Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 559/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2022-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 64
journal: Dz.U. 2021 poz 2268
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
article: art. 6, art. 8 par. 1, art. 10 par. 1, art. 77 par. 1, art. 78 par. 1 i par. 2, art. 80, art. 86, art. 107  par. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 106 par. 3, art. 133, art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Dnia 16 grudnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędziowie: Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) Protokolant: st. asystent sędziego Nina Krzemieniewska-Oleszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2022 roku sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 14 kwietnia 2022 roku nr SKO.4115.81.2022 w przedmiocie odmowy całkowitego zwolnienia z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej oddala skargę. ał


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 14 kwietnia 2022 r., nr SKO4115.81.2022 wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.) – dalej: k.p.a.; art. 64 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 2268 ze zm.) – dalej: u.p.s.; Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 2 marca 2022 r., znak WPS.4137.73.9.2022 o odmowie całkowitego zwolnienia S.Z. z ponoszenia opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej.

Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że ostateczną decyzją z dnia 24 marca 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi ustaliło skarżącej opłatę za pobyt ojca – W.G. w Domu Pomocy Społecznej w Ł., przy ul. [...], w wysokości 1.340,73 zł miesięcznie, począwszy od dnia 1 maja 2020 r.

Następnie ostateczną decyzją z dnia 28 kwietnia 2021 r., znak WPS.4137.49.2021.ZWOLN, podjętą na podstawie art. 64 u.p.s., Prezydent Miasta Łodzi częściowo zwolnił skarżącą z ustalonej opłaty do kwoty 600 zł miesięcznie, począwszy od dnia 1 maja 2020 r. do dnia zmiany wysokości opłaty. Z załączonych do skargi akt administracyjnych wynika, że wnosząc o przyznanie przedmiotowej ulgi, skarżąca we wniosku z dnia 5 lutego 2021 r. wskazywała na rażąco naganną postawę ojca wobec niej, jak i wobec jej matki, w tym na nadużywanie alkoholu, zaniedbywanie obowiązków rodzicielskich, jak również niewywiązywanie się z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego względem dziecka. Ponadto strona wskazywała na ograniczone możliwości finansowe, wynikające z udzielanego wsparcia na rzecz matki. Z uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia wynika, że powyższe okoliczności zostały uwzględnione i stanowiły przesłankę przyznania skarżącej ulgi.

Wnioskiem dnia 31 stycznia 2022 r. S.Z. przywołując przepis art. 64 pkt 7 u.p.s. wystąpiła o całkowite zwolnienie z opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej, począwszy od dnia 1 lutego 2022 r., jak również o uchylenie obowiązku zapłaty powstałych zaległości z tego tytułu, których spłata, zgodnie z wydaną w dniu 9 czerwca 2021 r. decyzją została rozłożona na raty. Uzasadniając skarżąca wskazała, że jej żądanie związane jest ze zmianą przepisu art. 64 u.p.a. polegającą na dodaniu pkt 7, który umożliwia zwolnienie z przedmiotowej opłaty, w sytuacji rażącego naruszenia przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu, obowiązków alimentacyjnych lub rodzinnych względem osoby obowiązanej do ponoszenia opłaty. Taka sytuacja zdaniem skarżącej występuje w jej sprawie, co potwierdzają wskazane we wniosku argumenty oraz załączona dokumentacja.

Decyzją z dnia 2 marca 2022 r. Prezydent Miasta Łodzi odmówił całkowitego zwolnienia skarżącej z opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Uzasadniając organ wskazał na uznaniowy charakter rozstrzygnięcia podejmowanego na podstawie art. 64 u.p.s. oraz zasady przyznawania przedmiotowej ulgi. Podkreślił, że wskazywane we wniosku strony okoliczności braku istnienia relacji rodzinnych z ojcem, jako przesłanka zwolnienia aktualnie uregulowana w art. 64 pkt 7 u.p.s., stanowiły podstawę do częściowego zwolnienia skarżącej z ustalonej opłaty, co nastąpiło decyzją z dnia 28 kwietnia 2021 r. Powyżej wskazywane okoliczności, na dzień rozpoznawania wniosku o całkowite zwolnienie z ustalonej opłaty nie uległy zmianie, co uzasadniałoby pozytywne rozpatrzenie żądania. Jednocześnie organ stwierdził że w sprawie nie występują przesłanki obligatoryjnego zwolnienia z opłaty, uregulowane w art. 64a ustawy.

Z akt sprawy wynika nadto, że zawarty w piśmie z dnia 31 stycznia 2022 r. wniosek skarżącej o uchylenie obowiązku zapłaty powstałych zaległości z tytułu opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej, regulowanych przez stronę w drodze zawartego układu ratalnego został wyłączony do rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu.

Kwestionując zasadność podjętego rozstrzygnięcia skarżąca wniosła odwołanie, w którym zarzucała naruszenie art. 64 pkt 7 u.p.s. poprzez jego błędną interpretację, skutkującą negatywnym rozpatrzeniem jej żądania. W tym zakresie strona wskazywała, iż podstawę prawną wydania decyzji o częściowym zwolnieniu jej z ustalonej opłaty stanowił przepis art. 64 pkt 2 ustawy, natomiast przedmiotowy wniosek został oparty o podstawę zawartą w pkt 7 przywołanego przepisu, dodaną wskutek zmiany obowiązujących przepisów z dniem 27 stycznia 2022 r. Strona podkreśliła, że wskazany przepis art. 64 pkt 2 u.p.s., w przeciwieństwie do pkt 7 nie wskazywał, jako uzasadnioną okoliczność przemawiającą za przyznaniem przedmiotowej ulgi, relacji rodzinnych pomiędzy zobowiązanym do ponoszenia opłat, a mieszkańcem domu. Przyznała, że okoliczności, na które powołuje się we wniosku z dnia 31 stycznia 2022 r. dotyczą przeszłości i jako takie nie uległy zmianie, niemniej jednak dokonana nowelizacja przepisów, skutkuje w jej ocenie prawną możliwością całkowitego zwolnienia z obowiązku ponoszenia ustalonej opłaty, co wynika z wykładni celowościowej przepisu i co było zamiarem ustawodawcy, w sytuacji gdy w poprzednim stanie prawnym zwolnienie to mogło nastąpić jedynie w części. Dodatkowo strona zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych poprzez brak przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącą postępowania dowodowego – przesłuchania świadka w osobie matki wnioskodawczyni, na okoliczność istnienia relacji rodzinnych z ojcem, jak również brak wezwania do zapoznania się z całokształtem zgromadzonego materiału dowodowego sprawy, co w ocenie skarżącej mogło mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Z uwagi na powyższe wniosła o uchylenie kwestionowanego rozstrzygnięcia i całkowite zwolnienie z obowiązku ponoszenia ustalonej opłaty, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Zaskarżoną niniejszą skargą decyzją z dnia 14 kwietnia 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając Kolegium wskazało na dokonane w sprawie ustalenia faktyczne oraz na podstawy prawne podjętego rozstrzygnięcia, w tym na art. 64 u.p.s., który stanowi, iż osoby wnoszące opłatę lub obowiązane do wnoszenia opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej można zwolnić z tej opłaty częściowo lub całkowicie, na ich wniosek, po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego, w szczególności jeżeli: 1) wnoszą opłatę za pobyt innych członków rodziny w domu pomocy społecznej, ośrodku wsparcia lub innej placówce; 2) występują uzasadnione okoliczności, zwłaszcza długotrwała choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, śmierć członka rodziny, straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych; 3) małżonkowie, zstępni, wstępni utrzymują się z jednego świadczenia lub wynagrodzenia; 4) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty jest w ciąży lub samotnie wychowuje dziecko; 5) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty lub jej rodzic przebywała w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu dziecka lub placówce opiekuńczo-wychowawczej, na podstawie orzeczenia sądu o ograniczeniu władzy rodzicielskiej osobie kierowanej do domu pomocy społecznej lub mieszkańcowi domu; 6) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty przedstawi wyrok sądu oddalający powództwo o alimenty na rzecz osoby kierowanej do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu; 7) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty wykaże, w szczególności na podstawie dokumentów dołączonych do wniosku, rażące naruszenie przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty. Kolegium wskazało nadto na przepis art. 64a u.p.s., zgodnie z którym osobę obowiązaną do wnoszenia opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej zwalnia się całkowicie z tej opłaty, na jej wniosek, pod warunkiem że przedstawi prawomocne orzeczenie sądu o pozbawieniu tego mieszkańca władzy rodzicielskiej nad tą osobą i oświadczy, że władza rodzicielska nie została przywrócona lub prawomocne orzeczenie sądu o skazaniu tego mieszkańca za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego popełnione na szkodę osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty, jej zstępnego, małoletniego lub pełnoletniego nieporadnego ze względu na wiek, stan psychiczny lub fizyczny rodzeństwa lub jej rodzica, chyba że skazanie uległo zatarciu. Zwolnienia te obejmują zstępnych osoby zwolnionej z opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej.

Dalej Kolegium stwierdziło, iż z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych oraz zgromadzonego materiału dowodowego bezspornie wynika, iż brak jest podstaw do obligatoryjnego zwolnienia skarżącej z ustalonej opłaty w oparciu o przesłanki wymienione w art. 64a u.p.s. Natomiast, co do możliwości fakultatywnego zwolnienia strony z przedmiotowej opłaty Kolegium wskazało na wstępie, że decyzja podejmowana na podstawie art. 64 u.p.s. ma charakter uznaniowy, co oznacza, iż organ właściwy do rozpatrzenia wniosku jest uprawniony, a nie zobowiązany do jego uwzględnienia, w oparciu o dokonaną ocenę wystąpienia w danej sprawie szczególnych, uzasadnionych okoliczności przyznania ulgi. Przy czym, co organ podkreślił pomimo uznaniowego charakteru podejmowanego w tym przedmiocie rozstrzygnięcia organy rozpatrujące wniosek są zobowiązane do wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego, jak i zgromadzenia niezbędnego dla rozstrzygnięcia materiału dowodowego sprawy, a nadto do należytego uzasadnienia podjętej decyzji. Kolegium podkreśliło nadto, że zawarte w art. 64 przesłanki fakultatywnego zwolnienia z opłaty stanowią katalog otwarty, a samo powołanie się na jedną z tych przesłanek nie przesądza o zasadności zgłoszonego przez stronę żądania.

Kolegium wskazując na wynikającą z art. 60 u.p.s. i następnych zasadę odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej zaznaczyło, iż w przypadku braku możliwości pokrycia tych kosztów przez osobę umieszczoną w placówce, ustawowy obowiązek w powyższym zakresie ciążący na rodzinie tej osoby wyprzedza, na zasadach określonych ustawą obowiązek ciążący na organie gminy. Zdaniem organu nie jest bowiem dopuszczalne obciążenie przedmiotową opłatą budżetu gminy w sytuacji, gdy koszt ten może być poniesiony przez członków rodziny osoby umieszczonej w domu pomocy społecznej. Odmienne stanowisko prowadziłoby bowiem do nieuzasadnionego przerzucenia obowiązków w powyższym zakresie na jednostkę samorządu terytorialnego prowadzącą dom pomocy społecznej, a w konsekwencji poprzez absorbcję środków publicznych na ogół społeczeństwa. Powyższe godziłoby w zasadę pomocniczości i pozostawało w sprzeczności z interesem społecznym. Tym samym wniosek o zwolnienie z obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty podlega każdorazowej, indywidualnej ocenie dokonywanej pod kątem odniesienia sytuacji materialnej i rodzinnej osoby zobowiązanej do przykładowych przesłanek, o których mowa w art. 64 u.p.s.

W ocenie Kolegium w rozpoznawanej sprawie wniosek strony o całkowite zwolnienie z ustalonej opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej nie zasługiwał na uwzględnienie. Organ odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych podkreślił, iż przywołana przez skarżącą przesłanka braku więzi z osobą umieszczoną w domu pomocy społecznej, wymieniona w art. 64 pkt 7 u.p.s., przed dokonaną nowelizacją ustawy objęta była dyspozycją pkt 2 powołanego przepisu, który jako przesłankę częściowego lub całkowitego zwolnienia z obowiązku ponoszenia opłaty wskazuje wystąpienie uzasadnionych okoliczności, zwłaszcza długotrwałej choroby, bezrobocia, niepełnosprawności, śmierci członka rodziny, strat materialnych powstałych w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych. Co więcej podnoszone w tym zakresie przez stronę argumenty, co do braku istnienia relacji rodzinnych z ojcem oraz jego postępowania względem skarżącej oraz jej matki były już przedmiotem oceny organów administracji i stanowiły podstawę do częściowego zwolnienia skarżącej z ustalonej opłaty.

Wobec powyższego kwestionowana odwołaniem decyzja odpowiada prawu, a podniesione w nim zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

W skardze wywiedzionej do wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi S.Z. zarzucała naruszenie:

- art. 64 pkt 7 u.p.s. poprzez jego błędną interpretację skutkującą odmową uwzględnienia żądania skarżącej;

- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak należytego przeprowadzenia postępowania dowodowego, w szczególności nieuwzględnienie wniosku dowodowego z przesłuchania świadka na okoliczność wywiązywania się przez W.G. z obowiązków rodzinnych, w tym ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego względem córki oraz uniemożliwienie skarżącej zapoznanie się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, co mogło mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia;

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji braku przesłanek uzasadniających całkowite zwolnienie skarżącej z ustalonej opłaty, bądź przyjęcie błędnych nieaktualnych założeń i interpretacji przepisów prawa, a w konsekwencji wadliwe uznanie, że pozytywne rozpatrzenie żądania skarżącej naruszałoby zasadę pomocniczości i nie uwzględniałoby interesu społecznego.

Z uwagi na powyższe skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, w szczególności z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w pełnym zakresie. Jednocześnie strona wnosiła o przeprowadzenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów.

Uzasadniając podniesione zarzuty skarżąca podtrzymała dotychczas prezentowane stanowisko, iż podstawę prawną wydania decyzji o częściowym zwolnieniu jej z ustalonej opłaty stanowił przepis art. 64 pkt 2 ustawy, natomiast przedmiotowy wniosek został oparty o podstawę zawartą w pkt 7 przywołanego przepisu, dodaną wskutek zmiany obowiązujących przepisów z dniem 27 stycznia 2022 r. Zdaniem skarżącej przepis art. 64 pkt 2 u.p.s., w przeciwieństwie do pkt 7 nie wskazywał, jako przesłanki przemawiającej za przyznaniem przedmiotowej ulgi, relacji rodzinnych pomiędzy zobowiązanym do ponoszenia opłat, a mieszkańcem domu pomocy społecznej. Wobec powyższego rozpatrując poprzedni wniosek strony, organ administracji był merytorycznie ograniczony zakresem okoliczności niewymienionych we wskazanym wyżej przepisie i uznaniowym charakterem rozstrzygnięcia podejmowanego w oparciu o ten przepis, co w konsekwencji uprawniało organ jedynie do częściowego zwolnienia skarżącej z ponoszonej opłaty. Natomiast wskutek zmiany obowiązującego stanu prawnego, to jest dodania pkt 7 analizowanego przepisu, organy administracji są zobowiązane uwzględniać, w zakresie przysługującej im uznaniowości, dalej idące skutki, uzasadniające prawną możliwość całkowitego zwolnienia skarżącej z przedmiotowego obowiązku. Z powyższych względów w ocenie skarżącej, powoływana przez organy argumentacja, poparta orzecznictwem sądów administracyjnych wypracowanych przed dokonaną nowelizacją art. 64 u.p.s., jako nieodnosząca się do bieżącego stanu prawnego nie znajduje zastosowania do wniosku skarżącej z dnia 31 stycznia 2022 r. Dalej strona podnosiła, iż postępowanie dowodowe poprzedzające wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie częściowego zwolnienia skarżącej z ustalonej opłaty, miało charakter niepełny, ograniczony zakresem żądania strony. Wobec powyższego powoływanie się na wcześniejsze ustalenia w powyższym zakresie, dokonane w poprzednim postępowaniu administracyjnym, czynią zasadnym zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. Tym bardziej, że skarżąca miała ograniczony wpływ i udział w postępowaniu przed organem I instancji, która to okoliczność została całkowicie pominięta przez organ odwoławczy. W szczególności skarżąca wskazywała na pozbawienie jej możliwości wykazania, zarówno przed organem I instancji, jak i przed Kolegium pogorszenia sytuacji rodzinnej związanej z koniecznością ponoszenia kosztów na rzecz chorej matki. Wskazała nadto na załączoną do skargi dokumentacje, pozyskaną po dacie wydania zaskarżonej decyzji, z której bezspornie wynika wieloletni brak wywiązywania się W.G. z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego względem córki, jak również okoliczności związane z postępowaniem w/w, które doprowadziły do rozpadu rodziny, a w konsekwencji do ustania jakichkolwiek kontaktów i więzi pomiędzy skarżącą a jej ojcem.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wnosiło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W dniu 16 grudnia 2022 r. na rozprawie przeprowadzonej na odległość, przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających jednoczesnych przekaz obrazu i dźwięku, skarżąca oraz ustanowiony przez nią profesjonalny pełnomocnik popierali skargę, wskazując na nieuwzględnienie przez organy administracji nowelizacji przepisów ustawy o pomocy społecznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 329)- dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi S.Z. uczyniła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 14 kwietnia 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 2 marca 2022 r. o odmowie całkowitego zwolnienia z ponoszenia przez skarżącą opłaty za pobyt ojca – W.G. w domu pomocy społecznej.

Podstawę materialnoprawną podjętego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 2268 ze zm.) – dalej: u.p.s.

Zgodnie z art. 64 u.p.s. osoby wnoszące opłatę lub obowiązane do wnoszenia opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej można zwolnić z tej opłaty częściowo lub całkowicie, na ich wniosek, po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego, w szczególności jeżeli: 1) wnoszą opłatę za pobyt innych członków rodziny w domu pomocy społecznej, ośrodku wsparcia lub innej placówce; 2) występują uzasadnione okoliczności, zwłaszcza długotrwała choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, śmierć członka rodziny, straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych; 3) małżonkowie, zstępni, wstępni utrzymują się z jednego świadczenia lub wynagrodzenia; 4) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty jest w ciąży lub samotnie wychowuje dziecko; 5) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty lub jej rodzic przebywała w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu dziecka lub placówce opiekuńczo-wychowawczej, na podstawie orzeczenia sądu o ograniczeniu władzy rodzicielskiej osobie kierowanej do domu pomocy społecznej lub mieszkańcowi domu; 6) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty przedstawi wyrok sądu oddalający powództwo o alimenty na rzecz osoby kierowanej do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu; 7) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty wykaże, w szczególności na podstawie dokumentów dołączonych do wniosku, rażące naruszenie przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty.

Brzmienie przywołanego powyżej art. 64 u.p.s. potwierdza uznaniowy charakter wydawanego na jego podstawie rozstrzygnięcia o zwolnieniu osoby z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej w całości lub w części. Oznacza to, że wybór sposobu załatwienia tego rodzaju wniosku zależy wyłącznie od woli organu właściwego do ustalenia tej opłaty, co nie może jednak oznaczać dowolności wydanego w wyniku jego rozpatrzenia rozstrzygnięcia. Wyjaśnić przy tym należy, że sądowa kontrola decyzji w sprawie zwolnienia z przedmiotowej opłaty, a więc opartych na uznaniu administracyjnym, jest ograniczona wyłącznie do oceny, czy w sprawie zachodzą warunki materialnoprawne uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. W wypadku postępowań prowadzonych w oparciu o art. 64 u.p.s. wydanie rozstrzygnięcia na podstawie tego przepisu powinno być bowiem poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie sytuacji rodzinnej i dochodowej wnioskodawcy, w szczególności zaś przesłanek wymienionych w pkt 1-7 tego przepisu, oraz jej analizą z zachowaniem wymogów proceduralnych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Organ powinien zatem szczegółowo rozważyć kwestię istnienia bądź nieistnienia w konkretnej sprawie szczególnych okoliczności uzasadniających skorzystanie z omawianej instytucji oraz okoliczności uzasadniające zakres jej ewentualnego zastosowania, co następnie powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

W rozpoznawanej sprawie, bezspornym pozostaje, że skarżąca jest osobą obowiązaną do ponoszenia opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej, co wynika z załączonej do akt sprawy ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 24 marca 2021 r. Skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej uprawnienia poddania powyższego rozstrzygnięcia kontroli sądowoadministracyjnej.

Wnosząc, w dniu 31 stycznia 2022 r. o całkowite zwolnienie z obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty skarżąca, jako podstawę prawną zgłoszonego żądania wskazała przepis art. 64 pkt 7 u.p.s., to jest przesłankę rażącego naruszenia przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty.

Wskazać należy, iż powołany wyżej przepis art. 64 pkt 7 u.p.s. został dodany ustawą z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 66). Z uzasadnienia projektu ustawy nowelizującej (druk sejmowy nr 1672 z dnia 20 października 2021 r.; LEX/el IX.1672) wynika, że dokonując zmian w powyższym zakresie ustawodawca kierował się podnoszoną zarówno w doktrynie prawa, jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz wystąpieniach Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka, koniecznością zwiększenia ochrony praw osób obowiązanych do ponoszenia kosztów pobytu rodzica w domu pomocy społecznej, poprzez przyjęcie rozwiązań umożliwiających całkowite lub też częściowe zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów w sytuacji, gdy osoba umieszczona w domu pomocy społecznej nie wykonywała ustawowego lub wynikającego z orzeczenia sądu obowiązku alimentacyjnego wobec bliższego zstępnego lub w inny sposób rażąco naruszała wobec niego zasady prawa rodzinnego albo popełniła przestępstwo na szkodę dziecka, wobec którego sprawował władzę rodzicielską. Ustawodawca wprowadzając jako przesłankę fakultatywnego wyłączenia obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty sytuacje: rażącego naruszenia przez rodzica obowiązku alimentacyjnego względem dziecka lub innych obowiązków rodzinnych uwzględnił podnoszone postulaty przyjmując, iż dorosłe dzieci rodziców, którzy względem nich w sposób rażący zaniedbywali obowiązki rodzicielskie, doprowadzając tym do ustania więzi rodzinnych, zasługują na ochronę państwa i powinni zostać objęci możliwością zwolnienia z opłaty bez względu na ich sytuację materialną. Przy czym poprzez określenie "rażący" ustawodawca rozumie "wyraźne, rzucające się od razu w oczy" naganne postępowanie rodzica względem dziecka, naruszające obowiązki prawnorodzinne w szerokim, cywilistycznym znaczeniu. Ocena kwestii wypełniania obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty została pozostawiona właściwym organom pomocowym, w ramach przysługującego uznania administracyjnego i jest dokonywana w oparciu o okoliczności wykazane przez osobę wnioskująca o zwolnienie, w szczególności o przedłożone do wniosku dokumenty, co wprost wynika z treści analizowanego przepisu art. 64 pkt 7 ustawy.

Podkreślenia również wymaga, że przed nowelizacją art. 64 u.p.s. szeroko rozumiany brak istnienia więzi rodzinnych, w tym rażące naruszenie obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych, pomiędzy osobą zobowiązaną do ponoszenia opłaty, a krewnym tej osoby umieszczonym w domu pomocy społecznej, stanowił przesłankę zwolnienia (całkowitego lub częściowego) w oparciu o art. 64 pkt 2 ustawy. W wypracowanym na tle wskazanego przepisu orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje się, że otwarty katalog przesłanek uprawniających do zwolnienia od opłaty uzasadnia taką interpretację art. 64 pkt 2 u.p.s., która pozwala na uwzględnienie przy badaniu zasadności zwolnienia z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej również okoliczności niezwiązanych z sytuacją materialną, stanem zdrowia czy zdarzeniami losowymi, jak przyczyny braku relacji rodzinnych między osobami związanymi pokrewieństwem (por. wyroki: WSA we Wrocławiu z 26 maja 2022 r., IV SA/Wr 536/21; WSA w Opolu z 12 kwietnia 2022r., II SA/Op 48/22; WSA w Łodzi z 28 października 2021 r., II SA/Łd 653/21; WSA w Rzeszowie z 20 października 2021 r., II SA/Rz 1114/21; WSA w Szczecinie z 15 lipca 2021 r., II SA/Sz 442/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przeprowadzona nowelizacja art. 64 u.p.s. w żaden sposób nie dezawuuje przywołanego wyżej poglądu orzeczniczego, a jedynie potwierdza jego zasadność, poprzez wprowadzenie wprost, jako przesłanki udzielenia ulgi, braku istnienia więzi rodzinnych z uwagi na rażące naruszenie przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty.

Stąd też w ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową skargę zawarty w niej zarzut braku zastosowania przedstawionej w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji argumentacji organu do rozpatrywanego wniosku skarżącej, jako nieodnoszącej się do bieżącego stanu prawnego, nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia.

Dalej odnosząc się do negatywnego rozpatrzenia żądania skarżącej stwierdzić należy, iż procedujące w sprawie organy administracji obu instancji zasadnie uznały, iż powoływane przez stronę okoliczności przemawiającego za całkowitym zwolnieniem jej z obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty były już przedmiotem oceny organów, jak również to, iż stan faktyczny w powyższym zakresie nie uległ zmianie. Z przedłożonych wraz ze skargą akt administracyjnych wynika bowiem, że ostateczną decyzją z dnia 28 kwietnia 2021 r. Prezydent Miasta Łodzi zwolnił częściowo skarżącą z ustalonej opłaty do kwoty 600 zł miesięcznie, począwszy od dnia 1 maja 2020 r. do dnia zmiany wysokości opłaty. Z uzasadnienia podjętego w powyższym zakresie rozstrzygnięcia wynika, iż przesłanką przemawiającą za udzieleniem stronie wnioskowanej ulgi stanowiły podnoszone przez skarżącą: rażąco naganna postawa ojca wobec niej, jak i wobec jej matki, w tym na nadużywanie alkoholu, zaniedbywanie obowiązków rodzicielskich, jak również niewywiązywanie się z obowiązku alimentacyjnego względem dziecka. Powyższe ustalenia nie są kwestionowane przez stronę skarżąca. Co więcej, we wniesionym odwołaniu od decyzji z dnia 2 marca 2022 r. skarżąca wprost wskazuje, że "okoliczności, na które się powołuje we wniosku dotyczą przeszłości i jako takie nie uległy zmianie". Tym samym uznać należy, że załączone do wniosku skarżącej z dnia 31 stycznia 2022 r. kserokopie: wyroku Sądu Wojewódzkiego w Łodzi I Wydział Cywilny z dnia 14 kwietnia 1992 r., sygn. akt I C 1269/91 orzekającego o rozwiązaniu małżeństwa pomiędzy rodzicami skarżącej oraz zasądzającej od W.G. na jej świadczenie alimentacyjne; zawiadomienia matki skarżącej z dnia 25 czerwca 1991 r. kierowanego do Prokuratury Rejonowej dla Dzielnicy Ł.-G., treść którego potwierdza naganne zachowanie wyżej wymienionego względem rodziny, pozostają bez wpływu na wynik niniejszego rozstrzygnięcia. Podkreślenia bowiem wymaga, że przyczyną negatywnego rozpatrzenia wniosku skarżącej nie jest brak wykazania przez stronę rażącego naruszenia przez W.G. obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych S.Z., co nie jest w żaden sposób kwestionowane przez organy administracji publicznej, jak i nie budzi jakichkolwiek wątpliwości Sądu, lecz ta okoliczność, iż podnoszona przez stronę argumentacja była już przedmiotem oceny organów w odrębnym postępowaniu, zakończonym częściowym zwolnieniem skarżącej z obowiązku ponoszenia ustalonej opłaty, a istniejący w tym zakresie stan faktyczny nie uległ zmianie.

Jednocześnie w ocenie Sądu brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla prezentowanego w skardze stwierdzenia, iż przepis art. 64 pkt 2 u.p.s. przed dokonaną nowelizacją, w przeciwieństwie do normy wynikającej z pkt 7 powołanego przepisu, upoważniał organy administracji jedynie do częściowego zwolnienia z obowiązku ponoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej. Jak już wcześniej wskazano z treści art. 64 u.p.s., zarówno w brzmieniu obowiązującym przed dniem 27 stycznia 2022 r., jak i obecnie wprost wynika, że osoby wnoszące opłatę lub obowiązane do wnoszenia opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej można zwolnić z tej opłaty częściowo lub całkowicie, na ich wniosek, po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego, w szczególności jeżeli: (...). Przepis ten, wbrew stanowisku skarżącej nie zawiera jakiegokolwiek rozróżnienia, odnośnie zakresu przyznawanej stronie wnioskującej ulgi, z uwagi na przesłanki stanowiące podstawy zgłoszonego żądania. Kwestia ta, jak już wcześniej wskazano pozostawiona została ocenie organu rozpatrującemu wniosek w ramach przyznanego uznania administracyjnego.

Z uwagi na powyższe zarzut skargi, co do wadliwej interpretacji art. 64 pkt 7 u.p.s., jak również podnoszony na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej zarzut nieuwzględnienia dokonanej nowelizacji art. 64 ustawy nie znajduje uzasadnienia.

Jednocześnie Sąd niezwiązany zarzutami skargi, stosownie do treści powołanego na wstępie art. 134 § 1 p.p.s.a. stwierdza, iż procedujące w sprawie organy naruszyły przepis art. 64 u.p.s. wskutek nieprzeprowadzenia, przed podjęciem kwestionowanego przez skarżącą rozstrzygnięcia, wywiadu środowiskowego, o którym mowa we wskazanym przepisie. Powyższe potwierdza złożone do protokołu rozprawy z dnia 16 grudnia 2022 r. oświadczenie skarżącej, z którego wynika, że wywiad środowiskowy został z nią przeprowadzony w dniu 28 listopada 2022 r. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że rodzinny wywiad środowiskowy jest szczególnym rodzajem dowodu przewidzianym w przepisach u.p.s., który pełni w sprawach pomocowych kluczową rolę w zakresie ustaleń faktycznych. Jest on ustawowo określonym sposobem zbierania informacji zarówno w sprawie osoby korzystającej ze świadczeń z pomocy społecznej, jak i osoby ubiegającej się o ulgę w dokonywaniu opłaty z tytułu pobytu osoby bliskiej w domu pomocy społecznej i ma charakter obligatoryjny (por. wyrok NSA z 16 września 2022 r., I OSK 2259/21; wyrok WSA w Szczecinie z 15 lipca 2021 r., II SA/Sz 442/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Niemniej jednak w ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową skargę, mając na uwadze fakt, iż w treści złożonego w dniu 31 stycznia 2022 r. wniosku skarżąca wprost wskazuje, iż jedyną podstawą zgłoszonego żądania jest przepis art. 64 pkt 7 u.p.s., to jest przesłanka rażącego naruszenia obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych przez ojca skarżącej, a która to okoliczność, co wymaga podkreślenia nie jest kwestionowana przez organy administracji i była już przedmiotem oceny (korzystnej dla strony) w odrębnym postępowaniu zainicjowanym wnioskiem skarżącej o częściowe zwolnienie z przedmiotowej opłaty, stwierdzone w powyższym zakresie naruszenie prawa materialnego nie miało wpływu na wynik sprawy, co warunkowałoby uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 w zw. z art. 135 p.p.s.a.

Zasadności powyższego stwierdzenia nie przeczą podnoszone w skardze zarzuty pozbawienia strony czynnego udziału w toku prowadzonego postępowania administracyjnego (art. 10 § 1 k.p.a.), które to naruszenie jak wskazuje skarżąca pozbawiło ją możliwości wykazania, zarówno przed organem I instancji, jak i przed Kolegium pogorszenia sytuacji rodzinnej z uwagi na konieczność ponoszenia kosztów na rzecz chorej matki. W tym zakresie podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, który Sąd rozpoznający niniejszą skargę w pełni podziela, że naruszenie art. 10 § 1 k.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy i które uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji z tego powodu, to naruszenie uprawnień strony, które powoduje, że wydana została decyzja o odmiennej treści niż gdyby została wydana po przedstawieniu swojego stanowiska przez stronę. Innymi słowy, do tego rodzaju naruszenia dochodzi, gdy strona zostaje pozbawiona możliwości wyrażenia stanowiska, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Inaczej mówiąc naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy strona wykaże, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy w takim zakresie, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny (por. wyroki NSA z 16 grudnia 2020 r., II OSK 1767/18; z 16 kwietnia 2021 r., I OSK 212/21; z 22 kwietnia 2021 r., II OSK 2046/18; z dnia 27 października 2021 r., III OSK 4262/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że została pozbawiona w jakikolwiek sposób możliwości wyrażenia stanowiska, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Podnoszone przez stronę uniemożliwienie jej, przed wydaniem decyzji, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w ocenie Sądu nie pozbawiało skarżącej w jakikolwiek sposób możliwości zgłoszenia dodatkowych okoliczności, w tym przypadku pogorszenia sytuacji majątkowej strony, mających wpływ na rozpatrzenie zgłoszonego przez nią żądania. Powyższa argumentacja została podniesiona przez stronę dopiero na etapie wniesionej skargi do sądu administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że ciążący na organach administracji obowiązek wyczerpującego zebrania i oceny przez organ materiału dowodowego (art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a.) nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez ten organ materiałów dowodowych, mających wykazać okoliczności korzystne dla stron postępowania. Zasada ta nie zwalnia strony postępowania administracyjnego z obowiązku przedstawienia takich dowodów, z których wywodzi korzystne dla siebie skutki. Jednocześnie stwierdzić należy, że strona miała zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania, o czym świadczy podejmowana przez nią aktywność procesowa.

W ocenie Sadu na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. dotyczący braku przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie przez stronę wnioskowanym, w szczególności poprzez zaniechanie dowodu z przesłuchania wskazanego przez stronę świadka. W tym zakresie wskazać należy, że zgodnie z art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Organ administracji publicznej może nie uwzględnić żądania (§ 1), które nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, chyba że mają one znaczenie dla sprawy (art. 78 § 2 k.p.a.). Stosownie zaś do art. 86 k.p.a. jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę. Do przesłuchania stron stosuje się przepisy dotyczące świadków, z wyłączeniem przepisów o środkach przymusu. Z brzmienia przywołanego art. 86 k.p.a. wynika zatem, że dowód z przesłuchania strony jest dowodem posiłkowym (subsydiarnym), pozostawionym do uznania organu i przeprowadzanym z urzędu jedynie wówczas, gdy po przeprowadzonym postępowaniu dowodowym pozostają do wyjaśnienia istotne dla sprawy okoliczności. Jeżeli przeprowadzone przez organ postępowanie dowodowe wyjaśniło wszystkie fakty istotne dla rozstrzygnięcia, przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron nie jest konieczne (por. wyrok NSA z 28 stycznia 2021 r., I OSK 1967/20; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu okoliczności i wyjaśnienia istotne dla możliwości zwolnienia skarżącej z obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty na podstawie art. 64 pkt 7 u.p.s., a które to okoliczności w ocenie strony mogłyby być pozyskane w drodze przesłuchania B.G., zostały już w sprawie zgromadzone i co istotne fakt ich wystąpienia nie był przez organy kwestionowany. Podkreślenia po raz kolejny wymaga, że odmawiając uwzględnienia żądania strony organy nie negowały faktu dopuszczenia się przez W.G. rażącego naruszenia przez obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem skarżącej, lecz podnosiły, iż wskazywane w tym zakresie argumenty były już przedmiotem oceny organów, stanowiły podstawę do przyznania stronie ulgi w postaci częściowego zwolnienia z opłaty i nie uległy zmianie.

Natomiast, co do zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. wskazać należy, iż zgodnie z wymogami powołanego przepisu, organ administracji uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie winny przedstawić ustalony stan faktyczny i prawny sprawy, przeanalizować i ocenić dowody, którymi dysponuje, wskazać, które z nich posiadają wartość dowodową, a którym odmawia wiarygodności i mocy dowodowej. Funkcją uzasadnienia jest bowiem przekonanie strony, że wyrażone przez nią stanowisko w sprawie, w tym stanowisko zawarte w odwołaniu, zostało wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło inne rozstrzygniecie, to że przyczyną tego są istotne powody. Prawidłowe uzasadnienie rozstrzygnięcia powinno umożliwiać stronie zapoznanie się z motywami, którymi kierował się organ. Jednocześnie treść uzasadnienia powinna obrazować szczegółowy tok rozumowania organu, które doprowadziło do wydania konkretnego rozstrzygnięcia, oraz wskazywać i wyjaśniać przesłanki faktyczne, jakimi kierował się organ podejmując konkretne rozstrzygnięcie. Uzasadnienie decyzji wydawanej przez organ odwoławczy powinno nadto zawierać szczegółowe ustosunkowanie się do zarzutów zawartych w odwołaniu. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie, pomimo niewątpliwie występującego "braku przejrzystości układu redakcyjnego" uzasadnienia kwestionowanej skargą decyzji, odpowiada ono wymogom, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a. Jednocześnie Sąd stwierdza, że procedujące w sprawie organy administracji działały w granicach i na podstawie obowiązującego prawa (art. 6 k.p.a.), kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (art. 8 § 1 k.p.a.).

Odnosząc się natomiast do wniosków dowodowych skargi wskazać należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest orzekanie przez sąd na podstawie akt sprawy (art. 133 p.p.s.a.), przy czym ustawa p.p.s.a. dopuszcza możliwość przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, ograniczonego jedynie do dowodu z dokumentu, uzależniając jednak możliwość jego przeprowadzenia od łącznego spełnienia przesłanek, o których mowa w powołanym art. 106 § 3 p.p.s.a., tj.: 1) jeśli przeprowadzenie dowodu jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i 2) nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Celem uzupełniającego postępowania dowodowego prowadzonego w oparciu o w/w przepis nie jest natomiast ponowne, czy też uzupełniające ustalenie stanu faktycznego w sprawie, lecz ocena, czy organy administracji ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie - czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji przepisów prawa materialnego (por. wyroki NSA z 23 listopada 2022 r., III OSK 4027/21; z 30 listopada 2022 r., II GSK 1141/19; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie okoliczności, których istnienie w ocenie strony skarżącej wykazałoby przeprowadzone przez Sąd uzupełniające postępowanie dowodowe z przedłożonych wraz ze skargą dokumentów, nie były kwestionowane przez organy administracji i zostały uwzględnione w toku prowadzonego postępowania administracyjnego. Z uwagi na powyższe Sąd nie uwzględnił wniosków dowodowych skarżącej.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

k.ż.