Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 953/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2019-03-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6340 Potwierdzenie represji
Hasła tematyczne: Inne
Kombatanci
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 3, art. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 690
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych - tekst  jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (sprawozdawca) Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk Protokolant Starszy asystent sędziego Bartłomiej Pastucha po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 marca 2019 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych I. oddala skargę; II. przyznaje radcy prawnemu A. J. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości [...] zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym [...] zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) z tytułu podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Lu [...]

UZASADNIENIE

Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją

z dnia [...] nr [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; obecnie: t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm. – dalej jako "k.p.a.") oraz art. 5 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych

z powodów politycznych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 690 ze zm. – dalej jako "ustawa"), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 27 kwietnia 2018 r. nr [...], odmawiającą J. D. potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Rozstrzygnięcie powyższe zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

W dniu 26 stycznia 2018 r. J. D. złożył do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób represjonowanych wniosek o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

W uzasadnieniu wniosku podał, że podczas pełnienia służby wojskowej zatrzymał dwie osoby przekraczające granicę, które – po wylegitymowaniu – puścił wolno, nie wzywając patrolu pogotowia. Następnie w dniu 28 października 1978 r. uległ wypadkowi podczas szkolenia, przy czym – jak zaznaczył wnioskodawca, (cyt.) "nie wie, czy był to wypadek czy zemsta". W wyniku doznanego wówczas urazu cierpi na niedosłuch.

Do ww. wniosku J. D. załączył decyzję Prezesa Instytutu Pamięci N. Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko N. [...] (dalej jako "IPN") nr [...] z dnia [...] r., znak: BU [...], stwierdzającą, że wnioskodawca nie był pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa oraz, że w archiwach IPN nie zachowały się dokumenty wytworzone przez stronę lub przy jej udziale, w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. Ponadto wnioskodawca przedłożył kserokopie szeregu dokumentów, w tym pisma Ministerstwa Obrony Narodowej, pisma Centralnej Komisji Lekarskiej oraz opinii lekarzy biegłych sądowych, a także pisma IPN zawierającego informację, że

w zasobach archiwalnych Instytutu nie odnaleziono dokumentów potwierdzających spełnienie przez J. D. przesłanek z art. 2 i art. 3 ustawy.

W piśmie z dnia 6 lutego 2018 r. organ wezwał wnioskodawcę do wskazania, z jakiego tytułu domaga się potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych oraz do nadesłania wszelkich dowodów potwierdzających spełnienie przesłanek potwierdzenia takiego statusu, określonych w art. 2 i art. 3 ustaw. Organ administracji przytoczył przy tym treść wskazanych przepisów.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie J. D. złożył pismo z dnia 21 lutego 2018 r., w którym zawarł oświadczenie następującej treści:

"Czerwiec 1978 rok porucznik [...] wszedł do naszej Sali i kazał nam zdjąć krzyżyki plecione ze skórki, wszyscy odmówili, następnie pytał indywidualnie, każdy odmówił.

Lipiec 1978 roku. Między słupem granicznym 814 a pasem kontrolnym stało pięć wież wiertniczych. Pogranicznicy Radzieccy dzwonili na strażnicę do [...], że do robotników przychodzą ludzie z Polski, dlatego była wystawiana zasadzka. Zatrzymani mieli na sobie modne ubrania z [...], myślę że tam się przebierali. Po zatrzymaniu gdy powiedziałem NIE kap. [...] powiedział żebym się zastanowił dobrze, bo on niedługo wychodzi a przede mną jeszcze dużo służby. Odpowiedziałem, że NIE.

W listopadzie por. [...] przerwał mi zwolnienie, oto opis tego zdarzenia: Na zwolnieniu przebywałem na kompanii bo nie było miejsca na izbie chorych. Pierwszego dnia miałem spokój, drugiego dnia po godz. 8 do Sali wszedł por. [...] i mówi: jak jest się chorym to w sali się nie leży, odpowiedziałem "to gdzie mam być ob. Poruczniku?" na świetlicy. Poszedłem na świetlicę włączyłem telewizor, za jakieś 30 minut wszedł por. [...] i mówi "jak się choruje to telewizji się nie ogląda" odpowiedziałem: to co mam robić ob. Poruczniku? Kazał mi pousuwać z płytek PCV czarne rysy po butach umyć, wypastować i wyfroterować świetlicę. Rozkaz wykonałem, tego dnia miałem spokój. Trzeciego dnia było strzelanie, podszedł do mnie por. [...] i powiedział, że strzelanie jest obowiązkowe i muszę iść, rozkaz wykonałem. Nadmieniam, że za niewykonanie rozkazu groziła kara więzienia.

W lutym i marcu spaliśmy w zimnej sali, nosiliśmy okna do łazienki pod wodę żeby usunąć lód. W marcu na apel przez trzy dni wychodziło nas trzech porwanych

i pokaleczonych o zasieki drutowe, reszta leżała na izbie chorych. Dowódca batalionu por. [...] i ppor. [...] wyśmiewali nas przy dwóch kompaniach wojska "gdzie nasz pluton". Od 15 listopada 1978 roku do sierpnia 1979 roku

w karabinie [...] albo moim w magazynie broni 3 razy w miesiącu był nabój ćwiczebny. U mnie pojawił się 6 grudnia, od tej pory byłem czujny wiedziałem, że na mnie polują.

W czerwcu gdy Jan Paweł II miał lądować o godz. 9:00 od godz. 8-9 wybrano 40 żołnierzy batalionu i ćwiczyliśmy na placu ćwiczeń na Brygadzie. Obstawili nas

d-ca Batalionu por. [...] ppor. [...], dowódcy kompanii i plut. z bronią krótką u pasa. O godz. 9:00 przerwano zajęcia. [...] był nieobecny na odprawie warty. Grób Niezn. Żołnierza.

W lipcu pod groźbą 10 dni aresztu musiałem jechać na urlop i w lipcu por. [...] przyniósł mi do sali pagony starszego szeregowego i taśmę do obszycia i mówi dwa dni na obszycie bo 10 dni aresztu, tak zostałem st. szeregowym.

Nie poinformował mnie lekarz o skutkach jakie mogą się pojawić, dowiedziałem się w szpitalu jak złamałem nogę. Zrobiono mi dodatkowe badanie laryngologiczne bo nie mogłem spać i lekarz powiedział żebym był świadom, że ta choroba będzie postępować, cierpiałem, ile mogłem wytrzymać w 10 dniach spałem 15 godzin, od 3 lat biorę proszki nasenne 2 po 3-4 godzinach snu następne 2

w sumie 4. W 10 dni 40 proszki.

W lutym mija 1 rok jak czekam na szpital w Światowym Centrum Słuchu. Będę miał prawdopodobnie wszczepione implanty. Nie wiem czy do tego czasu wytrzymam. Byłem żołnierzem naraziłem się dla ludzi prawdopodobnie nie zostali ukarani. Dowódca strażnicy D. powiedział, że jest to teraz musztarda po obiedzie.

Proszę o pomoc w leczeniu i godne życie."

Decyzją z dnia [...] r. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów

i Osób Represjonowanych odmówił wnioskodawcy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Organ administracji stwierdził, że analiza materiału dowodowego zebranego w toku postępowania nie daje podstaw do przyjęcia, że J. D. spełnia przesłanki określone w art. 2 i art. 3 ustawy. Dowody zebrane przez organ, jak i przedstawione przez wnioskodawcę, nie potwierdzają bowiem, że prowadził on nielegalną działalność opozycyjną bądź był osobą represjonowaną w rozumieniu ustawy. J. D. we wniosku nie wskazał na okoliczności świadczące o wykonywaniu działalności opozycyjnej bądź doznaniu represji, w rozumieniu ustawy. Nie nadesłał też jakichkolwiek dokumentów urzędowych, osobistych bądź oświadczeń świadków, które odnosiłyby się do przesłanek ustawy. Odnośnie przedłożonej decyzji Prezesa IPN z dnia 8 stycznia 2018 r. organ stwierdził natomiast, że potwierdza ona jedynie, iż w przypadku wnioskodawcy nie zachodzą negatywne przesłanki potwierdzenia żądanego statusu.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. D. ponownie powołał się na okoliczności i argumenty przedstawione we wniosku z dnia 26 stycznia 2018 r. oraz w piśmie z dnia 6 lutego 2018 r.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Szef Urzędu do Spraw Kombatantów

i Osób Represjonowanych powołaną na wstępie decyzją ostateczną z dnia [...]. (zaskarżoną w niniejszej sprawie) utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...] r. Organ podtrzymał stanowisko, że strona nie przedstawiała na żadnym etapie postępowania okoliczności faktycznych związanych z działalnością antykomunistyczną w jakichkolwiek strukturach konspiracyjnych w okresie 1956-1989 r., do których przynależność byłaby związana

z odpowiedzialnością karną. Materiał dowodowy znajdujący się aktach sprawy nie potwierdza także spełnienia przesłanek określonych w art. 3 ustawy. Brak jest bowiem podstaw do uznania, że strona doznała wymienionych w tym przepisie represji z przyczyn politycznych za udział w wystąpieniu wolnościowym lub prowadzenie działalności na rzecz odzyskania przez [...] niepodległości

i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce,

w przewidzianym w ustawie okresie. Organ administracji podkreślił, że za udział

w wystąpieniu wolnościowym należy uznać wyłącznie aktywne uczestnictwo

w wystąpieniu o charakterze masowym (strajki, protesty, manifestacje) bądź indywidualnym, zgodnie z definicją leksykalną pochodzącą ze Słownika Języka Polskiego PWN, która stanowi, że za wystąpienie należy uznać: "publiczne zabranie głosu", "zorganizowane działanie podjęte przeciw czemuś". Wystąpienie to,

w rozumieniu ustawy, powinno mieć na celu odzyskanie przez [...] niepodległości i suwerenności lub respektowanie politycznych praw człowieka.

Organ administracji uznał za udowodnione, że J. D. pełnił służbę wojskową w okresie od dnia 3 listopada 1977 r. do dnia 13 października 1979 r.

w Nadbużańskiej Brygadzie Wojsk Ochrony Pogranicza. Jedynym działaniem J. D., opisanym w oświadczeniach, było zdarzenie podczas służby z dnia 26 lipca 1978 r., w czasie którego podczas patrolu natknął się na dwie osoby przekraczające polską granicę państwową z ZSRR. Po spisaniu cywilów strona puściła ich wolno, co miało być przyczyną stosowania wobec niej represji trwających do czerwca 1979 r. Organ administracji zwrócił uwagę, że po stwierdzeniu, iż wnioskodawca nie wykazywał w zakresie tego zdarzenia jakiegokolwiek kontekstu politycznego przeciwko ustrojowi komunistycznemu, wystąpił do niego o uzasadnienie wniosku

w tym zakresie. W odpowiedzi strona opisała obszernie okoliczności pełnienia patrolu w dniu 26 lipca 1978 r, nie wskazując jednak okoliczności faktycznych, które uzasadniałyby stwierdzenie, że podjął on działanie motywowane krytyką ustroju lub ideologii komunistycznej. Tym samym wnioskodawca nie wykazał, że jego działanie miało wymiar antykomunistyczny. Strona nie uprawdopodobniła także, iż wypadek skutkujący naruszeniem narządu słuchu był wywołany celowo przez przełożonych

w związku z puszczeniem wolno cywilów w czasie patrolu w lipcu 1978 r.

J. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na przytoczoną wyżej decyzję ostateczną. W treści skargi podniósł, że nie zgadza się z zapadłym rozstrzygnięciem, które jest dla niego niesprawiedliwe

i krzywdzące.

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Na wstępie wymaga podkreślenia, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta przebiega w trybie określonym ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r, poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), przy czym w świetle art. 134 § 1 tej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest dokonanie kompleksowej oceny legalności zaskarżonego aktu, niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów (bądź ich braku) i ich podstawy prawnej powołanej przez skarżącego.

Rozpoznając skargę w ramach powyższych kryteriów Sąd doszedł do wniosku, że jest ona niezasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa.

Przypomnieć należy, że materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), w których enumeratywnie wymieniono przesłanki uznania odpowiednio za działacza opozycji antykomunistycznej oraz za osobę represjonowaną z powodów politycznych.

Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy, działaczem opozycji antykomunistycznej jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy prowadziła, w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Do okresu 12 miesięcy,

o którym mowa w ust. 1, nie wlicza się okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r. (art. 2 ust. 2 tej ustawy).

Z kolei w myśl art. 3 ustawy, osobą represjonowaną z powodów politycznych jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r.:

1) przebywała w:

a) więzieniu lub innym miejscu odosobnienia na terytorium Polski na mocy wyroku wydanego w latach 1956-1989 albo bez wyroku jednorazowo przez okres dłuższy niż 48 godzin lub wielokrotnie przez łączny okres dłuższy niż 30 dni, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości

i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce,

b) ośrodku odosobnienia na podstawie art. 42 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym (Dz. U. poz. 154, z 1982 r. poz. 18, z 1989 r. poz. 178 oraz z 2011 r. poz. 342) za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

2) przez okres powyżej 30 dni pełniła zasadniczą służbę wojskową lub czynną służbę wojskową w ramach ćwiczeń wojskowych, do której odbycia została powołana z przyczyn politycznych za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

3) brała udział w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i w związku z tym:

a) na skutek działania, w tym niejawnego, wojska, milicji lub organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1575 oraz z 2018 r. poz. 5 i 369), zwanych dalej "organami bezpieczeństwa państwa", poniosła śmierć, doznała uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni,

b) była inwigilowana przez organy bezpieczeństwa państwa i podjęto wobec niej bezprawne działanie polegające na popełnieniu na jej szkodę przestępstwa lub wykroczenia,

c) była pozbawiona możliwości wykonywania swojego zawodu,

d) została z nią rozwiązana umowa o pracę,

e) została relegowana z uczelni wyższej lub innej szkoły,

f) była objęta zakazem publikacji przez Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk, wojewódzki lub miejski urząd kontroli prasy, publikacji i widowisk albo Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk lub okręgowy urząd kontroli publikacji i widowisk przez okres dłuższy niż jeden rok;

4) była poszukiwana listem gończym, oskarżona lub skazana za popełnienie przestępstwa lub wielokrotnie skazywana za popełnienie wykroczenia, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce.

Art. 4 ustawy określa natomiast negatywne przesłanki uzyskania statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych, wskazując, że status taki przysługuje osobie:

1) która nie była pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, chyba że przedłoży dowody, że przed dniem 31 lipca 1990r., bez wiedzy przełożonych, czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i

2) co do której w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale, w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. Skarżący przedłożył na te okoliczności decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej z dnia [...] r., w której stwierdzono, że H. P. nie był pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, oraz że w archiwach Instytutu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez stronę lub przy jej udziale w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.

W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, że J. D. uzyskał decyzję Prezesa IPN, w której organ ten stwierdził, że skarżący nie był pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa i w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale,

w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa (zob. decyzja Prezesa IPN z dnia [...] stycznia 2018 r., znak: BU [...] – k. 73 akt adm.). Powyższa decyzja – jak słusznie uznał organ orzekający w sprawie – świadczy jednak wyłącznie o tym, że wobec skarżącego nie zachodzą przesłanki negatywne uzyskania wnioskowanego statusu, określone w art. 4 ustawy. Rozstrzygnięcie to w żaden sposób nie przesądza natomiast o spełnieniu przesłanek pozytywnych przyznania takiego statusu.

Nie budzi bowiem wątpliwości Sądu, że status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych może zostać potwierdzony przez właściwy organ wyłącznie osobom spełniającym ponadto warunki określone wprost przez ustawodawcę odpowiednio w art. 2 oraz art. 3 ustawy. Tak więc status działacza opozycji antykomunistycznej przyznany może zostać wyłącznie osobie, która w okresie co najmniej 12 miesięcy prowadziła działalność w warunkach i celu określonych w art. 2 ustawy. Natomiast za osobę represjonowaną może być uznana jedynie taka osoba, która spotkała się z dolegliwościami wymienionymi w art. 3 ustawy i nastąpiło to z powodów politycznych. Żadne inne zdarzenia, okoliczności

i kłopoty nie mogą być uznane za działalność antykomunistyczną lub represję

w rozumieniu ustawy, choćby w subiektywnej ocenie osoby poszkodowanej, stanowiły dużą dolegliwość (zob. wyrok WSA w Kielcach z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt II SA/Ke 540/17, Lex nr 2400100; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt II SA/Po 742/16, Lex nr 2231407).

Jedyną okolicznością, którą skarżący konsekwentnie przywołuje na poparcie swojego wniosku o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych, jest wypadek, któremu uległ

w czasie pełnienia zasadniczej służby wojskowej w okresie od dnia 3 listopada 1977 r. do dnia 13 października 1979 r., wskutek którego skarżący doznał uszkodzenia narządu słuchu. Wnioskodawca sugeruje przy tym, że wypadek ten ma związek ze zdarzeniem, do którego doszło w czasie pełnienia przez niego służby w dniu 26 lipca 1978 r., kiedy to podczas patrolu natknął się na dwie osoby przekraczające granicę państwową, które - po wylegitymowaniu - puścił wolno. Według skarżącego, działanie to miało być przyczyną stosowania wobec niego represji trwających do czerwca

1979 r.

Sąd w pełni podziela stanowisko Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, że wskazana przez skarżącego okoliczność nie odpowiada żadnej z przesłanek uznania za działacza opozycji antykomunistycznej lub osobę represjonowaną z powodów politycznych, wymienionych odpowiednio w art. 2 i art. 3 ustawy. Przede wszystkim należy zauważyć, że argumenty skarżącego nie odnoszą się do działalności o charakterze antykomunistycznym, trwającej łącznie co najmniej 12 miesięcy. Twierdzenia skarżącego w żaden sposób nie uprawdopodabniają tez założenia, że wypadek, w wyniku którego doznał on uszkodzenia narządu słuchu, miał jakikolwiek związek ze zdarzeniem zaistniałym podczas patrolu w dniu 26 lipca 1978 r., a tym samym, że był przejawem represji, tym bardziej, że również ów zdarzeniu, polegającym na puszczeniu wolno dwóch osób zatrzymanych podczas nielegalnego przekraczania granicy państwowej, nie sposób przypisać waloru działalności antykomunistycznej, a zwłaszcza wystąpienia wolnościowego na rzecz odzyskania przez Polskę Niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, o którym mowa w art. 3 pkt 3 ustawy. Pojęcie udziału w wystąpieniu wolnościowym, w rozumieniu tego przepisu, obejmuje bowiem szereg działań o charakterze organizacyjnym, przygotowawczym, etc., jako że wystąpienie takie z natury swojej jest pewnym procesem (por. wyrok WSA

w Olsztynie z dnia 14 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 817/17, LEX nr 2404184).

Podsumowując stwierdzić należy, że Szef Urzędu do Spraw Kombatantów

i Osób Represjonowanych należycie ocenił materiał dowodowy w kontekście przepisów prawa materialnego oraz zasadnie w oparciu ten materiał uznał, że brak jest podstaw do przyznania J. D. statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Dokonane ustalenia, ich ocena prawna oraz wyciągnięte na tej podstawie wnioski są prawidłowe i znajdują odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.