Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1000/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-01-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 5 ust 1, art. 5 ust. 3 pkt 1, 2 i 4, art. 13 ust. 1 i ust.2, art. 92 ust. 1;
journal: Dz.U. 2004 nr 204 poz 2088
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity.
article: art 135, art. 203 pkt 2;
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art 7, art. 9, art 77 par 1;
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Chromicki Sędziowie Kazimierz Brzeziński (spr.) NSA Joanna Kabat-Rembelska Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2009 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 27 czerwca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 430/07 w sprawie ze skargi G. N i S N "T.S.G. T K" s.c. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. oddala skargę, 3. zasądza od G. N. i S. N. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 1.360 (jeden tysiąc trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 czerwca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 430/07 po rozpoznaniu skargi G. N. i S. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2006 r. i stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.

W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że na podstawie wyników kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu 13 stycznia 2004 r., [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał w dniu [...] listopada 2004 r. decyzję nr [...] w przedmiocie nałożenia na przedsiębiorstwo T.S.G. T. K. S.C. – kar pieniężnych w łącznej kwocie 11.050 zł, w tym karę w kwocie 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji.

Po rozpatrzeniu odwołania strony od powyższej decyzji Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia wskazując m.in., że w wypadku zawarcia umowy spółki cywilnej, każdy ze wspólników winien legitymować się licencją przewozową, a organ I instancji powinien jednoznacznie stwierdzić, który z przedsiębiorców wykonywał w dniu kontroli transport drogowy.

Organ pierwszej instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy wydał w dniu [...] sierpnia 2006 r. decyzję nr [...], którą nałożył karę pieniężną w kwocie 8000 zł na T.S.G. T. K. S.C. – G. N. i S. N. uznając, że w dniu kontroli, transport drogowy wykonywany był przez tę spółkę bez wymaganej licencji.

W odwołaniu od tej decyzji skarżący – G. N. i S. N. podnieśli m.in., że decyzja organu pierwszej instancji została skierowana do niewłaściwego podmiotu, ponieważ spółka cywilna nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r.o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) dalej: u.t.d. oraz że w dniu 13 stycznia 2004 r. transport wykonywał przedsiębiorca – S. N., wspólnik spółki cywilnej. Ponadto skarżący podnieśli, że S. N. przed dniem wejścia w życie ustawy o transporcie drogowym wykonywał działalność w zakresie krajowego transportu drogowego dlatego zgodnie z art. 103 ust. 3 u.t.d. był zobowiązany do uzyskania licencji w zakresie krajowego transportu drogowego przewozu rzeczy w terminie do dnia 30 kwietnia 2004 r.

Główny Inspektor Transportu Drogowego, decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji w zakresie kary pieniężnej w wysokości 8000 zł nałożonej na G. N. za wykonywanie transportu drogowego bez posiadania wymaganej licencji oraz uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie administracyjne w zakresie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez posiadania wymaganej licencji w stosunku do S. N.

Organ odwoławczy ustalił, że S. N. rozpoczął odrębną działalność gospodarczą w dniu 18 grudnia 1991 r., czyli przed wejściem w życie ustawy o transporcie drogowym w związku z tym korzystał on z okresu przejściowego określonego w art. 103 ust. 3 tej ustawy i nałożenie na niego kary pieniężnej było nieuzasadnione. Uzasadnione było natomiast nałożenie kary na G. N. z uwagi na to, że uzyskała ona licencję na wykonywanie transportu drogowego dopiero w dniu 30 marca 2004 r., a więc po dniu przeprowadzenia kontroli drogowej.

Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał, że spółka cywilna nie jest podmiotem prawa handlowego, ponieważ nie posiada osobowości prawnej. W obrocie prawnym nie występuje jako przedsiębiorca oraz że taki status posiada tylko każdy ze wspólników (art. 4 ust 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807,. ze zm.). Stwierdził również, że zgodnie z art. 8 u.t.d. licencja może być udzielona przedsiębiorcy, a ponieważ spółka cywilna nie występuje w obrocie prawnym jako przedsiębiorca, organ może udzielić licencji wspólnie wszystkim wspólnikom spółki cywilnej (przedsiębiorcom) lub oddzielnie każdemu wspólnikowi jako przedsiębiorcy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę G. i S. N. i uchylił decyzje organów obydwu instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził m.in., że żaden przepis ustawy o transporcie drogowym nie stanowi o mnogości licencji koniecznych do prowadzenia jednego wspólnego przedsięwzięcia ani też, że działalności w zakresie transportu drogowego nie można podejmować w ramach spółki cywilnej.

Wymaganie licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy, od każdego z przedsiębiorców tworzących spółkę cywilną, mającą za przedmiot swojej działalności transport drogowy rzeczy, zdaniem Sądu, nie ma umocowania w obowiązujących przepisach, a dokonaną przez organy interpretację przepisu art. 5 u.t.d. Sąd uznał za błędną, skutkującą w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. wadliwością decyzji wydanych przez organy obydwu instancji w zakresie nałożenia na G. N. kary pieniężnej w kwocie 8.000, zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji.

W konkluzji Sąd stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie miało miejsce naruszenie przez organy art. 7, art. 9 i art. 77 § 1 k.p.a., a także przepisów ustawy o transporcie drogowym regulujących obowiązek posiadania licencji na drogowy przewóz rzeczy i w konsekwencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił decyzje organów obydwu instancji.

Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżył powyższy wyrok w całości skargą kasacyjną zarzucając na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., że został on wydany z naruszeniem przepisów postępowania tj.:

1) art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a., w związku z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), dalej: p.u.s.a.,

2) art. 141 § 4 zdanie drugie p.p.s.a. w z w. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a.,

3) art. 135 p.p.s.a., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie,

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w zw. z art. 7, 77 § 1 i 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 30, poz. 168 ze zm.), dalej: k.p.a., które to naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarżący zarzucił również zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 5 ust. 1 i 3 u.t.d. oraz art. 2 ust. 3 ustawy - Prawo działalności gospodarczej jak i nieuzasadnioną odmowę zastosowania wobec podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą bez wymaganej licencji art. 92 ust. 1 u.t.d. w zw. z art. 87 ust. 1 i art. 103 u.t.d. oraz załącznika do u.t.d.

Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne skarżący wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonego wyroku na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania,

2) zasądzenie na rzecz GIDT kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych, tj. kwoty 1200 zł.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podniósł, że naruszenie przez Sąd I instancji art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. nastąpiło wskutek błędnego przedstawienia stanu sprawy przez stwierdzenie w uzasadnieniu do wyroku, iż zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego spółka cywilna, której przedmiotem działania jest. m.in. wykonywanie transportu drogowego powinna mieć licencję na wykonywanie przewozów wydaną, na rzecz wszystkich wspólników podczas, gdy organ II instancji wyraźnie twierdził, iż licencja nie może być przyznana spółce cywilnej tylko wspólnikom tej spółki jako przedsiębiorcom, którzy w ramach spółki cywilnej, wykonują transport drogowy.

Skarżący zarzucił Sądowi I instancji brak należytego wyjaśnienia i wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia sprawy poprzez niewyjaśnienie na czym polegało naruszenie art. 7, 9 i 77 § 1 k.p.a., a także brak wyjaśnienia podstawy prawnej uchylenia decyzji organu I instancji

Skarżący podniósł, iż Sąd I instancji w swych rozważaniach pominął istotną dla sprawy kwestię czy G. N., w ramach prowadzonej spółki cywilnej, jako przedsiębiorca wykonywała transport drogowy. Błąd Sądu w tym zakresie, zdaniem skarżącego, spowodowany był nieprawidłową oceną stanowiska organu w kwestii wymogu posiadania licencji przez wspólników spółki cywilnej

Naruszenie przez Sąd I instancji przepisu art. 141 § 4 zdanie drugie p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a., zdaniem skarżącego, polega na niezawarciu w uzasadnieniu wyroku wskazań co do dalszego postępowania sformułowanych tak, aby w toku ponownego rozpoznania sprawy umożliwić organowi usunięcie wszelkich uchybień prawa, z powodu których Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Skarżący zarzucił, że Sąd I instancji nie powołał art. 135 p.p.s.a. w podstawie prawnej uchylenia decyzji organu I instancji, faktycznie zastosował ten przepis pomimo, iż w sprawie nie zaszły ustawowe przesłanki do wydania takiego rozstrzygnięcia, ponieważ do końcowego załatwienia sprawy wystarczające będzie wydanie zgodnej z prawem decyzji przez organ II instancji.

Uzasadniając zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w związku z art. 7, 77 § 1 i art. 9 k.p.a. skarżący podniósł, że w postępowaniu administracyjnym zostały podjęte wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, ponieważ organ ustalił ponad wszelką wątpliwość, iż G. N. w ramach spółki cywilnej, jako przedsiębiorca prowadziła działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu bez licencji transportu drogowego w dacie przeprowadzonej kontroli drogowej.

Uzasadniając zarzut naruszenia przez Sąd art. 5 ust. 1 u.t.d. skarżący podniósł, że w świetle tego przepisu obowiązek legitymowania się licencją dotyczy wszystkich przedsiębiorców — bez wyjątku, w tym także wspólników spółki cywilnej będących przedsiębiorcami w rozumieniu art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. z 1999 r., Nr 101, poz. 1178 ze zm.) skarżący stwierdził, że gdyby zamiarem ustawodawcy było zwolnienie któregokolwiek przedsiębiorcy z wymogu uzyskania licencji, to winien on w jasny wyrazić taką wolę w przepisie ustawy czego w stosunku do wspólników spółki cywilnej nie uczynił.

Zdaniem skarżącego przyjęta w zaskarżonej decyzji interpretacja przepisu art. 5 ust. 1 i 3 u.t.d. nie narusza zasady wolności gospodarczej i zasady równości. Za naruszenie powyższych zasad nie można uznać domaganie się przez organ licencji od każdego przedsiębiorcy wykonującego transport. Przeciwnie, to sposób wykładni art. 5 ust. 1 i 3 u.t.d. i art. 2 ust. 3 ustawy - Prawo działalności gospodarczej dokonany przez Sąd I instancji prowadzi do nierównego traktowania przedsiębiorców i wniosku, iż nie każdy przedsiębiorca wykonujący transport drogowy zobowiązany jest do posiadania licencji. Sąd, bowiem wbrew treści art. 2 ust. 3 ustawy - Prawo działalności gospodarczej odmawia uznania za przedsiębiorcę wspólników spółki cywilnej uznając za przedsiębiorcę samą spółkę.

Konsekwencją uznania, iż przedsiębiorca wykonujący transport drogowy w ramach spółki cywilnej winien legitymować się odpowiednią licencją przewozową jest obowiązek nałożenia przez organ kary za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, na podstawie art. 92 u.t.d. w zw. z art. 87 ust. 1 u.t.d. w zw. z załącznikiem lp. 1.1.1. Zdaniem skarżącego w świetle art. 103 u.t.d. G. N. w styczniu 2004 r. wykonywała transport drogowy bez wymaganej licencji, ponieważ przed dniem wszczęcia postępowania wykonywała jedynie działalność gospodarczą w zakresie handlu opałem.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik G. i S. N. wniósł o oddalenie skargi i zasądzenie kosztów postępowania.

Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2008 r. sygn. akt II GSK 158/08, wydanym na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie przed NSA do czasu rozstrzygnięcia przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawionego przez skład orzekający w sprawie o sygn. akt II GSK 84/08, zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości: "Czy w spółce cywilnej, w której tylko jeden ze wspólników posiada licencję na wykonywanie transportu drogowego świadczenie tych usług przez inną osobę niż licencjobiorca nie oznacza odstępowania licencji osobom trzecim albo przeniesienia uprawnień z niej wynikających na osobę trzecią w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.)?

Po rozpoznaniu powyższego zagadnienia Naczelny Sąd Administracyjny uchwałą z dnia 15 października 2008 r. sygn. akt II GPS 5/08 rozstrzygnął przedstawione zagadnienie prawne stwierdzając, że: "W spółce cywilnej, w której tylko jeden ze wspólników posiada licencję na wykonywanie transportu drogowego, świadczenie tych usług przez inną osobę niż licencjobiorca oznacza przeniesienie uprawnień wynikających z licencji na osobę trzecią z naruszeniem art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.)".

W związku z podjęciem powyższej uchwały i ustaniem przyczyny zawieszenia postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 6 listopada 2008 r. podjął postępowanie z urzędu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania w przypadkach określonych w § 2.

Wynikające z art. 183 § 1 p.p.s.a. związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, kształtuje zakres dokonywania oceny legalności wyroku sądu pierwszej instancji tylko na podstawie sformułowanych w skardze zarzutów przy czym zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy podlegają ocenie w pierwszej kolejności, ponieważ jedynie do bezspornie ustalonego stanu faktycznego sprawy można odnieść zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego.

Przedstawiony tok czynności ulega zmianie, gdy jeden z podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów musi być oceniony w pierwszej kolejności, jeżeli w razie potwierdzenia jego zasadności wpłynie na wynik sprawy. Taka właśnie sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie z powodu sformułowania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 5 ust. 1 i 3 u.t.d. i przyjęcie, że w świetle tych przepisów brak jest podstaw do wymagania licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy od każdego wspólnika spółki cywilnej mającej za przedmiot działalności transport drogowy.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego. W art. 5 ust. 3 pkt 1 i pkt 2 u.t.d. określono wymogi dotyczące dobrej reputacji i kompetencji zawodowych przedsiębiorcy, przy czym w sposób szczegółowy opisano wymogi dotyczące jednostek organizacyjnych działających w formie osób prawnych i osobowych spółek handlowych (jawnych i komandytowych). Żaden z tych przepisów nie dotyczy spółki cywilnej jako jednostki organizacyjnej nieposiadającej podmiotowości prawnej. Art. 5 ust. 3 u.t.d. stanowi, że licencji udziela się przedsiębiorcy. Zgodnie natomiast z przepisem art. 2 ust. 3 ustawy – Prawo działalności gospodarczej, obowiązującym w dacie przeprowadzonej kontroli drogowej oraz art. 4 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy o swobodzie działalności gospodarczej za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Z tego powodu licencji udzielonej jednemu ze wspólników spółki cywilnej nie można traktować jako udzielonej spółce mimo, że licencjodawcy znana jest okoliczność wykonywania działalności gospodarczej w ramach spółki cywilnej, przez przedsiębiorcę będącego wspólnikiem spółki cywilnej.

Licencje jako akty wydawane przez organy administracji publicznej są źródłem uzyskania przez licencjobiorcę uprawnień w sferze stosunków publicznoprawnych. Z tej też przyczyny co do zasady nie stanowią one przedmiotu obrotu, w szczególności dokonywanego w drodze czynności cywilnoprawnych. W podjętej na podstawie tego przepisu uchwale z dnia 15 października 2008 r. sygn. akt II GPS 5/08, Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, który skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, że w spółce cywilnej, w której tylko jeden ze wspólników posiada licencję na wykonywanie transportu drogowego, świadczenie tych usług przez inną osobę niż licencjobiorca oznacza przeniesie uprawnień wynikających z licencji na osobę trzecią z naruszeniem art. 13 ust. 1 u.t.d.

Zasadę tę potwierdza ustawodawca w art. 13 ust. 1 u.t.d. stwierdzając, że "licencji nie można odstępować osobom trzecim ani przenosić uprawnień z niej wynikających na osobę trzecią, z zastrzeżeniem ust. 2". W ust. 2 artykułu 13 u.t.d. ustawodawca przewidział sytuacje, w których dopuszczalne jest przeniesienie uprawnień wynikających z licencji, z tym jednak, że w wymienionych w tym przepisie przypadkach uprawnienia nie są przenoszone skutkiem realizacji woli licencjobiorcy, lecz jako wynik działań władczych z zakresu administracji publicznej (decyzji administracyjnej wydanej przez licencjodawcę).

W przepisie art. 5 ust. 3 pkt 4 t u.t.d. ustawodawca, odnosząc się do kwestii wymagań dotyczących wykonywania transportu drogowego, wypowiada się o przedsiębiorcy osobiście wykonującym przewozy i zatrudnionych przez przedsiębiorcę kierowcach, a także innych osobach niezatrudnionych przez przedsiębiorcę, lecz wykonujących osobiście przewozy na jego rzecz. Z treści tego przepisu wynika, że nabyte na podstawie licencji uprawnienia mogą być wykonywane osobiście przez przedsiębiorcę będącego osobą fizyczną, ale również przez inne, określone przez ustawodawcę osoby fizyczne (kierowców). W przypadku, gdy przedsiębiorcą jest jednostka organizacyjna takie rozwiązanie jest z oczywistych względów konieczne. Kierowcy nie są jednak przedsiębiorcami i nie prowadzą działalności gospodarczej w zakresie przewozów, lecz działają na rzecz (w imieniu) przedsiębiorców – licencjobiorców w zakresie uprawnień mających źródło w udzielonej licencji. Wykonują przewóz rzeczy lub osób w ramach działalności gospodarczej przedsiębiorców. Nie oznacza to wyzbycia się całości uprawnień przyznanych licencjobiorcom ani uzyskania przez kierowców pełni uprawnień licencjobiorców. Uprawnienia wynikające z licencji na wykonywanie transportu drogowego są, w opisanych przez ustawodawcę warunkach, przenaszalne bez ingerencji organu administracji publicznej. Należy jednak stwierdzić, że jest to wyjątek od zasady wyłączenia, licencji z obrotu, którego to wyjątku nie można interpretować rozszerzająco.

Należy również podkreślić, że licencja na prowadzenie transportu drogowego udzielona jednemu ze wspólników nie jest składnikiem wspólnego majątku spółki cywilnej ani też przedsiębiorstwa wchodzącego w skład tego majątku. Nie może być więc wykorzystywana przez wspólników nielegitymujących się uprawnieniami z licencji. Uzyskane na podstawie licencji uprawnienie do wykonywania transportu drogowego nie ma charakteru majątkowego w związku z tym nie może być przedmiotem wkładu wspólnika do spółki cywilnej.

Odnosząc powyższe rozważania ogólne do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy stwierdzić, że w sytuacji, gdy tak jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie wykonanie transportu zostanie zlecone wspólnikom spółki cywilnej (spółka nie jest stroną stosunków cywilnoprawnych wobec braku zdolności prawnej) i wykonuje go osobiście kierowca zatrudniony przez wspólników, a nie wszyscy wspólnicy legitymują się licencjami na wykonywanie transportu drogowego, to po jednej stronie stosunku pracy występuje kierowca (pracownik), a po drugiej wspólnicy jako przedsiębiorcy. Spółka cywilna nie jest przedsiębiorcą w związku z tym, nie mogą przysługiwać jej uprawnienia z licencji na wykonywanie transportu drogowego. W grupie podmiotów zatrudniających kierowcę znajdują się w takiej sytuacji zarówno licencjobiorcy jak i osoby, na których rzecz licencji nie wydano. Wszystkim tym podmiotom (wspólnikom) zostaje zlecony przewóz wykonywany bezpośrednio przez kierowcę. Wspólnicy są stronami zawartej z osobą trzecią umowy, na podstawie której wykonywany jest przewóz. Kierowca działa na rzecz wszystkich wspólników jako zatrudniony przez nich pracownik. Nie jest możliwe traktowanie stosunku pracy łączącego kierowcę ze wspólnikami jako podzielnego na odrębne węzły łączące kierowcę z każdym ze wspólników z osobna. Wszyscy wspólnicy świadczą więc usługę transportową obejmującą przewóz wykonywany przez kierowcę wymagającą uzyskania odpowiedniej licencji.

W stanie faktycznym sprawy G. N. wykonywała transport drogowy bez wymaganej licencji, a tym samym wbrew odmiennym ustaleniom Sądu I instancji nałożenie na nią na podstawie art. 92 ust. 1 oraz lp. 1.1.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym, kary pieniężnej w kwocie 8000 zł było uzasadnione.

Skarżący zasadnie zarzuca w skardze kasacyjnej, że Sąd I instancji uchylając decyzje organów obydwu instancji niewłaściwie zastosował w sprawie przepisy art. 7, art. 9 i 77 § 1 k.p.a. oraz art. 135 p.p.s.a. nieprawidłowo przyjmując, że zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę S. i G. N. jako nieuzasadnioną.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.