Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 604/87
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1988-01-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 612  Sprawy geodezji i kartografii
Powołane przepisy: article: art. 209
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego /art. 209 Kpa/ wiąże w sprawie zarówno sąd, jak i organ administracji, dopóki nie nastąpią zmiany stanu prawnego, w świetle których ta ocena prawna straci aktualność.

TEZY

Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego /art. 209 Kpa/ wiąże w sprawie zarówno sąd, jak i organ administracji, dopóki nie nastąpią zmiany stanu prawnego, w świetle których ta ocena prawna straci aktualność.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę Bolesława S., Henryka S. i Bożeny S. na decyzję Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego w Białymstoku z dnia 5 maja 1987 r. w przedmiocie podziału nieruchomości.


UZASADNIENIE

Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 1985 r. I SA 716/85 uchylono decyzję Dyrektora Wydziału Geodezji I gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego w Białymstoku z dnia 5 kwietnia 1985 r. oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję organu I instancji w sprawie podziału na dwie części działki nr 163 o powierzchni 1.640 m2, położonej w B. przy ulicy Z. nr 2/1. Decyzje te zaskarżył Włodzimierz K., ponieważ - jego zdaniem - dokonany podział nie uwzględniał wielkości udziałów poszczególnych właścicieli. Podał przy tym w wątpliwość, czy podział był zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego, przewidującym scalenie działki nr 163 z działką nr 164, a następnie poprzeczny ich podział. Podkreślił, że dokonany zaskarżonymi decyzjami podział przekreśla na zawsze szanse realizacji ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wyraził pogląd, że decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach /Dz.U. nr 27 poz. 192 ze zm./, albowiem dokonany podział narusza ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego, przewidującego łączny podział działek nr 163 i 164 na trzy działki.

W konsekwencji powyższego wyroku, decyzją z dnia 26 marca 1987 r. Geodeta Miejski w B. odmówił zatwierdzenia projektu podziału działki nr 1426 /dawny nr 163/ na dwie działki nr 1426/1 i 1426/2 o powierzchni 812 m2 każda, podając w uzasadnieniu, że projekt podziału działki przedłożony przez Włodzimierza K. jest sprzeczny z założeniami szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla "S." w B., a równocześnie brak jest przesłanek do dokonania podziału stosownie do art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. nr 22 poz. 99/. Zdaniem Geodety Miejskiego w B., podział nieruchomości niezależnie od ustaleń planu może nastąpić wówczas, gdy polega na wydzieleniu gruntu niezbędnego do użytkowania istniejących budynków, a ustalenia planu możliwości takiej nie stwarzają. W sprawie rozstrzyganej decyzją są takie możliwości, plan bowiem przewiduje utworzenie dwóch działek, na których znajdą się zabudowania stron, i trzeciej działki, która może zostać przeznaczona pod budowę.

Po rozpatrzeniu odwołania Włodzimierza K. Dyrektor Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego w Białymstoku decyzją z dnia 5 maja 1987 r. nr G.V.8415/8/87 uchylił decyzję organu I instancji i zatwierdził projekt podziału działki nr 1426 na działkę 1426/1 i na działkę 1426/2 - każda o powierzchni 812 m2. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że dokonanie podziału działek, zgodnego z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, może nastąpić tylko wówczas, gdy podziałowi podlegać będą łącznie dwie działki nr 1426 i przyległa działka nr 1425 /poprzedni nr 164/, będąca w posiadaniu Franciszka S. Wobec tego, że działka nr 1426 jest działką zabudowaną, jest możliwość dokonania jej podziału niezależnie od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego według propozycji stron przedstawionych we wniosku z dnia 23 listopada 1984 r. Podział taki nie powoduje utraty możliwości dokonania w przyszłości podziału pozostałych działek wraz z działką nr 1425 w sposób zgodny z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego.

Po wydaniu decyzji organu II instancji Henryk S. zwrócił się do tego organu pismem z dnia 15 czerwca 1987 r., w którym oświadczył, że działając w imieniu własnym oraz matki i siostry wycofuje zgodę na podział działki nr 1426. Niezależnie od powyższego, Henryk S. i jego matka w dniu 29 maja 1987 r. wnieśli skargę na decyzję organu II instancji, w której zarzucili sprzeczność dokonanego podziału działki z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego oraz powołali się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 1985 r., podkreślając, że podział działki dokonany sprzecznie z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego narusza prawo. Główny Geodeta Wojewódzki wniósł o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Nie jest trafny pogląd skargi, jakoby podział omawianej działki, dokonany niezależnie od ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego, ale uwzględniający udziały stron we współwłasności, nie był obecnie dopuszczalny.

Decyzja Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego w Białymstoku z dnia 5 kwietnia 1985 r. oraz utrzymana przez nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach /Dz.U. nr 27 poz. 192 ze zm./. Ustawa ta przewidywała w art. 18 ust. 2 sytuacje, w których na wniosek stron można było dokonać podziału nieruchomości nierolniczych niezależnie od ustaleń planu; żadna jednak z tych sytuacji nie występowała w sprawie.

Z dniem 1 sierpnia 1985 r. nastąpiła zmiana stanu prawnego. W myśl art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. nr 22 poz. 99/ podział nieruchomości stał się dopuszczalny niezależnie od ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w celu zniesienia współwłasności nieruchomości zabudowanej dwoma lub więcej domami jednorodzinnymi, małymi domami mieszkalnymi lub domami mieszkalnymi wraz z budynkami gospodarczymi związanymi z indywidualnym gospodarstwem rolnym, jeżeli podział ten ma polegać na wydzieleniu poszczególnym współwłaścicielom domów wraz z gruntem niezbędnym do korzystania z tych domów.

W rozpatrywanej sprawie zatem została spełniona hipoteza art. 12 ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., co oznacza, że zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa materialnego.

Nie można także uznać, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 209 Kpa. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego wiąże w sprawie zarówno sąd, jak i organ administracji, dopóki nie następują zmiany stanu prawnego, w świetle których wspomniana ocena straci aktualność. W odniesieniu do rozpatrywanej sprawy taka właśnie zmiana stanu prawnego nastąpiła.

Skoro więc zaskarżona decyzja prawa nie narusza, skarga na tę decyzję podlega z mocy art. 207 par. 5 Kpa oddaleniu, jako nieuzasadniona.

Podkreślić należy, że dla oceny zgodności z prawem omawianej decyzji nie ma znaczenia okoliczność, iż skarżący po wydaniu decyzji organu II instancji cofnęli zgodę na podział działki. Ich pismo w tej sprawie - jako wystosowane po wydaniu ostatecznej decyzji w sprawie podziału - może być rozpoznawane w trybie art. 155 Kpa.