Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1414/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6163 Gospodarowanie nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1990 nr 6 poz 37
law: Ustawa z dnia 20 stycznia 1990 r. o zmianie ustawy - Prawo spółdzielcze.
article: art. 30 ust. 1 art. 56 ust. 1
journal: Dz.U. 1991 nr 107 poz 464
law: Ustawa z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Hauser (spr.) Sędziowie sędzia del. NSA Zofia Flasińska sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Protokolant Katarzyna Latuszek po rozpoznaniu w dniu 29 września 2009 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 1043/07 w sprawie ze skargi Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] października 2007 r., nr [...] w przedmiocie gospodarowania nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2008 r., sygnatura akt II SA/Gl 1043/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę w sprawie ze skargi Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w C. - R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] października 2007 r., nr [...] w przedmiocie gospodarowania nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa.

W uzasadnieniu WSA wskazał, że Kierownik Wydziału Geodezji Urzędu Miejskiego w Częstochowie, działając na podstawie art. 274 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 1982 r., nr 30, poz. 210 ze zm. - dalej jako: ps) w decyzji z dnia [...] listopada 1989 r., nr [...] ustalił Rolniczą Spółdzielnię Produkcyjną w C. - R. (dalej jako: spółdzielnia) nabywcą państwowej nieruchomości rolnej o łącznej powierzchni 20,3295 ha. W decyzji tej ustalono także odpłatność za tę nieruchomość w wysokości 270760 zł, a wymieniona kwota została wpłacona przez spółdzielnię w dniu 22 grudnia 1989 r. Do zawarcia umowy przeniesienia własności w formie aktu notarialnego jednak nie doszło, a w dniu 7 lutego 1990 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 stycznia 1990 r. o zmianie ustawy - Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 1990 r., nr 6, poz. 37 ze zm.). Ustawa ta skreśliła art. 274 ps, a w art. 2 ust. 1 postanowiono, że decyzje ostateczne o ustaleniu spółdzielni produkcji rolnej jako nabywców własności użytkowanych przez nie nieruchomości rolnych stanowiących własność Państwa, na podstawie których do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy nie dokonano przeniesienia własności, podlegają z mocy prawa zmianie przez organy administracji państwowej, które je wydały, w części dotyczącej odpłatności za te nieruchomości. Natomiast ust. 2 tego przepisu stanowi, że odpłatność za te nieruchomości rolne ustala się na podstawie przepisów o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi. Z kolei rozdział I ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi oraz uporządkowaniu niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego (Dz. U. z 1958 r., nr 17, poz. 71 ze zm.) zatytułowany "Sprzedaż nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi" został skreślony z dniem 1 stycznia 1992 r. przez art. 58 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1991 r., nr 107, poz. 464).

W piśmie z dnia 21 maja 2001 r. spółdzielnia wniosła o dokonanie zmiany

m. in. w wymienionej wcześniej decyzji z dnia [...] listopada 1989 r. w zakresie ceny nabycia prawa własności zgodnie z art. 2 w/cyt. ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta Częstochowy decyzją z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...] zmienił decyzję z dnia [...] listopada 1989 r. w części dotyczącej odpłatności za przedmiotową nieruchomość w oparciu o wartości określone przez rzeczoznawcę majątkowego w opinii z dnia [...] czerwca 2007 r., przy czym na poczet ceny zaliczył zwaloryzowaną kwotę, wpłaconą przez spółdzielnię w dniu 22 grudnia 1989 r.

Spółdzielnia w swoim odwołaniu wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji

i umorzenie postępowania, ewentualnie o zmianę pkt 1 decyzji i ustalenie ceny nabycia nieruchomości według zasad uregulowanych w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r., przy jednoczesnym skreśleniu w pkt 3 zaskarżonej decyzji cyfry "6".

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (dalej jako: SKO)

po powtórnym dokonaniu analizy akt przedmiotowej sprawy utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, wskazując, że w przedmiotowej sprawie, wbrew twierdzeniom odwołującej się spółdzielni, zastosowanie ma art. 30 ust. 1 w związku z art. 56 ust. 1 przytaczanej ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw,

gdyż w momencie podejmowania kwestionowanej decyzji nie obowiązywały już przepisy o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi, o których mowa w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. o zmianie ustawy - ps. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (dalej jako: WSA) spółdzielnia wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji ostatecznej oraz zasądzenie kosztów postępowania. Podtrzymała dotychczasowe zarzuty błędnego zastosowania art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 roku o zmianie ustawy - ps oraz art. 30 ust. 1 i art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Odpowiadając na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn podanych

w decyzji ostatecznej. Wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2008 r., sygnatura akt II SA/Gl 1043/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę w sprawie ze skargi spółdzielni na decyzję SKO z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie gospodarowania nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. W pierwszej kolejności Sąd podkreślił, że ustalenia faktyczne w oparciu o które zapadły kontrolowane przez Sąd decyzje administracyjne oparte były na dokumentach i nie były kwestionowane przez skarżącą spółdzielnię. Spółdzielnia, w oparciu o art. 274 ps (w jej brzmieniu pierwotnym), decyzją z dnia [...] listopada 1989 r. została ustalona jako nabywca pozostających w jej użytkowaniu państwowych nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni 20,3295 ha położonych na terenie C. w obrębie R.. Decyzja ta zgodnie z ówcześnie obowiązującym art. 274 § 2 ps stanowiła podstawę do zawarcia w formie aktu notarialnego umowy przenoszącej własność wskazanych w niej nieruchomości. Nabycie nieruchomości w omawianym trybie było odpłatne, a szczegółowe zasady odpłatności określało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 kwietnia 1984 r. w sprawie zasad odpłatności na nabycie własności użytkowanych przez spółdzielnie produkcji rolnej nieruchomości rolnych stanowiących własność Skarbu Państwa (Dz. U. z 1984 r., nr 26, poz. 134). W oparciu o powyższe rozporządzenie w decyzji z dnia 7 grudnia 1989 r. ustalono cenę wskazanych w niej nieruchomości na kwotę 27060 zł oraz postanowiono, że kwotę tę skarżąca powinna wpłacić w terminie przed sporządzeniem aktu notarialnego na konto Urzędu Miejskiego w Częstochowie. Spółdzielnia wpłaciła ustaloną kwotę w dniu 22 grudnia 1989 r., ale do zawarcia aktu notarialnego nie doszło z uwagi na nieuregulowany stan prawny nieruchomości wymienionych w tej decyzji. W międzyczasie, na mocy art. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. zmieniającej ps, która weszła w życie 7 lutego 1990 r., skreślono art. 274. Jak wynika ze stenogramu 18 posiedzenia Sejmu odbytego w dniach 19 - 20 stycznia 1990 r., podstawowym motywem zmiany dokonanej tą ustawą było usunięcie przywileju, jaki przepis art. 274 stwarzał rolniczym spółdzielniom produkcyjnym i wprowadzenie zasady, że wszystkie sektory rolnictwa będą nabywały ziemię na tych samych zasadach (z ówczesnego Państwowego Funduszu Ziemi). Jednocześnie w art. 2 ust. 1 omawianej ustawy postanowiono, że decyzje ostateczne o ustaleniu spółdzielni produkcji rolnej jako nabywców własności użytkowanych przez nich nieruchomości rolnych stanowiących własność państwa, na podstawie których do dnia wejścia w życie tej ustawy nie dokonano przeniesienia własności, podlegają z mocy prawa zmianie przez organy administracji państwowej, które je wydały, w części dotyczącej odpłatności za te nieruchomości. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy, odpłatność tę ustalało się na podstawie przepisów o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi. Jak wynika z ustaleń faktycznych, skarżąca znajdowała się właśnie w sytuacji określonej w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. Mając zatem na uwadze brzmienie przywołanych przepisów Sąd I instancji uznał, że nie mógł zostać uwzględniony zarzut błędnego zastosowania art. 2 ust. 1 ustawy z 1990 r. zmieniającej ps z uwagi na uiszczenie przez spółdzielnię należności ustalonej decyzją. Decyzja ostateczna z [...] listopada 1989 r., na którą powołuje się skarżąca została bowiem wydana w oparciu o art. 274 § 1 ps z 1982 r., który przewidywał ustalenie odpłatności za przejście na własność użytkowanej nieruchomości (art. 274 § 1), a także przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 kwietnia 1984 r. wydanego na podstawie delegacji zawartej w tym artykule (art. 274 § 3). Jak wskazał Sąd, art. 2 ust. 1 ustawy z 1990 r. zmieniającej ps stanowił wyraz uznania przez ustawodawcę ekspektatywy nabycia prawa własności przez spółdzielnie produkcji rolnej, wobec których przed dniem 7 lutego 1990 roku wydano ostateczną decyzję przewidzianą dotychczasowym przepisem art. 274 § 2 ps. W oparciu o ten przepis spółdzielnie te zachowały bowiem prawo nabycia nieruchomości wskazanych w takich decyzjach, tyle że z woli ustawodawcy odpłatność za te nieruchomości miano ustalić na nowo, w oparciu o przepisy regulujące sprzedaż nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi (art. 2 ust. 2 tej ustawy). Jednakże, na mocy art. 58 pkt 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1991 r., nr 107, poz. 464 ze zm.) został skreślony rozdział 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi (...) zawierający przepisy regulujące tryb sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi. W miejsce tych regulacji prawnych, art. 56 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy wprowadził zasadę, że sprzedaż nieruchomości kandydatowi ustalonemu na nabywcę w myśl dotychczasowych przepisów następuje na warunkach tej ustawy. Z uwagi na umieszczenie tego ostatniego przepisu w rozdziale 10 ustawy zatytułowanym "Przepisy końcowe i przejściowe", nie może ulegać wątpliwości, że reguluje on sytuację podmiotów, które zostały ustalone m. in. na podstawie art. 274 § 1 ps z 1982 roku. Warunki, o których mowa w art. 56 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa określone zostały w jej rozdziale 6. Zgodnie zaś z zamieszczonym w tym rozdziale art. 30 ust. 1 (w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 20 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa /Dz. z 2003 r. nr 6, poz. 64 ze zm.) cenę nieruchomości Zasobu ustala się w wysokości nie niższej niż wartość tej nieruchomości określona przy zastosowaniu sposobów jej ustalania przewidzianych w przepisach o gospodarce nieruchomościami. Oznacza to, że w dacie złożenia przez skarżącą wniosku (w dniu 21 maja 2001 r.) o dokonanie zmiany w decyzji z dnia [...] listopada 1989 r. w zakresie ceny nabycia prawa własności nie obowiązywał już ani art. 274 ps z 1982 roku ani przepisy o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi (skreślone z dniem 1 stycznia 1995 r.). Sytuację kandydatów ustalonych na nabywców nieruchomości rolnych Skarbu Państwa regulował zaś art. 56 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Zmiana odpłatności za sprzedaż nieruchomości skarżącej po dniu 1 stycznia 1992 r. mogła odbyć się zatem tylko w oparciu o przepisy ustawy z 19 października 1991 r. Tym samym, wbrew stanowisku skarżącej, do zmiany odpłatności nie mogły zostać zastosowane przepisy obowiązujące w dniu 7 lutego 1990 r., to jest w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. Podejmując zaskarżoną decyzję organ orzekający, w braku odmiennych regulacji prawnych zamieszczonych w ustawach zmieniających, był zobowiązany do stosowania jedynie obowiązujących przepisów. Dlatego też decyzję wydaną na podstawie art. 2 ustawy z 1990 r. zmieniającej ps oraz art. 58, art. 56 ust. 1 i art. 30 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa należało - zdaniem Sądu I instancji - uznać za podjętą w oparciu o właściwą podstawę prawną. Samą wartość nieruchomości opisanej w decyzji z [...] listopada 1989 r. ustalono w oparciu o sporządzony operat szacunkowy i zwaloryzowano na maj 2007 r. Równocześnie zwaloryzowana została kwota wpłacona przez skarżącą w 1989 r., która na maj 2007 r. wyniosła 235,83 zł. W konsekwencji cena nieruchomości została ustalona na kwotę 96581,44 zł, na którą złożyła się wartość nieruchomości wynosząca 96817,279 zł pomniejszona o kwotę 235,83 zł. Sposób obliczenia wartości nieruchomości i jej waloryzacji nie był przez skarżącą kwestionowany, zarzuty nie dotyczyły bowiem przepisów w oparciu o które obliczeń tych dokonano. Z urzędu Sąd jednak dostrzegł brak uregulowań prawnych umożliwiających przeprowadzenie waloryzacji kwot ustalonych przez rzeczoznawcę majątkowego w sporządzonym w 2004 r. operacie szacunkowym.

Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna w C. - R., reprezentowana przez radcę prawnego, złożyła od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrok Sądu I instancji zaskarżono w całości podnosząc zarzuty naruszenia prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj.: 1) art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. o zmianie ustawy - ps poprzez przyjęcie, że stan faktyczny i prawny uregulowany tym przepisem ma zastosowanie do sytuacji, jaka wystąpiła u strony składającej skargę kasacyjną podczas, gdy spółdzielnia nie jest objęta tym przepisem; oraz 2) art. 30 ust. 1 i art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw w sytuacji, gdy art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. jednoznacznie ustalał zasady zmiany odpłatności za nieruchomości rolne nabywane przez rolnicze spółdzielnie produkcyjne w oparciu o przepisy sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi. Wobec powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej spółdzielni wskazał, że w niniejszej sprawie zarówno organy administracji publicznej, jak i WSA błędnie przyjęły, że do stanu faktycznego i prawnego jaki miał miejsce w dniu 7 lutego 1990 r. ma zastosowanie wprost art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. o zmianie ustawy - ps. Spółdzielnia natomiast stoi na stanowisku, że art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej nie ma do niej zastosowania, gdyż cała należność (cała cena określona w decyzji administracyjnej ustalającej spółdzielnię nabywcą gruntów) została zapłacona przed uchwaleniem przez Sejm ww. ustawy. Tym samym skarżący uważa, że wobec zapłaty całej należności brak podstaw do zmiany ceny - stanowisko przeciwne stanowi naruszenie praw nabytych co jest sprzeczne z art. 2 i 64 Konstytucji. Bezprawiem strona skarżąca nazwała zobowiązanie spółdzielni do ponownej zapłaty ceny za nieruchomość w sytuacji, gdy cena ta została w całości uregulowana przed zmianą przepisów. Składający skargę kasacyjną wskazał, że sytuacja w jakiej była spółdzielnia w dniu 7 lutego 1990 r. nie została uregulowana w art. 2 ust. 1 - tym samym przepis ten nie ma do spółdzielni zastosowania.

W uzasadnieniu zarzutu niewłaściwego zastosowania art. 30 ust. 1 i art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa w związku z treścią art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. o zmianie ustawy - ps, autor skargi kasacyjnej zauważył, że art. 56 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa reguluje sytuację "kandydata ustalonego na nabywcę" - tymczasem spółdzielnia miała status "nabywcy nieruchomości" (status ten wynika wprost z art. 274 § 2 ustawy ps oraz z decyzji administracyjnej). Jak zauważył skarżący, ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi wprowadzała dwie instytucje - "kandydata na nabywcę nieruchomości rolnych" i "nabywcę nieruchomości rolnych", a spółdzielnia posiadała ten drugi status. Ustawodawca w "przepisach przejściowych", na których oparto wyrok, uregulował jedynie sytuację pierwszą (kandydata na nabywcę), nie zajął się natomiast sytuacją podmiotu mającego status "nabywcy nieruchomości". W tej sytuacji należało przyjąć, że skoro nie uregulowano w przepisach przejściowych sytuacji "nabywcy nieruchomości" to należy do tego podmiotu stosować "stare" (dotychczasowe) przepisy - stanowisko takie jest niesporne w doktrynie i orzecznictwie. Nie można bowiem uznać, że ustawodawca wprowadzając dwie instytucje prawne założył, że ich sytuacja jest tożsama. Zatem organy administracji publicznej stosując się do postanowień zawartych w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. były zobowiązane, przy ustalaniu zmienionej odpłatności stosować zasady i przepisy obowiązujące w dniu 7 lutego 1990 r. Odstępstwo od tej zasady jest pozbawione podstaw prawnych. Spółdzielnia zauważyła również, że celem ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. było zrównanie wszystkich pomiotów nabywających nieruchomości rolne a nie jak to zrobił organ I instancji (a następnie SKO i WSA w Gliwicach) dyskryminowanie rolniczych spółdzielni produkcyjnych (obowiązujące w 1990 r. zasady sprzedaży nieruchomości rolnych dla rolników indywidualnych przewidywały szereg ulg i bonifikat powszechnie obowiązujących przy nabywaniu gruntów z PFZ - zasady te zostały przez organy administracji publicznej pominięte).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która

w rozpoznawanej sprawie nie zachodziła. Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione a tym samym skarga ta nie mogła zostać uwzględniona. Wskazany jako naruszony przepis art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r. o zmianie ustawy - ps w pełni obejmuje swoją dyspozycją stan faktyczny jaki miał miejsce w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z tym przepisem decyzje ostateczne o ustaleniu spółdzielni produkcji rolnej jako nabywców własności użytkowanych przez nie nieruchomości rolnych stanowiących własność państwa, na podstawie których do dnia wejścia w życie ww. ustawy nie dokonano przeniesienia własności, podlegają z mocy prawa zmianie przez organy administracji państwowej, które je wydały, w części dotyczącej odpłatności za te nieruchomości. Przeniesienie własności nieruchomości następowało - w dacie wydawania decyzji o ustaleniu spółdzielni jako nabywcy nieruchomości - na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego. Do sporządzenia takiego aktu w rozpoznawanej sprawie nie doszło a tym samym nie nastąpiło przeniesienie własności nieruchomości. Ostateczny charakter decyzji i niedokonanie przeniesienia własności przedmiotowej nieruchomości dawało organom administracji, zgodnie z art. 2 ust. 1 ww. ustawy, kompetencję do zmiany tych decyzji w części dotyczącej odpłatności za tę nieruchomość. Stosując powołany przepis w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy WSA prawa nie naruszył. Okoliczność faktyczna, uiszczenie kwoty określonej w decyzji przed przeniesieniem własności w formie aktu notarialnego, do czego skarżąca nie była zobowiązana, nie ma znaczenia prawnego. Brzmienie przepisu jest jasne, przesłankę zmiany odpłatności stanowiło

- obok ostateczności decyzji - nieprzeniesienie własności nieruchomości. Skoro umowy nie zawarto i aktu notarialnego nie sporządzono a własność mogła być przeniesiona tylko w takiej formie prawnej (art. 274 § 2 ps stanowił, że przejście tych nieruchomości na własność spółdzielni następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego, sporządzonej w oparciu o decyzję terenowego organu administracji państwowej) to do skarżącej spółdzielni miał zastosowanie przepis art. 2 ust. 1 ww. ustawy.

Nie można uznać za zasadne także zarzutów naruszenia poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 30 ust. 1 i art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r.

o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państw oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1991 r., nr 107, poz. 464 ze zm.) w sytuacji, gdy art. 2 ust. 2 ustawy z 20 stycznia 1990 r. ustalał zasady zmiany odpłatności za nieruchomości rolne nabywane przez rolnicze spółdzielnie produkcyjne. Istotnie przepis art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej ps z dnia 20 stycznia 1990 r. stanowi, że odpłatność za przedmiotowe nieruchomości rolne ustala się na podstawie przepisów o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi. Takie też przepisy - obowiązujące w dacie wydawania decyzji ustalającej odpłatność za nieruchomości - zostały w sprawie zastosowane.

W sytuacji gdy skarżąca nie była właścicielem nieruchomości, bo jej własność

nie została przeniesiona w wymaganej prawem formie, to spółdzielnia pozostawała kandydatem na nabywcę o którym stanowią przepisy przejściowe art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Okoliczność, że decyzja z dnia [...] listopada 1989 r. wskazywała Rolniczą Spółdzielnię Produkcyjną w C. - R. jako nabywcę przedmiotowej nieruchomości nie czyniła z niej jeszcze nabywcy w rozumieniu prawnym, nabywcą takim stałaby się spółdzielnia po zawarciu umowy w formie aktu notarialnego. Ostateczna decyzja była konieczną podstawą do zawarcia umowy i wskazywała nabywcę, który - do czasu zawarcia umowy przenoszącej własność - pozostawał w istocie kandydatem na nabywcę. Przepis art. 56 ustawy z dnia 19 października 1991 r. mówi o kandydacie ustalonym na nabywcę na podstawie dotychczasowych przepisów (a taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, mimo wcześniejszego uiszczenia zapłaty ustalonej decyzją z 1989 r.) i stanowi, że sprzedaż nieruchomości następuje na podstawie tej ustawy. Zasadą obowiązującą przy wydawaniu decyzji administracyjnych jest oparcie ich na aktualnym stanie prawnym, chyba że przepisy przejściowe stanowią inaczej. Stosując zatem powołane przepisy ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa do ustalenia wysokości zapłaty za nieruchomość Sąd I instancji prawa nie naruszył.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.