Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 239/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2013-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 138 par 2, art. 7 i 77 par 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 15 ust. 2, art. 6 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 17 kwietnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędzia NSA Janusz Nowacki, , Protokolant Pomocnik sekretarza – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2013 roku sprawy ze skargi P. F. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania A. S. oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] P. F. - współwłaściciel i zarządca nieruchomości położnej w Ł. przy ul. A 15 wystąpił do Prezydenta Miasta Ł. z wnioskiem o wymeldowanie A. S. z miejsca pobytu stałego mieszczącego się w lokalu nr 9 przy ul. A 15 w Ł. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że najemcą przedmiotowego lokalu mieszkalnego jest K. S. – matka A. S., wobec której toczy się postępowanie sądowe w sprawie o eksmisję. A. S. od kilkunastu lat nie mieszka z matką, u której jest jedynie zameldowany, aktualne miejsce jego pobytu stałego mieści się w lokalu mieszkalnym nr 8 przy ul. A 72 w Ł.

Decyzją z dnia [...], nr [...] Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz.U. z 2006r., nr 139, poz. 993 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a. orzekł o wymeldowaniu A. S. z miejsca pobytu stałego mieszczącego się w lokalu nr 9 przy ul. A 15 w Ł. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podniósł, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci zeznań świadków (K. J., A. Ż., B. N. i P. F.) oraz przeprowadzonych kontroli meldunkowych w miejscu stałego zameldowania oraz w lokalu nr 16 przy ul. A 72 w Ł. wykazała, że A. S. opuścił miejsce stałego pobytu. W ocenie organu administracji przeprowadzone postępowanie wyjaśniające potwierdziło, że A. S. koncentruje swoje interesy życiowe poza miejscem stałego zameldowania, w lokalu mieszkalnym nr 16 przy ul. B 72 w Ł., gdzie zamieszkuje jego konkubina i dzieci. A. S. pracuje poza miejscem zamieszkania, jednak na terenie posesji przy ul. B 72 w Ł. widywany jest regularnie. Ponadto organ wskazał, że A. S. nie został ujęty w pozwie o eksmisję z przedmiotowego lokalu, a wszystkie pisma dotyczące opłat za wynajem i użytkowanie lokalu dotyczą tylko jednej osoby – K. S..

Od powyższej decyzji A. S. złożył odwołanie, w którym wskazał, iż nie zgadza się na wymeldowanie z miejsca pobytu stałego mieszczącego się w lokalu nr 9 przy ul. A 15 w Ł. W motywach uzasadnienia podniósł, iż zamieszkuje w przedmiotowym lokalu z matką, odbiera w lokalu korespondencję i posiada w nim swoje osobiste rzeczy. Wskazał, że z uwagi na charakter pracy, którą wykonuje (prace remontowo –budowlane na ternie całego kraju) przebywa w miejscu stałego zameldowania nieregularnie (raz, dwa razy w tygodniu lub cały tydzień). Podkreślił, iż nie jest prawdą, że właściciel nieruchomość nie widział go od kilku lat, ponieważ przez ostatnie miesiące wielokrotnie rozmawiał z nim o zamianie lokalu. Przesłuchani natomiast w charakterze świadków sąsiedzi to osoby starsze, które rzadko opuszczają miejsce zamieszkania i zostały zastraszone przez właściciela posesji. Podniósł, iż wielu z lokatorów, z którymi utrzymuje stały kontakt, nie zostało przez organ przesłuchanych. Błędne jest także w ocenie skarżącego twierdzenie organu, że zamieszkuje w lokalu przy ulicy B 72, ponieważ w lokalu tym mieszkają jego dzieci, które ma prawo odwiedzać. Wniósł o pozytywne rozpatrzenie odwołania, ponieważ właściciel nieruchomości dąży do pozbawienia go lokalu mieszkalnego i miejsca stałego zameldowania.

Decyzją z dnia [...], nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych i art. 138 § 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazała, że organ I instancji zaniechał wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, mających istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia, co spowodowało naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Odwołując się do treści art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ podkreślił, że jedyną przesłanką warunkującą orzeczenie o wymeldowaniu jest opuszczeniu lokalu, które w świetle poglądów doktryny i orzecznictwa sądów administracyjnych musi mieć charakter trwały i dobrowolny. Powyższe oznacza, że prowadząc postępowanie dowodowe nie wystarczy ustalić, że dana osoba nie przebywa w lokalu, lecz przede wszystkim należy wyczerpująco wyjaśnić, czy opuszczenie lokalu było dobrowolne i definitywne. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż organ I instancji doszedł do wniosku, że A. S. opuścił miejsce stałego pobytu, jednakże z zebranych dowodów nie wynika, kiedy i w jakich okolicznościach doszło do opuszczenia spornego lokalu, w szczególności nie ustalono, czy opuszczając lokal strona zabrała ze sobą należące do niej rzeczy (np. meble, sprzęt, ubrania itp.) i gdzie znajdują się należące do niej rzeczy, czy przychodzi do miejsca pobytu stałego (jeżeli tak, to jak często, kiedy była ostatnio, jak wyglądały pobyty i jak długo trwały itp.). Ponadto zdaniem Wojewody [...] organ I instancji nie podjął dostatecznych działań w celu zbadania, czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy pracą zawodową wykonywaną przez skarżącego, a jego nieobecnościami w spornym lokalu. W toku ponownie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ I instancji powinien zwrócić się bezpośrednio do pracodawcy skarżącego w celu wyjaśnienia, jak często i na jak długo skarżący wyjeżdża służbowo. Koniecznym jest również ponowne wyjaśnienie kwestii zamieszkiwania A. S. w lokalu nr 16 przy ul. B 72 w Ł. Przeprowadzone w tym zakresie postępowanie wyjaśniające nie dało bowiem jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy pod ww. adresem skarżący faktycznie przebywa i koncentruje swoje centrum życiowe, czy jak twierdzi, odwiedza jedynie dzieci. W celu wyjaśnienia powyższych okoliczności, oprócz ponownego przeprowadzenia wywiadu wśród sąsiadów przedmiotowego lokalu konieczne jest, także przesłuchanie najemcy. Wypowiedzi przesłuchiwanych w charakterze świadków osób nie mogą być lakoniczne, celem bowiem przesłuchania jest ustalenie, czy pobyt A. S. pod ww. adresem można traktować jako przebywanie w znaczeniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Niezależnie od przedstawionych okoliczności organ odwoławczy zwrócił również uwagę na niewłaściwie sporządzony protokół z kontroli meldunkowej przeprowadzonej w dniu [...] w lokalu nr 16 przy ul. B 72 w Ł. Zawarte w nim ustalenia pochodziły z wywiadu przeprowadzonego wśród lokatorów ww. posesji, a więc powinny znaleźć się na stronie 2 protokołu, a nie w miejscu przeznaczonym na spisanie ustaleń dokonanych bezpośrednio przez osoby kontrolujące. Ponadto z protokołu nie wynika, którzy lokatorzy wypowiadali się w sprawie i brak jest podpisów osób składających zeznania.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na wskazaną powyżej decyzję Wojewody [...] z dnia [...] wniósł F. Zarzucając błędne ustalenia faktyczne poprzez uznanie, że organ I instancji zaniechał wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy mających istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia i przyjęcie, że materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji jest niepełny, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że przeprowadzona w lokalu nr 16 przy ul. B 72 w Ł. kontrola meldunkowa wykazała, że pod wskazanym adresem A. S. widywany jest regularnie. Przesłuchanych w toku postępowania dwóch świadków zeznało, że do lokalu mieszkalnego nr 9 przy ul. A 15 w Ł. A. S. przychodzi sporadycznie, nie nocuje w nim. W toku kontroli meldunkowej w przedmiotowym lokalu matka A. S. – K. S. zeznała natomiast, że jej syn pracuje poza miejscem zamieszkania, po pracy przyjeżdża do domu, jednak przebywa i nocuje w lokalu przy ul. B 72 w Ł. Skarżący nadmienił również, że A. S. nie jest wymieniony w żadnym z pism dotyczących zmian wysokości czynszu, aktualizacjach opłat eksploatacyjnych oraz w monitach o spłatę narastającego zadłużenia za najem lokalu, co w ocenie skarżącego dodatkowo potwierdza fakt, że A. S. nie przebywa w miejscu dotychczasowego zameldowania. Skarżący wskazał, że do spełnienia przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych nie jest konieczne, by osoba której dotyczy wymeldowanie miała miejsce pobytu stałego w innym miejscu, taka okoliczność nie musi być wykazana

W dniu [...] pełnomocnik skarżącego jako uzupełnienie skargi przedłożył kopię protokołu rozprawy, która odbyła się w dniu [...] przed Sądem Rejonowym dla Ł. –Ś. w Ł. w sprawie z powództwa P. F. przeciwko K. S. o eksmisję (sygn. akt II C [...]). W przedłożonym protokole pełnomocnik zakreślił ten jego fragment, w którym odnotowano, że K. S. -matka A. S. zeznała, że jej syn nie pozostaje na jej utrzymaniu, jest dorosły, nie ma żony, ma dzieci, musi płacić alimenty, przebywa z dziećmi w pokoju z kuchnią.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 powoływanej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)- dalej –p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art. 145 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, że Sąd badając legalność zaskarżonej decyzji ocenia, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Podkreślić przy tym należy, że analiza w tym zakresie dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] uchylająca decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w przedmiocie wymeldowania A. S. z miejsca pobytu stałego mieszczącego się w lokalu nr 9 przy ul. A 15 w Ł. i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzje w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Dokonując oceny legalności decyzji kasacyjnej Sąd bada zatem, czy zachodziły przesłanki uprawniające organ do uchylenia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, czy też materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia reformacyjnego rozstrzygnięcia, bądź zachodziła potrzeba jego uzupełnienia w niewielkim zakresie, a organ odwoławczy mimo to uchylił się od rozstrzygnięcia sprawy, co do jej istoty. Należy przy tym mieć na uwadze, iż decyzja wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. jest dopuszczalna tylko w wyjątkowych przypadkach i stanowi odstępstwo od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy.

Zgodnie z ogólną zasadą postępowania administracyjnego - zasadą dwuinstancyjności - każda sprawa rozstrzygnięta decyzją organu pierwszej instancji podlega, na skutek złożonego odwołania, ponownemu rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez organ odwoławczy. Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnego postępowania wyjaśniającego, stąd też organ odwoławczy zobligowany jest do ponownego rozpoznania sprawy administracyjnej, a nie kontroli decyzji organu pierwszej instancji.

Rozpoznając skargę na decyzję kasacyjną opartą o art. 138 § 2 k.p.a. sąd administracyjny zobligowany jest w świetle powyższych uwag do dokonania oceny, czy zaskarżona decyzja na narusza zasady dwuinstancyjności, czyli czy postępowanie organu pierwszej instancji było faktycznie dotknięte takimi wadami, które skutkować musiały ponownym jego przeprowadzeniem. Nie może natomiast rozpoznając skargę na decyzję kasacyjną przesądzać o tym, czy zachodziły przesłanki do wydania decyzji o treści żądanej przez strony postępowania. Uchylenie przez Sąd decyzji kasacyjnej następuje wówczas, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że dokonana przez organ odwoławczy ocena w tym zakresie była wadliwa.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, w ocenie Sądu organ drugiej instancji nie dopuścił się naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. Prawidłowo uznał, iż rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w zakresie mającym istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Z analizy akt sprawy wynika, iż organ pierwszej instancji naruszył art. 7 i art. 77 k.p.a., albowiem w sposób wyczerpujący nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, co oznacza iż nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

W niniejszej sprawie organ odwoławczy zasadnie przyjął, iż postępowanie przed organem pierwszej instancji posiada istotne braki, wymagające przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego. Zdaniem Sądu, Wojewoda [...] prawidłowo ocenił, iż w sprawie konieczne jest dokonanie ustaleń w zakresie: 1/ kiedy i w jakich okolicznościach doszło do opuszczenia lokalu nr 9 przy ul. A 15 w Ł. przez A. S., 2/ czy opuszczając przedmiotowy lokal A. S. zabrał ze sobą należące do niego rzeczy osobiste (np. meble, sprzęt, ubrania itp.) i gdzie aktualnie znajdują się należące do niego rzeczy, 3/ czy przychodzi do miejsca pobytu stałego (a jeżeli tak, to jak często, kiedy był ostatnio, jak wyglądają pobyty, jak długo trwają), 4/ czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy pracą zawodową wykonywaną przez A. S., a jego nieobecnościami w spornym lokalu (czyli, jak często i na jak długo wyjeżdża służbowo), 5/ czy A. S. zamieszkuje w lokalu nr 16 przy ul. B 72 w Ł., tzn. czy faktycznie przebywa i koncentruje swoje centrum życiowe, czy jak sam twierdzi odwiedza jedynie dzieci.

Ustalenie powyższych okoliczności niewątpliwie ma istotne znaczenie dla oceny zgodności z prawem wymeldowania A. S. z miejsca pobytu stałego mieszczącego się w lokalu nr 9 przy ul. A 15 w Ł. Zgodnie bowiem z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym, zgodnie z art. 6 ust. 1 jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych.

Z wymienionego przepisu wynika więc, iż warunkiem decydującym o wymeldowaniu danej osoby jest jednoznaczne ustalenie przez organ administracji, czy osoba ta faktycznie opuściła bez wymeldowania się dotychczasowe miejsce pobytu stałego i czy opuszczenie to miało charakter trwały i dobrowolny.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie podkreślano, iż o opuszczeniu miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 powołanej ustawy można mówić wówczas, gdy osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym poprzednio miała zorganizowane centrum życiowe oraz gdy nieprzebywanie jest wynikiem woli, zamiaru tej osoby. Zamiar ten ma bowiem istotne znaczenie przy ocenie, czy do opuszczenia lokalu rzeczywiście doszło. Przy ustaleniu zamiaru nie można jednak poprzestać tylko na oświadczeniach zainteresowanej osoby. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie mieć będzie, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą między innymi: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu (przebywanie w nim w sensie fizycznym, praca, nauka), a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim. Podobne stanowisko zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia: 18 grudnia 2001 roku, sygn. akt II SA/Ka 613/00 – niepublik., z dnia 28 listopada 2001 roku, sygn. akt SA/Rz 685/00 - niepublik. i z dnia 6 lutego 2002 roku, sygn. akt SA/Sz 1278/00 - niepublik.

Wskazać zatem należy, że warunkiem decydującym, o wymeldowaniu danej osoby jest jednoznaczne ustalenie przez organ administracji, czy dana osoba faktycznie opuściła bez wymeldowania się dotychczasowe miejsce pobytu stałego i czy opuszczenie to miało charakter trwały i dobrowolny. Przez opuszczenie miejsca pobytu stałego rozumie się nie tylko fizyczne nieprzebywanie, ale i zamiar opuszczenia danego lokalu, z jednoczesnym zerwaniem związków z dotychczasowym lokalem i zorganizowaniem centrum życiowego w innym miejscu. Opuszczenie miejsca pobytu stałego nie oznacza więc tylko fizycznego przebywania w innym miejscu niż miejsce pobytu stałego, lecz by łączył się z tym zamiar stałego związania się z tym innym miejscem i urządzenie w nim nowego centrum życiowego Ipor. Wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2005r. II OSK 302/05, LEX nr 190969, Wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001r. V SA 3169/00 LEX nr 50123, wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007r. II OSK 133/06 LEX 327831, wyrok NSA z dnia 19 października 2010r. II OSK 1577/09 LEX nr 746658). Za miejsce stałego pobytu danej osoby uważa się miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, między innymi takie jak: mieszkanie, nocowanie, spożywanie posiłków, czy też przyjmowanie wizyt rodziny lub znajomych. Przesłanki stanowiące przyczyny przebywania danej osoby na stałe w konkretnym lokalu mogą mieć w poszczególnych przypadkach różną postać lub częstotliwość, co możę wiązać się z sytuacją życiową danej osoby, np. z nauką, zdobywaniem kwalifikacji zawodowych, wyjazdem do pracy. Wieloaspektowość stanu przybywania na stałe w danym lokalu prowadzi do wniosku, iż sam fakt przejściowej nieobecności, czy też występowanie dłuższego okresu fizycznej nieobecności w miejscu stałego zameldowania nie mogą stanowić podstawy do przyjęcia, że doszło do opuszczenia stałego miejsca pobytu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności. O istnieniu przesłanki opuszczenia, czy też nieopuszczenia miejsca stałego pobytu w sposób trwały można mówić wtedy, gdy całokształt zachowań zainteresowanej osoby będzie wskazywał, iż lokal, w którym była na stałe zameldowana, jest nadal miejscem koncentracji jej interesów życiowych lub przestał być tego rodzaju miejscem. W tym kontekście zasadnie w ocenie Sądu organ odwoławczy nakazał zbadać czy A. S. przychodzi do miejsca pobytu stałego (a jeżeli tak, to jak często, kiedy był ostatnio, jak wyglądają pobyty, jak długo trwają) i czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy pracą zawodową wykonywaną przez A. S., a jego nieobecnościami w spornym lokalu (czyli, jak często i na jak długo wyjeżdża służbowo). Również ustalenie posiadania przez A. S. w spornym lokalu rzeczy osobistych, miejsca do spania może przyczynić się do odpowiedzi na pytanie, czy w spornym lokalu A. S. nadal koncentruje swoje centrum życiowe. Zdaniem Sądu uzasadnione było również zalecenie przez organ odwoławczy przeprowadzenie wywiadu na okoliczność zamieszkiwania przez A. S. przy ulicy B 72 m. 16. Sąd podziela wprawdzie pogląd skarżącego, że do wymeldowania danej osoby nie jest konieczne ustalenie jej aktualnego miejsca pobytu, do którego przeniosła swoje centrum życiowe, jednak skoro sam skarżący żąda wymeldowania A. S. wskazując, iż obecnie koncentruje on swoje sprawy życiowe w lokalu przy ul. B 72 m. 16, to potwierdzenie tej okoliczności stanowi przesłankę wymeldowania A. S. ze spornego lokalu nr 9 przy ul. A 15. Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Łodzi z dnia 3 kwietnia 2012r., w sprawie sygn. akt III SA/Łd 858/11, zgodnie z którym "Dla prawidłowości ustaleń dotyczących wykazania, że dana osoba w sposób dobrowolny i trwały opuściła miejsce stałego pobytu nie jest konieczne wykazanie nowego adresu pobytu osoby. Jednakże ustalenie miejsca tego pobytu może niewątpliwie stanowić jedną z okoliczności potwierdzającej zasadność jej wymeldowania, zaś w sytuacji gdy materiał dowodowy jest sprzeczny, jest to konieczne dla prawidłowego rozstrzygnięcia" (LEX nr 1146082). W niniejszej sprawie skarżący utrzymuje, że w lokalu przy ul. B 72 m. 16 zamieszkują jego dzieci, które w tym lokalu tylko odwiedza. Organ nie rozpytał na okoliczność zamieszkiwania A. S. w powyższym lokalu najemcy tego lokalu, zaś sporządzony z tej czynności protokół z kontroli meldunkowej z dnia [...], istotnie nie może stanowić miarodajnego dowodu w sprawie z przyczyn podniesionych przez organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji. Matka A. S. oświadczyła zaś, że do lokalu nr 9 przy ulicy A 15 A. S. "przyjeżdża po pracy gdzie nocuje w kuchni na kanapie. Na Zgierskiej zamieszkują jego dzieci i konkubina, które odwiedza, możliwe, że nocuje – jest dorosły" (karta 54 akt adm.) Powyższe oświadczenie K. S. złożyła podczas kontroli meldunkowej w dniu [...], a więc w dacie późniejszej w stosunku do dowodu załączonego do uzupełnienia skargi w postaci protokołu z rozprawy z dnia [...].

Zdaniem Sądu, wobec zakresu zleconych przez Wojewodę wskazanych powyżej czynności, należy uznać, iż prawidłowo organ odwoławczy ocenił, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie mającym istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie oraz że czynności te winny zostać przeprowadzone przez organ pierwszej instancji.

Podkreślić również należy, że decyzja kasacyjna jest konsekwencją stwierdzenia, że w sprawie nie ustalono we właściwy sposób wszystkich faktów niezbędnych dla zastosowania określonego przepisu prawa oraz że postępowanie przeprowadzono z naruszeniem standardów procesowych określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Dopóki nie zostanie prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy nie jest możliwe zastosowanie przepisu prawa materialnego. Stąd też, wyrażanie jakichkolwiek ocen prawnych wiążących dla organu pierwszej instancji ponownie rozpatrującego sprawę, w sytuacji, gdy stan faktyczny jest niepełny, byłoby przedwczesne i ograniczałoby swobodę tego organu, prowadząc w konsekwencji do naruszenia zasady dwuinstancyjności. Decyzja wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie ma charakteru uzupełniającego w stosunku do poprzedniej, uchylonej decyzji, co oznacza, że organ rozpoznający sprawę w pierwszej instancji nie jest ograniczony wcześniejszymi ustaleniami i wcześniej przyjętą kwalifikacją prawną. Ponowne rozstrzygnięcie otwiera też stronie możliwość wniesienia odwołania do organu wyższego stopnia, a w odwołaniu tym strona musi mieć możliwość podnoszenia zarzutów dotyczących także prawa materialnego bez obawy, że zarzuty te zostaną uznane za bezzasadne wobec rozstrzygnięcia spornych kwestii prawnych w decyzji kasacyjnej. Skoro, organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego i rozstrzygnął sprawę na podstawie postępowania dowodowego ustalonego w nieznacznej części lub przeprowadził postępowanie z naruszeniem przepisów procesowych, organ odwoławczy winien wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do rozpoznania w pierwszej instancji (art. 138 § 2 k.p.a.). Gdyby w tej sytuacji chciał ponownie rozstrzygnąć sprawę (co z zasady winien zrobić), musiałby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w całości, czego mu uczynić nie wolno, bo oznaczałoby to przeprowadzenie postępowania tylko w jednej instancji (w drugiej), a nie w dwóch, który to wymóg wynika z zasady ogólnej dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Sąd zauważa, iż postępowanie dowodowe w sprawie o wymeldowanie powinno być tak przeprowadzone, aby jego rezultaty nie pozostawiały jakiejkolwiek wątpliwości co do istnienia ustawowej przesłanki wymeldowania. Chodzi więc zarówno o podejmowanie różnorodnych czynności w postępowaniu dowodowym, zmierzających do kompletnego i wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego, ale także o zapewnienie, by dowody, na których oparto rozstrzygnięcie były wiarygodne. W okolicznościach przedmiotowej sprawy organ odwoławczy zasadnie zakwestionował zarówno kompletność materiału dowodowego jak i sposób przeprowadzenia dowodów i prawidłowość ich dokumentowania. Wobec powyższego za uzasadnione należy uznać stanowisko organu odwoławczego o konieczności ponownego przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i przekazanie sprawy organowi I instancji w trybie art. 138 § 2 k.p.a. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy materiał dowodowy zostanie uzupełniony, ponownie zweryfikowany pod względem wiarygodności i oceniony, a stronie nadal będzie przysługiwało prawo do wniesienia ewentualnego odwołania w przypadku, gdyby kolejne rozstrzygnięcie było dla niej niekorzystne.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

b.a.