Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 376/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-08-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1 pkt 3 i 4, art. 67
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Owsińska- Gwiazda, Protokolant Sekretarz sądowy Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi W. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...]; 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W.C. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga W. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. Nr [...] z [...] marca 2018 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania remontu budynku stodoły.

Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym sprawy:

W dniu [...] września 2015 r. P. R. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. (dalej: PINB, organ I instancji) z wnioskiem o ocenę stanu technicznego poszycia dachowego na budynkach W. C. (dalej: "skarżący") położonych na działce nr [...] w miejscowości D.

W wyniku oględzin przeprowadzonych na gruncie w dniu [...] października 2015 r. ustalono, że na ww. nieruchomości znajdują się: szopa drewniana przy budynku inwentarskim, szopa gołębnik drewniana, stodoła, budynek inwentarski murowany, budynek mieszkalny drewniany. W odniesieniu do drewnianej stodoły ustalono, iż przedmiotowa nieruchomości o wymiarach 15,15 m x 5,50 m, orynnowana, posiada dwuspadowy dach o drewnianej konstrukcji kryty eternitem. Na pokryciu dachowym widoczne są spękania, uszkodzenia, mech i porosty. Krawędzie pokrycia dachowego pokruszone i mocno poszczerbione. Na powierzchni płyt eternitowych widoczne są wżery i rozwarstwienia. Istnieje ryzyko wypłukiwania drobinek azbestu. Na dachu leżą patyki oraz cienkie gałęzie drzew. Według oświadczenia skarżącego obiekt został wybudowany w 1934 r. i odbudowany po zniszczeniach wojennych w 1945 r. Jego ojczym dokonał w latach 70 XX remontu polegającego na obiciu ścian nowymi deskami oraz zmianie pokrycia dachu ze strzechy słomianej na eternit falisty.

Powyższe ustalenia skutkowały wszczęciem postępowania w sprawie stanu technicznego budynku stodoły, zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości D., gmina S. [...].

Decyzją Nr [...] z [...] listopada 2015 r. PINB nałożył na skarżącego oraz A. G., J. [...] G., K. G., R. S. oraz P. [...] G. (tj. pozostałych współwłaścicieli budynku) obowiązek wymiany pokrycia dachowego na spornym budynku na materiał niezawierający azbestu. Na skutek złożonego odwołania, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. (dalej: WINB, organ odwoławczy) decyzją Nr [...] z [...] stycznia 2016 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy wskazał wówczas, że zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 3 p.b. jest przedwczesne i ekonomicznie nieuzasadnione w sytuacji, gdy obiekt nie jest użytkowany od wielu lat, a część jego współwłaścicieli chcą budynek rozebrać. Organ I instancji powinien dokonać oceny technicznej przedmiotowego budynku stodoły celem ustalenia, czy nadaje się on do remontu, odbudowy lub wykończenia oraz czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 67 p.b., jak i czy wszyscy współwłaściciele wyrażają zgodę na rozbiórkę spornego budynku.

W wyniku ponownych oględzin przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2017 r. ustalono: "(...) Stodoła konstrukcji drewnianej o wymiarach 9,20 m x 5,30 m, wysokości do kalenicy 5,40 m z dwiema dobudówkami drewnianymi o wymiarach 5,30 m x 3,40 m oraz 2,95 m x 5,30 m. Dach stodoły konstrukcji krokwiowej kryty eternitem falistym, ściany stodoły i dobudówek z desek. Konstrukcja nośna stodoły (słupy i belki) w dobrym stanie technicznym bez widocznych uszkodzeń. Ściany z desek w dobrym stanie technicznym, jedynie w ścianie frontowej po prawej stronie wrót na odcinku 2,5 m widać niewielkie ubytki w deskach spowodowane zawilgoceniem (dokumentacja zdjęciowa sporządzona w dniu oględzin). Płyty eternitu z widocznym nalotem, wyszczerbieniem

w krawędziach i ubytkami na płytach. Opady i wiatr mogą powodować wypłukiwanie

i przenoszenie drobinek azbestu. Pokrycie w niedostatecznym stanie technicznym, orynnowanie w dostatecznym stanie technicznymi. Podmurówka wykonana częściowo

z cegły pełnej palonej, a częściowo z betonu posiada pionowe pęknięcia i odchyłki od pionu (...)".

Decyzją Nr [...] z [...] lipca 2017 r. PINB nakazał W. C., A. G., J. [...] G., K. G., R. S. oraz P. [...] G. wykonanie w wyznaczonym terminie remontu budynku stodoły zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości D., gm. S. [...] poprzez określone w treści rozstrzygnięcia roboty, które to rozstrzygnięcie zostało następnie uchylone w całości, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia decyzją [...]WINB Nr [...] z dnia [...] września 2017 r. Organ odwoławczy wskazał wówczas m.in., że wydanie decyzji przez organ I instancji bez przeprowadzenia rozprawy administracyjnej stosownie do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawie rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych było przedwczesne i nieuzasadnione. Nadto powtórzył, iż organ powiatowy winien ustalić, czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 67 p.b. oraz czy wszyscy współwłaściciele wyrażają wolę rozbiórki obiektu.

Decyzją Nr [...] z [...] stycznia 2018 r. PINB, działając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.; dalej: "p.b.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej: "k.p.a."), nakazał skarżącemu oraz A. G., J. [...] G., K. G., R. S. oraz P. [...] G. (pozostałym współwłaścicielom budynku) wykonać remont przedmiotowego budynku stodoły polegający na: 1) wymianie pokrycia dachowego na materiał niezawierający azbest, 2) naprawie ubytków w deskach w ścianie frontowej, 3) naprawie podmurówki. Termin wykonania ww. prac remontowych określono do 31 lipca 2018 r.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie PINB podał m.in., że [...] grudnia 2017 r. przeprowadził rozprawę administracyjną, na którą nie stawił się żaden ze współwłaścicieli przedmiotowego budynku, pomimo prawidłowo doręczonych zawiadomień o rozprawie. Wskazał, iż wyłącznie skarżący usprawiedliwił swoją nieobecność i złożył w PINB w L. oświadczenie, które załączono do protokołu

z przeprowadzonej rozprawy. Z jego oświadczenia wynika m.in. iż "Podtrzymuje złożone w trakcie oględzin w terenie w dniu [...] października 2015 r. i kolejnych pismach stanowisko, że stodołę jak i pozostałe budynki znajdujące się na działce [...] należy rozebrać. Ja i współwłaściciele zamieszkali w C. tj. K. G., R. S. i J. G., likwidację eternitu z zadaszenia chcemy dokonać z jednoczesnym ich rozebraniem".

PINB wskazał, iż zgodnie z regulacją art. 66 p.b. organy nadzoru budowlanego są upoważnione i zobligowane do wydania decyzji nakazujących usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości m.in. w zakresie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego. Doprowadzenie go do stanu zgodnego z przepisami powinno być dokonane poprzez nałożenie określonych czynności, robót budowlanych na właściciela lub zarządcę obiektu. Za należyty stan techniczny obiektu budowlanego należy uznać stan jego sprawności technicznej jako całości, a także elementów instalacji i urządzeń odpowiadający wymaganiom prawa, w tym przepisom techniczno-budowlanym. Decyzje podejmowane na podstawie art. 66 ust. 1 p.b. mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z określonych w nim przesłanek, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.

Podał, iż wydanie nakazu rozbiórki obiektu wobec braku jednomyślnego stanowiska wszystkich współwłaścicieli obiektu byłoby zbyt daleko idące i w sposób nadmierny ingerujące w prawo własności tym bardziej, iż budynek stodoły (z dobrym stanem konstrukcji nośnej obiektu) można wyremontować. W ocenie PINB stan faktyczny niniejszej sprawy nie wypełnia dyspozycji art. 67 p.b., natomiast spełnia dyspozycję art. 66 p.b. Nadto wskazał, iż podjął czynności w celu zastosowania

w omawianej sprawie art. 67 p.b., natomiast współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości nie stawili się bez uzasadnionej przyczyny na rozprawie. Jedynie skarżący usprawiedliwił swoją nieobecność, lecz tylko jego stanowisko o wydanie decyzji o rozbiórkę w przypadku braku zgody wszystkich współwłaścicieli nie jest wystarczające do wydania takiej decyzji. Organ I instancji podniósł także, iż obecnie nie toczy się żadne postępowanie sądowe przeciwko współwłaścicielom zamieszkałym

w Ł. dotyczące stodoły. PINB stwierdził zatem, iż stanowisko współwłaścicieli stanowiących 75% udziału nie daje wystarczającej podstawy do wydania decyzji

o rozbiórce z art. 67 p.b., którego dyspozycje wypełniłaby jedynie jednomyślna zgoda wszystkich współwłaścicieli na rozbiórkę budynku. Jednocześnie poinformował, iż po otrzymaniu takiej zgody na rozbiórkę od wszystkich współwłaścicieli będzie możliwa zmiana decyzji o remoncie przedmiotowego budynku.

Konkludując organ I instancji stwierdził, iż z przeprowadzonych oględzin, dokumentacji zdjęciowej i ustaleń wynika, iż w obecnym stanie technicznym budynek stodoły znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym i zachodzi konieczność jego remontu. Ocena prawna organu nadzoru budowlanego opierała się na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i stanowiła podstawę do stwierdzenia, że został spełniony zapis art. 66 ust. 1 pkt 3 i 4 p.b. uprawniający do zastosowania dyspozycji tego przepisu, który w wyniku skonkretyzowania przez organ nadzoru budowlanego stosownego nakazu, odpowiada obowiązującym przepisom Prawa budowlanego tj. ww. art. 66 ust. 1 pkt. 3 i 4 p.b.

Odwołania na powołaną decyzję złożyli skarżący, J. [...] G., R. S. oraz K. G.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. Wydanej decyzji zarzucił naruszenie art 7, art. 8, art. 28, art. 34, art. 61 § 1, 2 i 4, art. 61a § 1 k.p.a. i art. 66 ust. 3 i 4 p.b. poprzez ich zastosowanie do budynku, który od 2001 r. nie jest już i nie będzie w przyszłości wykorzystywany do celów rolniczych oraz nie jest budynkiem zabytkowym.

K. G. i J. [...] G. wniosły o umorzenie postępowania, zarzucając wydanej decyzji naruszenie art. 7, art. 8, art. 28 i art. 61a § 1 k.p.a. i zastosowanie art. 66 p.b. w stosunku do budynku nieużywanego od 17 lat i niezastosowanie się w decyzji do zaleceń organu kontrolnego.

R. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania dotyczącego stodoły w związku błędnym zastosowaniem w sprawie art. 66 p.b. oraz wydanej decyzji zarzuciła naruszenie art. 7, art. 8 i art. 28 k.p.a.

Rozpoznając sprawę ponownie, organ odwoławczy wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z dnia [...] marca 2018 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 p.b., orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu

I instancji. Uzasadniając szczegółowo przedstawił stan faktyczny sprawy i przytoczył brzmienie art. 66 ust. 1 p.b. Wyjaśnił, iż konstrukcja przepisu, w szczególności użycie zwrotu właściwy organ w drodze decyzji nakazuje wskazuje, iż decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek określonych w ust. 1, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, ale również zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.

W przypadku stwierdzenia między innymi, że obiekt jest w nieodpowiednim stanie technicznym oraz powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia istnieje przewidziana w art. 66 ust. 1 ustawy Prawa budowlanego możliwość nakazania przez organ nadzoru budowlanego jego właścicielowi (w tym przypadku współwłaścicielom) lub zarządcy, w drodze decyzji, usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości,

z określeniem terminu wykonania tego obowiązku. Odpowiedzialność wskazanych podmiotów za właściwe użytkowanie obiektu wiąże się więc ze sposobem zarządzania obiektem.

WINB podzielił stanowisko PINB co do nieodpowiedniego stanu technicznego przedmiotowego budynku stodoły wymagającego remontu (co potwierdzają czynności kontrolne przeprowadzone przez organ powiatowy w dniach [...] października 2015 r.

i [...] kwietnia 2017 r. oraz załączona do nich dokumentacja zdjęciowa), co z kolei uzasadnia nakazanie właścicielom podjęcia działań w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 3 i 4 p.b.

Odnosząc się do zarzutów odwołań, organ odwoławczy wskazał, że są one niezasadne i nie mają wpływu na treść wydanego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia. Podał, iż organ I instancji rozważał zastosowanie w niniejszej sprawie art. 67 p.b., biorąc pod uwagę słuszny interes stron postępowania oraz argumentację podnoszoną przez skarżących w odwołaniach od decyzji PINB w L. Nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. to jednak na wyznaczoną przez ten organ rozprawę administracyjną nie stawiła się żadna ze stron (pomimo prawidłowego doręczenia wezwań z dnia [...] listopada

2017 r.). Nadto tylko skarżący usprawiedliwił swoją nieobecność.

Ponadto WINB wskazał, że w protokole rozprawy administracyjnej z dnia

[...] grudnia 2017 r. organ I instancji jednoznacznie wskazał, że budynek omawianej stodoły nadaje się do remontu, co potwierdzają czynności kontrolne przeprowadzone przez ten organ w dniu [...] kwietnia 2017 r. oraz załączona do protokołu z ww. oględzin dokumentacja zdjęciowa. Podczas ww. czynności kontrolnych stwierdzono m.in., że konstrukcja stodoły (słupy i belki) jest w dobrym stanie technicznym, bez widocznych uszkodzeń. Ściany z desek ww. obiektu również są w dobrym stanie technicznym, jedynie w ścianie frontowej po prawej stronie wrót na odcinku ok. 2,5 m widać niewielkie ubytki w deskach spowodowane zawilgoceniem.

Zadaniem organu odwoławczego wbrew twierdzeniom skarżących nie ma możliwości zastosowania w niniejszej sprawie art. 67 p.b. ze względu na fakt, że omawiany obiekt nadaje się do remontu. Stwierdzone nieprawidłowości dotyczące jego stanu technicznego można usunąć poprzez wykonanie nakazanych w treści skarżonego rozstrzygnięcia PINB robót. Powyższe uzasadnia więc nałożenie przez organ powiatowy na współwłaścicieli stodoły obowiązku wykonania określonych czynności na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 i 4 p.b.

WINB zauważył, iż w odwołaniach od decyzji PINB w L. Nr [...] skarżący podnoszą, że nie wyrażają zgodę na wykonanie jakichkolwiek robót względem budynku stodoły usytuowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości D. gm. S.

[...], bo będą chcieli go rozebrać. Podniósł, iż niezależnie od stanowiska odwołujących co do zasadności wykonania robót względem omawianej stodoły, to na współwłaścicielach ww. obiektu spoczywa obowiązek jego utrzymania w należytym stanie technicznym. Natomiast niezależnie od obowiązków nałożonych skarżoną decyzją PINB w L., współwłaściciele mogą podjąć decyzję o rozbiórce stodoły i ją wykonać po uzyskaniu uprzedniej zgody właściwego organu. W takim przypadku organ powiatowy nie będzie egzekwował wykonania przez zobowiązanych nałożonych decyzją Nr [...] obowiązków, bowiem postępowanie w tym zakresie stanie się bezprzedmiotowe.

Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, iż kwestie osobiste i ekonomiczne dotyczące zobowiązanych również nie mają wpływu na treść nałożonych na nich skarżoną decyzją obowiązków. Dla zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 3 i 4 p.b. istotne jest to, że badany obiekt znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym oraz powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia, a nie to, czy jest faktycznie użytkowany. Ponadto wskazał, że nie ma możliwości wydania w oparciu o obowiązujące przepisy prawa decyzji, na mocy której to zobowiązani zdecydują, czy chcą wyremontować, czy też rozebrać budynek. Tryby wskazane w art. 66 i 67 p.b. obwarowane są konkretnymi, odmiennymi przesłankami, których zaistnienie powoduje konieczność wydania rozstrzygnięcia w oparciu o określony przepis.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie na powyższą decyzję z dnia [...] marca 2018 r. skarżący wniósł o jej uchylenie w całości. Autor skargi zaskarżonej decyzji zarzucił tj.:

1) naruszenie art. 138 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, skutkujące utrzymaniem zaskarżonej decyzji w mocy;

2) rażące naruszenie art. 7 i art. 8 k.p.a. skutkujące narażeniem współwłaścicieli budynku na wielkie koszty, poprzez świadome i celowe zastosowanie art 66 zamiast art. 67 p.b. i nakazanie dokonania remontu budynku nieużywanego do żadnych celów od 17 lat oraz przeznaczonego na rozbiórkę;

3) błędną ocenę czynności budowlanych, ponieważ budynek należałoby odbudować a nie remontować;

4) naruszenie § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych obiektów budowlanych i wydanie nakazu zaporowego, który nie pozwala na złożenie wniosku o rozbiórkę i złożenie wniosku do Sądu

o nakłonienie dwojga współwłaścicieli do wspólnego działania zgodnie Kc. art 199;

5) nieuzasadnioną ingerencję w prawo własności;

6) rażące naruszenie art 10 i 79 k.p.a. poprzez niezapewnienie współwłaścicielom czynnego udziału w oględzinach przed wszczęciem postępowania;

7) naruszenie art 89 k.p.a. poprzez pośpieszne wydanie decyzji bez przeprowadzenia rozprawy administracyjnej co rzutuje na cały przebieg postępowania;

8) pozaprawne prowadzenie postępowania administracyjnego przy naruszeniu art. 61 § 2 i 4, art. 61 a §1, art. 28, i art 34 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał m.in., że organy prowadziły równolegle dwa postępowania dotyczące stanu technicznego budynków na działce nr [...] wobec stodoły oraz budynku mieszkalnego. Podniósł, iż decyzję obu organów pomijają zapisy zawarte w art 7 i 8 k.p.a., co podważa całkowicie zaufanie do tych organów, ponieważ stosują przepisy z prawa budowlanego przewidziane dla budynków używanych,

a przedmiotem postępowania jest budynek nieużywany od siedemnastu lat

i przeznaczony do rozbiórki, co oba organy przemilczają. Nadto skarżący zauważył, iż organ pominął stopień zniszczenia przez korniki bali drewnianych z których stodoła jest wykonana, stan uszkodzenia przez korniki więźby dachowej, jak i stan zniszczenia podmurówki i widoczne z dala przechylenie budynku od pionu. Wyjaśnił, iż wszystkie bale są zniszczone przez korniki i aby dokonać nakazanego remontu należałoby je wszystkie wymienić. Nie byłby to w rozumieniu prawa budowlanego "remont", a budowa nowego takiego samego budynku. Wykonywanie nakazanych przez PINB robót budowlanych, grozi zawaleniem się tej konstrukcji zniszczonej upływem czasu. Jednocześnie skarżący podniósł, iż w dniu [...] października 2015 r. złożył oświadczenie do protokołu, że budynki są przewidziane do rozbiórki, co oba organy przemilczają.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymując dotychczasowe stanowisko w przedmiotowej sprawie wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga jest zasadna.

Sąd kontrolował w niniejszej sprawie decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2018 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z [...] stycznia 2018 r. nakazującą, w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 i pkt 4 p.b., wykonanie remontu budynku stodoły poprzez wykonanie wyszczególnionych robót naprawczych.

Podstawa prawna nakazów nakładanych w trybie art. 66 p.b. stanowi konkretyzację zawartego w art. 61 p.b. obowiązku utrzymania i użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z zasadami wymienionymi w art. 5 ust. 2 tej ustawy tj. zgodnie

z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać

w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił ww. przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 i pkt 4 p.b., zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swoim wyglądem oszpecenie otoczenia – organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzenia nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

W niniejszej sprawie organy administracji oceniły, iż budynek stodoły zlokalizowany na działce nr ewid. [...] w miejscowości D., gm. S. [...] jest w nieodpowiednim stanie technicznym oraz powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia. Zakres robót budowlanych, które zniwelują - według organów - ten stan techniczny obiektu, został wymieniony w sentencji decyzji PINB i polega na: 1) wymianie pokrycia dachowego na materiał niezawierający azbest, 2) naprawie ubytków w deskach w ścianie frontowej, 3) naprawie podmurówki.

Zdaniem Sądu, organy nadzoru budowlanego orzekające w kontrolowanej sprawie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a.) i prawa materialnego (art. 66 ust. 1 pkt 3 i 4 p.b.), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, co doprowadziło do co najmniej przedwczesnego nakazania wykonania przez współwłaścicieli ww. prac remontowych spornego budynku stodoły.

Przy uwzględnieniu celu art. 66 ust.1 pkt 3 w związku z art. 61 p.b., to jest doprowadzenia do odpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego, organy winny przed nałożeniem konkretnych obowiązków wyjaśnić wszelkie kwestie, aby mieć pewność, że ich wykonanie doprowadzi do skutecznego i trwałego skutku, a nie jedynie do krótkotrwałej poprawy stanu technicznego obiektu. Jest to szczególnie istotne

w sytuacji, gdy w toku prowadzonego postępowania skarżący, już podczas pierwszych oględzin w dniu [...] października 2015 r., wskazał, że nie zamierza prowadzić jakichkolwiek prac budowalnych mających na celu remont, gdyż w przyszłości chce dokonać rozbiórki za zgodą współwłaścicieli stodoły wybudowanej w 1934 r. (por. protokół kontroli z [...] października 2015 r.). Powyższe stanowisko skarżący podtrzymał na dalszym etapie prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania administracyjnego.

Należy również zauważyć, iż w decyzji wydanej przez organ odwoławczy [...] stycznia 2016 r. nr [...] wskazane zostało, iż zastosowanie w niniejszej sprawie regulacji art. 66 p.b. jest przedwczesne i ekonomicznie nieuzasadnione w sytuacji, gdy obiekt jest nieużytkowany od wielu lat, a część jego współwłaścicieli chce go rozebrać. Współwłaścicielki: K. G., R. S., J. [...] G. w odwołaniach od decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r. również wyrażają wolę rozbiórki przedmiotowego budynku. Nadto skarżący, w oświadczeniu zawartym w piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r., podtrzymał złożone w trakcie oględzin w dniu [...] października 2015 r. i w kolejnych pismach stanowisko, że stodołę jak i pozostałe budynki znajdujące się na działce [...] należy rozebrać. Wskazał również, że likwidację eternitu z zadaszenia zarówno on jak i współwłaściciele tj. K. G., R. S. i J. G. chcą dokonać z jednoczesnym ich rozebraniem.

Bezsporne jest bowiem, że przedmiotowy budynek stodoły nie jest użytkowany od 17 lat, a do takich stanów ma zastosowanie przepis art. 67 p.b., w przeciwieństwie do art. 66 p.b.

W przedstawionej sytuacji organy winny zatem w pierwszej kolejności rozważyć, czy w sprawie nie znajdował zastosowania art. 67 ust. 1 p.b. Przepis ten stanowi, że jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Przesłankami wydania - w oparciu o ww. przepis - nakazu rozbiórki obiektu jest bowiem to, aby obiekt był nieużytkowany lub niewykończony, a przy tym nie nadawał się do remontu. W omawianym przypadku organ powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, którego celem jest również ustalenie, czy i w jaki sposób właściciel obiektu budowlanego ma zamiar usunąć istniejące naruszenia. Zwrot "nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia",

o którym mowa w art. 67 ust. 1 cyt. ustawy, odnosi się więc nie tylko do obiektywnej niemożności przeprowadzenia remontu, odbudowy lub wykończenia, ale również do braku zamiaru właściciela doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. A zatem orzeczenie przez organ nadzoru budowlanego nakazu rozbiórki powinno zostać poprzedzone postępowaniem, w którym ustalenia wymaga nie tylko stan techniczny obiektu budowlanego, lecz także to, czy właściciel danego obiektu ma zamiar podjąć działania zmierzające do rozpoczęcia i wykonania prac remontowych, czy też zamierza budynek rozebrać (por. wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 515/08, publ. Lex nr 558403, wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 1674/11, publ. Lex nr 1107757).

W ocenie Sądu, materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie dawał podstawy do poczynienia ustaleń faktycznych pozwalających na rozstrzygnięcie sprawy w sposób zawarty w zaskarżonej decyzji.

W konsekwencji ustalony stan faktyczny sprawy nieprawidłowo odniesiono do przepisów Prawa budowlanego, określających obowiązki współwłaścicieli w zakresie utrzymania obiektów budowlanych. Przepisy te nie pozostawiają organom nadzoru budowlanego prawa wyboru pomiędzy nakazaniem czynności zmierzających do utrzymania obiektu, a nakazaniem rozbiórki obiektu. Dla każdego z tych rozwiązań Prawo budowlane przewiduje inne przesłanki, które każdorazowo winny być szczegółowo ustalone.

Szczegółowe przepisy w zakresie sposobu przeprowadzania postępowania wyjaśniającego w sprawie wydania decyzji na podstawie art. 67 p.b. zawarte są

w rozporządzeniu MI, które to przepisy organy orzekające w tej sprawie powinny mieć na uwadze.

W związku z powyższym Sąd uznał, że zarzuty skargi dotyczące nieprawidłowo ustalonego stanu faktycznego, a w konsekwencji błędnego, a przynajmniej przedwczesnego, zastosowania art. 66 p.b., zasługują na uwzględnienie.

Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji zobowiązany będzie do prawidłowego ustalenia stanu technicznego przedmiotowego budynku, zgodnie z § 2 i 3 rozporządzenia MI, w celu ustalenia, czy przedmiotowy nieużytkowany budynek stodoły nadaje się do remontu lub odbudowy. Jeżeli w wyniku oględzin powstaną uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego tego budynku, PINB zleci współwłaścicielom

w tym zakresie ekspertyzę techniczną, zgodnie z § 4 w związku z § 2 pkt 2 rozporządzenia MI.

Zgodnie z § 2 pkt 3 rozporządzenia MI, PINB przed wydaniem nakazu rozbiórki na podstawie art. 67 p.b. przeprowadzi rozprawę administracyjną, na której poczyni ustalenia, jaki jest zamiar współwłaścicieli przedmiotowego budynku, czy dążą oni do jego rozbiórki, czy też rozważają remont obiektu.

Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), orzekł o uchyleniu zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.