Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1439/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2, art. 1 a ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art.3 pkt 9,art.3 pkt 2 lit. b, art.3 pkt 3
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędziowie NSA Janusz Ruszyński (spr.) Gabriela Gorzan Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 marca 2009 r. sprawy ze skargi A SA w W na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2007 r. oddala skargę. /-/ G.Gorzan /-/ K.Wolna-Kubicka /-/J.Ruszyński


UZASADNIENIE

W dniu [...] A S.A. dokonała korekty deklaracji w podatku od nieruchomości za rok 2007, w ten sposób, że w pozycji "Budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej", skorygowano kwotę podatku z [...] na kwotę [...].

W załączonym do korekty deklaracji wyjaśnieniu wskazano, że w pierwotnej deklaracji błędnie w podstawie opodatkowania ujęta została wartość linii kablowych położonych w kanalizacjach kablowych. Przywołując treść art. la ust. 1 pkt 2) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych Podatnik wywodził na tle przepisów prawa budowlanego, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie mogą być kwalifikowane jako:

samodzielne budowle w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, gdyż uznanie ich za takowe wymagałoby stwierdzenia, że są one wyodrębnione w przestrzeni i połączone z gruntem w sposób trwały. W przypadku linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej brak jest trwałego związania tychże linii kablowych z gruntem,

instalacja lub urządzenia stanowiące wraz z budowlą całość użytkowo-techniczną, gdyż realizacja funkcji, do jakich przeznaczona jest kanalizacja, nie wymaga położenia linii kablowych, natomiast położenie linii kablowych w kanalizacji jest przejawem realizacji funkcji, do jakich przeznaczona jest kanalizacja. Linie kablowe mogą być układane poza kanalizacją kablową, co nie stoi na przeszkodzie realizacji funkcji w zakresie przesyłu sygnału telekomunikacyjnego, również kanalizacja kablowa służyć może innym celom, aniżeli układanie linii kablowych,

urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym, które zapewniają możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, gdyż nie jest możliwe przyporządkowanie linii kablowych konkretnym obiektom budowlanym, jak również z uwagi na to, że zasadniczo korzystanie z obiektu budowlanego zgodnie z jego przeznaczeniem nie wymaga zapewnienia dostępności usług telekomunikacyjnych.

W konkluzji Podatnik stwierdził, że wykładnia przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w związku z przepisami prawa budowlanego każe przyjąć, że telekomunikacyjne linie kablowe umieszczone w kanalizacji kablowej nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Według Podatnika analiza całości przepisów prawa budowlanego pozwala stwierdzić, że zakresem pojęciowym obiektu budowlanego lub urządzenia budowlanego nie można obejmować telekomunikacyjnych linii kablowych umieszczonych w kanalizacji kablowej, gdyż żadne przepisy tej gałęzi prawa nie traktują takich linii jako obiektów budowlanych lub urządzeń budowlanych.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] Wójt Gminy, działając w trybie art. 21 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, określił A SA. z/s w W wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2007 rok w kwocie [...]. W uzasadnieniu wskazano, że w korekcie deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 rok nie uległy zmianie parametry istniejących sieci technicznej, ujmowane wcześniej do opodatkowania, a nastąpiła jedynie zmiana w zakresie interpretacji przez Podatnika obowiązujących w tym zakresie regulacji prawnych, na czym Podatnik oparł korektę. W związku z powyższym organ podatkowy uznał za wystarczający materiał dowodowy do określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2007 rok, włączając w poczet dowodów deklaracje za lata 2005-2006 złożone przez Podatnika. Według organu podatkowego I instancji z przywołanego przez Spółkę rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 roku, w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 219, poz. 1864) wynikają całkowicie inne wnioski, niż te, które Spółka powołała przy korekcie deklaracji na podatek. Wystarczy bowiem uwzględnić treść § 3 pkt 8) tego rozporządzenia, gdzie zalicza się linie kablowe podziemne do telekomunikacyjnych obiektów budowlanych, w zestawieniu z § 4, w myśl którego linie kablowe powinny być umieszczone w kanalizacji kablowej. Dla organu podatkowego I instancji nie budzi wątpliwości, że telekomunikacyjne linie kablowe nie stanowią samodzielnych budowli w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, stanowią jednak część budowli podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Mając na uwadze powyższy stan faktyczno - prawny organ I instancji do określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2007 rok przyjął wartość budowli wykazanej w pierwotnej deklaracji złożonej przez Podatnika na 2007 rok, nie uwzględniając tym samym złożonej korekty.

Po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Wójta Gminy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując sprawę zważyło, że w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny nie budzi wątpliwości, przedmiotem jest bowiem sieć telekomunikacyjna (kable) umieszczona w kanałach technologicznych. Spór pomiędzy Podatnikiem a organem podatkowym sprowadza się wyłącznie do tego, czy kable umieszczone w kanalizacji kablowej stanowią łącznie jedną budowlę, podlegającą jako całość opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, czy też linie kablowe nie są częścią tej budowli, a tym samym nie podlegaj ą opodatkowaniu.

Dla rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie sporu pomiędzy Podatnikiem a organem podatkowym niezbędne, a zarazem wystarczające, jest skonfrontowanie niekwestionowanego stanu faktycznego z przepisami prawa podatkowego, bowiem przedmiotem sprawy jest sposób opodatkowania nieruchomości, co oznacza, że dla jej oceny bezwzględne pierwszeństwo winny mieć przepisy i zasady prawa podatkowego. Natomiast przepisy prawa budowlanego stają się częścią prawa podatkowego w ograniczonym zakresie, tj. w takim jaki im wyznacza art. la ust. 1 pkt 1) i 2) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Przepis art. la ust. 1 pkt 2), ustawy o podatkach i opłatach lokalnych definiuje budowlę jako obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.

Zgodnie z art. 3 pkt 3) ustawy Prawo budowlane budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Powołany przepis wymienia katalog obiektów będących budowlami po słowie Jak:", a więc nie jest to katalog jednoznacznie przesądzający co do nazwy tego obiektu. Do połowy 2004 roku w definicji tej wymienione były wprost sieci techniczne. Aktualnie w ich miejscu znalazły się przepusty techniczne, co jednak nie przesądza o zasadach opodatkowania sieci. Zakres pojęcia "budowla" zawiera pierwsza część definicji zawartej w tym przepisie, czyli każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Obiekt budowlany jakim jest sieć techniczna służąca do przesyłu sygnału, nie ma z pewnością cech budynku ani obiektu małej architektury, jest zatem budowlą w rozumieniu prawa budowlanego, a tym samym w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Na budowlę liniową, a taką jest sieć telekomunikacyjna, składać się może wiele wzajemnie ze sobą funkcjonalnie powiązanych elementów, np.: sieć kablowa umieszczona w przepuście technicznym. Zawarta w ustawie Prawo budowlane definicja obiektu budowlanego wskazuje, że budowla stanowi całość techniczno - użytkową wraz z instalacjami i urządzenia. Nie znajduje więc żadnego uzasadnienia "rozdzielanie" każdej budowli, również sieci kablowej od przepustu technicznego, na poszczególne elementy, gdyż są one budowlą jako całość i to nawet wówczas, gdy odrębnie spełniają one definicję budowli. Wprawdzie niektóre z elementów tak zdefiniowanej budowli, być może nie mogłyby być uznane za budowlę, gdyby stanowiły niezależne, wolno stojące obiekty, ale w następstwie ich połączenia w jedną, zorganizowaną całość - sieć, status takiej budowli uzyskują.

Dla celów opodatkowania wszystkie elementy sieci stanowią jedną całość, od wartości której jest naliczony podatek. Jedynym odstępstwem od tej zasady są znajdujące się w budynkach instalacje wewnętrzne, które stanowią elementy wyposażenia budynku jako obiektu budowlanego. Po dniu 1 stycznia 2003 roku pojęcie budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości należy ustalać na podstawie art. la ust. 1 pkt 2) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z uwzględnieniem regulacji zawartych w art. 3 pkt 3) i 9) ustawy Prawo budowlane.

Przyjęcie przez organ I instancji do określenia wysokości zobowiązania podatkowego danych z pierwszej deklaracji na 2007 rok złożonej przez Podatnika nie narusza przepisów prawa podatkowego. Organ I instancji miał prawo przyjąć, że zawarte w tej deklaracji dane są zgodne ze stanem faktycznym, zostały bowiem potwierdzone na deklaracji podpisem osoby reprezentującej Podatnika. Wartość budowli podana w deklaracji pierwotnej uwzględniała wartość kanalizacji kablowej wraz z umieszczonymi w nich liniami kablowymi. Wartość owa nie uległa zmianie tylko przez to, że Podatnik w złożonej korekcie zdecydował się nieuwzględnić jej w całości, co w sposób precyzyjny wskazuje w piśmie załączonym do korekty. Przedmiotem korekty deklaracji nie była zmiana wartości zadeklarowanych budowli, a wyłącznie uszczuplanie tej wartości o wartość linii kablowej. Również w sposób odrębny podatnik nie zgłaszał "przyrostu" lub "zmniejszenia" wartości budowli, i nie podniósł w postępowaniu odwoławczym, by taka sytuacja miała miejsce.

W tej sytuacji organ I instancji miał pełne prawo przyjąć w zaskarżonej decyzji taką wartość budowli, jaką Podatnik pierwotnie deklarował. Utrata przez deklarację mocy prawnej jako źródła zobowiązania podatkowego, nie spowodowała zmiany wartości budowli ani zmiany pozostałych danych o opodatkowanych nieruchomościach. W tej sytuacji prowadzenie w tej kwestii dodatkowego postępowania dowodowego nie było potrzebne.

W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] A S. A. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając naruszenie:

1) Art. 122 w związku z art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, gdyż pomimo ciążącego na organach podatkowych obowiązku wykazania nieprawidłowości deklaracji podatkowej złożonej przez podatnika, organy te nie przedstawiły nawet jednego dowodu, z którego wynikałaby, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej spełniają cechy budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w tym przede wszystkim nie przedstawiły dowodu, który potwierdzałby fizyczne powiązanie linii i kanalizacji, w której linie te zostały położone, choć uznały, że linie te stanowią wraz z kanalizacją całość techniczno-użytkową;

2) Art. 21 § 2 i § 3 oraz art. 81 w związku z art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, gdyż zakwestionowały wysokość zobowiązania podatkowego zadeklarowaną w korekcie deklaracji danymi wynikającymi z deklaracji złożonej pierwotnie

3) Art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. la ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ze względu na wadliwość uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji, które polega przede wszystkim na błędnej interpretacji przepisów prawa budowlanego przy ocenie, czy obiekt jest budowlą w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a także na przerzuceniu na biegłego wykładni przepisów prawa podatkowego, mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie, choć jest to wyłączną kompetencją organu podatkowego.

4) Art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. la ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż nie stanowią one budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Strona skarżąca akcentuje przede wszystkim to, że organy podatkowe nie przeprowadziły żadnego dowodu w celu ustalenia, czy należące do skarżącej telekomunikacyjne linie kablowe położone w kanalizacji kablowej są budowlą w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz w celu ustalenia wartości tych linii.

Skarżąca zarzuca również, że organy podatkowe nie wykazały, że skorygowana deklaracja jest nieprawidłowa. Merytoryczne zarzuty sprowadzają się do tego, że organ odwoławczy

1) nie przestawił żadnego dowodu na istnienie związku techniczno-użytkowego pomiędzy liniami kablowymi i kanalizacją kablową

2) nie wziął pod uwagę treści rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r., które zalicza się do przepisów prawa budowlanego, a więc do przepisów, do których - przy definiowaniu budowli - odsyła art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Z literalnego brzmienia art. 3 pkt 1 lit. "a" ustawy - Prawo budowlane, do której - jako do przepisów prawa budowlanego - odsyła art. la ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, urządzenia lub instalacje stanowią część składową budowli, o ile pozostają z tą budowlą w związku techniczno-użytkowym. Tylko w przypadku, gdy urządzenia lub instalacje pozostają z budowlą w związku zarówno o charakterze użytkowym (funkcjonalnym), jak i w związku o charakterze technicznym, stanowią część składową budowli.

Podustawowy charakter rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. nie zmienia jego znaczenia dla oceny, które obiekty są telekomunikacyjnymi obiektami budowlanymi. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych przy definiowaniu budowli nie odwołuje się wyłącznie do przepisów ustawy - Prawo budowlane, ale do przepisów prawa budowlanego. Przepisy prawa budowlanego to również przepisy rangi podustawowej, a rozporządzenie, na które powołuje się A S.A., zostało wydane na podstawie delegacji zawartej w ustawie -Prawo budowlane. Uprawnione jest zatem odwołanie się do treści tego rozporządzenia przy ocenie przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości w zakresie budowli.

Według strony skarżącej linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, gdyż nie mogą zostać zakwalifikowane:

jako samodzielne budowle w rozumieniu przepisów prawa budowlanego; ani

jako instalacje lub urządzenia stanowiące wraz z budowlą całość użytkowo-techniczną; ani

jako urządzenia budowlane związane z obiektem budowlanym, które zapewniają możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.

Przepisy ustawy Prawo budowlane nie wyjaśniają, jak należy rozumieć to, że urządzenia lub instalacje winny stanowić z budowlą "całość techniczno-użytkową". Przyjąć należy, iż "całość techniczna" oznacza ścisłe fizyczne powiązanie między budowlą a urządzeniem lub instalacją. Urządzenie i instalacja muszą stanowić "fizyczną całość" z budowlą. Linia kablowa z pewnością nie jest fizycznie połączona z kanalizacją, przede wszystkim dlatego, że można ją o tyle swobodnie wprowadzać i usuwać z kanalizacji, że nie będzie naruszona ani integralność fizyczna kanalizacji, ani integralność fizyczna kabla. Można powiedzieć, że linia kablowa umiejscowiona w kanalizacji kablowej ma identyczny status jak maszyny ustawione w hali fabrycznej. Kanalizacja kablowa zapewnia jedynie przestrzeń do umieszczenia linii kablowych, tak jak hala fabryczna stanowi przestrzeń do ustawienia maszyn.

Z kolei "całość użytkowa" wyraża powiązanie o charakterze funkcjonalnym, które należy rozumieć w ten sposób, że urządzenie lub instalacja zapewnia korzystanie z budowli zgodnie z jej przeznaczeniem. Urządzenie lub instalacja niejako "uczestniczy" w zaspakajaniu potrzeb stanowiących funkcję budowli. Z oczywistych względów przyjąć należy, iż linia kablowa położona w kanalizacji kablowej służy realizacji innych zadań, aniżeli kanalizacja. Linie kablowe są elementem sieci telekomunikacyjnej (w rozumieniu przepisów Prawa telekomunikacyjnego), a więc ich jedyną funkcją jest zapewnienie transferu sygnału telekomunikacyjnego. Kanalizacja kablowa nie jest elementem sieci telekomunikacyjnej i "nie uczestniczy" w procesie przesyłu sygnału telekomunikacyjnego. Funkcją kanalizacji kablowej jest stworzenie przestrzeni, w której mogą być układane kable, co w znaczący sposób upraszcza inwestycje w zakresie infrastruktury telekomunikacyjnej.

Tak więc realizacja funkcji, do jakich przeznaczona jest kanalizacja, nie wymaga położenia linii kablowych. Stwierdzić wręcz należy, iż położenie linii kablowych w kanalizacji jest właśnie przejawem realizacji funkcji, do jakich przeznaczona jest kanalizacja. Położenie linii kablowych, najprościej rzecz ujmując, jest sposobem korzystania z kanalizacji, co w sposób dostateczny podkreśla odrębność linii kablowych od kanalizacji. Dodać należy w tym miejscu, iż linie kablowe mogą być układane poza kanalizacją kablową, co nie stoi na przeszkodzie realizacji funkcji w zakresie przesyłu sygnału telekomunikacyjnego. Również kanalizacja kablowa służyć może innym celom, aniżeli układanie linii kablowych.

Reasumując stwierdzić należy, iż linie kablowe nie stanowią całości użytkowo-technicznej z kanalizacją kablową. Linie kablowe nie są bowiem powiązane z kanalizacją ani konstrukcyjnie (fizycznie), ani funkcjonalnie. W związku z powyższym nie mogą być traktowane na gruncie Prawa budowlanego jak budowla, a tym samym nie mogą być uznane za budowlę na gruncie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Według strony skarżącej linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie stanowią również samodzielnej budowli.

Ustalenie zakresu znaczeniowego pojęcia "budowla" na gruncie prawa budowlanego napotyka poważne problemy. Wynikają one z przyjętej przez ustawodawcę metody "zdefiniowania" kluczowych dla prawa budowlanego pojęć, mianowicie: "obiektu budowlanego", "budynku", "obiektu małej architektury" oraz "budowli". Otóż w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego stwierdza się, że ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym, należy przez to rozumieć:

* budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi,

* budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami,

* obiekt małej architektury.

Przez "budowlę" rozumieć należy każdy obiekt wyodrębniony w przestrzeni i połączony z gruntem w sposób trwały oraz stanowiący skończoną całość użytkową (za Słownikiem Języka Polskiego PWN, Warszawa 1999 r.). Przedstawiona powyżej słownikowa definicja pojęcia "budowla" obejmuje swym zakresem również pojęcie "budynku" oraz "obiektu małej architektury" w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Uwzględniając stosowaną na gruncie Prawa budowlanego siatkę pojęciową, konsekwentnie przyjąć należy, iż budowlą na gruncie Prawa budowlanego jest tylko taka budowla, która nie posiada szczególnych cech, które pozwalałyby ją kwalifikować jako budynek lub obiekt małej architektury. Przyjąć również należy, iż w istocie zakres znaczeniowy pojęcia "obiekt budowlany" jest tożsamy z stosowanym na gruncie reguł powszechnego języka polskiego zakresem znaczeniowym pojęcia "budowla".

Jako przykładowe budowle wymienione zostały: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.

Z punktu widzenia kwalifikacji linii kablowych dla celów rozliczenia podatku od nieruchomości odnieść się należy do wymienionych powyżej przykładowych budowli, jakimi są: sieci techniczne i sieci uzbrojenia terenu. Ustawa - Prawo budowlane nie definiuje wskazanych terminów. Trudno też sformułować definicje tych pojęć na gruncie języka powszechnego, ponieważ przeciętny użytkownik języka polskiego nie posługuje się tymi terminami. Są to wyrażenia języka specjalistycznego, w związku z czym dla ustalenia znaczenia tych pojęć należałoby się odnieść do reguł znaczeniowych stosowanych w środowisku specjalistów z zakresu techniki budowlanej, w tym szczególnie związanej z budową obiektów liniowych.

Linie kablowe położone w kanalizacji kablowej mogą być uznane za budowle (w tym ewentualnie za sieci techniczne lub sieci uzbrojenia terenu), o ile spełniają kryteria podanej wyżej definicji słownikowej budowli i nie są jednocześnie budynkami lub obiektami małej architektury. Uznanie linii kablowych za budowle wymagałoby więc stwierdzenia, że są one wyodrębnione w przestrzeni i połączone z gruntem w sposób trwały. Z pewnością w przypadku linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej brak jest trwałego związania tychże linii kablowych z gruntem.

Przedstawioną powyżej interpretację potwierdza rozporządzenie Ministra Infrastruktury, zgodnie z którym linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie są telekomunikacyjnym obiektem budowlanym. Telekomunikacyjnymi obiektami budowlanymi są wyłącznie linie kablowe podziemne (a więc ułożone bezpośrednio w ziemi - § 3 pkt 8 rozporządzenia), linie kablowe nadziemne (a więc umieszczone na podbudowie naziemnej - § 3 pkt 7), kanalizacja kablowa (składające się wyłącznie z rur osłonowych i związanych z nimi pomieszczeń podziemnych dla kabli i ich złączy oraz dla urządzeń telekomunikacyjnych - § 3 pkt 5), antenowe wieże, maszty i konstrukcje wsporcze, kontenery telekomunikacyjne i szafy kablowe.

Z treści rozporządzenia Ministra Infrastruktury jednoznacznie wynika więc, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie są telekomunikacyjnymi obiektami budowlanymi. Wskazać należy, iż telekomunikacyjne obiekty budowlane stanowią szczególny rodzaj obiektów budowlanych, o których mowa w ustawie Prawo budowlane. Przywołane rozporządzenie stanowi akt wykonawczy do ustawy Prawo budowlane. Zarówno ustawa Prawo budowlane jak i rozporządzenie Ministra Infrastruktury zawierają przepisy, które są przepisami prawa budowlanego, o których mowa w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, w związku z określeniem znaczenia pojęcia "budowla". Tak więc przyjąć należy, iż dokonana na gruncie rozporządzenia Ministra Infrastruktury klasyfikacja telekomunikacyjnych obiektów budowlanych jest wiążąca w zakresie interpretacji przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w związku z czym linii kablowe umieszczone w kanalizacji kablowej nie są obiektami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie są również urządzeniem budowlanym związanym z obiektem budowlanym w sposób zapewniający korzystanie z tego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.

Skoro zatem linie kablowe umieszczone w kanalizacji kablowej nie stanowią samodzielnej budowli w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, nie stanowią części składowej kanalizacji ani nie są urządzeniami budowlanymi związanymi z obiektem budowlanym i zapewniających jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem, to nie stanowią budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. A linie kablowe umieszczone w kanalizacji kablowej nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Niespornym w sprawie winno być to, że w deklaracji dotyczącej podatku od nieruchomości za rok 2007 strona skarżąca w pozycji budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej wykazała kwotę [...] złote. Podstawą opodatkowania była wartość kanalizacji kablowej wraz z umieszczonymi w niej kablami telekomunikacyjnymi. Wniesiona przez stronę skarżącą korekta deklaracji podatkowej wyłączała z przedmiotu opodatkowania kable telekomunikacyjne i ich wartość, gdyż zdaniem strony skarżącej nie stanowią one budowli i nie mogą być przedmiotem opodatkowania.

Powyższego, zresztą nie budzącego wątpliwości stanu faktycznego strona skarżąca nie kwestionuje. Zachodzi wiec wątpliwość, jakiej materii miałoby dotyczyć postępowanie dotyczące przedmiotu opodatkowania, skoro jest on niesporny.

Organy podatkowe nigdy nie kwestionowały wartości przedmiotu opodatkowania w deklaracji pierwotnej ani w korekcie.

Spór dotyczy jedynie tego, co powinno być przedmiotem opodatkowania:

– kabel w kanalizacji kablowej wraz z tą kanalizacją,

– kanalizacja kablowa bez kabli,

– kable telekomunikacyjne ułożone poza kanalizacja kablową.

Treść korekty deklaracji jednoznacznie wskazuje na to, że strona skarżąca uznała, iż przedmiotem opodatkowania winna być jedynie kanalizacja kablowa. Według strony skarżącej sieć kablowa położna bezpośrednio w gruncie lub w kanalizacji kablowej nie jest budowlą i jako taka nie podlega opodatkowaniu.

Odpowiedzi wymaga więc pytanie, czy kabel telekomunikacyjny położony w kanalizacji kablowej podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Zgodnie z treścią art. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1992r. o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m. in. budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Budowlą w rozumieniu ustawy podatkowej jest obiekt budowlany w rozumieniu prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.

Urządzeniem budowlanym jest urządzenie technicznie związane z obiektem budowlanym, zapewniającym możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki (art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. prawo budowlane).

Treść tego przepisu wskazuje jednoznacznie, ze kabel telekomunikacyjny nie jest urządzeniem budowlanym.

Prawo budowlane w art. 3 pkt 2 lit. "b" definiuje pojęcie obiektu budowlanego, którym jest budowla stanowiąca wartość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami.

Budowla to każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Prawo budowlane nie zawiera definicji sieci technicznej i sieci uzbrojenia terenu, które są jednak budowlami i jako takie na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Według Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę kable telekomunikacyjne zarówno położone bezpośrednio w gruncie jak i w kanalizacji stanowią sieć uzbrojenia terenu i jako takie podlegają opodatkowaniu.

W skład uzbrojenia terenu wchodzą zarówno sieci wodociągowe, gazowe, energetyczne, energetyki cieplnej, telewizji kablowej a także telekomunikacyjne. Teren nie posiadający tych mediów jest terenem nieuzbrojonym.

Skoro w art. 3 pkt 3 prawa budowlanego, do którego odsyła art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy podatkowej jest umowa o sieciach, to należy je traktować jako funkcjonalną całość. W przypadku sieci telekomunikacyjnej, są to przewody, punkty wzmacniające sygnał elektromagnetyczny, punkty przecięcia się sieci i cały zespół urządzeń służących do przekazywania sygnałów. Nie można więc traktować kabli telekomunikacyjnych w kanalizacji kablowej i kanalizacji kablowej samoistnie w oderwaniu od całości sieci.

Kable telekomunikacyjne i kanalizacja kablowa pozostają ze sobą w związku funkcjonalnym i technicznym.

Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd, że przedmiotem opodatkowania jest sieć telekomunikacyjna jaki sieć uzbrojenia terenu. Nie ma przy tym znaczenia, w jaki sposób położona jest kanalizacja kablowa z kablami telekomunikacyjnymi w niej umieszczonymi. Kable i kanalizacja kablowa tworzą bowiem sieć telekomunikacyjną.

Sieć (jakakolwiek) to nic innego niż krzyżujące się ze sobą przewody lub linie, jakiś układ umożliwiający przesyłanie czegoś. Tak rozumiana sieć zarówno w oparciu o prawo podatkowe jak i przepisy prawa budowlanego uzasadnia pogląd, że opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości podlegają kable sieci telekomunikacyjnej i kanalizacja kablowa w której te kable ułożono, tworząc funkcjonalną całość.

Podzielając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Sad skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

/-/ G. Gorzan /-/ K. Wolna – Kubicka /-/ J. Ruszyński