Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 832/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2012-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6309 Inne o symbolu podstawowym 630
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 82 a
journal: Dz.U. 2004 nr 29 poz 257
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Dudra Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Protokolant sekretarz sądowy N. N. po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. oddala skargę


UZASADNIENIE

I SA/Bd 832/12

UZASADNIENIE

W dniu 17 grudnia 2008 roku A. Ł. (skarżący) prowadzący działalność gospodarcza pod nazwą "A", złożył w Oddziale Celnym w I. deklarację uproszczoną nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki MERCEDES BENZ C220, roku produkcji 2008, zakupionego za kwotę 18.239,13 EUR. Skarżący od powyższej wartości zadeklarował podatek akcyzowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego w wysokości 9.539,00 zł

Organ ustalił, że podstawa opodatkowania zadeklarowana przez podatnika znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej samochodu tej samej marki zarejestrowanego na terytorium kraju. W związku z tym wezwał podatnika do zmiany wysokości podstawy opodatkowania (skorygowania złożonej deklaracji) lub pisemnego wskazania przyczyn, uzasadniających podanie wysokości podstawy opodatkowania w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego. Podatnik nie wyraził zgody na zmianę wysokości podstawy opodatkowania.

Pismem z dnia 17 sierpnia 2010 roku Naczelnik Urzędu Celnego w B. ponownie wezwał podatnika o wskazanie przyczyn podania podstawy opodatkowania w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej oraz przedłożenie stosownych dokumentów. W odpowiedzi podatnik przesłał pismo z dnia 24 sierpnia 2010 roku wraz z fakturami za zakup części oraz wykonanie usługi naprawy przedmiotowego samochodu osobowego. W piśmie tym podatnik wyjaśnił, że zakup samochodu odbył się w drodze licytacji i wartość podana na rachunku zakupu nie jest ceną umowną. Ponadto samochód został zakupiony w celu dalszej odsprzedaży, a przed sprzedażą naprawiony, o czym świadczą załączone faktury za zakup części w postaci zderzaka i naprawę pojazdu oraz lakierowanie jednego elementu.

Organ wystąpił ponadto do Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w I., z prośbą o udostępnienie uwierzytelnionych kserokopii dokumentów przedstawionych przez właściciela podczas pierwszej rejestracji ww. samochodu osobowego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W odpowiedzi poinformowano, że pierwszej rejestracji samochodu na terytorium kraju dokonała M.Ł.. Do pisma załączone zostały dokumenty w postaci m.in.: tłumaczenia przysięgłego na język polski rachunku nr [...] z dnia 03 grudnia 2008 roku, zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu nr [...] z dnia 16 grudnia 2008 roku wraz z dokumentem identyfikacji pojazdu oraz zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś. VAT-25 z dnia 22 grudnia 2008 roku.

W związku z tym, że podatnik nie uzasadnił w sposób wystarczający przyczyn rozbieżności pomiędzy podstawą opodatkowania zadeklarowaną w deklaracji, a średnią wartością rynkową samochodu osobowego organ postanowieniem z dnia [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu.

Decyzją z [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B., określił skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Mercedes Benz C220 w wysokości 13.149,00 zł. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że wskazane przez podatnika w toku postępowania naprawy miały charakter eksploatacyjny i nie mogły mieć znaczącego wpływu na wartość przedmiotowego pojazdu. Ponadto w toku postępowania nie stwierdzono istnienia okoliczności uzasadniających przyczyny rozbieżności pomiędzy podstawą opodatkowania zadeklarowaną przez podatnika w deklaracji AKCU, a wartością rynkową samochodu osobowego. W związku z powyższym organ w celu określenia wartości rynkowej przedmiotowego pojazdu przyjął cenę, jaką należałoby zapłacić na polskim rynku wtórnym za podobny, zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pojazd tej samej marki, modelu, roku produkcji oraz o zbliżonym do przedmiotowego samochodu stanie technicznym oraz wyposażeniu. Kwota ta przyjęta została na podstawie danych za miesiąc grudzień 2008r. zawartych w internetowej wersji Komputerowego Systemu Info Ekspert w wysokości 134.000,00 zł. Zdaniem organu odbiega ona znacznie od podstawy opodatkowania zadeklarowanej przez podatnika w deklaracji uproszczonej nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC-U. W konsekwencji organ był zobowiązany na podstawie art. 82a ust.2 ustawy o podatku akcyzowym do określenia podstawy opodatkowania.

A.Ł. wniósł odwołanie od tej decyzji, zarzucając jej :

- nieuzasadnione podwyższenie podstawy opodatkowania,

- podważenie wiarygodności kontrahenta i autentyczności przeprowadzonej transakcji,

- udzielenie przez funkcjonariusza błędnej informacji oraz podanie niewłaściwej podstawy prawnej w pouczeniu postanowienia wyznaczającego podatnikowi siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

Dyrektor Izby Celnej w T. decyzją z [...]. uchylił decyzję organu I instancji w całości oraz określił skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu w wysokości 12.747,00 zł.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w toku postępowania odwoławczego strona w piśmie z dnia 21 września 2011 roku podtrzymała swoje odwołanie, wskazując jednocześnie, iż przedmiotowy samochód w momencie nabycia był uszkodzony oraz, że organ I instancji winien uwzględnić sposób dotychczasowego użytkowania pojazdu, tj. wynajem pojazdów. Powyższe skarżący podtrzymał zeznając w charakterze strony, wskazując jednoczenie rodzaj uszkodzeń pojazdu.

Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej powołał biegłego skarbowego Z. Z. w celu wydania opinii technicznej dotyczącej określenia procentowego stopnia uszkodzeń ww. samochodu oraz jego wartości rynkowej w dniu nabycia tego pojazdu tj. w dniu 15 grudnia 2008 roku, na podstawie dokumentacji zgromadzonej w toku postępowania podatkowego.

Biegły w opinii z dnia 21 grudnia 2011 roku wskazał, iż do protokółu przesłuchania strony z dnia 25 października 2011 roku A. Ł.zeznał, iż zakupiony samochód był uszkodzony. Pojazd uderzony był w tylny prawy błotnik, uszkodzony był zderzak tylny, wahacz oraz tylne prawe drzwi. Uszkodzenia te zostały naprawione, dowodem czego są przedstawione przez stronę faktury. W dokumentach brak jest informacji o naprawie, bądź wymianie wahacza. W związku tym nie został on uwzględniony przez biegłego. Ponadto biegły wskazał, iż sporządzony przez A. Ł., dokument "Dane identyfikacyjne pojazdu samochodowego", w części wyposażenia pojazdu na dzień nabycia wewnątrzwspólnotowego jest niezgodny ze stanem faktycznym zarówno pod względem asortymentu wyposażenia, jak i jego rodzaju. W tej sytuacji biegły skorzystał z bazy danych producenta, skąd otrzymał wykaz wyposażenia z jakim ów pojazd opuścił fabrykę. Wykaz ten został skonfrontowany z wykazem wyposażenia zawartym w programie naprawy Audatex oraz programie Info Ekspert Plus. Istniejące w samochodzie wyposażenie (według bazy producenta) nie ujęte w bazie Info Ekspert jako standardowe - zostało w opinii wykazane jako wyposażenie dodatkowe, podwyższające wartość rynkową pojazdu.

Biegły nie wziął pod uwagę załączonych rachunków za naprawę pojazdu ze względu na ich niską wartość, co może świadczyć, zdaniem biegłego, że naprawa została przeprowadzona w warsztatach o niskim standardzie jakościowym i technicznym. Biegły przedstawił kosztorys naprawy przyjmując zastosowanie do wymiany części nowych z amortyzacją czasową, zaś robociznę dla warsztatów o dobrym poziomie organizacyjno- technicznym. Biegły nie uwzględnił również utraty wartości handlowej pojazdu z tytułu uszkodzeń kolizyjnych, ponieważ ich zakres i rozmiar nie spełnia kryterium zastosowania tego wariantu.

W przedmiotowej opinii biegły określił wartość bazową pojazdu brutto na kwotę 134.000 zł. Po zastosowaniu korekt biegły określił wartość rynkową brutto przedmiotowego pojazdu, w stanie jak przed szkodą, na dzień 15 grudnia 2008 roku na kwotę 133.600,00 zł.

Organ odwoławczy uznał zastosowane przez biegłego korekty za uzasadnione i przyjął ustaloną przez niego wartość rynkową pojazdu w stanie uszkodzonym w dniu nabycia wewnątrzwspólnotowego w kwocie 129.900,00 zł. W związku z faktem, że wartość ta odbiega znacznie od podstawy opodatkowania zadeklarowanej przez podatnika w deklaracji uproszczonej nabycia wewnątrzwspólnotowego organ odwoławczy na podstawie art. 82 a ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 roku o podatku akcyzowym, określił podstawę opodatkowania w wysokości 93.728,34 zł oraz kwotę zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu osobowego marki Mercedes Benz C220 w wysokości 12.747,00 zł.

W skardze skierowanej do Sądu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie jej organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Strona zarzuciła rozstrzygnięciu naruszenie prawa materialnego oraz uchybienia procesowe mogące mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a w szczególności naruszenie art. 82a ust. 4 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym oraz art. 122 i art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez dowolne i arbitralne określenie podstawy opodatkowania, a w szczególności niewłaściwą ocenę wpływu, jaki na wartość spornego pojazdu miał uprzedni sposób jego użytkowania.

Zdaniem skarżącego organ w sposób arbitralny i dowolny określił wysokość podstawy opodatkowania. Dokonana przez biegłego wycena nie uwzględniła w należytym stopniu wszelkich istotnych dla sprawy okoliczności. Wskazano, że biegły zastosował różnego rodzaju korekty, nie została jednak wskazana metodologia ich wyliczenia.

Szczególnie wątpliwości skarżącego wzbudza korekta ze względu na szczególny rodzaj eksploatacji. Podatnik nie ma wątpliwości co do konieczności zastosowania takiej korekty, zastrzeżenia jego budzi jednak przyjęta wartość tej korekty -7.049,00 zł. Zdaniem skarżącego, kwota ta nie odzwierciedla rzeczywistej utraty wartości pojazdu na skutek jego sposobu użytkowania. Dokonanie ustaleń faktycznych w odniesieniu do wyliczenia wartości przedmiotowego auta, poprzedzone winno być badaniem rynku, na którym odbywa się obrót samochodami używanymi. Ponadto organ powinien wskazać, w jaki sposób doszedł do wyliczonej wartości pojazdu, w oparciu o jakie źródła, a także winien zidentyfikować bazę danych z zastosowanego programu, odpowiadającą dacie nabycia auta i przedstawić ją podatnikowi, umożliwiając mu tym samym rzeczową polemikę.

Skarżący przywołał treść art. 82a ustawy z dnia 22 kwietnia 2004 r. o podatku akcyzowym podnosząc, że ustawodawca wskazał w nim mechanizm weryfikowania wartości zadeklarowanej przez podatnika kwoty nabycia stanowiącej podstawę opodatkowania. Zgodnie z tym przepisem organ podatkowy winien ustalać wysokość nadpłaconego podatku za punkt wyjścia biorąc kwotę, jaką zgodnie z deklaracją podatnik zapłacił za nabyty samochód. Organ podatkowy, chcąc określić wyższą niż zadeklarowana podstawę opodatkowania akcyzą, musi wykazać, że średnia cena podobnego samochodu, co nabyty wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy jest wyższa niż zadeklarowana, postępując zgodnie z procedurą opisaną wart. 82 a ustawy o podatku akcyzowym.

Strona podniosła, że przepisy ustawy o podatku akcyzowym nie precyzują, jakiego rodzaju przyczyny mogą stanowić uzasadnienie podania podstawy opodatkowania w wysokości znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej. Przyjąć zatem należy że może to być każda przyczyna, która obiektywnie wpływa na wartość samochodu, np. cechy szczególne konkretnego egzemplarza pojazdu, nietypowe wyposażenie samochodu, przystosowanie samochodu do indywidualnych potrzeb użytkownika, np. osoby niepełnosprawnej, uszkodzenia, wady techniczne, czy możliwe wady prawne.

Zdaniem skarżącego w przedmiotowej sprawie określając wysokość podstawy opodatkowania organ nie uwzględnił indywidualnych cech przedmiotowego pojazdu, który był wykorzystywany w wypożyczalni. Co za tym idzie miał wielu użytkowników, w tym osoby palące oraz takie, które nie dbają o stan samochodu. Okoliczności te sprawiły, iż przedsiębiorstwo będące właścicielem samochodu uznało, iż nie spełnia on stawianych przez nich standardów i zachodzi konieczność jego sprzedaży. Okoliczność ta sama w sobie wskazuje, iż sposób eksploatacji w niniejszym przypadku winien być przedmiotem szczególnej analizy.

Zdaniem skarżącego należało też zweryfikować konieczność uwzględnienia innych korekt, np. korekty ze względu na stan utrzymania i dbałość o pojazd, czy korekty ze względu na sytuację rynkową. Zdaniem skarżącego, cena, jaką zapłacił on za przedmiotowy pojazd odzwierciedla jego wartość rynkową.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Istotą sądowej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne jest ocena legalności zaskarżonych aktów i czynności według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty ich podjęcia (por. wyrok NSA z dnia 22 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 1776/06, LEX nr 327767).

Wskazać dalej należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że decyzja będąca przedmiotem skargi nie narusza przepisów prawa w sposób, który mógłby implikować jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Okolicznością bezsporną jest, że skarżący w dniu 17 grudnia 2008 r. dokonał nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Mercedes BENZ C220 rok produkcji 2008, wyposażonego w silnik o pojemności skokowej silnika 2148 cm3. Skarżący nie kwestionował, że z tego tytułu stał się podatnikami podatku akcyzowego, wyrazem czego było złożenie w dniu 17 grudnia 2008 deklaracji nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC-U.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia podstaw prawnych weryfikowania przez organy podatkowe deklarowanej przez podatnika podstawy opodatkowania akcyzą wewnątrzwspólnotowego nabycia używanych samochodów osobowych, a w szczególności art. 82a ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29 poz. 257 ze zm. - dalej u.p.a.), a nadto kwestia oceny stanu technicznego samochodu, tj. okoliczności wpływających na obniżenie ceny w stosunku do ceny rynkowej samochodu, podnoszonych przez podatnika tj.:

1. złego stanu technicznego zakupionego pojazdu na aukcji internetowej w dniu 3 grudnia 2008 r.,

2. konieczności dokonania napraw,

3. dużego przebiegu, samochodu używanego wg twierdzeń strony do wynajmu.

Zgodnie z art. 2 pkt 11 u.p.a., pojęcie: "nabycie wewnątrzwspólnotowe" oznacza przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju. Zatem, każde przemieszczenie faktyczne towaru z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju powinno być kwalifikowane jako nabycie wewnątrzwspólnotowe. Bez znaczenia pozostaje zaś, czy podmiot przemieszczający towar rozporządza nim jak właściciel, czy też takich uprawnień nie posiada.

W przepisie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.p.a. ustawodawca zdecydował, że nabycie wewnątrzwspólnotowe podlega opodatkowaniu akcyzą. W art. 80 u.p.a. zawarł szczególne regulacje dotyczące samochodów osobowych. I tak, zgodnie z treścią art. 80 ust. 1 - akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym.

Ustawodawca w ust. 2 ww. przepisu wskazał krąg podmiotów, będących podatnikami akcyzy. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, podatnikami akcyzy od samochodów są:

1) podmioty dokonujące każdej sprzedaży samochodu osobowego przed pierwszą jego rejestracją na terytorium kraju;

2) importerzy i podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego.

Akcyzie podlega zatem każdy samochód osobowy niezarejestrowany na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Podatnikami akcyzy są zatem podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego.

Natomiast, zgodnie z ust. 3 tego przepisu, obowiązek podatkowy w akcyzie od samochodów powstaje:

1) w przypadku sprzedaży - z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w terminie 7 dni, licząc od dnia wydania wyrobu;

2) w przypadku importu - z dniem powstania długu celnego w rozumieniu przepisów prawa celnego;

3) w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego - z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym.

Elementami akcyzy, oprócz podmiotu i przedmiotu, są także podstawa opodatkowania i stawka podatku akcyzowego, które są niezbędne do określenia wysokości zobowiązania podatkowego. Stosownie do treści art. 82 ust. 3 u.p.a.,

w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego podstawą opodatkowania jest kwota, jaką nabywca jest obowiązany zapłacić. Ustawa o podatku akcyzowym przewiduje również przypadek, gdy nie jest możliwe określenie faktycznej kwoty, jaką kupujący zobowiązany był zapłacić za zakupiony towar.

W takim przypadku, w celu ustalenia podstawy opodatkowania należy zastosować reguły ogólne zawarte w treści art. 10 ust. 5 u.p.a.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 2 u.p.a. podstawą opodatkowania w przypadku wyrażenia stawki akcyzy w procencie podstawy opodatkowania jest kwota, jaką nabywca jest obowiązany zapłacić za wyroby akcyzowe, w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego. Stosownie zaś do art. 10 ust. 5 u.p.a. jeśli nie można określić kwoty, jaką nabywca obowiązany jest zapłacić w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego, podstawę opodatkowania ustala się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym

w obrocie wyrobami akcyzowymi tego samego rodzaju w dniu powstania obowiązku podatkowego, pomniejszonych o kwotę podatku od towarów i usług oraz kwotę akcyzy.

Ponadto, zgodnie z przepisem art. 82a ust. 1, jeżeli wysokość podstawy opodatkowania w przypadku sprzedaży na terytorium kraju albo nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu osobowego ( tak jak w niniejszej sprawie), organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej wzywa podatnika do zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie takiej kwoty, która znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego.

W razie nieudzielenia odpowiedzi, niedokonania zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub niewskazania przyczyn, które uzasadniają podanie jej wysokości znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej, organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej określi wysokość podstawy opodatkowania (art. 82 a ust. 2).

Jeżeli wysokość podstawy opodatkowania ustalona z uwzględnieniem opinii biegłego odbiega co najmniej o 33 % od zadeklarowanej podstawy opodatkowania, wówczas koszty opinii biegłego lub biegłych ponosi podatnik (ust. 3).

Średnią wartością rynkową samochodu osobowego jest wartość ustalana na podstawie notowanej na rynku krajowym, w dniu powstania obowiązku podatkowego, średniej ceny zarejestrowanego na terytorium kraju samochodu osobowego tej samej marki, modelu, rocznika oraz - jeżeli jest to możliwe do ustalenia - z tym samym wyposażeniem i o przybliżonym stanie technicznym, co nabyty na terytorium kraju lub nabyty wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy (ust.4 ).

Celem wprowadzenia tej regulacji było umożliwienie organom podatkowym oraz organom kontroli skarbowej korygowania podstawy opodatkowania podatkiem akcyzowym. W praktyce bowiem bardzo częste były sytuacje, w których podana przez podatników wysokość podstawy opodatkowania nie odzwierciedlała rzeczywistej wartości rynkowej pojazdu.

Przy czym, sam Ustawodawca dopuszcza jednak możliwość odstępstwa od ceny rynkowej nabytego wewnątrzwspólnotowego samochodu, co wynika jasno z art. 82a ust. 1 u.p.a.

A zatem tylko znaczne odstępstwo od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego uzasadnia podjęcie czynności, o których mowa w art. 82a ust. 2 u.p.a. - jednakże ten tryb nie zwalnia organu od uwzględnienia przy ustalaniu średniej wartości rynkowej tych okoliczności, podnoszonych przez stronę - uzasadnionych stosownie do art. 82a ust. 1 u.p.a. i zweryfikowanych przez organ w postępowaniu stosownie do art. 82a ust. 4 u.p.a.

Mając na uwadze powyższe uregulowania oraz uwzględniając, że w rozpatrywanej sprawie nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu nastąpiło w dniu 3 grudnia 2008 r., a podana przez skarżącego wartość pojazdu w kwocie 70.142,00 zł. znacznie odbiegała od średniej wartości rynkowej tj. od kwoty 142.000,00 zł to zdaniem Sądu organy podatkowe prawidłowo uznały, że w sprawie miał zastosowanie (obowiązujący od dnia 19 lipca 2008 r.) przepis art. 82a u.p.a.

Należy zaznaczyć, że wysokość podatku akcyzowego jest ustalana na podstawie określonych kryteriów, tj. na podstawie średniej wartości rynkowej samochodu osobowego, która stanowi kryterium jasne i obiektywne. Przy tym, nabywca jest w stanie skalkulować wskaźnik opłacalności przywozu takiego samochodu.

Średniej wartości rynkowej nie można jednak utożsamiać z wartością odpowiedniego samochodu osobowego, gdyż ustalenie tej wartości musi być zindywidualizowane i te czynności zgodnie z obowiązującymi przepisami ( tj. art. 82a ust. 2 in fine i art. 82a ust. 4 u.p.a.) należą do obowiązków organu podatkowego. Przy czym ustalenie tej wartości może być dokonane przy pomocy każdego niezabronionego prawem - środka dowodowego, a nie tylko za pomocą informacji uzyskanej z informatora Eurotax czy Info-Ekspert.

Z przepisu art. 82a ust. 3 u.p.a. wynika wprost, że może to być także opinia biegłego, którą posłużono się w niniejszej sprawie.

Ponadto, skoro katalogi cenowe prezentują średnie wartości rynkowe samochodów, a ceny zawarte w tych katalogach odnoszą się do samochodów w pełni sprawnych technicznie, zarejestrowanych i posiadających ważne badania techniczne w Polsce, to organy podatkowe - określając podstawę opodatkowania na podstawie średniej wartości rynkowej samochodu – zobowiązane są uwzględnić wszystkie okoliczności, takie jak : stan techniczny, wyposażenie.

Ustalenie przez organ podstawy opodatkowania samochodu w sytuacji, gdy jego wartość znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej, nie uwalnia jednak organu od badania wskazywanych przez nabywcę okoliczności, które jej zdaniem wpłynęły na ukształtowanie ceny nabycia w umowie sprzedaży, tak jak w niniejszej sprawie - poniżej ceny rynkowej.

O ile zatem podnoszone przez stronę okoliczności faktycznie wystąpiły, to organ winien je uwzględnić - stosownie do uregulowań art. 82a ust. 1 u.p.a. w związku z art. 82a ust. 4 u.p.a.

Tyle przepisy. Odnosząc je do niniejszej sprawy należy wskazać, że samochód został wyprodukowany w roku 2008 i w tym roku nabyty przez stronę , a podnoszona przez skarżącego okoliczność uprzedniego używania go w wypożyczalni, trwała jedynie parę miesięcy i mając na uwadze uszkodzenia tj. tylny prawy błotnik, zderzak tylny, wahacz oraz tylne prawe drzwi nie mogły spowodować tak wysokiej bo prawie 50 % utraty wartości samochodu.

Jak wynika z akt sprawy podatnik pomimo żądań organu nie przedstawił w postępowaniu podatkowym (a także nie załączył do skargi) żadnych dowodów potwierdzających podnoszony przez stronę fakt poniesienia znacznych kosztów naprawy uszkodzonego samochodu.

Jak wynika z akt sprawy wszystkie wskazane uszkodzenia oprócz wahacza zostały jak wynika z faktur naprawione, a cena napraw w stosunku do uszkodzeń została nisko wyceniona. W tym miejscu należy zgodzić się z twierdzeniem biegłego że naprawa została przeprowadzona w warsztatach o niskim standardzie jakościowym i technicznym.

Należy również podnieść, że sporządzony przez skarżącego dokument pt. "Dane identyfikacyjne pojazdu samochodowego", w części wyposażenia pojazdu na dzień nabycia wewnątrzwspólnotowego, jak stwierdził biegły, jest niezgodny ze stanem faktycznym zarówno pod względem asortymentu wyposażenia, jak i jego rodzaju. W tej sytuacji biegły skorzystał z bazy danych producenta, skąd otrzymał wykaz wyposażenia z jakim ów pojazd opuścił fabrykę. Wykaz ten został skonfrontowany z wykazem wyposażenia zawartym w programie naprawy Audatex oraz programie Info Ekspert Plus. Istniejące w samochodzie wyposażenie (według bazy producenta) nie ujęte w bazie Info Ekspert jako standardowe - zostało zatem zgodnie z opinią biegłego wykazane jako wyposażenie dodatkowe, podwyższające wartość rynkową pojazdu.

Biegły przedstawił kosztorys naprawy przyjmując zastosowanie do wymiany części nowych z amortyzacją czasową, zaś robociznę dla warsztatów o dobrym poziomie organizacyjno- technicznym. Biegły nie uwzględnił również utraty wartości handlowej pojazdu z tytułu uszkodzeń kolizyjnych, ponieważ ich zakres i rozmiar nie spełnia kryterium zastosowania tego wariantu.

W przedmiotowej opinii biegły określił wartość bazową pojazdu brutto na kwotę 134.000 zł. Po zastosowaniu korekt biegły określił wartość rynkową brutto przedmiotowego pojazdu, w stanie jak przed szkodą, na dzień 15 grudnia 2008 roku na kwotę 133.600,00 zł. a w stanie uszkodzonym w dniu nabycia wewnątrzwspólnotowego w kwocie 129.900,00 zł.

A zatem mając na uwadze wartość podaną przez stronę w deklaracji tj. 70.142,00 zdaniem Sądu organy prawidłowo zastosowały przepis art. 82 a ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 roku o podatku akcyzowym, określając podstawę opodatkowania w wysokości 93.728,34 zł, a w konsekwencji ustalając kwotę zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu osobowego marki Mercedes Benz C220 w wysokości 12.747,00 zł.

Skład orzekający w sprawie tak ustalony stan faktyczny w sprawie, przyjął za podstawę swego orzeczenia.

Mając powyższe okoliczności na względzie, Sąd na podstawie przepisu

art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270) - skargę oddalił.

E. Kruppik – Świetlicka D. Dudra I. Najda – Ossowska