Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 507/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2022-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne: Ochrona zwierząt
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 6 ust. 2, art. 7 ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 638
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść, Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.), Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Wioleta Gładczuk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie czasowego odebrania zwierząt oddala skargę.


UZASADNIENIE

K.G. (dalej także jako "strona", "odwołująca" albo "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia 26 kwietnia 2021 r. nr (...) utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta (...) z dnia 24 marca 2021 r. nr (...) wydaną w sprawie czasowego odebrania zwierząt.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

W dniu 8 lutego 2021 r. do Urzędu Miasta S. wpłynęło pismo nr (...) podpisane przez Komendanta Straży Miejskiej w S. zawierające wniosek o wydanie decyzji w przedmiocie tymczasowego odebrania zwierząt K.G. , zamieszkałej w S. przy ul. (...). Do pisma dołączono notatkę służbową z dnia 24 stycznia 2021 r., karty przyjęcia zwierząt przez Schronisko dla Bezdomnych Zwierząt w S., dokumentację fotograficzną i filmową oraz dokument opatrzony tytułem "zrzeczenie się praw do 1 psa i 18 kotów" podpisany przez K.G. w dniu 24 stycznia 2021 r.

Po rozpatrzeniu wymienionego zgłoszenia Staży Miejskiej w S. zawiadomieniem nr (...) z dnia 10 lutego 2021 r. na podstawie art. 61 § 1 i § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 256; dalej powoływanej w skrócie jako "k.p.a.") oraz art. 7 ust. 3 w zw. z ust. 1 i 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r. poz. 638; dalej powoływanej w skrócie także jako "ustawa"), wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie czasowo odebrania K.G. jednego psa mieszańca i osiemnastu kotów.

Pismem z dnia 9 marca 2021 r., w odpowiedzi na wezwanie o dodatkowe wyjaśnienia, prowadzące Schronisko dla Bezdomnych Zwierząt w S. Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami poinformowało organ prowadzący postępowanie, że koty leczone są na grzybicę oraz nawracające infekcje górnych dróg oddechowych. Do pisma załączyło opis zdrowia zwierząt sporządzony przez lekarza weterynarii.

Z pisma wynika, że do Schroniska trafiło 14 młodych kotów o różnej płci, w wieku od

3 do 6 miesięcy, 4 koty dorosłe w typie kotów syjamskich - 3 samice i 1 samiec oraz

1 niesterylizowany pies mieszaniec, samiec w wieku około 3 lat. W dniu interwencji,

to jest 24 stycznia 2021 r. jeden z młodych kotów był w bardzo złym stanie zdrowotnym (odwodnienie, niedożywienie), dlatego został przewieziony do Lecznicy dla Zwierząt

w G. na ul. (...). Jego stan po kilku dniach poprawił się. U pozostałych kotów stwierdzono stan ogólny średni, stopień odżywienia zły (niedożywienie), objawy infekcji górnych dróg oddechowych, zapalenie spojówek, zły stan okrywy włosowej, objawy grzybicy. U trzech dorosłych kotów lekarz stwierdził z kolei stan ogólny dobry, stan odżywienia dobry, zmiany grzybicze na skórze. Jedna z dorosłych kotek była w stanie ogólnym średnim, stopień odżywienia był dobry, posiadała objawy "kociego kataru", silny stan zapalny spojówek z obrzękiem i zaczerwienieniem, brązowy wpływ z obu oczu. W badaniu klinicznym psa stwierdzono stan ogólny dobry, stopień odżywienia średni, zły stan okrywy włosowej, przepuklinę pępkową. W dniu 10 lutego 2021 r. jeden z młodych kotów, 4 miesięczny samiec, był w bardzo złym stanie, osowiały, przestał jeść. Mimo podjętego leczenia kot umarł 11 lutego 2021 r.

Na skutek przeprowadzonego postępowania, działając na podstawie art. 7 ust. 3 w zw. z art. 6 ust. 2 ustawy oraz art. 104 i 106 k.p.a., Prezydent Miasta (...) wydał

w dniu 24 marca 2021 r. decyzję nr (...), w której orzekł o czasowym odebraniu K.G. jednego psa mieszańca i osiemnastu kotów oraz

o przekazaniu czasowo odebranych zwierząt Towarzystwu Opieki nad Zwierzętami oddział w S., z siedzibą w S. przy ul. (...). Ponadto decyzji nadany został rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu wydanej decyzji wyjaśniono, że materiał filmowy otrzymany

od Straży Miejskiej potwierdza złe warunki bytowe zwierząt. Koty i pies przebywały

w warunkach skrajnie niekorzystnych - w opuszczonym budynku, który nie ma okien

a wewnątrz zalegają różnego pochodzenia odpady. W pomieszczeniach koty nie posiadały wydzielonych miejsc do spania, ale legowiska pośród odchodów

i rozrzuconych odpadków. Pies również nie posiadał legowiska. Warunki te dalekie były od optymalnych i powodowały zagrożenie epidemiologiczne zarówno dla ludzi jak

i zwierząt. Pies jak i koty nie były odpowiednio pielęgnowane i leczone.

Koty w dzień badania miały podejrzenie grzybicy skórnej lub stwierdzoną grzybicę,

zły stan okrywy włosowej, natomiast pies posiadał zły stan okrywy włosowej i przepuklinę pękową. Zwierzęta karmione były niewłaściwym pokarmem, przeznaczonym do spożycia przez ludzi (ryż i makaron). Opinia lekarza weterynarii jednoznacznie wskazała, że zwierzęta nie były zdrowe.

W ocenie organu K.G. nie dysponuje odpowiednią wiedzą na temat właściwej opieki nad zwierzętami. Wydanie przedmiotowej decyzji było zatem niezbędne, ponieważ dalsze pozostawienie zwierząt u właściciela w dotychczasowych warunkach zagraża ich życiu i zdrowiu.

Odnośnie zarzucanego przez stronę sfałszowania podpisu pod oświadczeniem

o zrzeczeniu się praw do zwierząt organ wyjaśnił, że dokument ten nie stanowił podstawy wydania decyzji. Natomiast materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza, że stan zdrowia zwierząt był zły, a warunki bytowania niewłaściwe, zagrażające zdrowiu i życiu zwierząt. K.G. nie zapewniła zwierzętom godnych

i humanitarnych warunków bytowania. Ponadto dalsze przebywanie zwierząt na posesji w złych warunkach (brud, brak posłania, niewłaściwy pokarm) z postępującymi chorobami skórnymi, stanami zapalnymi oczu, niewłaściwie karmionych wypełnia przesłanki z art. 6 ust. 2 pkt 10 i 19 ustawy.

W obszernym odwołaniu od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji K.G. wyjaśniła, że wychowała się ze zwierzętami i u niej w rodzinie zwierzęta szanowano. W czasie interwencji koty bardzo się bały i uciekały, ponieważ boją się obcych. Koty są różnych ras, a strona bardzo dobrze o nie dba. Ma dla nich odżywki i szampony, karmi je gotowanym mięsem, zwierzęta piją dużo wody. Pies ma na imię Bella i jest labradorem, który spał w łóżku. Pies jest zdrowy ale urodził się z przepukliną. Pies pilnuje domu. Stronie nie udzielono informacji o młodym kocie, który umarł. Wszystkie zwierzęta były żywe. Nie było żadnego zagrożenia. Zwierzęta były wypuszczane z budynku, w którym przebywały, tylko na trochę. Zdaniem strony zwierzęta były zdrowe, a koci katar jest bardzo popularną chorobą. Koty mogą mieć choroby bo biegają po dworze. Strona wyjaśniła, że chodziła ze zwierzętami do lekarza i je leczyła. Zdaniem odwołującej się, miała zbyt mało czasu na zapoznanie się z aktami sprawy i nie wie co się dzieje z jej zwierzętami. Wyjaśniła, że zwierząt się nie zrzeka. Nie będzie mieszkała bez psów i kotów bo się boi. Jednego psa już wcześniej jej odebrano, jak była w szpitalu. Zdaniem strony odebrane zwierzęta bardzo cierpią i przeżywają stres.

W wyniku rozpoznania odwołania K.G. zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia 26 kwietnia 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielając stanowisko organu

pierwszej instancji wskazał, że zebrane w sprawie dowody niewątpliwie świadczą o tym,

iż zwierzęta przetrzymywane były w skrajnie niewłaściwych warunkach i nie były prawidłowo żywione. Strona zapewniała swoim zwierzętom niewłaściwe warunki bytowe. Odwołująca przetrzymywała je w nieogrzewanym pomieszczeniu, w warunkach dla nich skrajnie niewłaściwych. W dniu ich odebrania zwierzęta były przemarznięte, zmoczone, wygłodzone i chore (grzybice, koci karar, zapalenie górnych dróg oddechowych), miary okrywę włosową w złym stanie, a jeden z chorych młodych kotów zmarł. Odwołująca się karmiła je pokarmem nie przeznaczonym dla zwierząt (ryżem)

i z tego względu były one niedożywione.

Organ odwoławczy wskazał, że art. 7 ust. 3 ustawy przewiduje, że do interwencji może dojść w sytuacji, gdy zachodzi przypadek niecierpiący zwłoki rozumiany jako sytuacja, w której dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagrażać będzie jego życiu lub zdrowiu. Jest to zatem sytuacja, w której dochodzi do konieczności zabezpieczenia sytuacji bytowej zwierzęcia w wyjątkowych warunkach rozumianych jako kwalifikowana postać naruszeń wymienionych w art. 6 ust. 2 ustawy. Taka sytuacja miała, w ocenie organu, miejsce w omawianym przypadku.

Kolegium wskazało nadto, że organ pierwszej instancji rozważył kwestię podpisania przez odwołującą się zrzeczenia odebranych jej zwierząt. Uznał, że wskazany dokument nie stanowi jednak podstawy odebranie odwołującej się zwierząt. Z materiału dowodowego wynika bowiem, że zachodziła taka konieczność z uwagi na to, że odwołująca się nie zapewniła zwierzętom godnych i humanitarnych warunków bytowania. Dalsze przebywanie u niej psa i kotów w złych warunkach (brud, brak posłań, niewłaściwy pokarm) świadczy o spełnieniu przesłanek wskazanych w art. 6 ust. 2 pkt 10 i 19 ustawy.

W skardze na decyzję organu odwoławczego K.G. wniosła

o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7 ust. 3 oraz art. 6 ust. 2 pkt 10 i 19 ustawy, ponieważ zebrany materiał dowodowy nie wykazał aby skarżąca znęcała się i zaniedbywała zwierzęta.

W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że zaskarżone decyzje oparte zostały

o nierzetelnie zebrany materiał dowodowy. Motywem wydania decyzji przez Prezydenta Miasta (...) jest konflikt trwający od kilkudziesięciu lat a dotyczący spraw własnościowych nieruchomości, w której zamieszkuje skarżąca. Obecnie Gmina S. zmierza do wyeksmitowania skarżącej z nieruchomości. Skarżąca mieszka i zawsze mieszkała wspólnie z licznymi zwierzętami. Nigdy ani sąsiedzi, ani Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami, ani Policja czy Straż Miejska w S. nie mieli żadnych zastrzeżeń wobec sposobu opieki skarżącej nad zwierzętami. Dopiero chęć wyeksmitowania skarżącej doprowadziła do wszczęcia niniejszego postępowania. Skarżąca jest osobą ubogą, sama się skromnie odżywia, lecz zawsze dbała o zwierzęta, ponieważ je kocha. Zwierzęta mają do dyspozycji całą nieruchomość, czyli budynek i ogród. Zwierzęta skarżącej nie mają gorszych warunków bytowych niż ona sama.

Skarżąca podniosła, że w mieście S. jest wiele bezdomnych zwierząt, które mają nieporównywalnie gorsze warunki bytowe niż zwierzęta skarżącej, a Prezydent Miasta (...) zajął się zwierzętami skarżącej nie po to aby im pomóc, lecz po to aby dokuczyć swojej przeciwniczce procesowej. Wbrew zebranemu materiałowi dowodowemu żadne zwierzę nie było zagłodzone, ponieważ skarżąca otrzymywała wartościową karmę. Zwierzęta nie miały również chorób zagrażających ich życiu. Choroby, o których jest mowa w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji są chorobami typowymi dla zwierząt. Skarżąca przedstawiła dowody, że miała kontakty z weterynarzem, który dbał o stan zdrowia zwierząt.

Skarżąca kategorycznie zaprzeczyła aby podpisała dokument o zrzeczeniu się zwierząt. Na dokumencie widnieje nie jej podpis. W ocenie skarżącej decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) jest niezasadna, ponieważ całkowicie zignorowała dowody i argumenty przedstawione przez skarżącą

w odwołaniu. Decyzja zawiera ponadto powtórzenie argumentacji decyzji organu

pierwszej instancji, natomiast nie ustosunkowuje się do dowodów przedstawionych przez skarżącą w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Zdaniem organu odwoławczego, zebrany w sprawie materiał dowodowy przeczy stanowisku skarżącej. Skarżąca otrzymywała wprawdzie karmę dla swoich zwierząt ze schroniska dla zwierząt jednakże stwierdzono, iż karmiła je w sposób nieprawidłowy niedogotowanym ryżem. Zdaniem Kolegium to m.in. stanowiło o niedożywieniu zwierząt i miało wpływ na ich choroby. Skarżąca wiedziała, że jej zwierzęta chorują ale jak wynika z jej stanowiska, nie przejmowała się tym, mimo że koci katar jest chorobą bardzo zaraźliwą i powodującą zgony kotów. Takie niefrasobliwe postępowanie skarżącej, bo sama miłość do zwierząt nie wystarczyła, doprowadziło jej zwierzęta

do stanu wymagającego intensywnej opieki weterynaryjnej.

Zdaniem Kolegium niewłaściwe odżywianie zwierząt, przetrzymywanie ich

w warunkach dla nich nieodpowiednich a wręcz szkodliwych oraz niepodejmowanie właściwego i niezbędnego ich leczenia, wyczerpuje przesłanki wskazane w art. 6 ust. 2 pkt 10 i 19 ustawy o ochronie zwierząt.

Wyjaśniono również, że w tym przypadku nie jest istotnym, czy skarżąca faktycznie zrzekła się wskazanych wyżej zwierząt czy też nie, albowiem odebrano jej zwierzęta na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy, który zezwala na odebranie zwierząt niezależnie, czy są one w posiadaniu opiekuna, czy też właściciela, jeżeli dalsze pozostawienie ich u niego zagraża ich życiu i zdrowiu. Kolegium nie uwzględniło sugerowanych przez odwołującą się w odwołaniu "prawdziwych" powodów odebrania jej zwierząt. To nie one ale wskazane przesłanki były brane pod uwagę zarówno przez organ pierwszej instancji, jak i przez Kolegium.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) i art. 134 § 1 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a."), sąd bada zaskarżone orzeczenie (w realiach niniejszej sprawy decyzję administracyjną) pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Tym samym aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy,

bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że odpowiada ona przepisom obowiązującego prawa, wobec czego brak jest podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Przedmiotem oceny Sądu skarżąca uczyniła decyzję organu odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji o czasowym odebraniu zwierząt.

Wskazać należy, że ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 638 ze zm.; dalej powoływana w skrócie jako "u.z."), na podstawie przepisów której wydane zostały rozstrzygnięcia organów obu instancji, przewiduje dwa tryby postępowania prowadzące do wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt. Tryby te są wyrazem obowiązku organów administracji publicznej do podejmowania działań na rzecz ochrony zwierząt, o którym mowa w treści art. 1 ust. 3 u.z., stanowiącej również, że organy te współdziałają w tym zakresie z odpowiednimi instytucjami i organizacjami krajowymi i międzynarodowymi. Tryby te różni moment odebrania zwierzęcia względem wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt, bowiem w przypadku opisanym w art. 7 ust. 1 u.z. odebranie zwierzęcia ma charakter następczy, to jest następuje na podstawie decyzji; z kolei w przypadku uregulowanym w art. 7 ust. 3 u.z., na podstawie którego wydano podlegające kontroli w niniejszej sprawie decyzje, rozstrzygnięcie jest wydawane w chwili, w której zwierzę zostało już faktycznie odebrane. Innymi słowy, odebranie zwierzęcia poprzedza wydanie decyzji ten stan potwierdzającej.

W obu przypadkach przesłanką do odebrania zwierzęcia jest ustalenie, że zwierzę traktowane jest w sposób określony w art. 6 ust. 2 u.z.

Przepis ten zawiera otwarty katalog czynności wyczerpujących pojęcie znęcania się nad zwierzętami, rozumianego na gruncie ustawy jako zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień. Wśród tych czynności wymieniono m.in.:

- utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji (pkt 10);

- utrzymywanie zwierzęcia bez odpowiedniego pokarmu lub wody przez okres wykraczający poza minimalne potrzeby właściwe dla gatunku (pkt 19).

Jakkolwiek samo już stwierdzenie traktowania zwierzęcia w sposób określony w art. 6 ust. 2 u.z. jest wystarczające do wydania przez organ decyzji, o której mowa w art. 7 ust. 1 u.z.,to dla wydania decyzji następczej, o której mowa w art. 7 ust. 3 u.z. konieczne jest dodatkowo ustalenie, że w sprawie zachodzi przypadek niecierpiący zwłoki, a dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu. W takich przypadkach policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera zwierzę dotychczasowemu właścicielowi lub opiekunowi, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia (vide: art. 7 ust. 3 u.z.).

Dodać przy tym należy, że odebranie zwierzęcia ma charakter czasowy, bowiem jak stanowi art. 7 ust. 6 u.z., odebrane zwierzę podlega zwrotowi, jeżeli sąd (powszechny) nie orzeknie w trybie art. 35 ust. 3 u.z. przepadku zwierzęcia, a także jeżeli postępowanie karne w tej sprawie zostanie umorzone.

W związku z tym, że w chwili wydawania decyzji, o której mowa w art. 7 ust. 3 u.z., zwierzę nie przybywa już u dotychczasowego właściciela lub opiekuna, obowiązkiem właściwego organu administracji jest następcza ocena, czy w chwili odebrania zwierzęcia zaistniały ku temu ustawowe przesłanki (por. m.in.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2013 r.; sygn. akt II OSK 2417/12; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Jedynie pozytywna weryfikacja w tym względzie, umożliwia wydanie decyzji legitymizującej działania podmiotów interweniujących, co oznacza, że decyzja ta ma charakter deklaratoryjny, a jej moc wiążąca sięga ex tunc (por. m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 września 2017 r.; sygn. akt II SA/Kr 288/17; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro zaś zawarte w niej rozstrzygnięcie stanowi władcze administracyjne potwierdzenie, że przesłanki odebrania zwierzęcia zostały spełnione w momencie jego odebrania, rolą organu administracji jest dokonanie w tym zakresie wyczerpującej oceny. Nie należy tracić z pola widzenia, że postępowanie w przedmiocie czasowego odebrania zwierzęcia jest postępowaniem administracyjnym, do którego mają zastosowanie przepisy ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, z pewnymi zmianami wynikającymi z art. 7 ust. 2 i 2a u.z., dotyczącymi natychmiastowej wykonalności decyzji oraz terminów dotyczących wniesienia odwołania i jego rozpoznania. Tym samym, organ zobowiązany jest w sposób kompleksowy ustalić stan faktyczny sprawy, a następnie dokonać jego swobodnej oceny, przy zachowaniu reguł oraz norm proceduralnych zawartych w k.p.a. (uwzględnieniem art. 7 ust. 2 i 2a u.z.).

Mając na względzie kumulatywny charakter przesłanek wydania przez właściwy organ decyzji o czasowym odebraniu zwierząt w trybie opisanym w art. 7 ust. 3 u.z.,

do których należy stwierdzenie znęcania się nad zwierzęciem, w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.z. oraz zaistnienie przypadku niecierpiącego zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu, Sąd podziela stanowisko, że intencją ustawodawcy było stworzenie narzędzia umożliwiającego pilne działanie w przypadku stwierdzenia, że dalsze przebywanie zwierzęcia u właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu (por. m.in.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 marca 2016 r.; sygn. akt II SA/Kr 51/16; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Uznać jednocześnie należy, że dla zastosowania trybu z art. 7 ust. 3 u.z., nie jest konieczne stwierdzenie winy po stronie właściciela lub opiekuna zwierzęcia, lecz wystarczające jest zaistnienie obiektywnych okoliczności polegających na tym, że właściciel (opiekun) w jakikolwiek sposób dopuścił do wystąpienia stanu kwalifikowanego w świetle art. 6 ust. 2 u.z., jako znęcanie się nad zwierzęciem.

To na właścicielu (opiekunie) spoczywa bowiem ciężar pieczy nad zwierzęciem

i zapewnienie mu właściwych warunków bytowania, rozumianych jako zapewnienie zwierzęciu możliwości egzystencji, zgodnie z potrzebami danego gatunku, rasy, płci

i wieku (art. 4 pkt 15 u.z.). Kwestia winy, czy też przyczynienia się nie jest w ogóle,

na gruncie unormowań prawa administracyjnego, brana pod uwagę, toteż jakiekolwiek odstępstwa od obowiązków nałożonych na właściciela (opiekuna) zwierzęcia na mocy ustawy, mają skutek względem niego, bez względu na to, czy ponosi on winę za taki stan, czy też nie. Niezbędne jest jedynie obiektywne stwierdzenie wystąpienia opisanych wyżej przesłanek.

Zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 10 u.z. utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji, stanowi przejaw znęcania się nad zwierzętami, w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.z.; przy czym przez właściwe warunki bytowania rozumie się na gruncie ustawy zapewnienie zwierzęciu możliwości egzystencji, zgodnie z potrzebami danego gatunku, rasy, płci i wieku (vide: art. 4 pkt 15 u.z.), zaś przez rażące zaniedbanie - drastyczne odstępstwo od określonych w ustawie norm postępowania ze zwierzęciem,

a w szczególności w zakresie utrzymywania zwierzęcia w stanie zagłodzenia, brudu, nieleczonej choroby, w niewłaściwym pomieszczeniu i nadmiernej ciasnocie

(art. 4 pkt 11 u.z.). Podobnie ustawodawca traktuje określone w art. 6 ust. 2 pkt 19 u.z. utrzymywanie zwierzęcia bez odpowiedniego pokarmu lub wody przez okres wykraczający poza minimalne potrzeby właściwe dla gatunku.

Z akt administracyjnych przedstawionych Sądowi wynika, że w dniu 24 stycznia 2021 r., przy udziale pracowników s. schroniska dla zwierząt, strażników miejskich oraz funkcjonariuszy Policji, przeprowadzono interwencję w miejscu zamieszkania skarżącej, w toku której ujawniono szereg nieprawidłowości w zakresie opieki nad 18 kotami i psem. Ze sporządzonej na okoliczność interwencji notatki służbowej Straży Miejskiej w S. (k. 16 akt administracyjnych) wynika, że wyłapane zwierzęta były przetrzymywane w "[...] katastrofalnych warunkach bytowych [...]". Koty znajdujące się domu, komórkach oraz piwnicy były przemoczone, wygłodzone, a w kilku przypadkach ich stan wskazywał objawy chorobowe oraz poważne osłabienie zagrażające zdrowiu i życiu. Pomimo regularnego otrzymywania odpowiedniej karmy ze schroniska zauważono tylko niewielką ilość niedogotowanego ryżu, którym koty były karmione. Na potwierdzenie wskazanych okoliczności, poza notatka służbową, sporządzono dokumentację fotograficzną. Ze względu na bardzo trudne warunki - wszędzie znajdowały się bioodpady, zwierzęce odchody oraz zwały różnych starych mebli, desek, materacy, itp. zabrano zwierzęta do schroniska w celu zapewnienia im opieki medycznej. Do przedstawionych dowodów załączono zdjęcia oraz fakturę za zużyte lekarstwa.

W toku postępowania, na wniosek organu prowadzącego sprawę, kierownik Schroniska dla Bezdomnych Zwierząt w S. przedłożył do akt sprawy opinię lekarza weterynarii (k. 30 akt administracyjnych) zawierającą opis stanu zdrowia odebranych zwierząt. Z pisma tego wynika, że do schroniska trafiło łącznie: 14 młodych kotów o różnej płci, w wieku od 3 do 6 miesięcy, 4 koty dorosłe w typie kotów syjamskich (3 samice i 1 samiec) oraz 1 niesterylizowany pies mieszaniec w wieku około 3 lat. W dniu interwencji jeden z młodych kotów był w bardzo złym stanie zdrowotnym, był odwodniony, niedożywiony. W związku z tym przewieziony został do lecznicy dla zwierząt. W dniu 25 stycznia 2021 r., to jest dzień po interwencji pozostałe koty zostały zbadane klinicznie, w wyniku czego u młodych kotów stwierdzono stan ogólny średni, stopień odżywienia zły (niedożywienie), objawy infekcji górnych dróg oddechowych, zapalenie spojówek, zły stan okrywy włosowej, objawy grzybicy. U trzech dorosłych kotów stwierdzono stan ogólny dobry, stan odżywienia dobry, zmiany grzybicze na skórze. Jedna z dorosłych kotek stan ogólny średni, stopień odżywienia dobry, objawy "kociego kataru", silny stan zapalny spojówek z obrzękiem

i zaczerwienieniem, brązowy wpływ z obu oczu. Badaniem klinicznym psa stwierdzono stan ogólny dobry, stopień odżywienia średni, zły stan okrywy włosowej, przepuklinę pępkową. Względem wszystkich zwierząt zastosowania odpowiednie do stanu zdrowia leczenie. Pomimo podjętych działań, w dniu 10 lutego 2021 r. stan jednego z młodych kotów pogorszył się, co doprowadziło do jego śmierci w dniu 11 lutego 2021 r.

W ocenie Sądu przywołane powyżej okoliczności, poczynione zarówno w toku interwencji, jak i następczej oceny stanu zwierząt przez wyspecjalizowanego lekarza weterynarii, potwierdzają zasadność wniosków organów obu instancji o niewłaściwie sprawowanej opiece. Ponad wszelką wątpliwość zwierzęta były przetrzymywane przez skarżącą w niewłaściwych warunkach bytowych, nie miały też zapewnionego odpowiedniego dla nich pokarmu. Warunki bytowe, jakimi dysponowała skarżąca były niedostosowane do tak znacznej ilości zwierząt. Poza tym zwierzęta były schorowane i osłabione. Niewątpliwie opieka nad osiemnastoma kotami i psem wymaga odpowiednich warunków i zasobów, zwierzęta muszą mieć bowiem zapewnione odpowiednie legowiska i przestrzeń do egzystencji. Wymagają ponadto przeznaczonej dla konkretnego gatunku karmy i dostępu do świeżej wody. Z poczynionych w postepowaniu ustaleń wynika, że warunki te nie zostały spełnione. Zwierzęta były utrzymywane wolno w piwnicy, komórkach i mieszkaniu, gdzie panowały niedostateczne warunki, zwłaszcza dla tak dużej grupy. W ocenie Sądu, takie warunki wyczerpują znamiona znęcania się nad zwierzęciem w rozumieniu art. 6 ust. 2 pkt 10 u.z. Ponadto ich stan zdrowia również nie był właściwy. Już w trakcie interwencji stwierdzono objawy chorobowe i poważne osłabienie zagrażające zdrowiu i życiu. O ile z punktu widzenia zaistnienia przesłanki z art. 7 ust. 3 u.z. istotna jest ocena sytuacji dokonana w chwili interwencji, a nie w okresie późniejszym, to opinia lekarza weterynarii stanowiąca dla organów istotne dla rozstrzygnięcia źródło dowodowe jednoznacznie wskazuje zaniedbania skarżącej w tej kwestii, co potwierdza słuszność dokonanej na miejscu oceny. Stwierdzone chrobry i schorzenia wymagały natychmiastowej specjalistycznej opieki, co w ocenie Sądu przerastało możliwości jednej osoby. Trafność oceny organów potwierdza nie tylko skala wdrożonego leczenia, ale również okoliczność, że pomimo zastosowanego leczenia jeden z kotów w okresie późniejszym zmarł. W sprawie ponad wszelką wątpliwość wystąpił zatem przypadek niecierpiący zwłoki, albowiem dalsze pozostawanie zwierząt u dotychczasowego właściciela zagrażało ich życiu. Gdyby nie podjęte niezwłocznie działania los zwierząt mógłby w jeszcze większym stopniu ulec pogorszeniu, prowadząc nawet do zagrożenia życia.

Mając natomiast na uwadze rozważania poczynione w kontekście możliwości przypisania winy właścicielowi zwierzęcia za brak należytej opieki, a konkretniej,

że okoliczność ta nie ma w kontekście art. 7 ust. 3 u.z. znaczenia prawnego, podkreślić należy, iż podniesione na etapie postępowania administracyjnego jak i w skardze wyjaśnienia skarżącej nie mogą wpłynąć na dokonaną ocenę. Argumentacja skargi stanowiąca próbę wyjaśnienia zaistniałej sytuacji skupia się na okolicznościach nie mających wpływu na rozstrzygnięcie.

Odebranie właścicielowi zwierzęcia na podstawie art. 7 ust. 3 u.z. jest możliwe

w sytuacji stwierdzenia znęcania się nad zwierzęciem, przez co jak wskazywano należy rozumieć w szczególności utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania (...) oraz zaistnienie przypadku niecierpiącego zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu. Tym samym podnoszone okoliczności, jak domniemany konflikt z władzami miasta S., brak uprzednich skarg, deklarowana miłość do zwierząt, czy brak zgody

na zabranie zwierząt nie miały znaczenia w sytuacji stwierdzenia w pełni obiektywnych przesłanek pozwalających na zastosowanie przedmiotowego trybu. Istota omawianego trybu sprowadza się bowiem do podjęcia niecierpiącej zwłoki interwencji w celu zapobieżenia dalszego niebezpieczeństwa dla życia zwierząt. Raz jeszcze należy podkreślić, że zastane przez interweniujących na posesji skarżącej warunki były obiektywnie złe. Pomimo uzyskiwanej pomocy ze schroniska zwierzęta nie miały dostępu nawet do przeznaczonej dla nich karmy. Stwierdzone u zwierząt choroby, nawet jeżeli typowe, zagrażały ich życiu i wymagały niezbędnej interwencji lekarza. Ilość zwierząt, zakres niezbędnej opieki, jak i skala zachorowań przekraczały możliwości skarżącej, co potwierdzał zastany na miejscu stan zwierząt.

W związku z powyższym podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 7 ust. 3 i art. 6 ust. 2 pkt 10 i 19 ustawy o ochronie zwierząt nie zasługiwał na uwzględnienie.

Sąd uznał nadto, że postępowanie zostało przeprowadzone przez organy orzekające z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7 k.p.a., doprecyzowanej w art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postepowania, albowiem przeprowadzone postepowanie odpowiada ustawowym wymogom. Organy zebrały materiał dowodowy o wystarczającym do załatwienia sprawy zakresie, poddały go następnie prawidłowej ocenie, stosując przy tym właściwe przepisy prawa materialnego. Poczynione ustalenia znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego przez organ rozstrzygnięcia, które w ocenie Sądu w całości odpowiada prawu. W toku postępowania nie zostały też naruszone jakiekolwiek prawa skarżącej jako strony postępowania administracyjnego.

Uznawszy zatem zarzuty podniesione w skardze za niezasadne, jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak

w sentencji wyroku.