Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 33/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 119 pkt 3, art. 151 w zw. z art. 120
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 39, art. 44, art. 42 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 18, art. 33 par. 1 pkt 1 i pkt 10
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędzia WSA Ewa Alberciak Asesor WSA Paweł Dańczak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi K. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów za nieuzasadnione i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. e.o.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., po rozpatrzeniu zażalenia K.C. na postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. z [...] r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego za nieuzasadnione i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 58 oraz art. 59 § 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) oraz w związku z art. 17 § 1, art. 18 i art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 10 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1427) w związku z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11.09.2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 270), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Stan sprawy przedstawiał się następująco.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. Inspektorat w Z. wystawił wobec K.C. tytuły wykonawcze o numerach: [...], [...] i [...] – obejmujące należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od kwietnia 2019 r. do czerwca 2019 r.

Odpisy powyższych tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanej w dniu 11 września 2019 r. na adres zamieszkania, tj. ul. A. 6, [...] Ł. Zobowiązana odebrała je osobiście.

K.C. pismem z 17 września 2019 r., skierowanym do organu egzekucyjnego, wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Terminowość wniesienia zarzutów w odniesieniu do wymienionych wcześniej tytułów wykonawczych została potwierdzona postanowieniem z dnia 2 marca 2020 r. nr [...] Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.

Składając na podstawie art. 33 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zarzuty, zobowiązana podniosła, że tytuły wykonawcze wystawione przez wierzyciela są przedawnione oraz nie spełniają wymogów określonych w art. 27 ww. ustawy, gdyż:

• błędnie oznaczono w tytułach wykonawczych dłużnika jako osobę fizyczną i wskazano jego adres zamieszkania oraz numer telefonu, "którego nie posiada podczas gdy jest on przedsiębiorcą prowadzącym zarobkową działalność gospodarczą zawodową jako adwokat wykonywany w sposób zorganizowany i ciągły i z tych powodów w obowiązującym stanie prawnym tytuł wykonawczy powinien być wystawiony na firmę zobowiązanego oraz adres gdzie faktycznie wykonuje działalność gospodarczą oraz powinien być doręczony na ten adres tym bardziej że ZUS przesłał wielokrotnie różnej treści korespondencję dłużnikowi właśnie na adres prowadzonej działalności gospodarczej",

• nie wskazano w tytułach wykonawczych środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych,

• podpisy w klauzulach wykonalności oraz na tytułach wykonawczych nie zawierają znaków graficznych pozwalających na ustalenie tożsamości osób, które je nakreśliły.

Zobowiązana zarzuciła również, iż tytuły wykonawcze wystawione przez wierzyciela zostały sporządzone z naruszeniem przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 08.07.2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej, bowiem mają one formę skróconą. Zobowiązana podniosła, że w tytułach wykonawczych brak jest wymaganych podpisów, jak również nie wskazano imion ojca i matki dłużnika, pomijając te rubryki, podczas gdy rozporządzenie uznaje za konieczne podanie tych danych oraz że nie zostały one skutecznie doręczone.

W związku z powyższym, K.C. wniosła o uchylenie ww. tytułów wykonawczych i zawieszenie postępowania egzekucyjnego, "pozbawienie w całości wykonalności ww. tytułów wykonawczych". Zobowiązana zażądała także, aby organ egzekucyjny na podstawie przesłanek określonych w art. 59 i art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, umorzył z urzędu postępowanie egzekucyjne.

Postanowieniem z [...] r., Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł., ponownie rozpatrując sprawę po wcześniejszym uchyleniu wydawanych w niej postanowień przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł., uznał zarzuty za nieuzasadnione i odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z o numerach [...], [...], [...].

W uzasadnieniu ww. rozstrzygnięcia, organ egzekucyjny wyjaśnił, że po analizie kwestii podniesionych przez zobowiązaną w złożonych zarzutach, ustalił że dotyczą one przedawnienia należności - czyli zarzutu określonego w art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz prawidłowości wystawionych tytułów wykonawczych poprzez niespełnienie wymogów określonych w art. 27 przedmiotowej ustawy - czyli zarzut wskazany w art. 33 § 1 ust. 10

ww. ustawy. Organ wyjaśnił, że tytuły wykonawcze o numerach [...], [...], [...] zostały wystawione zgodnie z art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podpisy naniesione na ww. tytułach wykonawczych zawierają czytelne oznaczenie osoby upoważnionej do jego wystawienia, stosowną pieczęć z wyraźnym imieniem i nazwiskiem tej osoby oraz jej podpis. Ponadto, zostały one wystawione zgodnie z aktualnym wzorem na podstawie Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 08.08.2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej.

W zakresie zarzutu przedawnienia należności, Dyrektor I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł. zauważył, iż zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Natomiast bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Zdaniem organu egzekucyjnego, ze zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego wynikało, że tytuły wykonawcze o numerach [...], [...], [...] zostały doręczone K.C. w dniu 11.09.2019 r. i od tego dnia uległ zawieszeniu bieg terminu przedawnienia należności z tytułu składek za okres od kwietnia do czerwca 2019 r. Z uwagi na powyższe, organ egzekucyjny ustalił, że składki za okres od kwietnia do czerwca 2019 r. nie uległy przedawnieniu, gdyż nie minął okres 5 lat od dnia ich wymagalności. Zdaniem Dyrektora I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł., obowiązek wskazany w ww. tytułach wykonawczych nie został wykonany, ani umorzony, nie uległ przedawnieniu, nie wygasł i nadal istnieje.

Na powyższe postanowienie zobowiązana wniosła zażalenie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł., domagając się uchylenia tytułów wykonawczych o numerach [...], [...], [...] oraz pozbawienia wykonalności powyższych tytułów wykonawczych, a także umorzenia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania administracyjnego w zaskarżonym zakresie. Ponadto zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:

• naruszenie art. 27 § 1 pkt 1 do 14 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,

• naruszenie art. 7, 8, 11, 77, 80 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie wnikliwego i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego prowadzącego w konsekwencji do ustaleń nie znajdujących oparcia w dowodach zgromadzonych w sprawie w tym, poprzez uznanie, że: tytuły są formalnie poprawnie wystawione, podczas gdy są wystawione wbrew dyspozycji art. 27 § 1 pkt 1 do 14 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zobowiązana podniosła również, że tytuły wykonawcze wystawione przez wierzyciela są błędne i nie spełniają wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez:

• błędne oznaczenie w tytułach wykonawczych dłużnika jako osoby fizycznej a nie Kancelarii Adwokackiej K.C. i wskazanie w tytułach adresu, pod którym kancelaria nigdy nie posiadała siedziby. Zdaniem zobowiązanej błędnie wskazano jako adres siedziby firmy adres ul. A. 6 w Ł. oraz numer telefonu, którego firma nigdy nie posiadała, podczas gdy dłużnik jest przedsiębiorcą prowadzącym zarobkową działalność gospodarczą i zawodową jako adwokat wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły, z tych powodów w obowiązującym stanie prawnym tytuł wykonawczy powinien być wystawiony na firmę zobowiązanego oraz adres, gdzie faktycznie wykonuje działalność gospodarczą,

• niewskazanie w tytułach wykonawczych środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych,

• błędne podpisy na klauzulach wykonalności oraz na tytułach wykonawczych, ponieważ nie zawierają one znaków graficznych pozwalających na ustalenie tożsamości osób, które ją nakreśliły. Zdaniem zobowiązanej istota podpisu wynika z celu, któremu ma służyć, czyli identyfikacji osoby, która go złożyła. Zatem za czytelny podpis składającego oświadczenie można uznać napisany znak graficzny określonej osoby, co oznacza, że powinien wskazywać tę osobę, a więc przedstawiać nie tylko jej charakter pisma ale i dane, które ją indywidualizują. Zdaniem zobowiązanej, wystawione tytuły wykonawcze zostały sporządzone z naruszeniem przepisów Rozporządzenia Ministra Finansów z 08.07.2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej, gdyż brakuje na nich wymaganych podpisów, ale również nie wskazano imienia ojca i matki dłużnika, pomijając te rubryki, podczas gdy rozporządzenie uznaje za konieczne podanie tych danych. Zobowiązana podniosła również, że "tytuły nie zostały skutecznie doręczone dłużnikowi i nie mogą wywoływać z tego powodu skutków prawnych w obrocie a tym samym być podstawą wierzytelności kierowanych do sądów".

Po rozpatrzeniu zażalenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wydał opisane na wstępie postanowienie, utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. z [...] r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia DIAS w Ł. opisał szczegółowo dotychczasowy przebieg postępowania oraz powołał treść stosownych przepisów prawa. Odnosząc się do meritum sprawy, ww. organ zwrócił uwagę, że w przypadku pierwszego z podniesionych przez zobowiązaną zarzutów, tj. zarzutu przedawnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 przedmiotowej ustawy) - Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. był związany stanowiskiem wierzyciela. DIAS w Ł. wskazał, że Dyrektor I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł., w zaskarżonym postanowieniu wyjaśnił, iż zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Natomiast zgodnie z art. 24 ust. 5b ww. ustawy, bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Dyrektor I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł. wskazał również, że ze zgromadzonego w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego materiału dowodowego wynika, że tytuły wykonawcze zostały doręczone zobowiązanej w dniu 11.09.2019 r. i od tego dnia uległ zawieszeniu bieg terminu przedawnienia należności z tytułu składek za okres od kwietnia 2019 r. do czerwca 2019 r. Mając na uwadze powyższe, Dyrektor I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł. ustalił, że składki za okres od kwietnia 2019 r. do czerwca 2019 r. nie uległy przedawnieniu, gdyż nie minął okres 5 lat od dnia ich wymagalności. Dyrektor I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł. wskazał, że po dokonanej analizie obowiązku opłacenia przez Panią K.C. składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy stwierdzono, że obowiązek wskazany w tytułach wykonawczych z dnia 20.08.2019 r. o numerach [...], [...] i [...] nie został wykonany ani umorzony, nie uległ przedawnieniu, nie wygasł i nadal istnieje. Mając to na uwadze, DIAS w Ł. będąc związany stanowiskiem wynikającym z powyższego postanowienia Dyrektora I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł., nie miał możliwości oceny jego zasadności.

Przechodząc zaś do zarzutu, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, DIAS w Ł. zauważył, że tytuły wykonawcze wystawione przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. Inspektorat w Z. na K.C. w dniu 20.08.2019 r. o numerach [...], [...], [...], spełniają wymogi przewidziane art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ponadto zastosowany przez wierzyciela druk tytułu wykonawczego stosowanego w egzekucji należności pieniężnych odpowiada wzorowi ustalonemu dla tego rodzaju druków, stanowiącemu załącznik Nr 1 do rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 08.08.2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. odniósł się przy tym do argumentacji zobowiązanej zawartej w złożonym przez nią zażaleniu, iż błędnie oznaczono w tytułach wykonawczych dłużnika jako osobę fizyczną a nie Kancelarię Adwokacką K.C., oraz, że błędnie wskazano jako adres siedziby firmy, adres ul. A. 6 w Ł., którego firma nigdy nie posiadała, podczas gdy dłużnik jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą zarobkową jako adwokat i tytuł wykonawczy powinien być wystawiony na firmę zobowiązanego oraz adres gdzie faktycznie wykonuje działalność gospodarczą. DIAS w Ł. wskazał w tym zakresie, że zgodnie z art. 27 § 1 pkt 2 ww. ustawy, tytuł wykonawczy zawiera wskazanie imienia i nazwiska lub nazwy zobowiązanego i jego adresu, a także PESEL, NIP lub REGON, jeżeli zobowiązany taki numer posiada. Mając na uwadze, że K.C. nadal posiada podmiotowość prawną właściwą osobie fizycznej (czego nie może zmienić fakt prowadzenia przez nią działalności gospodarczej na zasadzie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej), Dyrektor I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł., w tytułach wykonawczych z dnia 20.08.2019 r. o numerach [...], [...] i [...] poprawnie wskazał informacje dotyczące zobowiązanej, tj. jej imię oraz nazwisko, numer NIP, PESEL oraz REGON.

Odnosząc się natomiast do kwestii doręczenia odpisów ww. tytułów wykonawczych Pani K.C. wyjaśnił, powołując się na orzecznictwo sądowe, że osoba prowadząca działalność gospodarczą nie jest jednostką organizacyjną, o której stanowi art. 45 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Z tego też względu osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą należy doręczać pisma w postępowaniu administracyjnym tak jak w każdej innej sprawie osobie fizycznej, zgodnie z dyspozycją art. 42 § 1-3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 42 § 1 ww. ustawy, pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Określając w zacytowanym przepisie miejsce doręczenia pism osobom fizycznym ustawodawca posłużył się spójnikiem "lub", a tym samym nie ustalił wiążącej organ prowadzący postępowanie administracyjne kolejności miejsc, w której doręczenie może nastąpić. W zależności zatem od okoliczności, organ mógł doręczyć pismo w mieszkaniu osoby fizycznej lub w jej miejscu pracy. Z tych względów DIAS w Ł. uznał, że Dyrektor I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł. prawidłowo umieścił w przedmiotowych tytułach wykonawczych znany mu w czasie ich wystawienia adres zobowiązanej oraz skierował korespondencję zawierającą przedmiotowe tytuły wykonawcze na ten właśnie adres. Ponadto, zauważył również, że korespondencja zawierająca przedmiotowe tytuły wykonawcze - co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru - została doręczona bezpośrednio zobowiązanej, dlatego nie można dopatrywać się wadliwości w doręczeniu odpisów tytułów wykonawczych.

Odnosząc się do argumentacji zażalenia, iż podpisy na klauzulach wykonalności oraz na tytułach wykonawczych nie zawierają znaków graficznych pozwalających na ustalenia tożsamości osób, które ją nakreśliły, DIAS w Ł. wskazał, że z treści art. 27 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który stanowi, że tytuł wykonawczy zawiera datę wystawienia tytułu, podpis, imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela nie wynika, jak podpis ma wyglądać, dlatego można przyjąć, że nieczytelny podpis uzupełniony pieczątką z imieniem i nazwiskiem oraz stanowiskiem służbowym niewątpliwie pozwala na zidentyfikowanie osoby podpisującej i powiązanie jej z treścią dokumentu, co spełnia w konsekwencji wymogi art. 27 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W odniesieniu zaś do zarzutu K.C. zawartego w zażaleniu, iż pominięto wpisanie w odpowiednie rubryki przedmiotowych tytułów wykonawczych imienia ojca i matki zobowiązanej, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. nadmienił, że tytuły te w części A.1 zawierają rubryki na dane zobowiązanego, tj. rodzaj zobowiązanego, rodzaj odpowiedzialności zobowiązanego, imię, nazwisko, nazwę kraju, województwa, powiatu, gminy, ulicy, numer domu, nazwę miejscowości, kod pocztowy, numer NIP, PESEL, REGON, datę urodzenia zobowiązanej, imię ojca, imię matki, numer telefonu oraz adres e-mail. Jednakże, z przepisu art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie wynika, aby obowiązkiem wierzyciela było wskazanie w tytule wykonawczym imion rodziców zobowiązanej. Brak ten, jakkolwiek stanowi uchybienie, nie ma istotnego wpływu na prawidłowość wystawienia tytułów wykonawczych w zakresie identyfikacji zobowiązanej i nie podważa ich poprawności.

Z powyższych względów, zdaniem organu odwoławczego, zgłoszony na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zarzut nie zasługiwał na uwzględnienie.

Organ odwoławczy zanegował także trafność zarzutów w zakresie naruszenia art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 i art. 80 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.

Skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] r. wywiodła K.C., zarzucając temu rozstrzygnięciu:

I. naruszenie prawa procesowego, tj. art. 80 k.p.a. poprzez brak prawidłowych ustaleń faktycznych w oparciu o zebrany materiał dowodowy oraz przekroczenie granic prawa do swobodnej oceny dowodów przez organ administracji państwowej poprzez uznanie, że doszło do skutecznego doręczenia tytułów wykonawczych skarżącej, podczas gdy w orzecznictwie sądowym jest powszechnie przyjęty pogląd, iż nie można uznać doręczenia za skuteczne w sytuacji, gdy nie wiadomo, czy doręczyciel powiadomił adresata o nadejściu pisma i miejscu gdzie może je odebrać. Skarżąca podniosła, że skoro list ZUS był adresowany do Kancelarii Adwokackiej K.C. przy ul A. 6 w Ł., to listonosz pod tym adresem nie mógł zostawić korespondencji, gdyż w tym miejscu nie jest prowadzona taka działalność gospodarcza, a zatem nie mógł dla Kancelarii Adwokackiej K.C. pozostawić awiza. Skarżąca dodała, że siedziba kancelarii znajdowała się w Z. przy ul B. 2. Miejsce pozostawienia awiza dla adresata winno zostać odnotowane na potwierdzeniu odbioru przesyłki. W aktach sprawy nie ma potwierdzenia, gdzie doręczyciel pozostawił awizo, a więc, zdaniem skarżącej, nie można uznać, iż przesyłka została skutecznie doręczona w trybie doręczenia zastępczego;

II. naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez uznanie prawidłowego doręczenia skarżącej tytułów wykonawczych przez ZUS, mimo iż w sprawie brak pokwitowań odbioru korespondencji na prawidłowy adres, a organ ma obowiązek stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dających ochronę interesów strony, które nie powinna ponosić ujemnych konsekwencji wynikających z zaniedbań organu administracji.

III. naruszenie art 7 i 8 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że tytuły wykonawcze zostały przesłane na właściwy adres skarżącej, podczas gdy skarżąca wykonuje wolny zawód i powinna być traktowana jako przedsiębiorca, a niejako osoba fizyczna, dlatego też korespondencja kierowana do niej powinna być doręczona do lokalu jej siedziby, gdzie prowadziła działalność gospodarczą.

Uzasadniając zarzuty skargi, skarżąca poniosła, że jej zdaniem, tytuły wykonawcze nigdy nie zostały przesłane na adres jej kancelarii adwokackiej, mimo tego, iż jest przedsiębiorcą i z tego względu korespondencja winna być kierowana na adres miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, który jest wskazany w CEIDG. Strona zaznaczyła ponadto, że w związku z zaistniałą sytuacją poczyniła ustalenia, z których wynika, że korespondencja była kierowana na adres: Ł., ul. A. 6. Skarżąca wskazała również, iż z publikacji zamieszczonych na stronie internetowej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że adwokaci i osoby wykonujące inne wolne zawody nie powinny być traktowane jako osoby fizyczne, lecz jako przedsiębiorcy, wobec czego korespondencja winna być do nich kierowana na adres prowadzenia działalności, nie zaś na adres miejsca zamieszkania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.

W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).

Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. z [...] r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego za nieuzasadnione i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Należy wskazać, że z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. W tym kontekście wypada dostrzec, że końcowo sporną kwestią podniesioną w skardze było kwestionowanie skuteczności doręczenia skarżącej tytułów wykonawczych. Sąd, kontrolując zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia, uznał jednak za konieczne, aby odnieść się nie tylko do tej kwestii, ale także do pozostałej przedstawionej w sprawie oceny prawnej i faktycznej, w tym sensie, iż uważa, że argumentacja organów przedstawiona w uzasadnieniach ich rozstrzygnięć, dotycząca rozpoznania zarzutów skarżącej w sprawie postępowania egzekucyjnego, jak również prawidłowości wystawionych tytułów wykonawczych, zasługuje na aprobatę. Została ona bowiem oparta o prawidłowo zgromadzony i przeanalizowany materiał, do którego odniesiono właściwe przepisy prawa. W tej sytuacji Sąd podziela w pełni tę argumentację i przyjmuje ją za własną, co czyni zbędnym jej ponowne przytaczanie.

Odnosząc się natomiast do spornej kwestii doręczenia tytułów wykonawczych skarżącej, Sąd stanął na stanowisku, iż podnoszone w tym względzie zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponieważ ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zawiera autonomicznej regulacji dotyczącej doręczania pism w tym postępowaniu, odpowiednie zastosowanie będą miały zatem przepisy art. 39 i n. k.p.a. dotyczące doręczeń.

W realiach niniejszej sprawy podstawowe ustalenie, jakie należy poczynić, dotyczy statusu skarżącej jako podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Skarżąca wskazuje, iż w jej ocenie powinna być traktowana jak przedsiębiorca (jednostka organizacyjna), do której powinien mieć zastosowanie m.in. art. 45 k.p.a., w myśl którego jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. W konsekwencji skarżąca uważa, że odnoszące się do niej tytuły wykonawcze powinny być wystawione i doręczone na adres siedziby prowadzonej przez nią kancelarii adwokackiej, a nie adres zamieszkania – jak miało to miejsce w niniejszej sprawie.

Zdaniem Sądu, skarżąca nie ma racji. Trzeba bowiem zauważyć, że prowadzi ona jednoosobową działalność gospodarczą w formie kancelarii adwokackiej jako osoba fizyczna. W tej sytuacji, wbrew jej oczekiwaniom artykułowanym w skardze, nie ma podstaw do tego, aby miały wobec niej zastosowanie przepisy k.p.a. dotyczące doręczeń jednostkom organizacyjnym, w szczególności zaś art. 45 k.p.a. Z tego też względu osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą należy doręczać pisma w postępowaniu administracyjnym tak, jak każdej innej osobie fizycznej, zgodnie z dyspozycją art. 42 § 1-3 k.p.a. Co do zasady zaś, miejsce prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę fizyczną jest miejscem jej pracy w rozumieniu art. 42 § 1 k.p.a. Pogląd ten ma ugruntowany charakter i znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z 6 maja 2010 r. II GSK 594/09; wyrok NSA z 20 stycznia 2015 r. II GSK 1956/13; wyrok WSA w Krakowie z 12 grudnia 2017 r., I SA/Kr 683/17).

W świetle powyższego nie można uznać za prawnie bezskuteczne doręczenia osobie fizycznej prowadzącej jednoosobową działalność gospodarczą pism na adres miejsca jej zamieszkania, skoro zgodnie z art. 42 § 1 i 2 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Ponadto pisma mogą być doręczane również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Powyższa regulacja nie narzuca organowi wyboru miejsca doręczenia, wobec tego, co do zasady, może on skierować korespondencję do takiego przedsiębiorcy zarówno na adres mieszkania, jak i miejsca pracy. Reguła ta doznaje wyjątku w sytuacji, gdy strona w sposób formalny zgłosiła, aby przesyłki do niej kierować pod konkretny adres, wówczas bowiem organ powinien ten wybór respektować.

W realiach rozpoznawanego przypadku tytuły wykonawcze będące podstawą prowadzenia postępowania egzekucyjnego zostały wystawione i skierowane na adres miejsca zamieszkania skarżącej, czego ona sama nie neguje. Co więcej, skarżąca osobiście odebrała przesyłki zawierające te tytuły, a więc nie można mówić o ewentualnej nieskuteczności ich doręczenia. Skoro zatem organ wystawił i przesłał tytuły wykonawcze na znany mu adres, którego skarżąca formalnie nie zmieniła, wskazując, aby przesyłki do niej kierować w inne miejsce, a dodatkowo przesyłki te odebrała, to nie można czynić skutecznie zarzutu, że organ (wierzyciel) nie skierował korespondencji do niej na adres figurujący w CEIDG, lecz posłużył się znanym mu z urzędu adresem, którym wcześniej posługiwała się sama skarżąca w relacjach z ZUS. Przypomnieć jednocześnie trzeba, że zgodnie z art. 41 k.p.a. w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu, w tym adresu elektronicznego (§ 1), a w razie zaniedbania tego obowiązku doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny (§ 2). W aktach postępowania brak pisma (zgłoszenia), które realizowałoby dyspozycję powołanego wyżej przepisu. Wymaga również zauważenia, co wynika z treści pism procesowych skarżącej, że zajmuje się ona profesjonalnie obsługą prawną jako adwokat, dlatego organ nie musiał wątpić w poprawność jej działań i wyborów. Sama skarżąca, jako profesjonalistka, powinna natomiast, z uwagi na posiadane wiedzę i doświadczenie, z większą starannością dbać o prowadzenie własnych spraw.

Skarżąca zarzuca ponadto naruszenia w zakresie awizowania przesyłek, jednak wbrew jej twierdzeniom zawartym w skardze, wszystkie zwrotne potwierdzenia odbioru odnoszące się do doręczenia wystawionych na nią tytułów wykonawczych zawierają wymagane prawem elementy. Co więcej, w sprawie nie mogło dojść do naruszenia, wskazywanych w skardze, reguł doręczenia zastępczego wynikających z art. 44 k.p.a., skoro przedmiotową korespondencję doręczono skarżącej osobiście, do rąk własnych, co potwierdza jej odręczny podpis na dokumencie potwierdzającym odbiór przesyłki.

Analiza okoliczności sprawy dowodzi zatem, że przedmiotowe tytuły wykonawcze wystawiono i doręczono prawidłowo, co jest kolejnym argumentem za przyjęciem prawidłowości kontrolowanych w niniejszym postępowaniu rozstrzygnięć. Nie było bowiem podstaw do stwierdzenia, że zaistniały podstawy uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za uzasadnione oraz do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

W sprawie nie doszło ponadto do uchybienia wskazanym w skardze art. 6, 7, 8 i 80 k.p.a. W ocenie Sądu, zapadłe w sprawie orzeczenia wydano na podstawie i w granicach adekwatnych przepisów prawa, po należytym i wnikliwym wyjaśnieniu stanu faktycznego. Nie doszło więc do uchybienia zasadom ogólnym postępowania administracyjnego: praworządności oraz prawdy obiektywnej. Przyjęta zaś przez organy ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie miała charakteru dowolnego. Skoro więc zapadłe w sprawie orzeczenia odpowiadają prawu, to niezasadnym staje się zarzut naruszenia wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady ogólnej budzenia zaufania jednostki do władzy publicznej. Samo zaś niezadowolenie skarżącej z treści tych orzeczeń nie może prowadzić do wniosku, że wspomnianej wyżej zasadzie uchybiono.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, działając na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 p.p.s.a., Sąd skargę w niniejszej sprawie oddalił jako bezzasadną.

d.cz.