Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 667/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 9, art. 107 par. 3, art. 11
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 8 ust. 6
journal: Dz.U. 2020 poz 266
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - t.j.
article: art. 31 zq ust. 7, art. 31 zo, art. 15zzs4 ust. 2 i 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

SENTENCJA

Dnia 6 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędziowie: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Asesor WSA Paweł Dańczak po rozpoznaniu w dniu 6 października 2021 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne za okres od marca 2020 roku do maja 2020 roku uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...], sygn. [...], wydaną na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.) w związku z art. 83 ust. 1 i 4 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, ze zm.), Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił M. S. prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne, za okres od marca do maja 2020 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 31zo ust. 2 i ust. 4 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, osobie prowadzącej pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, ze zm.) przysługuje prawo do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, należnych za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r., jeżeli prowadziła działalność przed dniem 1 kwietnia 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskany w pierwszym miesiącu za który jest składany wniosek o zwolnienie, nie był wyższy niż 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020 r. Zwolnieniu z obowiązku opłacania podlegają należności z tytułu składek ustalone od obowiązującej najniższej podstawy wymiaru składek dla osoby prowadzącej pozarolniczą działalność.

Z uwagi na niespełnienie przez stronę przesłanek ubezpieczenia jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, ze zm.) – strona nie pozostaje przedsiębiorcą w rozumieniu art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r (Dz.U. z 2018 r., poz. 645, ze zm.) organ uznał, że nie przysługuje M. S. zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za miesiące od marca 2020 r. W związku z powyższym na wniosek z 14.04.2020 r., nie przysługuje stronie prawo do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r.

Skargę na powyższą decyzję wniósł M. S., zaskarżając ją w całości oraz zarzucając:

- naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, tj.: art. 9 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia, w którym brak jest wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jak również powodów, dla których odmówiono stronie zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne, za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r., co powoduje, że decyzja ta nie spełnia podstawowych kryteriów wynikających z art. 107 § 3 k.p.a., a nadto nie daje się zweryfikować i zmusza ubezpieczonego do domyślania się podstaw prawnych rozstrzygnięcia;

naruszenie prawa materialnego, tj.:

- art. 18 ust. 1 ustawy z 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 ze zm.; dalej jako: p.p.) w zw. z art. 2a ust. 1 i 2 pkt 1 i 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 266 ze zm.: dalej; u.s.u.s.) poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 1 p.p. skutkujące uznaniem, że skorzystanie z ulgi na start pozbawia możliwości zwolnienia ze składki na ubezpieczenie zdrowotne, podczas gdy przyjęta przez organ interpretacja powodowałaby naruszenie zasady równego traktowania ubezpieczonych w zależności od tego czy korzystają z tzw. "ulgi na start" czy też płacą pełną kwotę składki ZUS;

- art. 31zo ust. 2 i 4 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.; dalej jako: "ustawa covidowa") w zw. z art. 8 ust. 6 u.s.u.s. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem, że nie jestem osobą prowadzącą działalność gospodarczą, podczas gdy w świetle art. 8 ust 6 u.s.u.s. jestem przedsiębiorcą, w konsekwencji czego niesłusznie odmówiono mi zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne, za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r.

W oparciu o wskazane zarzuty strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniósł, że M. S. złożył elektronicznie w dniu 14 kwietnia 2020 roku wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za miesiące marzec - maj 2020 roku jako osoba prowadząca działalność gospodarczą opłacająca składki wyłącznie za siebie na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy. Oświadczył przy tym, że w pierwszym miesiącu, za który składany jest wniosek o zwolnienie z opłacania składek osiągnął przychód z prowadzenia działalności w wysokości zł. 7.527,60. Organ wskazał, że z informacji zawartej w kompleksowym systemie informatycznym organu wynika, że skarżący rozpoczął prowadzenie działalności w postaci kancelarii adwokackiej od października 2019 roku i korzystał ze zwolnienia w opłacaniu składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne ("ulga na start"), przysługującej mu na podstawie przepisu art. 18 ust. 1 Prawa przedsiębiorców.

Zgodnie z tym przepisem "ulga na start" przysługuje w okresie pierwszych sześciu miesięcy od dnia podjęcia działalności. Zgodnie z przepisem art. 31zo ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, na wniosek płatnika składek, będącego osobą prowadzącą pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, opłacającego składki wyłącznie na własne ubezpieczenia społeczne lub ubezpieczenie zdrowotne, zwalnia się tego płatnika z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek za okres od 1 marca 2020 roku do 31 maja 2020 roku, jeżeli prowadził działalność przed dniem 1 kwietnia 2020 roku i przychód z tej działalności uzyskany w pierwszym miesiącu, za który składany jest wniosek o zwolnienie z opłacania składek nie był wyższy niż 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarcze narodowej w 2020 roku. Z kolei zgodnie z przepisami art. 31zo ust. 2a i 2b tej samej ustawy z dnia 2 marca 2020 roku zwolnienie z opłacania składek za okres od dnia 1 kwietnia 2020 roku do 31 maja 2020 roku przysługuje płatnikowi opłacającemu składki za samego siebie, jeżeli prowadził on działalność przed 1 kwietniem 2020 roku, osiągając wskazane w tych przepisach przychody i dochody w pierwszym miesiącu, za który składany jest wniosek o zwolnienie z opłacania składek. ZUS wskazał, że ponieważ skarżący w okresie od 1 października 2019 roku do dnia 31 marca 2020 roku (czyli przed 1 kwietniem 2020 roku) korzystał z "ulgi na start", to nie opłacał w tym okresie żadnych składek na ubezpieczenia społeczne. Takiej osoby, zgodnie z przepisem art. 8 ust. 6a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, nie uważa się za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność. Ponieważ skarżący nie był przed 1 kwietniem 2020 roku traktowany jako osoba prowadząca działalność, to nie spełniał podstawowego warunku do uzyskania zwolnienia z opłacania składek wskazanego w przepisach art. 31zo ust. 2, ust. 2a i ust. 2b powołanej ustawy z dnia 2 marca 2020 roku (prowadzenie działalności gospodarczej przed 1 kwietnia 2020 roku). W związku z tym organ odmówił mu prawa do zwolnienia z opłacania składek za okres: marzec - maj 2020 roku.

Odnosząc się do treści skargi organ wyjaśnił, że w sprawie nie wystąpiło wskazywane przez skarżącego naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia. Organ w treści wydanej decyzji wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia, którą jest przepis art. 31 zo ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Nie nastąpiło także zarzucane naruszenie przepisów prawa materialnego. Przepis art. 8 ust. 6a ustawy o systemie ubezpieczeń jednoznacznie wskazuje, że osoba fizyczna zwolniona z obowiązku opłacania składek przez pierwsze sześć miesięcy prowadzenia działalności nie jest traktowana jako osoba prowadząca działalność. Organ wydający decyzję jest obowiązany stosować obowiązujące prawo. Nie jest też jego rolą ocena, czy zastosowanie obowiązujących przepisów prawa prowadzi do nierównego traktowania podmiotów w obrocie. Organ podniósł na marginesie, że zwolnienie podmiotu rozpoczynającego działalność gospodarczą z obowiązku opłacania składek przez pierwsze sześć miesięcy, z którego korzystał skarżący jest uprzywilejowaniem takich podmiotów, czyli także nierównym traktowaniem w stosunku do pozostałych podmiotów w obrocie. Skarżący nie kwestionował w skardze ustaleń organu, że był zwolniony z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne w okresie od 1 października 2019 roku do 31 marca 2020 roku. Oznacza to, że, zgodnie z przepisem art. 8 ust. 6a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, przed 1 kwietnia 2020 roku nie był traktowany jako osoba prowadząca działalność. Przepisy ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych warunkują przyznanie zwolnienia z opłacenia składek od tego, czy działalność była prowadzona przed 1 kwietnia 2020 roku. Jest to warunek sine qua non przyznania zwolnienia. Dlatego też skarżącemu nie przysługiwało zwolnienie z obowiązku zapłaty należności składkowych za okres marzec - maj 2020 roku, zgodnie z powołanym przepisem art. 31zo ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku, ani za okres kwiecień - maj 2020 roku - zgodnie z przepisem art. 31zo paragraf 2a i 2b tej samej ustawy.

W piśmie procesowym z 25 stycznia 2021 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że popiera w całości wnioski i zarzuty wskazane w skardze na decyzję ZUS z dnia 5 czerwca 2020 r., wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego. Według norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do przepisu art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, m.in. decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem, tj. prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.

Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w granicach tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że skarga M. S. zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem zaskarżonej decyzji ZUS z [...] jest odmowa zwolnienia skarżącego jako płatnika składek z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne, za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r.

Materialnoprawną podstawą wydanej decyzji stanowi art. 31zo ust. 2 i ust. 4 oraz art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.) w związku z art. 83 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, ze zm.).

Zgodnie z art. 31zo ust. 2 i ust. 4 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, osobie prowadzącej pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, ze zm.) na wniosek płatnika składek, będącego osobą prowadzącą pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266 i 321), zwanej dalej "osobą prowadzącą pozarolniczą działalność", opłacającego składki wyłącznie na własne ubezpieczenia społeczne lub ubezpieczenie zdrowotne, zwalnia się z obowiązku opłacenia nieopłaconych należności z tytułu składek na jego obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, należne za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., jeżeli prowadził działalność przed 1 lutego 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskany w pierwszym miesiącu, za który jest składany wniosek o zwolnienie z opłacania składek, o którym mowa w art. 31zp ust. 1, nie był wyższy niż 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020 r. Art. 31zo ust. 4 ustawy stanowi natomiast, że w przypadku osoby prowadzącej pozarolniczą działalność, osoby z nią współpracującej i osoby duchownej zwolnieniu z obowiązku opłacania podlegają należności z tytułu składek ustalone od obowiązującej ją najniższej podstawy wymiaru tych składek.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę uznał, że organ rozpoznając sprawę naruszył przepisy proceduralne w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego też sąd uznał skargę za zasadną.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że z uwagi na nie spełnienie przez stronę przesłanek ubezpieczenia jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych - strona nie pozostaje przedsiębiorcą w rozumieniu art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r (Dz.U . z 2018 r., poz. 645, ze zm.) M. S. nie przysługuje zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za miesiące od marca 2020 r.

W ocenie Sądu, rację ma strona skarżąca podnosząc, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych prawem, pozwalających na poznanie motywów podjętego rozstrzygnięcia, co nie tylko uniemożliwia stronie poznanie podstaw odmownego rozpatrzenia jej wniosku i należytą obronę swoich praw, ale również jego kontrolę przez sąd administracyjny. Organ ograniczył się jedynie do przytoczenia treści dwóch przepisów prawa, stwierdzając następnie, że stronie nie przysługuje zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za miesiące od marca 2020 r. do maja 2020 r.

Zdaniem Sądu obowiązkiem organu było prawidłowe uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska.

Poprawne pod względem merytorycznym uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla realizacji zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Istotą tej zasady jest to, by każdy uczestnik postępowania był przekonany, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie, i że jeżeli zapadło negatywne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody. Zdaniem Sądu organ naruszył powyższe przepisy, ponieważ zaskarżona decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia.

W rezultacie motywy podjętego przez organ rozstrzygnięcia są nieczytelne. Naruszeniem prawa jest, gdy w istotnej dla strony sprawie staje się ona adresatem rozstrzygnięcia opatrzonego niejasnym i lakonicznym uzasadnieniem. Nie jest przy tym rolą sądu administracyjnego wyręczanie organu w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. To na organie spoczywa obowiązek prawidłowego uzasadnienia decyzji. Jednocześnie należy stwierdzić, że w odpowiedzi na skargę organ nie może uzupełniać zaskarżonej decyzji. Odpowiedź na skargę nie może, jako pismo procesowe, być traktowana jako "aneks" do decyzji. W odpowiedzi na skargę organ orzekający powinien jedynie odnieść się do podniesionych w niej zarzutów, a nie dokonywać brakujących ustaleń faktycznych lub ocen prawnych, które powinny znaleźć się w decyzji. Przedmiotem kontroli sądu nie są wywody zawarte w odpowiedzi na skargę, lecz prawidłowość wydanej przez organ decyzji (por. wyrok WSA w Lublinie z 6 lutego 2020 r., III SA/Lu 366/19, wyrok WSA w Bydgoszczy z 1 grudnia 2020 r., I SA/Bd 607/20, publ. cbosa).

Ponownie rozpatrując sprawę organ usunie stwierdzone uchybienia, ustali prawidłowo stan faktyczny, dokona subsumpcji właściwych przepisów prawa materialnego i wyda decyzję odpowiadającą wymogom przepisu art. 107 § 3 k.p.a. Organ winien również zwrócić uwagę, iż wniosek strony nie obejmował wyłącznie zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na własne ubezpieczenie zdrowotne, lecz dotyczył zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, należnych za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r. W zakresie zatem wniosku skarżącego obejmującego zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, należnych za okres od marca do maja 2020 r., brak jest rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję.

Z uwagi na procesowe przesłanki uchylenia decyzji Sąd za przedwczesną uznał ocenę zagadnień materialnoprawnych zawartych w skardze.

Niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie

art. 15zzs4 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.). Zgodne z przepisem art. 15 zzs4 ust. 2 w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących. Z kolei art. 15 zzs4 ust. 3 stanowi, że przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19(...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego" (zob. uchwała NSA z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z dnia 2 sierpnia 2021 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można było przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, że żadna ze stron postępowania pomimo wezwania nie potwierdziła możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z dnia 2 września 2021 roku. Odpis przedmiotowego zarządzenia został doręczony stronie skarżącej - 8 września 2021 r., zaś pełnomocnikowi organu - 6 września 2021 r. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą NSA standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji (zarządzenie o rozprawie zdalnej z 2 sierpnia 2021 r.). Z możliwości tej strony postępowania nie skorzystały.

R.T-M.