Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 602/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11, art. 11d-f, art. 12
journal: Dz.U. 2017 poz 1496
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych  tekst jedn
article: art. 7, 77, 80, 136
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2018 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] kwietnia 2018 r. Nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 §1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, ze zm.), zwanej dalej k.p.a., w związku z art. 16 ustawy z dnia 12 maja 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935) oraz art. 11 c i art. 11g ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1496 ze zm.; w brzmieniu obowiązującym do dnia 31.12.2017 r.), zwanej dalej ustawą, po rozpatrzeniu odwołania W. M. (dalej jako strona lub skarżąca) od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...].08.2017 r. (znak [...]) o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na rozbudowie ulic T. (droga gminna) i G. (droga gminna) w P.:

I. Orzekł poprzez skorygowanie następujących zapisów w tabeli znajdującej się na stronie 1. i 2. zaskarżonej decyzji:

- w wierszu 14 (licząc od góry tabeli), dotyczącym działki nr 1 ark. 45, zastąpienie słów: "obowiązek budowy sieci, przebudowy innej drogi publicznej" słowami: "obowiązek budowy i przebudowy sieci, przebudowy innej drogi publicznej"',

- w wierszu 16 (licząc od góry tabeli), dotyczącym działki nr 18/6 ark. 43, zastąpienie słów: "obowiązek budowy sieci, przebudowy innej drogi publicznej słowami: "obowiązek budowy i przebudowy sieci";

- w wierszu 17 (licząc od góry tabeli), dotyczącym działki nr 19/1 ark. 42, wykreślenie słów: "przebudowy zjazdu".

II. Uchylił w całości rysunek Nr Z1 Projektowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, oraz istniejące uzbrojenie terenu, stanowiący załącznik nr 1 do zaskarżonej decyzji - mapa z liniami rozgraniczającymi teren inwestycji i orzekł w tym zakresie poprzez zatwierdzenie, w miejsce uchylenia, nowego załącznika: mapy zawierającej linie rozgraniczające teren (rysunek Nr Z1 Projektowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, ora istniejące uzbrojenie terenu), który stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody jako załącznik nr [...].

III. Orzekł poprzez skorygowanie następujących zapisów w punkcie VII. Zatwierdzenie projektu budowlanego. w tabeli znajdującej się na stronie 4. i 5. zaskarżonej decyzji:

- w wierszu 8 (licząc od dołu tabeli), dotyczącym działki nr 1 ark. 45, zastąpienie słów: " obowiązek budowy sieci oświetlenia ulicznego, kanalizacji teletechnicznej i kanalizacji deszczowej, przebudowy innej drogi publicznej, przebudowy zjazdu " słowami: "obowiązek budowy sieci oświetlenia ulicznego i kanalizacji teletechnicznej oraz przebudowy kanalizacji deszczowej i przebudowy innej drogi publicznej ";

- w wierszu 6 (licząc od dołu tabeli), dotyczącym działki nr 18/6 ark. 43, zastąpienie słów: "kanalizacji deszczowej " słowami: "i przebudowy kanalizacji deszczowej oraz wykreślenie słów: " przebudowy innej drogi publicznej, przebudowy zjazdu ";

- w wierszu 5 (licząc od dołu tabeli), dotyczącym działki nr 19/1 ark. 42, wykreślenie słów: "przebudowy zjazdu".

IV. Uchylił w całości Tom I Zagospodarowanie terenu i Tom II Projekt drogowy projektu budowlanego, stanowiący część załącznika nr 3 do zaskarżonej decyzji.

i orzekł w tym zakresie poprzez zatwierdzenie, w miejsce uchylenia,:

- nowego Tomu I Zagospodarowanie terenu, który stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody Wielkopolskiego jako załącznik nr 2;

- nowego Tomu II Projekt drogowy, który stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody jako załącznik nr [...].

V. Uchylił w całości następujące tomy projektu budowlanego, stanowiące część załącznika nr 3 do zaskarżonej decyzji:

Tom III Stała organizacja ruchu,

-Tom VII Nasadzenia zieleni,

VI. Uchylił zbiorczą stronę tytułową projektu budowlanego, stanowiącego załącznik nr 3 do zaskarżonej decyzji, oraz stron tytułowych następujących tomów: Tom IV Kanalizacja deszczowa, Tom V Instalacje elektryczne, Tom VI Instalacje teletechniczne, Tom IX Informacja BIOZ i orzekł w tym zakresie poprzez zatwierdzenie, w miejsce uchylenia:

- skorygowanej zbiorczej strony tytułowej projektu budowlanego, która stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody jako załącznik nr 4:

- skorygowanej strony tytułowej Tomu IV Kanalizacja deszczowa, która stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody jako załącznik nr 5;

- skorygowanej strony tytułowej Tomu V Instalacje elektryczne, która stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody jako załącznik nr 6;

- skorygowanej strony tytułowej Tomu VI Instalacje teletechniczne, która stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody jako załącznik nr 7;

- brakującej strony tytułowej Tomu VII Opinia Geotechniczna, która stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody jako załącznik nr 8;

- skorygowanej strony tytułowej Tomu IX Informacja BIOZ, która stanowi integralną część niniejszej decyzji Wojewody jako załącznik nr 9.

VI. Orzekł poprzez dodanie w punkcie VII. Zatwierdzenie projektu budowlanego, znajdującym się na stronie 5. zaskarżonej decyzji, po słowach: "Tom VI Instalacje teletechniczne" słów: "Tom VIII Dokumentacja badań podłoża gruntowego wraz z opinią geotechniczną. Tom IX Informacja BIOZ".

VII. Orzekł poprzez skorygowanie następujących zapisów w punkcie VIII. Inne ustalenia, w podpunkcie 6., tiret 1. znajdującym się na stronie 6. i 7, zaskarżonej decyzji:

- po słowach: " ustalam obowiązek budowy " dodanie słów "lub przebudowy

- w tabeli w wierszu 2 (licząc od góry tabeli), dotyczącym działki nr 1 ark. 45,

zastąpienie słów: kanalizacji deszczowej słowami : przebudowa kanalizacji deszczowej

- w tabeli w wierszu 4 (licząc od góry tabeli), dotyczącym działki nr [...] ark. 43, zastąpienie słów: "kanalizacji deszczowej" słowami: "przebudowa kanalizacji deszczowej

- zastąpienie słów "linią koloru niebieskiego " słowami "linią przerywaną z kropką koloru różowego ".

VIII. Orzekł poprzez skorygowanie następujących zapisów w punkcie VIII. Inne ustalenia, w podpunkcie 7., tiret 1. znajdującym się na stronie 7. zaskarżonej decyzji:

wykreślenie z tabeli wiersza 3. (licząc od góry tabeli), dotyczącego działki nr [...] ark. 43;

- zastąpienie słów "linią koloru niebieskiego" słowami "linią przerywaną koloru niebieskiego".

IX. Orzekł poprzez skorygowanie następujących zapisów w punkcie VIII. Inne ustalenia, w podpunkcie 8., tiret 1. znajdującym się na stronie 7. zaskarżonej decyzji:

wykreślenie z tabeli wierszy 2., 3. i 4. (licząc od góry tabeli), dotyczących odpowiednio działek: 1 ark. 45, [...] ark. 43 i [...] ark. 42;

zastąpienie słów "linią koloru niebieskiego" słowami "linią przerywaną koloru żółtego

X. W pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W dniu 24.04.2017 r. Prezydent Miasta P. działając jako zarządca drogi, wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na rozbudowie ulic T. i G. w P. wraz z infrastrukturą podziemną w ramach zadania inwestycyjnego pod nazwą "Zagospodarowanie ulic T. i G. w P. jako przestrzeni zamieszkania, usług, ruchu i spotkań". Wnioskodawca wnioskował o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Do wniosku załączono wymagane prawem dokumenty. Inwestycja została zaopiniowana pozytywnie przez Zarząd Województwa, Prezydenta Miasta P., Miejskiego Konserwatora Zabytków i Wojewódzki Sztab Wojskowy w P..

W dniu 13 czerwca 2017 r. Prezydent Miasta P. w drodze obwieszczenia poinformował o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizacji inwestycji drogowej w ww. zakresie. Ogłoszenie zostało wywieszone w na tablicy ogłoszeń UM P. i na stronie internetowej oraz opublikowane na łamach prasy. W toku prowadzonego postępowania nie wpłynęły żadne uwagi do projektu. Ustalono, że inwestycja nie jest zaliczana do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Inwestycja spełnia wszystkie wymagane prawem warunki.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] Prezydent Miasta P., działając na podstawie art. 104 k.p.a. oraz na podstawie art. 11a ust. 1 i 3, art. 11c, art. 11e, art. 11 f ust. 1, art. 11i ust. 1 i 2, art. 12, art. 16 ust. 25, art. 17 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej polegającej na rozbudowie ul. [...] i G. j w P..

Pismem z dnia 17.08.2017 r. (data stempla pocztowego: 17.08.2017 r., data wpływu do Urzędu Miasta P.: 21.08.2017 r.) odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta P. wniosła pani W. M. (właścicielka działki nr [...] ark. 42 obr. 0051, P.). Odwołująca zarzuca decyzji Prezydenta Miasta P. naruszenie konstytucyjnego prawa własności. Odwołanie nie zawiera dalszego uzasadnienia.

Następnie, po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania wyjaśniającego oraz uzupełnieniu akt sprawy, Wojewoda wydał, przywołaną na wstępie, decyzję z [...] kwietnia 2018 r.

W uzasadnieniu Wojewoda obszernie zreferował dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie oraz czynności kontrolne, wyjaśniające i uzupełniające, jakie podjął w toku postępowania odwoławczego ("naprawczego"), w celu weryfikacji prawidłowości postepowania i decyzji Prezydenta Miasta P. oraz sanowania dostrzeżonych wad.

Ustosunkowując się do zarzutów W. M. organ nie znalazł podstaw do ich uwzględnienia. Wskazał, że organ wydający decyzję nie naruszył konstytucyjnej zasady prawa do własności (art. 21 Konstytucji). Przepisów Konstytucji nie stosuje się bezpośrednio w postępowaniu administracyjnym, ani też w postępowaniu sądowoadministracyjnym z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 8 ust. 2 Konstytucji. Nie stosując więc tych przepisów Konstytucji bezpośrednio w sprawie, nie mógł ich organ naruszyć, nawet przez zaniechanie, stosując ściśle i konsekwentnie przepisy postępowania wynikające z ustawy (co wynika z art. 64 ust. 3 Konstytucji).

Dalej Wojewoda wskazał, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jest decyzją związaną i nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości przy jej wydawaniu. Wskazanie w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej konkretnych nieruchomości, jako przechodzących na własność odpowiedniej jednostki samorządu terytorialnego, następuje wskutek wskazania tych nieruchomości przez właściwego zarządcę drogi we wniosku.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że przepisy ustawy nie upoważniają organów orzekających do oceny racjonalności czy słuszności rozwiązań projektowych przyjętych we wniosku o udzielenie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Organ nie ma kompetencji do oceny przebiegu drogi pod względem możliwie najmniejszego stopnia ingerencji w prawo własności nieruchomości, na których ma być zlokalizowana droga, ani też do zmiany wnioskowanej lokalizacji drogi. O przebiegu drogi oraz przyjętych rozwiązaniach technicznych decyduje wyłącznie jej zarządca.

W toku postępowania organ winien ocenić kompletność złożonego wniosku oraz ustalić, czy spełnia on inne przesłanki określone przepisami ustawy oraz zbadać, czy wnioskowana inwestycja nie pozostaje w sprzeczności z prawem powszechnie obowiązującym. Co do przebiegu inwestycji jest natomiast tym wnioskiem związany. Organy administracji publicznej orzekające w sprawie wniosku nie współuczestniczą w projektowaniu inwestycji, jej usytuowanie zależy od woli zarządcy drogi (por. wyroki WSA w Poznaniu: z dnia* 10.02.2016 r., sygn. akt IV SA/Po 893/15; z dnia 25.1 1.2015 r., sygn. akt II SA/Po 582/15; z dnia 11.09.2014 r., sygn. akt II SA/Po 328/14; z dnia 9.06.2009 r., sygn. akt IV SA/Po 130/09; wyrok WSA w Opolu z dnia 12.10.2010 r., sygn. akt II SA/Op 381/10; wyrok WSA w Warszawie z dnia 18.04.2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 46/07; wyrok WSA w Warszawie z dnia 9.11.2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 638/06). Przedmiotem orzekania w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej jest więc inwestycja w kształcie wskazanym we wniosku, nie zaś poszukiwanie rozwiązań alternatywnych w celu uwzględnienia interesów jednej lub kilku ze stron postępowania, bowiem drogi są budowane nie w interesie państwa, jednostki samorządu terytorialnego czy zarządcy drogi, lecz w interesie wszystkich członków społeczeństwa, także tych wywłaszczanych. Co do zasady budowa dróg publicznych stanowi bowiem działanie ze względu na dobro wspólne.

Organ II instancji stwierdził, że we wniosku w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wskazane zostały nieruchomości lub ich części niezbędne dla realizacji inwestycji. Rodzaj i zakres prac budowlanych, wynikających z budowy drogi oraz towarzyszącej jej infrastruktury, został szczegółowo określony w projekcie budowlanym, stanowiącym załącznik do wniosku, a następnie doprecyzowany i wyjaśniony w toku postępowania odwoławczego. Nie ulega wątpliwości, że na znajdujących się w liniach rozgraniczających teren inwestycji częściach nieruchomości stanowiącej własność Odwołującej zaprojektowane zostały elementy układu komunikacyjnego, co widoczne jest m.in. na planie zagospodarowanie terenu. Nie ulega również wątpliwości, że nie jest możliwa realizacja inwestycji drogowej z ominięciem tej nieruchomości, gdyż prowadziłoby to do dalszego drastycznego zwężenia pasa drogowego, którego szerokość w tym miejscu ograniczona jest przez istniejącą zabudowę. Również z zmieszczonego w Tomie II Projekt drogowy rysunku nr 06, zawierającego analizę przejezdności pojazdu komunalnego wynika, że ingerencja w sporną nieruchomość jest konieczna. Należy więc stwierdzić, że wyjaśnienia złożone przez Pełnomocnika zarządcy drogi w toku postępowania odwoławczego znajdują potwierdzenie w przedstawionej dokumentacji. W związku z powyższym organ II instancji, nie będąc uprawnionym do oceny racjonalności rozwiązań przyjętych przez właściwego zarządcę drogi, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, iż kształt inwestycji narusza normy prawne.

Reasumując, organ I instancji był związany wnioskiem zarządcy drogi w zakresie wskazanej lokalizacji i, orzekając w sprawie, nie był władny do skorygowania trasy przebiegu planowanej inwestycji, zatem brak było podstaw do odmowy udzielenia zgody na realizację inwestycji drogowej, bowiem zakres wywłaszczenia był w pełni uzasadniony potrzebą realizacji przedsięwzięcia.

W skardze do WSA W. M. reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika zarzuciła naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 21 Konstytucji RP oraz 12 ust. 4 pkt 2 w zw. z art. 11f ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm. - dalej jako: ustawa) poprzez przyjęcie, że wykonanie ciągu pieszego z kostki granitowej jest rozbudową drogi gminnej uzasadniającą wywłaszczenie właściciela nieruchomości i stanowi niezbędną realizację celu publicznego i to w okolicznościach, gdy na tej części nieruchomości znajduje się już dostępny dla wszystkich chodnik; a nadto zaskarżone orzeczenie stanowi jednocześnie przekroczenie zakresu zasadności wywłaszczenia w kontekście dopuszczalnych podstaw wywłaszczenia,

2) art. 31 ust. 3 i art. 64 Konstytucji RP poprzez przekroczenie zasady proporcjonalności i pozbawienie skarżącej prawa własności do części nieruchomości wskutek uznania okoliczności niniejszej sprawy za uzasadniające dopuszczalność pozbawienia właściciela nieruchomości prawa własności na cele publiczne,

3) art. 6 k.p.a. poprzez pomięcie niektórych przepisów prawa przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, w szczególności w/w przepisy Konstytucji RP, art. 7 k.p.a. art. 8 k.p.a. i in.,

4) art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu obywateli, przekroczenie zasady proporcjonalności środka użytego do realizacji inwestycji (pozbawienie skarżącej własności) w stosunku do wagi i celu inwestycji, czego konsekwencją jest naruszenie interesu prawnego skarżącej,

5) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia w sposób wszechstronny i wyczerpujący całego materiału dowodowego, podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz arbitralną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i istotne braki w treści zaskarżonej decyzji,

6) art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. przez dowolne, jednostronne i niezgodne z celem ich interpretowanie,

7) art. 138 § 1 pkt 2) k.p.a. poprzez dokonanie niewłaściwej kontroli decyzji organu I instancji i niezastosowanie środka wskazanego w ustawie w postaci uchylenia tej decyzji w zakresie dotyczącym odwołania skarżącej i orzeczenia odmiennie co do istoty sprawy,

8) art. 11f ust. 1 pkt 4 ustawy poprzez nieuwzględnienie wymagań dotyczących ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich,

9) art. 17 ustawy przez jego błędne zastosowanie i nieuzasadnione nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności wobec braku przesłanek w postaci uzasadnionego interesu społecznego lub gospodarczego;

i na podstawie art. 145 § 1 ust. 1) lit. a) i c) p.p.s.a. wniósł o:

1) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...]08.2017 r. (znak [...]),

2) zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na rozprawie przed tut. Sądem w dniu 8 listopada 2018 r. pełnomocnik skarżącej podał, że podtrzymuje skargę i jej zarzuty powołując się na stanowisko Pracowni Architektonicznej, które znajduje się w aktach administracyjnych. Podnosił, że w istocie inwestycja obejmuje wymianę nawierzchni. Zatem zastosowano tryb wywłaszczenia nieadekwatny do jej charakteru. Wskazał, że skarżąca wyraziła zgodę na przeprowadzenie tych robót, a wywłaszczenie było zbędne. Pod rozwagę Sądu, w tych okolicznościach poddał możliwość doprowadzenia do mediacji, aczkolwiek ma świadomość, że formalny wniosek o mediację jest spóźniony.

Skarżąca W. M. podała, że podtrzymuje skargę. Uważa że wykorzystanie spec ustawy na rewitalizację ul. [...] jest nadużyciem. Uważa, że może pozostać właścicielką działki której własności została pozbawiona i wyjaśniła, że w przeszłości w wyniku kolejnych decyzji podziałowych jej nieruchomość była stopniowo zmniejszana i nie godzi się na to, że organy doprowadzają do tego, że granica będzie w końcu po licu kamienicy. Dodała, że kamienica wymaga remontu i za każdym razem będzie musiała ponosić koszty zajęcia na ten cel terenu, który przejdzie na własność miasta.

Pełnomocnik organu r.pr. M. Ś. podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na skargę. Wskazał na związany charakter decyzji w wyniku których realizowana jest inwestycja drogowa. Podniósł, że na tym etapie mediacja byłaby spóźniona.

Drugi pełnomocnik organu E. F. wyjaśniła, że zarządca drogi - Prezydent Miasta decyduje o przebiegu drogi, a wydawane decyzje mają charakter związany stanowiskiem zarządcy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1496 - dalej "ustawa"). Sama decyzja na realizację inwestycji drogowej, ma w zasadzie charakter związany co wynika m.in. z brzmienia przepisu art. 11e ustawy, który stanowi, że nie można uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami. Konsekwentnie, organ nie może oceniać racjonalności czy też słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, gdyż postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację danej inwestycji drogowej toczy się na wniosek zarządcy drogi, którym to wnioskiem organ administracji jest związany. Nie może też dokonywać jakichkolwiek zmian, np. w zakresie lokalizacji, przebiegu oraz planowanych parametrów technicznych konkretnej inwestycji. To bowiem inwestor dokonuje wyboru najkorzystniejszych w jego ocenie rozwiązań odnoszących się do planowanego przez niego przedsięwzięcia drogowego. Rolą orzekającego w sprawie organu jest natomiast sprawdzenie kompletności wniosku w świetle wymogów ustawowych oraz czy koncepcja składającego wniosek mieści się w granicach wyznaczonych przez prawo (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 03 września 2014 r. sygn. akt II OSK 1730/14 (dostępne na http://:orzeczenia,nsa.go.pl - dalej "CBOSA").

Zgodnie z przepisami powołanej ustawy wojewoda lub starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) pełni w procesie budowy drogi publicznej funkcję organu administracji, który jest zobowiązany wyłącznie do wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji i pozwolenia na budowę. Nie jest natomiast upoważniony do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji, ani też do zmiany proponowanych rozwiązań.

Związanie organu właściwego do wydania decyzji pozwalającej na realizację inwestycji drogowej przepisami ustawy oznacza, że podstawowym jego obowiązkiem jest sprawdzenie spełnienia wymogów formalnych przez wniosek zarządcy drogi i wykazanie, że realizacja inwestycji drogowej (obejmująca również wywłaszczenie nieruchomości) uzasadniona jest konkretną potrzebą związaną z realizacją celu publicznego. Warto również wspomnieć, że zgodnie z art. 11 i ust. 2 ustawy w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co z kolei powoduje, że nie bada się zgodności projektowanej budowy drogi z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że stanowisko organu odwoławczego, co do utrzymania w swym zasadniczym zakresie rozstrzygnięcia zawartego w osnowie decyzji organu pierwszej instancji, z pewnymi niezbędnymi w ocenie organu odwoławczego modyfikacjami (korektami) wynikającymi z rozpatrzenia całokształtu sprawy i merytorycznego orzekania w drugiej instancji, jest trafne i znajduje pełne umocowanie w przepisach art. 15 i art 138 § 1 pkt 2 Kpa.

Ponadto w okolicznościach niniejszej sprawy na uwagę zasługuje fakt, że organ odwoławczy w sposób rzetelny wypełnił wymogi art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa przedstawiając w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji kolejno wszelkie określone w art. 11f ust. 1 ustawy wymagania, określenia, zezwolenia i zatwierdzenia. Sąd stanowisko Wojewody w tym zakresie pragnie potwierdzić.

Zważyć należy, iż zgodnie z art. 11a ust. 1 ustawy wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi. Decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wydaje się w terminie 90 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1 (art. 11a ust. 3 ustawy). Przepis art. 11 b ust. 1 ustawy określa, że właściwy zarządca drogi składa wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej po uzyskaniu opinii właściwych miejscowo zarządu województwa, zarządu powiatu oraz wójta (burmistrza, prezydenta miasta).

Przepis art. 11 d ust. 1 ustawy określa szczegółowo wymogi wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Zgodnie z art. 11 d ust. 2 ustawy właściwy organ wydaje opinie, o których mowa w ust. 1 pkt 8 (tj. na wniosek właściwego zarządcy drogi, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania wniosku o wydanie opinii. Niewydanie opinii w tym terminie traktuje się jako brak zastrzeżeń do wniosku. Opinie, o których mowa w ust. 1 pkt 8, zastępują uzgodnienia, pozwolenia, opinie bądź stanowiska właściwych organów wymagane odrębnymi przepisami (art. 11 d ust. 3 ustawy). Opinie te inwestor składa wraz z wnioskiem (art. 11 d ust. 1 pkt 8 ustawy).

Zgodnie z art. 11 d ust.1 ustawy wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności:

1) mapę w skali co najmniej 1:5000 przedstawiającą proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, oraz istniejące uzbrojenie terenu;

2) analizę powiązania drogi z innymi drogami publicznymi;

3) mapy zawierające projekty podziału nieruchomości, sporządzone zgodnie z odrębnymi przepisami;

3a) określenie nieruchomości lub ich części, które planowane są do przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego;

3b) określenie nieruchomości lub ich części, z których korzystanie będzie

ograniczone;

4) określenie zmian w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu;

5) cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290, 961, 1165, 1250 i 2255), aktualnym na dzień opracowania projektu;

6) (uchylony);

7) (uchylony);

7a) w przypadku transeuropejskiej sieci drogowej:

a) wynik audytu bezpieczeństwa ruchu drogowego, o którym mowa w art. 24I ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych,

b) uzasadnienie zarządcy drogi, o którym mowa w art. 24I ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych;

8) opinie:

a) ministra właściwego do spraw zdrowia - w odniesieniu do inwestycji lokalizowanych w miejscowościach uzdrowiskowych, zgodnie z odrębnymi przepisami,

b) dyrektora właściwego urzędu morskiego - w odniesieniu do obszarów pasa technicznego, pasa ochronnego, morskich portów i przystani,

c) właściwego organu nadzoru górniczego - w odniesieniu do terenów górniczych,

d) dyrektora właściwego regionalnego zarządu gospodarki wodnej - w odniesieniu do inwestycji obejmujących wykonanie urządzeń wodnych oraz w odniesieniu do wykonywania obiektów budowlanych lub robót na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią,

e) dyrektora właściwej regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych - w odniesieniu do gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa, będących w zarządzie Lasów Państwowych,

f) właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków - w odniesieniu do dóbr kultury chronionych na podstawie odrębnych przepisów,

g) właściwego zarządcy infrastruktury kolejowej - w odniesieniu do linii kolejowej,

h) innych organów wymaganych przepisami szczególnymi;

9) wymagane przepisami odrębnymi decyzje administracyjne.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż wniosek Prezydenta Miasta P. w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na rozbudowie ulic T. i G. w P. wraz z infrastrukturą podziemną w ramach zadania inwestycyjnego pod nazwą "Zagospodarowanie ulic T. i G. w P. jako przestrzeni zamieszkania, usług, ruchu i spotkań" został złożony po uzyskaniu opinii Zarządu Województwa (postanowienie nr [...] z dnia 2.02.2017 r. znak Dl- [...],2017), zmienionego postanowieniem nr [...] z dnia [...].02.2017 r., znak [...]) i Prezydenta Miasta P. (pisma z dnia 6.02.2017 r. znak: [...] [...].02.2017 r. znak:[...]). Odnośnie wymaganej na podstawie w/w przepisu opinii właściwego zarządu powiatu oraz wójta, burmistrza lub prezydenta miasta organ wyjaśnił, że w niniejszej sprawie zachodzi tożsamość podmiotu występującego o opinię oraz podmiotu tę opinię wydającego (prezydenta miasta na prawach powiatu), tak więc uzyskania opinii Prezydenta Miasta P. w tym zakresie nie było niezbędne.

Zgodnie z art. 11d ust. 1 pkt. 1 ustawy, do wniosku załączono mapę, na której przedstawiono proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu. Ponadto dołączono analizę powiązania projektowanej drogi z innymi drogami publicznymi, mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości oraz określono nieruchomości lub ich części, które planowane są do przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nieruchomości lub ich części, z których korzystanie będzie ograniczone i określono zmiany w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu. Do wniosku dołączono cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (dalej pr. bud.) aktualnym na dzień opracowania projektu (art. 11 d ust. 1 pkt 2-5 ustawy). Zgodnie z art. 20 ust. 4 ustawy, do projektu dołączono oświadczenia projektantów i sprawdzających o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej Nieścisłości związane w w/w dokumentacją zostały wyjaśnione w toku postępowania.

Słusznie wskazał organ odwoławczy, iż do wniosku winny być również załączone opinie, o których mowa w art. 11d ust. 1 pkt 8 ustawy, oraz wymagane przepisami odrębnymi decyzje administracyjne.

Jak wynika z akt sprawy przed wydaniem decyzji Wojewoda dysponował następującymi dokumentami:

- pismem Miejskiego Konserwatora Zabytków w P. z dnia [...] lutego 2017 r. (znak [...]),

- pismem Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w P. z dnia [...].05.2017r. (Nr [...]) a także opiniami, warunkami technicznymi i uzgodnieniami innych podmiotów (k. 15-16 Tom I zagospodarowanie terenu).

Do wniosku dołączono również oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, dotyczące działek nr ewid: [...], [...] i [...] ark. 42, obr.0051, P., jednostka ewidencyjna [...].

Słusznie organ wskazał, że w niniejszej sprawie nie było obowiązku dołączenia dokumentów wynikających z art. 11 d ust. 1 pkt 7a, pkt 8 iit a, b, c, d, e, g, art. 11 d ust. 9 oraz art. 11 d ust. 4 ustawy. Wyjaśnił również, że z uwagi na lokalizację inwestycji (zwarta zabudowa mieszkaniowa) nie jest ona zaliczana do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Inwestycja ta nie przekracza 1 km, nie jest autostradą, drogą ekspresową ani drogą o nie mniej niż czterech pasach ruchu. (§ 2 ust. 1 pkt 31 i 32, § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j.Dz.U. 2018.71).

W ocenie składu orzekającego również postępowanie prowadzone było zgodnie z wymogami prawa, a decyzja, po jej modyfikacji przez Wojewodę zawiera wszystkie elementy określone przez art. 11f ustawy.

Podkreślić należy, iż organ prawidłowo poinformował strony o wszczętym postępowaniu, podał jego podstawę prawną, pouczył o prawie do składania wniosków, uwag i zastrzeżeń oraz informację o terminie i miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z aktami sprawy, a zatem należycie i wyczerpująco poinformował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków.

Zgodnie z dyspozycją art. 11 d ust. 5 ustawy zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej wnioskodawcę oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości wskazanych we wniosku, wysyłając zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości, z wyłączeniem jednej ze stron (p. H. , co zostało w toku postępowania wyjaśnione. Pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o jego wszczęciu w drodze obwieszczenia w urzędzie ( na tablicy ogłoszeń i w BIP) oraz na stronach internetowych tych gmin, a także w prasie lokalnej. Wyżej wskazane wymogi zostały zachowane również przy doręczaniu decyzji.

Strony postępowania, w tym również odwołująca nie skorzystały z możliwości zapoznania się z aktami sprawy i nie złożyły uwag przed wydaniem decyzji.

Po wydaniu decyzji organ I instancji dokonał doręczeń i zawiadomień, zgodnie z wymogami art. 11 f ust. 3 i 4 ustawy, braki w załączeniu zwrotnych poświadczeń odbioru zostały na etapie przed organem II instancji uzupełnione. Wbrew zarzutom skargi postępowanie prowadzone przez organ odpowiada również wymogom stawianym przez art, 7, 77 i 80 k.p.a.

W ocenie Sądu organ odwoławczy mając na uwadze art. 15, art. 136 oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. prawidłowo uzupełnił materiał dowodowy i na jego podstawie dokonał stosownych modyfikacji decyzji organu I instancji. Wszelkie zmiany decyzji zostały w sposób szczegółowy uzasadnione. Sąd w pełni aprobuje, w świetle dokumentów znajdujących się w aktach sprawy konieczność skorygowania zapisów na str. 1 i 2 decyzji organu i instancji w formie tabelarycznej przez prawidłowe określenie zakresu prac budowlanych przewidzianych do wykonania na działkach nieobjętych linią rozgraniczającą teren (pkt l decyzji) i uchylenie załącznika nr 1 do zaskarżonej decyzji - mapy zawierającej linie rozgraniczające teren - i zastąpienie go nowym rysunkiem (pkt II decyzji). Słusznie skorygowano zapisy zatwierdzające projekt budowlany na str. 4 i 5 decyzji organu i instancji dot. działki nr 1, [...] i [...] z uwagi na złożone w toku postępowania wyjaśnienia wnioskodawcy dotyczące zakresu prac budowlanych przewidzianych do wykonania na działkach nieobjętych linią rozgraniczającą teren, (pkt III decyzji). Wojewoda przekonująco uzasadnił odstępstwo od szerokości ulicy przewidzianej w § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (t.j. Dz.U, 2016. 124), wynoszącej 10 m i przyjęcie szerokości pasa drogowego ulicy [...] w liniach rozgraniczających ok. 7m, zgodnie z § 7 ust. 2 rozporządzenia Przyjęcie szerokości pasa z rozporządzenia nie było bowiem możliwe z uwagi na istniejące zagospodarowanie terenu (zwarta zabudowa miejska), a wszystkie elementy projektowanej ulicy oraz infrastruktury technicznej mieszczą się w zaprojektowanym pasie drogowym, co uzasadnia przyjęcie mniejszej szerokości ulicy. Nie budzi zastrzeżeń uchylenie w całości "Tomu I Zagospodarowanie terenu" i "Tomu II Projekt drogowy" projektu budowlanego, stanowiącego część załącznika nr [...] do decyzji organu I instancji i zatwierdzenie przez organ II instancji w miejsce uchylonych skorygowanych tomów ich nowych, uzupełnionych odpowiedników (pkt IV decyzji). Z uwagi na wycofanie przez wnioskodawcę "Tomu III Stała organizacja ruchu" i "Tomu VII Nasadzenia zieleni" projektu budowlanego, które nie zostały wymienione w wykazie tomów składających się na projekt budowlany i nie stanowiły jego obowiązkowej części, zasadne było ich uchylenie (pkt V decyzji). Prawidłowe było też skorygowanie przez Wojewodę zapisów w pkt (VI i VII decyzji - powtórzenie numeracji bez wpływu na treść rozstrzygnięcia).

Nie budzą zastrzeżeń zmiany dokonane w pkt VIII decyzji organu I instancji z uwzględnieniem dokonanych w toku postępowania korekt przez organ I instancji dotyczących zakresu robót budowlanych, w tym rezygnacji z zamiaru przebudowy innej drogi publicznej na działce [...] z korektą mapy z liniami rozgraniczającymi teren (pkt VII - IX decyzji). Zasadnie organ w uchylonym zakresie orzekł co do meritum dając wyraz swojemu orzeczeniu w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu Prawidłowo również organ uznał, że w pozostałym zakresie decyzja organu I instancji winna zostać utrzymana w mocy (pkt X decyzji) jako zgodna z przepisami ustawy. Termin wydania nieruchomości i opróżnienia lokali został ustalony zgodnie z brzmieniem art 16 ust. 2 ustawy a rygor natychmiastowej wykonalności zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy.

Za uzasadnione uznać należy przyjęcie przez organ II instancji, że mimo nieprawidłowego oznaczenia stron w decyzji Prezydenta nie miało to wpływ na treść rozstrzygnięcia. Dokonano bowiem doręczeń i zawiadomień oraz obwieszczeń zgodnie z wymogami specustawy drogowej.

Organ w zaskarżonej decyzji również szeroko i prawidłowo odniósł się do zarzutu odwołania skarżącej. Skarżąca jest właścicielem nieruchomości oznaczonej nr [...], [...], [...] i [...]. Organ zasadnie, powołując się na przepisy i orzecznictwo wyjaśnił, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia Konstytucji .

Podtrzymując podniesione wyżej stanowisko, że postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej toczy się na wniosek zarządcy drogi, którym organ administracji jest związany, podkreślić jednak należy, że organ uprawniony jest do oceny wniosku według kryterium niezbędności realizacji celu inwestycji jako przesłanki ingerencji w prawo własności nieruchomości. Sposób procedowania w oparciu o przepisy specustawy nie zwalnia organów administracji od przestrzegania podstawowych zasad postępowania administracyjnego, w tym wynikającego z art. 7 k.p.a. nakazu uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Właściwa ochrona interesu podmiotów wymaga, aby w decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej zawarte były postanowienia skutecznie chroniące interes prawny wywłaszczanych podmiotów, (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2014 r. sygn. II OSK 339/13 publikowany w zbiorze - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, wyrok NSA z dnia 3 września 2014 r. sygn. akt II OSK 1730/14 publikowany w zbiorze LEX nr 1664490). Kontrola legalności zaskarżonej decyzji nie wykazała naruszenia przepisów art. 7, art. 8. art. 9, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 § i k.p.a., nadto nie stwierdzono naruszeń prawa materialnego, które skutkowałyby koniecznością jej uchylenia.

Nie została również naruszona zasada proporcjonalności. Inwestycje drogowe bowiem realizują cel publiczny w postaci poprawy bezpieczeństwa układu komunikacyjnego i transportowego a skutki z tym związane są rekompensowane w formie odszkodowania ustalanego w odrębnym postępowaniu. Organy przy tym są związane z wnioskiem oceniając go pod względem legalności, a nie mają uprawnień do dokonywania oceny przebiegu drogi pod względem najmniejszego stopnia ingerencji w prawo własności nieruchomości, na których ma być zlokalizowana droga, ani też do zmiany wnioskowanej lokalizacji drogi.

Odnosząc się do zarzutów skargi organ również prawidłowo uznał, że są one niezasadne. Sąd podziela stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę. Wywłaszczenie części nieruchomości skarżącej dla realizacji planowanej inwestycji drogowej zostało prawidłowo uzasadnione. To, że na części działki znajduje się chodnik a inwestycja obejmuje również wymianę chodnika na kostkę brukową nie stanowi podstawy do odstąpienia od realizacji inwestycji.

Ze wskazanego opisu dotychczasowego zagospodarowania ulicy [...] wynika, że posiada ona jezdnie o zmiennej szerokości, która posiada nawierzchnię bitumiczną w złym stanie technicznym, po północnej stronie jezdni znajduje si e chodnik o zmiennej szerokości od ok. 1,2 m do 5,2m i różnej nawierzchni. Chodnik po południowej stronie jezdni również ma zmienną szerokość (od 1 do 2,7 m) i różną nawierzchnię. Projektowana jest ulica bez wyodrębnionej jezdni i chodników z funkcją wspólną dla pieszych, rowerzystów i ruchu kołowego, z zapewnieniem miejsc postojowych dla samochodów osobowych. Projektowana ulica jest w formie "strefy zamieszkania" o charakterze ruchu uspokojonego z maksymalną eliminacja barier architektonicznych i oznakowania z odpowiednim doborem nawierzchni (kostka granitowa) i optycznym wydzieleniem pasów postojowych oraz odwodnieniem. Zaprojektowano również oświetlenie i infrastrukturę techniczną ulicy (kanalizacja kablowa dla potrzeb monitoringu, zabezpieczenie istniejącej infrastruktury telekomunikacyjnej).

W piśmie z [...].01.2018r. organ I instancji wyjaśnił, że zakres prac budowlanych do wykonania na działce nr [...] ark. 42 obr. [...] P. obejmuje budowę ulicy bez wyodrębnionej jezdni i chodników niezbędnej dla inwestycji. W projekcie budowlanym został zamieszczony rysunek z analizą przejezdności pojazdu komunalnego, z którego wynika konieczność podziału tej działki. Zakres prac przewidywanych do wykonania na działce [...] określono jako budowę i przebudowę sieci uzbrojenia, co organ II instancji uwzględnił w decyzji. Organ I instancji wyjaśnił (pismo z [...].02.2018r.), że podział działki nr [...] był konieczny m.in. ze względów utrzymaniowych, remontowych, jak i bezpieczeństwa ruchu. Organizacja ruchu sugeruje bowiem pieszym możliwość poruszania się całą szerokością jezdni między licami istniejących budynków. Inwestycja znajduje się pomiędzy zwartą zabudową pierzejową. Uregulowanie stanu prawnego w/w nieruchomości jest warunkiem koniecznym zapewnienia bezpieczeństwa pieszym użytkownikom ruchu drogowego, szczególnie podczas okresów wymagających intensywnego utrzymania (okres zimowy) oraz w przypadku uszkodzeń nawierzchni jezdni. Dodatkowo uregulowanie stanu prawnego umożliwi zastosowanie jednolitej nawierzchni w całym przekroju jezdni i zapewni wizualne wyznaczenie jednolitych stref komunikacji pieszych. Wymiana dotychczasowej nawierzchni na kostkę brukową nie była więc jedynym argumentem uzasadniającym odjęcie własności skarżącej. Skarżąca z faktu obecnego wykorzystywania części jej nieruchomości pod komunikację (powszechnie dostępny chodnik) wywodzi brak podstaw do wywłaszczenia na ten cel. Nie uzasadnia przy tym w jaki sposób odebranie prawa własności tej części wykorzystywanej już faktycznie na część drogi będzie wpływać na brak możliwości swobodnego korzystania przysługującym jej prawem do pozostałej części działki. Nadto nie uwzględnia tego, że inwestycja zakłada budowę ulicy bez wyodrębnionych chodników i jezdni, co było uzasadnione jej położeniem w zwartej zabudowie miejskiej i celami poprawy jakości komunikacji i jej bezpieczeństwa. Tym samym choć w istocie część nieruchomości skarżącej ma mieć wymienioną nawierzchnię to jest to tylko element całej ul. [...] (drogi) i stanowi z tą ulicą jedną całość.

Dodać trzeba, ze nadany decyzji rygor natychmiastowej wymagalności jest zgodny z art. 17 ust. 1 ustawy, jak i został uzasadniony interesem społecznym.

W ocenie Sądu zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych nie były zasadne. Organy prowadziły bowiem postępowanie prawidłowo, z poszanowaniem zasad prawnych, o czym Sąd wypowiedział się powyżej. Interes skarżącej jako właściciela nieruchomości był uwzględniany, w tym jednak postępowaniu konieczność realizacji celu publicznego przemawiała za daniem prymatu interesowi społecznemu. Okoliczności te organ rozważał. Niezasadne było twierdzenie skarżącej, że sama inwestycja nie jest niezbędna a wywłaszczenie konieczne. Poprawa systemu komunikacji, bezpieczeństwo uczestników ruchu nie może być bowiem uznane za zbędne.

Nie miała również racji skarżąca wskazując, że organ naruszył przepisy postępowania nie określając wartości nieruchomości i należnego za nią odszkodowania. Decyzja w przedmiocie odszkodowania jest odrębną decyzją od decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (art. 12 ust. 4a ustawy) i w przypadku nadania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 60 dni od dnia nadania tego rygoru (art. 12 ust. 4g ustawy).

Wymagania odnośnie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich wbrew zarzutom skargi zostały określone zgodnie z art. 11 f ust. 1 pkt 4 ustawy w pkt IV na str. 2 i 3 decyzji Prezydenta.

Wniosek stron dotyczący mediacji złożony na rozprawie na podstawie art. 115 p.p.s.a. uznać należało za spóźniony.

Mając powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.