Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 24/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2018-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6552
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 55 § 1-2, art. 112 art. 154 art. 194 § pkt 10, art. 228, art. 229  i art. 293, ART. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2018 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania wsparcia na zalesienie oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa w K. (Dyrektor) decyzją z [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. (Kierownika) z [...] r. nr [...] odmawiającą J. J. przyznania wsparcia na zalesienie w ramach działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" objętego PRO W na lata 2014-2020.

Dyrektor wyjaśnił, że J.j. złożyła wniosek o przyznanie wsparcia na zalesienie. Do wniosku załączone zostały wymagane dokumenty: kopia aktu notarialnego potwierdzająca własność gruntów przeznaczonych do wykonania zalesienia i plan zalesienia z 28 czerwca 2017 r. sporządzony przez Nadleśniczego Nadleśnictwa M. wraz z załącznikami. Strona zadeklarowała do zalesienia grunty o powierzchni 0,28 ha (zalesienie w warunkach korzystnych, w tym: 0,18 ha przeznaczono pod gatunki iglaste oraz 0,10 ha pod gatunki liściaste), położone na działce ewidencyjnej nr 266/1 w obrębie Ciecierówka, w gminie Rzeczniów (powiat lipski, woj. mazowieckie). Termin wykonania zalesienia został określony na wiosnę 2018 roku. Projektując zalesienie na wniosek J.j. nadleśniczy założył,

że całkowita powierzchnia do zalesienia stanowi powierzchnię 0,39 ha, w tym 0,11 ha stanowią elementy krajobrazu uprawnione do premii pielęgnacyjnej i zalesieniowej. Powierzchnia nasadzeń uprawniona do wsparcia na zalesienie to 0,28 ha.

Dyrektor przytoczył przesłanki udzielenia pomocy w ramach działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" zawarte

w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 maja 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 655 ze zm., dalej: rozporządzenie zalesieniowe). Podniósł, że działka nr 266/1 nie spełnia wymogów uprawniających do przyznania pomocy zawartych w § 3 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia zalesieniowego, tj. szerokości nasadzeń większej niż 20 m (przy jednoczesnym spełnieniu warunku powierzchni co najmniej 0,10 ha) i bezpośredniego graniczenia z lasem lub obszarem zalesionym.

Powołując przepis § 7 ust. 4 rozporządzenia zalesieniowego organ wyjaśnił, że warunek minimalnej powierzchni (0,10 ha) oraz warunek dotyczący szerokości zalesienia (większa niż 20 m) dotyczy wyłącznie powierzchni gruntu, na której fizycznie zostanie wykonane zalesienie, tj. powierzchni nasadzeń, a nie całkowitej powierzchni zalesienia wraz ze strefami buforowymi i elementami krajobrazu kwalifikującymi się do premii pielęgnacyjnej i zalesieniowej. Wynika to z treści § 3 ust. 2 pkt 4 oraz ust. 4 rozporządzenia zalesieniowego, który mówi o przyznaniu pomocy, przez którą rozumiane jest jednorazowo przyznawane wsparcie na zalesienie. Wsparcie na zalesienie jest traktowane jako inwestycja i przysługuje jedynie do rzeczywistej powierzchni nasadzeń. Uwzględnienie powierzchni zajmowanej przez elementy krajobrazu, o których mowa w art. 9 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 48) oraz powierzchni gruntu wyznaczonej przez granicę zalesienia i linię biegnącą w odległości 2 m od granicy tego zalesienia, następuje przy obliczeniu wysokości premii pielęgnacyjnej i zalesieniowej.

Okoliczność, że powierzchnia gruntu, na której planowane są nasadzenia, po odliczeniu z dwóch stron po 2 m od granicy gruntu będącego własnością innego podmiotu, tzw. strefy buforowej, nie spełnia warunku dotyczącego szerokości zalesienia, wynika z planu zalesienia. W części A pkt. 5 ppkt. 2 lit. C wskazano, że "Sadzenie wykonywać zgodnie z planem zalesienia, w odległości 2 m od granicy sąsiedniego gruntu stanowiącego własność innego podmiotu". Prawodawca przewidział odstąpienie od stosowania wymagania dotyczącego szerokości gruntu, jeżeli grunty te graniczą z lasem. Wymóg graniczenia z lasem jest spełniony, jeśli grunt przeznaczony do zalesienia przylega do lasu co najmniej jednym punktem stycznym. Działka przeznaczona do zalesienia o numerze ewidencyjnym 266/1 oddzielona jest od lasu rowem porośniętym roślinnością leśną. Rów stanowi odrębną działkę ewidencyjną o identyfikatorze 140904_2.0001.1202 stanowiącą własność Skarbu Państwa. Klasyfikacja działki o tym numerze wynika z wypisu mapy ewidencyjnej. Przesądza to o braku bezpośredniego graniczenia z lasem. Dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego stanowiącego dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Powołując zapisy § 67 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. 2016 poz. 1034) i załącznika nr 6 organ wyjaśnił, że fakt porośnięcia tego rowu roślinnością leśną nie zmienia jego istoty. Jeśli nawet w obecnej chwili rów nie pełni określonej roli, to w każdej chwili może mieć przywróconą swoją funkcję.

Odnosząc się do argumentu J.j. o graniczeniu działki nr 266/1 z lasem od strony wschodniej - działka ewidencyjna nr 1202, organ wyjaśnił, że początkowo błędnie ustalony w planie zalesienia z 28 czerwca 2017 r. oraz na podstawie załącznika nr 1 do zarządzenia nr 20 Nadleśniczego Nadleśnictwa M. stan faktyczny dotyczący szerokości działki nr 266/1 został zmieniony. Nadleśniczy naniósł zmiany na szkicu do projektu zalesieniowego i na mapie zalesień, o których to zmianach strona została poinformowana przez nadleśniczego pismem z 19 września 2017 r. Nadleśniczy linią brązową wyrysował granicę pomiędzy działką nr 266/1 będącą własnością J.j., przeznaczoną do zalesienia, a działką ewidencyjną oznaczoną nr 1202, stanowiącą własność Skarbu Państwa. Następnie linią czerwoną oznaczającą granicę polno-leśną została wskazana granica działki ewidencyjnej nr 1202 należącej do Skarbu Państwa z lasem położonym na działce nr 1223. Zdaniem organu, działka, która stanowi własność J.j., żadnym punktem stycznym nie graniczy z lasem - obszar pomiędzy sporną działką a lasem stanowi rów na całej długości wschodniej granicy działki nr 266/1.

Organ powołał kryteria wyboru z § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia zalesieniowego i wskazał, że wniosek J.j. o przyznanie wsparcia na zalesienie spełnia jedynie kryterium, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 1 lit. f), tj. grunty przeznaczone do wykonania zalesienia przynajmniej w części są położone w województwie o lesistości poniżej 30 %. Za to kryterium wyboru uzyskano 4 punkty, tym samym J.j. nie uzyskała co najmniej 6 punktów uprawniających do otrzymania wsparcia na zalesienie.

Na powyższą decyzję J.j. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego: art. 6, art. 7, art. 9, art. 77,

art. 80 przez błędne ustalenia stanu faktycznego oraz dowolną i błędną interpretację zastosowanych przepisów prawa. Wskazała, że zgodnie z wypisem z rejestru gruntów, działka nr 1202 oznaczona jest jako Wp rzeka S.. Z ewidencji określonej na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu prowadzenia ewidencji wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów, wynika, że działka nr 1202 nie jest rowem na całej długości granicy z działką 266/1, a sama działka 266/1 nie jest terenem zmeliorowanym. Tylko na części długości działka nr 1202 jest rowem, drogą i ciekiem wodnym. Aktualny stan działki nr 1202 o wydłużonym kształcie w ewidencji prowadzonej przez zarząd melioracji i urządzeń wodnych, przyjmując za początek południową część działki 1202 wygląda następująco: droga o długości około 327 m, ciek wodny o nazwie C. od P. o długości około 262 m stanowiący dopływ rzeki Iłżanki, rów na długości około 446 m, około 1763 m długości działki, co do której brak jakichkolwiek odniesień w analizowanej ewidencji, około 21 m długości działki 1202 stanowiące granicę z działką 266/1 - także brak jakichkolwiek odniesień w analizowanej ewidencji, pozostała część działki 1202 tj. około 3 m według map dostępnych na geoportal.gov.pl bądź ponad 1000 m według kopii mapy ewidencyjnej - brak odniesienia w analizowanej ewidencji.

Widoczny dysonans pomiędzy danymi ewidencji prowadzonej przez zarząd melioracji i urządzeń wodnych a danymi zawartymi w wypisie z ewidencji gruntów

i budynków wskazuje na potrzebę aktualizacji i synchronizacji tych zapisów. W ocenie skarżącej, nie jest to jednak zadanie dla rolnika.

Skarżąca wskazała, że niezrozumiała i nie mająca żadnych podstaw prawnych jest interpretacja Dyrektora, jakoby Nadleśnictwo linią brązową wyrysowało granicę pomiędzy działką 266/1 i działką nr 202, a linia czerwona oznaczająca granicę polno-leśną jest wskazaniem granicy działki nr 1202 z następną działką nr 1223. Zgodnie

z rozporządzeniem zalesieniowym, rysowane i kolorowane linie odnoszą się do obszaru zalesianego. Oznaczanie innych granic tymi samymi kolorami byłoby przekroczeniem delegacji przyznanej rozporządzeniem zalesieniowym nadleśnictwu w procesie przygotowania planu zalesiania.

W ocenie skarżącej, organ nie uwzględnił treści rozporządzenia z dnia 9 marca 2017 r. zmieniającego rozporządzenie zalesieniowe. Z jego zapisów wynika, że wniosek spełnia kryteria:- położenia w województwie - 4 punkty; - zgodnie z wypisem z rejestru gruntów cała działka 266/1 to grunty kl. VI - 6 punktów;- przyleganie do lasu przy pominięciu stanu działki 266/1 w odniesieniu do działki nr 1202 – działka nr 266/1 od strony północnej graniczy z drogą o szerokości poniżej 5 m. W pasie do 5 m od granicy działki 266/1 są zalesione działki 196/1, 198, 199 i inne. Tym samym działka 266/1 spełnia warunek przylegania do lasu - 7 punktów;- w zakresie działek nr 266/1 i nr 1202, jeśli uwzględnić stan zapisany

w ewidencji gruntów i budynków, to dodatkowo 10 punktów za przyleganie do wód płynących. W sumie przeznaczona do zalesienia działka nr 266/1 uzyskuje albo 17 albo 27 punktów.

Działka nr 1202 na odcinku granicy z działką nr 266/1 pokryta jest roślinnością leśną i runem leśnym. Ani ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach ani rozporządzenie zalesieniowe nie stawiają jakichkolwiek wymagań co do typów czy rodzajów gruntów określanych mianem lasu. Organ winien więc uwzględnić okoliczność, że działka nr 1202 na granicy z działką nr 266/1 spełnia warunki definicji lasu, przy spełnieniu warunku minimalnej powierzchni 0,1 ha z racji kompleksu

z działką nr 1223. Organ stwierdził, że działka nr 266/1 nie spełnia prawnego wymogu bezpośredniego graniczenia z lasem lub obszarem zalesionym, jednakże

w rozporządzeniu zalesieniowym brak jest słów graniczenie bezpośrednie. Organ winien usunąć takie zapisy z treści decyzji.

Skarżąca zarzuciła brak jednolitej interpretacji warunków zapisanych

w § 4 ust. 1 lit. e/ oraz § 3 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia zalesieniowego. Kierownik podał, że działka nr 266/1 przylega do lasu od strony północnej w sensie § 4 ust. 1 lit. e) rozporządzenia i tym samym można jej przyznać 7 punktów. Jednocześnie uznał, że działka nr 266/1 nie graniczy z lasem w sensie § 3 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia zalesieniowego. W ocenie skarżącej, rozporządzenie zalesieniowe należy traktować całościowo, z uwzględnieniem rozporządzenia zmieniającego z dnia 9 marca 2016 r. oraz z dnia 9 marca 2017 r. W tym drugim rozporządzeniu zmieniającym, w § 4 po ust. 1 zostały dodane dwa nowe ustępy: 1a i 1b. Początkowy zapis nowego ustępu 1b jest precyzyjny: "przy ustalaniu spełnienia kryteriów wyboru operacji do gruntu przeznaczonego do wykonania zalesienia zalicza się również powierzchnię ..." co oznacza, że wymienione powierzchnie dolicza się jedynie tam, gdzie ustalane są kryteria, czyli w zakresie zapisów § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia zalesieniowego. Klauzuli "Przy ustalaniu spełnienia kryteriów wyboru operacji" zabrakło w nowym ustępie 1a, co wobec analizy a contrario prowadzi do wniosku, że działanie definicji zawartej w akapicie 1a wykracza poza ustalanie spełnienia kryteriów wyboru operacji, czyli obejmuje całe rozporządzenie zalesieniowe. Przy tak ustalonym stanie doprecyzowanie warunku przylegania odnosi się także do graniczenia działki w sensie § 3 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia zalesieniowego.

Skarżąca wniosła o zasądzenie administracyjnej kary finansowej dla Zastępcy Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. J. C.. Uzasadniła to okolicznością, że dla wykazania błędów zaskarżonej decyzji koniecznym było poniesienie przez skarżącą kosztów wypisu z rejestru gruntów i kosztów dojazdu.

Do skargi J.j. załączyła wypis z rejestru gruntów i kopie szkiców.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do argumentów strony podniósł, że J.j. w toku postępowania nie przedstawiła dowodów na poparcie tezy, że działka ewidencyjna nr 1202 nie stanowi rowu. Dołączony do skargi wypis z ewidencji gruntów i budynków dla działki ewidencyjnej nr 1202 nie potwierdza, że działka przylega do śródlądowych wód powierzchniowych określonych w ustawie Prawo wodne (§ 4 ust. 1a pkt 1 rozporządzenia zalesieniowego). Strona w toku postępowania nie wskazywała tej okoliczności, a i nie wynikała ona z dokumentacji, która wskazywała na położony tam rów. Rów z kolei nie mógł spełniać przesłanki uzyskania punktów rankingowych przewidzianych dla kryterium zawartego w § 4 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Zgodnie bowiem z ustawą Prawo wodne rów to sztuczne koryto prowadzące wodę w sposób ciągły lub okresowy i nie jest śródlądową wodą powierzchniową płynącą ani stojącą. Dopiero w skardze strona wniosła, że przedmiotowy rów to grunty pod wodami powierzchniowymi zasilające rzekę S.. Wbrew jednak twierdzeniom strony, informacja taka nie wynika z dokumentacji załączonej do wniosku, ani w żadnym z dokumentów zebranych w postępowaniu administracyjnym. Strona składając wniosek nie przedstawiła dokumentów przesądzających o możliwości uzyskania 10 pkt za to kryterium. Dokument nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy i nie stanowi dowodu na potwierdzenie graniczenia działki ewidencyjnej nr 266/1 z lasem lub terenem zalesionym. Dokument ten miałby znaczenie w momencie spełnienie wymogu koniecznego określonego w § 3 ust. 2 pkt 4. Wówczas wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej mógłby się znaleźć na wyższej pozycji na liście rankingowej.

W odniesieniu do wniosku o nałożenie kary finansowej organ wskazał, że

w sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 5 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r.

o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1169).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2016.1066) i art. 134 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2016 r., poz.718), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym - co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Ustalenia faktyczne dokonane przez organy obu instancji znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Sąd przyjął je za podstawę dalszych rozważań.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji o odmowie przyznania wsparcia na zalesienie są przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r.- o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 349 ze zm.) dalej ustawa z 2015 r., oraz rozporządzenia zalesieniowego.

Spór pomiędzy stronami koncentruje się na kwestii spełnienia przez skarżącą warunku przyznania wsparcia na zalesienie. Zdaniem organu zgłoszona do zalesienia działka ewidencyjna o nr 266/1 położona w obrębie Ciecierówka, w gminie Rzeczniów nie spełnia wymogu dotyczącego szerokości zalesienia określonego w § 3 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia zalesieniowego (większa niż 20 m).

Skarżąca, co do zasady nie kwestionuje, że działka 266/1 nie spełnia kryterium szerokości. Zdaniem skarżącej, w wyniku błędnych ustaleń co do charakteru działki sąsiedniej o nr 1202, organy niezasadnie uznały, że nie zachodzi odstępstwo od wymogu szerokości, że działka wskazana do wsparcia nie graniczy z lasem od strony wschodniej.

Przepis paragrafu 3 rozporządzenia z 2015 r. normuje wymogi podmiotowe i przedmiotowe przyznania rolnikowi w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z 17 grudnia 2013 r. pomocy w formie wsparcia na zalesienie oraz rocznej premii o której mowa w art. 22 ust. 1 rozporządzenia nr 1305/2013. Zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia pomoc przyznawana jest rolnikowi do gruntów o powierzchni co najmniej 0,1 ha i szerokości większej niż 20 m, przy czym wymagań które dotyczą szerokości gruntu, nie stosuje się, jeżeli te graniczą z lasem lub obszarem zalesionym.

Należy na wstępie zaznaczyć, że do wniosku skarżącej mają zastosowanie stosownie do § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2017 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. 2017 poz. 520) przepisy znowelizowanego rozporządzenia. Przepis ten stanowi, że do przyznawania pomocy w ramach działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" w sprawach objętych postępowaniami wszczętymi i nie zakończonymi ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe. Nowelizacja rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi została dokonana z dniem 15 marca 2017 r., wniosek skarżącej wpłynął 31 lipca 2017 r., co oznacza, że do jego rozpatrzenia mają zastosowanie przepisy znowelizowane.

Sąd podziela stanowisko organów, że działka przeznaczona do wsparcia nie spełnia warunku określonego w § 3 ust 2 pkt 4 rozporządzenia. Powierzchnia nasadzeń czyli gruntu na którym planowane jest wykonanie nasadzeń po odliczeniu strefy buforowej - z dwóch stron po 2 m od granicy gruntu będącego własnością innego podmiotu nie spełnia warunku szerokości większej niż 20 m. Obowiązek uwzględnienia powierzchni gruntu faktycznie przeznaczonego na zalesienie, bez uwzględnienia strefy buforowej oraz elementów krajobrazu (które uwzględnia się do premii pielęgnacyjnej i zalesieniowej) wynika wprost z przepisu § 3a oraz § 7 ust. 4 rozporządzenia z 2015 r. Ustalenia organu znajdują potwierdzenie w planie zalesienia Nr 7/2017 z 28 czerwca 2017 r. oraz zapisach listy kontrolnej do działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 stanowiącej załącznik nr 1 do Zarządzenia Nadleśniczego Nadleśnictwa M., (po weryfikacji –pismo z 19 września 2017 r.) .

W ocenie Sądu organ zasadnie przyjął, że brak jest podstaw do odstąpienia od zachowania wymogu dotyczącego szerokości gruntu, z uwagi na graniczenie działki z lasem. Granicą jest linia na gruncie oddzielająca poszczególne działki. Prawidłowe jest zatem stanowisko organu, że warunek graniczenia z lasem lub obszarem zalesionym wymaga styczności bezpośredniej działki deklarowanej do wsparcia z lasem. Zgodnie z unormowaniem § 8 ust. 6 rozporządzenia zalesieniowego koniecznym elementem wniosku o przyznanie wsparcia na zalesienie jest kopia planu zalesienia. Plan zalesienia stosownie do § 5 powinien zawierać między innymi elementy określone w załączniku nr 3 do rozporządzenia. W załączniku nr 3 ust. 6 zawarto unormowania w dotyczące części graficznej planu zalesienia, wskazując sposób oznaczenia gruntów objętych planem zalesienia w stosunku do gruntów sąsiednich, w tym granice stanowiące własność innego podmiotu (linia brązowa) oraz granicę polno-leśną (linia czerwona). Analiza mapy zalesieniowej, w powiązaniu z zapisem poprawionej listy kontrolnej do działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" oraz z zapisami przedłożonej do wniosku kopii mapy ewidencyjnej obejmującej działkę 266/1 uzasadnia stanowisko organów, że działka 266/1 nie graniczy żadnym punktem z lasem. Linia brązowa uwidoczniona na mapie zalesieniowej sporządzonej do projektu zalesieniowego wyznacza granicę pomiędzy działką 266/1 będącą własnością J.j. a działką od strony wschodniej oznaczoną numerem 1202 stanowiącą własność Skarbu Państwa, oraz od strony północnej działką nr 206 stanowiącą drogę. Potwierdzeniem są wydruki z systemu działek rolnych przedstawiających położenie działki nr 266/2 – stanowiącej własność skarżącej względem działek bezpośrednio z nią sąsiadujących o numerach 1202 i 206 (droga) oraz działki nr 1223 będącej lasem. Prawidłowe są zatem ustalenia organu, że działka nie graniczy z lasem, kompleks leśny, znajdujący się na działce 1223 oddzielają od działki skarżącej odrębne działki o innym przeznaczeniu. Znalazło to odzwierciedlenie na mapie zalesieniowej na której sporządzający linią czerwoną zaznaczył granicę polno-leśną od strony wschodniej i północnej oraz w punkcie VI listy kontrolnej do działania (po jej zweryfikowaniu pismo z 19 września 2017 r.) w której zaznaczono, że warunek minimalnej szerokości nie został spełniony. Granica polno-leśna wyznacza zagospodarowane w specjalny sposób obrzeże lasu na styku z powierzchnią otwartą, mające zapobiegać zmianom lasu. Na mapie zalesieniowej, czego nie kwestionuje skarżąca (załączając też do skargi mapę zalesieniową), została zaznaczona granica z działkami sąsiednimi zaś linią czerwoną wyznaczono granicę polno-leśną biegnącą poza działką 1202 określoną jako rów na mapie załączonej przez skarżącą do wniosku oraz poza działką nr 206 (droga). Wbrew zarzutowi skarżącej oznaczenie linią czerwoną granicy polno-leśnej nie stanowi przekroczenia unormowania zawartego w rozporządzeniu. Wskazać należy, że przy ustaleniu listy rankingowej przewidziano jako kryterium wyboru operacji – przyleganie do lasu lub obszaru zalesionego (§ 4 ust 1 pkt e rozporządzenia). Wyznaczenie granicy polno-leśnej może mieć znaczenie przy ustaleniu spełnienia tego kryterium bowiem na liście kontrolnej do działania "Inwestycje w rozwój obszarów leśnych i poprawę żywotności lasów" zaznaczono, że działka spełnia wymóg przylegania.

Skarżąca zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych wskazuje na naruszenie przez organ przepisów K.p.a – art. 6, art. 7, art. 9, art. 77, art. 80. Odnosząc się do zarzutów należy odwołać się do przepisu art. 4 ustawy z 20 lutego 2015 r. zgodnie z którym z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnie rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przepis art. 27 ustawy z 2015 r. zawiera odstępstwa od przewidzianych w K.p.a. zasad postępowania. Zgodnie z tym przepisem w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie przed wydaniem decyzji administracyjnej umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się (art. 27 ust. 1 ustawy). Stosownie do art. 27 ust. 2 ustawy, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Z przedstawionej regulacji wynika zatem, że w postępowaniu dotyczącym przedmiotowej płatności obowiązki organu w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego zostały w istotny sposób zmodyfikowane w stosunku do regulacji Kodeksu postępowania administracyjnego. Przede wszystkim, ustawodawca nie przewidział obowiązywania zasady prawdy obiektywnej, ustalając, że organy prowadzące postępowanie zobowiązane są jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Nie nałożył natomiast na organy obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Jednocześnie przyjął zasadę, że ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Konsekwencją tego jest przeniesienie na wnioskodawcę inicjatywy dowodowej, w zakresie wykazania spełnienia warunków przyznania wnioskowanej pomocy oraz jednoczesny brak po stronie organu obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na tę okoliczność, a także działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Stosownie bowiem do zasady praworządności, o której mowa w art. 27 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy, a którą należy rozumieć jako działanie organów na podstawie przepisów prawa, organ powinien wprawdzie podejmować działania zmierzające do załatwienia sprawy zgodnie ze stanem faktycznym, niemniej jednak, zgodnie z art. 27 ust. 2 tejże ustawy, to na wnioskodawcy ciążył obowiązek udowodnienia spełnienia kryteriów przyznania pomocy. Ograniczone zostały również zasada czynnego udziału stron w postępowaniu i zasada udzielania informacji, przez ustalenie, że organ zobowiązany jest do ich przestrzegania tylko na żądanie strony. W związku z powyższym organ w sposób zgodny z powyższym unormowaniem oparł się na dokumentacji przedstawionej przez skarżącą. Obowiązkiem organów było rozpatrzenie przedłożonych dowodów a ciężar wykazania spełnienia warunków uprawniających do przyznania wsparcia spoczywał na skarżącej. Organ wypełniając dyspozycję art. 27 ust. 2 ustawy z 2015 r. poddał ocenie złożone dowody, a wyprowadzony i przedstawiony w uzasadnieniu decyzji wniosek, że nie został spełniony wymóg określony w z § 3 ust 2 pkt 4 rozporządzenia nie narusza zasad określonych w art. 27 ust 1 pkt 1 i 2 ustawy z 2015 r. jak również zasady swobodnej oceny dowodów art. 80 K.p.a. Jak wskazano wyżej plan zalesienia stanowi jeden z koniecznych dokumentów wniosku o wsparcie na zalesienie. Plan sporządzany jest przez nadleśniczego według ściśle określonych reguł, po uwzględnieniu stanu faktycznego gruntu przeznaczonego do wykonania zalesienia (§ 5 ust.3 lit a). Skoro wyspecjalizowany podmiot jakim jest nadleśniczy w zakresie sporządzenia planu zaznaczył linią czerwoną, że granica polno-leśna przebiega na wschodzie poza granicą działki 266/1 z działką 1202 stanowisko organu, że działka 266/1 nie przylega żadnym punktem stycznym do lasu ma uzasadnienie. Plan zalesiania koresponduje z oznaczeniem (na załączonej przez skarżącą do wniosku mapie ewidencyjnej) działki, bezpośrednio graniczącej z działką 266/1, jako rowu. Z powyższych względów dla ustalenia czy działka 266/1 graniczy z lasem nie może mieć decydującego znaczenia przywołana przez skarżącą definicja lasu obejmująca grunt pokryty roślinnością leśną.

Skarżąca zarzuca, błędną interpretację wymogu określonego w § 3 ust 2 pkt 4 rozporządzenia z 2015 r., podnosząc ż rozporządzenie nie zawiera warunku graniczenia bezpośredniego. W jej ocenie organy winny przy ocenie wniosku stosować jednolitą interpretację spełnienia warunku określonego w § 3 ust 2 pkt 4 oraz § 4 ust.1 lit e rozporządzenia. Stanowiska tego Sąd nie podziela. Przywołane przez skarżącą przepisy odnoszą się do innych etapów podejmowania decyzji o przyznaniu wsparcia i normują różne sytuacje. Przepis § 3 ust 1 i 2 rozporządzenia ustanawia warunki podmiotowe i przedmiotowe spełnienie których jest konieczne, by organ mógł przystąpić do ustalenia kolejności wsparcia, przy zastosowaniu kryteriów wyboru operacji przewidzianych w § 4 ust.1 rozporządzenia. Wskazane w § 4 ust.1a i 1b wyjaśnienia dotyczą wyłącznie kryteriów wyboru operacji i nie mogą mieć odniesienia do warunku określonego w § 3 ust 2 pkt 4. Należy zauważyć, że ustawodawca posługuje się odmiennymi pojęciami "graniczenia z lasem" w przypadku wymogu przewidzianego w § 3 ust 2 pkt 4 i "przylegania w części do lasu" - § 4 ust.1 lit e rozporządzenia. Z powyższych względów zarzut błędnej interpretacji przepisu § 3 ust 2 pkt 4 rozporządzenia z 2015 r. nie jest uzasadniony.

Sąd zauważa, że organ odwoławczy w decyzji argumentując odmowę przyznania wsparcia na zalesienie bezpodstawnie (co przyznał w odpowiedzi na skargę) powołał się na nie uzyskanie minimalnej ilości punktów uprawniających do przyznania pomocy. Skoro działka nie spełnia podstawowego wymogu kwalifikującego ją do przyznania pomocy (§ 3 ust 2 pkt 4 rozporządzenia z 2015 r.) brak było podstaw do ustalania kolejności wsparcia i stosowania przepisu § 4 ust.1 rozporządzenia. Uchybienie to nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia wobec prawidłowej oceny, że nie został spełniony warunek określony w § 3 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia. Z powyższych względów nie może mieć decydującego znaczenia eksponowana przez skarżącą okoliczność, że działka ewidencyjna nr 1202 nie stanowi rowu jak przyjął organ lecz ma różne przeznaczenie, jest to rzeka Scynka, co potwierdza przedłożony do skargi wypis z rejestru gruntów. Po pierwsze to skarżąca składając wniosek załączyła mapę na której działka granicząca z działką 266/1 jest oznaczona jako rów, zaś wypis z rejestru gruntów z oznaczeniem działki 1202 jako rzeki Scynka przedłożyła dopiero na etapie skargi. Ponadto, okoliczność przeznaczenia działki, wobec treści - § 4 ust.1 lit c rozporządzenia z 2015 r., mogłaby mieć znaczenie przy ustalaniu kolejności według kryteriów wyboru operacji w momencie spełnienia wymogu koniecznego do uzyskania wsparcia z § 3 ust 2 pkt 4 rozporządzenia. Dla spełnienia wymogu określonego w tym przepisie nie ma natomiast znaczenia czy działka oznaczona numerem 1202 granicząca z działką skarżącej o nr 226/1 stanowi rzekę czy rów. Istotnym bowiem jest, że działka 266/1 nie graniczy z lasem.

Odnosząc się do wniosku o zasądzenie administracyjnej kary finansowej dla Zastępcy Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. J. C.należy wyjaśnić, że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która normuje postępowanie przed tymi sądami w zakresie kontroli działalności administracji publicznej nie przewiduje możliwości nakładania kar finansowych na pracowników organu z tytułu poniesionych przez stronę kosztów w związku z niezgodnym z prawem działaniem organu. W ustawie p.p.s.a przewidziano możliwość wymierzenia kary grzywny w ściśle określonych sytuacjach (art. 55 § 1-2, art. 112 art. 154 art. 194 § pkt 10, art. 228, art. 229 i art. 293 ustawy p.p.s.a), przy czym żaden z przepisów nie obejmują swoim zakresem przypadku opisanego przez skarżącą. Sądy, zgodnie z Konstytucją RP działają na podstawie przepisów prawa.

W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu skutkującym koniecznością jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt nie ujawniła wad tego rodzaju, że mogłyby one mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcia. Uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione, Sąd na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. oddalił skargę.