Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 461/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: Art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: Art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 145 par. 1 pkt 1, art. 151 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 16 ust. 1, ust. 2 pkt 2, pkt 3, ust. 5, ust. 6
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: Art. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 1998 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych - t. jedn.
article: Art. 75 ust. 1, ust. 4, art. 103-105, art. 134 ust. 1 pkt 1, pkt 4, ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 153 poz 1227
law: Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - tekst jednolity
article: Art. 139, 158
journal: Dz.U. 2008 nr 115 poz 728
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) WSA Maria Zawadzka Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi K. P. reprezentowanego przez opiekuna prawnego I. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.


UZASADNIENIE

Działający z upoważnienia Burmistrza Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją nr [...] z dnia [...] 2009 r. przyznał K. P. zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł miesięcznie od dnia 1 marca 2009 r.

Następnie, postanowieniem nr [...] z dnia [...] 2010 r. ten sam organ wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] 2009 r. wskazując jako podstawę prawną art. 145 § 1 pkt 5 i art. 149 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.) w związku z art. 16 ust. 6, art. 20 i art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że wyszły na jaw nowe, istotne dla sprawy okoliczności, a mianowicie fakt, że w dniu wydawania decyzji o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego K. P. był uprawniony do dodatku pielęgnacyjnego.

Po wznowieniu postępowania działający z upoważnienia Burmistrza Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją nr [...] z dnia [...] 2011 r. uchylił w całości swoją decyzję nr [...] z dnia [...] 2009 r. i w wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku z dnia 25 marca 2009 r. K. P. działającego przez opiekuna prawnego I. K. – nie przyznał K. P. prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Jako podstawę prawną wskazano m.in. art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. i art. 16 ust. 1 i 2 pkt 2, ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. W uzasadnieniu podano, że K. P. w dniu składania wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego przebywał w domu pomocy społecznej i był uprawniony do dodatku pielęgnacyjnego, co wynika z informacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 7 stycznia 2011 r. Podano, że z informacji tej wynika, że K. P. została przyznana renta rodzinna wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym od dnia 25 czerwca 1986 r, a decyzją z dnia [...] 1994 r. wypłata dodatku pielęgnacyjnego została wstrzymana od dnia 1 lutego 1994 r. z równoczesnym dokonaniem potrąceń na Dom Pomocy Społecznej. Od dnia 1 sierpnia 1995 r. "został znów przyznany" K. P. dodatek pielęgnacyjny, którego wypłatę wstrzymano ponownie od dnia 1 września 1997 r. decyzją z dnia [...] 1997 r. z uzasadnieniem, że wstrzymanie wypłaty następuje w związku z pobytem uprawnionego w Domu Pomocy Społecznej i w oparciu o ustawę z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych i pielęgnacyjnych (Dz. U. z 1995 r., Nr 4, poz. 17 z późn. zm.). Podano, że do dnia sporządzenia informacji K. P. nie był wypłacany dodatek pielęgnacyjny, nie mniej z uwagi na uprawnienie K. P. do tego dodatku pielęgnacyjnego zaszła "przesłanka negatywna wynikająca z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych", gdyż zgodnie z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych "zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego".

Odwołanie od tej decyzji wniosła imieniem K. P. jego siostra i zarazem opiekun prawny I. K. zarzucając, że jej zdaniem K. P. spełnia warunki art. 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a tym samym ma prawo do przyznania i wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego, którego wypłata została wstrzymana od 1 października 2010 r. Odwołująca się podniosła, że wnioskodawca opłaca swój pobyt w DPS w całości ze swojego świadczenia rentowego (70% ZUS + należna dopłata na konto), że wnioskodawca nie mówi, jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną, wymaga pomocy innych osób i zaliczony jest do I grupy inwalidzkiej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 1 marca 2011 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Kolegium podzieliło argumenty organu I instancji potwierdzając, że K. P. ma ustalone prawo do dodatku pielęgnacyjnego, co jednoznacznie – zdaniem tego organu - wynika z pisma ZUS z dnia 7 stycznia 2011 r., a tym samym zasiłek pielęgnacyjny nie mógł być przyznany w związku z treścią art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Fakt, że wypłata dodatku pielęgnacyjnego została uprawnionemu wstrzymana przez ZUS z uwagi na umieszczenie w Domu Pomocy Społecznej nie powoduje jednocześnie braku uprawnienia do tego dodatku, co – zdaniem organu odwoławczego – "bezpośrednio implikuje na prawidłowość podjętego przez organ I instancji rozstrzygnięcia, gdyż w sprawie zachodzi przesłanka określona w art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych".

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 marca 2011 r. wniosła imieniem K. P. I. K. wnosząc o jej uchylenie. Na uzasadnienie podała podobne argumenty jak w odwołaniu i podniosła, że nie podała organowi przyznającemu zasiłek pielęgnacyjny dla K. P. żadnych mylnych informacji i dlatego całe niniejsze postępowanie wraz z zawiadomieniem o obowiązku zwrotu wypłaconego zasiłku jest szokiem.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – Kodeks postępowania administracyjnego (K.p.a.) organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarga K. P., którego imieniem działa opiekun prawny I. K. ma uzasadnione podstawy.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 16 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 z późn. zm.). Zgodnie z art. 16 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i pkt 3, ust. 5 oraz ust. 6 tej ustawy w brzmieniu na dzień przyznania K. P. zasiłku pielęgnacyjnego, tj. na dzień 1 kwietnia 2009 r.:

"Art. 16. 1. Zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.

2. Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:

1) (...)

2) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) osobie, która ukończyła 75 lat.

(...)

5. Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie umieszczonej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie.

(...)

6. Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego."

W niniejszej sprawie organy obu instancji uznały, że skarżącemu nie przysługuje prawo do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego, ponieważ jest on uprawniona do otrzymywania dodatku pielęgnacyjnego, czyli zachodzi sytuacja określona w art. 16 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, wyłączająca prawo skarżącego do tego świadczenia. W świetle zebranych materiałów dowodowych takie stanowisko organów uznać należy za co najmniej przedwczesne i nie znajdujące oparcia w materiale dowodowym.

Co prawda, przedmiotem rozstrzygnięcia jest prawo do zasiłku pielęgnacyjnego, to jednak zauważyć należy, że jeśli chodzi o cel wypłaty tego świadczenia, jest on pokrewny z celem, jaki ma spełniać dodatek pielęgnacyjny. Dlatego też świadczenia te są alternatywne. W zakresie tym należy przytoczyć stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w wyroku z dnia 29 września 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 708/10 (opubl. LEX nr 750905), które Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela: "Dodatek pielęgnacyjny i zasiłek pielęgnacyjny są to świadczenia rodzajowo odmienne. Dodatek pielęgnacyjny ma charakter ubezpieczeniowy, natomiast zasiłek pielęgnacyjny ma charakter pomocowy. Z rozróżnieniem tym związane są dwie odrębne podstawy prawne dla ewentualnego nabycia uprawnień do tych świadczeń." Dodatek pielęgnacyjny ma charakter ubezpieczeniowy, natomiast zasiłek pielęgnacyjny ma charakter pomocowy. Z rozróżnieniem tym związane są dwie odrębne podstawy prawne dla ewentualnego nabycia uprawnień do tych świadczeń. W przeszłości, przy zbiegu prawa do dodatku pielęgnacyjnego z prawem do zasiłku pielęgnacyjnego wypłacano jedno świadczenie wybrane przez uprawnionego (wyrok SN z dnia 10 grudnia 1998 r. II UKN 371/98, opubl. OSNAPiUS 2000, nr 3, poz. 120). Art. 30 ust. 2 ustawy o zasiłkach rozstrzygał, że w razie zbiegu wypłacać powinno się dodatek pielęgnacyjny (finansowany z funduszu rentowego w ramach Funduszu Ubezpieczeń Społecznych). Na gruncie obecnie obowiązujących przepisów sytuacja zbiegu jest niemożliwa.

Należy podkreślić, że dodatek pielęgnacyjny jest świadczeniem wypłacanym na podstawie ustawy dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r., Nr 153, poz. 1227 z późn. zm.). Zgodnie z art. 75 ust. 1 i ust. 4 tej ustawy:

"Art. 75. 1. Dodatek pielęgnacyjny przysługuje osobie uprawnionej do emerytury lub renty, jeżeli osoba ta została uznana za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji albo ukończyła 75 lat życia, z zastrzeżeniem ust. 4. (...)

4. Osobie uprawnionej do emerytury lub renty przebywającej w zakładzie opiekuńczo-leczniczym lub w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje, chyba że przebywa poza tą placówką przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu."

Zdaniem Sądu - organy orzekające nie zauważyły, że z informacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 7 stycznia 2011 r. wynika, że K. P. miał dwukrotnie przyznawany dodatek pielęgnacyjny, przy czym brak informacji w jaki sposób ustało prawo do dodatku przyznane po raz pierwszy – czy wydano decyzję o uchyleniu decyzji przyznającej prawo do dodatku, czy też w inny sposób stwierdzono brak uprawnień do niego. Sama decyzja o wstrzymaniu wypłaty dodatku nie upoważnia organów do uznania braku prawa do tego dodatku, a tymczasem organy bezkrytycznie przyjęły informację o ponownym przyznaniu skarżącemu prawa do dodatku pielęgnacyjnego uznając, że decyzja o wstrzymaniu wypłaty dodatku upoważnia do ponownego orzekania o przysługującym prawie do tego dodatku. Oznacza to, że organy mylą pojęcia nie tylko dodatku pielęgnacyjnego i zasiłku pielęgnacyjnego, ale także mylą ustalenie braku prawa do dodatku z wstrzymaniem jego wypłaty.

Sąd zwraca uwagę, że do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 z późn. zm.) dodatek pielęgnacyjny należał się również pensjonariuszom domów pomocy społecznej (Iwona Sierpowska. Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz, ABC, a Wolters Kluwer 2007, wyd. I. Komentarz do art. 158 – str. 526). Wynikało to z art. 75 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (w pierwotnym brzmieniu). Z dniem 1 maja 2004 r. wszedł w życie art. 139 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (na dzień 1 kwietnia 2009 r.: Dz. U. z 2008 r., Nr 115, poz. 728, z późn. zm.) zmieniający brzmienie art. 75 ust. 4 ustawy w taki sposób, że z placówek, o których mowa w omawianym przepisie, wyłączono domy pomocy społecznej. Zgodnie natomiast z art. 158 ustawy o pomocy społecznej, dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje osobom przebywającym w domu pomocy społecznej, skierowanym tam przed dniem 1 stycznia 2004 r., chyba że przebywają poza tym domem przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu. Wynika z powyższego, że od dnia 1.01.2004 r. omawiany dodatek przysługuje mieszkańcom domów pomocy społecznej, skierowanym do nich po dniu 1 stycznia 2004 r. oraz pensjonariuszom ponadgminnych domów skierowanych przed tą datą i przebywających poza placówką więcej niż 2 tygodnie w miesiącu (art. 158 ustawy o pomocy społecznej).

Zdaniem Sądu, organy orzekające w niniejszej sprawie nie wzięły pod uwagę tego, że decyzja o przyznaniu dodatku pielęgnacyjnego orzekała o uprawnieniu do tego dodatku na datę jej wydania. Od tego czasu zmienił się stan prawny, natomiast Zakład Ubezpieczeń Społecznych sam przyznał, że wstrzymał wypłatę dodatku pielęgnacyjnego z powodu przebywania skarżącego w domu pomocy społecznej.

Sąd stwierdza, że w aktach administracyjnych niniejszej sprawy brak jest decyzji o przyznaniu dodatku pielęgnacyjnego skarżącemu i decyzji o jego wstrzymaniu, jednak odmawiając skarżącemu prawa do zasiłku pielęgnacyjnego organy obydwu instancji oparły się na regule kolizyjnej z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych ("zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego") uznając, że uprawnienie skarżącego do dodatku pielęgnacyjnego jest bezsporne, gdyż wynika z pisma ZUS z dnia 7 stycznia 2011 r.

Co prawda, organy orzekające w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego nie były uprawnione do ustalenia prawa do dodatku pielęgnacyjnego, jednakże były uprawnione do rozstrzygnięcia kolizji uprawnień do świadczeń, na gruncie art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zdaniem Sądu, organy obu instancji uczyniły to bez wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia i bez dostatecznej analizy stanu prawnego. Należy wskazać, że w informacji ZUS z dnia 7 stycznia 2011 r. stwierdzono jedynie, że skarżący ma przyznany dodatek pielęgnacyjny, który został mu wstrzymany od 1 września 1997 r. decyzją z dnia [...] 1995 r., gdyż przebywa w Domu Pomocy Społecznej. W tym miejscu zwrócić należy uwagę, że zgodnie z treścią art. 103-105 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych zawieszenie prawa do świadczenia będące podstawą wstrzymania jego wypłaty (art. 134 ust. 1 pkt 1 tej ustawy) nie ma zastosowania do dodatku pielęgnacyjnego. Wstrzymanie wypłaty dodatku mogło więc nastąpić jedynie wówczas, gdyby prawo do dodatku ustało lub nie istniało (art. 134 ust. 1 pkt 4 tej ustawy), gdyż inne przyczyny z ust. 1 art. 134 nie miały w tym przypadku zastosowania.

Na użytek ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, w wyżej opisanej sytuacji, stosując normę kolizyjną z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, organy powinny ustalić, czy uprawnienie skarżącego do dodatku pielęgnacyjnego istniało w dacie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, a w szczególności, jaki wpływ na uprawnienie do dodatku pielęgnacyjnego miał fakt umieszczenia skarżącego w domu pomocy społecznej i kiedy to nastąpiło (art. 158 u.p.s.) oraz kiedy została wydana przez ZUS decyzja o prawie do dodatku pielęgnacyjnego oraz na jakiej konkretnie podstawie prawnej została wydana decyzja o wstrzymaniu jego wypłaty. Zauważyć należy, że wstrzymanie wypłaty świadczenia następuje na podstawie decyzji (art. 134 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych), a decyzja ta powinna wskazywać przyczynę wstrzymania (art. 134 ust. 1). Jeśli okazałoby się, że przyczyną wstrzymania wypłaty dodatku było ustanie do niego prawa (art. 134 ust. 1 pkt 1) lub fakt, że prawo do dodatku w ogóle nie istniało (pkt 4), to trudno byłoby uznać, że skarżący jest uprawniony do dodatku pielęgnacyjnego, mimo wydania w tym przedmiocie decyzji przez ZUS. Organy pominęły więc ustalenie, czy uprawnienie to w dalszym ciągu istnieje, o czym nie może świadczyć wyłącznie fakt wydania decyzji o prawie do tego dodatku. Na brak uprawnienia skarżącego do dodatku pielęgnacyjnego w chwili obecnej może wskazywać treść art. 158 ustawy o pomocy społecznej oraz fakt wstrzymania jego wypłaty. Potwierdzeniem tego może być decyzja będąca podstawą wstrzymania wypłaty dodatku pielęgnacyjnego, której treść organy powinny ustalić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Gdyby okazało się, że decyzja o wstrzymaniu wypłaty dodatku nie wyjaśnia przyczyny wstrzymania wypłaty, organy orzekające o zasiłku pielęgnacyjnym zmuszone będą we własnym zakresie ustalić co wynika z obecnego stanu prawnego i faktu wstrzymania wypłaty dodatku dla uprawnienia do niego skarżącego. Ustalenia te w żaden sposób nie wkraczają w kompetencje innych organów, a służą wyłącznie rozstrzygnięciu kolizji uprawnień, na gruncie art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Sąd orzekający zwraca uwagę, że powyższe stanowisko zbieżne jest ze stanowiskiem Naczelnego Sadu Administracyjnego zawartym w wyrokach z dnia 6 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 2122/10 i z dnia 6 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 382/11, a w szczególności: "Nie znając treści rozstrzygnięć organów Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie dodatku pielęgnacyjnego, nie można jednoznacznie stwierdzić, czy w sprawie została spełniona przesłanka z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten stanowi, że "zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego". Nie wiadomo, więc czy wstrzymanie wypłaty tego dodatku pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że D (...) S (...), w chwili podejmowania zaskarżonej decyzji, była uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego, tym bardziej, że w sprawie jest niesporne, iż ten dodatek nie jest jej wypłacany. Istotą art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest wyeliminowanie przypadków, w których zasiłek pielęgnacyjny mogłaby uzyskać osoba pobierająca już dodatek pielęgnacyjny. Z uwagi na znaczne podobieństwo tych dwóch świadczeń, (...), takie niebezpieczeństwo realnie istnieje. Dlatego zasadnicze znaczenie ma ustalenie, czy D (...) S (...) nadal przysługuje prawo do dodatku pielęgnacyjnego. Takich zaś ustaleń w sprawie nie poczyniono, na co trafnie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji."

Nową okolicznością, uzasadniającą wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., mogły być informacje ZUS wskazujące uprawnienie skarżącego do dodatku pielęgnacyjnego, co mogło mieć wpływ na prawo do zasiłku. Jednakże decyzja wydana po wznowieniu postępowania, w trybie art. 151 § 1 K.p.a., powinna zweryfikować, czy rzeczywiście wnioskodawcy nie przysługiwało prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w dniu złożenia wniosku albowiem: zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sadu Administracyjnego ujawnionym w wyroku z dnia 9 marca 1987 r., II SA 1389/86, OSP 1989, z. 5, poz. 109 z glosą W. Chróścielewskiego: "W razie braku podstaw z art. 145 § 1 k.p.a. odmawia się uchylenia dotychczasowej decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, a gdy podstawy te są - uchyla się dotychczasową decyzję i wydaje nową, rozstrzygającą o istocie sprawy". Organ nie wypowiada się tutaj tylko co do zarzutu, czy znajduje on oparcie w przyczynach wznowienia, lecz czy istnieją podstawy do uchylenia decyzji.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji powinien zebrać i przeanalizować całość dostępnych dokumentów i ewentualnie przeprowadzić inne dowody, które pozwolą na właściwą ocenę zasadności wniosku strony skarżącej. Przede wszystkim organ pierwszej instancji dołączy do akt sprawy potwierdzone za zgodność kserokopię wszystkich decyzji potwierdzających fakt oraz datę przyznania skarżącemu uprawnień do dodatku pielęgnacyjnego oraz wszystkich innych decyzji, w tym wydanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych o wstrzymaniu wypłaty dodatku pielęgnacyjnego dla skarżącego z ujawnieniem przyczyn, z powodu których wypłata ta została wstrzymana. Na tej podstawie organ dokona oceny, czy okoliczności te mogą świadczyć o ustaniu bądź nieistnieniu prawa skarżącego do dodatku pielęgnacyjnego, a więc organ we własnym zakresie rozstrzygnie, na gruncie art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, czy obecnie zachodzi negatywna przesłanka do ustalenia skarżącemu prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, mając na względzie treść wymienionych wyżej przepisów.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca naruszają art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez nie wyjaśnienie okoliczności związanych z możliwością ustania prawa skarżącego do dodatku pielęgnacyjnego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a przeto Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a orzekła – jak w sentencji.