Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 93/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 120, art. 121 par. 1, art. 122, art. 124, art. 128, art. 187, art. 210, art. 247 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 21
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 134 par. 1, art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędzia WSA Dominik Mączyński Protokolant: st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2011 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. Nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżących kwotę [...],- zł (słownie: [...] złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na podstawie m.in. art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm. – dalej: "O.p."), stwierdziło z urzędu nieważność decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na 2011 r. na rzecz [...] i [...] [...].

Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2013 r. [...] i [...] [...], reprezentowani przez pełnomocnika, zwrócili się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] zarzucając, iż decyzja ta wydana została z rażącym naruszeniem prawa, co stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji z art. 247 § 1 pkt 3 O.p. Jako rażąco naruszony przez Kolegium Odwoławcze przepis prawa pełnomocnik wskazał art. 247 § 1 pkt 3 O.p. poprzez stwierdzenie, że decyzja Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. wydana została z rażącym naruszeniem art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.). Ponadto, jako rażąco naruszony przepis prawa pełnomocnik wskazał art. 210 O.p. poprzez rażącą sprzeczność uzasadnienia z treścią decyzji.

Po rozpatrzeniu wniosku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] marca 2014 r. Nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości na 2011 rok na rzecz [...] i [...] [...].

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Kolegium nie stwierdziło rażącego naruszenia przepisów art. 247 § 1 pkt 3 O.p. poprzez uznanie nieważności decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...]. Orzekając w tej decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości na 2011 r. na rzecz [...] [...] organ podatkowy pierwszej instancji w sposób rażący naruszył bowiem przepis prawa materialnego t. j. art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, który stanowi, że dane z ewidencji są podstawą wymiaru podatku. Organ naruszył przepis w ten sposób, że nie uwzględnił, iż stanowiące przedmiot opodatkowania grunty oznaczone jako działka nr [...] o pow.[...] ha są to grunty rolne bowiem sklasyfikowane zostały w ewidencji jako użytki rolne B-RV w związku z czym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j. Dz. U. 2010 r. Nr 95, poz.613 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( t. j. Dz. U. 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.) stanowi, iż opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

Zatem generalnie, użytki rolne podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym przy czym w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje zwolnienie od podatku rolnego z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym.

Zdaniem organu bezspornym jest, że Burmistrz [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] z rażącym naruszeniem w/w przepisów prawa wymierzył od przedmiotowych gruntów stanowiących użytki rolne - podatek od nieruchomości za okres od [...].01.2011 r. do [...].11.2011. Dodatkowo organ wskazał, iż organ nie uwzględnił w decyzji wymiarowej stanu faktycznego co do istniejących zabudowań i nie wymierzył podatku od nieruchomości za budynki, w roku 2011 nie zajęte na dział specjalny produkcji rolniczej, a więc nie objęte zwolnieniem podatkowym z art. 7 ust.4 pkt c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W tej sytuacji, wobec zaistnienia przesłanki z art. 247 § 1 pkt 3 O.p., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] zasadnie stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...].

Skład orzekający Kolegium Odwoławczego po zbadaniu powyższej decyzji Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013 r. stwierdził, iż decyzja ta nie narusza przepisów prawa podatkowego, a w szczególności nie narusza tych przepisów w sposób rażący.

Od powyższej decyzji pełnomocnik stron wniósł odwołanie domagając się jej uchylenia i w konsekwencji wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] i utrzymującej tę decyzję w mocy decyzji Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013 r. Nr [...] w sprawie wymiaru podatku za 2011 r., a nadto o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza [...].

W uzasadnieniu odwołania wskazano jak we wniosku, iż rażąco naruszony przez Kolegium Odwoławcze został art. 247 § 1 pkt 3 O.p. poprzez stwierdzenie, że decyzja Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. wydana została z rażącym naruszeniem art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.

Pełnomocnik stron stwierdził, iż rażące naruszenie prawa przez Kolegium Odwoławcze polegało na stwierdzeniu nieważności decyzji w istocie swej niewadliwej.

Odwołujący dowodzi, iż " pierwotna decyzja podatkowa Burmistrza [...], pomimo iż być może nie wynikało to wprost z treści uzasadnienia odpowiadała w swej istocie zarówno stanowi faktycznemu, jak i prawnemu. Podkreślenia wymaga bowiem fakt, iż grunty skarżących, będące przedmiotem opodatkowania podatkiem rolnym były w chwili wydawania tej decyzji sklasyfikowane, w rejestrze ewidencji jako użytki rolne B-RV. Jedyną ewentualną wadą tej decyzji było jej uzasadnienie, z którego nie wynikało wprost, że organ podatkowy oparł swoje ustalenia na danych z rejestru. Jednakże istota tej decyzji odpowiadała przepisom prawa, a stan faktyczny w niej opisany był prawidłowy."

Jednocześnie, pełnomocnik stron zarzucił naruszenie przez Kolegium Odwoławcze przepisów art. 122 oraz art. 187 O. p. poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego odnosząc się w tym miejscu do decyzji Kolegium z dnia [...] października 2013 r.

Decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] października Samorządowe Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że rozważył sprawę pod kątem zaistnienia wszystkich przesłanek nieważności decyzji z art. 247 § 1 O. p. i w konsekwencji uznał, iż w przedmiotowej sprawie przesłanki te nie zachodzą.

Odnosząc się do przesłanki wskazanej przez pełnomocnika stron tj. wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa Kolegium nie stwierdziło rażącego naruszenia przepisów art. 247 § 1 pkt 3 O. p. decyzją Kolegium z dnia [...] kwietnia 2013 r. poprzez uznanie nieważności decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...].

Dokonując wymiaru podatku od nieruchomości na 2011 r. na rzecz [...] [...], Burmistrz [...] w sposób rażący naruszył bowiem przepis prawa materialnego tj. art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, który stanowi, że dane z ewidencji są podstawą wymiaru podatku. Organ naruszył ten przepis w ten sposób, że nie uwzględnił, iż stanowiące przedmiot opodatkowania grunty oznaczone jako działka nr [...] o pow.[...] ha są to grunty rolne bowiem sklasyfikowane zostały w ewidencji jako użytki rolne B-RV. W związku z tym jako grunty rolne nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości lecz podatkiem rolnym.

Bezspornym więc jest, że Burmistrz [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] z rażącym naruszeniem w/w przepisów prawa wymierzył od przedmiotowych gruntów stanowiących użytki rolne - podatek od nieruchomości. Nie jest bowiem prawdą jak utrzymuje pełnomocnik stron w odwołaniu, by decyzją Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., grunty skarżących były przedmiotem opodatkowania podatkiem rolnym. Decyzja Burmistrza [...] z [...] stycznia 2011 r. nr [...] jest decyzją w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości, a ponieważ przedmiotem opodatkowania są użytki rolne jest to decyzja rażąco sprzeczna z wyżej cytowanymi przepisami prawa.

Ponadto Kolegium podzieliło stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji Kolegium z dnia [...] marca 2014 r., iż Burmistrz [...] nie uwzględnił w decyzji wymiarowej z dnia [...] stycznia 2011 r. wszystkich przedmiotów opodatkowania i nie wymierzył, wbrew obowiązkowi, podatku od nieruchomości za 2011 r. od budynków. W roku 2011 istniejące na przedmiotowej nieruchomości budynki pieczarkarni nie były zajęte na dział specjalny produkcji rolniczej, a więc nie były objęte zwolnieniem podatkowym z art. 7 ust.4 pkt c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Reasumując, organ stwierdził, że opodatkowanie użytków rolnych podatkiem od nieruchomości zamiast podatkiem rolnym oraz nie opodatkowanie istniejących budynków stanowiących przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości - stanowi o rażącym naruszeniu prawa przy wydaniu decyzji Burmistrza [...] z [...] stycznia 2011 r. nr [...]. W tej sytuacji, wobec zaistnienia przesłanki z art. 247 § 1 pkt 3 O.p., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] działając z urzędu, decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] stwierdziło nieważność w/w decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., a następnie rozstrzygając wniosek stron z dnia [...] grudnia 2013 r. - odmówiło decyzją z dnia [...] marca 2014 r. stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r.

Odnosząc się do treści pkt 4 odwołania Kolegium Odwoławcze wskazuje, iż aktualnie toczy się postępowanie sądowe wywołane skargą państwa [...] na decyzję Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013 r. złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu co świadczy o dokonanym przez strony wyborze drogi weryfikacji decyzji administracyjnej. Jako bezzasadny uznało też Kolegium zarzut odwołania co do nie wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz braku rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W sprawie nie pozostały bowiem jakiekolwiek wątpliwości co do podmiotu jak i przedmiotu opodatkowania za rok 2011 jak i co do zastosowanych przez organ podatkowy stawek podatkowych.

W skardze z dnia [...] czerwca 2014 r. skarżący, reprezentowani przez pełnomocnika, zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili:

1. naruszenie art. 247 § 1 pkt 3 O.p., poprzez brak uznania, iż decyzją [...] z dnia [...] kwietnia 2013 roku stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza [...] z [...] stycznia 2011 roku nr [...], opartą na rzeczywiście nienaruszonych przepisach Prawa geodezyjnego i kartograficznego organ ten rażąco naruszył prawo. Tym samym organ II instancji wówczas, tj. w kwietniu 2013 roku stwierdził nieważność rzeczywiście niewadliwej decyzji Burmistrza [...], natomiast w postępowaniu wszczętym obecnie na wniosek stron, organ nie dopatrzył się przesłanki rażącego naruszenia prawa w decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 roku.

2. naruszenie art. 124, art. 121, art. 120 O.p. w zw. z art. 210 O.p., poprzez brak wyjaśnienia przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy.

3. naruszenie art. 122 i 187 O.p., poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, polegającego na pominięciu przy ustalaniu stanu faktycznego w niniejszej sprawie treści decyzji SKO w [...] z dnia [...] października 2013 roku nr [...] i stwierdzenie, iż decyzja ta nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.

Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o:

1. uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] maja 2014 roku w całości;

2. uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2013 roku w całości;

3. wyeliminowanie z obrotu prawnego również decyzji będących konsekwencjami stwierdzenia nieważności ważnej pierwotnie decyzji Burmistrza [...] tj.:

a. Burmistrza z [...] z dnia [...] sierpnia 2013 roku;

b. SKO w [...] z dnia [...] października 2013 roku.

Jednocześnie skarżący wnieśli o przyznanie należnych kosztów niniejszego postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw na rzecz skarżących, od organu.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja z dnia [...] maja 2014 r., mocą której Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] marca 2014 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości na 2011 rok na rzecz [...] i [...] [...].

Rozpatrywana sprawa została zainicjowana wnioskiem skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013 r., którzy zarzucili, że decyzja ta wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Jako rażąco naruszony przez organ przepis prawa skarżący wskazali na przepis art. 247 § 1 pkt 3 O.p.

W ocenie skarżących, w niniejszej sytuacji, rażące naruszenie prawa, którego stwierdzenia skarżący się domagają polega na oparciu decyzji SKO w [...] na przesłance z art. 247 § 1 pkt 3 O.p., gdy tymczasem, przesłanka ta nie występowała w pierwotnej decyzji Burmistrza [...]. Tym samym stwierdzono nieważność decyzji, która tylko w ocenie SKO w [...] rażąco naruszała przepisy prawa.

W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji jest możliwe wówczas, gdy decyzja zawiera wadę (podstawę stwierdzenia nieważności) określoną w art. 247 § 1 O.p. W doktrynie prawa podkreśla się, że nieważność jest rodzajem sankcji stosowanej w sytuacji "szczególnie dotkliwego naruszenia prawa", to jest wówczas, gdy dany akt administracyjny dotknięty jest wadą najcięższą. Takie wady określone w sposób ścieśniający, nazywane są wadami kwalifikowanymi. Ustawodawca wymienia enumeratywnie osiem przesłanek, będących podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji podatkowej). Każda z tych przesłanek, może oddzielnie stanowić samodzielną podstawę do zastosowania instytucji unieważnienia rozstrzygnięcia.

Wszczęcie postępowania w sprawie nieważności decyzji następuje zgodnie z przepisami obowiązującymi przy wszczęciu postępowania w trybie zwykłym, z uwzględnieniem dwóch charakterystycznych przesłanek – odrębności, mianowicie:

1) Podstawową przesłanką jest istnienie decyzji, której dotyczy zarzut wadliwości - zgodny z katalogiem wad stanowiących podstawę do stwierdzenia nieważności, bez możliwości jego rozszerzania na inne naruszenia prawa. Decyzja podatkowa dotknięta wadami wymienionymi w art. 247 § 1 O.p, jest aktem administracyjnym indywidualnym istniejącym w obrocie prawnym, a jej eliminacja następuje w trybie i na zasadach określonych w ordynacji podatkowej. Przedmiotem stwierdzenia nieważności mogą być zasadniczo tylko ostateczne decyzje administracyjne (podatkowe). Nie ma jednak przeszkód do wszczęcia postępowania na wniosek strony w stosunku do decyzji nieostatecznej, złożony przed upływem terminu do wniesienia odwołania, byleby tylko był to wniosek wyraźnie wskazujący na dokonanie przez stronę wyboru nadzwyczajnego trybu postępowania (wyrok NSA z dnia 7 stycznia 1992 r., III SA 946/91. PS 1993, nr 7-8, s. 98). Pamiętać należy, że w takim wypadku organ powinien rzetelnie rozważyć i zbadać, czy strona rzeczywiście wybrała tryb postępowania w sprawie nieważności, rezygnując tym samym z prawa zaskarżenia decyzji nieostatecznej odwołaniem. Uznanie bowiem przez organ odwoławczy, że strona zrezygnowała z odwołania i dokonała wyboru trybu nadzwyczajnego postępowania, ponieważ nieprofesjonalnie użyła w środku odwoławczym stwierdzenia, że domaga się unieważnienia decyzji, stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania (wyrok NSA z dnia 14 lutego 2007 r., II GSK 290/06, ONSAiWSA 2008, nr 1, poz. 13).

2) Czynności i oceny organu oraz strony odnosić się powinny do decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności oraz do wad prawnych, które nieważność mogą uzasadniać, nie zaś do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (podatkowej), w której decyzja ta została wydana. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może dotyczyć tylko ustalenia, czy decyzje, których wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy, obarczone są wadami, których enumeratywny wykaz określają przepisy art. 247 § 1 o.p., czy te wady nie występują. Taki zakres omawianego postępowania wiąże się niewątpliwie z treścią art. 128 o.p., statuującego zasadę trwałości ostatecznych decyzji w postępowaniu podatkowym, (wyrok NSA z dnia 16 grudnia 2002 r., III SA 293102, Biul. Skarb. 2003, nr 4, s. 30). Postępowanie nadzorcze, w szczególności dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, nie służy załatwieniu sprawy podatkowej. Jego podstawowym celem nie jest orzekanie o obowiązkach i prawach strony, wynikających z podatkowego prawa materialnego, lecz zbadanie orzeczenia wydanego w postępowaniu zwykłym pod kątem zaistnienia przesłanek wymienionych w art. 247 § 1 o.p. Można więc powiedzieć, że przedmiotem decyzji wydanej w postępowaniu nadzorczym jest inna decyzja, a nie rozstrzygnięcie sprawy podatkowej (wyrok NSA z dnia 25 listopada 2005 r., I FSK 2.68/05, LEX nr 187911). W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji organ nadzoru nie może rozpatrywać sprawy co do jej istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28 stycznia 2009 r., I SAAA/r 929/08, LEX nr 537564). Postępowanie podatkowe w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podatkowej jest postępowaniem w nowej sprawie, której przedmiotem jest ustalenie istnienia jednej z przesłanek pozytywnych stwierdzenia nieważności decyzji oraz ustalenie, czy nie zachodzi przesłanka negatywna. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji organ nadzoru nie może rozpatrywać sprawy co do jej istoty, a więc odnośnie do przedmiotu, o którym rozstrzygnięto w kwestionowanej decyzji (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 29 kwietnia 2008 r., I SA/Go 950/07, LEX nr 476116). Przedmiotem decyzji wydanej w postępowaniu nadzorczym jest inna decyzja, a nie rozstrzygnięcie sprawy podatkowej (wyrok NSA z dnia 13 marca 2008 r., II FSK 98/07, LEX nr 479921).

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym. Jego celem nie jest ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy, co do jej istoty, tylko sprawdzenie, czy decyzja ostateczna nie została dotknięta jedną z najpoważniejszych wad wymienionych w art. 247 § 1 O.p. Postępowanie to nie może się więc przerodzić w postępowanie o charakterze merytorycznym, w którym bada się na nowo wszystkie okoliczności sprawy. Dotyczy to każdego postępowania w tym przedmiocie bez względu na to, czy zostało wszczęte na żądanie strony, czy z urzędu (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 stycznia 2011 r., I SA/Po 248/10, LEX nr 952396).

Zgodnie z art. 122 O.p., w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Natomiast art. 187 O.p., wyraża obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Organ podatkowy ocenia na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W myśl tych przepisów organ powinien przede wszystkim zebrać pełen materiał dowodowy, a następnie dokonać jego oceny.

W niniejszej sprawie zebrany materiał dowodowy uniemożliwia Sądowi stwierdzenie, czy przeprowadzono taką ocenę. W aktach sprawy znajduje się decyzja Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., z której wynika, że podatek od nieruchomości za ten rok ustalono na podstawie informacji w sprawie podatku od nieruchomości i ewidencji gruntów. W aktach sprawy nie ma tego wypisu z rejestru gruntów.

Z kolei z uzasadnienia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013 r. wynika, że oparto się na dokumentach zgromadzonych w sprawie tj. wypisu z rejestru gruntów – wykaz zmian ( zawiadomienie o zmianie z dnia [...] listopada 2011 r.), którego także nie ma w aktach sprawy.

Brak tych dokumentów uniemożliwia Sądowi ocenę materiału dowodowego, a w konsekwencji zaskarżonej decyzji. Sąd nie może bowiem stwierdzić czy zasadne były decyzje z dnia [...] stycznia 2011 r. i z dnia [...] kwietnia 2013 r., a to jest kluczowa kwestia w niniejszej sprawie.

W aktach sprawy znajduje się natomiast zawiadomienie o zmianie z dnia [...] kwietnia 2012 r.

W ocenie Sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie rozpatrzyło w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 210 O.p. Zgodnie bowiem z art. 210 O.p. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Nadto Sąd zauważa, że w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r., na podstawie której stwierdzona została nieważność decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na 2011 r., organ stwierdził, że organ podatkowy dokonując wymiaru podatku z urzędu uwzględnia dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Organ wskazał, że jak wynika z dokumentów zgromadzonych w sprawie tj. z wypisu z rejestru gruntów - wykaz zmian ( zawiadomienie o zmianie z dnia [...].11.2011 r.) przedmiotowa działka nr [...] obręb [...] własność [...] i [...] [...] w roku 2011 stanowiła użytki rolne B-RV. Nieuwzględnienie w roku 2011 przy opodatkowaniu działki nr [...] powyższych danych uznać należy jako rażące zaniedbanie organu podatkowego, a co za tym idzie zaistniała konieczność wyeliminowania tejże decyzji wymiarowej z obrotu prawnego jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Kolegium uznało, że przedmiotowa decyzja w sposób rażący naruszyła jasnobrzmiący przepis art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), który to przepis stanowi, iż podstawą wymiaru podatków powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków.

Tymczasem w decyzji z dnia [...] marca 2014 r., mocą której organ odmówił stwierdzenia nieważności decyzji SKO w [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. stwierdzono, iż organ nie uwzględnił w decyzji wymiarowej stanu faktycznego co do istniejących zabudowań i nie wymierzył podatku od nieruchomości za budynki, w roku 2011 nie zajęte na dział specjalny produkcji rolniczej, a więc nie objęte zwolnieniem podatkowym z art. 7 ust.4 pkt c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

W ocenie Sądu powyższe wskazuje na sprzeczność zawartą w uzasadnieniu decyzji polegającą na tym, że SKO w [...] z jednej strony wskazuje, że decyzja Burmistrza [...] nie była oparta na danych z ewidencji gruntów i budynków - choć zgodnie z art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego winna była na danych tych się opierać - z drugiej zaś strony w dalszej części uzasadnienia wskazuje, że w ewidencji na dzień wydania tejże decyzji - grunty były w ewidencji ujawnione jako użytki rolne B-RV.

Zdaniem Sądu tego rodzaju wewnętrzna sprzeczność decyzji, stanowi zarówno naruszenie art. 210 O.p. jak i narusza zasady postępowania podatkowego takie jak wyrażona w art. 120 O.p. zasada praworządności, czy wyrażona w art. 121 O.p. zasada zaufania do organów podatkowych.

Należy wskazać, iż organ administracji, który w ogóle nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia swym obowiązkom wynikającym z art. 121 § 1 i art. 124 O.p. w sposób, który ma istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż sprawa nie zostaje załatwiona zgodnie z wynikającymi z tych przepisów zasadami ogólnymi postępowania podatkowego.

Naruszenie powyższych przepisów sprowadza się do braku ustosunkowania się przez organ do zarzutów podniesionych przez skarżących i dotyczących sprzeczności uzasadnienia z sentencją decyzji.

Zasada przekonywania stron została wyrażona w art. 124 O.p. W związku z tą zasadą, organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy. Celem zasady przekonywania jest dążenie do uzyskania akceptacji decyzji. Przekonywanie powinno zmierzać także do tego, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez stronę decyzji bez stosowania środków przymusu.

Organ II instancji przy stwierdzeniu nieważności decyzji pierwotnej wskazał, iż przesłanką nieważności było rażące naruszenie prawa polegające na tym, iż w pierwotnej decyzji podatkowej przy ustalaniu podatku organ I instancji nie oparł się na wówczas na aktualnych danych w ewidencji gruntów i budynków.

Z kolei na późniejszym etapie sprawy, już w decyzji rozpoznającej odwołanie od ponownie wydanej decyzji podatkowej - organ II instancji już nie odwołuje się do treści wynikającej z ewidencji gruntów i budynków, a jedynie opiera na stanie faktycznym ustalonym w wyniku zebranego w sprawie materiału dowodowego - innego niż dane z ewidencji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy podatkowe powinny uwzględnić powyższe uwagi Sądu. Przede wszystkim organ I instancji winien szczegółowo przedstawić stan faktyczny i prawny sprawy. Dopiero wówczas możliwa będzie całościowa ocena sprawy pod kątem przesłanek odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.

Stwierdzone uchybienia natury procesowej, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, odnoszenie się do zarzutów prawa materialnego byłoby przedwczesne.

W związku z powyższym Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit. c, art. 135 P.p.s.a uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 P.p.s.a.