Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1324/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6219 Inne o symbolu podstawowym 621
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 6 pkt 3
journal: Dz.U. 1995 nr 86 poz 433
law: Ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska, Adam Lipiński, Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Wiechowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2018 r. sprawy ze skargi L. M. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu należności z tytułu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kpa i art. 21 ust. 6 pkt 3, art. 48d ust. 12 ustawy z dnia 22 czerwca 1995r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. 2016.207), Prezes Agencji Mienia Wojskowego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego AMW w W. Nr [...] z dnia [...] maja 2017 r., orzekającą o obowiązku zwrotu przez st. kpr. L. M. należności z tytułu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego, za okres od [...] lipca 2010 r. do [...] września 2016 r. w łącznej kwocie w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że L. M. jest żołnierzem służby stałej i wykonuje obowiązki służbowe w10 Brygadzie Logistycznej w O.

Na podstawie złożonych przez L. M. w dniu [...] lipca 2010 r. oraz w dniu [...] października 2013 r. do Dyrektora Oddziału Regionalnego AMW w W., wniosków o wypłatę świadczenia mieszkaniowego, oddział wypłacał wnioskodawcy świadczenie mieszkaniowe od dnia [...] lipca 2010 r. do [...] września 2016 r. W dniu [...] października 2016r. do Oddziału Regionalnego AMW w W. wpłynął kolejny wniosek L. M. o wypłatę świadczenia mieszkaniowego, z którego wynikało, że pozostaje on w związku małżeńskim z J. M., która na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] kwietnia 1994r. (Rep. [...]), nabyła od Gminy O. lokal mieszkalny położony przy pl. [...] w O., z uwzględnieniem przysługującej 50% bonifikaty.

Organ powołując się na art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu, wskazał że żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek, nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. W związku z powyższym L. M. nie przysługiwało prawo do zakwaterowania a nienależnie wypłacane kwoty doprowadziły do powstała nadpłaty w wysokości [...] zł.

Pismem nr [...] z dnia [...] Grudnia 2016 r. Oddział Regionalny AMW w W. zobowiązał żołnierza do zwrotu nadpłaconej kwoty. Po bezskutecznym upływie terminu Dyrektor Oddziału Regionalnego AMW w W. wszczął postępowanie w sprawie zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego a następnie wydał decyzję nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. o obowiązku zwrotu przez L. M. należności z tytułu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 6 pkt. 3 żołnierzowi nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia.

L. M. złożył odwołanie od tej decyzji wskazując, że jego sytuacja nie spełnia negatywnych przesłanek wymienionych w art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu, ponieważ ustawa mówi o "żonie żołnierza", a jego żona nabyła nieruchomość będąc panną tzn., że nie była wówczas "żoną żołnierza", natomiast on nie wstąpił w tamtym czasie jeszcze do służby wojskowej, co oznacza, że nie był "żołnierzem, o którym mówi ustawa o zakwaterowaniu. W związku z powyższym wniósł o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego AMW w. W. i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości.

Organ odwoławczy rozpatrując sprawę merytorycznie decyzją wskazaną na wstępie stwierdził, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu (...), żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej, albo za jego zgodą w innej miejscowości. Zgodnie zaś z ust. 2 tego artykułu, prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form:

przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego;

przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej;

wypłaty świadczenia mieszkaniowego.

Ustawodawca, przyznając prawo do zakwaterowania, określił również przesłanki negatywne, których spełnienie wyłącza dopuszczalność realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania, tj. realizacji tego prawa w formie przydziału kwatery oraz w innej formie, w tym wypłaty świadczenia mieszkaniowego. W świetle art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on łub jego małżonek, z zastrzeżeniem ust. 10:

otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004r.;

otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004r.;

nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia;

otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r, o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992r. Nr 5, poz. 19 oraz z 1994r. Nr 10, poz. 36);

nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji.

Przenosząc powyższą regulację na grunt rozpoznawanej sprawy organ uznał, że bezspornym jest, że żona L. M. - J. M., w dniu [...] kwietnia 1994r., czyli przed datą zawarcia z ww. związku małżeńskiego, nabyła na podstawie aktu notarialnego Rep. [...], od Gminy O. lokal mieszkalny przy pl. [...] w O., z uwzględnieniem należnej bonifikaty.

W tak ukształtowanych okolicznościach faktycznych sprawy, w ocenie organu odwoławczego, niewątpliwie spełniona została przesłanka negatywna do wypłaty skarżącemu świadczenia mieszkaniowego, określona w art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu (...).

Organ wskazał też, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wypracowanym na gruncie art, 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu (...) tego rodzaju okoliczność, tj. nabycie przez małżonka lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji lub jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia - bez względu na datę nabycia takiego lokalu, małżeński ustrój majątkowy między małżonkami w dacie nabycia lokalu, okoliczność, czy lokal ten pozostaje nadal własnością małżonka, czy też nie, a także bez względu na okoliczność, czy małżonek w dacie nabycia lokalu pozostawał w związku małżeńskim z wnioskodawcą, czy też nie - traktowana jest jako przeszkoda w uznaniu, że żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo do zakwaterowania, w tym także do wypłaty świadczenia mieszkaniowego, o którym mowa w art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu (...).

Prezes Agencji Mienia Wojskowego, uznał, że organ I instancji dokonał prawidłowej wykładni, zarówno art. 21 ust, 1 i 2, jak również art. 21 ust. 6 pkt 3 ww. ustawy, stwierdzając, że stronie nie przysługuje prawo do zakwaterowania, albowiem jego żona (przed zawarciem małżeństwa) nabyła lokal mieszkalny od gminy z uwzględnieniem 50% bonifikaty.

Organ podkreślił, że przepisy nie odnoszą się do kwestii czasu, w jakim miało miejsce nabycie lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Istotne znaczenie ma odpowiedź na pytanie, czy osoba posiadająca obecnie status żołnierza zawodowego lub jej małżonek kiedykolwiek wcześniej skorzystała z jednej z form pomocy na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, o której mowa w art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu (...). Jeżeli, jak w sprawie niniejszej, odpowiedź ta jest twierdząca, to żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje uprawnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu (...). Nie ma też znaczenia czy obecny małżonek był nim, kiedy skorzystał z bonifikaty przy zakupie lokalu mieszkalnego.

Konkludując organ uznał, że L. M. otrzymał świadczenie mieszkaniowe w okresie od [...] lipca 2010 r. do [...] września 2016 r. w łącznej kwocie [...] zł, mimo istnienia negatywnej przesłanki do realizacji świadczenia o czym organ I instancji dowiedział się dopiero w listopadzie 2016 r. Okoliczność ta jest decydującą w sprawie i w oparciu o dyspozycję art. 48d ust. 12 w związku z ust. 1 zobowiązywała dyrektora oddziału regionalnego do wydania decyzji o zwrocie świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie.

Decyzja ta stała się przedmiotem skargi skarżącego, reprezentowanego przez radcę prawnego A. A., w której zarzucił jej naruszenie prawa materialnego tj. art.21 ust.6 pkt 3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych RP (Dz.U. z 2016 r. poz.207), przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, iż nabycie przez małżonkę wnioskodawcy [...] kwietnia 1994 r. od gminy O. lokalu mieszkalnego z bonifikatą, wypełnia znamiona negatywnej przesłanki do wypłaty skarżącemu świadczenia mieszkaniowego mimo, iż po dniu powołania do zawodowej służby wojskowej ani wnioskodawca ani jego małżonka nie skorzystali z jednej z form pomocy mieszkaniowej, co w konsekwencji doprowadziło do zastosowania art. 48 d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu, w sytuacji w której przepisy te nie znajdują zastosowania.

Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie w całości decyzji Prezesa Agencji Mienia Wojskowego oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w W. i umorzenie postępowania o zwrot należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia mieszkaniowego w okresie od [...] lipca 2010 r. do [...] września 2016 roku w kwocie [...] zł, oraz o zasądzenie od organu administracji kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego przypomniał stan faktyczny sprawy i wskazał, że zdaniem skarżącego stanowisko organu, zawarte w decyzji nie jest słuszne i w istocie stanowi obrazę prawa materialnego, polegającą na błędnej wykładni i wobec tego na niewłaściwym zastosowaniu art. 21 ust.6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu, a w konsekwencji wydaniu wadliwej decyzji. W ocenie skarżącego, organ oparł negatywne dla niego rozstrzygnięcie na niewymienionej w ustawie przesłance, uznając iż brzmienie przepisu wskazuje, że chodzi o osobę posiadającą obecnie status żołnierza zawodowego lub jej małżonka, którzy kiedykolwiek wcześniej skorzystali z jednej z form pomocy na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Taka rozszerzająca wykładnia stanowi, w ocenie skarżącego, naruszenie art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu polegające w pierwszej kolejności na dowolnym, pozbawionym podstawy prawnej, przyjęciu, iż przepis ustawy obejmuje swą dyspozycją "osobę posiadającą obecnie status żołnierza" oraz "osobę będącą obecnie małżonkiem". Ponadto zarzucił, że organ pierwszej instancji dokonał dowolnego przyjęcia, iż w systemie prawnym obowiązuje zakaz korzystania z pomocy Skarbu Państwa, w zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych więcej niż raz, a w szczególności że zasada taka obowiązuje na gruncie ustawy o zakwaterowaniu, które to stanowisko zostało zaakceptowane przez organ odwoławczy. Prezentowane przez organ stanowisko, które, w ocenie skarżącego, nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa, prowadzi do uznania, iż skarżącemu nie przysługiwało prawo do świadczenia mieszkaniowego, a tym samym wypłacone w okresie [...] lipca 2010 do [...] września 2016 r. podlega zwrotowi jako nienależnie wypłacone.

W ocenie skarżącego, przepis art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu nie obejmuje sytuacji, w której lokal mieszkalny na preferencyjnych warunkach nabyła kobieta, która w dacie dokonywania transakcji nie była jeszcze żoną skarżącego, a on sam nie był jeszcze żołnierzem zawodowym. Odmienna interpretacja tych postanowień jest nie do pogodzenia zarówno z literalną, jak i celowościową wykładnią wskazanego przepisu. Przyjęcie wykładni zaprezentowanej przez organy obu instancji w sposób bezpodstawny i pozbawiony jakiegokolwiek uzasadnienia obciąża skarżącego (który w dacie [...] kwietnia 1994 r. nie był jeszcze żołnierzem zawodowym) konsekwencjami działań i decyzji podjętych przez jego małżonka jeszcze przed zawarciem przez strony związku małżeńskiego.

Ponadto zdaniem skarżącego, brzmienie przepisów ustawy o zakwaterowaniu sił zbrojnych nie uzasadnia poglądu organu o zakazie korzystania z pomocy państwa w zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych więcej niż raz w życiu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, zgodnie z którymi odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu jeżeli on lub jego małżonek nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Przepis ten wprowadził art. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw, który wszedł w życie z dniem 1 lipca 2010 r.

Ustalony przez organ stan faktyczny nie budzi wątpliwości. Zgodnie z aktem notarialnym z dnia [...] kwietnia 1994 nr Rep. [...] r. żona skarżącego – J. M. (wówczas K.) nabyła na własność lokal mieszkalny nr [...] przy ulicy [...] w O., od Gminy O. z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu (...), żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej, albo za jego zgodą w innej miejscowości. Zgodnie zaś z ust. 2 tego artykułu, prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form:

przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego;

przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej;

wypłaty świadczenia mieszkaniowego.

Ustawodawca, przyznając prawo do zakwaterowania, określił również przesłanki negatywne, których spełnienie wyłącza dopuszczalność realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania, tj. realizacji tego prawa w formie przydziału kwatery oraz w innej formie, w tym wypłaty świadczenia mieszkaniowego. W świetle art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek, z zastrzeżeniem ust. 10:

1. otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004 r.;

2. otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.;

3. nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia;

4. otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r, o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992r. Nr 5, poz. 19 oraz z 1994r. Nr 10, poz. 36);

5. nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji.

Bezspornym jest, że żona . M. – J. M., w dniu [...] kwietnia 1994 r., czyli przed datą zawarcia z ww. związku małżeńskiego, nabyła na podstawie aktu notarialnego Rep. [...], od Gminy O. lokal mieszkalny przy pl. [...] w O., z uwzględnieniem należnej bonifikaty.

W tak ukształtowanych okolicznościach faktycznych sprawy, niewątpliwie spełniona została przesłanka negatywna do wypłaty skarżącemu świadczenia mieszkaniowego, określona w art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu (...).

W ocenie Sądu organy dokonały prawidłowej interpretacji, zarówno art. 21 ust, 1 i 2, jak również art. 21 ust. 6 pkt 3 ww. ustawy, stwierdzając, że stronie nie przysługuje prawo do zakwaterowania, albowiem jego żona (przed zawarciem małżeństwa) nabyła lokal mieszkalny od gminy z uwzględnieniem 50% bonifikaty.

Zgodzić się należy z organem, że przepisy nie odnoszą się do kwestii czasu, w jakim miało miejsce nabycie lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Istotne znaczenie ma odpowiedź na pytanie, czy osoba posiadająca obecnie status żołnierza zawodowego lub jej małżonek kiedykolwiek wcześniej skorzystała z jednej z form pomocy na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, o której mowa w art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu (...). Jeżeli, jak w sprawie niniejszej, odpowiedź ta jest twierdząca, to żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje uprawnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu (...). Nie ma też znaczenia czy obecny małżonek był nim, kiedy skorzystał z bonifikaty przy zakupie lokalu mieszkalnego.

Podkreślić należy, że wskazany przepis posługuje się pojęciem "małżonek" w znaczeniu podmiotowym. Określa dwie kategorie osób, których przedmiotowa norma prawna dotyczy: żołnierza i jego małżonka. Przepis ten nie odnosi się do kwestii czasu, w jakim został zawarty związek małżeński. Na potrzeby jego stosowania istotne znaczenie ma odpowiedź na pytanie, czy żołnierz lub jego małżonek kiedykolwiek skorzystał z jednej z form pomocy Skarbu Państwa, Agencji lub jednostki samorządu terytorialnego na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, o której mowa w art. 21 ust. 6 pkt 1-5 powołanej ustawy. Jeżeli ta odpowiedź jest twierdząca, to zarówno osoba, która skorzystała z preferencyjnych zasad wykupu lokalu, jak też małżonek takiej osoby do czasu pozostawania w związku małżeńskim, tracą uprawnienie podstawowe, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy.

W tym kontekście należy zwrócić uwagę na orzecznictwo sądów administracyjnych wypracowane na kanwie art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w odniesieniu do stanów faktycznych, w których organy podejmowały rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego na rzecz wnioskodawcy - żołnierza zawodowego, którego małżonek nabył lokal mieszkalny w sposób wskazany w powołanym przepisie. Tego rodzaju okoliczność, tj. nabycie przez małżonka lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji lub jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia - bez względu na datę nabycia takiego lokalu, małżeński ustrój majątkowy między małżonkami w dacie nabycia lokalu, okoliczność czy lokal ten pozostaje nadal własnością małżonka, czy też nie, a także bez względu na okoliczność, czy małżonek w dacie nabycia lokalu pozostawał w związku małżeńskim z wnioskodawcą, czy też nie - traktowana była jako przeszkoda w uznaniu, że żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo do zakwaterowania, w tym także do wypłaty świadczenia mieszkaniowego, o którym mowa w art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2013 r., sygn. akt I OSK 3038/12 (dostępny pod adresem: https://orzeczenia.nsa.gov.pl), "(...) ratio legis art. 21 ustawy jest zakwaterowanie żołnierza i jego rodziny w jeden ze sposobów przewidzianych w tym przepisie, a takie wyjątkowe prawo, jak zakup mieszkania z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia, rodzina żołnierza może wykorzystać tylko jeden raz. Tak ogólne sformułowanie art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy (...) pozwala przyjąć, że zamiarem ustawodawcy było szerokie ujęcie omawianego wyłączenia, obejmujące przypadki, gdy żołnierzowi lub jego małżonkowi kiedykolwiek udzielono pomocy ze środków publicznych na cele mieszkalne tam wskazane. Oczywistym jest też, że podobnie jak w pozostałych przypadkach wymienionych w art. 21 ust. 6 ustawy, w których żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, wskazane zdarzenia dotyczyć mogą zdarzeń zaistniałych w przeszłości, przed datą wprowadzenia zmiany ustawy, która obowiązuje od dnia 1 lipca 2010 r. Taka wykładnia art. 21 ust. 6 pkt 3 powołanej ustawy pozostaje w zgodzie z konstytucyjną zasadą praworządności, wyrażoną w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.

Z zasady tej wynika, że w postępowaniu administracyjnym organy administracji publicznej obowiązane są stosować przepisy prawa obowiązujące w dniu wydania decyzji. Od tej reguły mogą zostać wprowadzone odstępstwa przepisami przejściowymi, które mogą ograniczyć moc przepisów prawa w czasie, przez wyłączenie stosowania danych przepisów do zdarzeń prawnych mających miejsce przed wejściem ich w życie. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. zmieniającej ustawę o zakwaterowaniu sił zbrojnych, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostatecznymi decyzjami administracyjnymi lub zawarciem umowy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 ustawy (tj. ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP), w brzmieniu dotychczasowym. Art. 18 ust. 1 ustawy nowelizującej nie przyjął zatem ograniczenia mocy obowiązującej przepisów zmienionych, w tym art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy, do zdarzeń prawnych powstałych po ich wejściu w życie".

Wbrew twierdzeniom skarżącego zgodzić się należy z organem odwoławczym, że okoliczność, iż nabycie tego lokalu mieszkalnego nastąpiło przed zawarciem związku małżeńskiego nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie. Stosownie do treści art. 281, zdanie pierwsze ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy, jeżeli prawo do mieszkania przysługuje jednemu małżonkowi, drugi małżonek jest uprawniony do korzystania z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny.

A zatem skoro L. M. otrzymał świadczenie mieszkaniowe w okresie od [...] lipca 2010 r. do [...] września 2016 r., w łącznej kwocie [...] zł, mimo istnienia negatywnej przesłanki do realizacji świadczenia o czym organ I instancji dowiedział się dopiero w listopadzie 2016 r. to okoliczność ta jest decydującą w sprawie i w oparciu o dyspozycję art. 48d ust. 12 w związku z ust. 1 zobowiązywała ona dyrektora oddziału regionalnego do wydania decyzji o zwrocie świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie.

Mając na uwadze, że zaskarżona decyzja znajduje potwierdzenie w obowiązujących przepisach prawa materialnego i nie narusza przepisów postępowania administracyjnego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.