Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2843/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6262 Radni
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 24F ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 594
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity.
article: art. 90 ust. 1 pkt 2a
journal: Dz.U. 2010 nr 176 poz 1190
law: Ustawa z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw -tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędzia del. WSA Tadeusz Lipiński Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Szpojankowski po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 czerwca 2014 r. sygn. akt III SA/Łd 405/14 w sprawie ze skargi W. G. na zarządzenie zastępcze Wojewody Łódzkiego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego I. oddala skargę kasacyjną; II. zasądza od W. G. na rzecz Wojewody Łódzkiego kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 9 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Łd 405/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę W. G. na zarządzenie zastępcze Wojewody Łódzkiego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego.

Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Zarządzeniem zastępczym z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], działając na podstawie art. 98a ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( t.j. Dz. U. z 2013 r. poz.594, 645 i 1318) oraz art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 176, poz. 1190 ze zm.) w związku z art. 16 ust.2a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Kodeks Wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 113 ze zm.) Wojewoda Łódzki stwierdził wygaśnięcie mandatu radnej Rady Gminy R. W. G.

W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że do Wojewody, jako organu nadzoru nad działalnością gmin, wpłynęła skarga mieszkanki gminy R., z której wynika, iż Stowarzyszenie "T.", którego prezesem jest radna Rady Gminy R. W. G. wygrało przetarg na kuchnię w szkole publicznej w R. Tymczasem zgodnie z art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem, czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności. Naruszenie zaś ustawowego zakazu, łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności, zgodnie z art. 190 ust. 1 pkt 2a Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, skutkuje wygaśnięciem mandatu radnego.

W związku powyższym organ nadzoru w piśmie z dnia [...] lipca 2013 r. zwrócił się do Rady Gminy R. o zbadanie ww. sprawy w kontekście przepisów antykorupcyjnych oraz o przesłanie zajętego w tej sprawie przez Radę Gminy stanowiska.

W odpowiedzi na powyższe wystąpienie Przewodniczący Rady Gminy pismem z dnia [...] lipca 2013 r. przesłał informację, że sprawą radnej W. G. Rada Gminy zajmie się na sesji w sierpniu. Ostatecznie zaś sprawą tą Rada zajęła się podczas sesji wyznaczonej na dzień [...] września 2013 r., przy czym, jak wynika z pisma Przewodniczącego Rady Gminy z dnia [...] września 2013 r., Rada przyjęła, że jej stanowisko w tej sprawie jest takie samo jak Komisji Rewizyjnej, tj. zbieżne z opinią radcy prawnego Urzędu Gminy.

Organ nadzoru w piśmie z dnia [...] października 2013 r. wystąpił do Wójta Gminy R. z pytaniem, czy Gmina R. zleciła Stowarzyszeniu "T." w R. prowadzenie działalności gospodarczej, o której mowa w skardze oraz o przesłanie informacji w tej sprawie wraz kopiami dokumentacji dotyczącej ewentualnego zlecenia (umowa, statut stowarzyszenia).

W odpowiedzi, w piśmie Zastępcy Wójta z dnia [...] października 2013 r. organ nadzoru został poinformowany, że w dniu [...] grudnia 2012 r. została zawarta ze Stowarzyszeniem "T." z siedzibą w Z. umowa nr [...] na wykonanie usługi polegającej na przygotowaniu, dowiezieniu i wydaniu posiłków dla uczniów na terenie Gminy R. Stowarzyszenie to złożyło bowiem najkorzystniejszą ofertę w ogłoszonym na tę usługę przetargu nieograniczonym. Do pisma dołączono przedmiotową umowę oraz Statut Stowarzyszenia "T.". Z kolei przy piśmie z dnia [...] października 2013 r. Wójt Gminy nadesłał umowę najmu nr [...] lokalu użytkowego w budynku Publicznej Szkoły Podstawowej w R. z dnia [...] stycznia 2013 r. zawartą pomiędzy Publiczną Szkołą Podstawową a Stowarzyszeniem "T.".

Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Wojewoda ustalił, że skarżąca jest Prezesem Zarządu Stowarzyszenia "T." z siedzibą w Z. Ze Statutu tego Stowarzyszenia (§ 21 ust. 1 i 2 ) wynika, że jest ona upoważniona do składania oświadczeń woli w imieniu Stowarzyszenia. Stowarzyszenie "T." zgodnie z § 27 Statutu może prowadzić działalność gospodarczą, z której dochód przeznaczony jest na realizację celów statutowych. Ustalono także, że w dniu [...] grudnia 2012 r. między Stowarzyszeniem "T." reprezentowanym przez W. G. - Prezesa Zarządu i Gminą R. reprezentowaną przez Wójta Gminy doszło do zawarcia umowy nr [...]. Z § 1 i § 2 ust. 1 tej umowy wynika, że jej przedmiotem było wykonanie usługi polegającej na przygotowaniu, dowiezieniu i wydawaniu posiłków dla uczniów na terenie Gminy R. w okresie od [...] stycznia 2013 r. do [...] czerwca 2013 r. oraz od [...] września 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. Z kolei w § 3 ust. 1 umowy przyjęto, że posiłki przygotowywane będą z wykorzystaniem bazy kuchennej w Publicznej Szkole Podstawowej w R. po zawarciu stosownej umowy najmu/dzierżawy z Dyrektorem Szkoły. Postanowienie to zostało zrealizowane. Umową nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. Szkoła wynajęła, bowiem ww. Stowarzyszeniu reprezentowanemu przez W. G. - Prezesa Zarządu lokal użytkowy opisany w § 1 ust. 3, obejmujący m.in. kuchnię. Ponadto Szkoła udostępniła najemcy pomieszczenia socjalne (2 ust. 5).

Powyższe w ocenie organu nadzoru jednoznacznie wskazuje na to, że radna naruszyła zakaz wynikający z art. 24f ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Nie ulega bowiem wątpliwości, że jako Prezes Zarządu Stowarzyszenia "T." zarządza prowadzoną przez Stowarzyszenie działalnością gospodarczą, i jak wynika to z ww. umów przy wykorzystaniu mienia gminy R. Organ nadzoru uznał więc, że zaistniała przesłanka wygaśnięcia mandatu określona w art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw i rada winna to stwierdzić w uchwale podjętej w trybie art. 190 ust. 2 powołanej ustawy. Zgodnie bowiem z tym przepisem wygaśnięcie mandatu radnego stwierdza rada w drodze uchwały, najpóźniej w 3 miesiące od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu. Dlatego też w piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. skierowane zostało wezwanie do Rady Gminy R. w sprawie podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnej w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia (pismo to doręczono [...] grudnia 2013 r.). Rada Gminy R. nie podjęła jednak uchwały w tej sprawie. Z wyjaśnień Przewodniczącego Rady Gminy R. zawartych w piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r. wynika, że wprawdzie porządek obrad XXXVII Nadzwyczajnej Sesji Rady Gminy R., która odbyła się w dniu [...] stycznia 2014 r., przewidywał podjęcie uchwały w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnej, ale został zgłoszony i przegłosowany wniosek o zdjęcie tego punktu z porządku obrad. Wobec tego zgodnie z art. 98a ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, po powiadomieniu Ministra Administracji i Cyfryzacji w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r., wydanie zarządzenia zastępczego stało się konieczne i uzasadnione.

W skardze z dnia [...] kwietnia 2014 r. W. G. powyższemu rozstrzygnięciu zarzuciła:

1) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 24f u.s.g. polegające na błędnej wykładni określonego w art. 24 f u.s.g. pojęcia "wykorzystanie mienia komunalnego gminy" oraz w konsekwencji na niewłaściwym zastosowaniu tego przepisu w sytuacji, gdy nie zaistniały przesłanki warunkujące wygaśnięcie mandatu radnego.

2) naruszenie przepisów prawa procesowego:

a) art. 98a ust. 2 u.s.g. przez jego nieuzasadnione zastosowanie w sprawie i wydanie zarządzenia zastępczego, podczas gdy nie zaistniała przesłanka określona w art. 190 ust 1 pkt 2a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, powiatów i sejmików województw, uzasadniająca wygaszenie mandatu radnego przez Radę Gminy Rzeczyca,

b) art. 7, 77 § 1 K.p.a. wskutek braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ materiału dowodowego i tym samym braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co doprowadziło do przyjęcia przez organ stanowiska, że doszło do wykorzystania mienia komunalnego gminy, podczas gdy okoliczności faktyczne przedmiotowej sprawy nie uprawniają do powyższej konstatacji.

Skarżąca wskazała, że Stowarzyszenie, którego jest Prezesem, w czasie podpisania umów z gminą i szkołą, nie jest i nie było podmiotem prawnym, którego działalność nastawiona była, czy jest na zysk, o czym świadczy chociażby to, że podejmując decyzję o wystartowaniu w przetargu i proponując niską cenę za przygotowanie posiłków członkowie stowarzyszenia mieli na uwadze dobro dzieci oraz że dotychczasowa usługa budziła wątpliwości. W ocenie skarżącej Wojewoda Łódzki nie ustalił, czy Stowarzyszenie faktycznie wykonywało działalność z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy w rozumieniu art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminny. Organ nadzoru nie ustalił, co legło u podstaw zawarcia umowy najmu lokalu szkolnego ze szkołą nie zaś z gminą, a także nie ustalił, w jakim zakresie i czy w ogóle stosunek cywilnoprawny łączący skarżącą ze szkołą oraz w kontekście rozporządzania mieniem komunalnym gminy – w jakikolwiek sposób ograniczał możliwość swobodnego dysponowania przez gminę mieniem komunalnym.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wyrokiem z dnia 9 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Łd 405/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę na zarządzenie zastępcze Wojewody Łódzkiego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że Wojewoda Łódzki nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, czy procesowego, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zaskarżone zarządzenie zastępcze wydane zostało na podstawie art. 98a ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w zw. z art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 176, poz. 1190 ze zm.) i art. 16 ust. 2a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Przepisy wprowadzające ustawy - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2011 r. Nr 21 poz. 113 ze zm.).

Zgodnie z treścią art. 98 a ust. 1 u.s.g., jeżeli właściwy organ gminy, wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisów art. 383 § 2 i 6 oraz art. 492 § 2 i 5 ustawy, o której mowa w art. 24b ust. 6, oraz art. 5 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne, w zakresie dotyczącym odpowiednio wygaśnięcia mandatu radnego, wygaśnięcia mandatu wójta, odwołania ze stanowiska albo rozwiązania umowy o pracę z zastępcą wójta, sekretarzem gminy, skarbnikiem gminy, kierownikiem jednostki organizacyjnej gminy i osobą zarządzającą lub członkiem organu zarządzającego gminną osobą prawną, nie podejmuje uchwały, nie odwołuje ze stanowiska lub nie rozwiązuje umowy o pracę, wojewoda wzywa organ gminy do podjęcia odpowiedniego aktu w terminie 30 dni. W razie bezskutecznego upływu terminu określonego w ust. 1, wojewoda, po powiadomieniu ministra właściwego do spraw administracji publicznej, wydaje zarządzenie zastępcze (art. 98 a ust. 2 u.s.g.). Zarządzenie zastępcze stanowi więc środek nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego. Ma ono na celu wypełnienie luki powstałej wskutek braku działania organu samorządowego. Natomiast w myśl art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności.

Przepisy ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw znajdują zastosowanie do postępowań w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnych kadencji 2010 - 2014, na podstawie art. 16 w związku z art. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 113 ze zm.). Kwestie intertemporalne związane z datą wejścia w życie ustawy Kodeks wyborczy były przedmiotem rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny (wyrok TK z dnia 20 lipca 2011 r., K 9/11). Przytoczone przepisy ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy, w brzmieniu nadanym po wejściu w życie cytowanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, nakazują stosowanie do rozpoznawanej sprawy postępowania przepisów ustawy Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że w kadencji organów samorządu terytorialnego rozpoczętej w 2010 r., do wygaśnięcia mandatów radnych oraz wójtów, burmistrzów, prezydentów mają zastosowanie przepisy Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (por. wyroki NSA z dnia 19 czerwca 2012 r., II OSK 1304/12, LEX nr 1216332 i II OSK 1305/12, LEX nr 1216722, wyrok NSA z dnia 17 lipca 2012 r., II OSK 1501/12, LEX nr 1219249).

Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że radna W. G. pełni funkcję Prezesa Zarządu Stowarzyszenia "T." z siedzibą w Z. Jak wynika z § 21 ust. 1 i 2 Statutu Stowarzyszenia, jako Prezes jest upoważniona do składania oświadczeń woli w imieniu Stowarzyszenia. Stosownie do treści § 27 Stowarzyszenie może prowadzić działalność gospodarczą, z której dochód przeznaczony jest na realizację celów statutowych.

Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że w dniu [...] grudnia 2012 r. między Stowarzyszeniem "T." reprezentowanym przez W. G. – Prezesa Zarządu i Gminą R. reprezentowaną przez Wójta Gminy doszło do zawarcia umowy Nr [...], której przedmiotem było wykonanie usługi polegającej na przygotowaniu, dowiezieniu i wydawaniu posiłków dla uczniów na terenie Gminy R. w okresie od [...] stycznia 2013 r. do [...] czerwca 2013 r. oraz od [...] września 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. (§ 1 i 2). W § 3 ust. 1 umowy przyjęto, że posiłki przygotowywane będą z wykorzystaniem bazy kuchennej w Publicznej Szkole Podstawowej w R. po zawarciu stosownej umowy najmu/dzierżawy z Dyrektorem Szkoły. Umową nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. Publiczna Szkoła Podstawowa w R. oddała Stowarzyszeniu "T." reprezentowanemu przez skarżącą do używania lokal użytkowy o powierzchni 90 m², w skład którego wchodzi m.in. kuchnia. (§ 1 ust. 3, § 2 ust. 1). W § 1 ust. 1 wynajmujący oświadczył, że jest zarządcą nieruchomości gruntowej zabudowanej, położonej we wsi R. przy ul. K. [...], na podstawie decyzji nr [...] Zarządu Gminy R. z dnia [...] maja 1996 r. w sprawie oddania w zarząd nieruchomości stanowiących mienie komunalne na rzecz Publicznej Szkoły Podstawowej w R. Zdaniem Sądu, oznacza to, że skarżąca jako Prezes Stowarzyszenia "T." zarządza działalnością gospodarczą prowadzoną przez Stowarzyszenie przy wykorzystaniu mienia gminy R. Tym samym, w ocenie Sądu, zachodzi sytuacja określona w art. 24f ust. 1 u.s.g. Zgodnie bowiem z treścią powołanego przepisu, radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności.

Bezsporny pozostaje również fakt, że Rada Gminy R., pomimo obowiązku wynikającego z art. 190 ust. 6 ustawy Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, nie stwierdziła wygaśnięcia mandatu skarżącej w terminie 30 dni od dnia doręczenia wezwania Wojewody Łódzkiego do podjęcia stosownej uchwały. Jak wynika z wyjaśnień Przewodniczącego Rady Gminy R. z dnia [...] stycznia 2014 r. porządek obrad XXXVII Nadzwyczajnej Sesji Rady Gminy R. przewidywał podjęcie uchwały w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu, ale został przegłosowany wniosek o zdjęcie tego punktu z obrad. Konieczne i zasadne było zatem, w ocenie Sądu, wydanie przez Wojewodę Łódzkiego zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego, które potwierdzało jedynie skutek prawny jaki nastąpił z mocy ustawy. Zawarta bowiem w powołanym art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw regulacja jednoznacznie przesądza o tym, że brak rezygnacji skarżącej z funkcji w ustawowym terminie rodził wprost skutek w postaci wygaśnięcia mandatu radnego, zaś uchwała Rady Gminy R. w tej kwestii miałaby charakter deklaratoryjny. Natomiast milczenie organu stanowiącego gminy, w sytuacji gdy spełnione zostały przesłanki określone w ww. przepisie, skutkowało wydaniem przez Wojewodę Łódzkiego zarządzenia zastępczego, które nie narusza interesu społeczności lokalnej, wyrażonego w działaniu organu samorządu na podstawie i w granicach obowiązującego prawa. Istotą zarządzenia zastępczego jest bowiem gwarancja osiągnięcia skutku wymaganego przez prawo w sytuacji, gdy właściwy organ samorządowy nie wykonując swoich kompetencji skutek ten udaremnia. Art. 24f ust. 1 u.s.g. nie pozostawia luzu decyzyjnego organowi stanowiącemu gminy, co oznacza, że nawet jednorazowe działanie, polegające na wykorzystaniu mienia gminy przy prowadzeniu, czy zarządzaniu działalnością gospodarczą, musi skutkować wygaśnięciem mandatu radnego.

Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów Sąd uznał je za bezzasadne. Skarżąca jako Prezes Stowarzyszenia "T.", stosownie do treści § 21 Statutu upoważniona jest do składania oświadczeń woli w imieniu Stowarzyszenia (ust. 1), oraz działając łącznie z innym członkiem Zarządu upoważniona jest do zaciągania zobowiązań majątkowych w jego imieniu (ust. 2). Skarżąca zatem "zarządza" działalnością Stowarzyszenia, które wygrało przetarg na przygotowywanie posiłków dla szkoły publicznej prowadzonej przez gminę i zawarło umowę najmu lokalu użytkowego z Dyrektorem Szkoły – zarządcą nieruchomości stanowiącej własność gminy. Stowarzyszenie "T." korzysta zatem z mienia będącego mieniem komunalnym gminy, a skarżąca jako jego prezes należy, w ocenie Sądu, do kręgu osób "zarządzających działalnością prowadzoną z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy" , o których m.in. mowa w art. 24 f ust. 1 u.s.g., a więc mogących czynić użytek z atrybutów prawa majątkowego wchodzącego w skład mienia komunalnego Gminy R. Dla zaistnienia przesłanki z art. 24 f ust. 1 u.s.g. nie ma znaczenia, że działalność Stowarzyszenia nie jest nastawiona na zysk, a kwota wynagrodzenia za przygotowywanie posiłków jest, jak twierdzi skarżąca, niska. Sąd stwierdził, że w tej kwestii podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. II OSK 140/11, z którego wynika, że w kontekście art. 24f ust. 1 u.s.g. nie jest istotne, czy radny – uczestniczący w zarządzaniu działalnością z udziałem mienia komunalnego – uzyskuje dochód lub inne korzyści osobiste z tytułu zarządzania taką działalnością, czy też zarządza nią nieodpłatnie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2011 r., publ. Baza orzeczeń COIS). Celem ustanowienia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego oraz zarządzania taką działalnością, było zapobieżenie ewentualnemu wykorzystaniu mandatu radnego do ułatwienia dostępu do tego mienia zarówno przez samego radnego, jak i przez podmiot wykorzystujący takie mienie, jeżeli radny uczestniczy w zarządzaniu taką działalnością. Radna, jako Prezes ma z jednej strony wpływ na działalność Stowarzyszenia, z drugiej zaś, jako członek organu stanowiącego gminy, dysponuje instrumentami oddziałującymi na sposób wykorzystania mienia komunalnego w stopniu znacznie większym aniżeli osoba niemająca takiego statusu, np. w trakcie procedury przetargowej. Stowarzyszenie "T." wygrało przetarg bowiem publiczny ogłoszony przez gminę R., której radną jest skarżąca. Niewątpliwie zatem sytuacja podmiotu korzystającego z mienia gminnego, jakim jest lokal użytkowy o powierzchni 90 m² wraz z zapleczem kuchennym, którym zarządza osoba będąca jednocześnie radną w Radzie tej Gminy, może rodzić wątpliwości co do bezstronności radnej np. w toku głosowań w trakcie posiedzeń Rady Gminy R. Przy ocenie prawnej okoliczności w jakich znajduje się skarżąca, zdaniem Sądu, należy mieć na uwadze antykorupcyjny cel rozwiązań zawartych w ustawach samorządowych, w tym w art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, tj. wyeliminowanie związków pomiędzy mieniem jednostki samorządowej a jej radnym, w tym niedopuszczenie do sytuacji, gdy radny poprzez wykorzystywanie swojej funkcji, uzyskiwałby nieuzasadnione preferencje lub korzyści. Ustawodawca w art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie wprowadza kryterium bezpośredniego związku funkcjonalnego wykorzystywania mienia komunalnego z prowadzoną działalnością gospodarczą. Korzystanie to nie musi stanowić istoty działalności gospodarczej, może to być korzystanie z mienia komunalnego w celu prowadzenia określonej części działalności gospodarczej. Z powołanego przepisu nie można wywodzić również innych przesłanek, które miałyby zawęzić zakres jego stosowania. Sam fakt wykorzystywania mienia komunalnego bezpośrednio lub pośrednio jest już wystarczającą przesłanką do wygaśnięcia mandatu radnego, (por. wyrok NSA z dnia 1 lipca 2010 r. sygn. akt II OSK 921/10, publ. Baza orzeczeń CBOIS). W świetle powyższego, zdaniem Sądu, na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. 98a ust. 2 u.s.g.

Odnosząc się do wskazanych w skardze wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. II OSK 2255/13 oraz II OSK 2357/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zostały wydane w innym stanie faktycznym, zatem nie mają zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

Za niezasadny Sąd uznał również zarzut naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 t.j. ze zm.). Stan faktyczny sprawy został przez organ nadzoru prawidłowo ustalony i dawał podstawę do wydania zaskarżonego zarządzenia zastępczego. Uzasadnienie zarządzenia zawiera analizę okoliczności faktycznych mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Zawiera także wyjaśnienie zastosowania normy zawartej w art. 24f ust. 1 i art. 98a ust. 2 u.s.g. oraz art. 190 ust. 1 pkt 2a Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw w ustalonym stanie faktycznym. Jest zatem wystarczające dla oceny legalności zarządzenia zastępczego.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę kasacyjną wniosła W. G. podnosząc zarzuty naruszenia:

1) art. 24f u.s.g. w zw. z art. 190 ust. 1 pkt 2a Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw polegające na jego błędnej wykładni poprzez niezastosowanie wykładni celowościowej art. 24f ust. 1 u.s.g., które prowadzi do wniosku, że o prowadzeniu przez radnego działalności gospodarczej w z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy można mówić wówczas, gdy radny korzysta z mienia gminnego na uprzywilejowanych zasadach, wykorzystując swoją pozycję w gminie, podczas gdy w przypadkach korzystania przez radnego dla celów prowadzonej przez niego działalności gospodarczej z mienia gminy na zasadzie powszechnej dostępności do tego mienia lub na warunkach powszechnie ustalonych w odniesieniu do danego typu czynności prawnych dla wszystkich mieszkańców gminy, nie dochodzi do naruszenia zakazu art. 24f ust. 1 u.s.g.;

2) art. 24f u.s.g. w zw. z art. 190 ust. 1 pkt 2a Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw polegające na jego błędnej wykładni określonego w art. 24f u.s.g. pojęcia "mienie komunalne gminy" i przyjęcie, że sformułowanie powołane w tym przepisie odnosi się do każdego prawa majątkowego wchodzącego w skład mienia komunalnego, podczas gdy przez mienie komunalne gminy, o jakim mowa w art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym należy rozumieć tylko mienie, którym może swobodnie dysponować, a tymczasem oddanie nieruchomości w zarząd w myśl ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (t.j. Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.) gminnej jednostce organizacyjnej ogranicza możliwość swobodnego dysponowania tą nieruchomością przez gminę.

Zdaniem skarżącej kasacyjnie, art. 24f ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru bezwzględnego, to jest, że nie każde korzystanie przez radnego z mienia komunalnego pozostające w związku funkcjonalnym z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą powoduje skutek w postaci wygaśnięcia jego mandatu na podstawie art. 190 ust. 1 pkt 2a o.w.g. Wprowadzenie tej regulacji miało na celu ochronę interesu publicznego poprzez zapobieżenie angażowaniu się radnych w sytuacje mogące poddawać w wątpliwość ich osobistą bezstronność, czy uczciwość oraz podważać autorytet organów, w których działają, a także osłabiać zaufanie wyborców i opinii publicznej do prawidłowego funkcjonowania tych organów. Wobec tego, że radny z racji wykonywania mandatu ma ułatwiony dostęp do mienia gminnego, przepis ten miał na celu ograniczenie możliwości wykorzystywania stanowiska radnego dla uzyskania tego mienia do celów gospodarczych na uprzywilejowanych zasadach. Wykładnia celowościowa art. 24f ust. 1 u.s.g. prowadzi do wniosku, że o prowadzeniu przez radnego działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy można mówić wówczas, gdy radny korzysta z mienia gminy na uprzywilejowanych zasadach, wykorzystując swoją pozycję w gminie. Natomiast w przypadkach korzystania przez radnego dla celów prowadzonej przez niego działalności gospodarczej z mienia gminy na zasadzie powszechnej dostępności do tego mienia lub na warunkach powszechnie ustalonych o odniesieniu do danego typu czynności prawnych dla wszystkich mieszkańców gminy, nie dochodzi do naruszenia zakazu z art. 24f ust. 1 u.s.g. (wyrok NSA w Warszawie z dnia 31 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 2926/12).

Skarżąca kasacyjnie stwierdziła, że stowarzyszenie zarządzane przez nią uzyskało prawo najmu lokalu zarządzanego przez Publiczną Szkołę Podstawową w R. w związku z udziałem w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego przez Gminę R. na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 907 ze zm.) na świadczenie usługi polegającej na przygotowaniu i dowożeniu oraz wydawaniu posiłków dla uczniów na terenie gminy R. Ponieważ stowarzyszenie zaoferowało najkorzystniejszą ofertę, to jemu przydzielone zostało zamówienie. Zawarta w wyniku zamówienia publicznego umowa na świadczenie usługi polegającej na przygotowaniu i dowożeniu oraz wydaniu posiłków dla uczniów wskazywała, że "posiłki będą przygotowywane z wykorzystaniem bazy kuchennej w Publicznej Szkole Podstawowej w R. po zawarciu stosownej umowy najmu/dzierżawy z Dyrektorem Szkoły". Realizując zobowiązanie umowne Stowarzyszenie zawarło z Publiczną Szkołą Podstawową w R. umowę najmu lokalu w skład którego wchodziła m.in. kuchnia, szatnia, magazyn spożywczy oraz magazyn ziemniaczano warzywny. Najem lokalu Stowarzyszenie uzyskało na warunkach powszechnie ustalonych w odniesieniu do danego typu czynności prawnych, t.j. zgodnie z ustawą Prawo zamówień publicznych wygrywając przetarg prowadzony na podstawie tej ustawy. Zgodnie z art. 2 pkt 11 ustawy Prawo zamówień publicznych wykonawca zamówienia publicznego może być każdy: osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej. Ustawa nie wymaga nawet, by wykonawca prowadził działalność gospodarczą.

Zdaniem skarżącej kasacyjnie, uwzględniając wykładnię celowościową art. 24f ust. 1 u.s.g. wobec dostępności lokalu będącego przedmiotem umowy zawartej między nią, a Publiczną Szkołą Podstawową na warunkach powszechnie ustalonych w odniesieniu do danego typu czynności prawnych. Tym samym, zdaniem skarżącej kasacyjnie nie doszło do naruszenia przez nią art. 24f ust. 1 u.s.g.

W ocenie skarżącej kasacyjnie, Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni pojęcia "mienie komunalne gminy" poprzez przyjęcie, że sformułowanie powołane w tym przepisie odnosi się do każdego prawa majątkowego wchodzącego w skład mienia komunalnego. Przez mienie komunalne gminy, w rozumieniu art. 24f ust. 1 u.s.g., zdaniem skarżącej kasacyjnie, należy rozumieć mienie, którym gmina może swobodnie dysponować (wyrok NSA z dnia 6 października 2004 r., OSK 481/04). Tymczasem oddanie nieruchomości w zarząd, w myśl ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r., Nr 30, poz. 127 ze zm.) gminnej jednostce organizacyjnej ogranicza możliwość swobodnego dysponowania tą nieruchomością. Różnice w korzystaniu z nieruchomości gminnych na podstawie różnych tytułów prawnych są nie bez znaczenia przy ocenie, czy zakaz ustanowiony w art. 24f ust. 1 został naruszony (uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., II OPS 1/2007). Każdą konkretną sytuację należy rozpatrzyć pod kątem ustalenia, czy stosunek prawny, na podstawie którego doszło do przekazania mienia gminnego powoduje, że gmina utraciła możność swobodnego dysponowania swoim mieniem, czy też nie oraz, czy doszło do skutecznego przekazania mienia komunalnego gminy, czy też nie.

Gmina R. decyzją Zarządu Gminy z dnia [...] maja 1996 r. oddała Publicznej Szkole Podstawowej w R. w zarząd nieruchomość gruntową zabudowaną położoną we wsi R. na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce nieruchomościami i wywłaszczaniu nieruchomości. Instytucja zarządu wykazuje wiele cech wspólnych z instytucją użytkowania. Zgodnie z art. 2 ust. 8 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1990 r. Nr 79, poz. 464 ze zm.) "w stosunku do użytkowania, o którym mowa w ust. 4 i 5 stosuje się przepisy dotyczące zarządu."

Skarżąca kasacyjnie podniosła, że w wyroku z dnia 1 października 2013 r., sygn. akt II OSK 2255/13 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "fakt zawarcia bezterminowej umowy użyczenia powoduje, że użyczający w tym czasie pozbawia się użytku danej rzeczy, dopiero w przypadku gdy biorący używa rzeczy w sposób sprzeczny z umową lub powierza rzecz innej osobie nie będąc do tego upoważniony przez umowę, użyczający może żądać zwrotu rzeczy, albo gdy dojdzie do rozwiązania umowy użyczenia. Jeżeli zatem biorący rzecz używa jej zgodnie z umową, to użyczający nie może w tym czasie swobodnie dysponować rzeczą, nie może również w sposób dowolny rozwiązać umowy użyczenia. Umowa użyczenia to umowa realna a nie konsensualna albowiem do jej zawarcia konieczne jest oprócz złożenia oświadczenia woli, wydanie rzeczy biorącemu w użytkowanie." Tak samo, zdaniem skarżącej kasacyjnie rzecz ma się z zarządem nad nieruchomością powierzonym gminnej jednostce organizacyjnej. Powierzenie zarządu nad nieruchomością, której właścicielem jest gmina gminnej jednostce organizacyjnej ogranicza możliwość swobodnego dysponowania tą nieruchomością przez gminę. Użytkowanie, czy zarząd stanowią samodzielne tytuły prawne do korzystania z nieruchomości, zatem korzystanie z nieruchomości oddanej w zarząd Publicznej Szkole Zawodowej w R. nie jest, w ocenie skarżącej kasacyjnie, korzystaniem z mienia komunalnego gminy w rozumieniu art. 24f ust. 1 u.s.g. Nie można więc przyjąć, że spełniona została wynikająca z tego przepisu przesłanka prowadzenia działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy. W konsekwencji, zdaniem skarżącej kasacyjnie, Rada Gminy nie była uprawniona do stwierdzenia wygaśnięcia jej mandatu, a wojewoda nie miał podstaw prawnych do wydawania zarządzenia zastępczego stwierdzającego wygaśniecie jej mandatu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez W. G. nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 24f ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) w zw. z art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2010 r. Nr 176, poz. 1190 ze zm.).

Z art. 24f ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym wynika, że radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności. Z kolei z art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw wynika, że wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadnie Sąd I instancji uznał, że spełnione zostały przesłanki wymienione w ww. przepisach niezbędne do stwierdzenia wygaśnięcia skarżącej kasacyjnie mandatu radnej rady gminy. Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika w jednoznacznie, że skarżąca kasacyjnie pełniła funkcję Prezesa Zarządu Stowarzyszenia, które wygrało przetarg na usługi polegającej na przygotowaniu, dowiezieniu i wydawaniu posiłków dla uczniów na terenie Gminy R. W celu świadczenia tych usług Stowarzyszenie wykorzystywało lokal użytkowy o powierzchni 90 m², który to lokal wchodził w skład mienia komunalnego Gminy Rzeczyca. Słusznie tym samym Sąd I instancji uznał, że skarżąca jako Prezes Stowarzyszenia "T." zarządza działalnością gospodarczą prowadzoną przez Stowarzyszenie przy wykorzystaniu mienia tej gminy.

Skarżąca kasacyjnie zarzuca, że Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez niedokonanie wykładni celowościowej tego przepisu. Wykładnia językowa przytoczonego przepisu, jakiej dokonał Sąd I instancji, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest prawidłowa i nie powodowała wątpliwości co do jego rozumienia. Wykładnia celowościowa pełni rolę subsydiarną w stosunku do wykładni językowej i służy do rozstrzygania wątpliwości, które nasuwa wykładnia językowa. Tylko w wyjątkowych sytuacjach motywowanych ważnymi powodami przy jej pomocy uzasadnia się modyfikacje lub nawet odstępstwo od sensu językowego przepisu (Lech Morawski. Zasady wykładni prawa. Toruń 2006, str. 135, 136).

Dokonując wykładni celowościowej przy interpretacji przepisu należy brać pod uwagę cel regulacji prawnej. Celem wprowadzenia przez ustawodawcę art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym było zapobieganie powstawaniu sytuacji sprzyjających korupcji. Skarżąca kasacyjnie twierdzi, że wykładnia celowościowa ww. przepisu prowadzi do wniosku, iż o prowadzeniu przez radnego działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy można mówić wtedy, gdy radny korzysta z mienia gminy na uprzywilejowanych zasadach wykorzystując pozycję w gminie. Dla osiągnięcia celu, jaki ustawodawca chciał osiągnąć tworząc regulację zawartą w art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym taka wykładnia tego przepisu nie jest konieczna. Wręcz przeciwnie wykładnia taka utrudniałaby osiągnięcie tego celu, gdyż powodowałaby konieczność posługiwania się nieostrym pojęciem "korzystania z mienia gminy na zasadach uprzywilejowanych".

Skarżąca kasacyjnie twierdzi też, że nie dochodzi do naruszenia art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w przypadku korzystania przez radnego dla celów prowadzonej przez radnego działalności gospodarczej z mienia gminy na zasadzie powszechnej dostępności do tego mienia lub na warunkach powszechnie ustalonych w odniesieniu do danego typu czynności prawnych dla wszystkich mieszkańców gminy. Dla osiągnięcia celu, jaki ustawodawca chciał osiągnąć tworząc regulację zawartą w art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym także taka wykładnia tego przepisu nie jest konieczna. Wręcz przeciwnie ograniczałaby ona możliwość jego stosowania. Proponowane przez skarżącą kasacyjnie rozumienie pojęcia "korzystania przez radnego z mienia gminy przy prowadzonej przez niego działalności gospodarczej" jest raczej sugestią dokonania wykładni systemowej art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Jedną z reguł tej wykładni jest nakaz interpretacji przepisu w powiązaniu z innymi przepisami powszechnie obowiązującego prawa.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodzić należy się z twierdzeniem, że w świetle art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym dopuszczalne jest korzystanie przez radnego przy prowadzeniu działalności gospodarczej z mienia gminy, które jest powszechnie dostępne. Przykładowo nie będzie wykorzystywaniem mienia gminy w rozumieniu ww. przepisu korzystanie przez radnego przy wykonywaniu działalności gospodarczej z publicznej drogi gminnej. Zgodnie z treścią art. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 260 ze zm.) z publicznej drogi gminnej może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych.

Zgodzić należy również się z poglądem, że nie będzie korzystaniem przez radnego z mienia gminy przy prowadzeniu działalności gospodarczej na warunkach powszechnie ustalonych w odniesieniu do danego typu czynności prawnych dla wszystkich mieszkańców gminy. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja jednak nie miała miejsca. Do przetargu mógł przystąpić rzeczywiście każdy, jednak to nie sama możliwość wzięcia udziału w przetargu jest istotna. Istotne jest to, że umowę najmu lokalu i prawo korzystania z niego mógł uzyskać już tylko zwycięzca przetargu, nie zaś każdy, kto spełniał powszechnie ustalone warunki korzystania z tego lokalu.

Brak jest również podstaw do przyjęcia, że oddanie Publicznej Szkole Podstawowej w R. w zarząd nieruchomości gruntowej zabudowanej położonej we wsi R. oznacza, że nie było to mienie gminy w rozumieniu art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, gdyż gmina nie może nim swobodnie rozporządzać. Zgodnie z treścią art. 43 tej ustawy mieniem komunalnym jest własność i inne prawa majątkowe należące do poszczególnych gmin i ich związków oraz mienie innych gminnych osób prawnych, w tym przedsiębiorstw. Oddanie przez gminę nieruchomości w zarząd nie powoduje utraty przez gminę prawa własności tej nieruchomości.

Powołując się na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 1 października 2013 r., sygn. akt II OSK 2255/13 skarżąca kasacyjnie nie uwzględnia stanu faktycznego w związku z którym wyrok ten został wydany. W uzasadnieniu zaś tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że pogląd Sądu I instancji, że nie ma znaczenia na jakiej podstawie skarżącemu została udostępniona nieruchomość, to jest, czy została udostępniona bezpośrednio przez gminę, czy też pośrednio przez gminną instytucję kultury, której ta nieruchomość została oddana w bezpłatne użyczenie, skoro w dalszym ciągu stanowiła ona mienie komunalne byłyby zasadny gdyby istotą sprawy było uzyskanie przez skarżącego do lokalu, w którym prowadzone były zajęcia, jakiegokolwiek tytułu prawnego, który umożliwiłaby posiadanie, władanie przedmiotowym lokalem i prowadzenie w nim działalności gospodarczej. Natomiast skarżący nie uzyskał żadnego tytułu prawnego do przedmiotowych nieruchomości ani bezpośrednio od gminy ani pośrednio od gminnych instytucji kultury, a nieruchomości te nie były miejscem, w których była prowadzona działalność gospodarcza przez skarżącego.

Jak wynika z treści przytoczonego fragmentu uzasadnienia ww. wyroku był to więc stan faktyczny odmienny od tego, który miał miejsce w niniejszej sprawie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że kierowane przez skarżącą kasacyjnie Stowarzyszenie uzyskało tytuł prawny do lokalu, gdyż zawarło umowę najmu tego lokalu.

Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.