Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 733/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-08-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1; art. 5 ust. 1; art. 18 ust. 5, art. 92
journal: Dz.U. 2004 nr 204 poz 2088
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Cysek Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Sędzia del. WSA Maria Jagielska Protokolant Małgorzata Olejowska po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "A." Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 1 kwietnia 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 673/08 w sprawie ze skargi "A." Spółki z o.o. w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

I

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W, zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem oddalił skargę A. Sp. z o. o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2007 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, że w oparciu o ustalenia z kontroli pojazdu, przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2006 r. oraz na podstawie ustaleń dokonanych w toku postępowania administracyjnego – M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] marca 2007 r. nałożył na skarżącą karę pieniężną w kwocie 13.000 zł. Kwota ta stanowiła kary za: wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu umieszczania lub używania w pojeździe taksometru (5 tys. zł.) oraz wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji (8 tys. zł.).

Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2007 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przyjął, że skontrolowanym pojazdem był wykonywany przewóz okazjonalny, pojazd miał zamontowany taksometr i urządzenie to było używane podczas wykonywanych usług przewozowych. Stanowiło to naruszenie art. 18 ust. 5 lit. a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 - powoływanej dalej, jako u.t.d.). Ponadto strona wykonywała w dniu kontroli przewóz nie posiadając stosownych uprawnień, bowiem licencja udzielona przedsiębiorcy [...] Sp. z o.o. została cofnięta.

Wyjaśniając podstawę prawną rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż organy obu instancji prawidłowo uznały, że w dniu [...] sierpnia 2006 r. skarżąca wykonywała przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym osób pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu umieszczania lub używania w pojeździe taksometru, co wyczerpało znamiona naruszenia określonego w art. 18 ust. 5 lit. a) u.t.d. Prawidłowo także uznano, że strona skarżąca wykonywała w tym dniu transport drogowy bez wymaganej licencji. Wprawdzie podczas kontroli kierowca kontrolowanego pojazdu okazał wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób udzielonej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W., jednakże w trakcie postępowania administracyjnego uzyskano informację, iż decyzją Prezydenta W. z dnia [...] marca 2006 r. cofnięto skarżącej licencję na wykonywanie transportu drogowego osób nr. Decyzja ta została utrzymana w mocy w dniu [...] sierpnia 2006 r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze W.

Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, co do błędnego oznaczenia przez organ administracji strony postępowania. Okazane przez kierowcę zaświadczenie potwierdza, że kierujący pojazdem jest pracownikiem spółki A. Także z paragonu fiskalnego oraz dobowego raportu fiskalnego wynika, że opłaty za przewozy były pobierane przez skarżącą, co stanowi potwierdzenie, iż usługi transportu drogowego osób są wykonywane na rzecz spółki A. W świetle powyższego nie do przyjęcia jest teza skarżącej, że to kierowca, jako pracownik spółki A., wykonywał własną działalność gospodarczą przewozów okazjonalnych.

Odnosząc się do załączonej do skargi umowy o współpracy Sąd stwierdził, że umowa ta została zawarta w dniu [...] września 2006 r., a więc po dacie kontroli. Z zeznań kierującego pojazdem wynika, że w dniu kontroli on i samochód, który prowadził, był w wyłącznej dyspozycji skarżącej.

Bezsporne jest w sprawie, że w trakcie kontroli stwierdzono, iż w pojeździe znajdował się taksometr o symbolu "Cezar Fiskalny" i numerze fabrycznym [...]. Podczas kontroli kierowca okazał paragon fiskalny i fiskalny raport dobowy potwierdzający wykonanie usługi przewozowej w dniu [...] sierpnia 2006 r. Zasadnie, zatem stwierdzono, że doszło do naruszenia art. 18 ust. 5 u.t.d.

W konsekwencji Sąd uznał, iż skoro podjęty przez skarżącą spółkę w dniu [...] sierpnia 2006 r. przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą wykonywany był z ewidentnym naruszeniem zakazu umieszczania lub używania w pojeździe taksometru, oraz bez licencji na wykonywanie transportu drogowego, organy prawidłowo zastosowały dyspozycję przepisu art. 92 ust. 1 i ust. 4 u.t.d. w zw. z lp. 1.1 i lp. 2.9. ust. 1 załącznika do tej ustawy.

II

W skardze kasacyjnej A. Sp. z o. o. zaskarżyła orzeczenie Sądu I instancji w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania, oraz zasądzenie kosztów postępowania, według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej dalej, jako p.p.s.a.) zarzuciła:

1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędna wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 11 u.t.d. poprzez przyjęcie na podstawie posiadanego materiału dowodowego, że w imieniu skarżącej był wykonywany okazjonalny przewóz osób, w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowca - podczas gdy powyższa okoliczność nie wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego,

2. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 11 u.t.d. poprzez bezzasadne wyłączenie spod definicji przewozów okazjonalnych przewozu dokonywanego taksówką,

3. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 u.t.d. poprzez przyjęcie na podstawie posiadanego materiału dowodowego brak posiadania przez spółkę A. Sp. z o.o. licencji na przewóz osób, podczas, gdy skarżąca posiada licencję na wykonywanie transportu drogowego osób,

4. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 5 u.t.d. poprzez błędne ustalenie przedmiotowego i podmiotowego zakresu obowiązywania tego przepisu,

5. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 6 u.t.d. poprzez przyjęcie, że określa on obok transportu drogowego taksówką, także rodzaj przewozu taksówkowego,

6. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 92 u.t.d., poprzez przyjęcie kary łącznej w miejsce kar za każde naruszenie przepisu ustawy z osobna,

7. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 5 lit. a u.t.d., poprzez zrównanie taksometru z drogomierzem - dalmierzem, a zatem urządzeniem, którego stosowanie nie narusza art. 18 ust. 5 lit. a ustawy o transporcie drogowym,

8. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 5 lit. a u.t.d., poprzez uznanie na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, iż w pojeździe był zamontowany taksometr, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby urządzenie zamontowane w pojeździe było taksometrem w rozumieniu definicji legalnej tego urządzenia.

Zaskarżonemu orzeczeniu na podstawie art. 174 pkt p.p.s.a. zarzucono również naruszenie przepisów postępowania w postaci:

1. naruszenia art. 134 p.p.s.a. poprzez nierozstrzygnięcie kwestii prejudycjalnej (wpadkowej) wyroku, co jest objęte pojęciem przewozu okazjonalnego, przez co zaskarżony wyrok jest niekompletny, albowiem nie rozstrzyga, co do istoty sprawy w zakresie ustalenia czy organy

administracji w zaskarżonych decyzjach prawidłowo ustaliły przesłankę wykonywania przewozu okazjonalnego osób przez skarżącą.

2. naruszenia art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 § 2 p.p.s.a. oraz art. 141 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 77 § 1 kpa oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z 151 p.p.s.a., poprzez błędne przyjęcie przez Sąd w zaskarżonym wyroku za prawidłowo ustaloną przez organy administracji okoliczność - że w dniu 24 sierpnia 2006 roku w imieniu skarżącej był wykonywany okazjonalny przewóz osób, pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą - podczas gdy okoliczność przewozu jakiejkolwiek osoby w tym dniu nie wynika z protokołu kontroli, oraz z pozostałego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym z zeznania świadka P. P., które to ustalenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem powyższe błędne ustalenie skutkuje zastosowaniem wobec skarżącej art. 92 ust 1 i 4 oraz art. 93 u.t.d.,

3. naruszenia art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 § 2 p.p.s.a. oraz art. 141 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt 1lit. c p.p.s.a. oraz art. 77 § 1 kpa oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z 151 p.p.s.a., poprzez błędne przyjęcie przez Sąd w zaskarżonym wyroku za prawidłowo ustaloną przez organy administracji okoliczność - że w imieniu skarżącej był wykonywany okazjonalny przewóz osób, w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, – podczas gdy organy administracji obydwu instancji nie przesłuchały w charakterze świadka, pasażera - osoby, która miała być przewożona skontrolowanym pojazdem,

4. naruszenia art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 § 2 p.p.s.a. oraz art. 141 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 77 § 1 kpa oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z 151 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w zaskarżonym wyroku, iż skarżąca wykonywała transport drogowy bez wymaganej licencji, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem powyższe błędne ustalenie WSA skutkuje wyczerpaniem hipotezy przepisu art. 5 ust 1. u.t.d. oraz mogło skutkować oddaleniem skargi wniesionej na decyzję administracyjną,

5. naruszenia art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 § 2 p.p.s.a. oraz art. 141 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 77 § 1 kpa oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z 151 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w skarżonym wyroku, iż w samochodzie był zamontowany taksometr oraz, że nie ma różnicy pomiędzy taksometrem (urządzeniem, które posiada swoją legalna definicję), a drogomierzem - dalmierzem (tj. urządzeniem nie spełniającym cech taksometru), które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem powyższe błędne ustalenie, WSA skutkuje wyczerpaniem hipotezy przepisu art. 18 ust. 5 lit. a u.t.d. wobec skarżących oraz mogło skutkować oddaleniem skargi wniesionej na decyzję administracyjną,

6. naruszenia art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 § 2 p.p.s.a. oraz art. 141 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 77 § 1 kpa w zw. z 151 p.p.s.a. - poprzez błędne przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w skarżonym wyroku, na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału fotograficznego, okoliczności zamontowania w pojeździe taksometru, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem powyższe błędne ustalenie WSA skutkuje wyczerpaniem hipotezy przepisu art. 18 ust. 5 lit. a u.t.d. wobec skarżącej, oraz mogło skutkować oddaleniem skargi wniesionej na decyzję administracyjną,

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano m. in, iż Sąd pierwszej instancji błędnie ustalił stan faktyczny sprawy, zupełnie niezasadnie zrównując taksometr (urządzenie, które posiada swoją prawną definicję) z drogomierzem-dalmierzem połączonym z urządzeniem przeliczającym (kasą fiskalną). O ile taksometr jest urządzeniem samodzielnie liczącym, o tyle w przypadku drogomierza-dalmierza funkcję przeliczeń wykonuje kasa fiskalna. Skoro zaś w pojeździe nie zainstalowano taksometru, ani urządzenia o takich cechach, ustalenie przez Sąd, iż nie ma różnicy pomiędzy taksometrem, a drogomierzem połączonym z kasą fiskalną skutkuje niezasadnym ukaraniem skarżącego z tytułu naruszenia art. 18 ust. 5 lit. a) u.t.d.

Jednocześnie kasator stwierdził, iż z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie wynika okoliczność, aby ustalono zarówno rodzaj wykonywanych przewozów oraz fakt przewozu jakiejkolwiek osoby w dniu [...] sierpnia 2006 roku, zatem należy stwierdzić, że w zaskarżonym wyroku bezpodstawnie przyjęto, iż skarżąca wykonywała okazjonalny przewóz osób. Zatem rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust 11 u.t.d., a powyższe naruszenie jest naruszeniem prawa materialnego, które ma wpływ na wynik sprawy, albowiem stwierdzenie zaistnienia przesłanki wykonywania przewozu okazjonalnego jest konieczną przesłanką dla stwierdzenia odpowiedzialności skarżącego za naruszenia ustawy o transporcie drogowym.

Wskazano ponadto, iż wyrokiem o sygn. VI SA/WA 648/08 z dnia 20 kwietnia 2009 roku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta W. o cofnięciu licencji na wykonywanie transportu drogowego przez skarżącą. Należy, więc przyjąć, że skarżąca posiada i posiadała licencję na wykonywanie transportu drogowego osób, a zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem prawa materialnego, poprzez naruszenie art. 5 ust 1 u.t.d., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik postępowania, bowiem skarżąca posiada i posiadała licencję na wykonywanie transportu drogowego osób.

Nadto na podstawie art. 178 ust. 1 w zw. z art. 193 Konstytucji oraz art. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, wniesiono o skierowanie pytania prawnego przez Naczelny Sąd Administracyjny do Trybunału Konstytucyjnego, w zakresie zgodności z Konstytucją art. 18 ust 5 u.t.d. W uzasadnieniu wniosku podano, że art. 18 ust. 5 u.t.d. może zostać uznany za sprzeczny z Konstytucją, w szczególności z przepisami art. 2, 20 i 22, 31 ust. 3, 32 ust. 1 i 2.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł także podstaw do uwzględnienia złożonego w skardze kasacyjnej, wniosku o skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego, co do zgodności z Konstytucją art. 18 ust. 5 u.t.d., który był podstawą materialnoprawną nałożenia kary pieniężnej na skarżącą. Zważył, bowiem, że w myśl art. 193 Konstytucji RP sądowi administracyjnemu przysługuje uprawnienie do przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, co do zgodności aktu normatywnego z ustawą zasadniczą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Warunkiem wystąpienia z pytaniem prawnym jest wątpliwość powstała u składu orzekającego, co do zgodności przepisów prawa z Konstytucją RP, a warunek ten nie został spełniony w niniejszej sprawie.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje konkretną sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, która w tej sprawie - w ocenie składu orzekającego - nie zachodzi. Powyższa zasada oznacza związanie Sądu m.in. podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej. Zatem to podstawy skargi kasacyjnej decydują o zakresie dokonanej kontroli wyroku Sądu pierwszej instancji. Podkreślić przy tym należy, że budując podstawy skargi kasacyjnej w oparciu o wzorzec ustawowy określony w art. 174 p.p.s.a., autor środka zaskarżenia zwalcza konkretne orzeczenie Sądu I instancji w zakresie jego zgodności z prawem materialnym czy przepisami postępowania. Powinien, więc odnieść się do tych ustaleń, które przyjął Sąd I instancji i przedstawić przyczyny odmiennego stanowiska w zakresie ich subsumcji, czy też wykładni przepisu.

W rozpoznawanej skardze kasacyjnej kontroli instancyjnej podany został wyrok Sądu I instancji oddalający skargę na decyzję nakładającą na skarżącą karę pieniężną za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Kara została nałożona za naruszenie zakazu umieszczania i używania w pojeździe taksometru oraz za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Skarżąca zwalcza zarówno ustalenia faktyczne, które legły u podstaw nałożenia kary jak i wykładnie wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy o transporcie drogowym i ich zastosowanie w sprawie.

Odnosząc się najpierw do kary nałożonej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarówno w postępowaniu administracyjnym jak i sądowoadministracyjnym pozostawała w obiegu prawnym ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 17 sierpnia 2006 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2006 r. o cofnięciu skarżącej licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Przypomnieć należy, że niniejszą skargą kasacyjną objęty jest wyrok z dnia 1 kwietnia 2009 r. Powołane decyzje w przedmiocie cofnięcia licencji zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 20 kwietnia 2009 r., a zatem orzeczeniem zapadłym po wydaniu zaskarżonego wyroku. To oznacza, że Sąd I instancji nie naruszył przepisów postępowania wskazanych w zarzucie nr 4 skargi kasacyjnej, postawionym w obrębie podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Nie doszło też do naruszenie art. 5 ust. 1 u.t.d.

Kwestionując nałożenie kary pieniężnej za naruszenie zakazu umieszczenia i używania w pojeździe taksometru skarżąca zarzuca Sądowi I instancji zarówno to, że zrównał taksometr z drogomierzem – dalmierzem, jak i to, że brak było podstaw do przyjęcia, że zamontowane w pojeździe urządzenie było taksometrem w rozumieniu legalnej definicji tego urządzenia ( zarzuty nr. 7 i 8 postawione w oparciu o art. 174 pkt 1 p.p.s.a. oraz zarzuty nr. 5 i 6 obejmujące naruszenie przepisów postępowania).

Zauważyć, więc należy, że w toku postępowania administracyjnego ustalono, iż kontrolowany pojazd wyposażony był w taksometr o symbolu "CEZAR FISKALNY" posiadający świadectwo legalizacji pierwotnej i ponownej. Paragony fiskalne świadczą z kolei o tym, że urządzenie to było używane. W uzasadnieniu kontrolowanego wyroku Sąd I instancji przyjął, że zainstalowane w pojeździe urządzenie to taksometr i nie prowadził rozważań dotyczących drogomierza- dalmierza, co uszło uwadze autorowi skargi kasacyjnej.

Odnosząc się natomiast do kwestii " legalnej definicji" taksometru Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że na gruncie ustawy o transporcie drogowym obowiązują odmienne zasady wykonywania przewozów okazjonalnych pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą ( pojazdem niebędącym taksówką) i przewozów wykonywanych na podstawie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Konsekwencją odmienności charakteru powyższych przewozów osób jest wprowadzony art. 18 ust. 5 u.t.d. zakaz umieszczania i używania taksometru oraz umieszczania na pojeździe oświetlenia i oznakowania charakterystycznego dla taksówki, w przypadku, gdy pojazdem do 9 osób łącznie z kierowcą wykonywany jest przewóz okazjonalny w transporcie drogowym.

Ratio legis wprowadzenia zakazów, określonych w art. 18 ust. 5 u.t.d., było wyeliminowanie przypadków wykonywania transportu drogowego pojazdem upodobnionym do taksówki i omijania restrykcyjnych przepisów dotyczących uzyskiwania licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką (por. uzasadnienie do projektu ustawy, druk sejmowy nr 3930).

Wprowadzenie ścisłego rozróżnienia transportu drogowego taksówką od transportu drogowego okazjonalnego (w omawianym znaczeniu) polega na wyraźnym rozróżnieniu oznaczenia pojazdów, którymi mogą być wykonywane te dwa rodzaje przewozów. Przepis art. 18 ust. 5 u.t.d. ma, więc na celu przeciwdziałanie wprowadzaniu w błąd potencjalnych klientów, którzy mogą uważać, że odbywają podróż taksówką, a w istocie odbywają podróż pojazdem, który nie posiada standardów wymaganych dla taksówki, zaś kierujący pojazdem nie ma kwalifikacji wymaganych przy transporcie drogowym taksówką.

Wprowadzając omawiane zakazy ustawodawca posłużył się pojęciami " taksometr, lampa lub inne urządzenie techniczne" nie definiując tych pojęć. Nie ma, więc racji strona skarżąca twierdząc, iż użyte w art..18 ust. 5 a u.t.d. pojęcie taksometru obejmuje li tylko takie urządzenie, które odpowiada " definicji legalnej tego urządzenia". Jak już, bowiem wcześniej wskazano, omawiana ustawa nie zawiera takiej definicji, a akt prawny, na który powołano się w uzasadnieniu skargi kasacyjnej został wydany na podstawie delegacji ustawowej zawartej w ustawie z dnia 11 maja 2005 r. Prawo o miarach ( tekst. jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441).

Stosując wykładnie celowościową przyjąć należy, że pod pojęciem " taksometr " użytym w art.18 ust.5 a u.t.d. należy rozumieć takie urządzenie techniczne, które służy obliczeniu według ustalonej taryfy należności za przejazd.

Z przedstawionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał za nieusprawiedliwione zarzuty skargi kasacyjnej odnoszące się zarówno do kwestii ustaleń faktycznych obejmujących wyposażenie kontrolowanego pojazdu w taksometr jak i do naruszenia w tym zakresie art. 18 ust. 5 u.t.d. przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niezasadne są także zarzuty skargi kasacyjnej obejmujące kwestie związane z ustaleniem strony postępowania administracyjnego w tej sprawie, a ściślej rzecz ujmując – podmiotu, który dopuścił się naruszenia zakazu określonego w art. 18 ust. 5 a u.t.d. Przedsiębiorcą ponoszącym odpowiedzialność za naruszenie omawianego zakazu jest ten podmiot, który w swoim imieniu, na swoją rzecz i na własne ryzyko gospodarcze wykonywał transport drogowy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie - wydruków z kasy fiskalnej i przesłuchania kierowcy wynika, iż to skarżąca spółka była przedsiębiorcą, który naruszył zakaz określony w art. 18 ust. 5 pkt a u.t.d. Nadto raport fiskalny dobowy za dzień [...] sierpnia 2006 r. oraz paragon fiskalny potwierdzał fakt wykonywania przewozu. Dowody te są wystarczające dla uznania, iż w imieniu skarżącej był wykonywany okazjonalny przewóz osób w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą i nie zachodziła potrzeba "przesłuchania w charakterze świadka pasażera - osoby, która miała być przewożona skontrolowanym pojazdem".

Kolejny problem prawny przedstawiony w skardze kasacyjnej został ujęty, jako "naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnie art. 92 ustawy o transporcie drogowym poprzez przyjęcie kary łącznej w miejsce kar za każde naruszenie przepisu ustawy z osobna". Zarzut ten wymaga analizy przepisu art. 92 ust.2 u.t.d., który stanowi podstawę do sumowania kar za poszczególne naruszenia. W przepisie tym mowa jest o sumie kar pieniężnych nałożonych podczas jednej kontroli, a nie o karach nałożonych za poszczególne naruszenia. Unormowanie to nie sprowadza kar za poszczególne naruszenia do kary łącznej.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd taki uznać można za utrwalony (por. wyrok NSA z 8 lipca 2009 r. sygn. akt II GSK 1083/08 oraz wyrok NSA z 14 lipca 2009 r. sygn. akt II GSK 1091/08, dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W obrębie podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 p.p.s.a., skarżąca zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie art. 134 p.p.s.a. poprzez nie rozstrzygnięcie kwestii prejudycjalnej ( wpadkowej) wyroku, co jest objęte pojęciem przewozu okazjonalnego. Tak zredagowany zarzut uznać należy za nieusprawiedliwiony z dwóch powodów. Po pierwsze, w rozpoznanej przez Sąd I instancji sprawie nie występowała kwestia prejudycjalna. Po wtóre powołany w omawianym zarzucie przepis nie został naruszony. Przyjmując, iż zarzut obejmuje obie jednostki redakcyjne art. 134 p.p.s.a. stwierdzić należy, że Sąd I instancji nie wyszedł poza granice rozpoznawanej sprawy ( art. 134 § 1 p.p.s.a) ani też nie naruszył zakazu reformationis in peius ( art. 134 § 2 p.p.s.a).

W oparciu o art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarżąca, poza omówionymi już zarzutami naruszenia prawa materialnego powiązanymi następnie z naruszeniem przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie art. 4 ust.11 u.t.d. poprzez bezzasadne wyłączenie spod definicji przewozów okazjonalnych przewozu dokonanego taksówką. Zarzut ten także jest nieusprawiedliwiony. Zawarta w art. 4 ust.11 u.t.d. enumeracja negatywna wskazuje, że przewozem okazjonalnym jest przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Zgodnie z art. 5 ust.1 u.t.d. wykonywanie transportu drogowego, który obejmuje także przewóz okazjonalny, wymaga odpowiedniej licencji. Specjalnym rodzajem licencji, innym od przewidzianej w art. 5 ust. 1 u.t.d., jest licencja na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Udzielenie tej licencji wymaga spełnienia przez przedsiębiorcę dodatkowych wymagań określonych w art. 6 u.t.d. Stosownie do art. 12 ust. 1 b u.t.d. licencja na krajowy transport drogowy osób nie uprawnia do wykonywania transportu drogowego taksówką. Analiza treści wymienionych przepisów wskazuje, że przewozy wykonywane na podstawie licencji na wykonywanie transportu drogowego osób są odrębnym rodzajem przewozów, niż przewozy dokonywane w ramach transportu drogowego taksówką. Taki wniosek wypływa również z wywodów zawartych w kontrolowanym orzeczeniu.

Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.