Postanowienie NSA, sygn. akt II OW 18/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6159 Inne o symbolu podstawowym 615
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono wniosek
Powołane przepisy: article: art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art 4
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 7
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 20 kwietnia 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy W. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wójtem Gminy W., a Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego we W. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o wywóz pozostałego po rozbiórce składowiska gruzu i śmieci postanawia: oddalić wniosek.


UZASADNIENIE

Wójt Gminy W. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wójtem Gminy W., a Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego, zwanym dalej "PINB", we W. w sprawie z wniosku K. K. o wywóz pozostałego po rozbiórce składowiska gruzu i śmieci na terenie działki [...], położonej w miejscowości W., gm. W..

We wniosku wniesiono o wskazanie PINB we W. jako organu właściwego do rozpoznania ww. wniosku.

Wójt wskazał, że pismem z dnia 11 maja 2021 r. K. K. zwrócił się do PINB we Włocławku o wykonanie prawomocnego postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z [...].05.2020 r., nr [...], którym w całości uchylono zaskarżone przez niego postanowienie PINB we W. z dnia [...].02.2020 r., nr [...], odmawiające wszczęcia postępowanie w sprawie m.in. dokonania rozbiórki budynku warsztatowego betoniarni poprzez wywóz pozostałego po tej samowoli budowlanej składowiska gruzu i śmieci oraz likwidację nielegalnie powstałego na terenie ww. działki składowiska kruszywa.

W dniu 24 czerwca 2021 r., działając w oparciu o art. 65 § 1 K.p.a., PINB we W. przesłał wniosek do Wójta, jako organu właściwego do załatwienia sprawy ww. wniosek w zakresie wywozu pozostałego po rozbiórce składowiska gruzu i śmieci oraz likwidacji nielegalnego składowiska kruszywa na terenie.

Wójt wskazał, że PINB we W. już 27 lutego 2019 r. przekazał do załatwienia przez Wójta Gminy W. sprawę likwidacji składowiska kruszywa powstałego w miejscu, które wcześniej było użytkowane jako plac składowy elementów gotowych zakładu betoniarskiego i sprawa ta została ostatecznie zakończona decyzją reforamatoryjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] marca 2020 r. znak: [...], uchylającą w całości decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] stycznia 2020 r., znak: [...], oraz zobowiązującą A. G. – właściciela działki oznaczonej geodezyjnie nr [...], położonej w miejscowości W., obręb Ł., gmina W. do przywrócenia sposobu zagospodarowania tej nieruchomości do stanu zgodnego zobowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Obowiązek został wykonany przez stronę.

Z kolei sprawa przekazana Wójtowi Gminy W., zawiadomieniem PINB we W. z dnia 24 czerwca 2021 r., w zakresie wywiezienia pozostałego po rozbiórce składowiska gruzu i śmieci stanowi pokłosie braku egzekucji decyzji organów nadzoru budowlanego, nakazującej rozbiórkę budynku warsztatowego. Rozbiórkę budynku warsztatowego nadzorował PINB, w związku z tym ww. organ powinien podjąć czynności zmierzające do zakończenia całego procesu, tj. m.in. wyegzekwowania obowiązku wywiezienia pozostałego po rozbiórce składowiska gruzu i śmieci.

W terminie zakreślonym przez Naczelny Sąd Administracyjny, PINB we W. nie udzielił odpowiedzi na przedmiotowy wniosek.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

W niniejszej sprawie zaistniał pomiędzy Wójtem Gminy W., a PINB we W. spór negatywny, ponieważ oba organy twierdzą, że nie są właściwe w sprawie wniosku o wywóz pozostałego po rozbiórce składowiska gruzu i śmieci. Tego rodzaju spór podlega kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego, co wynika z art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329), zwanej dalej "p.p.s.a.".

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, jest właściwy do rozstrzygania m.in. sporów kompetencyjnych. Spory te powstają w związku z odmienną oceną zakresu kompetencji organów jednostek samorządu terytorialnego (wójta), a organów administracji rządowej (powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jako organu administracji rządowej zespolonej szczebla powiatowego) określonej w przepisach prawa. Jako spór kompetencyjny można określić obiektywnie istniejącą sytuację prawną, w której zachodzi rozbieżność poglądów między organami administracji publicznej co do zakresu ich działania, w tym przede wszystkim co do upoważnienia do załatwienia tej samej sprawy administracyjnej. Przy czym, nie chodzi o każdą sprawę, którą upoważniony jest załatwić organ administracji publicznej, ale indywidualną sprawę należącą do jego kompetencji, a więc nie tylko rozstrzyganą przez organ administracji publicznej, ale też w postępowaniu uregulowanym procedurą administracyjną. A zatem aby można było mówić o sporze kompetencyjnym, pomiędzy organami musi zaistnieć rozbieżność stanowisk, co do zakresu ich kompetencji w odniesieniu do konkretnej, tej samej sprawy administracyjnej, zaś stan faktyczny, jak i prawny sprawy pozostają niesporne.

W niniejszej sprawie indywidualna sprawa administracyjna nie została w sposób dostateczny doprecyzowana. Co prawda, do rozstrzygnięcia przedstawiony został negatywny spór kompetencyjny pomiędzy Wójtem Gminy W. i PINB we W., bowiem żaden z nich nie uważa się za właściwy w sprawie, jednak nie ma pewności jaki jest stan faktyczny sprawy. W tym zakresie organy nie ustaliły stanu związanego ze składowiskiem gruzu i śmieci powstałym po samowoli budowlanej. Jeżeli w tym zakresie Wójt argumentuje, że problem wywiezienia pozostałego po rozbiórce składowiska gruzu i śmieci stanowi pokłosie braku egzekucji decyzji organów nadzoru budowlanego, nakazującej rozbiórkę budynku warsztatowego, to powinien wskazać z jaką konkretnie decyzją o nakazie rozbiórki należałoby wiązać powstanie przedmiotowego gruzowiska i jakie konkretnie obowiązki wynikały z treści takiej decyzji, a także – ustalić, czy rzeczywiście przedmiotowe gruzowisko to efekt rozbiórki budynku warsztatowego; a w konsekwencji czy to PINB powinien podjąć czynności zmierzające do zakończenia całego procesu, tj. m.in. wyegzekwowania obowiązku wywiezienia pozostałego po rozbiórce składowiska gruzu i śmieci. Organy nie ustaliły także aby przedmiotowe gruzowisko można było zakwalifikować jako odpady. W tych okolicznościach nie ma przesądzającego znaczenia powoływanie się przez Wójta we wniosku na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] marca 2020 r. znak: [...], którą uchylono w całości decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] stycznia 2020 r., znak: [...], oraz zobowiązano A. G. – właściciela działki oznaczonej geodezyjnie nr [...], położonej w miejscowości W., obręb Ł., gmina W. do przywrócenia sposobu zagospodarowania tej nieruchomości do stanu zgodnego zobowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wymienione decyzje zapadły w sprawie likwidacji działalności polegającej na magazynowaniu surowców, produkcji oraz sprzedaży materiałów i prefabrykatów budowlanych przez Zakład Betoniarsko-Budowlany A. G., a nie ewentualnej rozbiórki obiektu budowlanego i jej skutków bądź składowania odpadów. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że na gruncie konkretnej sprawy wszczętej wnioskiem, wyjaśnienie stanu faktycznego i czynności nakazanych w art. 7 K.p.a. nie należy do Naczelnego Sądu Administracyjnego, którego zakres kognicji jest ograniczony jedynie do wskazania właściwego organu. Dopóki organy będące w sporze nie ustalą stanu faktycznego sprawy, to nie jest możliwe dokonanie prawidłowej kwalifikacji prawnej i ustalenie organu właściwego w sprawie (por. postanowienie NSA z 4 listopada 2014 r. sygn. akt II OW 105/14; postanowienie NSA z 27 maja 2008 r. sygn. akt II OW 14/08; postanowienie NSA z 17 grudnia 2015 r. sygn. akt II OW 121/15).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przedmiotowej sprawie nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego, które wykazałoby, co jest dokładnie jego przedmiotem. W aktach administracyjnych brak jest śladu jakichkolwiek działań organów zmierzających do jej wyjaśnienia. Na aktualnym etapie postępowania jest to zagadnienie kluczowe bo przesądzające o tym, który organ jest właściwym do rozpatrzenia wniosku. Mając na uwadze powyższe uznać należy, że organy prowadzą spór na podstawie nieustalonego stanu faktycznego sprawy.

Wobec powyższego wniosek o rozstrzygnięcie sporu jest przedwczesny i jako taki podlega oddaleniu.

Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.