Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1787/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Hasła tematyczne: Straż graniczna
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 219
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.) Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej Eugeniusz Wasilewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi R.W. na postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Komendant Główny Straży Granicznej, postanowieniem Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. na podstawie art. 219 w zw. z art. 144 oraz w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.

z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.), po zapoznana z wnioskiem R. W. z dnia [...] lipca 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie wydania w/wym. zaświadczenia o żądanej treści, tj. zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, o której mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz.U. Nr 86, 734

z poźn. zm.), Komendant Główny Straży Granicznej, postanowił utrzymać w mocy postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia.

W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że wnioskiem z dnia [...] grudnia 2014 r. R.W. wystąpił o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby, w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury o których mowa w § 4 pkt 1 cyt. rozporządzenia.

W wyniku złożonego wniosku organ przeprowadził postępowanie, zmierzające do weryfikacji informacji, które przedstawił w swoim wniosku.

W wyniku podjętych działań wnikliwemu przeglądowi poddano akta z zespołów archiwalnych [...] l Oddziału SG, [...] Oddziału SG oraz Komendy Głównej SG z lat 1993-2013, będącego w posiadaniu Archiwum SG w S. Ponadto dokonano przeglądu materiałów znajdujących się w Archiwum Zakładowym WOD BOI KGSG oraz Archiwum Zakładowym [...] Oddziału Straży Granicznej i komórek organizacyjnych tych jednostek. W następstwie dokonanych sprawdzeń ujawniono dokumenty, poświadczających służbę wnioskodawcy, w wyżej opisanych warunkach. Przeglądowi poddane zostały następujące materiały: teczka akt osobowych R.W., rozkazy dzienne, sytuacyjne (operacyjne), realizacja czynności operacyjno-rozpoznawczych, podejmowanie przez Wydział Zabezpieczenia Działań Sztabu KGSG, meldunki z przebiegu działań granicznych [...] Wydziału [...].

W następstwie poczynionych ustaleń, w dniu [...] lipca 2015 r. Komendant Główny Straży Granicznej wydał postanowienie nr [...], którym odmówił R. W. wydania zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby, w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, o których mowa w § 4 pkt 1 cyt. rozporządzenia.

Organ w swoim uzasadnieniu rzeczowo i merytorycznie odniósł się do żądania wnioskodawcy wyjaśnił podstawy faktyczne i prawne zapadłego rozstrzygnięcia.

W stosunku do postanowienia R. W. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu złożonego wniosku, wskazał m.in., iż wykonywane przez niego dodatkowe obowiązki służbowe, polegały na ochronie i konwojowaniu osób i wartości pieniężnych podczas służby w [...] OSG, ich realizacja odbywała się na podstawie formalnych decyzji ówczesnego komendanta, każde takie zdarzenie było właściwie dokumentowane w rozkazach dziennych komendanta oddziału, jak też w dokumentacji prowadzonej przez dyżurnego operacyjnego oddziału. W dalszej treści wniosku, jego autor wylicza kolejne akty prawne i decyzje swoich przełożonych, na podstawie których brał udział w działaniach granicznych, gdy pełnił służbę w Komedzie Głównej Straży Granicznej. Wnioskodawca w swoim piśmie podaje fakty i okoliczności istotne w jego ocenie i korzystając z prawa remonstracji wnosi, o ponowne rzetelne i wnikliwe rozpoznanie jego wniosku.

Organ po dokonaniu analizy wniosku R.W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, podjął po raz kolejny działania zmierzające do weryfikacji swoich zasobów archiwalnych pod kątem ujawnienia w nich informacji potwierdzających, że ww. faktycznie pełnił służbę w Straży Granicznej, w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, o których mowa w § 4 pkt 1 przywołanego powyżej rozporządzenia.

W trakcie postępowania zwrócono się pisemnie w dniu [...] lipca 2015 r. do Sztabu Komendanta Głównego Straży Granicznej z prośbą o dokonanie sprawdzenia, czy decyzje i okoliczności na które powołuje się wnioskodawca faktycznie miały miejsce, a w przypadku ich posiadania o przesłanie kopii tych aktów do analizy. Niezależnie od powyższego, równolegle podjęto działania w Archiwum Zakładowym KGSG oraz w Archiwum Straży Granicznej, zmierzające do ujawnienia dokumentów, które przywołuje wnioskodawca, jak również zlecono pracownikom archiwum dokonanie ponownej kwerendy materiałów archiwalnych, w celu m.in. ujawnienia dokumentów wymienionych we wniosku.

W dniu [...] lipca 2015 r. do BOI KGSG wpłynęło pismo o nr [...] ze Sztabu Komendanta Głównego Straży Granicznej, z którego wynika, że całość dokumentacji, która potwierdzałaby ewentualne pełnienie służby w warunkach § 4 pkt 1 cyt. rozporządzenia jaka została wytworzona w Zarządzie Zabezpieczenia Działań Straży Granicznej oraz w Sztabie Komendanta Głównego Straży Granicznej, została

w całości przekazana do Archiwum Zakładowego WOD BOI KGSG.

W dniu [...] lipca 2015 r. do BOI KGSG wpłynęło pismo o nr fax [...] z Archiwum Straży Granicznej ze S. wraz uwierzytelnionymi kserokopiami dokumentów odnoszących się do działań granicznych z 2008 r., które przywołuje R. W. i oraz z 2009 r., których wnioskodawca w swoim wniosku nie uwzględnił. Jak wynika z pisma, w zasobie Archiwum SG nie ma dokumentacji z działań granicznych prowadzonych przez R. W. w 2012 r. Ponadto Kierownik Archiwum Straży Granicznej poinformował, iż w wyniku ponownego przeglądu wszystkich materiałów archiwalnych odnoszących się do niniejszej sprawy, które zgromadzone są w Archiwum SG nie odnaleziono zapisów potwierdzających pełnienie służby przez R.W., w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury.

W wyniku podjętych działań, odnaleziono przywołane materiały w Archiwum Zakładowym KGSG i poddano je analizie. Po ich lekturze, skierowano pismo w dniu 7 sierpnia 2015 r. o nr [...] do Komendanta [...] OSG z zapytaniem, czy w ramach realizacji działań granicznych w dniach [...].10.2012 r. do [...].10.2012 r. przeprowadzonych przez funkcjonariuszy Wydziału [...] Sztabu KGSG (wśród wyznaczonych funkcjonariuszy był m.in. R.W. - vide sprawozdanie z dnia [...].10.2012 r. sporządzone przez [...] SG P. S.), na terenie służbowej odpowiedzialności PSG w T.:

1. użyte zostały środki przymusu bezpośredniego?;

2. miały miejsce sytuacje, w których zaistniało zagrożenie dla życia lub zdrowia funkcjonariuszy wykonujących czynności służbowe?

W dniu [...] sierpnia 2015 r. do BOI KGSG, wpłynęła odpowiedzieć od Komendanta [...] OSG (pismo nr [...]), na niniejsze zapytanie z którego wynika, iż po dokonaniu analizy materiałów będących w zasobach [...]OSG nie natrafiono na jakiekolwiek informacje wskazujące na to, że funkcjonariusze Wydziału [...] Sztabu KGSG pełniący wówczas służbę na odcinku odpowiedzialności służbowej PSG w T. w dniach [...]- [...] października 2012 r. używali środków przymusu bezpośredniego lub też znajdowali się w sytuacjach, w których zaistniało zagrożenie dla ich życia lub zdrowia.

Po dokonanej ponownej analizie materiałów będących w posiadaniu Straży Granicznej wynika jednoznacznie, iż wnioskodawca nie spełnia wymogów formalno-prawnych, które zostały wyszczególnione w § 4 pkt 1 rozporządzenia, tj.: cyt. "§ 4. Emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu funkcjonariusza w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze, albo interwencje

w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach,

w których istniało zagrożenie życia lub zdrowia.

W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, iż nie jest możliwym wydanie wnioskującemu zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, o których mowa w § 4 pkt 1 przywołanego powyżej rozporządzenia.

Postanowienie stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego, oraz o zasądzenie kosztów.

Postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów:

1. § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej, w związku z art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin poprzez dokonanie oceny, czy skarżący pełnił służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu z uwzględnieniem wymogu istnienia bezpośredniego zagrożenia dla życia i zdrowia skarżącego;

2. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez nie rozpatrzenie sprawy dostatecznie wnikliwie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy oraz zgromadzonego materiału dowodowego.

Podkreślił, że organ nie dokonał należycie oceny przebiegu jego służby i istniejących w trakcie służby sytuacji zagrażających życiu i zdrowiu z uwzględnieniem regulacji § 4 pkt 1 ww. rozporządzenia. Świadczy o tym brak odniesienia do wskazanych we wniosku ponowne rozpatrzenie sprawy, działań granicznych realizowanych na podstawie wskazanych decyzji, oraz wskazanych działań.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podał między innymi konieczność udokumentowania uprawnień do podwyższenia emerytury na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 3 przywołanej ustawy następuje w formie zaświadczenia, stanowiącego środek dowodowy w postępowaniu przed organami emerytalnymi. Powyższe zostało wskazane wprost w § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin. Tak więc udokumentowanym środkiem dowodowym potwierdzającym pełnienie służby w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie prawa emerytury jest zaświadczenie, o okresach służby pełnionej, w takich okolicznościach. Wystawiane jest ono, w oparciu o akta osobowe funkcjonariusza lub na podstawie innych dokumentów, potwierdzające jej pełnienie przez właściwe organy, w tym przypadku Straży Granicznej. Procedura wydania zaświadczeń została uregulowania również w przepisach działu VII zatytułowanego "Wydawanie zaświadczeń" (vide art. 217-220) kodeksu postępowania administracyjnego. Regulacje zawarte w kpa mają również odpowiednie zastosowanie w postępowaniu o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby przez funkcjonariusza SG w warunkach szczególnie zagrażających jego życiu i zdrowiu. Mając na uwadze charakter realizowanych czynności w trybie kpa, w ich trakcie organ może wydać jedynie takie zaświadczenie, którego treść wynika z posiadanych dokumentów. Niemniej jednak niniejszą materię, w sposób szczegółowy reguluje niewątpliwie zapis § 14 ust. 1 pkt 3 cyt. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. Powyższe spowodowało, iż ustawodawca w art. 15 ust. 6 cyt. ustawy zawarł delegacje do wydania aktu wykonawczego określającego szczegółowe warunki podwyższania emerytury, o których mowa w ust. 2 i 3. Aktem wykonawczym w niniejszej materii jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej. Rzeczony akt wszedł w życie w dniu 1 czerwca 2005 r. i ma zastosowanie do okresu służby funkcjonariuszy po jego wejściu w życiu. Należy dodać, iż przy analizie sprawy istotne znaczenie mają tezy zawarte w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt U 12/1, który orzekł, że § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji (...) w zakresie w jakim stanowi o bezpośredniości zagrożenia życia i zdrowia jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Argumentacja w nim zawarta znajduje przełożenie do interpretacji ujętej w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. z uwagi na przyjętą, w tych przepisach przesłankę bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia. Trybunał Konstytucyjny uznał że wprowadzenie w rozporządzeniu z 2005 r. kryterium "bezpośredniości" doprowadziło do zawężenia ustawowego wymogu podwyższania emerytur (vide argumentacja wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r.). Wypracowany powyżej algorytm procedowania, w przedmiotowych sprawach został zastosowany, przy analizie sprawy R. W.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Na wstępie należy zaznaczyć, że wojewódzki sąd administracyjny uprawniony jest wyłącznie do kontroli legalności aktów administracyjnych, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, czy postanowienia Sąd nie orzeka merytorycznie w sprawie administracyjnej, a jedynie bada zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Z tego względu wnioski procesowe skarżącego o wydanie zaświadczenia (...), zawarte w skardze, są bezprzedmiotowe.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2015 r. oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] lipca 2015 r. o odmowie wydania zaświadczenia potwierdzającego okres pełnienia służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia.

Należy podkreślić, że zaświadczenie, w przeciwieństwie do decyzji administracyjnej, nie rozstrzyga indywidualnej sprawy administracyjnej. Jego istotą jest jedynie urzędowe poświadczenie istniejącego stanu prawnego lub faktycznego. Zaświadczenie, potwierdzające wykonywanie przez funkcjonariusza Straży Granicznej służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu przewidziane jest w postępowaniu mającym na celu ustalenie emerytury funkcjonariuszowi Straży Granicznej. W art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), ustawodawca przewidział podwyższenie emerytury funkcjonariusza o 0,5% podstawy za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu.

Konieczność udokumentowania uprawnień do podwyższenia emerytury na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy w formie zaświadczenia, stanowiącego środek dowodowy w postępowaniu przed organami emerytalnymi, przewidziana z kolei została w § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 239, poz. 2404). Zgodnie z powyższym przepisem środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu lub Państwowej Straży Pożarnej. Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń uregulowane zostało w przepisach działu VII (art. 217 i nast.) k.p.a. Regulacje te znajdują zastosowanie również w postępowaniu

o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby przez funkcjonariusza Straży Granicznej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Zaznaczyć należy, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń jest postępowaniem uproszczonym i w znacznym stopniu odformalizowanym. Przepis art. 218 § 2 k.p.a. daje wprawdzie możliwość przeprowadzenia przez organ - przed wydaniem zaświadczenia - postępowania wyjaśniającego, niemniej jednak tylko w koniecznym zakresie. Ogranicza się ono do ustalenia źródeł danych i następnie stwierdzenia, czy posiadane przez organ informacje odnoszą się do wnioskodawcy i potwierdzają zaistnienie określonego stanu faktycznego lub też stanu prawnego. Zaświadczenie jest bowiem aktem wiedzy, a nie woli organu. Do postępowania tego nie znajdują zatem zastosowania te same reguły, co do postępowania w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej, a w szczególności przepisy regulujące postępowanie dowodowe związane z dokonywaniem przez organ ustaleń faktycznych. Postępowanie wyjaśniające, zmierzające do wydania zaświadczenia, prowadzone jest jedynie w zakresie pozwalającym na urzędowe stwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego, a zatem nie obejmuje ich ustalenia. Z tego względu organ może wydać jedynie takie zaświadczenie, którego treść wynika z posiadanych dokumentów. Niedopuszczalne jest natomiast, na przykład w drodze zeznań świadków, tworzenie na potrzeby wydania danego zaświadczenia nowych dokumentów. Zeznania świadków w toku postępowania wyjaśniającego są dopuszczalne jedynie na okoliczność istnienia dokumentacji potwierdzającej określony stan faktyczny. W odniesieniu do zaświadczenia potwierdzającego wykonywanie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu zauważyć należy, że przepis § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r., stanowiący regulację szczególną, w sposób wyraźny wskazuje, że powinno być wydane na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach. Przepis ten zatem w sposób jednoznaczny wyłączył szerszy zakres postępowania wyjaśniającego. Uproszczony charakter postępowania o wydanie zaświadczenia uniemożliwia stosowanie uregulowania art. 75 § 1 k.p.a., w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem, w szczególności zaś dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Zaznaczyć jedynie można, że zgodnie z § 20 ust. 1 rozporządzenia, postępowanie dowodowe w tym zakresie, z uwzględnieniem tych środków dowodowych, prowadzone jest przed właściwym organem emerytalnym.

Przyznając funkcjonariuszom, w przepisie art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), uprawnienie do podwyższenia emerytury, ustawodawca zawarł w art. 15 ust. 6 powołanej ustawy delegację do wydania rozporządzenia określającego szczegółowe warunki podwyższania emerytury, o których mowa w ust. 2 i 3. Na podstawie tej delegacji zostało wydane rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej. Powyższe rozporządzenie weszło w życie w dniu 1 czerwca 2005 r. (§ 7) i ma zastosowanie do okresu służby funkcjonariuszy po jego wejściu w życie.

W rozpoznawanej sprawie R. W. wystąpił o zaliczenie do wysługi emerytalnej okresu pełnienia służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Należy podkreślić, że § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r., zgodnie z którym emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, jest tożsamy względem § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 1995 r., w myśl którego emeryturę policyjną podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony obywateli, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia.

W tym miejscu należy wskazać na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt U 12/13 (OTK-A 2014/5/56), który orzekł, że § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w zakresie w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia i zdrowia, jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powołany wyrok, a zwłaszcza argumentacja w nim zawarta znajduje odniesienie także do regulacji ujętych w § 4 pkt 1 rozporządzenia z dnia 28 lutego 1995 r. z uwagi na ujętą w tych przepisach przesłankę bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia. Trybunał Konstytucyjny uznał, że wprowadzenie w rozporządzeniu z 2005 r. kryterium "bezpośredniości" doprowadziło do zawężenia ustawowego wymogu podwyższania emerytury.

Biorąc powyższe pod uwagę należało jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia zastosować przepis art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...).

W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że zgromadzony w teczce akt osobowych, jak również w Archiwum Straży Granicznej w S., materiał dowodowy nie pozwala przyjąć, że skarżący pełnił służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

W trakcie postępowania zwrócono się na piśmie dnia [...] lipca 2015 r. do Sztabu Komendanta Głównego Straży Granicznej z prośbą o dokonanie sprawdzenia, czy decyzje i okoliczności, na które się powołuje wnioskodawca faktycznie miały miejsce, a w przypadku ich posiadania o przesłanie kopii tych aktów do analizy. Niezależnie od powyższego równolegle podjęto działania w Archiwum Zakładowym KGSG oraz Archiwum Straży Granicznej zmierzające do ujawnienia dokumentów, które przywołuje wnioskodawca, jak również zlecono pracownikom archiwum dokonanie ponownej kwerendy materiałów archiwalnych w celu m.in. ujawnienia dokumentów wymienionych we wniosku z dnia [...] lipca 2015 r.

W dniu [...] lipca 2015 r. do BOI KGSG wpłynęło pismo o nr [...] ze Sztabu Komendanta Głównego Straży Granicznej, z którego wynika, że całość dokumentacji, która potwierdzałaby ewentualne pełnienie służby, w warunkach § 4 pkt 1 cyt. rozporządzenia jaka została wytworzona w Zarządzie Zabezpieczenia Działań Straży Granicznej oraz w Sztabie Komendanta Głównego Straży Granicznej, została w całości przekazana do Archiwum Zakładowego WOD BOI KGSG.

W dniu [...] lipca 2015 r. do BOI KGSG wpłynęło pismo o nr fax [...] z Archiwum Straży Granicznej ze S. wraz uwierzytelnionymi kserokopiami dokumentów odnoszących się do działań granicznych z 2008 r., które przywołuje R. W. oraz

z 2009 r., których wnioskodawca w swoim wniosku nie uwzględnił. Jak wynika z pisma, w zasobie Archiwum SG nie ma dokumentacji z działań granicznych prowadzonych przez R. W. w 2012 r. Ponadto Kierownik Archiwum Straży Granicznej poinformował, iż w wyniku ponownego przeglądu wszystkich materiałów archiwalnych odnoszących się do niniejszej sprawy, które zgromadzone są w Archiwum SG nie odnaleziono zapisów potwierdzających pełnienie służby przez R.W., w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. W wyniku podjętych działań, odnaleziono przywołane materiały w Archiwum Zakładowym KGSG i poddano je analizie. Po ich lekturze, skierowano pismo w dniu [...] sierpnia 2015 r. o nr [...] do Komendanta [...] OSG z zapytaniem, czy w ramach realizacji działań granicznych w dniach [...].10.2012 r. do [...].10.2012 r. przeprowadzonych przez funkcjonariuszy Wydziału [...] Sztabu KGSG (wśród wyznaczonych funkcjonariuszy był m.in. R. W. - vide sprawozdanie z dnia [...].10.2012 r. sporządzone przez [...] SG P.S.), na terenie służbowej odpowiedzialności PSG w T.:

1. użyte zostały środki przymusu bezpośredniego?;

2. miały miejsce sytuacje, w których zaistniało zagrożenie dla życia lub zdrowia funkcjonariuszy wykonujących czynności służbowe ?

W dniu [...] sierpnia 2015 r. do BOI KGSG, wpłynęła odpowiedź od Komendanta [...] OSG (pismo nr [...]), na niniejsze zapytanie z której wynika, iż po dokonaniu analizy materiałów będących w zasobach [...]OSG nie natrafiono na jakiekolwiek informacje wskazujące na to, że funkcjonariusze Wydziału [...] Sztabu KGSG pełniący wówczas służbę na odcinku odpowiedzialności służbowej PSG w T. w dniach [...]-[...] października 2012 r. używali środków przymusu bezpośredniego lub też znajdowali się w sytuacjach, w których zaistniało zagrożenie dla ich życia lub zdrowia.

Po dokonanej ponownej analizie materiałów będących w posiadaniu Straży Granicznej wynika jednoznacznie, iż wnioskodawca nie spełnia wymogów formalno-prawnych, które zostały wyszczególnione w § 4 pkt 1 przywołanego powyżej rozporządzenia.

Należy podkreślić, że § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r., zgodnie z którym emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, jest tożsamy względem § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 1995 r., w myśl którego emeryturę policyjną podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony obywateli, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia.

W tym miejscu należy wskazać na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt U 12/13 (OTK-A 2014/5/56), który orzekł, że § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w zakresie w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia i zdrowia, jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powołany wyrok, a zwłaszcza argumentacja w nim zawarta znajduje odniesienie także do regulacji ujętych w § 4 pkt 1 rozporządzenia z dnia 28 lutego 1995 r. z uwagi na ujętą w tych przepisach przesłankę bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia. Trybunał Konstytucyjny uznał, że wprowadzenie w rozporządzeniu z 2005 r. kryterium "bezpośredniości" doprowadziło do zawężenia ustawowego wymogu podwyższania emerytury.

Biorąc powyższe pod uwagę należało jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia zastosować przepis art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...).

W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że zgromadzony w teczce akt osobowych, jak również w Archiwum Straży Granicznej w S., materiał dowodowy nie pozwala przyjąć, że skarżący pełnił służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

Stanowisko organu znajduje odbicie w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt U 12/13 (OTK-A 2014/5/56), w którym wyrażono pogląd, że zwrot "szczególnie zagrażających życiu" odnosi się do kwalifikacji zagrożenia per se, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia.

Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, ale miało charakter wyjątkowy. Wypowiedź preferencyjna prawodawcy wskazuje na możliwość gradacji zagrożeń uzasadniających podwyższenie emerytury. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w pojęciu "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" mieszczą się takie zdarzenia, które mogą mieć miejsce w czasie pełnionej służby, choć nie pozostają w bezpośrednim związku przyczynowym z czynnościami podejmowanymi przez funkcjonariusza lub jego osobą.

Skoro brak jest udokumentowanych zdarzeń potwierdzających wystąpienie okoliczności wskazanych w art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), to jedyną możliwą formą załatwienia wniosku R. W. z dnia [...] grudnia 2014 r. było wydanie przez organ I instancji, na podstawie art. 219 kpa, postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia, a przez organ odwoławczy utrzymanie w mocy tego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ppsa Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.