Postanowienie WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 779/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2014-12-18 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 2 pkt 2, art. 258 par. 2 pkt 7,
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. oraz odsetek za zwłokę od nieuiszczonych zaliczek postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych


UZASADNIENIE

J. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. oraz odsetek za zwłokę od nieziszczonych zaliczek.

Wnioskiem z dnia 4 listopada 2014 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych.

Ze złożonego przez skarżącą formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwójką dzieci, "[...]". Rodzina wnioskodawczyni utrzymuje się z alimentów w wysokości "[...]" miesięcznie i dochodów starszej z córek uzyskiwanych ze stażu w Urzędzie Pracy – ok. "[...]" miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że poza dwiema nieruchomościami położonymi "[...]", na których ustanowione są hipoteki przymusowe na rzecz Skarbu Państwa w kwocie ok. 1.300.000 zł, nie posiada innego majątku. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniła, że sytuacja finansowa nie pozwala jej na opłacenie wpisu stosunkowego od wniesionej skargi. Jest osobą bezrobotną, nie posiada oszczędności, ani ruchomości przedstawiających wartość, które po spieniężeniu pozwoliłyby opłacić koszty sądowe. Na podstawie zawartej ugody otrzymuje alimenty w kwocie "[...]". Wskazała, że stan zdrowia wyklucza podjęcie przez nią pracy zawodowej, nadto wymaga stałego leczenia. Oświadczyła, że jest osobą rozwiedzioną i poza alimentami nie otrzymuje od byłego męża żadnych środków do życia. Dodała, że jedna z córek uczy się w gimnazjum, druga zaś studiuje i odbywa staż.

Pismem z dnia 13 listopada 2014 r. skarżąca na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm. dalej cyt. jako "p.p.s.a."), wezwana została do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń i przedłożenie dokumentów źródłowych w zakresie okoliczności dotyczących jej stanu majątkowego, które mogą mieć wpływ na ocenę zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy.

W odpowiedzi na wezwanie, skarżąca pismem z dnia 2 grudnia 2014 r. wyjaśniła, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, co uniemożliwia jej na dzień dzisiejszy opłacenie jakichkolwiek miesięcznych wydatków wymienionych w wezwaniu związanych z utrzymaniem własnym i jej rodziny. Otrzymywane alimenty służą zaspokojeniu najważniejszych potrzeb jej i jej młodszej córki. Oświadczyła, że mieszka w domu swojej starszej córki, która pokrywa koszty eksploatacyjne typu: gaz, energia, woda. Nie korzysta z pomocy rzeczowej żadnej instytucji państwowej. Stwierdziła, że zarówno ona jak i jej młodsza córka nie posiadają rachunków bankowych, lokat bankowych. Podkreśliła, że o pomoc w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie ubiegają się jej dzieci, zaś o jej zdolności winny decydować uzyskiwane bieżące dochody, a nie sytuacja jej rodziny czy też zdarzenia z lat 2012-2013. Oświadczyła, że adres w "[...]" jest wyłącznie adresem do korespondencji. Nie jest właścicielką żadnego lokalu w "[...]". Wyjaśniła, że nie posiada polis ubezpieczeniowych ze środkami finansowymi na nich zgromadzonymi.

Nadto skarżąca odwołując się do treści art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdziła, że w jej ocenie wykazała w sposób dostateczny swoją trudną sytuację materialną, która nie pozwala jej na uiszczenie kosztów sądowych. Zdaniem skarżącej, uprawdopodobniła również, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przytaczając oświadczenie złożone w uzasadnieniu formularza wniosku PPF stwierdziła, że stan faktyczny wskazuje na zupełny brak środków do życia i zdolności finansowej do utrzymania rodziny. Podkreśliła, że na podstawie przedstawionych warunków życiowych nie sposób jest przyjąć, iż posiada zdolność do uiszczenia wysokich kosztów sądowych. Stwierdziła, że nie posiada zdolności finansowej do uregulowania należnych kosztów sądowych, jednakże brak ich nie może pozbawić jej konstytucyjnego prawa określonego w art. 45 Konstytucji RP tj. do sprawiedliwego i niezawisłego sądu, prawa do obrony swoich racji przed sądem, prawa do uruchomienia procedury przed sądem. W ocenie skarżącej, o zdolność do uregulowania kosztów sądowych decyduje bieżąca sytuacja finansowa strony.

Wskazała, że zarówno ona jak i jej rodzina pozostają w niedostatku i na dzień dzisiejszy korzystają z pomocy osób bliskich. Nadto podkreśliła, że "znosi egzekucję" Urzędu Skarbowego "[...]" i z tego powodu jest również ograniczona finansowo. Okoliczność ta, ma także wpływ na pozyskiwanie środków do życia.

Ponownie wskazując na treść art. 45 ust. 1 Konstytucji RP stwierdziła, że pozbawienie prawa do sądu i sądowej kontroli orzeczeń administracyjnych jest w jej sytuacji nieuzasadnione. Stwierdziła, że odmowa przyznania prawa pomocy doprowadzi do wykluczenia społecznego zarówno ją jak i jej rodzinę.

Referendarz sądowy zważył, co następuje:

Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 1.500 zł (zgodnie z § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16.12.2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U Nr 221, poz. 2193 ze zm]).

Generalną zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest konieczność ponoszenia przez strony kosztów postępowania związanych z udziałem w sprawie.

Wyjątek od powyższej zasady wprowadza instytucja prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Sąd (referendarz sądowy) może przyznać prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym. Przy czym podkreślenia wymaga, że już z literalnego brzmienia art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wynika, iż przyznanie prawa pomocy może nastąpić tylko w sytuacji, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania - jeżeli wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym , czy też nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania jeżeli wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.

Wskazać należy, że prawo pomocy wywodzi swoją genezę z tzw. prawa ubogich, określanego też prawem ubóstwa lub nawet prawem o wspieraniu ubogich. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Burzy bowiem konstytucyjny obowiązek wynikający z art. 84 Konstytucji RP świadczenia ciężarów i świadczeń publicznych, do których zalicza się daniny publiczne w postaci kosztów sądowych na zasadzie równości i powszechności. Koszty procesu przerzucane są bowiem na innych i z tego tytułu instytucja prawa pomocy winna być traktowana jako wyjątek od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a. (vide: postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013r., sygn. akt I FZ 385/13, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl)

Celem instytucji prawa pomocy jest zagwarantowanie prawa do sądu osobom najuboższym, znajdującym się w wyjątkowo złej sytuacji materialnej, które całkowicie nie są w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów związanych z dochodzeniem swych praw przed sądem. Stosując prawo pomocy nie można chronić czy też wzbogacać majątku osób prywatnych, gdyż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia. (vide postanowienia: NSA z dnia 29 listopada 2013r., sygn. akt II FZ 773/13; WSA w Poznaniu z dnia 16 października 2008r., sygn. akt I SA/Po 1433/07 ) .

Dodatkowo podkreślenia wymaga fakt, że zgodnie z art. 246 § 1 i 2 p.p.s.a. ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Z użycia w tych przepisach określenia "gdy wykaże" wynika niezbicie, że to na stronie wnioskującej spoczywa obowiązek przekonania sądu, iż w jej przypadku zachodzą ustawowe przesłanki warunkujące przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że to strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli fakty, które podaje we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (vide: postanowienia NSA z dnia 9 września 2004r., sygn. akt FZ 360/04, niepubl., z dnia 7 marca 2006r., sygn. akt OZ 211/06, niepubl.).

To zatem strona ma przekonać rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, iż nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania. Składając formularz wniosku, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.), ma przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. Wybór żądanych dokumentów źródłowych uzależniony jest od indywidualnych okoliczności rozpoznawanej sprawy i pozostawiony został uznaniu rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy. Podkreślić również należy, iż art. 255 p.p.s.a. stanowi podstawę do wezwania strony, a nie organów państwowych, czy też jakichkolwiek instytucji, do złożenia w zakreślonym terminie dodatkowych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych.

Zwrócić należy także uwagę, że przepis art. 255 p.p.s.a. jest nie tylko podstawą prawną dla działań umożliwiających prawidłową ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy, ale regulacja ta pozwala także ubiegającemu się o przyznanie prawa pomocy na uzupełnienie wniosku w przypadku, kiedy okoliczności wskazane we wniosku nie okażą się wystarczające do stwierdzenia przesłanek z art. 246 § 1 p.p.s.a. O ile zatem nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego co do rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony, w przypadku, gdy okoliczności przedstawione we wniosku budzą jakiekolwiek wątpliwości, jest istotną wadą postanowienia skutkującą jego uchyleniem, o tyle uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku informacji o przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (vide: postanowienie NSA z 10 stycznia 2008 r., sygn. II FZ 540/07, niepubl.).

Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że przesłane przez skarżącą wyjaśnienia nie są wystarczające do przyjęcia, że istnieją podstawy do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podkreślenia wymaga fakt, że podnoszone przez wnioskodawczynię okoliczności obrazujące jej sytuację życiową są powtórzeniem okoliczności wykazywanych przy poprzednio złożonym wniosku o prawo pomocy do sprawy o sygn. akt I SA/Ol 602/14. Postępowanie to zakończyło się prawomocną odmową przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 grudnia 2014r., sygn. akt II FZ 1992/14, oddalił zażalenie na postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 22 października 2014r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym).

Skarżąca pomimo wezwania z dnia 13 listopada 2014r. (k. 25), w trybie art. 255 p.p.s.a., do złożenia dokumentów potwierdzający ponoszone wydatki na utrzymanie za okres od 1.07.2014 r. do 13.11.2014 r.; wykazów i wyciągów z posiadanych rachunków bankowych przez skarżącą i osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym; zeznania podatkowego za rok 2013; oświadczenia o posiadanym majątku w okresie od 1.01.2012 r. do 13.11.2014 r. przez skarżącą i osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym; wyjaśnień w kwestii posiadanych tytułów do lokalu położonego w "[...]", i do domu położonego w "[...]", nadesłała jedynie wyjaśnienia z dnia 2 grudnia 2014 r. Podkreślić należy, że wyjaśnienia te są zbieżne z wyjaśnieniami przesłanymi na wezwanie w trybie art. 255 p.p.s.a do sprawy o sygn. akt I SA/Ol 602/14, która to jak wskazano już wyżej zakończona jest prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11.12.2014 r. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca wyjaśniła bowiem, że zarówno ona jak i jej młodsza córka nie posiadają rachunków bankowych. Zamieszkuje w domu stanowiącym własność starszej z córek, która to opłaca koszty utrzymania domu. Ponadto podkreśliła, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej bez podania jednak jakichkolwiek informacji dotyczących wysokości ponoszonych kosztów, posiadanych składników majątku przez dzieci wnioskodawczyni czy też oświadczenia o posiadanych rachunkach i lokatach bankowych przez starszą z córek.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że aktualne pozostaje zatem stanowisko przedstawione w rozpoznawanej wcześniej sprawie o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 602/14. Skarżąca bowiem nie udowodniła w sposób przekonujący, aby znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podkreślić należy, że poza wielokrotnie powtarzanymi kwestiami w postaci: trudnej sytuacji życiowej i lakonicznego stwierdzenia, że nie posiada środków finansowych na opłacenie należnych kosztów sądowy skarżąca nie przedstawiła żadnych wyjaśnień na podstawie których możliwa byłaby ocena rzeczywistej sytuacji materialnej strony.

W pierwszej kolejności, należy stwierdzić, że skarżąca poza oświadczeniem, że na podstawie ugody zawartej z byłym mężem otrzymuje alimenty w kwocie "[...]", nie przedstawiła wyjaśnień co do wysokości i rodzaju ponoszonych kosztów. Skarżąca poprzestała jedynie na wyjaśnieniu, że sytuacja materialna nie pozwala jej na regulowanie wydatków określonych w wezwaniu, natomiast uzyskiwane alimenty służą zaspokojeniu najważniejszych egzystencjalnych potrzeb jej i jej młodszej córki. Wskazała przy tym, że koszty eksploatacyjne w postaci opłat za: gaz, energię i wodę ponosi jej starsza córka. Mając na uwadze tak lakoniczne oświadczenie strony, nie sposób było ustalić zarówno struktury ponoszonych kosztów jak i ich wysokości. Podkreślić należy, że dla oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest to kwestia kluczowa, bez której w praktyce nie jest możliwe pozytywne rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Porównanie bowiem uzyskiwanych dochodów z ponoszonymi kosztami, a przede wszystkim z ich rodzajem i wysokością daje bowiem obraz rzeczywistej sytuacji finansowej strony. Bez tak istotnych danych referendarz sądowy nie mógł przyjąć, że strona nie posiada wolnych środków na opłacenie kosztów sądowych. Nadto należy stwierdzić, że strona prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwójką swoich dzieci, przy tym jak twierdzi, to starsza z córek ponosi cały ciężar opłat związanych z utrzymaniem domu, w którym zamieszkuje strona. Podkreślić należy, że wyjaśnień tych nie sposób uznać za wiarygodne bez szczegółowego przedstawienia rachunków związanych z utrzymaniem przedmiotowej nieruchomości. Stwierdzić należy, że jak wynika z oświadczenia wnioskodawczyni starsza z jej córek jest studentką, nadto z tytułu stażu z Urzędu Pracy pobiera wynagrodzenie w wysokości "[...]". Biorąc pod uwagę realia życia codziennego, nie sposób jest przyjąć, że starsza z córek jest w stanie z uzyskiwanego wynagrodzenia dokonać samodzielnie bieżących opłat z tytułu zamieszkiwania w domu trzyosobowej rodziny jak i ewentualnie posiadać środki na niezbędne do życia wydatki w postaci zakupu żywności, odzieży, środków czystości, wydatków związanych z nauką, czy też opłacić koszty dojazdu na uczelnię i do pracy. Nadto odnosząc się do stwierdzenia skarżącej w kwestii, iż o zdolności finansowej do poniesienia kosztów sądowych winny decydować wyłącznie bieżące dochody skarżącej, a nie jej rodziny, czy też zdarzenia z lat 2012-2013 referendarz sądowy wyjaśnia, że o zasadności wniosku osoby fizycznej nie decyduje wyłącznie jej aktualny majątek i dochody, ale również inne czynniki takie jak m.in. stan rodzinny (art. 252 § 1 p.p.s.a.). Zatem badając sytuację strony bada się również sytuację osób prowadzących ze stroną wspólne gospodarstwo domowe. Niewątpliwe bowiem na sytuację materialną wnioskodawcy na wpływ sytuacja materialna współdomowników. W tym świetle referendarz sądowy stwierdza, że oświadczenia złożone przez skarżącą nie są również dokładne i nie przedstawiają w sposób przekonywujący jej rzeczywistej sytuacji życiowej. Skoro, o zasadności wniosku osoby fizycznej ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy nie decyduje wyłącznie jej majątek i dochody, ale również jej stan rodzinny, to w przypadku skarżącej należało uwzględnić majątek, dochody i wydatki dzieci. Ustalenia takie pozwoliłby bowiem na ocenę czy i w jakim zakresie skarżącej można udzielić prawa pomocy. Podkreślić należy, że skarżąca została wezwana do przedłożenia wykazów i wyciągów z wszystkich posiadanych rachunków bankowych, lokat bankowych, a także do złożenia oświadczenia o posiadanym majątku od 01.01.2012 roku do dnia wezwania tj. 13.11.2014 r. przez nią i osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym. Na wezwanie w trybie art. 255 p.p.s.a skarżąca oświadczyła jedynie, że ona jak i jej młodsza córka nie posiadają rachunku bankowego ani lokat bankowych. Nie odniosła się w żadnej mierze do kwestii posiadania rachunku bankowego, ewentualnie lokat bankowych przez starszą z córek. Wyjaśnić również należy, że o sytuacji materialnej strony decyduje sposób rozporządzania posiadanym, przed złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy, majątkiem. Okoliczność w jaki sposób skarżąca oraz osoby prowadzacie z nią wspólne gospodarstwo domowe rozporządzały swoim majątkiem ma wpływ i winno być ocenione badając aktualną sytuację życiową i materialną strony. Unikając przedłożenia zarówno stosowych oświadczeń jak i dokumentów skarżąca uniemożliwiła poczynienie koniecznych dla rozpoznania wniosku ustaleń dotyczących ewentualnej zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Niedostosowanie się do wezwania, o którym mowa w art. 255 p.p.s.a. należy interpretować na niekorzyść wnioskodawczyni. W ocenie rozpoznającego wniosek, strona która w jakikolwiek sposób uchyla się od złożenia wyjaśnień, oświadczeń lub dokumentów służących ocenie jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, musi się liczyć z tym, że nie będzie podstaw do uznania zasadności jej wniosku.

Zaznaczyć należy, że skarżąca w bardzo lakoniczny sposób odniosła się także do kwestii posiadanego ewentualnie tytułu do lokalu przy "[...]", stwierdzając jedynie, że jest to adres wyłącznie do korespondenci. Podkreślić przy tym należy, że na podstawie akt administracyjnych załączonych do sprawy o sygn. akt I SA/Ol 602/14 ustalono, że skarżąca dokonała zmiany adresu zamieszkania, w dniu "[...]" odebrała nowy dowód osobisty, a od dnia "[...]" uległ zmianie również adres zameldowania na adres "[...]".

Analiza zgromadzonego materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że wnioskodawczyni nie przedłożyła dokumentów, które pozwoliłyby na dokonanie pełnej i rzetelnej oceny jej sytuacji finansowej. Przyjąć zatem należało, że przedstawiła ona swoją sytuację finansową w sposób selektywny, uchylając się od wykazania swoich rzeczywistych możliwości płatniczych, nie wykazując tym samym, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Zauważyć przy tym należało, że skarżącą została prawidłowo pouczona, że niezastosowanie się do treści wezwania będzie skutkować rozpoznaniem wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Zatem należy stwierdzić, że już z samego faktu nałożenia na nią zobowiązania w trybie art. 255 p.p.s.a., tj. przedłożenia dodatkowych dokumentów celem usunięcia wątpliwości co do określonych we wniosku o przyznanie prawa pomocy jej możliwości płatniczych, powinna wywieść, że zostanie obciążona negatywnymi skutkami związanymi z nieprzedłożeniem wymaganych dokumentów.

Reasumując przedmiotowe rozważania, należy stwierdzić, że tylko wyjaśnienie – w sposób nie budzący wszystkich przedstawionych wyżej wątpliwości – sprzeczności dotyczących stanu rodzinnego wnioskodawczyni oraz nadesłanie brakujących dokumentów umożliwiłoby ustalenie istotnych okoliczności mających wpływ na ocenę zasadności wniosku. Postępowanie wnioskodawczyni, polegające włącznie na poprzestaniu na stwierdzeniu, iż jej sytuacja finansowa spełnia warunki do przyznania prawa pomocy, skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jej rzeczywistych możliwości płatniczych. W tych okolicznościach stwierdzić trzeba, że to sama wnioskodawczyni uniemożliwiła dokonanie pełnej i rzetelnej oceny jej sytuacji finansowej. Niewątpliwie, sytuacja, w której zachodzą rozbieżności pomiędzy poszczególnymi dokumentami lub oświadczeniami, prowadzi do niemożności ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego, a w konsekwencji do niewykazania przez stronę, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co w następstwie musi prowadzić do odmowy przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 2011 r. II FZ 733/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Na marginesie należy również wyjaśnić , że odmowa przyznania prawa pomocy nie oznacza ze swojej istoty ograniczenia skarżącej prawa do sądu. Prawo pomocy, jak już wyjaśniono to wyżej, jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, której celem jest zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom niebędącym w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego, a tym samym realizację uprawnień wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. nr 61, poz. 284, z późn. zm.). Skoro skarżąca nie wykazała, że jest osobą, której sytuacja majątkowa nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania, to w konsekwencji zasadna, w ocenie referendarza sądowego jest odmowa przyznania jej prawa pomocy i w tej sytuacji nie można mówić o pozbawieniu jej możliwości obrony swoich praw przed sądem.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności referendarz sądowy, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.