Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 36/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, art. 145, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 18, art. 22 par. 2 i 3, art. 29 par. 1 i 2, art. 33
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 25, art. 33 par. 1, art. 41
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.
article: art. 7, art. 21 par. 1 pkt 3, art. 77 par. 1, art. 78 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 124 par. 1 i 2, art. 140
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Maria Skwierzyńska Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 czerwca 2011r. sprawy ze skargi W B na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania z nieuzasadniony zarzut prowadzenia egzekucji administracyjnej przez niewłaściwy organ egzekucyjny oddala skargę


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], działając jako organ egzekucyjny skierował egzekucję administracyjną wobec W. B., na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...], obejmującego zaległość z tytułu grzywny nałożonej mandatem karnym kredytowanym na kwotę należności głównej [...] wraz z należnymi odsetkami za zwłokę.

W celu wyegzekwowania powyższej zaległości, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] zawiadomieniami z dnia 6 kwietnia 2009 r., nr [...] dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie za pracę oraz zajęcia innych wierzytelności, doręczając jednocześnie zobowiązanemu, na adres prowadzonej działalności gospodarczej ul. K. 58 w P., odpis przedmiotowego tytułu wykonawczego.

Pismem z dnia 29 kwietnia 2009 r. zobowiązany W. B., działając na podstawie art. 33 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 229, poz. 151, ze zm., dalej powoływana jako – u.p.e.a.), wniósł zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej, podnosząc prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ. Jednocześnie zażądał umorzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego.

W uzasadnieniu zobowiązany wskazał, że nie posiada miejsca zamieszkania, na podstawie którego można by rozstrzygnąć właściwość miejscową organu egzekucyjnego zgodnie z art. 22 § 2 u.p.e.a. Ponadto, jak zaznaczył skarżący, organ podatkowy w stosunku do podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowego od osób fizycznych uznał swoją niewłaściwość miejscową w sprawie od 1 listopada 2006 r., przekazując akta sprawy do organów właściwych w poszczególnych podatkach, o czym, jak wskazał zobowiązany, organ egzekucyjny został poinformowany pismem z dnia 27 marca 2009 r. Tym samym, w ocenie zobowiązanego, skoro Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] nie jest właściwy miejscowo w sprawach zobowiązań podatkowych, to nie jest również właściwy miejscowo w niniejszej sprawie egzekucyjnej.

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], postanowieniem z dnia 18 czerwca 2009 r., nr [...], wydanym w oparciu o art. 34 § 3 u.p.e.a. uznał podniesiony przez zobowiązanego zarzut za nieuzasadniony i odmówił umorzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego.

Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji pismem z dnia 29 czerwca 2009 r. zobowiązany wniósł zażalenie, po rozpatrzeniu którego Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia 14 lipca 2009 r., nr [...], zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego uchylił w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Podejmując takie rozstrzygnięcie organ wskazał, iż niniejsza sprawa wymaga ponownego przeprowadzenia postępowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], z uwagi na brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiocie ustalenia miejsca obecnego pobytu skarżącego, celem zastosowania pomocniczych kryteriów ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego na podstawie art. 22 § 2 u.p.e.a. i art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a. W ocenie organu, wobec braku miejsca zamieszkania skarżącego i tym samym trudności w ustaleniu przez organ egzekucyjny właściwości miejscowej zgodnie z art. 22 § 2 u.p.e.a., tj. według miejsca zamieszkania, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], winien przeprowadzić szczegółowe postępowanie wyjaśniające w przedmiocie ustalenia miejsca pobytu skarżącego, tj. miejscowości, w której skarżący przebywa przez określony czas bez zamiaru stałego pobytu, a w razie jego braku - ustalić właściwość miejscową organu egzekucyjnego według ostatniego miejsca zamieszkania skarżącego.

Mając powyższe na uwadze, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], działając na podstawie art. 36 § 1 u.p.e.a., wezwał skarżącego do wskazania miejsca zamieszkania bądź pobytu. W odpowiedzi na wezwanie skarżący wskazał, iż miejscem w którym często przebywa są [...] w G. przy ul. K. 14 oraz w M. D. 27 k. W.. Jak zaznaczył również skarżący ostatnio często przebywa także w T. k. S. przy ul. S. 21, tj. w miejscu budowy domu swojej matki.

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] przyjmując, iż miejscem pobytu skarżącego są T. k. S., ul. S. 21, działając na podstawie art. 65 § 1 i art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a., uznając się za organ niewłaściwy miejscowo do prowadzenia egzekucji, przekazał zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej wraz z przedmiotowym tytułem wykonawczym Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego w P..

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, pełnomocnik skarżącego pismem z dnia 7 października 2009 r. wniósł zażalenie na niniejsze postanowienie organu egzekucyjnego, żądając jego uchylenia w całości.

Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia 12 listopada 2009 r., nr [...], uchylił w całości zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...]

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, organ wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] ponownie winien, działając na podstawie art. 22 § 2 u.p.e.a. i art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a., przeprowadzić szczegółowe postępowanie wyjaśniające w przedmiocie ustalenia miejsca pobytu skarżącego, tj. miejscowości, w której skarżący przebywa przez określony czas bez zamiaru stałego pobytu, a w razie jego braku bądź niemożliwości ustalenia miejsca pobytu czasowego - ustalić właściwość miejscową organu egzekucyjnego według ostatniego miejsca zamieszkania skarżącego, zgodnie z powołaną powyżej regulacją. Ponadto, organ wskazał, iż niniejsze postępowanie winno być przeprowadzone w oparciu o przepis art.7 w związku z art.77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art.18 u.p.e.a., co następnie umożliwi ustalenie właściwego miejscowo organu do prowadzenia niniejszego postępowania egzekucyjnego i rozpatrzenia wniesionych przez skarżącego zarzutów w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej. Konieczność przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego w powyższym przedmiocie, jak zaznaczył organ, uzasadniona jest przede wszystkim ciążącym na organie obowiązku badania z urzędu swojej właściwości miejscowej, jak również w przypadku błędnego jej ustalenia, konsekwencji wynikających z art.156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a.

Mając na uwadze powyższe, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] przeprowadził szczegółowe postępowanie wyjaśniające, celem ustalenia miejsca pobytu skarżącego, w oparciu o które to kryterium możliwe byłoby ustalenie właściwego miejscowo organu egzekucyjnego, zgodnie z art. 22 § 2 u.p.e.a. i art.21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], z uwagi na wskazanie przez zobowiązanego w piśmie z dnia 30 lipca 2009 r. i 11 września 2009 r., że często przebywa w [...] w G. przy ul. K. 14 oraz w M. D. 27 k. W., pismami z dnia 18 marca 2010 r., nr [...] i [...], wystąpił z zapytaniem o potwierdzenie faktu przebywania skarżącego we wskazanych powyżej miejscach.

Pismem z dnia 18 marca 2010 r., nr [...], organ egzekucyjny zwrócił się również z zapytaniem do Urzędu Miasta i Gminy S. co do potwierdzenia miejsca pobytu skarżącego w T., ul. S., jak również pismem z dnia 18 marca 2010 r., nr [...], wezwał skarżącego do wskazania miejsca zamieszkania bądź pobytu. Ponadto pismem z dnia 10 maja 2010 r., nr [...], organ egzekucyjny zwrócił się z zapytaniem o pomoc w ustaleniu miejsca zamieszkania ( pobytu) skarżącego do Policji w S..

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], celem wyjaśnienia miejsca pobytu skarżącego, zgromadził również w toku postępowania m.in. takie dokumenty, jak wykaz majątku z dnia 23 stycznia 2009 r. oraz z dnia 21 kwietnia 2010 r. wraz z protokołami z rozprawy oraz karty informacyjne leczenia szpitalnego z lat 2007-2008.

W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, organ egzekucyjny uznał, iż z uwagi na to, że skarżący nie posiada jednoznacznego miejsca pobytu w rozumieniu art.21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, w ocenie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], właściwość miejscowa organu egzekucyjnego winna być ustalona według ostatniego miejsca zamieszkania skarżącego, tj. P., ul. L.25/3.

Dlatego Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z dnia 20 września 2010 r., nr [...], [...], wniesiony przez skarżącego pismem z dnia 29 kwietnia 2009 r. zarzut prowadzenia egzekucji administracyjnej przez niewłaściwy organ, uznał za nieuzasadniony.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem zobowiązany pismem z dnia 12 października 2010 r. wniósł zażalenie, zarzucając wydanemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów o właściwości miejscowej oraz żądając uchylenia zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu zażalenia podtrzymał swoje dotychczasowe zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej. W ocenie zobowiązanego, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] błędnie przyjął w zaskarżonym postanowieniu, że organem egzekucyjnym właściwym miejscowo do prowadzenia egzekucji na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego jest organ egzekucyjny ustalony według ostatniego miejsca zamieszkania skarżącego, naruszając tym samym przepis art. 19 w związku z art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 u.p.e.a. Zdaniem zobowiązanego, wobec braku miejsca zamieszkania zobowiązanego, właściwość miejscowa organu egzekucyjnego winna zostać ustalona, według miejsca pobytu. Jak wskazał bowiem zobowiązany, pobytem w rozumieniu art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, jest przebywanie w określonej miejscowości, bez dającego się w sposób obiektywny ustalenia zamiaru stałego pobytu. Zdaniem zobowiązanego, powyższa regulacja w tym właśnie znaczeniu powołuje się na miejsce pobytu strony w przypadku braku miejsca zamieszkania. Przepis ten nie formułuje zaś żadnych dodatkowych warunków pobytu, ani nie odwołuje się do przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W ocenie zobowiązanego, przy interpretacji pojęcia pobytu w rozumieniu art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, należy odwołać się przede wszystkim do wykładni językowej oraz wniosków płynących z cywilnoprawnej definicji miejsca zamieszkania. Tym samym, jak zaznaczył zobowiązany, czasowy wyjazd zagraniczny lub wyjazd do innych miejscowości, nie uniemożliwiają określenia miejsca pobytu osoby fizycznej. Zobowiązany wskazał, że ostatnio często przebywa w T. przy ul. S.21, budynku mieszkalnym należącym do jego matki. Jak podkreślił, budowa rozpoczęła się w 2000 r., a od 17 listopada 2001 r. zobowiązany został upoważniony do prowadzenia prac budowlanych przy tym budynku, gdzie na przestrzeni od 2002 r. do dnia dzisiejszego, z uwzględnieniem wyjazdów zagranicznych, przebywania w klubach motocyklowych, podróżach po kraju oraz czasowym zamieszkiwaniu w innych miastach, zobowiązany korzysta z tego budynku, jako lokum. Na potwierdzenie powyższej okoliczności, wniósł o przeprowadzenie dowodu z zeznań wskazanych przez niego świadków. Ponadto, jak wskazał zobowiązany, mając na uwadze treść art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, uznać należy, iż nawet jeżeli organ egzekucyjny nie może ustalić miejsca pobytu skarżącego (co w ocenie zobowiązanego nie jest zgodne z prawdą), to i tak właściwość miejscowa organu egzekucyjnego winna zostać ustalona według ostatniego miejsca pobytu skarżącego, tj. z uwagi na wielokrotnie przebywanie w dłuższych i krótszych odstępach czasu w T. przy ul. S. 21, według tego właśnie adresu. W takiej sytuacji właściwym miejscowo organem egzekucyjnym, jak zaznaczył zobowiązany, stanie się Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w P..

Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia [...], nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego z dnia 20 września 2010 r. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia wskazano, że organ l instancji wypełniając zalecenia tutejszego organu zawarte w postanowieniach z dnia 24 lipca 2009 r., nr [...] oraz z dnia 12 listopada 2009 r., nr [...], w sposób prawidłowy podjął działania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, gromadząc dowody w celu ustalenia miejsca pobytu zobowiązanego, tj. miejscowości, w której zobowiązany przebywa przez określony czas bez zamiaru stałego pobytu, a następnie w braku możliwości jego jednoznacznego ustalenia, w sposób prawidłowy ustalił właściwość miejscową organu egzekucyjnego według ostatniego miejsca zamieszkania zobowiązanego, zgodnie z art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a. Postępowanie to, jak zaznaczono, przeprowadzone zatem zostało zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 u.p.e.a., a zaskarżone postanowienie odpowiada dyspozycji art. 124 § 1 i § 2 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 u.p.e.a.

W skardze złożonej pismem z dnia 14 grudnia 2010 r. skarżący działając przez pełnomocnika wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie zasady prawdy materialnej poprzez nieustalenie podstawowych faktów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, co skutkowało naruszeniem zasady określonej w art. 7 w związku z art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, jak również zarzucono organowi błędne zastosowanie przepisu art. 21 § 1 pkt 3 Kpa.

W uzasadnieniu wniesionej skargi powtórzono dotychczasową argumentację, zawartą w zażaleniu z dnia 12 października 2010 r., a dotyczącą braku właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym. Pełnomocnik skarżącego zakwestionował również nieuwzględnienie przez organ zawartego w zażaleniu wniosku o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków na okoliczność przebywania skarżącego w T., ul. S. 21, podkreślając, iż przesłuchanie wskazanych we wniosku świadków ma zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż mogą być oni źródłem wiedzy na temat miejsca i czasu pobytu skarżącego w T. przy ul. S. 21. Ponadto, jak zaznaczył pełnomocnik skarżącego, dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego w powyższym zakresie ma zasadnicze znaczenie dla zastosowania w sprawie przepisu art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, jeśli bowiem ustalone zostanie ostatnie miejsce pobytu skarżącego, które będzie późniejsze, niż ostatnie znane miejsce zameldowania, czyli miejsce pobytu skarżącego po 25 września 2002 r., to fakt ten będzie istotny dla ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego. W ocenie pełnomocnika skarżącego, w materiale dowodowym brak jest również jakichkolwiek ustaleń, które prowadziłyby do uznania, że ostatnie miejsce zameldowania skarżącego było jego faktycznym miejscem zamieszkania. Jak wywiódł również pełnomocnik skarżącego, miejsce przebywania skarżącego w T. przy ul. S. 21 mogło by być uznane, wbrew przekonaniu skarżącego co do tego, że nie posiada on miejsca zamieszkania, jako miejsce interesów życiowych i osobistych, a zatem, jako miejsce zamieszkania skarżącego. W ocenie pełnomocnika skarżącego, w tym zakresie organ winien przeprowadzić postępowanie dowodowe, a nie opierać się wyłącznie na oświadczeniach skarżącego. Gdyby zaś zgromadzony materiał dowodowy nie pozwalał na przyjęcie takiej tezy, wówczas umożliwiłby co najmniej ustalenie miejsca pobytu skarżącego lub ostatniego znanego miejsca jego pobytu.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonym rozstrzygnięciu i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym sprawy, zważył co następuje:

Sądy administracyjne wyposażone zostały w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia aktu, sąd na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) bada jego zgodność z przepisami prawa. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej, sąd bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania. Uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził, podnoszonych w skardze naruszeń przepisów prawa. Organ egzekucyjny właściwie dokonał subsumcji normy prawa materialnego pod prawidłowo ustalony stan faktyczny, jak również nie naruszył przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Kontroli Sądu poddane zostało postanowienie z dnia [...] Dyrektora Izby Skarbowej w P. utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie uznania za nieuzasadniony zarzut prowadzenia egzekucji administracyjnej przez niewłaściwy organ egzekucyjny

W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że określone przez ustawodawcę w art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2005, Nr 22, poz. 1954 z późn. zm.), zarzuty są szczególnym środkiem zaskarżenia, który służy zobowiązanemu w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Zarzuty są dla zobowiązanego podstawowym środkiem ochrony przed niezgodnym z prawem skierowaniem i prowadzeniem do jego majątku egzekucji administracyjnej.

W rozpatrywanej sprawie podstawą wniesionych przez stronę skarżącą zarzutów w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej był określony w art. 33 pkt 9 u.p.e.a. zarzut prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny.

Zarzut ten został podtrzymany przez skarżącego zarówno na etapie postępowania zażaleniowego, jaki i w skardze do Sądu.

Na mocy przepisu art. 19 Kodeksu postępowania administracyjnego, organy administracji publicznej mają obowiązek przestrzegać z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Na gruncie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, obowiązek skrupulatnego badania swojej właściwości przez organy egzekucyjne wynika z art. 29 § 1 i 2 u.p.e.a. Z kolei zasady ustalania właściwości miejscowej w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości zostały określone przez ustawodawcę w przepisie art. 22 § 2 i 3 u.p.e.a. Zgodnie z powołanym przepisem, właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego, chyba że znany przed wszczęciem majątek zobowiązanego lub większa jego część nie znajduje się na terenie działania organu egzekucyjnego ustalonego według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego, wówczas właściwość miejscową ustala się według miejsca położenia składników majątku. W tym miejscu wskazać jednak należy, że przewidziany w § 3 powołanej regulacji sposób ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego stanowi wyjątek od zasady ogólnej ustalania właściwości miejscowej według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego, co oznacza, iż powyższy tryb będzie miał zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy przed wszczęciem egzekucji wiadomym jest, że przynajmniej większa część majątku zobowiązanego znajduje się na terenie działania innego organu egzekucyjnego, niż ten ustalony zgodnie z § 2 ww. przepisu.

W przypadku zobowiązanego będącego osobą fizyczną właściwość miejscową organu egzekucyjnego należy, zgodnie z powołaną regulacją, ustalić według miejsca zamieszkania. Powyższy obowiązek odnosi się także do osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, bowiem ustalanie właściwości miejscowej organu egzekucyjnego według siedziby zobowiązanego ma miejsce jedynie w przypadku, gdy zobowiązanym jest jednostka organizacyjna, tj. osoba prawa lub jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej – zgodnie z art. 41 i art. 33 § 1 Kodeksu cywilnego.

Wobec braku na gruncie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jak i Kodeksie postępowania administracyjnego definicji miejsca zamieszkania, należy zastosować wykładnię systemową zewnętrzną i odwołać się do przepisu art. 25 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem, miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Do ustalenia miejsca zamieszkania stosuje się ponadto przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz.U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) – (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, str.151 oraz wydanie 11, Warszawa 2011 r., str. 126].

Wbrew twierdzeniom skarżącego, wątpliwości w zakresie pojęcia miejsca zamieszkania można rozstrzygać na podstawie powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że skarżący od 25 września 2002 r., tj. od czasu wymeldowania się ze stałego miejsca zamieszkania przy ul. L. 25/3 w P., nie posiada miejsca zamieszkania w rozumieniu powołanego art. 25 Kodeksu cywilnego. Jak twierdzi skarżący, od 2005 r. legitymuje się on także dowodem osobistym, w którym brak jest wskazania miejsca zamieszkania, a kierowane przez skarżącego do organu egzekucyjnego pisma zawierają jednoznaczną wzmiankę o braku jego stałego miejsca zamieszkania.

Należy pamiętać, że zamieszkanie jest prawną kwalifikacją określonego stosunku danej osoby do miejsca, na które składają się dwa elementy: przebywanie w sensie fizycznym w określonej miejscowości (corpus) oraz wola, zamiar stałego pobytu (animus). Oba te elementy muszą występować łącznie. Ustalając zamiar organ nie może poprzestać tylko na oświadczeniu podatnika, ponieważ sam zamiar stałego pobytu w danej miejscowości nie stanowi o zamieszkaniu, lecz musi być połączony z przebywaniem w danej miejscowości i to z takim przebywaniem, które ma cechy założenia tam ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 896/08 LEX 478565).

Pobyt stały (zwykły) polega na faktycznym przebywaniu, zamieszkiwaniu w danej miejscowości, które połączone jest zwykle z określonym tytułem prawnym do lokalu i posiadaniem w nim przedmiotów niezbędnych do materialnej egzystencji. Składnikiem pobytu stałego jest realizowanie w danej miejscowości obiektywnie sprawdzalnej aktywności życiowej, tj. rodzinnej, zawodowej oraz społecznej (komentarz do art. 25 Kodeksu cywilnego, red. A. Kidyba, K. Kopaczyńska-Pieczniak, E. Nizbecka, Z. Gawlik, A. Janiak, A. Jedliński, T. Sokołowski, Kodeks cywilny. Komentarz. Tom I. Część ogólna, LEX, Warszawa 2009).

W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie prawidłowo organ w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uznał, że skarżący nie posiada miejsca zamieszkania w rozumieniu art. 25 Kodeksu cywilnego w związku z art. 22 § 2 u.p.e.a.

Ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentach, takich jak m.in. wykaz majątku z dnia 23 stycznia 2009 r. oraz z dnia 21 kwietnia 2010 r. (akta k. 64; k. 98), jak i protokołów z rozpraw (akta k. 65; k. 100) wynika, że skarżący nie ma miejsca zamieszkania. Mieszka u znajomych, rodziny i w hotelach, z rodziną zamieszkuje sporadycznie, nie posiada nieruchomości, wyposażenia mieszkania lub domu (w szczególności urządzeń RTV, AGD, czy mebli). Ponadto, na brak miejsca zamieszkania skarżący wskazywał również w swoich pismach kierowanych do Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], jak na przykład w piśmie z dnia 6 kwietnia 2010 r., w którym skarżący jednoznacznie wskazał, że nie posiada miejsca zamieszkania w rozumieniu prawa polskiego, także w złożonym w dniu 25 kwietnia 2007 r. NIP-1, skarżący wskazał na brak miejsca zamieszkania (akta k. 96, 68 - 67). Powyższe okoliczności faktyczne świadczą, że w niniejszej sprawie, niemożliwym było określenie danej miejscowości, jako miejsca stałego pobytu skarżącego (miejscowości, w której koncentruje się w danym czasie centrum życiowe osoby fizycznej, przejawiającej tam aktywność rodzinną i zawodową), co z kolei stanowiłoby podstawę ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego, zgodnie z dyspozycją art. 22 § 2 u.p.e.a.

Nie można zgodzić się z argumentacją strony skarżącej, że miejsce przebywania skarżącego w T. przy ul. S. 21 mogło by być uznane, wbrew przekonaniu skarżącego co do tego, że nie posiada on miejsca zamieszkania, jako jego miejsce interesów życiowych i osobistych, a zatem, jako miejsce jego zamieszkania.

Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej, który stwierdził, że ustalone w toku postępowania okoliczności faktyczne co do tego, że skarżący mieszka u znajomych, rodziny i w hotelach, z rodziną zamieszkuje sporadycznie, jak również nie posiada nieruchomości, wyposażenia mieszkania lub domu (w szczególności urządzeń RTV, AGD, czy mebli) nie pozwalają na przyjęcie, aby nieruchomość położona w T. przy ul. S. 21 uznana była za miejsce zamieszkania skarżącego. Zaznaczyć należy, iż co prawda, zgodnie z wyrażanym w orzecznictwie stanowiskiem, co do zasady przy ustalaniu miejsca zamieszkania osoby fizycznej nie można poprzestawać tylko na oświadczeniach zainteresowanej osoby, niemniej jednak w niniejszej sprawie całość okoliczności faktycznych pozwala na stwierdzenie, by zgodzić się z konsekwentnie utrzymywanym przez skarżącego od momentu wszczęcia egzekucji administracyjnej, twierdzeniem co do braku jego miejsca zamieszkania w rozumieniu art. 25 Kodeksu cywilnego w związku z art. 22 § 2 u.p.e.a.. Na uwagę zasługuje również fakt, że skarżący zarówno powołany wykaz majątku z dnia 23 stycznia 2009 r. oraz z dnia 21 kwietnia 2010 r., jak i oświadczenia na rozprawach w sprawie wyjawienia majątku składał pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, co oznacza, że nie ma żadnych przeszkód, by oświadczenia te mogły zostać uznane przez organ za wiarygodne.

Wobec zatem braku miejsca zamieszkania skarżącego w rozumieniu powołanych przepisów, zasadnym jest posiłkowe zastosowanie na mocy art. 18 u.p.e.a., art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym właściwość miejscową organu administracji publicznej w innych sprawach niż dotyczących nieruchomości i prowadzenia zakładu pracy, ustala się według miejsca zamieszkania (siedziby) w kraju, a w braku miejsca zamieszkania - według miejsca pobytu strony, jeżeli zaś żadna strona nie ma w kraju miejsca zamieszkania lub pobytu - według miejsca ostatniego jej zamieszkania (siedziby) lub pobytu w kraju. Co prawda reguł ustanowionych w art. 21 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie stosuje się co do zasady dla ustalenia właściwości miejscowej w sytuacji, gdy przepisy szczególne zawierają odrębne kryteria kwalifikowania spraw indywidualnych. Z uwagi jednak na brak uregulowania przez ustawodawcę kwestii ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych w przypadku, gdy zobowiązany nie ma miejsca zamieszkania, zasadnym, jest na mocy odesłania art.18 u.p.e.a., stosować odpowiednio przepis art. 21 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Powyższe stanowisko potwierdzone zostało również w piśmiennictwie i orzecznictwie sądowym, poprzez wskazanie, że w sprawach wątpliwych jeśli nie da się ustalić właściwości miejscowej według kryteriów art. 22 u.p.e.a., można posiłkować się art. 21 Kodeksu postępowania administracyjnego (Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, pod red. R. Hausera i A. Skoczylasa Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 125 i n.).Wbrew twierdzeniom skarżącego dla ustalenia miejsca zamieszkania lub pobytu strony w rozumieniu powołanej regulacji mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W obecnym też stanie prawnym, także ewidencja ludności była pomocna dla odzwierciedlenia stanu faktycznego, mogąc dostarczać organom egzekucyjnym wiedzy o rzeczywistym miejscu pobytu osoby fizycznej.

Zgodnie tez z treścią art. 6 ust.1 ustawy o ewidencji ludności, pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Z kolei, jak stanowi art. 7 ust.1, pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem. Jak wskazano, skarżący nie posiada miejsca zamieszkania (stałego pobytu), zatem w odniesieniu do możliwości ustalenia organu właściwego miejscowo do prowadzenia egzekucji na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego, w oparciu o przepis art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 u.p.e.a., należało wziąć pod uwagę miejsce pobytu skarżącego. Dla zdefiniowania tego pojęcia należy odwołać się do powołanego przepisu art. 7 ust.1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Podkreślenia wymaga, iż od pojęcia "pobytu" w sposób wyraźny odróżnić należy "zamieszkanie". Jak przyjmuje się bowiem powszechnie, "pobyt" oznacza fizyczne przebywanie w danym miejscu, bez zamiaru stałego pobytu. Biorąc zaś pod uwagę pojęcie "pobytu czasowego", zdefiniowane w ustawie o ewidencji ludności i dowodach osobistych, przy jednoczesnym uwzględnieniu również treści art.8 ust.1 tej ustawy, uznać należy, że pobyt czasowy osoby fizycznej powinien co do zasady trwać nieprzerwanie nie dłużej niż trzy miesiące. Jakkolwiek również pobytem czasowym jest wyłącznie przebywanie danej osoby bez zamiaru stałego przebywania pod oznaczonym adresem, to zgodzić się należy z organem, który przyjął, że powinien być to pobyt nieprzerwany, co oznacza, że winien trwać przez pewien dający się ustalić czas. Wymogu tego zatem spełniać nie może "częste" przebywanie przez osobę fizyczną w kilku miejscach jednocześnie, na co skarżący wskazywał w kierowanych przez siebie pismach do organu egzekucyjnego (akta k. 51, 96). Co prawda bowiem przebywanie przez określony czas jest czynnikiem zewnętrznym, faktycznym i nie posiadającym cech trwałości, niemniej jednak, przebywanie czasowo w kilku miejscach jednocześnie, uniemożliwia ustalenie miejsca czasowego pobytu strony dla celów prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Dlatego też, w przypadkach w których osoba fizyczna nie ma miejsca zamieszkania lub, gdy nie da się w sposób jednoznaczny ustalić miejsca jej pobytu, ustawodawca stwarza prawną możliwość ustalenia właściwości miejscowej organu według ostatniego miejsca zamieszkania lub pobytu.

Mając na uwadze powyższe, zasadnie organy obu instancji uznały, że na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, niemożliwym jest jednoznaczne ustalenie miejsca pobytu skarżącego.

Sąd wskazuje ponadto, że skarżący wnosząc pismem z dnia 29 kwietnia 2009 r. zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej nie oznaczył miejsca swojego pobytu, wskazując jedynie, iż nie ma on miejsca zamieszkania w rozumieniu art. 25 Kodeksu cywilnego. Na etapie wniesienia zarzutów skarżący ograniczył się jedynie do wskazania swojego adresu do korespondencji (akta k. 9-13). Dopiero w piśmie z dnia 30 lipca 2009 r. i następnie w piśmie z dnia 11 września 2009 r. po stosownym wezwaniu organu egzekucyjnego i po wydanym przez organ rozstrzygnięciu z dnia 24 lipca 2009 r., nr [...], skarżący wskazał, że miejsce, w którym często przebywa to [...] w G. przy ul. K. 14 oraz w M.D. k. W. (akta k. 51, 53, 54-57). Ponadto, jak wówczas wskazał skarżący "ostatnio często przebywam również w T. k/S., przy ul. S.21, czyli w miejscu budowy mojej mamy".

Na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2010 r. w sprawie wyjawienia majątku, zobowiązany pouczony o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań oświadczył, że przebywa tymczasowo w T., ul. S.21 Jednocześnie również wskazał -"(...) mieszkam na budowie rodziców, ostatnio przebywałem w Rosji, byłem tam ostatnio w lutym i marcu tego roku (...).W Polsce jestem przez 2-3 tygodnie, a tak to podróżuję. Od czerwca nie będzie mnie przez 3 tygodnie. W zeszłym roku przebywałem w G. oraz sporadycznie we W.". (akta k. 100 - 99).

Po kolejnym wezwaniu organu egzekucyjnego, w piśmie z dnia 6 kwietnia 2010 r., skarżący wskazał - "od 2003 roku podróżuje po kraju i zagranicy, mieszkam w hotelach i pensjonatach lub czasowo u znajomych, rodziny i kolegów. Ponieważ moją I życiową pasją są motocykle, należałem przez wiele lat do motocyklowego klubu, podróżowałem i nadal podróżuję po całej Europie, nocując w przypadkowych miejscach lub latem pod namiotem, zwykle na krótki czas. W Polsce często przebywam w W., P., W., jednak w żadnym z tych miast nie mam ośrodka interesów osobistych i majątkowych, które mogłyby być ; centrum życiowej aktywności. Ostatnio często przebywam w T. przy ul. S.21. Nieruchomość ta stanowiąca budynek mieszkalny w trakcie budowy, należy do H.B., mojej matki (...)" (akta k. 96). Okoliczność, że skarżący mieszka w rożnych przypadkowych miejscach podczas 2- 3 tygodniowych jego pobytów ciągu roku w Polsce, tj. u znajomych, rodziny oraz w hotelach potwierdza również złożony przez skarżącego wykaz majątku z dnia 23 stycznia 2009 r., zaś w złożonym w dniu 25 kwietnia 2007 r. NIP-1 skarżący wskazuje, iż nie posiada, ani miejsca zamieszkania, ani miejsca pobytu (akta k. 63-64,67-68). Także w odpowiedzi na wezwanie organu egzekucyjnego [...] w G. pismem z dnia 25 marca 2010 r. i pomimo powoływania się skarżącego w toku postępowania na fakt przebywania w [...] w G., poinformowało, że skarżący nie przebywał, ani nie przebywa pod adresem G., ul. K. 14A (akta karta nr 92-93).

Jak wynika również z akt sprawy, Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w P. pismem z dnia 27 października 2009 r. nr [...], poinformował, że w dniu 22 września 2009 r. poborca skarbowy sporządził raport, z którego wynika, że skarżący nie mieszka pod wskazanym adresem w T., ul. S. 21, jak również nie znajdują się tam żadne składniki majątkowe należące do skarżącego (akta k. 62). Ponadto, w dniu 22 października 2009r. poborca skarbowy ustalił również, że skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej w D., ul. T. 9. Z kolei z pisma Komisariatu Policji w S. z dnia 18 maja 2010 r., stanowiącego odpowiedź na wezwanie organu egzekucyjnego, wynika, że skarżący obecnie przebywa w T., ul. S. 21, natomiast w T. ul. S. 2 skarżący wynajmuje lokal, gdzie prowadzi działalność gospodarczą , a skarżącego można zastać pod wskazanym adresem w godzinach wieczornych (akta k. 110-111).

Mając zatem na uwadze powyższe oraz okoliczność powoływania się przez skarżącego, że ostatnio często przebywa w T., ul. S. 21, brak jest możliwości jednoznacznego ustalenia miejsca pobytu skarżącego, w oparciu o które to kryterium możliwym byłoby ustalenie właściwości miejscowej organu egzekucyjnego. Wskazać bowiem należy, iż jakkolwiek organ nie zakwestionował faktu, że skarżący "ostatnio często przebywa" w T. ul. S. 21, to uzasadnione jest stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w P. , że z uwagi na fakt przebywania skarżącego również w wielu innych miejscowościach ( w tym przez większość roku poza granicami kraju) i ciągłego przemieszczania się, brak jest możliwości ustalenia właściwego miejscowo organu egzekucyjnego według miejsca pobytu skarżącego.

Podzielić również należy pogląd Dyrektora Izby Skarbowej w P., że z uwagi na pojęcie "pobytu", także przy uwzględnieniu regulacji art.7 ust.1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, pobyt czasowy, jako przebywanie bez zamiaru stałego przebywania pod oznaczonym adresem, winien być pobytem nieprzerwanym, trwającym przez pewien oznaczony czas (nawet krótkotrwały), co oznacza, że wymogu tego nie spełnia "częste" przebywanie w kilku miejscach jednocześnie. Zmiana bowiem miejsca pobytu czasowego polegająca na przykład, tak jak w niniejszej sprawie, na częstych podróżach skarżącego skutkujących tym, że w Polsce przebywa on jedynie przez 2-3 tygodnie w roku, powoduje zmianę miejsca jego pobytu, tj. fizycznego przebywania w danym miejscu bez zamiaru stałego pobytu.

Nie można też podzielić stanowiska skarżącego, że czasowy wyjazd zagraniczny lub wyjazd do innych miejscowości, nie uniemożliwiają określenia miejsca pobytu osoby fizycznej, o którym stanowi przepis art.21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a.

Powyższą okoliczność tymczasowej zmiany miejsca pobytu, która pozostaje bez wpływu na utratę "przebywania" odnosić należy bowiem wyłącznie do pobytu stałego, tj. faktycznego przebywania, zamieszkiwania w danej miejscowości z zamiarem stałego pobytu. W takim wówczas przypadku, przemijająca nieobecność, spowodowana na przykład wyjazdami służbowymi, czy pracą w innej miejscowości, nie powoduje ustania pobytu w danej miejscowości, jeżeli osoba ta wyraża zamiar stałego w niej przebywania (tj. zmienia pobyt bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego).

Wskazać zatem należy, iż jakkolwiek organ nie kwestionował, że skarżący często, poza wskazanymi przez siebie innymi miejscami, przebywa również w T., ul. S. 21 na budowie swoich rodziców, to "przebywanie" to (chociażby z uwagi na to, że ma ono m.in. miejsce podczas 2-3 tygodniowego pobytu w Polsce, że często skarżący przebywa również w innych miejscach, że jak wskazuje skarżący przebywa tam od 2002 roku, chociaż okoliczność ta nie znajduje potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale i trudno uznać, aby przebywanie od 2002 roku można było określać mianem "ostatnio"), nie może stanowić podstawy ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego. Dokonanie bowiem ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego według takiego pobytu skarżącego, bardzo często zmienianego przez skarżącego, skutecznie uniemożliwiłoby egzekucję administracyjną. Fakt bowiem przebywania skarżącego tak często w kilku miejscach jednocześnie skutkowałby koniecznością ciągłego przekazywania tytułu wykonawczego organowi w danym momencie właściwemu miejscowo (także zagranicznemu zgodnie z postanowieniami Konwencji o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych z dnia 25 stycznia 1988 r. – Dz. U. z 1998, Nr 141, poz. 913 i 914 czy rozporządzenia Komisji nr 1179/2008/WE z 28 listopada 2008 r. ustalającego szczegółowe zasady wdrożenia niektórych przepisów dyrektywy Rady 2008/55/WE w sprawie wzajemnej pomocy przy dochodzeniu należności pieniężnych z tytułu niektórych opłat, ceł, podatków i innych obciążeń – Dz. Urz. WE L 319 z 29.11.2009, s. 21), co sprzeczne byłoby z zasadą skuteczności oraz efektywności administracyjnego postępowania egzekucyjnego obowiązującą także w prawie międzynarodowym i prawem europejskim.

Ponadto, na mocy art.18 u.p.e.a., przepis art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym, co oznacza, że wykładnia tego przepisu musi być dokonana z uwzględnieniem autonomiczności i samodzielności postępowania egzekucyjnego od ogólnego postępowania administracyjnego, w tym z uwzględnieniem zasad tego postępowania, takich, jak m.in. zasada celowości i efektywności.

Biorąc zatem pod uwagę powyższe, zasadnie – zdaniem Sądu - w niniejszej sprawie organ przyjął, że właściwość miejscowa organu egzekucyjnego winna zostać ustalona, zgodnie z art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a. według ostatniego miejsca zamieszkania zobowiązanego, tj. P., ul. L. 25/3. Adres ten zaś pozostaje we właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], co oznacza, że podniesiony przez skarżącego zarzut prowadzenia egzekucji na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego przez niewłaściwy organ egzekucyjny uznać należy za nieuzasadniony.

Jednocześnie Sąd wskazuje , że zgodnie z treścią art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a., w przypadku, gdy strona nie ma w kraju zamieszkania lub pobytu, właściwość miejscową ustala się według miejsca zamieszkania lub pobytu. Skoro jednakże w niniejszej sprawie adres ostatniego miejsca zamieszkania skarżącego nie budzi wątpliwości i został potwierdzony m. in. przez Centrum Personalizacji Dokumentów MSWiA Wydział Ochrony Informacji Niejawnych Zespół Obsługi Informacyjnej w Warszawie w piśmie z dnia 21 września 2009 r. nr [...], właściwość miejscową organu egzekucyjnego słusznie ustalono według ostatniego miejsca zamieszkania zobowiązanego, a nie jego ostatniego i bliżej nieokreślonego miejsca pobytu, jak żąda tego skarżący. Odnośnie zarzutu, iż w materiale dowodowym brak jest jakichkolwiek ustaleń, które prowadziłyby do uznania, że ostatnie miejsce zameldowania skarżącego było jego faktycznym miejscem zamieszkania, wskazać należy, iż w toku postępowania egzekucyjnego skarżący sam wskazywał m.in. w zażaleniu z dnia 29 czerwca 2009r., że adres przy ul. L. 25/3 w P. stanowił nie tylko jego adres zameldowania, ale i miejsce jego zamieszkania (akta k. 22). Skład orzekający wskazuje ponadto, iż co do zasady, jeżeli dana osoba jest zameldowana pod określonym adresem na pobyt stały, to fakt ten świadczy o tym, że zamierza ona stale mieszkać w tym lokalu, a miejscowość, w której ona się znajduje, jest jej miejscem zamieszkania (D. Jankowiak, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, Unimex Oficyna Wydawnicza, Wrocław 2007, str. 251). Obowiązuje zatem domniemanie, że osoba fizyczna ma zamieszkanie w miejscowości, w której jest zameldowana na pobyt stały. Skarżący kwestionując, że miejsce jego zameldowania pod wskazanym adresem do 25 września 2002 r. było jednocześnie jego miejscem zamieszkania, nie wskazał żadnego przeciwdowodu na powyższą okoliczność, celem wykazania innego miejsca zamieszkania w tamtym okresie.

Odnosząc się z kolei do podniesionego w skardze zarzutu nieuwzględnienia przez organ zawartego w zażaleniu wniosku o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków na okoliczność przebywania skarżącego w T., ul. S. 21, wyjawić należy, że okoliczność ta wykazana została w toku postępowania za pomocą innych dowodów, tj. znajdujących się w aktach sprawy dokumentów.

Okoliczność, że skarżący "ostatnio często przebywa" w T., ul. S. 21 została bowiem wykazana przez skarżącego w toku postępowania i znajduje odzwierciedlenie zarówno w pismach kierowanych przez samego skarżącego, jak i piśmie Komisariatu Policji w S. z dnia 18 maja 2010 r. Fakt jednak częstego przebywania skarżącego w T., ul. S. 21, z uwagi na przebywanie skarżącego również w innych miejscach, nie może, jak wskazał organ, stanowić podstawy ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego w niniejszej sprawie.

Stosownie do treści art. 78 § 1 w związku z art.140 Kodeksu postępowania administracyjnego, żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Niemniej jednak zgodnie podkreśla się w orzecznictwie sądowym, że organ powinien rozważyć, czy dany fakt (okoliczność), dla którego powołany został przez stronę środek dowodowy (np. zeznanie świadka lub biegłego) w ogóle wymaga udowodnienia, czy nie został już wykazany za pomocą innych środków dowodowych. Ocena, które fakty mają istotne znaczenie dla sprawy, czy wymagają one udowodnienia oraz jakie dowody dla udowodnienia tych faktów są potrzebne należy zaś do organu (m.in. wyroki NSA z 15 grudnia 1995 r., SA/Lu 507/95 (LEX nr 27107). Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 17 marca 1986r., III SA 1160/85 (opubl. ONSA 1986/1/19, LEX nr 9873) odmowa z kolei przeprowadzenia przez organ odwoławczy dowodu dla wyjaśnienia okoliczności bezspornie wyjaśnionych przez organ I instancji nie jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Nie można również zgodzić się z podniesionym w motywach skargi zarzutem, że organ nie ustalił, jaki okres czasu skarżący przebywał lub przebywa w T., ul. S. 21. Czy był to pobyt nieprzerwany, czy skarżący przebywał tam dzień, dwa, czy kilka tygodni. Zważyć należy, że organ nie kwestionuje, że skarżący często, poza wskazanymi przez siebie innymi miejscami, przebywa również w T., ul. S. 21 na budowie swoich rodziców. Jednakże "przebywanie" to (chociażby z uwagi na to, że ma ono m.in. że jak wskazuje skarżący przebywa tam od 2002 r., chociaż okoliczność ta nie znajduje potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale i trudno uznać, aby przebywanie od 2002 r. można było określać mianem "ostatnio" ), nie może stanowić podstawy ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego. Dokonanie bowiem ustalenia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego według takiego pobytu skarżącego, bardzo często zmienianego przez skarżącego, skutecznie uniemożliwiłoby egzekucję administracyjną. Podzielić zatem należy wyrażone przez Dyrektora Izby Skarbowej w P. stanowisko, zgodnie z którym jakakolwiek okoliczność tymczasowej zmiany miejsca pobytu, która pozostaje bez wpływu na utratę "przebywania" odnoszona może być wyłącznie do pobytu stałego, tj. faktycznego przebywania, zamieszkiwania w danej miejscowości z zamiarem stałego pobytu. W takim jedynie przypadku, przemijająca nieobecność, spowodowana na przykład wyjazdem służbowym, czy pracą w innej miejscowości, nie powoduje ustania pobytu w danej miejscowości, jeżeli osoba ta wyraża zamiar stałego w niej przebywania (tj. zmienia pobyt bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego). Bez znaczenia jest zatem, jaki czas skarżący przebywał w T. przy ul. S. 21, skoro liczne wyjazdy i przebywanie prze większą część roku w innych miejscowościach (w tym poza granicami kraju) skutkują zmianą pobytu skarżącego, mającą wpływ na ustalenie właściwości miejscowej organu egzekucyjnego.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, organy obu instancji w sposób prawidłowy podjęły działania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, gromadząc dowody w celu ustalenia miejsca pobytu skarżącego, tj. miejscowości, w której skarżący przebywa przez określony czas bez zamiaru stałego pobytu, a następnie w braku możliwości jego jednoznacznego ustalenia, w sposób prawidłowy ustaliły właściwość miejscową organu egzekucyjnego według ostatniego miejsca zamieszkania skarżącego, zgodnie z art. 21 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a. Postępowanie to, przeprowadzone zatem zostało zgodnie z zasadami wynikającymi z art.7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a., a zaskarżone postanowienie odpowiada dyspozycji art. 124 § 1 i § 2 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art.18 u.p.e.a.

Konkludując Sąd stwierdza, że Dyrektor Izby Skarbowej w P. wydając zaskarżone postanowienie prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, jak również nie naruszył zasad postępowania egzekucyjnego. W tym stanie rzeczy nie można uznać za słuszne zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.