Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2033/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: § 2, § 5 ust. 1,§ 6 ust. 1, § 9 ust. 1, § 11 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2015 poz 370
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. (Dz. U. poz. 370  z późn. zm.).
article: art. 27 ust. 1 pkt 3 i pkt 4
journal: Dz.U. 2015 poz 349
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi J. H. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia ... sierpnia 2017 r. nr ... w przedmiocie płatności ekologicznej: oddala skargę.


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez J.H. od decyzji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017r. w sprawie z wniosku o przyznanie płatności ekologicznej (PROW 2014-2020) na rok 2016 wydanej przez kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z/s W., Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2017r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu własnej decyzji organ II instancji przywołał m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne:

W dniu [...] kwietnia 2016r. do Biura Powiatowego ARiMR w J. wpłynął wniosek J.H. o przyznanie płatności ekologicznej (PROW 2014-2020) na rok 2016, o której mowa w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. 2015.370 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem ekologicznym".

We wniosku, J.H. ubiegała się o przyznanie płatności ekologicznej w ramach pakietu 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji, do powierzchni 111,78 ha. Do wniosku dołączono materiał graficzny, gdzie zaznaczono granice działek rolnych, na których realizowany jest pakiet 7 – stosownie do § 19 ust.2 rozporządzenia ekologicznego.

W dniu [...] czerwca 2016 r. J.H. złożyła zmianę do wniosku, gdzie w pakiecie 7 zmieniła deklarowaną uprawę dla działki rolnej [...] podając uprawę jako owies, a nie jak dotychczas - koniczyna biała na nawóz zielony. Do wniosku ze zmianą dołączono materiał graficzny z podaną granicą uprawy w pakiecie 7.

W dniu [...] grudnia 2016 r. J.H. złożyła kolejną zmianę do wniosku, w której dla działek rolnych [...], [...] i [...] o powierzchni łącznej 9,74 ha zmieniła swoją deklarację z pakietu 7 na pakiet 11 (Uprawy paszowe na gruntach ornych po okresie konwersji). Do ww. zmiany Wnioskodawczyni dołączyła zmianę do planu działalności ekologicznej, gdzie oprócz pakietu 7 wskazano również pakiet 11.

W dniu [...] czerwca 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję Nr [...], którą przyznał Stronie płatność ekologiczną w pakiecie 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji w kwocie 55 572,80 zł, co wynikało z wykluczenia powierzchni 0,62 ha jako nieużytkowanej rolniczo oraz wykluczenia powierzchni 9,74 ha jako użytkowanej w sposób nieprawidłowy. Przyznana kwota płatności uwzględniała kwotę 1 500 zł przeznaczoną na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu kontroli gospodarstwa ekologicznego, o których mowa w § 16 rozporządzenia ekologicznego.

J.H. złożyła odwołanie, w którym wskazała, iż nie zgadza się z przyjętym rozstrzygnięciem.

Uznając bezzasadność wniesionego odwołania organ II instancji, wskazał że zgodnie z § 2 ust. 1-2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U.2015.370 ze zm.), płatność ekologiczną przyznaje się rolnikowi, o którym mowa w art. 29 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE), jeżeli:

1. został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";

2. łączna powierzchnia posiadanych przez niego użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia nr 1305/2013, zwanych dalej "użytkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha;

3. realizuje 5-letnie zobowiązanie ekologiczne, o którym mowa w art. 29 ust. 2 rozporządzenia nr 1305/2013, w ramach określonego pakietu albo jego wariantu, zwane dalej "zobowiązaniem ekologicznym";

4. spełnia warunki przyznania płatności ekologicznej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia ekologicznego, płatność ekologiczna jest przyznawana, jeżeli rolnik prowadzi produkcję rolną zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, przepisami rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007r. oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego rozporządzenia.

Zgodnie z § 9 ust. 2 rozporządzenia ekologicznego, płatność ekologiczna w ramach pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 4, 7 (Pakiet 7. Uprawy rolnicze po okresie konwersji), 8, 9 i 10 jest przyznawana, jeżeli ponadto rolnik wytworzył produkty rolnictwa ekologicznego w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. z 2015 r. poz. 497), a w przypadku uprawy roślin dwuletnich wymienionych w załączniku nr 4 do rozporządzenia, jeżeli rolnik wytworzył te produkty w drugim roku uprawy rośliny dwuletniej.

Zgodnie z § 11 ust. 1 rozporządzenia ekologicznego, płatność ekologiczna jest przyznawana do gruntów ornych, na których występują uprawy wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia - w przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 1-3, 5, 7-9 i 11 oraz wariantów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 4 lit. b i pkt 10 lit b.

Zgodnie z § 12 ust. 1-3 rozporządzenia ekologicznego, wysokość płatności ekologicznej w danym roku ustala się jako iloczyn stawek płatności za hektar gruntu i powierzchni gruntów, do których przysługuje płatność ekologiczna, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.

Wysokość stawek płatności jest określona w załączniku nr 8 do rozporządzenia.

Przy ustalaniu wysokości płatności ekologicznej uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa odpowiednio w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Następnie organ zacytował treść § 15 ust. 1-7, § 17 ust. 1 pkt 1-6 oraz § 16 ust 1-3 rozporządzenia ekologicznego oraz wskazał, że zgodnie z § 19 ust. 1 rozporządzenia ekologicznego, do wniosku o przyznanie płatności ekologicznej rolnik dołącza materiał graficzny, o którym mowa w art. 72 ust, 3 rozporządzenia nr 1306/2013, udostępniony lub przesłany przez Agencję.

Rolnik zaznacza na materiale graficznym granice działek rolnych, na których realizuje poszczególne pakiety lub warianty, oraz określone w planie działalności ekologicznej elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, o których mowa w § 5 ust. 1 pkt 3 (§ 19 ust. 2 rozporządzenia ekologicznego).

Stawka płatności ekologicznej na 1 ha dla pakietu 7. Uprawy rolnicze po okresie konwersji wynosi 792,00 zł - według załącznika Nr 8 rozporządzenia ekologicznego (§ 12 ust. 2 rozp.). Organ zauważył, iż składając wniosek rolnik wskazuje powierzchnię, w stosunku do której ubiega się o przyznanie płatności na dany rok, a która ma podlegać użytkowaniu rolniczemu zgodnie z deklaracją rolnika. Powierzchnia ta jest następnie weryfikowana przez organ I instancji w toku postępowania administracyjnego i dopiero tak ustalony obszar użytkowany rolniczo oraz sposób jego zagospodarowania stanowi podstawę przyznania płatności.

Organ II instancji przypomniał, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję Nr [...], którą przyznał Stronie płatność ekologiczną w pakiecie 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji w kwocie 55 572,80 zł, co wynikało z wykluczenia powierzchni 0,62 ha jako nieużytkowanej rolniczo oraz wykluczenia powierzchni 9,74 ha jako użytkowanej w sposób nieprawidłowy. Przyznana kwota płatności uwzględniała kwotę 1 500 zł przeznaczoną na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu kontroli gospodarstwa ekologicznego, o których mowa w § 16 rozporządzenia ekologicznego.

W ramach kontroli administracyjnej ustalono, że do płatności ekologicznej w zakresie pakietu 7 nie kwalifikuje się powierzchnia 0,62 ha położona na działach rolnych [...], [...] i [...] ponieważ nie jest użytkowana rolniczo. W przypadku tych działek rolnych organ ustalił, że powierzchnia stwierdzona stanowi kolejno 9,19 ha, 2,20 ha i 18,95 ha wobec deklarowanej 9,43 ha, 2,40 ha i 19,13 ha.

Wykluczeniu z płatności w ramach działek rolnych [...],[...] i [...] podlegała zatem powierzchnia kolejno 0,24 ha, 0,20 ha i 0,18 ha, co łącznie stanowi 0,62 ha.

Powierzchnię stwierdzoną wyliczoną dla działek [...],[...] i [...] jako 9,19 ha, 2,20 ha i 18,95 ha obliczono na podstawie powierzchni maksymalnego kwalifikowanego obszaru, o którym mowa w § 12 ust. 3 rozporządzenia ekologicznego.

W przypadku działki rolnej [...] położonej na działce referencyjnej Nr [...] pomiarem powierzchni PEG na obrazie ortofotomapy objęto obszar 9,19 ha położony w części południowej użytkowany rolniczo, gdzie widoczne są ślady po zabiegach agrotechnicznych i gdzie nie występują jakiekolwiek nieużytki, Z powierzchni PEG wykluczono natomiast obszar zalesiony położony w części północnej działki referencyjnej.

W przypadku działki rolnej [...] wykluczeniu podlegała powierzchnia 0,20 ha, według obrazu ortofotomapy zachwaszczona i zakrzewiona, widoczna w części północno-wschodniej działki Nr [...]. Płatnością objęto natomiast obszar 2,20 ha, na którym ewidentnie widoczne są ślady po zabiegach agrotechnicznych, zaś brak jest nieużytków.

W przypadku działki rolnej [...] pomiarem powierzchni PEG objęto obszar zgodnie z deklaracją rolnika podaną na załączniku graficznym. Uprawa pszenicy ozimej orkisz wyniosła 18,95 ha i jest położona w części południowej działki Nr [...] - od granicy południowej działki referencyjnej do granicy szpaleru zadrzewień rozciągniętego przez całą szerokość tej działki. W części północnej działki Nr [...] znajduje się już inna uprawa deklarowana w ramach działki rolnej [...].

Organ odwoławczy podkreśla, że skontrolowanie i ustalenie powierzchni rzeczywistej do dopłaty przy użyciu systemu komputerowej identyfikacji jest wystarczające i nie ma potrzeby weryfikowania otrzymanego wyniku poprzez kontrolę na miejscu lub zestawiania go z danymi z ewidencji gruntów (wyrok NSA z dnia 24.06.2009 r. sygn. akt II GSK 1069/2008).

Poza tym, Skarżący nie przeciwstawił w postępowaniu o przyznanie płatności żadnego dowodu, na podstawie którego skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organu stanowiące faktyczną podstawę wydanej w sprawie decyzji, nie zgłaszał bowiem żadnych wniosków dowodowych, ograniczając się do stwierdzenia, iż powierzchnia deklarowana powinna być podstawą do przyznania płatności.

W ocenie organu odwoławczego również wykluczenie z płatności powierzchni 9,74 ha działek rolnych [...],[...] i [...] jest prawidłowe bowiem znajduje umocowanie w obowiązujących przepisach.

Organ II instancji podniósł nadto, że wnioski o przyznanie płatności złożone przez beneficjenta mogą zostać skorygowane i poprawione w dowolnym czasie po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia oczywistych błędów uznanych przez właściwy organ na podstawie ogólnej oceny danego przypadku, pod warunkiem, że beneficjent działał w dobrej wierze. Właściwy organ może uznać oczywiste błędy tylko w przypadku, gdy mogą one być bezpośrednio zidentyfikowane w wyniku sprawdzenia informacji zawartych we wniosku i dołączonych do niego wymaganych dokumentów.

Szczegółowa interpretacja dotycząca kwestii "błędu oczywistego" została zawarta w nocie Komisji Europejskiej do treści art. 21 rozporządzenia (WE) Nr 1122/2009 - odpowiednika cytowanego przepisu rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 Zgodnie z tą notą właściwa władza decyduje o tym, które sytuacje należy uznać za błędy oczywiste, KE w ust 4 noty dokonując interpretacji tego przepisu zwraca uwagę, że "to przede wszystkim rolnik jest zobowiązany do wykazania, że chodzi o błąd oczywisty".

W orzecznictwie sądów administracyjnych funkcjonuje pojęcie błędu oczywistego jako błędu niebudzącego wątpliwości, bezspornego i pewnego - I SA/Sz 208/11 - Wyrok WSA w Szczecinie z dnia 28 kwietnia 2011r.

W art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. mowa jest o "oczywistym błędzie wniosku" nie zaś np. o "oczywistej omyłce pisarskiej lub rachunkowej". Istota problemu tkwi zatem w łatwości wykrycia błędu, która decyduje o jego oczywistym charakterze. Błąd jest oczywisty, jeśli bez żadnych dodatkowych informacji od wnioskodawcy, bądź konfrontacji z innymi dokumentami wynika on z weryfikacji samego wniosku przez organ (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt II GSK 942/12).

Skarżąca składając wniosek o płatność w dniu [...] kwietnia 2017r. następnie zmieniony w dniu [...] czerwca 2016 r. zadeklarowała m.in. działki rolne [...], [...] i [...] o łącznej powierzchni 9,74 ha w ramach pakietu 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji. Taką deklarację podano zgodnie z instrukcją do wypełniania wniosku, gdzie również podano pakiet 7 w ramach działek [...],[...] i [...].

W niniejszej sprawie zmiana dla spornych działek deklarowanego pakietu, co do którego deklaracja podana we wniosku była błędna, całkiem zmieniłaby treść merytoryczną wniosku. Biorąc pod uwagę powyższe, pomyłka Wnioskującej polegająca na zgłoszeniu w ramach działek [...],[...] i [...] pakietu 7 zamiast pakietu 11 nie może być uznana za oczywistą.

Ponadto zmiana do wniosku z dnia [...] grudnia 2016 r. gdzie dla działek rolnych [...],[...] i [...] zadeklarowano pakiet 11 (Uprawy paszowe na gruntach ornych po okresie konwersji), nie może być wiążąca dla organu, ponieważ została złożona po ostatecznym terminie na składanie wniosków jak i wszelkich dołączonych do niego dokumentów, który to termin ma charakter terminu materialnego i przypada na dzień [...] lipca 2016r.

W ocenie organu odwoławczego były podstawy do wykluczenia z płatności powierzchni 9,74 ha deklarowanej w ramach działek [...],[...] i [...] jako użytkowanej niezgodnie z wymaganiami oraz powierzchni 0,62 deklarowanej na działkach [...],[...] i [...] jako niezawierającej się w powierzchni PEG. Zatem wykluczeniu łącznie podlegała powierzchnia 10,36 ha. Powierzchnia stwierdzona wyniosła 101,42 ha wobec deklarowanej 111,78 ha.

W związku z powyższym wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych kwalifikowanych w ramach pakietu 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji, a powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej wyniosła 10,21 % (111,78 ha - 101 42 ha = 10,36 ha x 100 = 1 036 /101,42).

Zgodnie z art. 19 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w przypadku, gdy powierzchnia zadeklarowana (kwalifikowana) we wniosku przekracza powierzchnię stwierdzoną, a różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% obszaru stwierdzonego, pomoc przyznaje się do powierzchni stwierdzonej pomniejszonej o dwukrotność stwierdzonej różnicy.

W związku z zadeklarowaniem do płatności ekologicznej powierzchni przekraczającej 50 ha, uśredniona stawka płatności w ramach pakietu 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji, określona na podstawie § 15 rozporządzenia ekologicznego wynosi 670,0470567 zł.

Kwota płatności ekologicznej w ramach pakietu 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji po uwzględnieniu degresywności, o której mowa w § 15 ust. 1 rozporządzenia ekologicznego wynosi 55 572,80 zł.

Stawka płatności ekologicznej na 1 ha dla pakietu 7. Uprawy rolnicze po okresie konwersji wynosi 792,00 zł - według załącznika Nr 8 rozporządzenia ekologicznego (§ 12 ust. 2 rozp ).

Zgodnie z § 15 ust. 1 rozporządzenia ekologicznego, płatność ekologiczna jest przyznawana w wysokości;

1) 100% stawki płatności - za powierzchnię gruntów od 0,1 ha do 50 ha;

2) 75% stawki płatności - za powierzchnię gruntów powyżej 50 ha do 100 ha;

3) 60% stawki płatności - za powierzchnię gruntów powyżej 100 ha.

792 zł x 75 % = 594 zł

792 zł x 60 % = 475,20 zł

50 ha + 50 ha + 11,78 ha = 111,78 ha

50 ha x 792 zł = 39 600 zł

50 ha x 594 zł = 29 700 zł

11,78 ha x 475,20 zł = 5 597,86 zł

39 600 zł + 29 700 zł + 5 597,86 zł = 74 897,86 zł (kwota płatności wg powierzchni deklarowanej kwalifikowanej)

74 897,86 / 111,78 = 670,0470567 zł (stawka uśredniona za 1 ha)

101,42 ha x 670,0470567 zł = 67 956,17 zł (początkowa kwota płatności do powierzchni stwierdzonej)

10,36 hax2 = 20,72 ha

20,72 ha x 670,0470567 zł = 13 883,38 zł (kwota pomniejszenia płatności ze względu na przedeklarowanie powierzchni)

67 956,17 zł - 13 883,38 zł = 54 072,80 zł (kwota przyznanej płatności po uwzględnieniu potrącenia z tytułu przedeklarowania powierzchni)

Do kwoty przyznanej płatności 54 072,80 zł doliczono kwotę 1 500 zł przeznaczoną na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu kontroli gospodarstwa ekologicznego.

Całkowita kwota płatności przyznana Stronie na rok 2016r. wyniosła zatem 55 572,80 zł.

Decyzję organu odwoławczego zaskarżyła J.H. w części dotyczącej pomniejszenia kwoty płatności o 13 883,37 zł, nie przyznanie kwoty 4 795,00 zł za uprawy paszowe na gruntach ornych po okresie konwersji z przeznaczeniem na nawóz zielony z płatności rolnictwo Ekologiczne na rok 2016 oraz wykluczenie z pięcioletniego programu gruntów o powierzchni 9,74 ha, zarzucając jej naruszenie:

a) przepisów postępowania mających istotny wpływ na przebieg postępowania poprzez naruszenie przepisu:

• Art. 25 ust. 1 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 z dnia 20 lutego 20015r. (tj. Dz.U. z 2017r. poz. 562 ze zm.) poprzez jego niezastosowanie polegające na braku wezwania do uzupełnienia braków i pouczeniu o skutkach braku pouczenia oraz wyciąganie negatywnych skutków rzekomego braku formalnego, uzupełnionego bez wezwania, bez wcześniejszego pouczenia Strony.

• Art. 4 rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) Nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014r.

Ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U. L 227 z 31 lipca 2014r. s. 69) poprzez jego niezastosowanie polegające na zignorowaniu skutków uzupełnienia braków i błędów wniosku przez Stronę w terminie przewidzianym rozporządzeniem.

• Art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r.- kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2017 r. póz. 1257 ze zm.) poprzez jego niezastosowanie polegające na działaniu przez organ administracji publicznej z pominięciem przepisów prawa, a zwłaszcza z pominięciem obowiązku wezwania do korekty wniosku, oraz wskazania sposobu dokonania korekty.

• Art. 8 KPA poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie polegające na udzielanie w toku postępowania informacji o treści, która doprowadziła do niekorzystnego rozstrzygnięcia postępowania, a także wprowadzenia Strony w błąd.

• Art. 9 KPA poprzez jego niezastosowanie polegające na udzielaniu Stronie w trakcie postępowania informacji błędnych lub nieudzielania informacji.

• Art. 10 KPA poprzez uniemożliwienie czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niewzięcie pod uwagę pism składanych przez Stronę, a także braku wezwania do ewentualnego skorygowania braków formalnych lub niejasności wniosku.

Podnosząc powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o:

• Uchylenie zaskarżonej decyzji w zaskarżonej części.

• Uchylenie poprzedzającej ją decyzji wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. z dnia [...] czerwca 2017r. NR [...] w zaskarżonej części,

• Przekazanie sprawy w uchylonym zakresie do ponownego rozpoznania.

• Zasądzenie od Dyrektora ARiMR rzecz zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź procesowego uzasadniającego jej uchylenie.

Spór dotyczy zagadnienia czy organ administracji zasadnie odmówił przyznania płatności EKO w pełnej wysokości w wariancie 7.1.

Przypomnieć należy, iż tryb składania wniosków o przyznanie płatności ekologicznej na rok 2016 reguluje Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015r., w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015r., poz. 370 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem EKO", a także ustawa z dnia 20 lutego 2015 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U z 2015r., poz. 349), zwana dalej "ustawą PROW".

Zgodnie z § 2 rozporządzenia EKO płatność ekologiczną przyznaje się rolnikowi, o którym mowa w art. 29 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1305/2013", jeżeli:

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności,

2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia nr 1305/2013, wynosi co najmniej 1 ha,

3) realizuje 5 - letnie zobowiązanie ekologiczne, o którym mowa w art. 29 ust. 2 rozporządzenia nr 1305/2013, w ramach określonego pakietu albo jego wariantu, zwane dalej "zobowiązaniem ekologicznym",

4) spełnia warunki przyznania płatności ekologicznej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

Na podstawie § 5 ust. 1 rozporządzenia EKO rolnik realizujący zobowiązanie ekologiczne:

1) posiada plan działalności ekologicznej, który sporządza się przed upływem 25 dni od dnia, w którym upływa termin składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, przy udziale doradcy rolnośrodowiskowego, na formularzu udostępnionym przez ARiMR;

2) nie może przekształcać występujących w gospodarstwie rolnym trwałych użytków zielonych i pastwisk trwałych w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.), zwanych dalej "trwałymi użytkami zielonymi";

3) zachowuje elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje przyrody, określone w planie działalności ekologicznej;

4) prowadzi rejestr działalności ekologicznej w odniesieniu do gruntów objętych zobowiązaniem ekologicznym, zawierającym wykaz:

a) działań agrotechnicznych wykonywanych w ramach realizowanego pakietu lub jego wariantu, w tym zastosowania nawozów i wykonania zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin ze wskazaniem nazwy i dawki zastosowanego nawozu i środka ochrony roślin oraz przyczyny zastosowania środka ochrony roślin oraz wykonania koszenia,

b) wypasów zwierząt - w przypadku prowadzenia wypasu - wraz z terminem ich przeprowadzenia;

5) przestrzega innych wymogów, które są określone dla poszczególnych pakietów lub ich wariantów w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

Zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia EKO zobowiązanie ekologiczne obejmuje użytki rolne, zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności ekologicznej w ramach danego pakietu lub danego wariantu, objęte obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. B rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20 czerwca 2014r., str. 48), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 640/2014", a w przypadku, o którym mowa w art. 18 ust. 6 akapit drugi rozporządzenia nr 640/2014 - użytki rolne zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności ekologicznej w ramach danego pakietu lub danego wariantu, objęte obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. b rozporządzenia nr 640/2014.

Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia EKO płatność ekologiczna jest przyznawana, jeżeli rolnik prowadzi produkcję rolną zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, przepisami rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego rozporządzenia.

Zgodnie z § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia EKO płatność ekologiczna jest przyznawana do gruntów ornych, na których występują uprawy wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia - w przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 1-3, 5, 7-9 i 11 oraz wariantów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 4 lit. b i pkt 10 lit. b.

W ocenie sądu analiza akt sprawy, w tym treść zaskarżonej decyzji oraz jej uzasadnienie pozwala uznać, ze organ I instancji zasadnie przyznał stronie płatność ekologiczną w pakiecie 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji w kwocie 55572,80 zł, co wynikało z wykluczenia powierzchni 0,62 ha jako nieużytkowanej rolniczo oraz wykluczenia powierzchni 9,74 ha jako użytkowanej w sposób nieprawidłowy. Przyznana kwota płatności uwzględniała kwotę 1 500 zł przeznaczoną na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu kontroli gospodarstwa ekologicznego, o których mowa w § 16 rozporządzenia ekologicznego.

Niespornie bowiem ustalono, że do płatności ekologicznej w zakresie pakietu 7 nie kwalifikuje się powierzchnia 0,62 ha położona na działach rolnych [...],[...] i [...] ponieważ nie jest użytkowana rolniczo. W przypadku tych działek rolnych organ ustalił, że powierzchnia stwierdzona stanowi kolejno 9,19 ha, 2,20 ha i 18,95 ha wobec deklarowanej 9,43 ha, 2,40 ha i 19,13 ha.

Powierzchnię stwierdzoną wyliczoną dla działek A1, 11 i N1 jako 9,19 ha, 2,20 ha i 18,95 ha obliczono na podstawie powierzchni maksymalnego kwalifikowalnego obszaru, o którym mowa w §12 ust. 3 rozporządzenia ekologicznego, zgodnie z którym przy ustalaniu wysokości płatności ekologicznej uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa odpowiednio w art. 5 ust 2 lit. b rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W przypadku działki rolnej [...] położonej na działce referencyjnej Nr [...] pomiarem powierzchni PEG na obrazie ortofotomapy objęto obszar 9,19 ha położony w części południowej użytkowany rolniczo, gdzie widoczne są ślady po zabiegach agrotechnicznych i gdzie nie występują jakiekolwiek nieużytki. Z powierzchni PEG wykluczono natomiast obszar zalesiony położony w części północnej działki referencyjnej.

W przypadku działki rolnej [...] wykluczeniu podlegała powierzchnia 0,20 ha zachwaszczona i zakrzewiona, widoczna w części północno- wschodniej działki Nr [...]. Płatnością objęto natomiast obszar 2,20 ha, na którym widoczne są ślady po zabiegach agrotechnicznych, zaś brak jest nieużytków.

W przypadku działki rolnej [...] pomiarem powierzchni PEG objęto obszar zgodnie z deklaracją rolnika podaną na załączniku graficznym. Uprawa pszenicy ozimej orkisz wyniosła 18,95 ha i jest położona w części południowej działki Nr [...] - od granicy południowej działki referencyjnej do granicy szpaleru zadrzewień rozciągniętego przez całą szerokość tej działki. W części północnej działki Nr [...] znajduje się już inna uprawa deklarowana w ramach działki rolnej [...].

Sąd podkreśla, że Skarżąca de facto nie kwestionuje ustaleń organu w tym zakresie, ani też nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów, które mogłyby wskazywać, ze stan faktyczny jest inny od ustalonego przez organy. Zdaniem sądu także wykluczenie z płatności powierzchni 9,74 ha działek rolnych [...],[...] i [...] jest prawidłowe, a ustalenia i rozważania poczynione przez organ są w tym zakresie trafne. W ocenie sądu istotne dla sprawy było także to, że Skarżąca składając wniosek o płatność w dniu [...] kwietnia 2017r. następnie zmieniony w dniu [...] czerwca 2016 r. zadeklarowała m.in. działki rolne [...],[...] i [...] o łącznej powierzchni 9,74 ha w ramach pakietu 7 Uprawy rolnicze po okresie konwersji. Taką deklarację potwierdził również złożony przez Skarżącą materiał graficzny. Zatem z wniosku skarżącej ewidentnie i niespornie wynikało, że deklaruje ona pakiet 7. Nie mogło być tu więc mowy o jakimkolwiek błędzie (pomyłce), a już tym bardziej o tym, że miał on charakter oczywisty. Zatem niemożliwe było na podstawie złożonego wniosku ustalenie, że działki rolne [...],[...] i [...] nie kwalifikują się do płatności w ramach pakietu 7 i powinny być zadeklarowane do płatności w innym pakiecie.

Niesporne jest, że taka uprawa jak "koniczyna biała na nawóz zielony" nie kwalifikuje się do płatności ekologicznej w pakiecie 7, stąd też działki rolne [...],[...] i [...] o łącznej powierzchni 9,74 ha, na których deklarowano tę uprawę, zostały wykluczone z płatności w sposób uzasadniony. Poza tym organ ma rację podnosząc, ze zmiana do wniosku z dnia [...] grudnia 2016r., gdzie dla działek rolnych [...], [...] i [...] zadeklarowano pakiet 11 (Uprawy paszowe na gruntach ornych po okresie konwersji), nie może być wiążąca, ponieważ została złożona po ostatecznym terminie na składanie wniosków jak i wszelkich dołączonych do niego dokumentów (termin ma charakter terminu materialnego i przypada na dzień [...] lipca 2016r.)

Niezależnie od powyższego, zauważyć należy, że stosownie do art. 27 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U.2017.562 j.t. ze zm.), w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie przed wydaniem decyzji umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Strona w toku postępowania nie zgłosiła żądania udzielenia jej niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Poza tym zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...) na strony został nałożony obowiązek przedstawiania dowodów oraz składania wyjaśnień, co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek: ciężar udowodniania faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Zgodnie z art. 27 ust. 1 pkt 3 organ udziela stronom na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. W niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że strona zwracała się do organu I instancji o pouczenie czy udzielenie informacji w przedmiocie wypełnienia wniosku o przyznanie płatności na rok 2016. W aktach sprawy brak jest bowiem jakiejkolwiek wzmianki czy też dokumentu z treści którego wynikałoby, iż zwracała się o udzielenie takich informacji i pouczeń.

Podsumowując podnieść należy, iż ubiegający się o płatność jeszcze przed złożeniem wniosku winien obmierzyć działki, które zostały zadeklarowane we wniosku. Powinien sprawdzić wypełniony formularz wniosku, tak by deklaracja w nim zawarta odzwierciedlała faktyczny (stan zagospodarowania gruntów rolnych).

Poza tym, to producent rolny ubiegający się o uzyskanie płatności powinien dopełnić niezbędnych starań, aby uzyskać wiedzę na temat podstawowych zasad przyznawania poszczególnych rodzajów płatności.

Poza tym skoro przez Skarżącego podpisane zostało oświadczenie o określonej treści, wskazujące na wiedzę w zakresie przyznawania płatności, to należy uznać, iż Skarżący miał świadomość nie tylko korzystnych dla siebie skutków przedsięwziętych działań.

Zdaniem sądu powyższe wskazuje na to, iż żaden z zarzutów skargi nie mógł być uznany za zasadny.

Podstawą wyroku jest art. 151 p.p.s.a.