolicznościach organ odwoławczy uznał, że zaskarżona decyzja z dnia [...]lipca 2010 r. wydana została z naruszeniem przepisów kpa, tj. art. 107 § 3 w zw. z art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 6 i art. 8 kpa poprzez wydanie decyzji, której sentencja pozostaje w sprzeczności z uzasadnieniem. Z tych przyczyn na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 oraz art. 104 § 1 kpa organ odwoławczy uchylił w całości zaskarżoną decyzję z dnia [...] lipca 2010 r. i stwierdził, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2006 r. została wydana z naruszeniem prawa polegającym na tym, że skarżąca nie brała udziału jako strona w postępowaniu zakończonym ww. decyzją. Jednak zgodnie z przepisami art. 146 § 2 kpa. nie uchyla się decyzji w przypadku jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

W kwestii zarzutów skarżącej organ wyjaśnił, że przepisy § 12 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia został zmieniony rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 7 kwietnia 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.04.109.1156)

. W kwestii wątpliwości skarżącej odnośnie usytuowania i wielkości przedmiotowego budynku gospodarczego organ wyjaśnił, że jego lokalizacja i wymiary są zgodne z decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] kwietnia 2006 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie wilii mieszkalnej oraz rozbudowie garażu i budowie budynku gospodarczego na dz. [...], ark. [...], obręb [...] położonej przy ul. [...] w P.. Budynek gospodarczy ma wysokość do gzymsu (okapu) około 3,2 m, co jest zgodne z pkt II, tabela pkt 1e ww. decyzji o warunkach zabudowy. W sprawie podnoszonych przez Skarżącą zarzutów, że komin przy budynku gospodarczym ma charakter przewodu kominowego spalinowego organ stwierdził, iż są one niezasadne. Z projektu budowlanego wynika, że komin stanowi element grilla ogrodowego (str. 12 projektu budowlanego) i jest wyprowadzony ponad wysokość przylegającego budynku gospodarczego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w P..

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie drugoinstancyjne wniosła skarżąca podnosząc, iż nie brała udziału w postępowaniu o wydanie warunków zabudowy, więc nie mogła kwestionować wydanej w tamtym postępowaniu decyzji, o budowie dowiedziała się zaś dopiero w chwili rozpoczęcia budowy. Skarżąca powtórzyła argumenty odwołania dotyczące § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, wskazując, że sąsiedni budynek gospodarczy nie spełnia wymogów tego przepisu, ani w jego wcześniejszym, ani też obecnym, zmienionym brzmieniu. Organ nie zbadał w tej mierze zarzutów skarżącej. Uzasadnienia organów są zdaniem skarżącej bardzo lakoniczne. Skarżąca podniosła, że zwracała się o rozbiórkę budynku gospodarczego, który jest usytuowany w granicy jej posesji, ponieważ ściana przylegająca do budynku skarżącej wykracza poza jej obrys o jeden metr, a wysokość o dwa mery. Wody opadowe z dachu ww. budynku gospodarczego bezpośrednio zalewają dach garażu skarżącej, który jest jednocześnie tarasem, ponieważ rynna odprowadzająca wody deszczowe ma małą przepustowość, a kąt nachylenia dachu jest niekorzystny. Skarżąca wskazała, że komin budynku gospodarczego znajdującego się na terenie nieruchomości sąsiedniej został wyprowadzony ponad wysokość garażu skarżącej, ale jest na wysokości okien budynku skarżącej i w odległości 5 m od okien sypialni, pokoju codziennego i łazienki przez co stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa przeciwpożarowego i zdrowia, jest źródłem zanieczyszczenia powietrza oraz zadymia budynek mieszkalny skarżącej. Garaż należący do poprzedniego właściciela nieruchomości sąsiedniej odpowiadał warunkom zabudowy określonym w powoływanym rozporządzeniu, obecnie znajdujący się w jego miejscu budynek gospodarczy należący do nowych właścicieli już im nie odpowiada. Zdaniem skarżącej w postępowaniu wznowieniowym mogła zapaść decyzja zupełnie odmiennej treści.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej Ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozP. sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli w oparciu o wyżej wskazane kryteria Sąd doszedł do przekonania, iż decyzje organów obu instancji naruszają przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego, a organy winny ponownie przeprowadzić postępowanie dowodowe, celem wydania decyzji w sprawie wznowienia postępowania.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż organy administracyjne po wznowieniu postępowania prawidłowo ustaliły, iż skarżąca E.S. jest uczestnikiem postępowania w sprawie. Jednakże w zakresie merytorycznych zarzutów przez nią podnoszonych, organy w swoich decyzjach w żaden sposób się konkretnie do nich nie ustosunkowały. Dlatego też Sąd nie mógł dokonać w tym względzie prawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji.

Zauważyć należy, iż organ jako dowodu w niniejszej sprawie nie dopuścił ekspertyzy technicznej dotyczącej ustalenia prawidłowości robót budowlanych związanych z realizacją budowy budynku gospodarczego, rozbudowy garażu, a zatem w zakresie zakwestionowanym przez skarżącą. Nie ulega wątpliwości, iż ekspertyzy, dokumenty, czy oceny stanowią element postępowania dowodowego, jak również opinie biegłych w rozumieniu art. 84 Kpa. (K. Knoppek "Dokument w procesie cywilnym" Poznań 1993 s. 107- 108; T. Ereciński "Komentarz do kpc" W.Pr. 2002 t. 1 s. 517 uw. 15). Aby bowiem opinię uznać za opinię biegłego w rozumieniu tego przepisu, musiałaby zostać sporządzona na zlecenie organu administracji publicznej rozpoznającego daną sprawę administracyjną. W wyroku z dnia 11 grudnia 2007 r.( II OSK 1682/06, Lex nr 427657) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż o dowodzie z opinii biegłego można mówić wówczas, gdy organ zwraca się do osoby posiadającej wiadomości specjalne o wydanie opinii. W niniejszej sprawie organy tego nie uczyniły. Nie ulega wątpliwości, iż taka opinia sporządzona przez specjalistę jest dla organu materiałem dowodowym, wzmacniającym argumentację rozstrzygnięcia, to jednak wskazać należy, iż nie wiąże ona organu administracji i tak jak każdy dowód podlega ocenie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 października 2008 r. sygn. akt I SA/Wa 1165/08, LEX nr 527236). Dowód ten powinien zostać przeanalizowany, a uwagi co do tego dowodu powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji organu rozpoznającego sprawę.

W niniejszej sprawie organy nie przeprowadził ani opinii z dowodu biegłego, ani ekspertyzy technicznej dotyczącej ustalenia prawidłowości robót budowlanych związanych z realizacją budynku gospodarczego i garażowego. Nie dokonały oceny stanu technicznego tego budynku pod kątem zgodności z projektem budowlanym i faktycznym funkcjonowaniem. Z przedstawionych przez skarżącą zdjęć i wizualizacji można podejrzewać, iż powstanie budynku gospodarczego mogło spowodować zaciemnienie okien oraz inne niedogodności i zagrożenia, uniemożliwiające korzystanie z tarasu przez skarżącą. Skoro jednak brak jednoznacznej opinii specjalisty w tym względzie, Sąd nie był w stanie skontrolować pod tym względem decyzji. Ponadto organy nie wyjaśniły w sposób wyczerpujący, nie posłużyły się wiadomościami specjalnymi, co do tego czy nie istnieje zagrożenie, aby wody opadowe z dachu budynku gospodarczego inwestorów przy ul.[...] mogły bezpośrednio zalewać dach garażu skarżącej , będący jednocześnie jej tarasem, czy odpowiedni jest kąt nachylenia dachu budynku gospodarczego inwestorów, czy użyta i zamontowana rynna na tym dachu ma odpowiednią przepustowość i jest w stanie odbierać wodę tak, aby nie było to ze szkodą dla nieruchomości skarżącej oraz czy ewentualnie leżący na dachu śnieg nie będzie spadał i zalegał na dachu garażu skarżącej. W zakresie zaś kominu przy budynku gospodarczym, z projektu budowlanego co prawda wynika, iż nie ma on charakteru przewodu kominowego spalinowego, a stanowi element grilla ogrodowego, jednakże brak ustaleń pod tym kątem czy komin sięga na wysokość okien budynku mieszkalnego skarżącej, w jakiej odległości od okien jej sypialni i pokoju, czy nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa przeciwpożarowego i zdrowia, czy nie stanowi ponadto źródła zanieczyszczenia powietrza i nie zadymia budynku mieszkalnego skarżącej.

Organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie bez głębszej analizy materiałów i dokładniejszego postępowania dowodowego powołując się na decyzję ustalającą warunki zabudowy uznały, iż wykonane roboty budowlane są prawidłowe, a lokalizacja i wymiary przedmiotowego budynku gospodarczego są zgodne z tą decyzją.

Powyższe jednoznacznie wskazuje, iż organy przy rozstrzyganiu sprawy nie oparły się na ekspertyzach, opiniach biegłych i nie dokonały ich oceny jako dowodu w sprawie zgodnie z wymogiem art.80 kpa. Organ w uzasadnieniu decyzji winien dokonać oceny przyjętego za podstawę rozstrzygania dowodu. W tym miejscu należy przypomnieć, iż zgodnie z art. 107 § 3 Kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązek sporządzenia należytego uzasadnienia wiąże się także z wyrażoną w art. 11 Kpa zasadą przekonywania i wyrażoną w art. 8 Kpa zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. W przedmiotowej sprawie organy mając na uwadze powyższe zasady ogólne postępowania winny dokładnie wskazać dlaczego przyjęte dowody w sprawie w ich ocenie są prawidłowe.

W przedmiotowej sprawie wykonanie powyższych obowiązków jest tym bardziej istotne, ponieważ po pierwsze decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca inwestorom pozwolenia na wykonywanie robót budowlanych wydana została w 2006r., strony niniejszego postępowania są prawdopodobnie ze sobą skonfliktowane, a ponadto skarżąca w dacie wydawania tej decyzji w przedmiotowej sprawie nie miała statusu uczestnika postępowania, a zatem nie mogła zgłaszać bieżących zastrzeżeń w zakresie podejmowanych czynności i prac. W tym miejscu zwrócić należy uwagę, iż zgodnie z art. 81 ust. 1 pkt 1 lit b Prawa budowlanego do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych.

Wobec powyższego skoro w niniejszej sprawie organ uznałby, iż rozbudowany dach budynku gospodarczego wraz z kominem grilowym w żaden sposób nie przeszkadza, ani nie zagraża bezpieczeństwu skarżącej, to obowiązany był wyjaśnić stronie dlaczego powyższe nie stanowi żadnego niebezpieczeństwa, bądź w przeciwnym razie w związku ze stwierdzonym zagrożeniem czy zostaną podjęte jakieś kroki. Brak powyższego w ocenie Sądu narusza zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Niedopuszczalne jest aby wobec stwierdzenia naruszenia bezpieczeństwa ludzi i mienia organ, w świetle obowiązku wynikającego z art. 8 i 11 Kpa, nie wyjaśnił stronie dlaczego przedmiotowa kwestia nie jest rozstrzygana w niniejszym postępowaniu oraz jakie zostaną podjęte działania w celu zlikwidowania niedogodności ewentualnie jakie prawa przysługują stronie aby powyższe niebezpieczeństwo zostało zlikwidowane.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 Ppsa.

Rozpoznając sprawę ponownie organ mając na uwadze poczynione przez Sąd zastrzeżenia przeprowadzi postępowanie dowodowe w szerszym zakresie, rozważając konieczność przeprowadzenia dowodu z zakresu wiadomości specjalnych, po czym przeprowadzone w sprawie dowody oceni dając temu wyraz w należycie sporządzonym uzasadnieniu, które winno dokładnie wyjaśniać stronom przesłanki jakimi organ kierował się przy wydaniu rozstrzygnięcia.