Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 323/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 10, art. 75, art. 77, art. 78, art. 80, art. 81, art. 107; art. 262 § 1 pkt 2; art. 61 § 1; art. 264 § 1 i 2;
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 152; art. 153;
journal: Dz.U. 2019 poz 1145
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tj
article: art. 29 ust. 1, ust. 3; art. 30; art. 31; art. 32 ust. 6; art. 33 ust. 2 pkt 1;
journal: Dz.U. 2020 poz 2052
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: art. 269 § 1; art. 151; art. 119 pkt  3; art. 120;
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Anna Strzelec po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Ł. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy K. nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy.

Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2015 r. E. M. (obecnie nosząca nazwisko "[...]") zwróciła się do Wójta Gminy K. o rozgraniczenie stanowiącej jej własność nieruchomości położonej w K. , obręb K. P., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], z działką sąsiadującą oznaczoną nr [...], stanowiącą własność Ł. Ł..

Po przeprowadzeniu postępowania, decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. Wójt Gminy K. zatwierdził przebieg granicy działki oznaczonej nr [...] położonej w K. , obręb K. P., stanowiącej własność E. M. z działką oznaczoną nr [...] położoną w K. , obręb K. P., której właścicielem jest Ł. Ł., według dokumentacji geodezyjnej sporządzonej przez geodetę uprawnionego W. J..

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r. organ pierwszej instancji na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm. dalej jako "k.p.a.") ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego na kwotę [...]zł, na którą składały się koszty czynności geodety. Organ pierwszej instancji obciążył kosztami postępowania rozgraniczeniowego właścicieli rozgraniczanych nieruchomości w równych częściach – to jest w kwotach po [...] zł oraz zobowiązał Ł. Ł. do uiszczenia przypadającej od niego kwoty w terminie 7 dni od uprawomocnienia się postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że E. M. uiściła zaliczkę w kwocie [...]zł. Z kwoty wpłaconej tytułem zaliczki kwota [...]zł zostaje zaliczona na poczet obciążających E. M. kosztów postępowania rozgraniczeniowego, a kwota nadpłaconej zaliczki w wysokości [...] zł zostanie wnioskodawczyni zwrócona.

Po rozpatrzeniu zażalenia Ł. Ł., Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego.

Na skutek skargi Ł. Ł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 175/17 uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2016 r. z powodu nierozpoznania zawartego w zażaleniu skarżącego wniosku o wyłączenie od orzekania członków składu orzekającego Kolegium.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wyłączenia I. S. – etatowego członka Kolegium od udziału w postępowaniu prowadzonym na skutek zażalenia Ł. Ł. na postanowienie Wójta Gminy K. z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...]

Następnie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] czerwca 2016 r. w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego.

W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podniósł, że w postępowaniu rozgraniczeniowym wykonane były typowe dla tego postępowania czynności techniczne i administracyjne, żadna ze stron sporu nie domagała się dodatkowych czynności i obie strony w takim samym stopniu przyczyniły się do jego rozstrzygnięcia w trybie administracyjnym. Czynności na gruncie były prowadzone w jednym dniu - [...] kwietnia 2016 r., uczestniczyły w nich obie strony osobiście. Każda ze stron przedstawiała swoje stanowisko co do przebiegu granicy, geodeta utrwalił w protokole wypowiedzi stron, które podpisały protokół. Zgodnie z treścią protokołu granicznego przebieg granicy został ustalony przez geodetę na podstawie zebranych dowodów, pomiarów i obliczeń. Geodeta zastabilizował punkty graniczne poprzez zamarkowanie palami drewnianymi punktów [...] i [...]. Punkty te wyznaczają przebieg granicy w linii prostej. Całość kosztów rozgraniczenia geodeta wykazał na rachunku - fakturze VAT [...] z dnia [...] maja 2016 r.

Organ odwoławczy podkreślił, że niezależnie od tego, kto był inicjatorem rozgraniczenia, obie strony w równym stopniu przyczyniły się do powstania kosztów postępowania w ustalonej wysokości. Tym samym zasadny jest równy rozkład kosztów postępowania pomiędzy jego strony. Równy podział kosztów pomiędzy stronami sporu jest uzasadniony także względami obiektywnymi, a mianowicie interesem stron postępowania wyrażającym się w ustaleniu stabilnej granicy między nieruchomościami.

Odwołując się do poglądu wyrażonego w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2006 r., sygn. akt I OPS 5/06, Kolegium podkreśliło, że orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej może obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości obie strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości, a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania.

Organ odwoławczy uznał za niezasadne stanowisko skarżącego, by kosztami rozgraniczenia obciążyć jeszcze inne podmioty, a mianowicie właścicieli gruntów stanowiących drogi sąsiadujące z rozgraniczanymi nieruchomościami. Organ podkreślił, że przedmiotem rozgraniczenia było ustalenie tylko jednej granicy, przebiegającej pomiędzy działkami nr [...] oraz nr [...], stanowiącymi własność E. M. oraz skarżącego.

Dodatkowo organ odwoławczy ustalił, że Ł. Ł. zażądał przekazania sprawy o rozgraniczenie do sądu powszechnego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Ł. Ł. zaskarżył postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w całości, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierw instancji. Skarżący zarzucił:

a) naruszenie art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez błędne uznanie, iż ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...], położonymi w miejscowości K. leżało w interesie Ł. Ł., a w rezultacie niezasadne obciążenie skarżącego kosztami postępowania rozgraniczeniowego;

b) naruszenie: art. 7, art. 8, art. 10, art. 75, art. 77, art. 78, art. 80, art. 81, art. 107 k.p.a., poprzez niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności brak odniesienia się do zarzutów podnoszonych przez odwołującego się w zakresie przebiegu granic, wskazywania istotnych punktów osnów granicznych, wykazania sprzeczności z innymi granicami oraz prawomocnymi rozgraniczeniami działek sąsiednich, wskazywania na wadliwość rozstrzygnięcia, z którego wynika całkiem odmienna interpretacja niż sentencja wydanej decyzji, niemożność zapoznania się z materiałem dowodowym w godnych do tego warunkach, niedostarczenie rachunku oraz harmonogramu szczegółowego czasu pracy geodety, jaki i wyceny poszczególnych czynności i nieodniesienie się do tych zastrzeżeń w końcowym postanowieniu, brak logicznego wykazania słuszności nieobciążenia kosztami pozostałych uczestników oraz zasadności obarczenia kosztami skarżącego, pomimo braku prawomocnego rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie;

c) pogwałcenie bezwzględnej zasady dwuinstancyjności postanowienia przez organ drugiej instancji w zakresie rozpatrzenia skargi na słuszność przyznania kosztów postanowienia, pomimo iż było skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego;

d) ograniczenie prawa do możliwości dochodzenia słuszności swoich praw na drodze rozstrzygnięcia w sądzie powszechnym, poprzez bezwzględny nakaz zapłaty pomimo niezakończonego prawnie rozgraniczenia;

e) bezcelowe prowadzenie postanowienia administracyjnego z udziałem stron, które są asertywnie do siebie nastawione i w którym wiadomo, że nie dojdzie do porozumienia, ponieważ wówczas nie są brane pod uwagę ich sprzeczne stanowiska;

f) przyjęcie, że granica była wyznaczona jedynie pomiędzy jedną działką [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Daje temu wyraz przepis art. 145 p.p.s.a., który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Jednocześnie art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Po przeprowadzeniu kontroli zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymującego w mocy postanowienie Wójta Gminy K. w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości położonych w K. , obręb K. P., oznaczonych jako działki nr [...] oraz nr [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie nie bowiem zostało wydane z naruszeniem prawa, które w świetle powołanych przepisów uzasadniałoby jego uchylenie.

Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego na kwotę [...]zł oraz obciążenia tymi kosztami po połowie właścicieli obu rozgraniczanych nieruchomości, to jest zarówno E. M., będącej właścicielką działki nr [...] oraz wnioskodawczynią w postępowaniu rozgraniczeniowym, jak również uczestnika tego postępowania i właściciela działki nr [...] – Ł. Ł..

W związku z opisanym przedmiotem sprawy w pierwszym rzędzie wskazać należy, że rozgraniczenie nieruchomości w postępowaniu administracyjnym normują przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm.; dalej jako "p.g.k." lub "ustawa"), a także przepisy rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. z 1999 r. Nr 45, poz. 453, dalej jako "rozporządzenie w sprawie rozgraniczania nieruchomości").

Rozgraniczenie ma na celu ustalenie przebiegu granic nieruchomości (art. 29 ust. 1 ustawy). Organem przeprowadzającym rozgraniczenie z urzędu lub na wniosek strony – stosownie do art. 29 ust. 3 i art. 30 ust. 1 ustawy – jest wójt (burmistrz, prezydent miasta), zaś czynności ustalania przebiegu granic – zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy – wykonuje geodeta upoważniony przez wymienione organy. Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic oraz sposób i tryb wykonywania przez geodetę czynności ustalania przebiegu granic i sporządzania dokumentacji przy rozgraniczaniu nieruchomości określają przepisy rozporządzenia w sprawie rozgraniczania nieruchomości (art. 32 ust. 6 ustawy).

Przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej (art. 31 ust. 2 ustawy). Jeżeli jest brak danych, o których mowa w ust. 2, lub są one niewystarczające albo sprzeczne, ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy (ust. 3). W razie sporu co do przebiegu linii granicznych, geodeta nakłania strony do zawarcia ugody. Ugoda zawarta przed geodetą posiada moc ugody sądowej (art. 31 ust. 4 ustawy).

Z powołanych przepisów wynika zasada udziału geodety w postępowaniu dotyczącym rozgraniczenia nieruchomości. Zatem koniecznymi kosztami postępowania rozgraniczeniowego są koszty związane z czynnościami geodety w tym postępowaniu. Nie budzi też wątpliwości, że koszty czynności związanych z rozgraniczeniem należą do kosztów postępowania administracyjnego.

Wobec tego, że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisy rozporządzenia w sprawie rozgraniczania nieruchomości nie zawierają norm dotyczących kosztów administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego i sposobu ich rozliczenia, w tej kwestii zastosowanie znajdują przepisy działu IX kodeksu postępowania administracyjnego, przy czym koszty postępowania rozgraniczeniowego nie mają charakteru kosztów, które w rozumieniu art. 61 § 1 k.p.a. powinny być uiszczone przez stronę z góry, pod rygorem zwrotu wniosku na podstawie art. 261 § 2 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2000 r., sygn. akt II SA/Kr 816/00, ONSA 2002/1/35, LEX nr 51474).

Według art. 263 k.p.a. do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, koszty spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism urzędowych, a także koszty mediacji (§ 1). Organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy (§ 2).

Przepis art. 262 § 1 k.p.a. stanowi zaś, że stronę obciążają te koszty postępowania, które: 1) wynikły z winy strony, 2) zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Na mocy art. 262 § 2 k.p.a. w uzasadnionych przypadkach organ administracji publicznej może zażądać od strony złożenia zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania.

Przepis art. 262 § 1 k.p.a. ustala zasady rozdziału kosztów postępowania pomiędzy stronę (strony), a organ administracji. Oznacza to, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony. Na tej podstawie można orzec o kosztach rozgraniczenia poniesionych przez organ administracji publicznej, w tym także o wynagrodzeniu upoważnionego geodety. Przepis art. 262 § 1 k.p.a. wyklucza natomiast możliwość przyznania przez organ administracji zwrotu kosztów postępowania pomiędzy stronami (tak Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały 7 sędziów z dnia 11 grudnia 2006 r., sygn. akt I OPS 5/06, ONSAiWSA 2007/2/26, Prok.i Pr.-wkł. 2007/3/38, LEX nr 229485 oraz powołany tam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2000 r., sygn. akt II SA/Gd 2016/98, LEX nr 49056, a także J. Borkowski /w:/ B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, s. 880-882; C. Martysz /w:/ G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, t. II, Zakamycze 2005, s. 582).

Organ ustala wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia w drodze postanowienia wydawanego przez organ jednocześnie z wydaniem decyzji. Na postanowienie w sprawie kosztów postępowania osobie zobowiązanej do ich poniesienia służy zażalenie (art. 264 § 1 i 2 k.p.a.).

Rozbieżności dotyczące zagadnienia czy organ administracji publicznej, orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego, może kosztami tymi obciążyć każdą ze stron postępowania, czy też koszty postępowania rozgraniczeniowego powinien ponieść tylko wnioskodawca, zostały rozstrzygnięte w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2006 r., podjętej w sprawie o sygn. akt I OPS 5/06. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organ administracji publicznej, orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a., może obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości (art. 152 k.c.), a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania.

Uzasadniając takie stanowisko Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że instytucja rozgraniczenia nieruchomości uregulowana została w dwóch aktach prawnych: ustawie - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz kodeksie cywilnym. Zarówno w postępowaniu cywilnym, jaki i administracyjnym, tak organ administracji, jak i sąd powszechny są obowiązane stosować te same zasady, a wniosek ten znajduje potwierdzenie przy porównaniu art. 152 i 153 k.c. z art. 31 ust. 2-4 i art. 34 ust. 1 i 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, które określają zasady przeprowadzania postępowania rozgraniczeniowego w jego kolejnych stadiach. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że konsekwentnie należy przyjąć, iż w postępowaniu administracyjnym ma też zastosowanie norma materialnoprawna wynikająca z przepisu art. 152 k.c., stanowiąca, że właściciele gruntów sąsiadujących koszty rozgraniczenia ponoszą po połowie. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał też, że udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, iż to postępowanie toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Twierdzenie, że interes prawny posiada jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, że postępowanie toczy się w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostawałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. W postępowaniu rozgraniczeniowym wszczętym na wniosek właściciela jednej nieruchomości właściciel nieruchomości sąsiedniej może uznawać, że przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nie leży w jego interesie, gdyż nie kwestionuje on przebiegu granic. Jednakże ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdyż granice gruntów sąsiadujących stały się sporne lub nie jest znany ich przebieg. Nie można więc twierdzić, iż rozgraniczenie nie jest przeprowadzane także w interesie właściciela nieruchomości sąsiadującej.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał ostatecznie, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony (art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a.), a w wypadku kosztów rozgraniczenia obciążają one strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości, według zasady wyrażonej w przepisie art. 152 k.c., stanowiącej, że koszty rozgraniczenia właściciele nieruchomości ponoszą po połowie, co wynika z zasady, iż właściciele gruntów sąsiadujących mają obowiązek współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych.

W świetle art. 269 § 1 p.p.s.a. uchwała ta ma charakter prawnie wiążący. Pogląd wyrażony w wyżej wymienionej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego jest jednolicie podzielany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Stanowisko to podziela również w pełni skład orzekający w niniejszej sprawie.

Jak podniesiono już wyżej, w sytuacji gdy istnieje spór co do przebiegu granicy lub nie jest znany jej przebieg, nie można zasadnie twierdzić, że interes prawny w postępowaniu rozgraniczeniowym ma jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania oraz, że postępowanie toczy się tylko w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie.

Mając powyższe na względzie, w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy nie ma podstaw do przyjęcia, że rozgraniczenie nieruchomości zostało przeprowadzane wyłącznie w interesie E. M., która złożyła wniosek o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego dotyczącego przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] Nie budzi bowiem wątpliwości, że postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte w związku z istniejącym sporem granicznym dotyczącym przebiegu linii granicznej pomiędzy tymi działkami.

Na okoliczność takiego sporu, jako uzasadniającego wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego, powoływała się E. M. we wniesionym w dniu [...] grudnia 2015 r. wniosku o rozgraniczenie nieruchomości. W treści wniosku wnioskodawczyni wskazała między innymi, że w związku ze sporem granicznym doszło do konfliktu sąsiedzkiego i prowadzone są sprawy w sądzie. Ostatnio wymieniona okoliczność wynika także z treści pisma Ł. Ł. z dnia [...] stycznia 2016 r. Fakt istnienia między stronami postępowania sporu co do przebiegu granicy między działkami nr [...] i nr [...] znajduje również potwierdzenie w treści innych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W szczególności, ze sporządzonej przez upoważnionego geodetę W. J. opinii technicznej z dnia [...] kwietnia 2016 r. oraz z zapisów w protokole granicznym wynika, że stan użytkowania na gruncie nie odpowiadał stanowi wynikającemu z dokumentów geodezyjnych, a właściciele rozgraniczanych nieruchomości wskazywali w sposób odmienny przebieg linii granicznej. Ł. Ł. kwestionował przebieg granicy ustalonej przez geodetę, podczas gdy tak ustaloną linię graniczną akceptowała wnioskodawczyni. Na fakt istnienia i utrzymywania się sporu granicznego wskazuje również okoliczność zgłoszenia przez skarżącego żądania przekazania sprawy o rozgraniczenie sądowi powszechnemu. Także w treści skargi Ł. Ł. powoływał się na okoliczność braku porozumienia stron co do przebiegu granicy i sprzeczność stanowisk stron w tym przedmiocie.

Z powyższego wynika jednoznacznie fakt istnienia sporu granicznego, którego rozstrzygnięcie mogło nastąpić jedynie w postępowaniu rozgraniczeniowym. W świetle bowiem z art. 153 kodeksu cywilnego, jeżeli granice gruntów stały się sporne, ustala się granice według wymienionych w tym przepisie kolejnych kryteriów. W opisanych okolicznościach uznać zatem należy, że wszczęcie i przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego leżało w interesie właścicieli obu rozgraniczanych nieruchomości, a nie wyłącznie w interesie wnioskodawczyni tego postępowania. W konsekwencji nie ma więc podstaw do uznania, że skarżący mógłby być obciążony kosztami postępowania rozgraniczeniowego w mniejszej części, niż właścicielka drugiej spośród rozgraniczanych nieruchomości lub też całkowicie zwolniony od obowiązku ponoszenia kosztów. Obciążenie kosztami postępowania wnioskodawczyni i uczestnika w równych częściach jest w pełni uzasadnione okolicznościami niniejszej sprawy, w której pomiędzy stronami istniał spór co do przebiegu granicy.

Niezasadne jest stanowisko skarżącego, według którego kosztami postępowania miałyby być obciążone jeszcze inne podmioty. Zauważyć należy, że przedmiotem postępowania rozgraniczeniowego w niniejszej sprawie, zgodnie z treścią wniosku oraz zawiadomienia o wszczęciu postepowania, było ustalenie granicy pomiędzy dwiema nieruchomościami oznaczonymi w ewidencji gruntów jako działki nr [...] i nr [...]. Także tylko tego przedmiotu dotyczyła wydana w sprawie decyzja o rozgraniczeniu oraz postanowienie o kosztach przeprowadzonego postępowania.

Bez wpływu na powyższe pozostaje okoliczność, że upoważniony geodeta zawiadomił o czynnościach geodezyjnych nie tylko właścicieli rozgraniczanych nieruchomości, ale również inne podmioty ujawnione w ewidencji gruntów jako właściciele lub sprawujący zarząd w odniesieniu do sąsiadujących z obiema rozgraniczanymi nieruchomościami działek drogowych nr [...] (własność Gminy K.) oraz nr [...] (własność Skarbu Państwa w zarządzie Zarządu Dróg Powiatowych w R. P.). W. się to z koniecznością dokonania pomiaru określonych punktów granicznych na styku spornej granicy z działkami nr [...] i nr [...]. Fakt wskazania w sporządzonych przez geodetę zawiadomieniach, że czynności dotyczą ustalenia przebiegu granic działek nr [...] i nr [...] z działkami nr [...] i nr [...], w żadnym razie nie zmienia przedmiotu prowadzonego przez właściwy organ administracji postępowania rozgraniczeniowego, dotyczącego wyłącznie ustalenia w postępowaniu administracyjnym linii granicznej rozgraniczającej działki stanowiące własność wnioskodawczyni E. M. (nr [...]) i uczestnika Ł. Ł. (nr [...]). To wyłącznie wnioskodawczyni i uczestnik byli stronami tego postępowania i stosownie do art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. ich obciążają powstałe w postępowaniu rozgraniczeniowym koszty.

Podniesione w skardze zarzuty nie podważają także prawidłowości zaskarżonego postanowienia w zakresie odnoszącym się do wysokości ustalonych przez organ pierwszej instancji kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Na koszty te składało się wynagrodzenie upoważnionego geodety W. J. w kwocie [...]zł, wynikającej z faktury znajdującej się na karcie 56 akt sprawy.

Wybór geodety, którego następnie upoważniono do przeprowadzenia czynności technicznych rozgraniczenia, został dokonany w drodze zapytania ofertowego. Na zapytanie ofertowe odpowiedział tylko jeden wykonawca, a mianowicie "[...]" J. [...] spółka jawna W ofercie wskazano, że rozgraniczenia działki może ona dokonać za cenę [...] zł brutto w terminie 3 miesięcy. Opisana procedura wyboru geodety była adekwatna do rodzaju usługi i jej kosztów.

Wymieniony koszt pracy geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym, wbrew zarzutom podniesionym w skardze, nie budzi wątpliwości co do jego wysokości. Ustalona wysokość kosztów nie odbiega od cen rynkowych za podobne czynności rozgraniczeniowe. Stanowisko to znajduje pełne potwierdzenie w stanach faktycznych rozpoznawanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie spraw, których przedmiot stanowiły koszty postępowania rozgraniczeniowego. Dla przykładu, w sprawach III SA/Lu 561/19 oraz III SA/Lu 564/19, dotyczących kosztów ustalenia granicy pomiędzy dwiema nieruchomościami, koszty te wynosiły – odpowiednio – [...] zł oraz [...] zł, zaś w sprawach III SA/Lu 228/20 oraz III SA/Lu 245/20, dotyczących kosztów ustalenia granicy pomiędzy więcej niż dwiema nieruchomościami – odpowiednio – [...] zł oraz [...] zł. W. kosztów nie była w wymienionych sprawach przedmiotem sporu.

W ocenie Sądu, upoważniony geodeta przeprowadził czynności rozgraniczenia zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. Nr 45, poz. 453). W szczególności geodeta przeprowadził analizę informacji zawartych w dokumentach uzyskanych z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz znajdujących się w księgach wieczystych, ustalił przebieg granic na gruncie, sporządził protokół graniczny oraz opracował opinię dotyczącą przebiegu granic. Wyniki prac geodezyjnych upoważniony geodeta przedstawił na mapie. Prawidłowość wykonania przez geodetę czynności ustalenia przebiegu granic oraz zgodność sporządzonych dokumentów z obowiązującymi przepisami została potwierdzona w protokole sporządzonym w dniu [...] kwietnia 2016 r. w oparciu o art. 33 ust. 2 pkt 1 p.g.k. Zgodnie z tym przepisem przed wydaniem decyzji o rozgraniczeniu wójt, burmistrz (prezydent miasta) dokonuje oceny prawidłowości wykonania czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości przez upoważnionego geodetę oraz zgodności sporządzonych dokumentów z przepisami; w wypadku stwierdzenia wadliwego wykonania czynności upoważnionemu geodecie zwraca się dokumentację do poprawy i uzupełnienia. W okolicznościach niniejszej sprawy czynności wykonane przez upoważnionego geodetę zostały ocenione jako prawidłowe, czego wyrazem było włączenie w dniu [...] maja 2016 r. sporządzonej przez geodetę dokumentacji do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Wbrew zarzutom skarżącego okoliczność, że sprawa została przekazana do sądu powszechnego, nie ma wpływu na istnienie podstaw do wydania zaskarżonego postanowienia w przedmiocie kosztów rozgraniczenia przeprowadzonego w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 33 ust. 1 p.g.k. wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. Strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać, w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej decyzji w tej sprawie, przekazania sprawy sądowi (art. 33 ust. 3 p.g.k.). Okoliczność, że skarżący skorzystał z przewidzianego w art. 33 ust. 3 p.g.k. uprawnienia i sprawa została przekazana sądowi powszechnemu nie zmienia faktu powstania kosztów w postępowaniu rozgraniczeniowym prowadzonym przez organ administracji. Koszty te podlegają rozliczeniu na zasadach przewidzianych w art. 262 k.p.a. w drodze postanowienia wydawanego na mocy art. 264 k.p.a.

Wskazać także należy, że zgodnie z wytycznymi zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 175/17 Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozstrzygnęło wniosek skarżącego o wyłączenie członka Kolegium od rozpoznania sprawy. Skład Kolegium, które wydało zaskarżone rozstrzygnięcie, nie nasuwa wątpliwości.

Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i nie zachodzą podstawy do jego uchylenia. W konsekwencji i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.

Na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. i art. 120 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z powołanymi przepisami sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.