Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 104/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 128 ust. 1,  art. 129 ust. 5 pkt 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2204
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o  gospodarce nieruchomościami  - tekst jedn.
article: art. 7, art. 28, art. 77 par. 1, art. 105 par. 1, art. 138 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 35 ust. 1 i 2 , art. 36
journal: Dz.U. 1961 nr 18 poz 94
law: Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadzie i trybie wywłaszczania nieruchomości - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska -Tylewicz Asesor WSA Jan Szuma (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2018 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., [...] Wojewoda (zwany dalej "Wojewodą"), po rozpoznaniu odwołania R. G., uchylił zaskarżoną odwołaniem decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2018 r., [...] o odmowie ustalenia odszkodowania za ograniczenie prawa własności nieruchomości zapisanych w księgach wieczystych [...] i [...] położonych w gminie D., obręb [...], ark. 8, działki [...] i [...], które nastąpiło na mocy decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady N. w P. z dnia [...] 1968 r., [...] oraz decyzji o lokalizacji szczegółowej z dnia [...] 1967 r., [...] (uwzględniającego szkody wyrządzone budową linii elektroenergetycznej i rekompensatę za obniżenie wartości nieruchomości). Jednocześnie organ odwoławczy umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji.

Wymienione wyżej rozstrzygnięcia wydano w następujących, prawidłowo ustalonych przez Wojewodę, okolicznościach.

Decyzją z dnia [...] 1968 r., [...] Prezydium Powiatowej Rady N. w P. (Wydział [...]) zezwoliło Zakładowi Energetycznemu [...] na założenie linii elektroenergetycznej [...] [...]-[...]. Miała być ona realizowana między innymi na nieruchomościach stanowiących własność K. D. zamieszkałego w [...]. Z sentencji decyzji nie wynika, przez które grunty przebiegać miała linia. Wśród właścicieli przedmiotowych nieruchomości pod numerami [...] występuje jednak K. D.. Zgoda na realizację linii była następstwem decyzji Prezydium Powiatowej Rady N. w P. Wydział [...] z dnia [...] 1967 r., [...] o lokalizacji szczegółowej.

Decyzją z dnia [...] 1998 r., [...] Wójt Gminy D. dokonał podziału działek [...] i wydzielił m.in. działki [...] oraz [...].

Wnioskiem z dnia 13 lipca 2017 r. R. G. wystąpił o przyznanie mu odszkodowania za ograniczenie prawa własności nieruchomości obejmujących działki [...] i [...] w drodze przeprowadzenia przez nie linii elektroenergetycznej (k. 10 akt administracyjnych).

Według danych pochodzących z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej (pismo z dnia 31 sierpnia 2017 r., [...] – k. 65 akt administracyjnych) od założenia ewidencji gruntów dla obrębu [...] w 1961 r. działka [...] stanowiła część działki [...], a działka [...] stanowiła część działki [...] i zapisane były one w jednostce rejestrowej, w której jako władający figurował K. D.. W wyniku odnowienia ewidencji gruntów przeprowadzonego dla obrębu [...] w 1974 r., działki [...] zostały zapisane w jednostce rejestrowej, w której jako właściciel figurował także K. D. (brak jednak dokumentu stanowiącego podstawę wpisu właściciela). Na podstawie zmiany [...] działka [...] została przeniesiona do jednostki rejestrowej, w której jako właściciel figurowała Ł. S. (córka K. D.), przy czym w tym przypadku również brak dokumentu stanowiącego podstawę wpisu właściciela. Zmianą [...] działka [...] została przeniesiona do jednostki rejestrowej, w której jako właściciel figurował W. D. (syn K. D.) – w tym przypadku także nie zachował się dokument stanowiący podstawę wpisu właściciela. Kolejnymi zmianami [...] i [...] w rejestrze gruntów jako właścicieli działek [...] wpisano E. K. i A. K. (brak dokumentu stanowiącego podstawę wpisu właścicieli). Zmianą [...], dokonaną w operacie ewidencyjnym 14 stycznia 2000 r., na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] 1998 r., A [...] jako właściciela działek [...] i [...] wpisano R. G., który figuruje jako właściciel do chwili obecnej.

Dnia 7 listopada 2017 r. odbyły się oględziny nieruchomości objętej postępowaniem. Ustalono, że działki [...] i [...] stanowią wieź gospodarczą i jest na nich usytuowany budynek mieszkalny. Teren jest urządzony i ogrodzony. Linia energetyczna ([...]) przebiega w centralnej części działki [...] oraz [...] części działki [...]. Na działkach nie ma słupa energetycznego.

Pismem z dnia 18 kwietnia 2018 r., [...] E. Sp. z o.o. poinformowała, że dawna linia [...] [...]-[...] stanowi obecnie ciąg linii [...] [...]. Działki [...] i [...] znajdują się na trasie linii [...] [...]-[...] (przęsło 14-15). Spółka nie posiada informacji, czy na wskazanym odcinku linia została przebudowana (w postępowaniu przyjęto założenie, że linia odpowiada stanowi pierwotnemu).

Pismami z dnia 25 i [...] 2018 r. Ł. S. i W. D. poinformowali Starostę, że własność działek w [...] nabyli na podstawie umowy darowizny od K. D..

Dnia 21 czerwca 2018 r., [...] Starosta zawiadomił strony o możliwości wypowiedzenia się co do całości zgromadzonych w sprawie dowodów i materiałów.

W toku postępowania odwoławczego pełnomocnik R. G. wniósł o przeprowadzenie dowodu z umowy cesji wierzytelności z dnia [...] 2018 r. zawartej pomiędzy nim a W. D. i Ł. S. na okoliczność ustalenia legitymacji prawnej wnioskodawcy do ubiegania się o odszkodowanie za ograniczenie prawa własności nieruchomości w związku z decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady N. z dnia [...] 1968 r.

Decyzją z dnia [...] 2018 r., [...] Starosta odmówił ustalenia odszkodowania na rzecz R. G.. Zdaniem organu materiał dowodowy nie pozwała przyjąć, aby wnioskodawcy przysługiwało prawo do wystąpienia z żądaniem wynikającym z art. 129 ust. 5 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami (ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r., tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2204 ze zm., "u.g.n"). Materiał dowodowy wskazuje, że R. G. nie jest spadkobiercą K. D., a własność nieruchomości objętej postępowaniem nabył w drodze umowy sprzedaży od E. K. i A. K.. Według Starosty bez względu na to, w jaki sposób współwłaścicielami przedmiotowych gruntów stali się jego poprzednicy, E. K. i A. K. (na mocy umowy sprzedaży bądź w drodze darowizny), to w dalszym ciągu odszkodowanie nie jest należne. Ł. S. oraz W. D. uzyskali własność nieruchomości na podstawie darowizny.

Odwołanie od decyzji Starosty wniósł R. G. zarzucając naruszenie art. 128 i 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n., art. 64 i 21 ust. 2 Konstytucji oraz art. 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. Jednocześnie wniósł o jej uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wystąpił także o przeprowadzenie dowodów z załączonych dokumentów: umowy cesji wierzytelności z dnia [...] 2018 r. i odpisu skróconego aktu zgonu A. K., na okoliczność ustalenia legitymacji prawnej wnioskodawcy do ubiegania się o odszkodowanie za ograniczenie prawa własności nieruchomości w związku z decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady N. w P. z dnia [...] 1968 r., [...]

Uchylając zaskarżoną decyzję oraz umarzając postępowanie w pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej "K.p.a.") (decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., [...] opisaną na wstępie) Wojewoda wyjaśnił, że zgodnie z art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (na datę decyzji wywłaszczeniowej, której dotyczy niniejsza sprawa, tekst jednolity Dz. U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94 ze zm. – uw. Sądu, dalej "u.z.t.w.n.") "organy administracji państwowej, instytucje i przedsiębiorstwa państwowe mogą za zezwoleniem naczelnika gminy – w miastach prezydenta lub naczelnika miasta (dzielnicy), zakładać i przeprowadzać na nieruchomościach – zgodnie z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową – ciągi drenażowe, przewody służące do przesyłania płynów, pary, gazów, elektryczności oraz urządzenia techniczne łączności i sygnalizacji, a także inne podziemne lub nadziemne urządzenia techniczne niezbędne do korzystania z tych przewodów i urządzeń", "osobom upoważnionym przez właściwy organ, instytucję lub przedsiębiorstwo państwowe przysługuje prawo dostępu do tych przewodów i urządzeń w celu wykonywania czynności związanych z ich konserwacją". Artykuł 36 u.z.t.w.n. reguluje natomiast kwestię odszkodowania: "odszkodowanie za straty wynikłe z działań przewidzianych w art. 35 ust. 1 i 2 strony ustalają na podstawie wzajemnego porozumienia; w razie sporu wysokość odszkodowania ustala na wniosek zainteresowanej strony naczelnik gminy, a w miastach prezydent lub naczelnik miasta (dzielnicy)".

Wojewoda wskazał dalej, że przywołane przepisy u.z.t.w.n. znalazły odpowiedniki w u.g.n. Artykuł 128 ust. 1 u.g.n. stanowi, iż "wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw", natomiast w myśl ust. 4 "odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe na skutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126". W orzecznictwie oraz przyjmuje się, iż zarówno art. 35 ust. 1 u.z.t.w.n., jak i art. 124 ust. 1 u.g.n., regulują szczególny przypadek wywłaszczenia. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przepis art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. ma zastosowanie także do stanów faktycznych powstałych przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, czyli do sytuacji polegających na odjęciu, przejęciu lub ograniczeniu prawa własności bez ustalenia należnego odszkodowania. Wobec powyższego dopuszcza się możliwość wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania na podstawie art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. za nieruchomości przejęte przez Skarb Państwa pod rządami ustaw wywłaszczeniowych wcześniejszych niż u.g.n. Podmiotem uprawnionym do żądania odszkodowania za wywłaszczenie – w tym także za szczególną jego postać przewidzianą w art. 124 u.g.n., czy też w art. 35 u.z.t.w.n.. – jest "osoba wywłaszczona", czyli właściciel nieruchomości w dacie dokonywania jej wywłaszczenia. Poza tym, na zasadach ogólnych, także jego następca prawny na mocy sukcesji uniwersalnej, a więc przede wszystkim spadkobierca poprzedniego właściciela, będącego osobą fizyczną.

Odnosząc się do argumentacji odwołania oraz wniosków dowodowych Wojewoda, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 czerwca 2018 r., II SA/Po 333/18 (orzeczenia.nsa.gov.pl), stwierdził, iż brak następstwa prawnego wnioskodawców na zasadzie sukcesji generalnej wobec osoby, do której została decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości (pogorszenia jej stanu) wyklucza dopuszczalność ustalenia odszkodowania w trybie administracyjnym na podstawie aktualnych przepisów u.g.n., w szczególności art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. Skoro żądanie odszkodowania jest uprawnieniem administracyjnoprawnym, to należy wykluczyć dopuszczalność sukcesji syngularnej (cesji). Ponieważ prawo do odszkodowania jest związane z uszczerbkiem w przysługującym konkretnej osobie prawie własności, nie przechodzi wraz z jej przeniesieniem na nowego właściciela, nie może być też przedmiotem czynności prawnej, skutecznie legitymującej nabywcę do ubiegania się o jego ustalenie i wypłatę. Prawo do odszkodowania nie wynika z faktu nabycia konkretnej nieruchomości, czy też wierzytelności, ale wstąpienia w ogół praw i obowiązków wywłaszczonego właściciela. W rezultacie późniejsi nabywcy takiej nieruchomości uzyskują prawo rzeczowe już ograniczone orzeczonym wywłaszczeniem, a tym samym dokonane wcześniej wywłaszczenie nie wyrządza szkody w ich prawach majątkowych. Zdaniem Wojewody powyższe zapatrywanie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym doznaje złagodzenia w przypadku sukcesji generalnej (uniwersalnej) po osobie, wobec której wydano decyzję ograniczającą w trybie wywłaszczenia prawo rzeczowe do nieruchomości. Przejście ogółu praw i obowiązków takiej osoby na następcę prawnego – w drodze chociażby dziedziczenia – oznacza przejście na następcę prawnego także uprawnienia do domagania się odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, jako uprawnienia wchodzącego do masy spadkowej i przynależnego spadkobiercom zmarłego właściciela.

Przenosząc powyższe na realia sprawy Wojewoda uwypuklił, że R. G. stał się właścicielem nieruchomości objętych postępowaniem na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] 1998 r., A [...] (sukcesja singularna). Oznacza to, że nie jest możliwe dopuszczenie ustalenia odszkodowania w trybie administracyjnym na podstawie cytowanych wyżej przepisów.

Z opisanych względów organ odwoławczy doszedł do przekonania, że nie mógł rozpatrzyć pozytywnie wniosków dowodowych R. G. dotyczących uwzględnienia umowy cesji wierzytelności z dnia [...] 2018 r. zawartej pomiędzy nim a E. K. oraz umowy cesji wierzytelności z dnia [...] 2018 r. zawartej pomiędzy nim a W. D. i Ł. S..

Wreszcie końcowo Wojewoda podkreślił, że w zaistniałych okolicznościach znaleźć powinien zastosowanie art. 105 § 1 K.p.a. W ocenie organu odwoławczego sytuacja prawna wnioskodawcy jako sukcesora roszczenia odszkodowawczego nie daje legitymacji czynnej do ubiegania się o odszkodowanie z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. W takiej sytuacji postępowanie administracyjne powinno być umorzone.

W skardze R. G. zarzucił naruszenie: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. polegające na niewyczerpujących rozpatrzeniu materiału dowodowego i nie podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w szczególności pominięcie dowodu z umowy cesji wierzytelności z dnia [...] 2018 r. uprawniającej skarżącego do ubiegania się o stosowne odszkodowanie; art. 105 K.p.a. poprzez jego zastosowanie i umorzenie postępowania pomimo, że nie wystąpiła żadna z przesłanek wskazanych w tym przepisie; art. 28 K.p.a. poprzez niewłaściwą interpretację i przyjęcie, że skarżący nie posiada legitymacji czynnej do wystąpienia o odszkodowanie oraz art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że R. G. nie ma legitymacji czynnej, pomimo, iż prawa do wierzytelności (z tytułu odszkodowania za ograniczenie prawa własności do nieruchomości – uw. Sądu) zostały przeniesione na niego na podstawie umowy cesji wierzytelności z dnia [...] 2018 r. (k. 3-6 akt sądowych).

Wskazując na powyższe R. G. wniósł o uchylenie decyzji obu instancji oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko (k. 10 i 11 akt sądowych).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie należy wyjaśnić, że postępowanie zostało przez organy przeprowadzone prawidłowo w warstwie formalnej, jak również podstawowe elementy stanu faktycznego nie pozostawały w sprawie sporne między stronami. W skardze co prawda przedstawiono zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym wyjaśniającego, to jednak wszystkie one oscylują wokół wiodącego w sprawie zagadnienia materialnoprawnego, które można wyrazić w formie następującego pytania:

- czy jest legitymowany do skorzystania z prawa z art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. nowy właściciel nieruchomości, jeżeli legitymuje się on tylko umową cesji wierzytelności odszkodowawczej z poprzednimi właścicielami (przy roboczym założeniu, że posiadali oni stosowne uprawnienia wynikające z przywołanego przepisu), natomiast nie jest ich następcą prawnym w ramach sukcesji uniwersalnej?

Rozstrzygnięcie powyższego problemu prawnego ma zasadnicze znaczenie, a od udzielonej odpowiedzi zależy także zasadność pozostałych zarzutów, w tym między innymi zasadność tych dotyczących przeprowadzenia dowodów na okoliczności zawartej przez R. G. umowy cesji.

Odnosząc się do argumentacji skargi Sąd podkreśla, że znane mu są pewne rozbieżności, jakie można zidentyfikować w orzecznictwie sądów administracyjnych w odniesieniu do kwestii zdefiniowanego wyżej zagadnienia prawnego. W szczególności nie można zaprzeczyć, że w niektórych orzeczeniach sądy uznawały, iż możliwe jest nabycie niezrealizowanego prawa do odszkodowania z art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. przez aktualnego właściciela nieruchomości, który wywodzi je z umowy cywilnoprawnej (sukcesji syngularnej).

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela takiego stanowiska. W ocenie Sądu prawa wynikające z art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. przysługują zasadniczo wywłaszczonemu, ewentualnie mogą być nabyte przez inną osobę w drodze sukcesji uniwersalnej (spadkobrania). Pogląd taki wyrażony został już wielokrotnie wyrokach sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego. W szczególności na uwagę zasługuje uzasadnienie wyroku z dnia 11 października 2018 r., I OSK 2899/16 (orzeczenia.nsa.gov.pl), którego argumentację obecnie orzekający Sąd w pełni podziela i którą się posłuży jako swoją.

Art. 128 ust. 1 u.g.n. stanowi, że wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej. Zatem podmiotem uprawnionym do odszkodowania będzie osoba ograniczona w przysługującym jej prawie rzeczowym. W realiach niniejszej sprawy kluczowe zagadnienie dotyczy zatem tego, kogo należy uznać za ograniczonego w prawie rzeczowym, a tym samym uprawnionego do odszkodowania, w szczególności uwzględniając trwały charakter dokonanego ograniczenia prawa, które obciąża każdoczesnego uprawnionego rzeczowo. W powyższym zakresie wypada wskazać, iż art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. uprawnia organ do wydania odrębnej decyzji o ustaleniu odszkodowania, w związku z uprzednim wydaniem wobec nieruchomości decyzji wywołującej skutek ograniczenia praw rzeczowych do niej przysługujących. Skutek decyzji zezwalającej na realizację linii energetycznej, a tym samym ograniczającej prawo własności nieruchomości, przez którą owa linia miała przebiegać, nastąpił w czasie wydania tej decyzji, a tym samym należy go odnieść do podmiotu, któremu przysługiwało owe prawo w czasie wydania tej decyzji (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2017 r., I OSK 1235/15, z dnia 23 sierpnia 2017 r., I OSK 2781/15, z dnia 5 września 2017 r., I OSK 2112/17 oraz z dnia 16 kwietnia 2015 r., I OSK 2035/13, orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązek zapłaty odszkodowania wiąże się zatem ściśle z uszczerbkiem majątkowym w postaci ograniczenia prawa rzeczowego do nieruchomości. Uszczerbek ten ponosi podmiot legitymujący się tytułem do nieruchomości w momencie dokonywania ograniczenia prawa rzeczowego. Późniejsi nabywcy takiej nieruchomości uzyskują prawo rzeczowe już ograniczone orzeczonym wywłaszczeniem, a tym samym dokonane wcześniej wywłaszczenie nie wyrządza szkody w ich prawach majątkowych. Konsekwencją przyjęcia, że wywłaszczenie następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej (art. 128 ust. 1 u.g.n.) jest uznanie, iż wierzytelność o zapłatę odszkodowania nie ma charakteru roszczenia obciążającego nieruchomość, albowiem nie jest roszczeniem wynikającym z zobowiązania realnego, a także nie podlega obowiązkowemu wpisowi do księgi wieczystej. Roszczenie o zapłatę odszkodowania za ograniczenie prawa rzeczowego nie przechodzi na nabywcę własności takiej nieruchomości i nie przysługuje każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości. Powyższe zapatrywanie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym doznaje złagodzenia w przypadku sukcesji generalnej po osobie, wobec której wydano decyzję ograniczającą w trybie wywłaszczenia prawo rzeczowe do nieruchomości. Przejście ogółu praw i obowiązków takiej osoby na następcę prawnego – w drodze chociażby dziedziczenia – oznacza przejście na następcę prawnego także uprawnienia do domagania się odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość jako uprawnienia wchodzącego do masy spadkowej i przynależnego spadkobiercom zmarłego właściciela. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2017 r., I OSK 2781/15, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z prawidłowych i niekwestionowanych ustaleń poczynionych w sprawie wynika, że do ograniczenie prawa własności nieruchomości zapisanych w księgach wieczystych [...] oraz [...] i stanowiących dziś działki [...] i [...] nastąpiło na mocy decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady N. w P. z dnia [...] 1968 r., [...] oraz decyzji o lokalizacji szczegółowej z dnia [...] 1967 r., [...] R. G. nabył nieruchomości, których dotyczy postępowanie, na podstawie umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego w dniu [...] 1998 r., A [...] (k. 46-49 akt administracyjnych). Oznacza to, że skarżący nabył własność w drodze umowy cywilnoprawnej, natomiast z akt nie wynika (jest to bezsporne), aby był on sukcesorem uniwersalnym po dawnych właścicielach nieruchomości, których wywłaszczono, bądź którym przysługiwały prawa odszkodowawcze na podstawie spadkobrania.

Skoro zatem roszczenie o zapłatę odszkodowania za ograniczenie prawa rzeczowego nie przechodzi na nabywcę własności takiej nieruchomości i nie przysługuje każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości, bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy skarżący zawarł umowę cesji wierzytelności jaką jest prawo do odszkodowania za ograniczenie prawa własności, które nastąpiło na podstawie decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady N. w P. z dnia [...] 1968 r., [...] oraz decyzji o lokalizacji szczegółowej z dnia [...] 1967 r., [...]

Wobec przedstawionej wyżej argumentacji stwierdzić należy, że nie może być uznany za zasadny zarzut naruszenia art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.

W konsekwencji nie można także podzielić trafności zarzutów naruszenia przepisów regulujących administracyjne postępowanie wyjaśniające (art. 7, art. 77 § 1 i art.80 K.p.a.), gdyż – wbrew założeniu w oparciu, o które zarzuty te sformułowano – zbędne było przeprowadzanie dowodów na okoliczność cesji wierzytelności odszkodowawczej. Cesja taka nie mogła bowiem doprowadzić do skutecznego przeniesienia na R. G. uprawnienia wynikającego z art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n.

W rezultacie, w ocenie Sądu Wojewoda trafnie zastosował art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 K.p.a. i uchylił decyzję Starosty, a w to miejsce orzekł o umorzeniu postępowania. Zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Istota bezprzedmiotowości postępowania polega na tym, że nastąpiło takie zdarzenie prawne lub faktyczne, które spowodowało, że przestała istnieć szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu) a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej. Skoro organ stwierdził, że sytuacja prawna wnioskodawcy jako sukcesora roszczenia odszkodowawczego nie daje mu legitymacji czynnej do ubieganie się o odszkodowanie z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, to uprawnione było umorzenie postępowania administracyjnego z powołaniem na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności i argumenty Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Wojewody jest zgodna z prawem i orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.).