Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 446/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6373 Uprawnienia maklerskie
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komisja Nadzoru Finansowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11 ust. 5
journal: Dz.U. 2012 poz 1149
law: Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym - tekst jednolity.
article: art. 148 ust. 1 pkt 1, art. 156 ust. 2 pkt 1, art.
journal: Dz.U. 2010 nr 211 poz 1384
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi - tekst jednolity.
article: art. 138 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2014 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy maklerów papierów wartościowych oddala skargę


UZASADNIENIE

Komisja Nadzoru Finansowego (dalej: "KNF", "Komisja") decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: K.p.a.) w zw. z art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1149 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – M. S. (dalej "Skarżący", "Makler") utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2012 r. w sprawie skreślenia Skarżącego (maklera papierów wartościowych, numer licencji [...]) z listy maklerów papierów wartościowych za naruszenie przepisów prawa i regulaminów wewnętrznych, tj.: art. 148 ust. 1 pkt 1 i art. 156 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2010 r., Nr 211, poz. 1384 ze zm., dalej "u.o.i.f.") oraz § 14 ust. 1 i 16 Regulaminu ochrony przepływu informacji poufnych oraz stanowiących tajemnicę zawodową w D. S.A. w związku z ujawnieniem informacji poufnej i tajemnicy zawodowej o planowanej realizacji zlecenia na rzecz C. Ltd. oraz § 56 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 2009 r. w sprawie trybu i warunków postępowania firm inwestycyjnych, banków, o których mowa w art. 70 ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz banków powierniczych (Dz. U. z 2009 r. Nr 204, poz. 1577, dalej: "rozporządzenie") oraz punktu 1 "Polityki realizacji zleceń przez D. S.A." w związku ze złożeniem w dniu [...] stycznia 2011 r. zleceń sprzedaży akcji spółki T. S.A. bez dyspozycji klienta, do których przestrzegania był zobowiązany w związku z wykonywaniem zawodu maklera w okresie zatrudnienia w D. S.A.

W sprawie Skarżącego - postanowieniem Przewodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] kwietnia 2011 r. - zostało wszczęte postępowanie o nałożenie sankcji administracyjnej na podstawie art. 130 ust. 1 u.o.i.f. w związku z naruszeniem przepisów prawa lub regulaminów i innych przepisów wewnętrznych, do których przestrzegania Skarżący był zobowiązany w związku z wykonywaniem zawodu maklera papierów wartościowych w okresie zatrudnienia w D. S.A. (dalej: "D. S.A.").

Skarżący od dnia [...] września 2009 r. do dnia [...] stycznia 2011 r. był zatrudniony w D. S.A. w Departamencie Sprzedaży Instytucjonalnej (dalej: "DSI") w Zespole [...] na podstawie umowy o pracę z dnia [...] września 2009 r. na stanowisku - makler papierów wartościowych. Zgodnie z regulaminem organizacyjnym D. S.A. do zakresu obowiązków służbowych Skarżącego w DSI należała przede wszystkim aktywna obsługa klientów instytucjonalnych, w tym przyjmowanie i realizacja zleceń klientów instytucjonalnych, obsługa transakcji zawieranych na rynkach zagranicznych za pośrednictwem innych podmiotów, zawieranie transakcji na rachunek własny domu maklerskiego w celu przygotowania lub realizacji zleceń klientów instytucjonalnych.

W toku postępowania administracyjnego ustalono, że Skarżący ujawnił w dniu [...] marca 2010 r. informacje o planowanej realizacji zlecenia jednego z jego klientów. Ujawnione informacje dotyczyły strony zlecenia "kupno akcji", wartości zlecenia "ok. 250 mln zł" oraz przedmiotu zlecenia "akcje spółek wchodzących w skład WIG20". Skarżący o powyższym fakcie poinformował przedstawicieli innych instytucji finansowych, tj. K. H. z P. S.A. (dalej "P. S.A."), K. G. z Z. S.A. (dalej "Z. S.A."), R. B. z G. Limited (dalej "G.") oraz K. T. z F. S.A. (dalej "F."). Ww. ustaleń dokonano na podstawie bilingów i nagrań rozmów ze stacjonarnego telefonu służbowego Skarżącego z tymi osobami. Następnie Skarżący nabył dla C. akcje odpowiadające żądanej przez klienta liczbie kontraktów (11.726) za kwotę 290.605.563,72 zł.

Ponadto Skarżący w dniu [...] stycznia 2011 r., w fazie przed zamknięciem, złożył 3 zlecenia sprzedaży akcji spółki T. S.A. (dalej: "T. S.A.") do systemu giełdowego bez zlecenia klienta, następnie je modyfikował i w końcu dwa anulował wpływając na teoretyczny kurs otwarcia (dalej: "TKO"). W wyniku składania zleceń ostatecznie zrealizowane zostało zlecenie sprzedaży 66.621 sztuk akcji po cenie 18,00 zł. Pod zestawienia zleceń D. S.A - wpisany został J., który takiej dyspozycji nie składał. Transakcja sprzedaży ww. akcji T. S.A. dokonana w dniu [...] stycznia 2011 r. została potraktowana przez D. S.A. jako "błąd", natomiast odkupienie akcji na rachunek D. S.A. jako "korekta błędu". Na kolejnej sesji w dniu [...] stycznia 2011 r. D. S.A. dokonał transakcji odwrotnej, tj. kupił tę samą liczbę akcji, którą sprzedał Skarżący odnosząc zysk na różnicy w kursie akcji w wysokości 62.706,15 zł (bez uwzględnienia kosztów transakcyjnych).

KNF, decyzją z dnia [...] maja 2012 r., postanowił skreślić Skarżącego z listy maklerów za naruszenie przepisów prawa i regulaminów wewnętrznych, w związku z ujawnieniem klientom D. S.A. informacji o planowanej realizacji zlecenia jednego z klientów D. S.A., z naruszeniem przepisów zakazujących ujawniania osobom nieuprawnionym informacji zawodowej (art. 148 ust. 1 pkt 1 u.o.i.f.) oraz informacji poufnej (art. 156 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy), oraz § 14 ust. 1 i 16 regulaminu ochrony przepływu informacji poufnych oraz stanowiących tajemnicę zawodową w D. S.A. dotyczące zakazu ujawniania tajemnicy zawodowej oraz w związku ze złożeniem w dniu [...] stycznia 2011 r. zleceń brokerskich sprzedaży akcji spółki T. S.A. bez zlecenia klienta, czym naruszył § 56 rozporządzenia oraz punkt 1 "Polityki realizacji zleceń przez D. S.A.", zgodnie z którym dom maklerski realizuje zlecenia zgodnie z warunkami określonymi przez klienta.

W ocenie Komisji informacje przekazywane przez Skarżącego w rozmowach telefonicznych z dnia [...] marca 2010 r. stanowiły informację poufną w rozumieniu art. 154 u.o.i.f., tj. nie była podana do publicznej wiadomości (nieznana ogółowi inwestorów) oraz dotyczyła instrumentów finansowych/powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych. Przekazane informacje miały charakter precyzyjny (przedmiot transakcji, wartość, strona transakcji), cenotwórczy (wzrost kursu akcji), a zlecenie było istotne (30,65% łącznej wartości obrotu w tym okresie).

W ocenie Komisji informacja przekazywana spełniała również przesłanki pozwalające na zakwalifikowanie jej jako tajemnicy zawodowej. Została uzyskana przez maklera w związku z podejmowanymi czynnościami służbowymi w ramach pozostawania w stosunku pracy z D. S.A. oraz dotyczyła chronionego prawem interesu podmiotu dokonującego czynności związanych z obrotem instrumentami finansowymi – C. (klienta D. S.A.).

Przekazywana przez Skarżącego informacja o planowanej realizacji zlecenia C. spełniła przesłanki tajemnicy zawodowej i informacji poufnej. Skutkiem czego, dopuścił się ujawnienia zarówno informacji poufnej, jak i tajemnicy zawodowej, czym sprzeniewierzył się zasadzie równego dostępu do informacji wszystkich uczestników rynku.

Ponadto informowanie przedstawicieli instytucji finansowych przez Skarżącego nie kwalifikowały się jako działania mające na celu kojarzenie zlecenia, co miała potwierdzić rozmowa Skarżącego z K. T. z dnia [...] marca 2010 r.

Odnośnie złożenia zlecenia sprzedaży akcji spółki T. S.A w dniu [...] stycznia 2011 r., w fazie przed zamknięciem, zlecenia zostały złożone przez Skarżącego samodzielnie, bez konsultacji z przełożonym i bez dyspozycji klienta, w celu uzyskania jak najwyższej ceny na zamknięciu celem sprzedaży akcji T. S.A.

Zdaniem komisji działania Skarżącego naruszyły przepisy art. 148 ust. 1 pkt 1 i art. 156 ust. 2 pkt 1 u.o.i.f. oraz § 14 ust. 1 i § 16 regulaminu ochrony przepływu informacji poufnych oraz stanowiących tajemnicę zawodową w D. S.A.

Komisja ustaliła, że Skarżący jako makler papierów wartościowych w związku z wykonywaniem zawodu naruszył przepisy prawa i regulacje wewnętrzne domu maklerskiego. Jako profesjonalista powinien mieć świadomość obowiązujących przepisów w szczególności dotyczących informacji poufnych i uwzględniać je w podejmowanych czynnościach służbowych. Zdaniem Komisji wykonywanie zawodu maklera przez osoby, które dopuściły się naruszeń w zakresie chronionych prawem informacji, stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa obrotu oraz podważa zaufanie klientów do zawodu maklera papierów wartościowych oraz do podmiotów rynku kapitałowego. Za naganne należy uznać wszelkie działania, które powodują szerzenie zjawiska asymetrii informacyjnej i nierówności dostępu wszystkich uczestników rynku do informacji, w tym wszelkie praktyki ujawniania informacji poufnych.

Skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] czerwca 2012 r., wniósł o uchylenie ww. decyzji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego. Zarzucił naruszenie:

- art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 oraz art. 80 K.p.a. mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia okoliczności niniejszej sprawy oraz brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w niej materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do dowolnych ustaleń stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia w tej sprawie, w szczególności w zakresie przyjęcia, iż Skarżący uzyskał od A. A. informacje o planowanym złożeniu przez C. Ltd. (dalej: "C.") zlecenia kupna akcji spółek z WIG20, że rozmowy Skarżącego z przedstawicielami innych instytucji finansowych dotyczyły ww. informacji oraz w dniu [...] stycznia 2011 r. złożył zlecenie sprzedaży akcji T. S.A. bez dyspozycji klienta,

- art. 154 ust. 1 u.o.i.f. przez przyjęcie, iż informacja przekazana Skarżącemu przez przedstawiciela C. była informacją poufną, podczas gdy nie zawierała ona strony transakcji, ostateczna wartość transakcji była zmienna, a fakt jej zawarcia nie był pewny.

Ponadto we wniosku dowodowym z dnia [...] lutego 2013 r. Skarżący zażądał przeprowadzenia dowodu z postanowienia Sądu Rejonowego dla [...],[...] Wydział [...], sygn. akt [...] z dnia [...] października 2012 r. oraz z postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. Uzasadnił, iż ww. postanowieniem Sąd Rejonowy dla [...]utrzymał w mocy postanowienie Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] w przedmiocie umorzenia dochodzenia w sprawie czynów, polegających m.in. na ujawnieniu przez maklerów D. S.A., w tym Skarżącego, informacji poufnej dotyczącej realizacji zlecenia na rzecz C.

Następnie KNF uzupełnił materiał dowodowy o wyciąg z protokołu Nr [...] z CLV Posiedzenia Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] maja 2013 r., podczas którego podjęto decyzję o skreśleniu Skarżącego z listy maklerów papierów wartościowych, tłumaczenia na język polski zapisu rozmowy przez komunikator "chat" z dnia [...] marca 2013 r. oraz treści korespondencji elektronicznej z dnia [...] marca 2010 r., prowadzonej przez Skarżącego z A. A., kopie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...],[...] Wydział [...], sygn. akt [...] z dnia [...] października 2012 r. i postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. oraz treść rozmowy prowadzonej z A. A. przez komunikator "chat" z dnia [...] marca 2013 r. po godzinie [...] wraz z tłumaczeniem na język polski.

Zaskarżoną decyzją KNF utrzymała w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2012 r.

W uzasadnieniu przedstawiono przebieg sesji w dniu [...] marca 2010 r., zaznaczając, iż od godziny [...] do godziny [...] zaobserwowano istotny - jak na tak krótki przedział czasowy - wzrost kursu indeksu WIG20 z poziomu 2 433 pkt do 2 469 pkt, tj. o 1,48%. Zachowanie indeksu WIG20 nie było zachowaniem standardowym. Ostateczny kurs rozliczeniowy kontraktu wyniósł 2 480 punktów, a więc cena rozliczeniowa wynosiła 24800 zł na jeden kontrakt. Największy udział w wolumenie kupna w godzinach między [...] i [...] miał D. S.A. Zlecenia zakupu akcji zostały zrealizowane za pośrednictwem D. S.A. przez C. Osobą składającą zlecenia w imieniu tej instytucji był A. A., a osobą realizującą zlecenia był Skarżący. W dniu [...] marca 2010 r. A. A. kontaktował się ze Skarżącym za pośrednictwem komunikatora "chat". O godz. [...] przekazał mu informację, że będzie miał w dniu [...] marca 2010 r. zlecenie C. odpowiadające równowartości co najmniej 8 000 kontraktów terminowych na WIG20 (około 190 mln zł). Następnie Skarżący ujawniał przedstawicielom innych instytucji finansowych informacje o planowanej realizacji zlecenia jednego z klientów D. S.A. Zlecenie kupna akcji zostało złożone przez C. o godz. [...] za pośrednictwem poczty elektronicznej na skrzynkę e - mailową Skarżącego. Dyspozycja przekazana przez C. przewidywała zakup koszyka akcji wchodzących w skład indeksu WIG20, odpowiadającego ostatecznej cenie rozliczeniowej kontraktów terminowych serii [...] Wartość nabytych akcji miała odpowiadać wartości 11726 kontraktów terminowych [...] według ich ostatecznej ceny rozliczeniowej. Cały pakiet wszystkich akcji z indeksu WIG20 został podzielony na 120 koszyków, które były realizowane w ramach 120 zleceń koszykowych (tj. każde z nich opiewało na kupno akcji 20 spółek). Zlecenie było zleceniem DDM - Do Dyspozycji Maklera z warunkiem EDSP - Exchange Delivery Settlement Price, tj. ostateczna cena rozliczeniowa. Skarżący nabył dla C. akcje odpowiadające żądanej przez klienta liczbie kontraktów (11726) za kwotę 290.605.563,72 zł. O godz. [...] otrzymał pocztą elektroniczną od C. kolejne zlecenie, tzw. "koszyk wyrównujący" na zamknięcie notowań.

Wewnętrzne postępowanie wyjaśniające D. S.A. w związku ze zdarzeniami z dnia [...] marca 2010 r. nie wykazało, iż doszło do ujawnienia informacji poufnych i stanowiących tajemnicę zawodową. Jednocześnie wyjaśnienia D. S.A. dotyczące zdarzeń z dnia [...] stycznia 2011 r., skutkowało rozwiązaniem umowy o pracę ze Skarżącym.

W toku postępowania administracyjnego przesłuchano w dniu [...] lipca 2011 r. świadka M. Z. (Inspektora Nadzoru D. S.A.), [...] lipca 2011 r. B. G. (Dyrektora [...]), [...] sierpnia 2011 r. M. P. (pełniącego funkcję Dyrektora Departamentu [...]) oraz [...] sierpnia 2011 r. W. W. (Dyrektora [...]), na okoliczność realizacji zlecenia otrzymanego od C. w dniu [...] marca 2010 r.

Zdaniem Komisji, Skarżący w związku z ujawnieniem klientom D. S.A. informacji o zleceniu C. stanowiących tajemnicę zawodową naruszył art. 148 ust. 1 pkt 1 u.o.i.f., który zobowiązuje maklerów do zachowania tajemnicy zawodowej. Informacje przekazane przez Skarżącego w dniu [...] marca 2010 r. przedstawicielom klientów D. S.A. na temat planowanej realizacji ww. zlecenia, stanowiły tajemnicę zawodową w rozumieniu art. 147 u.o.i.f., gdyż zostały uzyskane w związku z podejmowanymi czynnościami służbowymi w ramach pozostawania w stosunku pracy z D. S.A. Dotyczyły chronionego prawem interesu podmiotu dokonującego czynności związanych z obrotem instrumentami finansowymi, tj. interesu C. Zawierały one w swojej treści informację o przedmiocie czynności prawnej, planowanym kupnie akcji spółek z indeksu WIG20, oraz przybliżoną wartość zlecenia ("250 mln do kupienia", "około 10 tysięcy kontraktów terminowych").

Ponadto, Skarżący miał naruszyć art. 156 ust. 2 pkt 1 u.o.i.f., w związku z ujawnieniem informacji poufnej, tj. informacji o planowanym złożeniu zlecenia przez C. Informacja ta nie była podana do publicznej wiadomości oraz dotyczyła instrumentów finansowych (bądź powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych). Jednocześnie była na tyle precyzyjna by podjąć na jej podstawie określoną decyzję inwestycyjną, która mogła wpłynąć na wzrost kursu akcji spółek wchodzących w skład WIG20.

W ocenie Komisji, Skarżący naruszył regulamin D. S.A., który w § 14 ust. 1 wprowadzał obowiązek zachowania w tajemnicy przez wszystkich pracowników wszelkich informacji uzyskanych w okresie zatrudnienia w D. S.A., stanowiących informację poufną lub tajemnicę zawodową. Ponadto, § 16 uszczegółowia zabronione rodzaje zachowań pracowników, wymieniając w ust. 1 pkt 1 ujawnianie informacji poufnych lub stanowiących tajemnicę zawodową osobom niebędącym pracownikami jednostki organizacyjnej D. S.A. Przepis § 16 ust. 2 pkt 1 pośród przykładowo wymienionych form ujawniania informacji poufnych wskazuje m.in. telefon.

KNF nie uwzględniała wyjaśnień Skarżącego, iż poszukiwał on drugiej strony transakcji dla klienta C. i dlatego przekazywał informacje o zleceniu innym klientom D. S.A. Organ nadzoru podkreślił, że ani w porannej informacji uzyskanej od klienta, ani w złożonym zleceniu przez C. nie było mowy o realizacji zlecenia w trybie określonym w art. 74b ust. 1 pkt 2 u.o.i.f., tj. przez poszukiwanie podmiotu w celu skojarzenia dwóch lub więcej podmiotów w celu doprowadzenia do zawarcia transakcji. Zgodnie z brzmieniem § 26 Regulaminu Świadczenia Usług Maklerskich przez D. S.A. obowiązującym na dzień [...] marca 2010 r., to dom maklerski podejmuje czynności mające na celu znalezienie podmiotu zainteresowanego zawarciem umowy sprzedaży instrumentów finansowych z klientem na podstawie zlecenia klienta.

Komisja stwierdziła także, że składając zlecenia na sprzedaż akcji T. S.A. bez dyspozycji klienta, Skarżący naruszył § 56 rozporządzenia, który wskazuje na zasady składania zleceń przez maklerów. Zlecenia złożone na sprzedaż akcji T. SA przez Skarżącego były zleceniami złożonymi bez dyspozycji klienta. O świadomości i celowości jego działań miało świadczyć m.in. wielokrotne modyfikowania i anulowania zleceń sprzedaży w kilkusekundowych odstępach czasu. Nie było ono w żaden sposób konsultowane z przełożonym i w opinii organu nadzoru zmierzało do uzyskania jak najwyższej ceny na zamknięciu, celem sprzedaży akcji T. S.A.

Mając na uwadze stwierdzone naruszenia Komisja wskazała, naruszenie zarówno przepisów prawa jak i regulacji wewnętrznych domu maklerskiego.

Odnosząc się do zarzutu nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego, KNF wskazał, iż podczas rozmowy za pośrednictwem komunikatora "chat" klient nie wskazał strony transakcji, ani dokładnej liczby akcji. Jednak informacje przekazywane przez Skarżącego przedstawicielom innych instytucji finansowych odpowiadały zleceniu złożonemu przez C. Ujawnił on informacje wskazujące na skalę transakcji przekazując następujące komunikaty: "250 mln do kupienia", "W1G20", "w ostatniej godzinie notowań", "duże kupno", "zlecenie EDSP", "około 10 tysięcy kontraktów terminowych". Przekazywane informacje w trakcie rozmów z przedstawicielami innych instytucji finansowych odbiegały od informacji przekazanych przez A. A. Komunikat skierowany do profesjonalnych odbiorców umożliwiał im przewidywanie sytuacji na rynku i dostosowanie działań do tych przewidywań. Jednocześnie w chwili przekazywania przedstawicielom klientów D. S.A. informacji o planowanej realizacji ww. zlecenia, zlecenie to nie zostało jeszcze formalnie złożone przez C., nie zmieniało oceny prawnej zachowania Skarżącego jako ujawnienia informacji poufnej oraz tajemnicy zawodowej. Organ nadzoru zaznaczył, iż nie jest wymagane aby informacja ujawniona przez maklera osobom nieuprawnionym była dosłownym odzwierciedleniem informacji, którą uzyskał od klienta. Wystarczy, gdy elementy ujawnione osobie nie dysponującej wcześniej tą informacją, w dostatecznym stopniu umożliwiały dokonanie oceny jej potencjalnego wpływu na cenę lub wartość instrumentów finansowych, co miało miejsce w sprawie.

W ocenie Komisji, analiza treści rozmowy przez komunikator "chat" z dnia [...] marca 2010 r. prowadziła do wniosku, że Skarżący mógł zasadnie oczekiwać złożenia zlecenia dotyczącego kupna akcji spółek wchodzących w skład indeksu WIG20 przez C. Potwierdzała to również przesłana pocztą elektroniczną z dnia [...] marca 2010 r. z godz. [...], której nadawcą był F. P. (członek zarządu D. S.A.), a adresatami pracownicy D. S.A.

Zatem uzyskane od klienta informacje, poprzedzające złożenie zlecenia i w których klient określa swoje zamiary inwestycyjne, podlegające wraz z upływem czasu i wraz ze zmianą realiów rynkowych modyfikacjom, uznano za informację poufną. Ponadto potencjalny wpływ informacji poufnej ujawnionej przez Skarżącego na cenę instrumentu finansowego (indeks WIG20) został potwierdzony w rzeczywistych notowaniach ww. instrumentu, tj. wzrostem kursu indeksu WIG20 z poziomu 2433 pkt do 2469, tj. o 1,48 %.

Wskazano, że Komisja dokonując analizy obrotów z [...] marca 2010 r., oraz wartości kupna akcji spółek wchodzących w skład indeksu WIG20 za pośrednictwem D. S.A. były nieporównywalnie wyższe w stosunku do każdej z dwóch poprzednich sesji wygasania kontraktów terminowych. Obroty na kontraktach terminowych w dniu [...] marca 2010 r. wzrosły o ponad 1,5 mld, tj. ponad dwukrotnie w stosunku do sesji z dnia [...] grudnia 2009 r. i o około 2 mld, tj. ponad trzykrotnie w stosunku do sesji z dnia [...] września 2009 r. Obroty na akcjach spółek wchodzących w skład indeksu WIG20 w dniu [...] marca 2010 r. wzrosły o około 1 mld w stosunku do sesji w dniu [...] grudnia 2009 r. i o około 1,5 mld, tj. ok. dwukrotnie w stosunku do sesji z dnia [...] września 2009 r. Nastąpił również około pięciokrotny wzrost wartości kupna akcji w dniu [...] marca 2009 r. r. w stosunku do sesji z dnia [...] grudnia 2009 r. oraz prawie siedmiokrotny wzrost w stosunku do sesji z dnia [...] września 2009 r. Ww. wartości wskazują w ocenie Komisji na to, iż dane z dnia [...] marca 2010 r. były nieporównywalne z poprzednimi dwiema sesjami, podczas których wygasały kontrakty terminowe.

Reasumując stwierdzono, iż informacja ujawniona przez Skarżącego była wystarczająco precyzyjna oraz w sposób istotny wpływała na cenę instrumentu finansowego, jakim w niniejszej sprawie był indeks WIG20. Dane przekazywane w rozmowach Skarżącego miały źródło w informacjach uzyskanych w trakcie rozmowy z A. A., a nie z obserwacji zachowań rynku.

Komisja nie dała wiary zeznaniom Skarżącego, złożonym w toku przesłuchania w dniu [...] października 2011 r. Organ nadzoru podkreśla, iż zeznania te stoją w sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie, w szczególności z zeznaniami złożonymi przez M. Z., jak i ustaleniami wewnętrznego postępowania wyjaśniającego, w trakcie którego odsłuchano wszystkie zarejestrowane rozmowy z klientami oraz zweryfikowano rozmowy prowadzone przez chat, e-mail, jak również rozmowy wychodzące ze służbowego telefonu komórkowego Skarżącego.

Oceniając przedmiotowe postanowienia, należy zatem stwierdzić, iż zawarte w nich ustalenia dotyczące stanu faktycznego w zakresie istotnym dla postępowania, nie odbiegają od ustaleń znajdujących się w zaskarżonej decyzji. Różna jest natomiast ocena prawna dotycząca zakwalifikowania informacji przekazanej przez Skarżącego osobom nieuprawnionym jako informacji poufnej, co mieści się w ramach swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego dokonywanej przez organ nadzoru.

Analizując podstawę prawną do nałożenia sankcji na maklera Komisja uznała, że zachowanie maklera podważa zaufanie do całego systemu tworzącego infrastrukturę rynku kapitałowego oraz do osób wykonujących zawód maklera, który jest zawodem zaufania publicznego. Podważa zaufanie do firm inwestycyjnych, które powinny podjąć wszelkie możliwe działania w celu zabezpieczenia i nieudostępniania podmiotom nieuprawnionym informacji stanowiących tajemnicę zawodową oraz informację poufną. Należy podkreślić, że zlecenie złożone przez C. było zleceniem szczególnym ze względu na jego wartość i wolumen oraz wpływ na notowanie indeksu WIG20, a tym samym na kurs rozliczeniowy i cenę rozliczeniową kontraktów terminowych wygasającej, w dniu [...] marca 2013 r., serii dla której instrumentem bazowym był indeks WIG20. Posiadanie informacji o planowanym zleceniu kupna o wartości około 250 min zł akcji wchodzących w skład indeksu WIG20 usytuowało w uprzywilejowanej sytuacji podmioty profesjonalne, które weszły w jej posiadanie.

W konsekwencji uznano, że Skarżący nie gwarantuje wykonywania zawodu maklera w sposób profesjonalny oraz nie daje rękojmi stosowania standardów odpowiadających zawodowi zaufania publicznego, jakim jest makler papierów wartościowych. Skarżący miał naruszyć podstawowe z punktu widzenia prawidłowej i rzetelnej obsługi klientów firm inwestycyjnych regulacje, tj. przepisy służące przeciwdziałaniu ujawnianiu i wykorzystywaniu informacji poufnych i informacji stanowiących tajemnicę zawodową

Komisja wskazała, że w efekcie jego działań, składając trzy zlecenia brokerskie kupna akcji spółki T. S.A. w dniu [...] stycznia 2011 r. (bez zlecenia klienta), inni uczestnicy rynku kapitałowego mogli zostać wprowadzeni w błąd co do rzeczywistej podaży. Wygenerowanie błędu jest tym bardziej negatywnie oceniane przez Komisję, ponieważ nie było związane z realizacją zlecenia klienta. Natomiast wprowadzanie zleceń do karnetu w systemie giełdowym W. bez zlecenia klienta wprowadza dezinformację co do faktycznego popytu i podaży. Działanie Skarżącego uznano za celowe, realizujące zamierzenie w postaci wykorzystania powstałej sytuacji na giełdzie i odpowiedzi na zlecenie z K. przez sprzedaż akcji spółki T. S.A. po korzystnym kursie. W wyniku realizacji tego zlecenia oraz zlecenia "odwrotnego" sprzedaży tej samej liczby akcji zgodnie z zasadami dla rozliczania błędów, D. S.A. uzyskało zysk brutto w wysokości 62.706,15 zł. W ocenie Komisji prawidłowe wykonywanie zawodu maklera wiąże się przede wszystkim z przestrzeganiem przepisów prawa, ale również regulaminów wewnętrznych i innych procedur wewnętrznych podmiotu, w którym jest zatrudniony. W ocenie Komisji waga stwierdzonych naruszeń jest wysoka, dotyczy bowiem regulacji z zakresu ochrony informacji poufnych i tajemnicy zawodowej, i także naruszeń w zakresie składania zleceń maklerskich.

Zdaniem Komisji wykonywanie zawodu maklera przez osoby, które dopuściły się naruszeń w zakresie chronionych prawem informacji, stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa obrotu oraz podważa zaufanie klientów do zawodu maklera papierów wartościowych oraz do podmiotów rynku kapitałowego. Za naganne uznała wszelkie działania, które powodują szerzenie zjawiska asymetrii informacyjnej i nierówności dostępu wszystkich uczestników rynku do informacji. Sankcja administracyjna w postaci skreślenia Skarżącego z listy maklerów papierów wartościowych poprzez swoją dotkliwość będzie stanowić adekwatną odpowiedź na naruszenie prawa przez Stronę, wypełniając funkcję represyjną.

Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosił o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] maja 2012 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1) naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 154 ust. 1 u.o.i.f. i przyjęcie, że informacja przekazana przez przedstawiciela C. była informacją poufną w sytuacji, gdy nie zawierała strony transakcji, ostateczna wartość transakcji była zmienna oraz realizacja transakcji nie była pewna oraz naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 156 ust.2 pkt. 1 u.o.i.f. i przyjęcie, że doszło do przekazania informacji poufnej o planowanej realizacji zlecenia;

2) naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. oraz w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, przez brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w niej materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do dowolnych ustaleń stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia w tej sprawie, w szczególności:

- przyjęcie, że zyskał od A. A. informacje o planowanym złożeniu przez C. za pośrednictwem D. S.A. dużego zlecenie kupna akcji spółek z WIG20 o wartości około 250 mln zł., w sytuacji gdy za pośrednictwem komunikatora internetowego "chat" nie przekazano informacji o stronie transakcji;

- przyjęcie, że rozmowy prowadzone za pośrednictwem telefonu służbowego Skarżącego z przedstawicielami innych instytucji finansowych doprowadziły do przekazania przez niego informacji dotyczących zlecenia uzyskanego przez D. S.A. od A. A. za pośrednictwem komunikatora internetowego "chat" w sytuacji, gdy treści przekazywane przedstawicielom innych instytucji finansowych, a dotyczące posiadanego przez niego zlecenia, nie pochodziły od przedstawiciela C., a były założeniami poczynionymi przez Skarżącego;

- przyjęcie, że w związku z otrzymaną przez komunikator internetowy "chat" informacją mógł zasadnie oczekiwać, iż zlecenie, które miał zamiar złożyć C. będzie dotyczyło kupna akcji spółek wchodzących w skład indeksu WIG20;

- przyjęcie, że złożył w dniu [...] stycznia 2011 r. zlecenie sprzedaży akcji T. S.A. bez dyspozycji klienta w oparciu wyłącznie o wnioski pochodzące z Raportu z badania sporządzonego przez pracownika D. S.A. - M. Z., bez dokonania ustaleń na podstawie bezpośrednich dowodów;

3) faktyczne pominięcie dowodów w postaci postanowienia Prokuratora Okręgowego w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. w sprawie o sygn. akt [...], utrzymanego w mocy postanowieniem Sądy Rejonowego dla [...][...] Wydział [...] z dnia [...] października 2012 r., sygn. akt [...], o umorzeniu postępowania prowadzonego w sprawie ujawnienia w dniu [...] marca 2010 r. w [...] informacji poufnej stanowiącej tajemnicę zawodową odnośnie realizacji zlecenia złożonego przez C. Ltd. z powodu braku znamion czynu zabronionego wobec okoliczności, iż informacja przekazana Skarżącemu przez przedstawiciela C. nie była informacją poufną.

W odpowiedzi na skargę KNF wnosił o jej oddalenie i podtrzymał argumentację.

W piśmie procesowym z [...] października 2014 r. Skarżący dodatkowo zarzucił naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 i art. 27 § 1 zd. 1 K.p.a polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji przez organ kolegialny, w którego skład wchodzili członkowie biorący udział w wydawaniu decyzji KNF z [...] maja 2012 r. i podlegający wyłączeniu z mocy prawa od udziału w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Skarżący przywołał wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2014 r. sygn. akt II GSK 320/13.

KNF w piśmie z dnia [...] października 2014 r, stanowiącym załącznik do protokołu rozprawy z dnia [...] października 2014 r., wskazała, iż zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. jest niezasadny, co potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych. Na potwierdzenie swojego stanowiska załączyła ekspertyzę prof. dr hab. M. S. oraz opinię prawną prof. [...] dr hab. G. L.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Rozpatrując sprawę w świetle powyższych kryteriów Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Jako pierwszy Sąd ocenił Skarżącego zarzut naruszenia art. 11 ust. 7-9 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym oraz art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 K.p.a., w związku z naruszeniem zasad związanych z wyłączeniem członka organu kolegialnego, ponieważ w skład Komisji orzekającej w obu instancjach wchodzili ci sami jej członkowie.

Zasadność tego zarzutu zbędnym czyniłaby wypowiedź co do merytorycznej prawidłowości wydanych w sprawie decyzji.

W ocenie Sądu ww. zarzut nie jest zasadny.

Zgodnie z art. 27 § 1 K.p.a., członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w przypadkach określonych w art. 24 § 1. Natomiast na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.

Przyjęta w art. 24 § 1-7 w zw. z art. 27 § 1 K.p.a. reguła pełni funkcję gwarancyjną dla strony, bo wyklucza z orzekania w jej sprawie osoby (członków organu kolegialnego), co do których istnieje uzasadnione przypuszczenie, że mogą być bezstronni. Z punktu widzenia ochrony praw procesowych strony, ta instytucja ma fundamentalne znaczenie, bo zapewnia, że postępowanie spełnia wymogi sprawiedliwości proceduralnej (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 29 kwietnia 2014 r. sygn. akt II GSK 320/13).

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym, w skład Komisji wchodzą Przewodniczący, dwóch Zastępców Przewodniczącego i czterech członków. Komisja na podstawie art. 11 ust. 1 tej ustawy, w zakresie swojej właściwości podejmuje uchwały, w tym wydaje decyzje administracyjne i postanowienia, określone w przepisach odrębnych. Jak wynika natomiast z art. 11 ust. 2, Komisja podejmuje uchwały zwykłą większością głosów, w głosowaniu jawnym, w obecności co najmniej czterech osób wchodzących w jej skład, w tym Przewodniczącego Komisji lub jego Zastępcy. W ust. 6 tego przepisu, ustawodawca stwierdził, że do decyzji Komisji stosuje się odpowiednio przepis art. 127 § 3 K.p.a., chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Ustawodawca zatem przyjął, że Komisja w drugiej instancji będzie rozpatrywała środki zaskarżenia od własnych decyzji wydanych w I instancji, z art. 127 § 3 K.p.a., wynika bowiem, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.

Podkreślenie wymaga fakt, że siedmioosobowy skład Komisji oraz wymagane dla ważności podejmowanych rozstrzygnięć, czteroosobowe quorum oznacza, iż ustawodawca świadomie wprowadził rozwiązanie prawne stanowiące odstępstwo od, wynikającej z art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 K.p.a., zasady wyłączenia od udziału w postępowaniu członka organu kolegialnego, który brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. W powyższej kwestii, Sąd podziela stanowisko judykatury, zgodnie z którym do Komisji nie ma zastosowania art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. (tak Naczelny Sąd Administracyjny np. w wyrokach z 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1068/11 oraz z 23 października 2013 r., sygn. akt II GSK 873/12).

W ocenie Sądu, w przedmiotowej kwestii nie można poprzestać na językowej wykładni mających tu zastosowanie przepisów, wychodząc od art. 11 ust. 5 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym stanowiącego, że do postępowania Komisji i przed Komisją stosuje się przepisy K.p.a., chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej, poprzez art. 27 § 1 K.p.a. do art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. i art. 11 ust. 9 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym, zgodnie z którym jeżeli Komisja wskutek wyłączenia jej członków nie może załatwić sprawy, Prezes Rady Ministrów wyznacza do załatwienia sprawy inny organ administracji publicznej. Literalna wykładnia przywołanych przepisów oznaczałaby, że ustawodawca nadał organowi kompetencję, a przy tym obowiązek rozstrzygania w drugiej instancji wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy od własnych rozstrzygnięć, który w żadnym wypadku, przy zastosowaniu art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 K.p.a., nie jest w stanie wywiązać się z tego obowiązku, z racji niemożności utworzenia składów orzekających zapewniających wymagane quorum w niepowtarzającym się składzie osobowym. Przyjęcie takiego rozwiązania zaprzeczałoby przyjętej w doktrynie prawa interpretacyjnej konwencji racjonalnego ustawodawcy. Zaprzeczeniem bowiem racjonalnej regulacji byłoby nałożenie w jednym przepisie na organ niewykonalnego zadania i przekazanie tego zadania w następnym przepisie innemu - i co należy podkreślić - bliżej nieokreślonemu organowi.

Powyższe uzasadnia, wsparcie się w niniejszej kwestii wykładnią systemową i funkcjonalną w celu ustalenia właściwej treści norm mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu z przytoczonej powyżej regulacji ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym wynika, że w przypadku Komisji mamy do czynienie z organem kolegialnym, co oznacza, że wszystkie osoby wchodzące w jej skład pełnią funkcję tegoż właśnie organu. Nie są to pracownicy Komisji, lecz osoby piastujące funkcję organu. Kompetencją, a zarazem zadaniem tego organu, jest rozpatrywanie wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji wydanych przez Komisję w I instancji. Ustawodawca zastosował ten właśnie środek zaskarżenia, a nie odwołanie do organu wyższej instancji, ponieważ przyjął, że Komisja będzie wydawała rozstrzygnięcia w obu instancjach. Jest to wymowne rozwiązanie ponieważ samo usytuowanie Komisji w strukturach organizacyjnych administracji rządowej, skład osobowy Komisji, jak i jej zakres kompetencji sprawia, iż trudno byłoby ustalić organ wyższego stopnia dla Komisji. Ustawodawca uregulował w ustawie o nadzorze nad rynkiem finansowym, reguły podejmowania rozstrzygnięć przez Komisję, w tym zapadających w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy. Komisja zatem, podejmuje swoje rozstrzygnięcia "in pleno" zwykłą większością głosów w obecności co najmniej czterech osób jej składu, w tym Przewodniczącego lub jego Zastępcy. W kontekście tych właśnie, systemowych rozwiązań, w ocenie Sądu, należy interpretować normy prawne dotyczące wyłączania członków kolegialnych organów, wynikające z art. 27 § 1 i art. 24 § 1 K.p.a. oraz z art. 11 ust. 5 i art. 11 ust. 9 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym. Prowadzi to do wniosku, iż w przypadku Komisji nie ma zastosowania norma prawa proceduralnego art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., ponieważ w wyniku jej zastosowania doszłoby do całkowitej zmiany systemowych rozwiązań w zakresie kompetencji i zadań Komisji – rozstrzygania wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Powyższy wniosek, w ocenie Sądu, potwierdza regulacja zawarta w art. 27 K.p.a., nie można bowiem nie zauważyć, że w przypadku organów kolegialnych rozstrzygających wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy, ustawodawca w szczególny sposób potraktował przesłankę wyłączenia członka organu kolegialnego ze względu na jego udział w postępowaniu, w którym została wydana zaskarżona decyzja. Jak już wyżej wskazano, z art. 27 § 1 K.p.a. wynika, że członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w przypadkach określonych w art. 24 § 1. Tymczasem w § 1a tego przepisu dodano, że członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem. Zdaniem Sądu, z zacytowanej regulacji jednoznacznie wynika, że gdyby do organów kolegialnych rozstrzygających wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy, miał zastosowanie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez odesłanie zawarte w art. 27 § 1 K.p.a., zbędne byłoby wprowadzenie regulacji zawartej w art. 27 § 1a K.p.a., wyłączenie bowiem członka samorządowego kolegium odwoławczego od udziału w postępowaniu w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, który brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem, następowałoby na podstawie ust. 1 omawianego przepisu.

Z powyższych względów Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie, zarzucanego przez Skarżącego naruszenia przez Komisję art. 11 ust. 7-9 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym oraz art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 K.p.a., w związku z rozstrzygnięciami podjętymi w obu instancjach w składach, do których wchodzili ci sami jej członkowie.

Przechodząc zaś do meritum sprawy to Sąd w całości podzielił stanowisko organu.

Celem przeprowadzonego postępowania administracyjnego było ustalenie, czy w wyniku działań podejmowanych przez Skarżącego w dniu [...] marca 2010 r. oraz w dniu [...] stycznia 2011 r. w związku z wykonywaniem zawodu maklera papierów wartościowych w D. S.A., doszło do naruszenia przez niego przepisów prawa lub regulaminów i innych przepisów wewnętrznych, do których przestrzegania Makler był zobowiązany w związku z wykonywaniem tego zawodu.

Co do zdarzeń z dnia [...] marca 2010 r. to zdaniem Sądu organ wystarczająco odtworzył istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne, a następnie dokonał ich prawidłowej oceny prawnej, i słusznie wywiódł, że w tym dniu Skarżący ujawnił informację poufną w rozumieniu art. 154 u.o.i.f. przedstawicielom innych instytucji finansowych (P. S.A., Z. S.A., G., F. S.A.).

Przypomnijmy, że tego dnia o godz. [...] A. A., za pomocą komunikatora "chat", przekazał Skarżącemu informację, że będzie miał dla niego zlecenie C. odpowiadające równowartości co najmniej 8.000 kontraktów terminowych na WIG20 (tj. ok.190 mln – jak podaje organ).

Skarżący w ww. zakresie podniósł, że informacja o zamiarze dokonania zlecenia przez C. nie określała strony transakcji (tj. że dotyczyła kupna czy sprzedaży akcji – wskazanie Sądu), oraz że ostateczna wartość transakcji była zmienna, a realizacja transakcji nie była pewna.

Zdaniem Sądu ww. zarzuty - w okolicznościach sprawy - są nieuzasadnione.

Faktycznie, pierwotna informacja nie określała, czy C. planuje kupić, czy też sprzedać akcje w tym dniu. Ww. rozmowa pomiędzy Maklerem a przedstawicielem klienta nie była jednak jedynym źródłem wiedzy Maklera o zamiarze dokonania przez C. określonego zlecenia. W tym zakresie uwzględnić należy wszystkie aspekty sprawy, cały kontekst sytuacji.

Organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające i w tym zakresie i prawidłowo wywiódł, że pracownicy domu maklerskiego, w którym Skarżący był zatrudniony, mieli już wcześniej informację o planowanym przedsięwzięciu inwestycyjnym ww. klienta. Zgromadzony w sprawie materiał te ustalenia w pełni potwierdza.

Organ ustalił bowiem, że w tym samym dniu, kilka minut po rozmowie Maklera z przedstawicielem klienta, F. P., członek zarządu D. S.A., wysłał do pracowników domu maklerskiego informację mailową o treści: "Dziś najprawdopodobniej dostaniemy zleceni na kilkaset PLNm akcji z WIG20 w ostatniej godzinie handlu. Bardzo proszę o upewnienie się czy nie ma jakichś potencjalnych ryzyk związanych z łącznością (typu prace konserwacyjne w banku itp), ustawionymi selektorami w tym limitami na stację W. itp.". W ww. e’mailu wskazano także, że M. S. oraz B. G. będą realizować to zlecenie klienta (por. karta nr [...] akt administracyjnych).

Także prawidłowo – zdaniem Sądu – w ww. kontekście zinterpretowano przebieg rozmowy Maklera z przedstawicielem klienta, rozpoczynającej się od propozycji Maklera, że może "zagwarantować 15 tysięcy", ale "może być za mniej", co wyraźnie wskazuje na to, że M. S. wiedział o planach C. złożenia zlecenia o wartości ok. 15 tysięcy kontraktów.

Co więcej, w zaskarżonej decyzji prawidłowo także zwrócono uwagę na fakt, że Makler w rozmowie telefonicznej z K. T. z P. F. S.A. wskazał wielkość zakupu akcji spółek A. S.A. oraz G. S.A. bardzo zbliżoną do kupionej przez C.. M. S. wskazał, że "to by mi wychodziło jakieś 190 tysięcy A. będę kupował i G. będę kupował jakieś 990 tysięcy". Ze zlecenia kupna złożonego przez A. A. o godz. [...] (k. [...] akt administracyjnych) wynika zaś, że C. złożył zlecenie kupna 968 354 szt. akcji spółki G. S.A. oraz zlecenie kupna 185 670 szt. akcji spółki A. S.A. Powyższe prowadzi do wniosku, że M. S. jeszcze przed złożeniem przez C. zlecenia o godz. [...], wiedział jaką liczbą akcji jest zainteresowany klient reprezentowany przez A. A.

Reasumując, ww. okoliczności wysoce uprawdopodabniają stawianą przez organ - i podzielaną przez Sąd - tezę, że zamiary inwestycyjne C. były już wcześniej znane pracownikom D. S.A.

Niewątpliwie przekaz Skarżącego o planowanej transakcji giełdowej zmieniał się w ciągu dnia. Tyle, że ta zmienność przekazu związana była z precyzowaniem wcześniejszych jego informacji. Sytuacja tego dnia była bowiem dynamiczna, z każdą kolejną godziną - w miarę zbliżania się czasu, w którym miało nastąpić złożenie oczekiwanego zlecenia - informacja zyskiwała na szczegółowości, zmieniała się (rosła) wysokość zlecenia. To Klient w ciągu dnia zmieniał liczbę kontraktów stanowiących przelicznik ceny nabytych później akcji w ciągu dnia (z 8.000 kontraktów o godz. [...], poprzez "co najmniej 10 tys." o godz. [...], do "pewnie około 12 tys (...) o godz. [...]). Przypomnieć należy, że ostatecznie Skarżący nabył dla C. akcje odpowiadające żądanej przez klienta liczbie kontraktów (11.726) za kwotę 290.605.563,72 zł.

Nie przekonuje także Skarżący, gdy twierdzi, że realizacja transakcji nie była pewna. Ustalone i przedstawione powyżej okoliczności przeczą bowiem takiej tezie. Złożenia zlecenia przez C. można było zasadnie oczekiwać. O czym świadczy m.in. fakt, że tego dnia od rana dom maklerski przygotowywał się od strony technicznej do bezawaryjnej realizacji dużego pod względem wartości i wolumenu zlecenia (por. e-mail F. P. z [...] marca 2010 r., godz. [...]).

Słusznie także organy wskazały, że ujawniona informacja była dostatecznie precyzyjna - uwzględniając profesjonalizm jej odbiorców - aby przewidzieć sytuację na rynku i – stosownie do tych przewidywań – podjąć określone działania. Wiedzieli bowiem oni kiedy (tj. "pod koniec dnia", "o [...]", "ostatnia godzina") dom maklerski Skarżącego będzie realizował zlecenie klienta, jak transakcja zostanie zawarta ("kupno", "250 mln akcji", "wchodzących w skład WIG20"), a także jaka jest przewidywana reakcje rynku na działania M. S. ("pierwsze uderzenie powinno być do góry", "ruch do góry").

Organ ocenił także potencjalny wpływ ujawnionej informacji przez Skarżącego na cenę instrumentu finansowego (indeks WIG20) i podniósł, że wpływ ten został potwierdzony w rzeczywistych notowaniach instrumentu, tj. wzrostem kursu indeksu WIG20 z poziomu 2433 pkt do 2469, tj. o 1,48 %.

Wskazano bowiem, że Komisja dokonując analizy obrotów z dnia [...] marca 2010 r., oraz wartości kupna akcji spółek wchodzących w skład indeksu WIG20 za pośrednictwem D. S.A. były nieporównywalnie wyższe w stosunku do każdej z dwóch poprzednich sesji wygasania kontraktów terminowych. Obroty na kontraktach terminowych w dniu [...] marca 2010 r. wzrosły o ponad 1,5 mld, tj. ponad dwukrotnie w stosunku do sesji z dnia [...] grudnia 2009 r. i o około 2 mld, tj. ponad trzykrotnie w stosunku do sesji z dnia [...] września 2009 r. Obroty na akcjach spółek wchodzących w skład indeksu WIG20 w dniu [...] marca 2010 r. wzrosły o około 1 mld w stosunku do sesji w dniu [...] grudnia 2009 r. i o około 1,5 mld, tj. ok. dwukrotnie w stosunku do sesji z dnia [...] września 2009 r. Nastąpił również około pięciokrotny wzrost wartości kupna akcji w dniu [...] marca 2009 r. r. w stosunku do sesji z dnia [...] grudnia 2009 r. oraz prawie siedmiokrotny wzrost w stosunku do sesji z dnia [...] września 2009 r. Ww. wartości wskazują w ocenie Komisji na to, iż dane z dnia [...] marca 2010 r. były nieporównywalne z poprzednimi dwiema sesjami, podczas których wygasały kontrakty terminowe.

Reasumując stwierdzono, iż informacja ujawniona przez Skarżącego była wystarczająco precyzyjna oraz w sposób istotny wpływała na cenę instrumentu finansowego, jakim w niniejszej sprawie był indeks WIG20.

Zdaniem Sądu, Makler przekazując w dniu [...] marca 2010 r. przedstawicielom innych instytucji finansowych podstawowe dane planowanego przedsięwzięcia, tj., "250 mln do kupienia", "WIG20", "w ostatniej godzinie notowań", "duże kupno", "zlecenie EDSP", "około 10 tysięcy kontraktów terminowych", ujawnił informacją poufną stanowiącą jednocześnie tajemnicę zawodową w rozumieniu przepisów ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

Według art. 148 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, do zachowania tajemnicy zawodowej są obowiązani (m.in.) maklerzy i doradcy. W myśl art. 147 ust. 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] marca 2010 r., tajemnica zawodowa obejmuje informację uzyskaną, przez osobę wymienioną w art. 148 ust. 1, w związku z podejmowanymi czynnościami służbowymi w ramach pozostawania w stosunku pracy, zlecenia lub w innym stosunku prawnym o podobnym charakterze, dotyczącą chronionych prawem interesów podmiotów dokonujących czynności związanych z obrotem instrumentami finansowymi, lub innych czynności w ramach regulowanej ustawą działalności objętej nadzorem Komisji lub zagranicznego organu nadzoru, jak również dotyczącą czynności podejmowanych w ramach wykonywania tego nadzoru, w szczególności informację zawierającą:

1) dane osobowe strony umowy lub innej czynności prawnej;

2) treść umowy lub przedmiot czynności prawnej;

3) dane o sytuacji majątkowej strony umowy, w tym oznaczenie rachunku papierów wartościowych, innego rachunku, na którym zapisywane są instrumenty finansowe niebędące papierami wartościowymi, lub rachunku pieniężnego służącego do obsługi tych rachunków, liczbę i oznaczenie instrumentów finansowych, oraz wartość środków zgromadzonych na tych rachunkach.

Od dnia 1 stycznia 2012 r. do art. 148 ust 1 dodano pkt 4 w brzmieniu: "oznaczenie rachunku zbiorczego, liczbę i oznaczenie zapisanych na nim instrumentów finansowych oraz dane osób uprawnionych z tych instrumentów finansowych". Ww. zmiana nie ma wpływu na ocenę prawną ujawnienia tajemnicy zawodowej przez M. S.

Z kolei art. 154 ust. 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi stanowi, że informacją poufną w rozumieniu ustawy jest - określona w sposób precyzyjny - informacja dotycząca, bezpośrednio lub pośrednio, jednego lub kilku emitentów instrumentów finansowych, jednego lub kilku instrumentów finansowych albo nabywania lub zbywania takich instrumentów, która nie została przekazana do publicznej wiadomości, a która po takim przekazaniu mogłaby w istotny sposób wpłynąć na cenę tych instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych, przy czym dana informacja:

1) jest określona w sposób precyzyjny, wtedy gdy wskazuje na okoliczności lub zdarzenia, które wystąpiły lub których wystąpienia można zasadnie oczekiwać, a jej charakter w wystarczającym stopniu umożliwia dokonanie oceny potencjalnego wpływu tych okoliczności lub zdarzeń na cenę lub wartość instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych;

2) mogłaby po przekazaniu do publicznej wiadomości w istotny sposób wpłynąć na cenę lub wartość instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych, wtedy gdy mogłaby ona zostać wykorzystana przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych przez racjonalnie działającego inwestora;

3) w odniesieniu do osób zajmujących się wykonywaniem dyspozycji dotyczących instrumentów finansowych, ma charakter informacji poufnej, również wtedy gdy została przekazana tej osobie przez inwestora lub inną osobę mającą wiedzę o takich dyspozycjach, i dotyczy składanych przez inwestora dyspozycji nabycia lub zbycia instrumentów finansowych, przy spełnieniu przesłanek określonych w pkt 1 i 2.

Przepis art. 156 ust. 2 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi stanowi, że osoby, o których mowa w ust. 1 (w tym maklerzy), nie mogą ujawniać informacji poufnej.

Z kolei § 56 Rozporządzenia przewidywał, iż na podstawie zlecenia firma inwestycyjna wystawia zlecenie lub zlecenia brokerskie, które są przekazywane do miejsca wykonania, z wyłączeniem zleceń wykonywanych na zasadach określonych w art. 38 ust. 2 lub art. 73 ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Zgodnie z § 2 pkt 9 Rozporządzenia przez "zlecenie" rozumie się zlecenie nabycia lub zbycia instrumentów finansowych lub oświadczenie woli wywołujące równoważne skutki, którego przedmiotem są instrumenty finansowe. Przepis § 2 pkt 10 definiuje "zlecenie brokerskie" jako zlecenie lub ofertę, a także odpowiedź na ofertę, wystawiane przez firmę inwestycyjną wykonującą złożone przez klienta zlecenie na podstawie tego zlecenia i przekazywane do miejsca wykonania, o którym mowa w pkt 36 lit. a, w celu wykonania tego zlecenia.

Należy wskazać, że obecnie obowiązuje rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 września 2012 r. w sprawie trybu i warunków postępowania firm inwestycyjnych, banków, o których mowa w art. 70 ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, oraz banków powierniczych (Dz. U. 2012 r., poz. 1078), które w § 56 przewiduje analogiczną regulację. Zgodnie z treścią podstawowej reguły prawa międzyczasowego tempus regit actum, zdarzenie prawne należy oceniać według stanu prawnego obowiązującego w dacie, w której miało ono miejsce. Następstwa zdarzeń, mających miejsce pod rządami dawnych norm, należy zatem oceniać według tych norm, nawet jeżeli w chwili dokonywania tej oceny obowiązują już nowe przepisy (tak też: Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 maja 2009 r. sygn. akt P 66/07), co ma miejsce w niniejszej sprawie.

Zgodnie zaś z brzmieniem § 14 ust. 1 Regulaminu ochrony przepływu informacji poufnych oraz stanowiących tajemnicę zawodową w D. S.A., stanowiącego załącznik do Uchwały Zarządu D. S.A. nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. pracownik obowiązany jest do zachowania w tajemnicy wszelkich informacji uzyskanych w okresie zatrudnienia w D. S.A. stanowiących informację poufną lub tajemnicę zawodową. W myśl § 16 pkt 1 Regulaminu pracownikom zabrania się:

1) ujawniania informacji poufnych lub stanowiących tajemnicę zawodową osobom niebędącym pracownikami jednostki organizacyjnej D. S.A.

2) prowadzenia w miejscu publicznym rozmów, w których mogłyby zostać ujawnione informacje poufne lub stanowiące tajemnicę zawodową (...).

2. Zakaz, o którym mowa w ust. 1 obejmuje wszelkie formy ujawniania informacji poufnych lub stanowiących tajemnicę zawodową, w szczególności za pośrednictwem:

1) telefonów,

2) komunikatorów internetowych (...).

Z kolei Punkt 1 "Polityki realizacji zleceń przez D. S.A.", stanowi, iż dom maklerski realizuje zlecenia zgodnie z warunkami określonymi przez klienta.

Zgodnie z brzmieniem art. 130 ust. 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, Komisja może skreślić maklera lub doradcę z listy albo zawiesić jego uprawnienia do wykonywania zawodu na okres od 3 miesięcy do 2 lat na skutek naruszenia w związku z wykonywaniem zawodu przepisów prawa lub regulaminów i innych przepisów wewnętrznych, do których przestrzegania makler lub doradca jest zobowiązany w związku z wykonywaniem zawodu, lub zasad uczciwego obrotu, lub interesów klientów.

Według ust. 2 ww. ustawy, Komisja wydaje decyzję o skreśleniu z listy albo o zawieszeniu uprawnień do wykonywania zawodu po przeprowadzeniu rozprawy.

Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, Komisja prawidłowo stwierdziła, że M. S. w związku z ujawnieniem przedstawicielom innych instytucji finansowych informacji o zleceniu innego klienta D. S.A. stanowiących tajemnicę zawodową naruszył art. 148 ust. 1 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, który zobowiązuje maklerów do zachowania tajemnicy zawodowej.

Prawidłowo bowiem Komisja oceniła, że informacje przekazane przez M. S. w dniu [...] marca 2010 r. przedstawicielom innych instytucji finansowych na temat planowanej realizacji zlecenia innego klienta D. S.A. w tym dniu, stanowiły tajemnicę zawodową w rozumieniu art. 147 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Informacje te zostały bowiem uzyskane przez maklera papierów wartościowych – M. S. w związku z podejmowanymi czynnościami służbowymi w ramach pozostawania w stosunku pracy z D. S.A. Ponadto, dotyczyły one chronionego prawem interesu podmiotu dokonującego czynności związanych z obrotem instrumentami finansowymi, tj. interesu C., klienta D. S.A. Należy również podkreślić, że zawierały one w swojej treści informację o przedmiocie czynności prawnej, czyli planowanym kupnie akcji spółek z indeksu WIG20, oraz przybliżoną wartość zlecenia ("250 mln do kupienia", "około 10 tysięcy kontraktów terminowych").

Ponadto prawidłowo postawiła Skarżącemu zarzut, że w związku z ujawnieniem ww. informacji naruszył art. 156 ust. 2 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, który wskazuje, że zakazane jest ujawnianie informacji poufnych przez maklerów.

Informacja o planowanym złożeniu zlecenia przez C. była bowiem informacja poufną, ponieważ nie była ona podana do publicznej wiadomości oraz dotyczyła instrumentów finansowych (bądź powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych). Ponadto była ona na tyle precyzyjna by podjąć na jej podstawie określoną decyzję inwestycyjną, a racjonalny inwestor posiadając wiedzę o takim zleceniu miałby świadomość tego, że tak duże zlecenie zrealizowanie w krótkim czasie (tj. w ciągu 1 godziny) może wpłynąć na wzrost kursu akcji spółek wchodzących w skład WIG20. Tym samym informacja o ww. zleceniu spełniała przesłanki określone w art. 154 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

Skarżący zobowiązany był w swojej pracy do przestrzegania przepisów prawa powszechnie obowiązującego, a ponadto wiązały go wewnętrzne przepisy wprowadzone w celu ochrony przepływu informacji poufnych oraz stanowiących tajemnicę zawodową. Organy prawidłowo ustaliły, że M. S. wykonującego zawód maklera na podstawie stosunku pracy w D. S.A. obowiązywał Regulamin ochrony przepływu informacji poufnych oraz stanowiących tajemnicę zawodową w D. S.A., stanowiący załącznik do Uchwały Zarządu D. S.A. nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. M. S. naruszył powyższy Regulamin, który w § 14 ust. 1 wprowadza obowiązek zachowania w tajemnicy przez wszystkich pracowników wszelkich informacji uzyskanych w okresie zatrudnienia w D. S.A., stanowiących informację poufną lub tajemnicę zawodową. Ponadto, § 16 uszczegółowia zabronione rodzaje zachowań pracowników, wymieniając w ust. 1 pkt 1 ujawnianie informacji poufnych lub stanowiących tajemnicę zawodową osobom niebędącym pracownikami jednostki organizacyjnej D. S.A. Przepis § 16 ust. 2 pkt 1 pośród przykładowo wymienionych form ujawniania informacji poufnych wskazuje m.in. telefon.

Zdaniem Sądu przeciwdziałanie ujawnianiu i wykorzystaniu informacji poufnych ma doniosłe znaczenie z punktu widzenia zapewnienia reguł uczciwego obrotu i konkurencji na rynku kapitałowym. Jedną z podstawowych zasad rynku regulowanego jest zapewnienie wszystkim jego uczestnikom powszechnego, równego dostępu do rzetelnych informacji na tym rynku. Za naganne należy uznać – jak słusznie wskazała Komisja Nadzoru Finansowego - wszelkie praktyki ujawniania bądź wykorzystywania informacji stanowiących tajemnicę zawodową bądź informację poufną. Treść informacji wpływać może na aktualny i przyszły kurs rynkowy papierów wartościowych. Dlatego też informacja jest jednym z najcenniejszych dóbr na rynku kapitałowym, a postępowanie z informacjami – jednym z najważniejszych aspektów rynku, wymagającym regulacji i nadzoru ze strony organów państwa (vide: Prawo papierów wartościowych, pod red. prof. S. Włodyki, Seria: Prawo Gospodarcze i Handlowe, Tom 4, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 1018 i nast.). Poza tym, niezakłócone funkcjonowanie rynku instrumentów finansowych w znacznym stopniu zależy od zaufania, jakie wzbudza u inwestorów, stopień zaś zaufania zależy od tego, czy mają oni zagwarantowane równe traktowanie oraz na ile skutecznie będą oni chronieni przed praktykami niewłaściwego ujawniania i wykorzystywania informacji poufnych.

Odnosząc się do dowodów przedstawionych przez Skarżącego, tj. postanowienia Sądu Rejonowego dla [...],[...] Wydział [...], sygn. akt [...] z dnia [...] października 2012 r. oraz z postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., to zauważyć należy, że w ww. postanowieniach wskazano, że z przeprowadzonych przez maklerów rozmów telefonicznych, które charakteryzował duży poziom ogólności, zawodowy slang oraz potoczność stwierdzeń, wywnioskować można jedynie (pomimo, że w pewnym uproszczeniu), że "szykuje się ostre kupowanie akcji WIG20 w ostatniej godzinie notowań".

W konsekwencji w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2012 r. uznano, że brak precyzyjności informacji, nieokreślenie strony zlecenia, jego dokładnej wielkości oraz innych szczegółowych, charakteryzujących je parametrów, uniemożliwia stwierdzenie, że podczas prowadzonych pomiędzy przedstawicielami D. S.A. rozmów telefonicznych, doszło do ujawnienia stanowiących tajemnicę zawodową informacji poufnych.

Wskazać należy, że postępowanie administracyjne jest postępowaniem samodzielnym, odrębnym od postępowania karnego. Inny jest cel postępowania karnego, a inny postępowania administracyjnego. Celem postępowania karnego jest ustalenie, czy miało miejsce popełnienie przestępstwa, ustalenie winy sprawcy i - w konsekwencji -wymierzenie kary. Ustalenia postępowania karnego nie są wiążące w postępowaniu administracyjnym, z wyjątkiem ustaleń wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa. Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym ciąży, zgodnie z art. 77§1 K.p.a, na organach administracji. Materiały zgromadzone w postępowaniu karnym stosownie do unormowania art. 75 K.p.a. mogą stanowić dowód w postępowaniu administracyjnym z tym, że podlegają one - jak każdy inny dowód - ocenie organów administracyjnych (art. 80 K.p.a.). Wyrażona w powołanym przepisie zasada swobodnej oceny dowodów oznacza, że organy administracyjne przy ocenie dowodów, w tym zgromadzonych w postępowaniu przygotowawczym, nie są skrępowane żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych dowodów.

Pamiętać należy o tym, że w sprawach takich jak ta, czyli ujawnienia informacji chronionych zazwyczaj brak jest dowodów bezpośrednich, a rekonstrukcja stanu faktycznego musi opierać się na logicznie wyprowadzonych wnioskach z ustalonych przez organ faktów bezspornych. W przeprowadzonym postępowaniu organy wykazały duży nakład pracy, staranność i skrupulatność, aby na podstawie całości zgromadzonych dowodów odtworzyć rzeczywisty przebieg zdarzeń w dniu [...] marca 2010 r. w D. w [...], wyjaśnić znaczenie poszczególnych rozmów prowadzonych w tym dniu przez Maklera i ich wzajemne powiązanie. Wyraźnie należy powiedzieć, że organ w postępowaniu administracyjnym był uprawniony do dokonania własnych ustaleń w sprawie. Także oceny prawne zawarte w uzasadnieniach postanowień wydanych w postępowaniu karnym nie zwalniały organów z obowiązku dokonana własnej oceny zachowania Skarżącego.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie ta reguła została zachowana. Organy podatkowe dokonały oceny zgromadzonych w sprawie dowodów zgodnie z art. 80 K.p.a. W myśl tej zasady organ administracyjny rozważając wartość poszczególnych dowodów, jak również formułując wnioski na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie jest związany żadnymi sztywnymi regułami określającymi wartość poszczególnych dowodów, ale kieruje się własnym przekonaniem, uwzględniając wiedzę, doświadczenie życiowe, prawa logiki, informacje wynikające z wzajemnych relacji między poszczególnymi dowodami. W tym względzie realizacja zasady swobodnej oceny dowodów wymaga uwzględnienia określonych reguł tej oceny, a także norm procesowych dotyczących środków dowodowych, tak by nie przekształciła się w ocenę dowolną, nie dającą się logicznie uzasadnić w świetle całości materiałów zebranych w sprawie.

Zdaniem Sądu, ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie nie ma znamion oceny dowolnej, została przeprowadzona w oparciu o zasady logiki i doświadczenia życiowego, znalazła też swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Organ, wypełniając swoje uprawnienia i obowiązki płynące z tej zasady, według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych. Istotne jest przy tym, że ocenie podlegają nie tylko poszczególne dowody, ale wszystkie dowody we wzajemnym powiązaniu. Zatem nie może odnieść oczekiwanego skutku formułowanie zarzutów co do wybranych, jednostkowych dowodów, z pominięciem całego obszernego materiału dowodowego i bez wskazania, czy i w jaki sposób wskazywane uchybienia niweczą całość ustaleń opartych na dowodach i wnioskach przedstawionych w bardzo rozbudowanej i szczegółowo odnoszącej się do wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów decyzji organu I instancji.

Prawidłowe były także ustalenia i oceny organu co do zdarzeń z dnia [...] stycznia 2011 r.

Zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości, że sprzedając akcje T. S.A. Skarżący działał bez zlecenia klienta i bez konsultacji z przełożonymi. Organ, a przedtem wewnętrzna kontrola domu maklerskiego, zweryfikowały twierdzenia Skarżącego o okolicznościach dotyczących ww. zleceń i jednoznacznie wskazały, że zapis w rejestrach domu maklerskiego o tym, że zlecenie pochodziło od spółki J.M. było nieprawdziwe, a wyniki sprawdzenia komunikatora "chat", połączeń telefonicznych, mailowych, wykluczyły tezy o tym, że takie zlecenie złożył ktoś inny. W wewnętrznym postępowaniu wyjaśniającym ustalono bowiem, że "Brak jest dyspozycji klienta w oparciu, o którą ww. pracownik (tj. Skarżący – wskazanie Sądu) mógłby składać dyspozycje. W zgromadzonych materiałach brak jest nieudanych prób połączenia ze strony pracownika w okresie zamknięcia sesji (telefony służbowe, chat i mailing)" - por. Raport z przeprowadzonego badania – karta nr [...]-[...] akt administracyjnych. Sam Skarżący przesłuchiwany w charakterze strony w dniu [...] października 2011 r. twierdził, że działał w ww. zakresie zgodnie z dyspozycją klienta. Nie pamiętał jednak kto był jego klientem przy tej transakcji.

Nie ulega wątpliwości, że w świetle przepisów regulujących postępowanie dowodowe to na organach administracyjnych ciąży obowiązek zgromadzenia materiału dowodowego stanowiącego podstawę ustaleń faktycznych w danej sprawie (art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a.). Zgodnie z tymi przepisami, w toku postępowania organy administracji podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organ administracji jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz ocenić na jego podstawie, czy dana okoliczność została udowodniona. Dowody powinny zostać zebrane i ocenione bezstronnie, a ich analiza i ocena winna być dokonana w całokształcie i wzajemnym powiązaniu, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 ww. ustawy). Przyjęcie tej zasady w postępowaniu administracyjnym oznacza, że organy podatkowe nie są skrępowane regułami dotyczącymi wartości poszczególnych dowodów, orzekając na podstawie własnego przekonania, popartego zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego.

W tej sprawie sam Skarżący nie potrafił podać konkretnych informacji dotyczących zakwestionowanych zleceń w dniu [...] stycznia 2011 r., możliwych do zweryfikowania w toku postępowania. Stąd Sąd uznaje za dopuszczalne dokonanie ustaleń w tej sprawie na podstawie raportu z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w domu maklerskim, w którym zatrudniony był Skarżący, zwłaszcza iż nie ma ku temu przeciwwskazań o charakterze normatywnym, jako że formuła dowodu określona w art. 75 K.p.a. jest bardzo pojemna.

Sąd nie dopatrzył się zarzucanego w skardze naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.

Zdaniem Sądu organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zgromadziły i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy i dokonały jego rzetelnej oceny. Zdaniem Sądu ocena ta była zgodna z zasadami doświadczenia życiowego, logiki i z wymaganiami wiedzy oraz znajdowała uzasadnienie w całokształcie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a stanowisko organów zostało gruntownie wyjaśnione i uzasadnione. Ponadto zdaniem Sądu strona skarżąca miała zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania.

W konsekwencji organ słusznie uznał, że działanie Skarżącego w dniu [...] stycznia 2011 r. przy składaniu opisanych wyżej zleceń naruszało przepis § 56 rozporządzenia określający zasady składania zleceń przez maklerów oraz stało w sprzeczności z postanowieniami Punktu 1 "Polityki realizacji zleceń przez D. S.A.", który stanowi, iż dom maklerski realizuje zlecenia zgodnie z warunkami określonymi przez klienta.

Wszystkie dokonane w sprawie ustalenia dotyczące zachowania się Skarżącego w dniu [...] marca 2010 r. oraz w dniu [...] stycznia 2011 r. uprawniały organ do nałożenia sankcji administracyjnej przewidzianej w art. 130 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Zgodnie z tym przepisem, stanowiącym materialnoprawną podstawę obu rozstrzygnięć organu nadzoru, ustawodawca przewidział możliwość skreślenia przez Komisję maklera z listy maklerów papierów wartościowych na skutek naruszenia w związku z wykonywaniem zawodu przepisów prawa lub regulaminów i innych przepisów wewnętrznych, do których przestrzegania makler jest zobowiązany w związku z wykonywaniem zawodu. Komisja skreślając Skarżącego z listy maklerów papierów wartościowych wykazała, że waga naruszeń dokonanych przez maklera jest na tyle istotna, że nie może on wykonywać tego zawodu.

Nie dostrzegając naruszenia prawa Sąd, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł o oddaleniu skargi, jako niezasadnej.