Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 219/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2015-07-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 2, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d
journal: Dz.U. 2014 poz 782
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2015 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi K. G. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego z dnia 18 lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wiceprezesa Sądu Rejonowego z dnia 14 sierpnia 2014 r., nr [...], 2. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego na rzecz skarżącego K. G. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

K. G. wystąpił do Prezesa Sądu z wnioskiem o udostępnienie, w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, informacji dotyczącej dat urodzenia i miejscowości zamieszkania wszystkich sędziów Sądu, w formie odpowiedzi przesłanej na wskazany adres e-mail (vide wniosek z dnia 11 sierpnia 2014 roku).

Decyzją z dnia 14 sierpnia 2014 r., nr [...], wydaną na podstawie

art. 5 ust. 2, art. 14 ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm., określanej dalej w skrócie jako "u.d.i.p." lub "ustawa"), Wiceprezes Sądu odmówił udzielenia żądanej informacji. Organ wyjaśnił, że odmawiając udostępnienia informacji kierował się koniecznością ochrony prywatności osób fizycznych zgodnie z uregulowaniem zawartym w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Stwierdził też, że żądane informacje nie pozostają w żadnym związku z pełnioną przez sędziów funkcją.

W odwołaniu od powyższej decyzji K. G. wniósł o jej zmianę poprzez uwzględnienie jego wniosku. Wyjaśnił, że żądane dane są ściśle związane z pełnieniem przez sędziów funkcji publicznej i jako takie stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu.

Prezes Sądu - decyzją z dnia 18 lutego 2014 r.,

nr [...], wydaną na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

(Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., określanej w skrócie jako "k.p.a."), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że słusznie odmówiono wnioskodawcy udostępnienia żądanych danych powołując się na treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p. albowiem żądane informacje nie pozostają w żadnym związku z pełnioną przez sędziów funkcją publiczną. Organ dodał, że żądane informacje pozwalają ustalić dokładny adres zamieszkania sędziego. Stwierdził też, że nie bez znaczenia pozostaje w powyższym kontekście treść art. 47 Konstytucji, który stanowi, że każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. Udostępnienie wnioskodawcy dat urodzenia oraz miejscowości zamieszkania sędziów naruszałoby normę zagwarantowaną w Konstytucji.

W skardze na powyższą decyzję K. G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezesa Sądu. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wskutek przyjęcia, że informacja o datach urodzenia i miejscowościach zamieszkania sędziów sądów powszechnych podlega ograniczeniu ze względu na ich prywatność;

2) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. wskutek jego niewłaściwego zastosowania poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżący - po przytoczeniu treści art. 5 ust. 2 u.d.i.p.

- wskazał, że sędzia pełni funkcję publiczną. Wyjaśnił też, że informacja o dacie urodzenia i miejscu zamieszkania sędziego sądu powszechnego ma ścisły związek z pełnieniem tej funkcji. Powołując się na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt II SAB/Go 72/14, skarżący zaznaczył, że data urodzenia sędziego - obejmująca dane o dniu, miesiącu i roku tego zdarzenia, wyznacza wiek sędziego, zakreślając cezurę czasową pełnienia funkcji sędziego. Informacja o dacie urodzenia sędziego jest niezbędna do określenia daty osiągnięcia przez daną osobę wieku 29 lat - uprawniającego do powołania na urząd sędziego, jak również wieku 67 lat - uprawniającego do przejścia w stan spoczynku oraz 55 lat lub 60 lat do wcześniejszego przejścia w stan spoczynku.

Dodatkowo skarżący wskazał, że sylwetki osób przedstawianych Prezydentowi do powołania na urząd sędziego są w bardzo szerokim zakresie opisywane w uchwałach Krajowej Rady Sądownictwa. Każdy taki opis rozpoczyna się od podania daty urodzenia przyszłego sędziego tj. dnia, miesiąca i roku urodzenia. Taka praktyka wynika z faktu, że tylko przy podaniu daty urodzenia przyszłego sędziego możliwe jest ustalenie czy osiągnął on wymagany wiek 29 lat do objęcia urzędu sędziego.

Zdaniem skarżącego, również informacja o miejscowości zamieszkania sędziego sądu powszechnego (nie adresie) ma ścisły związek z pełnioną przez niego funkcją publiczną. Skarżący przytoczył treść art. 95 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 427 ze zm.), po czym stwierdził, że ww. informacja o miejscu zamieszkania sędziego (tj. miejscowości, a nie adresie) ma związek z pełnieniem funkcji publicznej i nie pozostaje bez wpływu na warunki jej wykonywania. Dojazdy z miejsca zamieszkania do siedziby sądu i z powrotem są uciążliwe i czasochłonne, co rzutuje na jakość wykonywanej pracy, dojazdy generują także należności zwiększające wydatki budżetowe sądu (finansowane ze środków publicznych). Zauważył to również ustawodawca, ustalając regułę zamieszkania sędziego w miejscu pełnienia służby i dopuszczając od niej jedynie uzasadnione odstępstwa. Niewątpliwie dane o miejscowości zamieszkania sędziów mają zatem znaczenie dla kształtowania wiedzy i poglądu o funkcjonowaniu sądu, którego dotyczy żądana informacja, co pozostaje w związku z wartością jaką jest jawność i przejrzystość funkcjonowania osób sprawujących funkcje publiczne, a także instytucji jaką jest sąd. Skarżący wskazał, że takie stanowisko zajęły m. in. Wojewódzkie Sądy Administracyjne: w Szczecinie w wyroku z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 935/13, w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt II SAB/Go 72/14.

Odnosząc się do kwestii ochrony prywatności sędziów w kontekście relacji między przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1182 ze zm.), skarżący odwołał się do poglądów Trybunału Konstytucyjnego wyrażonych w wyroku z dnia 20 marca 2006 r., sygn. K 17/05 (OTK-A 2006/3/30).

Skarżący stwierdził nadto, że w jego ocenie w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania ograniczenie prawa do informacji publicznej przewidziane w zdaniu pierwszym art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Powołując się na treść wyroków - Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 2872/12 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 935/13, skarżący wskazał, że prywatność osoby fizycznej nie jest chroniona, gdy chodzi o informacje o osobach pełniących funkcje publiczne, mające związek z pełnieniem tej funkcji, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Osoba pełniąca funkcje publiczne musi liczyć się z zainteresowaniem opinii publicznej.

Skarżący dodał, że obowiązek udostępnienia żądanej informacji nie narusza nadmiernie gwarancji poszanowania życia prywatnego, w tym danych osobowych sędziów. Realizacja prawa do informacji publicznej, w niniejszym przypadku, pozostaje w ścisłym związku z realizacją zasady jawności i przejrzystości funkcjonowania osób sprawujących funkcje publiczne.

W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ odwoławczy wyjaśnił, że jego zdaniem informacja o dacie urodzenia sędziego nie stanowi informacji publicznej. Jest ona poza tym częścią numeru PESEL, który podlega ochronie.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. W myśli art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.) – w skrócie określana jako "p.p.s.a.", kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

Kontroli legalności w przedmiotowej sprawie poddano decyzję Prezesa Sądu z dnia 18 lutego 2015 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezesa Sądu, którą odmówiono skarżącemu udzielenia - w trybie udostępnienia informacji publicznej, danych dotyczących dat urodzenia sędziów Sądu oraz miejscowości ich zamieszkania.

W ocenie Sądu kontrolującego zakwestionowane decyzje, skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie można zgodzić się ze stanowiskiem organów wyrażonym w obu decyzjach wydanych w toku instancji, że data urodzenia (wiek) sędziego oraz miejscowość jego zamieszkania stanowią informację publiczną niepodlegającą udostępnieniu w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej z uwagi na treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p., tj. z uwagi na ochronę prywatności osób fizycznych (sędziów), albowiem – zdaniem organów, informacje te nie mają związku z pełnieniem przez sędziów funkcji publicznej.

Kwestie dostępu do informacji publicznej kompleksowo reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, której zapisy służą realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do informacji dotyczącej funkcjonowania organów władzy publicznej. Reguluje ona zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy, procedurę i tryb, w tym także przypadki, w których dysponent informacji publicznej odmawia jej udostępnienia.

Pojęcie informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Jego doprecyzowaniem jest art. 6 ust. 1 ustawy, który w formie katalogu otwartego wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym. Na podstawie wskazanych przepisów, uwzględniając konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone (por. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02, wyrok NSA z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 678/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pojęcie informacji publicznej odnosi się zatem do wszelkich faktów dotyczących spraw publicznych rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym, czyli mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Charakter publiczny należy przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności. O zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu ustawy decyduje zatem kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji.

W ocenie Sądu żądane przez skarżącego informacje mają walor informacji publicznej. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy, udostępnieniu podlega informacja publiczna o organach władzy publicznej i osobach sprawujących w nich funkcje. Przepis art. 10 ust. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej stanowi zaś, że sądy i trybunały sprawują władzę sądowniczą. Z art. 175 ust. 1 Konstytucji RP wynika nadto, że wymiar sprawiedliwości w Rzeczpospolitej Polskiej sprawują Sąd Najwyższy, sądy powszechne, sądy administracyjne oraz sądy wojskowe. Sądy, jako organy władzy sądowniczej, wydające wyroki w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej, wykonują zadania w imieniu państwa, którego funkcje realizują. Są to więc organy państwowe powołane do rozpatrywania i rozstrzygania sporów prawnych w imieniu państwa. Sędziowie zaś, jako funkcjonariusze publiczni, sprawują w nich funkcję publiczną polegającą na orzekaniu w sprawach należących do właściwości tych sądów na zasadach niezawisłości i bezstronności.

Nie ulega również wątpliwości, że Prezes Sądu, do którego został skierowany wniosek, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Jest on bowiem organem władzy sądowniczej zaliczanym do organów władzy publicznej, które - na mocy art. 4 ust. 1 ustawy - są podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej.

Kwestią sporną w tej sprawie pozostawało natomiast, czy Prezes Sądu mógł odmówić udostępnienia żądanej informacji, tj. danych dotyczących dat urodzenia sędziów tego Sądu oraz miejscowości ich zamieszkania, powołując się na treść art. 5 ust. 2 ustawy. Oceniając kontrolowane decyzje pod kątem legalności odpowiedzieć zatem należało na pytanie, czy informacja o charakterze publicznym, którą jest informacja o wieku sędziego, a także miejscowości, w której sędzia zamieszkuje, podlegać winna w przedmiotowej sprawie udostępnieniu, czy też organy prawidłowo odmówiły jej udostępnienia z powołaniem się na ochronę prawa do prywatności sędziów.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że prawo do ochrony prywatności osób ubiegających się lub pełniących funkcje publiczne ulega istotnemu ograniczeniu, przewidzianemu w art. 5 ust. 2 zdanie 2. ustawy. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy: "Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. Przepis ten wprowadza zatem ograniczenie dostępu do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej, jednak przewidziana w nim ochrona prywatności jest wyłączona w odniesieniu do osób pełniących funkcje publiczne, jeżeli informacja pozostaje w związku z pełnioną przez te osoby funkcją. Wyłączenie ochrony jest więc możliwe, gdy zachodzi wyraźne powiązanie określonych faktów z życia prywatnego osoby, której dotyczą, z jej funkcjonowaniem w instytucji publicznej. Z powyższego wynika, że osoby pełniące funkcje publiczne są, zgodnie z przepisami ustawy, słabiej chronione niż inni obywatele, a ma to związek z pełnioną przez nie funkcją.

Dodać należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w zasadzie jednolicie opowiedziano się za stanowiskiem, że informacja o dacie urodzenia (wieku) sędziego, jako osoby pełniącej funkcje publiczne, stanowi informację publiczną w rozumieniu

art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d w związku z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 5 marca 2013 r., sygn. I OSK 2872/12, Baza Orzeczeń LEX nr 1339625, wyroki WSA w Warszawie: z dnia 27 kwietnia 2012 r., sygn. II SAB/Wa 51/12, z dnia 13 września 2012 r.,

sygn. II SA/Wa 1002/12, z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. II SA/Wa 1716/12; wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 17 września 2014 r., sygn. II SAB/Go 72/14, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 1 kwietnia 2015 r., sygn. IV SAB/Gl 189/14 - wszystkie orzeczenia WSA dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Na uwagę zasługuje zwłaszcza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2013 r., wydany w sprawie o sygnaturze akt I OSK 2872/12, który odnosił się do możliwości udostępnienia w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej informacji o datach urodzenia sędziów Sądu Najwyższego. Wobec tego, że wyrok ten jest publikowany nie ma powodu do przytaczania przedstawionej w nim szczegółowej argumentacji. Należy jedynie zwrócić uwagę, że w wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny analizował też dokładnie wzajemną relację między ustawą o dostępie do informacji publicznej a ustawą o ochronie danych osobowych i doszedł do wniosku, że żądanie podania dat urodzenia sędziów mieści się w kategorii informacji publicznej.

Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie powyższe stanowisko w pełni podziela. Odwołując się do regulacji dotyczącej m.in. powoływania, odwoływania oraz statusu sędziów sądów powszechnych, w tym sędziów sądów rejonowych, tj. ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych, wskazać bowiem należy, że wiek sędziego stanowi jedną z kilku przesłanek objęcia stanowiska sędziego sądu rejonowego (art. 61 § 1 pkt 5 ww. ustawy) oraz decyduje o możliwości przejścia w stan spoczynku (art. 69 ww. ustawy). Z przepisu art. 61 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 4270 ze zm.) wynika wprost, że wiek stanowi jedną z przesłanek objęcia stanowiska przez sędziego sądu rejonowego. Zgodnie zaś z przepisem art. 69 tej ustawy, wiek decyduje o przejściu sędziego w stan spoczynku.

W ocenie Sądu, nie zasługuje natomiast na uwzględnienie stanowisko wyrażone w jednym z orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 6 listopada 2014 r., sygn. II SAB/Op 67/14 (wyrok w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), odnoszącym się również do wniosku skarżącego, że o ile wiek sędziego może stanowić informację publiczną, to już data urodzenia takiej informacji nie stanowi. Skoro data urodzenia determinuje wiek, to niewątpliwie ma związek z wykonywaną funkcją publiczną, bo przesądza o możliwości jej sprawowania. Dodatkowo należy zauważyć, że w przywołanym wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego przedmiotem żądania było właśnie wskazanie dokładnych dat urodzenia sędziów Sądu Najwyższego.

Wobec powyższego należało uznać, że zarówno wiek, jak i data urodzenia sędziego sądu rejonowego są informacją publiczną. Data urodzenia, która ten wiek determinuje, pozostaje przy tym w ścisłym związku z wykonywaniem funkcji sędziego i warunkami jej wykonywania.

Powyższe oznacza także, że dane odnoszące się do wieku sędziego są związane z pełnioną przez niego funkcją publiczną. Co za tym idzie, odmowy udostępnienia informacji o dacie urodzenia sędziego nie można uzasadnić ochroną jego prywatności. Mając na uwadze przywołane powyżej przepisy ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, które zawierają postanowienia uzależniające prawo do objęcia stanowiska sędziego od wieku kandydata oraz zakreślają cenzurę wieku w zakresie sprawowania tej funkcji, należy bowiem stwierdzić, że data urodzenia (wiek) sędziego ma znaczenie prawne i pozostaje w związku z warunkami powierzenia i wykonywania funkcji sędziego. Wiek sędziego ma bowiem wpływ na możliwość kandydowania na stanowisko sędziego i na możliwość piastowania tego stanowiska (tak też NSA w wyroku z dnia 5 marca 2013 r., sygn. I OSK 2872/12, Baza Orzeczeń LEX nr 1339625; oraz WSA w Łodzi w wyroku z dnia 21 października 2014 r., sygn. II SAB/Łd 118/14, Baza Orzeczeń LEX nr 1534557).

Podobnie informacja o nazwach miejscowości, w których zamieszkują sędziowie, jest informacją publiczną związaną z pełnioną przez nich funkcją publiczną. Należy jeszcze raz podkreślić, że osoby wykonujące funkcje publiczne muszą zaakceptować szerszy zakres ingerencji w sferę ich prywatności niż inne osoby, które takich funkcji nie pełnią. Trzeba także wskazać, że zgodnie z art. 95 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych: sędzia powinien mieszkać w miejscowości będącej siedzibą sądu, w którym pełni służbę (§ 1); prezes sądu okręgowego w stosunku do sędziego sądu rejonowego oraz sędziego sądu okręgowego, prezes sądu apelacyjnego w stosunku do sędziego tego sądu, a Minister Sprawiedliwości w stosunku do prezesa sądu okręgowego i prezesa sądu apelacyjnego, w uzasadnionych przypadkach, może wyrazić zgodę na zamieszkanie sędziego w innej miejscowości (§ 2); w razie uzyskania zgody, o której mowa w § 2, sędziemu przysługuje zwrot kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do siedziby sądu, ustalonych na zasadach obowiązujących przy ustalaniu wysokości należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju. Zwrot kosztów jednak nie przysługuje, jeżeli zmiana miejsca służbowego nastąpiła w wyniku orzeczenia kary dyscyplinarnej wymienionej w art. 109 § 1 pkt 4 oraz orzeczenia sądu dyscyplinarnego o przeniesieniu sędziego na inne miejsce służbowe ze względu na powagę stanowiska (§ 3).

Z przytoczonej powyżej regulacji wynika, że informacja o miejscu zamieszkania sędziego (miejscowości, w której zamieszkuje sędzia) ma związek z pełnieniem funkcji publicznej i nie pozostaje bez wpływu na warunki jej wykonywania. Nie można przy tym pominąć podnoszonych przez skarżącego argumentów, że dojazdy z miejsca zamieszkania do siedziby sądu i z powrotem mogą być uciążliwe, czy też czasochłonne, a zatem mogą rzutować na jakość wykonywanej przez sędziego pracy. Ponadto dojazdy te mogą także generować dodatkowe koszty zwiększające wydatki budżetowe sądu. Miejsce zamieszkania sędziego ma zatem znaczenie zarówno dla jakości pełnionej przez niego służby, jak i dla funkcjonowania sądu jako organu władzy i jednostki budżetowej. Informacja o nazwach tych miejscowości nie wykracza przy tym "poza niezbędność określoną potrzebą transparentności życia publicznego, ocenianą zgodnie ze standardami przyjętymi w demokratycznym państwie", a w swej naturze "nie przekreśla sensu (istoty) ochrony prawa do życia prywatnego" (vide wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 marca 2006 r., sygn. akt K 17/05). Informacja taka nie wkracza w konstytucyjnie chronione prawo do prywatności sędziów i ich rodzin, nie ujawnia bowiem danych "wrażliwych". Dotyczy wyłącznie nazw miejscowości i nie obejmuje dokładnych danych adresowych (podobnie - WSA w Gorzowie Wlkp. w wyroku z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt II SAB/Go 72/14, WSA w Krakowie w wyroku z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt II SAB/Kr 350/14, WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 1 kwietnia 2015 r.,

sygn. IV SAB/Gl 189/14, WSA w Warszawie w wyroku z dnia 2 czerwca 2015 r.,

sygn. II SAB/Wa 525/15 - wyroki dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl)..

W ocenie Sądu przedstawiona powyżej wykładnia art. 5 ust. 2 zdanie 2. ustawy nie narusza wskazywanego przez organ art. 47 Konstytucji RP. Potwierdza to treść przywoływanego już w sprawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 marca 2006 r., sygn. akt K 17/05, w którym Trybunał stwierdził, że: "Art. 5 ust. 2 zdanie 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (...) jest zgodny

z art. 31 ust. 3, art. 47 i art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 61 ust. 4 Konstytucji." W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał wyjaśnił, że sfera chronionej prywatności pozostaje niejednokrotnie w związku z informacjami odnoszącymi się do działalności organów publicznych. Wyraźną tendencją charakterystyczną dla orzecznictwa i regulacji europejskich jest w tym względzie dążenie do zagwarantowania możliwie szerokiego dostępu do informacji publicznych, ponieważ stanowi on istotną gwarancję transparentności życia publicznego w demokratycznym państwie. Uznaje się w konsekwencji, że prywatność osób pełniących funkcje publiczne, pozostając, co do zasady, pod ochroną gwarancji konwencyjnych, może podlegać ograniczeniom, które co do zasady znajdować mogą usprawiedliwienie ze względu na wartość, jaką jest jawność i dostępność informacji o funkcjonowaniu instytucji publicznych w państwie demokratycznym. Wartość ta - związana z transparentnością życia publicznego, nie może prowadzić do całkowitego przekreślenia i zanegowania ochrony związanej z życiem prywatnych osób wykonujących funkcje publiczne. Osoby wykonujące takie funkcje z momentem ich podjęcia muszą zaakceptować szerszy zakres ingerencji w sferze ich prywatności niż w wypadku innych osób.

Za Naczelnym Sądem Administracyjnym podkreślić także trzeba, że prawo dostępu do informacji publicznej jest jednym z najważniejszych praw w katalogu praw obywatelskich i politycznych. Ma służyć tworzeniu społeczeństwa obywatelskiego, poprzez zwiększenie transparentności w działaniach władzy publicznej, chronić i umacniać zasady obowiązujące w demokratycznym państwie prawa, wreszcie zapewniać społeczną kontrolę nad działaniami organów władzy publicznej. Przejrzystość procesu decyzyjnego umacnia demokratyczny charakter instytucji oraz zaufanie obywateli do administracji (vide wyrok NSA z dnia 1 października 2010 r., sygn. I OSK 1149/10, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy także dodać, że odpowiedź na skargę nie może zastępować uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia, nie powinna zatem zawierać nowego stanowiska organu w sprawie (w tej sprawie organ odwoławczy dopiero w odpowiedzi na skargę stwierdził, zresztą błędnie, że informacja o dacie urodzenia sędziego nie stanowi informacji publicznej, a poza tym podlega – jako część numeru PESEL, bliżej nieokreślonej ochronie). Cel tego pisma jest zupełnie inny - ma ono zawierać ustosunkowanie się do zarzutów skargi. Podniesienie dopiero w odpowiedzi na skargę okoliczności, które powinny być zawarte w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, jest wadą postępowania administracyjnego, pozbawiającą stronę możliwości ustosunkowania się do tych okoliczności.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy obu instancji niezasadnie odmówiły udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej w oparciu o art. 5 ust. 2 ustawy, naruszając ten przepis prawa materialnego w stopniu, który niewątpliwie miał wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie organ II instancji w istotny sposób naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., ponieważ bezpodstawnie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, obarczoną wadą prawną, uzasadniającą jej uchylenie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny - na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 p.p.s.a., uchylił decyzje organów obu instancji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461). Na koszty te składają się wpis sądowy uiszczony od skargi (200 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego - adwokata (240 zł).