Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1701/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 92a, w zw. z art. 92b i art. 92c.
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia WSA Maria Taniewska- Banacka, Protokolant Izabela Maj - Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2014 r. sprawy ze skargi C. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w K. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. na rzecz skarżącego kwotę 2 822 (dwa tysiące osiemset dwadzieścia dwa) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem doręczonym przedsiębiorcy w dniu [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w K. zawiadomił C. F. – w S. o zamiarze przeprowadzenia, w miejscu prowadzenia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej, kontroli w zakresie zgodności wykonywania działalności gospodarczej w zakresie uprawnień do wykonywania przewozów drogowych określonych ustawą z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz w przepisach wykonawczych.

Z przeprowadzonej w dniach [...] r. kontroli sporządzono w dniu [...] r. protokół wskazujący jej zakres oraz ustalenia wraz ze szczegółowym stwierdzeniem potwierdzonych naruszeń.

Z kolei decyzją z dnia [...] r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w K., działając na podstawie art. 92a ust. 1 i ust. 3 oraz 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tjedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 1265) nałożył na C. F. [...] w S. karę pieniężną w wysokości [...] zł, za stwierdzone naruszenia przepisów ustawy Prawo o transporcie drogowym. Na wskazaną karę pieniężną złożyły się następujące stwierdzone naruszenia przepisów ustawy:

1. – 5.3. - skrócenie dziennego czasu odpoczynku

- czas powyżej 15 minut do jednej godziny – tj. lp. 5.3.1. załącznika nr 3–w wysokości [...] zł

2. – 5.2. –przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy

- o czas powyżej 15 minut do 30minut – tj. 5.2.1. – [...] zł

- za każde następne rozpoczęte 30 minut – tj. 5.2.2. – [...] zł

w wysokości [...] zł;

3. - 5.1. załącznika nr 3 do ustawy – przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu

- o czas powyżej 15 minut do jednej godziny tj. 3.1.1. – w wysokości [...] zł

4. nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – za każdy dzień – w wysokości [...] zł – lp. 6.3.7 załącznika nr 3

5. naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy – za każdego kierowcę tj. 6.3.11 załącznika nr 3 – w wysokości [...] zł

6. brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów

-miejsca lub daty końcowej użytkowania wykresówki – lp. 6.3.6. załącznika nr 3 w wysokości [...] zł

7. nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości jazdy pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi – lp.6.2.1 w wysokości [...] zł.

Organ dokładnie przytoczył stan faktyczny każdego przypadku naruszenia, wskazał naruszone przepisy oraz wyliczył karę pieniężną przypadającą z tytułu każdego naruszenia. Reasumując podniósł, iż wyjaśnienie przedsiębiorcy, wskazujące na kontrole drogowe pojazdów, które nie wykazały żadnych naruszeń, nie może w tym przypadku być miarodajne wobec ustaleń poczynionych w trakcie kontroli w siedzibie przedsiębiorcy. Organ wyjaśnił, że brak w infrastrukturze drogowej w zakresie miejsc parkingowych może być podstawą do nienakładania kary jedynie wówczas, gdy zostaną spełnione przesłanki art. 12 rozporządzenia WE nr 561/2006, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Wobec powyższych ustaleń orzeczono jak w sentencji.

Nie godząc się z powyższą decyzją, C. F. złożył odwołanie zarzucając organowi nadinterpretację przepisów rozporządzenia nr 561/2006, obrazę prawa materialnego przepisów ustawy o transporcie drogowym, a także naruszenie przepisów prawa procesowego- tj. art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 , art. 77 oraz art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego mające wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu odwołał się do art. 92b ustawy transporcie drogowym i wskazał na przesłanki umożliwiające uwolnienie się od odpowiedzialności, tj. właściwa dyscyplina oraz prawidłowa organizacją pracy, podkreślając, iż wprowadzone one zostały w jego firmie. Właściwej organizacji służyć ma odpowiednie zlecanie przewozów, specjalnie wynajęte mieszkania w P. i P., pozostające do dyspozycji kierowców oraz właściwy system wynagradzania, nie uzależniający wynagrodzenia m.in. od ilości przejechanych kilometrów. Stąd też w jego ocenie zarzut organu, iż nie spełnia wymogu właściwej organizacji pracy kierowców nie jest zasadny, tym bardziej, że organ nie wydał w tym zakresie żadnych zaleceń pokontrolnych

Jednocześnie wyjaśnił, że skarżący dokonuje oceny tachografów poprzez ocenę wzrokową i analizę tarcz, po bieżącym odbieraniu i opisaniu wcześniej tarczek i wydruków. Podkreślił, iż kierowcy w dniu, w którym powstało naruszenie z powołaniem się na art. 12/561/06 dokonują opisu, wpisując powód odstąpienia od przepisów. Dodał, że specyfika przewozów ADR powoduje bardzo często nakaz opuszczenia parkingu, zwłaszcza znajdującego się w pobliżu stacji benzynowej. Przyczynia się to do naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców. Argumentacja organu w tym zakresie stanowi swoistą nadinterpretację obowiązujących przepisów. W jego ocenie opis naruszenia winien przywoływać i zawierać zapis "art.12/561/06 i krótki opis". Podniósł, iż nie może obciążać przewoźnika fakt, iż brak jest miejsc parkingowych dla pojazdów przewożących towary niebezpieczne.

Dalej dodał, że przedsiębiorca nie ma możliwości wglądu do plików cyfrowych, a w żadnych regulacjach prawnych nie jest ujęte w jaki sposób należy je kontrolować. Przekonanie, że kierowcy jeżdżą zgodnie z przepisami potwierdziły poprzednio prowadzone kontrole drogowe, m.in. przeprowadzona przez [...] Inspektora Transportu Drogowego. Gdyby tamta kontrola wykazała braki, wówczas wdrożyłby odpowiednie procedury, ale brak stwierdzenia naruszeń nie zmuszał do takiego działania.

Wyjaśnił, że obciążenie go karą za niesczytanie danych z karty kierowcy, podczas gdy kierowca zobowiązany jest do terminowego sczytywania tych danych przed wysłaniem tej karty, jest nieporozumieniem. Dołożył bowiem wszelkich starań, aby odzyskać przesłane do Państwowej Wytwórni Papierów Wartościowych karty, ale okazało się, że karty nieważne są niszczone. Nie może zatem w takim przypadku być mowy o jego winie.

Uwzględniając powyższe wniósł o uwzględnienie odwołania jako uzasadnionego i uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Rozpoznając złożone odwołanie, Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu:

- przekroczenia maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu;

- przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy;

- skrócenie dziennego czasu odpoczynku;

- udostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy – za każdy dzień;

- nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – za każdy dzień;

- brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów: miejsca lub daty końcowej używania wykresówki;

- nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi;

oraz umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie stwierdzonych w protokole kontroli naruszeń załącznika nr 3 o ustawy, tj.:

- lp. 5.3.1. i 5.3.2. w zakresie stwierdzonych naruszeń T.D.

- lp. 5.2.1. i 5.2..2. – w zakresie stwierdzonych naruszeń kierowców.

W uzasadnieniu organ odwołał się do art. 92a ust. 3 ustawy o transporcie drogowym wskazując, jaka kara pieniężna może być nałożona podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy. Następnie omówił regulację zawartą w art. 92b i art. 92c ustawy oraz przywołał przepisy ustawy i rozporządzeń unijnych określających obowiązki i warunki przewozów drogowych.

Następnie omówił kolejne stwierdzone naruszenia, wskazując, iż naliczone dla odwołującego się przedsiębiorcy kary pieniężne są konsekwencją naruszenia wymienionych przepisów. W punkcie 5.1 załącznika nr 3 do ustawy określono i opisano naruszenie polegające na przekroczeniu maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu – nakładając karę w wysokości [...] zł. Zgodnie z pkt 5.2 – przewidziano karę za przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy – określając karę w wysokości [...] zł. W punkcie 5.3. - naruszenie polegające na skróceniu dziennego czasu odpoczynku – wymierzając karę w wysokości [...] zł, a w punkcie 6.2.1 –nałożono karę za naruszenie polegające na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań urządzenia w zakresie prędkości, aktywności kierowcy lub przebytej drogi – nakładając karę w wysokości [...] zł. Z punktu 6.3.7.wskazano karę za naruszenie polegające na nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu i z tego tytułu określono jej wysokość w kwocie [...] zł. Na podstawie lp. 6.3.11 stwierdzono naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowców – za każdego kierowcę i z tego tytułu nałożono karę w wysokości[...] zł., a na zasadzie lp. 6.3.6..4. – z racji stwierdzonego braku w okazanej wykresówce przepisowych wpisów – miejsca lub daty końcowej używania – karę w wysokości [...] zł.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, iż są one niezasadne. Odwołujący wyjaśnił, iż organizacja pracy w jego przedsiębiorstwie umożliwia zlecanie przewozów w taki sposób, aby kierowcy nie naruszali przepisów regulujących czas pracy, ale problemem jest niechęć właścicieli parkingów do udostępniania miejsc pojazdom przewożącym ładunki [...]. Zazwyczaj łączy się to z przerwaniem czasu odpoczynku kierowcy. Jednak w ocenie organu odwoławczego powołanie się na art.12 rozporządzenia 561/2006 w celu usprawiedliwienia m.in. przerwania czasu odpoczynku czy przedłużenia casu pracy przez kierowców, nie można uznać za okoliczność wyjątkową. Organ podkreślił, że przewożenie towarów niebezpiecznych występuje w obrocie gospodarczym powszechnie. Okoliczność, że przewożony ładunek stanowi potencjalne zagrożenie dla otoczenia, nie może w ocenie organu, uzasadniać odstępstw od przepisów rozporządzenia 561/2006, a przedsiębiorca podejmujący się przewożenia takich towarów, powinien tym bardziej szczególnie rzetelnie planować realizację zadania przewozowego, żeby nie dopuścić do powstania naruszeń. Zdaniem organu powtarzające się trudności ze znalezieniem odpowiedniego miejsca parkingowego świadczy o złej organizacji pracy w przedsiębiorstwie.

Odnosząc się do zarzutu przedsiębiorcy, iż nie ma możliwości wglądu do plików cyfrowych, jak również żadne przepisy nie wskazują, w jaki sposób należy te pliki kontrolować, organ wskazał, że przepisy rozporządzenia 3821/85, jak również rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych przewidują obowiązki w zakresie pobierania wykresówek oraz danych cyfrowych od kierowców. Zgodnie z tym ostatnim rozporządzeniem przedsiębiorca ma obowiązek pobierania tych danych cyfrowych z kart kierowcy co najmniej raz na 28 dni. Przedsiębiorca winien je pobierać i kontrolować częściej, jeżeli jest to konieczne dla zapewnienia odpowiedniej organizacji i dyscypliny pracy.

Organ podkreślił, że zgodnie z obowiązującymi przepisami to przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia EWG nr 3821/85 oraz rozporządzania nr 561/2006. Przepisy nie precyzują w jaki sposób przedsiębiorca ma przeprowadzać kontrole, pozostawiając pracodawcy dobór odpowiednich środków. Celem regularnych kontroli, o których mowa art. 10 ust. 2 ostatniego rozporządzenia jest zapewnienie takiej organizacji i dyscypliny pracy, która pozwoli uniknąć naruszania przepisów.

W odpowiedzi na stanowisko skarżącego, iż nie może ponosić odpowiedzialności za odesłanie karty przez kierowcę bez jego wiedzy, organ podniósł, że to właśnie przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działanie osób, którymi posługuje się prowadząc działalność gospodarczą i w związku z tym winien wprowadzić takie rozwiązania organizacyjne, które zapobiegłyby odesłaniu karty przed sczytaniem z niej danych cyfrowych. Podkreślono, że odpowiedzialność przedsiębiorcy ma charakter administracyjny, a do jej zaistnienia wystarczające jest co do zasady stwierdzenia naruszenia, nawet jeśli powstało ono w sposób niezawiniony.

Odnosząc się do zarzutu powtórnego nałożenia kary w sytuacji, gdy została już nałożona kara w wyniku kontroli drogowej, organ odwoławczy uznał za niezasadne tylko nałożenie kary z lp. 5.2.1. i 5.2.2. załącznika nr 3, co wykazane zostało umorzeniem sprawy w tym zakresie.

Organ odwoławczy rozpatrzył także sprawę pod kątem zastosowania w sprawie art. 92b i art. 92c ustawy o transporcie drogowym. W ocenie organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje na zaistnienie przesłanek określonych w wymienionych powyżej przepisach.

Niezadowolony z powyższego rozstrzygnięcia skarżący C. F., reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ ma wynik sprawy, tj. art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 92a ustawy Prawo transportowe poprzez dwukrotne nałożenie kary za ten sam czyn, art. 92b i art. 92c tej ustawy poprzez ich niezastosowanie w sprawie, a także naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało wpływa na wynik sprawy, tj. art. 77 § 1, art. 77 § 4 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak starannego rozpatrzenia wyjaśnień skarżącego oraz nieuwzględnienie faktów powszechnie znanych i znanych organowi z urzędu, czyli brak wystarczającej liczby miejsc parkingowych dla pojazdów przewożących towary niebezpieczne, naruszenie art. 75 § 1 i art. 78 § 1 Kodeksu poprzez niedopuszczenie dowodów z wyjaśnień kierowców oraz przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, a także naruszenie art. 7 i art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z powyższymi naruszeniami wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pełnomocnik podkreślił, iż organ dokonał błędnej wykładni art. 12 rozporządzenia nr 561/2006. Przepis ten dopuszcza odstąpienie od przepisów o czasie prowadzenia pojazdu, przerwach i okresach odpoczynku w celu znalezienia odpowiedniego miejsca postoju. Faktem powszechnie znanym jest brak wystarczającej liczby miejsc parkingowych dla pojazdów przewożących ładunki niebezpieczne [...], ale nie uwzględniono tego faktu w postępowaniu, choć jest on znany organowi z urzędu. Nie jest dostępny wykaz tego typu parkingów. Z tego powodu kierowcy zmuszeni są często na bieżąco, w trakcie jazdy poszukiwać możliwości zaparkowania pojazdu celem wypełnienia przepisów o czasie pracy. Uprzednie zaplanowanie postoju nie jest po prostu możliwe. Z braku odpowiedniej ilości takich parkingów, kierowcy zmuszeni są korzystać z prywatnych miejsc parkingowych. Poszukiwanie takich miejsc łączy się z naruszeniami przepisów o czasie pracy kierowców. W niniejszej sprawie przy [...] kierowcach i [...] stwierdzonych przypadkach naruszenia nie może być uznane, iż nie miały one charakteru wyjątkowego.

Pełnomocnik podkreślił, że organ nie uwzględniając wyjaśnień skarżącego i jego kierowców naruszył przepisy procedury administracyjnej art. 75, art. 77 § 1, art. 78 w związku z art. 80 i art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Stwierdzone trakcie postępowania naruszenia wynikały bądź z konieczności jazdy kierowców w celu znalezienia odpowiedniego miejsca postoju, bądź z konieczności opuszczenia parkingu na żądanie właściciela parkingu lub jego pracowników.

Naruszenie z lp. 6.3.7. załącznika 3 do ustawy stwierdzone podczas kontroli w przedsiębiorstwie skarżącego (brak okazania danych z karty kierowcy M.G.) nie obejmuje sytuacji, w których przedsiębiorca przewozowy nie udostępnia organowi kontroli danych z uwagi na ich brak, informując jednocześnie o braku tych danych i tego powodach. Dodał, że brak danych z karty jest już penalizowany w postaci kary za naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy (lp. 6.3.11 załącznika).

Pełnomocnik skarżącego zarzucił brak zastosowania przez organ art. 92b ustawy mimo zaistnienia przesłanek do jego zastosowania. W toku postępowania skarżący wykazał bowiem, że w jego przedsiębiorstwie wprowadzone zostały i obowiązują prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenie lub premii zachęcających do naruszania rozporządzenia nr 561/2006, jak również zapewnił właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów wymienionych w art.92b ust. 1 pkt 1. Jego zdaniem na tę okoliczność przedstawione zostały wymagane dowody. Podkreślił, że specyfika prowadzonych przewozów materiałów niebezpiecznych [...] powoduje dodatkowe trudności m.in. w zaplanowaniu trasy, z uwagi na brak dostępnych informacji o parkingach i ich rozmieszczeniu.

Pełnomocnik podkreślił także, iż nie zastosowano w sprawie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy, pomimo zaistnienia warunków dla jego zastosowania, a to z uwagi na uchybienia kierowców M.G. i T.D.. Pomimo przeszkolenia i oświadczenia o znajomości przepisów, m.in. karta kierowcy M.G. została przez niego odesłana do Państwowej Wytworni Papierów Wartościowych przed przekazaniem jej skarżącemu do wczytania danych. Podkreślił przy tym pełnomocnik, że zgodnie z rozporządzeniem Rady nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń stosowanych w transporcie posiadaczem i dysponentem karty jest kierowca i on dysponuje kartą. Pomimo wezwania do udostepnienia karty celem jej wczytania, kierowca odesłał ja do Wytwórni Papierów Wartościowych, a przedsiębiorca pomimo interwencji, został poinformowany o zniszczeniu nadesłanej karty. Pełnomocnik przedsiębiorcy podkreślił także, że wszyscy zatrudnieni kierowcy, po uprzednim przeszkoleniu, znają swojej obowiązki, a skarżący nie miał wpływu na powstanie stwierdzonych naruszeń, ani nie mógł ich przewidzieć.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje twierdzenia i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując sprawę zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) tylko stwierdzenie, iż gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może to skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji - art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c powołanej ostatnio ustawy.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż zarzuty skargi są zasadne, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, a to: art. 7, art. 77 (1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, co w rezultacie doprowadziło do wydania rozstrzygnięcia nieuwzględniającego w pełni stanu faktycznego i prawnego sprawy.

W myśl art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.jedn. Dz.U. z 2012, poz. 1265 ze zm.), że podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10.000 zł, za każde naruszenie, przy czym suma kar pieniężnych za stwierdzone naruszenia podczas jedne kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10.00 zł. (ust.2). Z kolei suma kar pieniężnych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy uzależniona jest od liczby zatrudnianych przez dany kontrolowany podmiot kierowców (ust.3) i tak w przypadku zatrudniania średnio do 10 kierowców – nie może ona przekroczyć kwoty 15.000 zł, a w przypadku zatrudniania średnio od [...] pracowników – [...]. Sankcje zawarte w tym artykule odnoszą się do podmiotów wykonujących transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, którymi nie są kierowcy, lecz sami przedsiębiorcy. W przepisie tym posłużono się terminem "podmiot wykonujący przewóz drogowy" w celu objęcia sankcjami z tego przepisu wszystkie podmioty, które wykonując gospodarczą działalność transportową naruszają prawo.

W przedmiotowej sprawie w trakcie kontroli wykonywanej działalności gospodarczej w zakresie wykonywania przewozów drogowych określonych w przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz przestrzegania przepisów o czasie pracy przez zatrudnionych u przedsiębiorcy kierowców organ stwierdził naruszenia, z tytułu których nałożono na przedsiębiorcę następujące kary pieniężne za:

- przekroczenia maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu;

- przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy;

- skrócenie dziennego czasu odpoczynku;

- udostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o

okresach aktywności kierowcy – za każdy dzień;

- nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty

kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt

nieprowadzenia pojazdu – za każdy dzień;

- brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów: miejsca lub daty końcowej

używania wykresówki;

- nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego

urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w

zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi;

Łączna wysokość kary nałożonej na przedsiębiorcę wyniosła zatem po zsumowaniu [...] zł, po umorzeniu przez organ drugiej instancji wskazanych naruszeń przez kierowców T.D. , K.N. i M.P..

Przedsiębiorca zakwestionował zasadność stwierdzonych uchybień i naruszeń, zarzucając organom brak należytego wyjaśnienia sprawy, a przede wszystkim brak uwzględnienia okoliczności ekskulpujących wskazanych w art. 92b ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z tym przepisem nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych z uwzględnieniem przepisów unijnych oraz wprowadził prawidłowe zasady wynagradzania, nie zawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszenia przepisów i zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Podkreślić trzeba, że organy prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie powinny uwzględniać naczelne zasady postępowania administracyjnego, a w szczególności z zasadę wyrażoną w art. 7 – praworządności – czyli podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela czy w art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.

Oceniając bowiem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz stanowisko organów w sprawie, nie można odeprzeć zarzutu skarżącego, że orzekające w sprawie organy nie uczyniły wszystkiego, by sprawę należycie wyjaśnić i ocenić. W świetle dostępnych materiałów dowodowych nie można bowiem zgodzić się we wszystkich wymienionych przez organy przypadkach naruszeń z przedstawioną argumentacją. Zauważyć bowiem trzeba, że skarżący przedstawił dokumenty potwierdzające fakt wprowadzania w swoim przedsiębiorstwie właściwej organizacji i dyscypliny pracy ogólnie wymaganej w stosunku do przewozów drogowych, umożliwiających przestrzeganie przez kierowców przepisów. Dodowem tego są znajdujące się w aktach sprawy m.in. liczne szkolenia organizowane pracownikom, mające na celu doskonalenie kierowców i zapoznawanie ich z obowiązującymi przepisami zwłaszcza dotyczącymi czasu pracy kierowców. Dołączone zostały liczne oświadczenia pracowników o przebytych szkoleniach. Dla prawidłowego zorganizowania tras przewozowych przedsiębiorca wynajął m.in. specjalnie mieszkania w P. i P., pozostawiając je do dyspozycji kierowcom wykonujących przewozy. Wszelkie trasy przewozowe były jego w ocenie uprzednio planowane, m.in. dla wprowadzenia niezbędnych w trasach przerw i odpoczynków zgodnie z przepisami. Obowiązujący w przedsiębiorstwie regulamin wynagrodzenia kierowców nie przewidywał wynagrodzenia kierowcy uzależnionego od ilości przejechanych kilometrów czy przewiezionego towaru. Uwzględniając powyższe nie sposób nie przyznać przedsiębiorcy częściowo racji, tym bardziej, że w tym zakresie organ przeprowadzający kontrolę w przedsiębiorstwie skarżącego nie wskazał żadnych zaleceń pokontrolnych w tym zakresie, co może sugerować, że organ nie ma żadnych zastrzeżeń, co do organizacji pracy w przedsiębiorstwie skarżącego.

Jednocześnie z uwagi na charakter dokonywanych przez skarżącego przewozów towarów niebezpiecznych [...], nie można zgodzić się z interpretacją art. 12 rozporządzania (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85. W myśl tego przepisu "pod warunkiem, że nie zagraża to bezpieczeństwu drogowemu oraz umożliwia osiągniecie przez pojazdu odpowiedniego miejsca postoju, kierowca może odstąpić od przepisów art. 6 - 9 w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub ładunku. Kierowca wskazuje powody takiego odstępstwa odręcznie na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z urządzenia rejestrującego, albo na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca pozwalającego na postój". Jak zatem wynika z przytoczonej powyżej treści art. 12 przepis ten może stanowić podstawę do odstąpienia od norm czasu pracy, jednakże tylko pod pewnymi warunkami, które muszą być interpretowane ściśle. Mianowicie podstawę do ewentualnego ustalenia odstąpień od norm określających wymiar czasu pracy kierowców jest tylko i wyłącznie odręczna adnotacja kierowcy na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z urządzenia rejestrującego albo na planie pracy. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a także z uzasadnień kwestionowanych decyzji wynika, że kierowcy skarżącego dokonując przewozów materiałów [...] i mając trudności ze znalezieniem miejsca parkingowego dla zatrzymania takiego ładunku, powodowali przedłużenie czasu jazdy czy skrócenie czasu odpoczynku. Równocześnie dokonywali na odwrocie wydruku wykresówki adnotację z powołaniem się na wymieniony art. 12 rozporządzenia nr 561/2006. Analizując przytoczoną powyżej regulację wydaje się, że powinno to skutkować uznaniem tego faktu za podstawę do odstąpienia od norm czasu pracy. W treści przywołanego przepisu nie ma wyraźnie mowy by odstępstwo to musiało posiadać charakter wyjątkowy, jak podkreśla to organ odwoławczy. Nawiasem mówiąc, w przypadku stwierdzonych 13 takich przypadków przy 13 kierowcach skarżącego trudno mówić o nadużywaniu tej praktyki. Nie można wbrew twierdzeniom organu uznać, by tłumaczenie to pojawiało się w sprawie często i nagminnie. Trzeba przy tym dodać, że przedłużenie czasu pracy, czy skrócenie czasu odpoczynku – wymaganej przerwy, spowodowane było brakiem odpowiedniego miejsca postoju, tym bardziej, że jak podkreśla skarżący nie jest dostępna lista publicznych miejsc parkingowych dla pojazdów przewożących ładunki niebezpieczne [...]. Dlatego też wykonujący takie przewozy kierowcy zmuszeni są korzystać z prywatnych miejsc parkingowych, które najczęściej występują przy stacjach benzynowych, gdzie właściciele tych stacji i pracownicy często żądają natychmiastowego opuszczenia parkingu, co od razu powoduje naruszenie wymienionych norm czasu pracy i odpoczynku. Z uwagi na brak ogólnodostępnych informacji na temat takich miejsc postojowych nie można także wcześniej zaplanować odpowiednio trasy takich przewozów z uwzględnieniem wymaganych norm czasu pracy i odpoczynku.

W myśl art. 92c ustawy o transporcie drogowym nie wszczyna się postępowania a wszczęte umarza, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenia powstało wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. W niniejszej sprawie można zastanowić się czy przypadek kierowcy M.G., który pomimo przeszkolenia i oświadczenia o znajomości obowiązujących przepisów regulujących pobieranie danych z kart kierowców odesłał kartę do Państwowej Wytwórni Papierów Wartościowych przed przekazaniem jej skarżącemu do wczytania danych, może dotykać przedsiębiorcę. Zgodnie z rozporządzeniem Rady z 20 grudnia 1985 r. posiadaczem karty jest kierowca, który pomimo kilkukrotnych wezwań do jej okazania w celu sczytania, poinformował o odesłaniu jej do Wytwórni Papierów Wartościowych, skąd pomimo prób przedsiębiorca nie mógł jej odzyskać. Nie można podzielić innych twierdzeń skarżącego w zakresie odpowiedzialności za wypełnianie kart, wykresówek itp. przez poszczególnych kierowców, gdyż w tym zakresie przedsiębiorca winien czuwać nad prawidłowością pozostałej po jego pieczą dokumentacji odpowiadając za prawidłowe jej przechowywanie i udostępnianie na żądanie organów.

Nie uznano też za zasadnych zarzutów dotyczących wielokrotnego ukarania przedsiębiorcy za to samo przewinienie. W ocenie Sądu podzielić trzeba tutaj stanowisko orzekających w sprawie organów. Przepisy ustawy nakładają na przedsiębiorców m.in. obowiązek sczytywania danych z kart kierowców oraz danych z urządzeń rejestrujących, jak również ustanawiają obowiązek okazywania wymienionych danych podczas kontroli w siedzibie Tak więc z treść załącznika jednoznacznie wskazuje, iż sankcjonowane są poszczególne naruszenia w postaci sczytania danych z kart kierowców i urządzeń rejestrujących, jak również brak okazania ich w toku przeprowadzanej kontroli. Wobec powyższego należało uznać, że strona nie dopełniła wymaganych obowiązków, co skutkować musiało nałożeniem orzeczonej kary pieniężnej.

Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję należało uchylić na podstawie art. 145 ( 1 pkt. 1 litc ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W kwestii wykonalności zaskarżonego orzeczenia Sąd orzekł na zasadzie art. 152 wymienionej powyżej ustawy.

O kosztach postępowania sądowego stosownie do jego wyniku orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2, art. 209 i art. 211 tej ustawy oraz § 18 ust. 1 pkt c w zw. z § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 czerwca 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz (...) (tj. jedn. Dz.U. z 2013 r, poz. 490)

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy dokona wnikliwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz uwzględni poczynione powyżej wskazania i uwagi.