Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 940/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 271 ust. 5, art. 271 ust. 5 a, b, art. 273 ust. 6
journal: Dz.U. 2021 poz 2233
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
article: art. 6, art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 107 § 3 w zw. z art. 11
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rudnicki (spr.), , sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska Izabela Ostrowska, sędzia WSA, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 lipca 2022 r. sprawy ze skargi Gminy S. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w S. z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty stałej za usługi wodne I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni w S.na rzecz skarżącej Gminy S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

[...]Uzasadnienie.

Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2022 r., nr [...] Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] Wód Polskich (dalej: "Dyrektor"), na podstawie art. 273 ust. 6 w zw. z art. 271 ust. 4 i 5, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (dalej: "p.w.") oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( dalej: "k.p.a.") określił Gminie [...]:

I. za okres 1 stycznia 2022 r. - 31 grudnia 2022 r. opłatę stałą w wysokości 858,00 złotych za wprowadzanie ścieków do wód tj. wprowadzanie oczyszczonych ścieków bytowych pochodzących z oczyszczalni ścieków przez wspólny projektowany wylot w km 17+600 do rzeki [...].

II. za okres 1 stycznia 2022 r. - 31 grudnia 2022 r. opłatę stałą w wysokości 21,00 złotych za odprowadzanie do wód opadowych lub roztopowych tj. odprowadzaniu przez wspólny projektowany wylot w km 17+600 do rzeki [...], z terenu utwardzonego przy projektowanej oczyszczalni ścieków.

Organ wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji, że [...] lutego 2022 r. ustalił Gminie [...] na podstawie art. 271 ust. 4 i 5 p.w., w formie informacji rocznej Nr [...], za okres 1 stycznia 2022 r. - 31 grudnia 2022 r. opłatę stałą w wysokości 858.00 złotych za wprowadzanie oczyszczonych ścieków bytowych pochodzących z oczyszczalni ścieków przez wspólny projektowany wylot w km 17+600 do rzeki [...] oraz opłatę stałą w wysokości 21.00 złotych za odprowadzanie do wód, wód opadowych lub roztopowych przez wspólny projektowany wylot w km 17+600 do rzeki [...], z terenu utwardzonego przy projektowanej oczyszczalni ścieków.

Jednocześnie organ w informacji tej wskazał rachunek, ilość rat i terminy płatności. Powołana informacja roczna została doręczona Gminie [...] 4 marca 2022 r. 14 marca 2022 r. Gmina [...] złożyła reklamację, w której nie zgodziła się z informacją roczną ustalająca wysokość ww. opłaty stałej. Reklamująca podniosła, że ponieważ infrastruktura kanalizacyjna odprowadzająca nie została jeszcze wybudowana, nie można ustalić opłaty stałej za usługi wodne. Powołała się na zapisy pozwolenia wodnoprawnego (decyzja nr [...] z [...] sierpnia 2021 r. i pkt. 4 b) powiadomienia Nadzoru Wodnego w [...] o terminie rozpoczęcia i zakończenia prac w obrębie wód publicznych, przynajmniej z siedmiodniowym wyprzedzeniem, oraz 4h) zgłoszenia posiadania urządzenia wodnego do Dyrektora Regionalnego Zarządu w [...] Wód Polskich w celu wpisania do systemu informacyjnego gospodarowania wodami w terminie 60 dni od dnia przystąpienia do użytkowania tego urządzenia.

Gmina [...] stwierdziła, że jest zobligowana do powiadomienia odpowiednich organów o rozpoczęciu prac i do zgłoszenia posiadanego urządzenia wodnego, a nie informowała ww. jednostek, ponieważ nie posiada jeszcze infrastruktury kanalizacyjnej wraz z oczyszczalnią ścieków, nie zgłaszała również faktu rozpoczęcia robót, gdyż takie prace nie są prowadzone.

Zdaniem reklamującej, w ustawie Prawo wodne brak jest przepisu, który wskazywałby, że opłata za odprowadzenie oczyszczonych ścieków bytowych i wód opadowych do wód powinna być pobierana już za sam fakt posiadania pozwolenia wodnoprawnego. Przepisy tej ustawy ściśle wiążą obowiązek tej opłaty z rzeczywistym korzystaniem z usługi przez dany podmiot. Reklamujący powołała się na wyroki sądów w identycznych sprawach, w tym WSA w Kielcach. Wniosła o anulowanie opłaty do momentu faktycznego zgłoszenia przez Gminę [...] posiadania instalacji, z której korzystanie będzie wiązało się ze stosownymi opłatami.

Organ wyjaśnił też, że nie uznał reklamacji Gminy [...], gdyż zgodnie z art. 271 ust. 5a p.w. opłatę stałą ponosi się za okres od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne albo pozwolenie zintegrowane stało się ostateczne do dnia jego wygaśnięcia, cofnięcia lub utraty mocy bez względu na przyczynę. Brak infrastruktury nie wpływa na obowiązek ponoszenia opłaty stałej za usługi wodne.

Organ wyjaśnił tez, że przywołany wyrok z 14 marca 2019 r. (II SA/Ke 88/19) WSA w Kielcach dotyczył stanu prawnego przed nowelizacją ustawą z 11 września 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie 23 listopada 2019 r. Zgodnie z wyrokiem WSA w Szczecinie z 2 grudnia 2021 r. sygn. akt II SA/Sz 422/21 wskazana linia orzecznicza sądów administracyjnych była jedną z przyczyn nowelizacji ustawy - prawo wodne z 2017 r. dokonanej ww. ustawą z 11 września 2019 r. Ustawą nowelizującą wprowadzono art. 271 ust. 5a i 5b p.w. w których ustawodawca wprost wskazał, iż opłatę stałą ponosi się za okres od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne lub pozwolenie zintegrowane stało się ostateczne do dnia jego wygaśnięcia, cofnięcia lub utraty mocy bez względu na przyczynę (art. 271 ust 5a). Wyjątek od tej zasady określono w art. 271 ust 5b p.w., który stanowi, iż w przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych, opłatę stałą ponosi się za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych. Oczyszczalnia ścieków została wymieniona w katalogu obiektów budowlanych stanowiących budowlę (art. 3 pkt. 3 p.b.). Budowla ta stanowi obiekt o złożonym charakterze, w którym można wyodrębnić mniejsze obiekty, które samodzielnie także mogłyby stanowić odrębne obiekty budowalne. Bez wątpienia złożoność takiego obiektu nie pozwala na uznanie, że oczyszczalnia ścieków komunalnych stanowi obiekt liniowy.

Opłata stała za usługi wodne jest ściśle powiązana z wydanym pozwoleniem wodnoprawnym, co oznacza, że podmiot legitymujący się ważnym pozwoleniem wodnoprawnym zobowiązany jest do ponoszenia opłaty stałej za usługi wodne z niego wynikające. Opłata stanowi rekompensatę za gotowość środowiska wodnego do udostępnienia zasobów wodnych w ramach tej usługi wodnej.

Opłata za usługi wodne została naliczona zgodnie z art. 271 ust. 4 pkt 1 p.w., jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty 2.50 zł na dobę za 1 m3/s, czasu wynoszącego 365 dni, określonej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości wód opadowych lub roztopowych odprowadzanych do wód w ilości 0,023 m3/s, co stanowi 21,00 zł. oraz zgodnie z art. 271 ust. 5 p.w., jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty 250.00 zł na dobę za 1 m3/s, czasu wynoszącego 365 dni i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi w ilości 0.0094 m3/s., co stanowi 858,00 zł.

Art. 273 ust. 6 Prawa wodnego stanowi, że w razie nieuznania reklamacji właściwy organ Wód Polskich albo wójt, burmistrz lub prezydent miasta określają wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji.

Gmina [...] posiada ważne pozwolenie wodnoprawne, udzielone przez Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] PGW WP Nr [...] z [...] sierpnia 2021 r., co oznacza, że zgodnie z art. 271 ust. 4, 5 oraz 5a p.w. zobowiązana jest ponosić opłatę za usługi wodne.

Określenia wysokości opłaty stałej Dyrektor dokonał w oparciu o art. 271 ust. 4 pkt 1 oraz ust. 5 p.w. oraz § 6 i § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. z 2021 r. poz. 736 ze zm.).

Opłata stała została tym samym obliczona zgodnie z ww. art. 271 ust. 5 p.w.

Z tą decyzja nie zgodziła się Gmina [...], wnosząc pismem datowanym na 13 kwietnia 2022 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając ją w całości. Gmina zarzuciła decyzji "dokonanie błędnych ustaleń faktycznych i prawnych, które doprowadziły do niezgodnego z prawem oraz stanem faktycznym naliczenia opłaty stałej, w sytuacji, gdy organ nie miał podstaw do jej naliczenia" i wniosła "o zmianę zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia" i zasądzenie kosztów postępowania.

Uzasadniając skargę Gmina [...] wyjaśniła, że zarówno infrastruktura kanalizacyjna sanitarna jak i deszczowa nie została jeszcze wybudowana, brak jest też urządzenia wodnego jakim jest wspólny wylot do rzeki [...].

Dyrektor, wyodrębniając oczyszczalnię ścieków komunalnych z całości infrastruktury podnosił, że nie stanowi ona obiektu liniowego i nie kwalifikuje się pod art 271 ust 5b p.w., mówiący o opłacie stałej za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych. Ma natomiast wg. organu zastosowanie art 271 ust. 5a, w którym należy opłatę stałą ponosić w momencie, gdy pozwolenie wodnoprawne stało się ostateczne. Organ głównie skupił się na definiowaniu oczyszczalni, jako budowli, aby usprawiedliwić swoje działanie, natomiast nie wspomniał nic o sieci kanalizacji deszczowej projektowanej na terenie oczyszczalni, za którą też naliczył opłatę stałą w II punkcie decyzji.

Pozwolenie wodnoprawne dotyczy wprowadzenia oczyszczonych ścieków bytowych i wód opadowych przez wspólny wylot. Zarówno instalacja kanalizacji sanitarnej jak i kanalizacji deszczowej jest obiektem liniowym, ponieważ rurociągi i kanały transportujące medium wg definicji "obiektu liniowego" do nich należą (posiadają charakterystyczny parametr, jak długość). Projektowana oczyszczalnia ścieków komunalnych - zespół urządzeń służących oczyszczaniu medium połączonych liniowo rurociągami - jest jednym z elementów całej sieci liniowej, nie funkcjonuje jako samodzielna jednostka. Urząd Gminy w [...] nie dysponuje gotową już infrastrukturą, do której dobudowuje samą oczyszczalnię. Dlatego zaprojektowano jednocześnie sieć kanalizacji niskociśnieniowej doprowadzającej medium od mieszkańców do oczyszczalni o długości 38 km, która będzie realizowana jednocześnie z systemem oczyszczania oraz urządzeniem wodnym - wylotem do rzeki [...]. Żadnego z tych trzech elementów nie można wyodrębniać ponieważ są zależne od siebie, i bez siebie nie funkcjonują. Oczyszczalnia nie będzie działać bez ścieków, a zrzut oczyszczonych ścieków do urządzenia wodnego jakim jest wylot do rzeki nie byłby możliwy bez oczyszczalni. Sieć ma niewątpliwie charakter liniowy ponieważ funkcjonuje jako całość.

Stanowisko Gminy potwierdza aktualna linia orzecznicza sądów administracyjnych, w tym wyrok WSA w Rzeszowie z 7 października 2021 r. (II SA/Rz 1140/21), gdzie sąd stwierdził, że przesłankę realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektu liniowego należy rozumieć w ten sposób, iż jest ona spełniona, gdy realizowane przedsięwzięcie polegające na utworzeniu urządzenia wodnego funkcjonuje w zakresie obiektu liniowego. Sąd w orzeczeniu stwierdził, że kanalizację deszczową należy uznać za obiekt liniowy oraz podkreślił, że składa się ona z różnorodnych elementów (przewodów kanalizacyjnych z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi odprowadzane są wody opadowe), połączonych ze sobą w taki sposób, aby zgodnie z wymogami techniki, nadawały się do określonego użytku, to jest do odprowadzania wód opadowych i roztopowych z danego terenu. W konsekwencji zdaniem sądu należy przyjąć, że wylot kanalizacji deszczowej jest elementem tej sieci. Wylot taki nie jest urządzeniem wodnym niezależnym od prowadzącej do niego sieci kanalizacji deszczowej, gdyż nie może funkcjonować bez tej sieci.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżona decyzja nie była prawidłowe, a skarga była zasadna.

Na wstępie należy wyjaśnić, że opłatę stałą za odprowadzanie do wód wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, jak również za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi właściwy organ Wód Polskich ustala, jako wymagalną na dwa sposoby.

Po pierwsze, zgodnie z art. 271 ust. 5 p.w., za okres od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne albo pozwolenie zintegrowane stało się ostateczne do dnia jego wygaśnięcia, cofnięcia lub utraty mocy bez względu na przyczynę.

Po drugie, zgodnie z art. 271 ust. 5b p.w. w przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych.

Prawo budowlane definiuje pojęcie obiektu liniowego w art. 3 pkt 3a w ten sposób, że za takowy nakazuje uznać obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable zainstalowane w kanalizacji kablowej, kable zainstalowane w kanale technologicznym oraz kable telekomunikacyjne dowieszone do już istniejącej linii kablowej nadziemnej nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. Dlatego też – biorąc pod uwagę, że powyższe wyliczenie nie jest enumeratywne, ale przykładowe, za obiekt liniowy należy uznać również system kanalizacji, odprowadzającej zarówno wody opadowe, jak i ścieki do wód. Kanalizacja ta składa się z szeregu elementów (w tym systemu rur odprowadzających wodę i ścieki, przewodów opływowych poziomych, przykanalików, kinet i muf kanalizacyjnych studzienek kanalizacyjnych rewizyjnych, kratek odpływowych i kończącej cały system oczyszczalni ścieków wraz z wylotem spustowym do wód).

Tego rodzaju obiekt liniowy, jakim jest system kanalizacji, z natury rzeczy funkcjonować może tylko, jako całość; odprowadzenie wód opadowych i ścieków do wód następuje z chwilą uruchomienia tego systemu, jako całości. Dlatego właśnie ustawodawca, w art. 271 ust. 5b p.w. przewidział odrębność terminu naliczania opłaty stałej, stanowiąc, że w przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych nalicza się ją za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych.

Tym samym trafnie wskazywała Gmina [...] na ww. przepis, kwestionując sposób naliczenia przez Dyrektora opłaty zarówno w formie informacji rocznej [...], jak i w zaskarżonej decyzji, gdyż organ błędnie za podstawę prawną przyjął art. 271 ust. 5a p.w.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przypomina, że ujęte w obowiązującej ustawie Prawo wodne opłaty stałe dotyczą korzystania z usług wodnych od 1 stycznia 2018 r. Uchwalenie i wejście w życie 1 stycznia 2018 r. ustawy Prawo wodne z 2017 r., było wynikiem realizacji spoczywającego na Polsce obowiązku implementacji do krajowego porządku prawnego Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. WE L 327 z 22.12.2000, str. 1, z p. zm. - Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, s. 275) "Dyrektywa wodna". Z art. 9 Dyrektywy wynika postulat wprowadzenia systemowego rozwiązania zrównoważonego gospodarowania zasobami wodnymi poprzez zbudowanie systemu usług wodnych opartego na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych włączając koszty ekologiczne i materiałowe, uwzględniając analizę ekonomiczną wykonaną zgodnie z załącznikiem III oraz w szczególności zgodnie z zasadą "zanieczyszczający płaci". Zasadę tę wprowadza także art. 86 Konstytucji RP, zgodnie z którym każdy jest obowiązany do dbałości o stan środowiska i ponosi odpowiedzialność za spowodowane przez siebie jego pogorszenie oraz art. 7 ust. 1 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, zgodnie z którym, kto powoduje zanieczyszczenie środowiska, ponosi koszty usunięcia skutków tego naruszenia.

Obowiązek poniesienia kosztów usunięcia skutków zanieczyszczenia środowiska związany jest, więc z faktycznym jego zanieczyszczeniem. Nie można przyjmować, że potencjalna możliwość korzystania ze środowiska przez wprowadzanie wód opadowych i roztopowych i ścieków do wód stanowi podstawę do wymierzenia opłaty za tę usługę wodną, w sytuacji, gdy brak jest urządzeń wodnych, za pomocą których wody opadowe i roztopowe miałyby być odprowadzane do wód, a więc nie istnieje faktyczna możliwość "zanieczyszczania" środowiska. Konsekwentnie zatem, w przepisach ustawy Prawo wodne wprowadzono katalog instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami, który przyczynić ma się do efektywnego i sprawnego gospodarowania zasobami wodnymi oraz do wydatkowania środków na działania związane z zapewnieniem dostępności wód o odpowiednich parametrach jakościowych i we właściwej ilości.

Opłaty za usługi wodne stanowią niewątpliwie daninę publiczną, tym samym przepisy nakładające te opłaty i określające sposób ich wyliczenia powinny być jasne, precyzyjne i nienasuwające żadnych wątpliwości, co do zakresu nałożonego obowiązku. Charakter opłat za usługi wodne, jako daniny publicznej, wymaga od organów stosowania wykładni prawa zawężającej ingerencję w uprawnienia jednostki i stosowania zasady rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony (art. 7a § 1 k.p.a.).

Dlatego też należy wyraźnie stwierdzić, że odpłatność za usługę wodną należy się tylko wówczas, gdy podmiot uprawniony ma możliwość korzystania z niej. Natomiast obciążenie tego rodzaju opłatą jest niedopuszczalne w braku urządzeń wodnych, które ujmowałyby wodę opadową lub roztopową, a także ścieki (por. np. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2020 r., sygn. II OSK 70/19, LEX nr 3156032).

W orzecznictwie prezentowany jest też pogląd, który tut. Sąd w pełni podziela, że opłata roczna naliczona i pobierana, pomimo braku możliwości faktycznego korzystania z usługi wodnej stanowiłaby należność o charakterze fiskalnym, a nie opłatę w ścisłym rozumieniu tego terminu. Istotą instytucji opłaty, w przeciwieństwie do podatku, jest otrzymanie w zamian za jej uiszczenie jakiegoś ekwiwalentu, którym w przedmiotowej sprawie byłoby przyjęcie odprowadzanych wód roztopowych i opadowych do wód należących do zasobu publicznego (por. np. wyrok NSA z 16 lutego 2022 r., sygn. akt III OSK 4653/21, w którym Sąd Naczelny przeprowadził bardzo trafną ocenę prawną również i tego, co stanowi obiekt liniowy w rozumieniu art. 271 ust. 5b p.w.).

W powyżej przywołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił interpretacji art. 271 ust. 5b p.w. zakładającej, że obiektem liniowym w rozumieniu tego przepisu powinien być obiekt, objęty pozwoleniem wodnoprawnym. Sąd ten trafnie zwrócił uwagę, że dyspozycja tego przepisu sformułowana jest w następujący sposób: "W przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych". "Kanalizacja deszczowa stanowi niewątpliwie obiekt liniowy. Nie można zatem ograniczać kwalifikacji danego obiektu jako liniowego jedynie do analizy pozwolenia wodnoprawnego, gdyż urządzenia wodne, które są nim objęte nie będą stanowić - co do zasady - tego rodzaju obiektu".

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 lutego 2020 r., sygn. II OSK 3686/18, (CBOSA) ocenił prawnie, że treść art. 271 ust. 5b p.w. potwierdza stanowisko, że w przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych (głównie dróg), opłatę stałą ponosi się za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych. Sąd zwrócił też uwagę na to, że "wylot, na którego realizację Spółka uzyskała pozwolenie wodnoprawne jest zakończeniem kanalizacji deszczowej (...), która również sama w sobie stanowi obiekt liniowy. Wylot nie istniałby samodzielnie, bez kanalizacji deszczowej tj. bez obiektu liniowego, której jest częścią składową".

Biorąc powyższe pod uwagę uznać należy, że Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] Wód Polskich naruszył prawo (art. 6 k.p.a. w zw. z art. 271 ust. 5a p.w.) przez błędne przyjęcie, że opłata stała powinna być naliczana od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne dla poszczególnych elementów obiektu liniowego (oczyszczalni ścieków z projektowanym wylotem w km 17+600 do rzeki [...]), stało się ostateczne.

Organ ten nie ustalił też należycie stanu faktycznego sprawy, pozwalającego na określenie charakteru prawnego kanalizacji służącej do odprowadzania wód opadowych i roztopowych oraz ścieków, jako obiektu liniowego, co umożliwiłoby prawidłową subsumpcję prawną i prowadziłoby do niezbędnego w tej sprawie zastosowania art. 271 ust. 5b p.w. – czym naruszył art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. Takie wadliwe działanie doprowadziło w konsekwencji do niemożności prawidłowego uzasadnienia decyzji (prawnego i faktycznego), jak i poprawnego wyjaśnienia przesłanek, którymi organ się kierował (art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a.).

Wyjaśnić też należy, że reklamacja Gminy [...], składana w trybie art. 273 ust. 1 p.w. była zasadna i organ powinien był zastosować w sprawie ust. 5 tego artykułu, przekazując Gminie, jako podmiotowi obowiązanemu do ponoszenia opłat za usługi wodne nowej informacji, zawierającą także sposób obliczenia opłaty za usługi wodne, ale z uwzględnieniem dyspozycji art. 217 ust. 5b p.w., zamiast – wobec błędnego nieuznania reklamacji - określenia wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji. Z tego powodu uznać należy, że Dyrektor naruszył też art. 273 ust. 6 p.w. przez wydanie zaskarżonej decyzji, gdyż nieuznanie reklamacji musi być uzasadnione.

Dlatego też Dyrektor, związany oceną prawną tut. Sądu (art. 153 p.p.s.a.) ponownie rozpozna reklamację Gminy [...], i rozważając zastosowanie art. 273 ust. 5 p.w. weźmie pod uwagę oceniony przez Sąd prawnie charakter liniowy przedmiotowego obiektu.

Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit a oraz b p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej zwrot uiszczonego wpisu sądowego. Sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.