Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2459/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-03-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 37
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2011 r. sprawy ze skargi B. N. i M. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala.


UZASADNIENIE

Sygnatura akt VII SA/Wa 2459/10

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2010r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru budowlanego 201Or. - po wszczęciu na wniosek B. N. i M. G. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...] grudnia 2006 roku nakazującej B. i i M. G. rozbiórkę:

- obiektu budowlanego pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o konstrukcji

drewnianej trwale związanej z gruntem,

-obiektu budowlanego pełniącego funkcje magazynową nietrwale związanego z grantem,

- wzniesionych na terenie działki nr [...] położonej w K. gmina

Krokowa bez wymaganego pozwolenia na budowę -

- odmówił stwierdzenia nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru

Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] grudnia 2006 roku

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] decyzją z dnia [...] .12.2006 roku nakazał B. i M. G. rozbiórkę -obiektu budowlanego pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o konstrukcji drewnianej nietrwale związanej z gruntem.

-obiektu budowlanego pełniącego funkcje magazynową nietrwale związanego z gruntem, zniesionych na terenie działki nr [...] położonej w K. gmina K. bez wymaganego pozwolenia na budowę.

W przedmiotowej sprawie do tutejszego organu wpłynął wniosek B. N. (poprzednio G. ) i M.G. o stwierdzenie nieważności decyzji PINB w powiecie p. z dnia [...] grudnia 2006 roku. Wnioskujący podali podstawę prawną swojego żądania w postaci art. 156 § 1 pkt 2 i pkt 7 Kpa i wskazali, iż organy nadzoru budowlanego naruszyły ich konstytucyjne prawo własności. Organ przypomniał, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji stanowi nadzwyczajny środek wzruszenia decyzji administracyjnej, będący wyjątkiem od

-1 -

zasady trwałości decyzji, wyrażonej w art. 16 kpa i służy eliminacji z obrotu prawnego

decyzji obarczonych najcięższymi wadami, wymienionymi w art.156 § 1 kpa.

W toku postępowania organ nie rozpatruje sprawy co do istoty tylko ocenia czy

zaistniały w sprawie, określone w art.156 § 1 Kpa.

W sytuacji braku wystąpienia tych przesłanek, bądź też w sytuacji wystąpienia jednej

z negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności (określonych w art. 156 § 2

Kpa) organ zobowiązany jest odmówić stwierdzenia nieważności decyzji objętej

kontrolą.

W rozpatrywanej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie p. na podstawie ustaleń z oględzin nieruchomości dokonanych w dniu 7.1 2.2000 r. ustalił, że przedmiotowe obiekty budowlane zostały wzniesione w roku 1994 (protokół z oględzin nieruchomości karta nr 5 w aktach organu I instancji). Ponieważ obiekty zostały wzniesione w 1994 roku to stosownie do art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w postępowaniu w przedmiocie ich rozbiórki będą miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane. Art. 103 ust.1 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. stanowi bowiem, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust 2. Z art. 103 ust.2 Prawa budowlanego z 1994 roku wynika, że przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku, do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe.

Zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego z dnia 24 października 1974 roku, roboty budowlane można było rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 roku (Dz.U. z 1974 roku Nr 8, pcz.48) w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego nie zwalniało tego typu budynków z uzyskania pozwolenia na budowę. § 44 tego rozporządzenia stanowi, iż wykonywanie i rozbudowa stałych i tymczasowych budynków wymaga pozwolenia na budowę. Ponieważ roboty budowlane związane ze wznoszeniem przedmiotowych budynków wykonywane były w roku 1994, zastosowanie do rozpatrywania niniejszej sprawy mają przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 roku w związku z art. 103 ustawy Prawo budowlane z 1994 roku. W przypadku takim celem ustalenia możliwości legalizacji obiektu, niezbędne

-2-

jest ustalenie czy nie zachodzą przesłanki określone w art.37 ust.1 Prawa budowlanego z 1974 roku.

Zgodnie z art.37 ust.1 tej ustawy obiekty budowlane lub ich części będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce gdy obiekt budowlany lub jego część

1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym

nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju

zabudowę, lub

2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowaliby niebezpieczeństwo dla ludzi

lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych tub

użytkowych dla otoczenia.

Ponadto należy wskazać, że w dacie wydania kwestionowanej decyzji o nakazie rozbiórki brak było planu zagospodarowania przestrzennego dla w/w terenu. Plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony w dniu 30.07.1993 roku utracił moc. Oznacza to, że skutki samowoli budowlanej dokonanej przez skarżących w roku 1994 w warunkach art.37 ust.1 pkt I można oceniać jedynie w świetle przepisów obowiązującego w dacie budowy w/w obiektów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto z pisma Urzędu Gminy K. z dnia [...].06.2000 roku wynika, że teren działki nr [...] w K. zgodnie z ustaleniami nieobowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy K. z dnia 30.07.1993 roku (Dz. Urz. Woj. G. Nr 16, poz. 90 z dnia 16.08.1993), który obowiązywał do dnia 31.12.2003 roku z mocy przepisów ustawowych, wchodził w skład terenu upraw rolnych i łąk oznaczonych określonymi symbolami. Działka nr [...] położona w K. wchodzi także w skład terenu, który został wpisany do rejestru zabytków pod nr A-1060 "układ ruralistyczny wsi K. w granicach historycznych wraz z otoczeniem" przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Wpis został dokonany na podstawie decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nr [...] z dnia [...] .06.2005 roku. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...].11.2006 r., co powoduje, że przedmiotowy teren objęty jest szczególną ochroną wynikającą z przepisów ustawy z

-3-

dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2003 r. Nr 162. poz. 1568 z późn. zm.).

Odnosząc się do argumentów wniosku organ wskazał, iż wada decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 7 Kpa musi być określona wprost w przepisie odrębnym w postaci klauzuli nieważności tzn. wada taka musi tkwić w elementach decyzji co daje podstawę do zastosowania przedmiotowego przepisu. Zatem nie można zgodzić się z wnioskującymi, aby przywołane przez nich argumenty uzasadniały zastosowanie tej przesłanki w odniesieniu do analizowanej decyzji organu I instancji. W kwestii naruszenia konstytucyjnego prawa własności organ wyjaśnił, że ochrona prawa własności nie może mieć charakteru nieograniczonego. Ograniczenia prawa własności są dopuszczalne — "w przypadku przepisów krajowych z zachowaniem warunków przewidzianych ty art.31 ust.3 oraz art.64 ust.3 Konstytucji RP, co oznacza, iż jedyną formą wprowadzenia tych ograniczeń jest forma ustawowa. Przywołując treść art. 31 ust. 3 i 64 ust. 3 organ przypomniał, że Trybunał Konstytucyjny orzeczeniem z dnia 31 stycznia 1996r. sygn. K 9/95 orzekł w kwestii zgodności art. 103 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego z przepisami Ustawy Konstytucyjnej z dnia 17.07.1992r. (działając w ramach nieobowiązującej ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o Trybunale Konstytucyjnym).

Organ wojewódzki dokonał analizy zebranego materiału dowodowego i przesłanek wynikających z przepisów art. 156 §1 kpa i stwierdził, iż rozpatrywana decyzja PINB nie jest dotknięta żadną z wad wymienionych w przepisów art. 156 § 1 Kpa.

Decyzją z dnia [...] października 2010r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania B. N. oraz M. G. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].07.2010r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ powtórzył argumenty organu I instancji. Dodatkowo podkreślił, że warunkiem zastosowania instytucji rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r. było równoczesne wystąpienie dwóch przesłanek: rozpoczęcie budowy lub wybudowanie obiektu budowlanego bez wymaganego zezwolenia oraz naruszenie ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego.

W świetle obowiązującego orzecznictwa sądów administracyjnych oceniając legalność samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego należy brać pod uwagę

-4-

zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w okresie budowy obiektu.

W przedmiotowej sprawie, zgodnie z ustaleniami obowiązującego w dacie budowy obiektów, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. zatwierdzonego uchwałą nr 162/XXXVI1/93/93 Rady Gminy K. z dnia 30.07.1993r. (Dz.Urz.WOj. [...]. Nr 16, poz. 90 z dnia 16.08.1993r.), działka nr [...] położona w [...] , przeznaczona była pod użytki rolne, bez prawa zabudowy.

W związku z tym, że w rozpatrywanej sprawie zaistniały ustawowe przesłanki określone w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r., tj. obiekty zostały wybudowane bez wymaganego zezwolenia oraz naruszały ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji PINB w powicie p. z dnia [...] .12.2006r., nakazującej rozbiórkę nie można zarzucić rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa.

Organ podkreślił także, że badana decyzja nie jest obarczona także żadną z pozostałych kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Decyzja ta została bowiem wydana przez właściwy organ, w oparciu o właściwą podstawę prawną, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do właściwej strony postępowania, była wykonalna oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.

B. N. i M. G. złożyli skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 7, 8 i 9 kpa oraz art. 64 ust. 3 Konstytucji. Podnieśli w uzasadnieniu zarzutów, że składali w toku postępowania nowe istotne dowody, które nie zostały wzięte pod uwagę przez organ. Dowody te wskazują na rażące naruszenie konstytucyjnego prawa własności. W konkluzji wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i decyzji organu I instancji. Nadto wnieśli o uchylenie lub zawieszenie na okres 5 lat ostatecznej decyzji PINB w powiecie [...] z dnia [...].05.2007r. powołując się w tym zakresie na treść art. 39 ustawy Prawo budowlane z 1974r.

Dodatkowo skarżący złożyli wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.

-5-

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu, który mógłby uzasadniać jej uchyleniem. Natomiast zgodnie z brzmieniem art. 145§1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm. dalej: P.p.s.a.) sąd uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie jedynie w sytuacji gdy stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania

administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny

wpływ na wynik sprawy;

Jak trafnie podkreślił organ administracji w niniejszej sprawie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że - postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji traktowane jest jako nowe postępowanie w sprawie i toczy się wg przepisów art. 157 kpa.

Zadaniem organu prowadzącego postępowanie o stwierdzenie nieważności

ostatecznej decyzji jest zatem ocena takiej decyzji pod kątem kwalifikowanej

niezgodności z prawem, tj. czy wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym

naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), lub spełnienia innych przesłanek

określonych w art. 156§1 kpa. Postępowanie takie - o stwierdzenie nieważności

decyzji - ma zatem odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby

chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną,

rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku

administracyjno-prawnego. Takie stanowisko zajął także Sąd Najwyższy w

orzeczeniu z dnia 7.03.1996 r. (IIIARN 70\95 OSNP 1996\18\258), w którym

stwierdził, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności

decyzji ostatecznej ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z

prawem, a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy. Pomimo zmiany ustroju

sadów administracyjnych stanowisko to nie straciło na aktualności.

Zagadnienie rażącego naruszenia prawa było również wielokrotnie przedmiotem

rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ostatecznie utrwalił się pogląd, że o

rażącym naruszeniu prawa decydują 3 przesłanki: oczywistość naruszenia prawa,

charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze

-6-

tj. skutki, które wywołuje decyzja (m.in. orzeczenie NSA z 9.02.2005 r. OSK 1134\04 Lex 165717, wyrok NSA z dnia 20.10.2010r. w sprawie I OSK 1614/09 LEX nr 746680). Naczelny Sąd Administracyjny wskazał przy tym, że oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności -skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 14.12.2010r. II OSK 1910/09 lex 746847).

W innym miejscu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził natomiast, że cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą (wyrok z 30.03.2004 r. IVSA 3763\03 Lex 156952).

Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji jest wyjątkiem od obowiązującej w postępowaniu administracyjnym wyrażonej w art. 16 kpa zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej. A zatem nie jest dopuszczalne "podciąganie" wypadków zwykłego naruszenia prawa pod naruszenie kwalifikowane, rażące, ani - tym bardziej - uznawanie za naruszające prawo sytuacji -gdzie nie jest wyjaśnione, czy do naruszenia prawa w ogóle doszło. W konsekwencji takiego stanowiska w orzecznictwie sądowo administracyjnymi utrwalił się pogląd, że dla ustalenia czy kontrolowana decyzja została podjęta z rażącym naruszeniem prawa nie wystarczy stwierdzenie, że dokonano błędnej wykładni prawa, ale niezbędne jest wykazanie, że przekroczenie prawa nastąpiło w sposób jasny i niedwuznaczny (tak m.in. WSA w Warszawie wyrok z dnia 4.03.2004 IVSA3121\02 Lex 156916).

Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że organy administracji prawidłowo oceniły, że kontrolowana przez nie decyzja PINB w powiecie [...] z dnia [...] .12.2006r. nie jest dotknięta żadną z wad wymienionych w art. 156§1 kpa. Jak wynika z treści uzasadnienia kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji organ ustalił, że obiekty budowlane objęte obowiązkiem

-7-

rozbiórki zostały zrealizowane bez wymaganego pozwolenia na budowę w 1994r. Okoliczność ta - mająca kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie była kwestionowana przez skarżących. W konsekwencji w sposób prawidłowy organ stopnia powiatowego uznał, że dla rozstrzygnięcia sprawy będą miały zastosowanie przepisy art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane. A to w związku z treścią art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 2004r, zgodnie z którym przepisu art. 28 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe.

Przepisy poprzednio obowiązującej ustawy prawo budowlane również przewidywały w art. 28, że roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę.

Jednocześnie art. 37 ust. 1 tej ustawy wskazywał, że obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce (...), gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część:

1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym

nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju

zabudowę, lub

2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi

lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub

użytkowych dla otoczenia.

Organy nadzoru budowlanego stopnia powiatowego wydając decyzję z dnia [...] .12.2006r. ustaliły, że w dacie realizacji obiektu nieruchomość, na której zrealizowana była inwestycja była objęta planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującego do dnia 31.12.2003r., który określał ten teren jako teren upraw rolnych i łąk. Z zapisów tego planu wynika, że na tym terenie obowiązuje zakaz podziałów geodezyjnych, co wynika z tego, że tereny te "podlegają ochronie konserwatorskiej. Wymienione działki mogą być użytkowanie wyłącznie zgodnie z ich przeznaczeniem to jest na cele rolnicze". Prawidłowe jest, zatem ustalenie organu, że w świetle zapisów w/w planu nie jest możliwe "zalegalizowanie" przedmiotowych

-8-

obiektów budowlanych. Innymi słowy spełnione zostały przesłanki określone w art. 37 Prawa budowlanego. Bez znaczenia przy tym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostaje, że w/w plan nie obowiązywał w dacie wydawania decyzji.

Na marginesie niniejszych rozważań wskazać jednak należy, że Sąd nie podziela stanowiska organu odwoławczego co do tego, że obowiązujące orzecznictwo sądów administracyjnych nakazuje przy badaniu legalności samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego brać pod uwagę jej zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w okresie budowy.

Zważyć należy, że stanowisko sądów w tym zakresie wielokrotnie ulegało zmianie. Wprawdzie Sąd nie kwestionuje, że znane są poglądy przedstawione przez organ administracji, jednakże nie może jednak ujść uwadze, że w orzecznictwie w tym zakresie prezentowany jest również odmienny pogląd, wskazujący, że zwrot "obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przewidziany pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę - sformułowany w czasie teraźniejszym pozwala na postawienie tezy, iż skutki samowoli budowlanej na gruncie art. 37 ust. 1 prawa budowlanego z 1974r. oceniać należy w świetle przepisów o planowaniu przestrzennym obowiązujących w dacie wydawania decyzji (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 24.08.2008r. w sprawie II OSK 1320/09, NSA w wyroku z dnia 6.11.2007 w sprawie II OSK 1454/06, wyrok NSA z 17.05.2010r.w sprawie IIOSK 878/09). W jeszcze innym miejscu NSA stwierdził, że nawet w sytuacji, gdy legalizacja samowoli budowlanej sprzed 1995 r. na podstawie przepisów obowiązujących w dacie jej popełnienia nie byłaby możliwa z uwagi na sprzeczność z planem miejscowym ówcześnie obowiązującym, to nie można wykluczyć badania zgodności tej samowoli budowlanej z przepisami aktualnie obowiązującymi i to zarówno wówczas, gdy dla danego terenu obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego, jak i wówczas, gdy planu takiego nie uchwalono (tak w wyroku z dnia 10.03.2010r. II OSK 506/09 LEX nr 597654). Powyższe wskazuje, że przepis art. 37 ust. 1 omaw. ustawy nie jest jednoznaczny. Istnieje wiele poglądów co do możliwości jego wykładni. Skoro, jak wskazano w orzecznictwie sądowo - administracyjnym, które w pełni podzielił Sąd w składzie rozpoznającym mniejszą sprawę a co zostało wyżej wskazane, rażąco można naruszyć jedynie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa to sam fakt,

-9-

że omawiana cześć przepisu budzi wątpliwości co do swej treści wskazuje, że nie można uznać, iż doszło do rażącego naruszenia prawa.

I wreszcie - co należy podkreślić- niezależnie od ustaleń organu w kwestii zapisów planu zagospodarowania przestrzennego zalegalizowaniu powyższych obiektów stoi na przeszkodzie wpisanie terenu do rejestru zabytków jako układ ruralistyczny wsi K. i [...] w granicach historycznych wraz z otoczeniem. Teren taki objęty jest zakazem zabudowy.

W konsekwencji wskazać należy, że zestawienie treści tej decyzji z normą prawną, w oparciu, o którą została ona wydana nie stoi w rażącej sprzeczności a ewentualne naruszenie przepisu prawa poprzez odmienną niż uczynił to organ wykładnię przepisu nie może-w świetle powyższych rozważań - być traktowane jako rażące naruszenie prawa. Innymi słowy - Sąd podzielił pogląd organu orzekającego co do tego, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie została spełniona przesłanka określona w art. 156§1 pkt. 2 kpa.

Trafne jest także stanowisko organu co do tego, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie można zarzucić decyzji PINB z dnia [...].12.2006r. wydania jest z naruszeniem przepisu art. 156§1 pkt. 7 kpa. Jeszcze na gruncie rozporządzenia z 22.03.1928 r. - o postępowaniu administracyjnym utrwalił się pogląd aktualny po dziś dzień, że skutek wady decyzji, o którym mowa w omaw. przepisie musi być ustanowiony wprost w przepisie odrębnym w postaci klauzuli nieważności. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w okolicznościach niniejszej sprawy. Prawidłowe także są ustalenia organu co do tego, że kontrolowana decyzja PINB nie jest dotknięta żadną inną wadą wymienioną w art. 156§1 kpa.

Nie zasługują także na uwzględnienie zarzuty zawarte w skardze. Po pierwsze nie można kontrolowanej decyzji zarzucić, że nie uwzględniła konstytucyjnej ochrony prawa własności. Nie może wszak ujść uwadze, że organ I instancji w uzasadnieniu rozstrzygnięcia odniósł się do powyższej kwestii wskazując, że zasada ta ulega ograniczeniu. Sąd w pełni podzielił w/w stanowisko. Wbrew bowiem stanowisku skarżących prawo własności w okolicznościach niniejszej sprawy zostało ograniczone ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, która daje gminom możliwość kształtowania i prowadzenia polityki przestrzennej na terenie gminy co może prowadzić do ograniczenia właścicieli nieruchomości w sposobie zagospodarowania gruntów.

-10-

Wbrew twierdzeniom skarżących bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostaje wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 1996r. K 9/95. Zgodnie z jego treścią przepisy art. 103 ust. 1 i 2 w związku z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414) w części, w której nakazują właściwemu organowi wydanie we wszczętej sprawie decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego będącego w budowie rozpoczętej i nie zakończonej przed dniem 1 stycznia 1995 r., prowadzonej bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ, gdy obiekt ten znajduje się na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę tego rodzaju ani też nie spowoduje w razie wybudowania niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia - są niezgodne z art. 1 przepisów konstytucyjnych pozostawionych w mocy na podstawie art. 77 Ustawy Konstytucyjnej z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej Polskiej oraz o samorządzie terytorialnym (Dz. U. Nr 84, poz. 426; zm.: z 1995 r. Nr 38, poz. 184 i Nr 150, poz. 729), naruszają bowiem wynikającą z zasady państwa prawnego zasadę zaufania obywateli do obowiązującego prawa, ujmowaną w związku z zasadami stosunkowości oraz sprawiedliwości społecznej, a tym samym wymienione przepisy w tej samej części są niezgodne z art. 3 ust. 1 powołanych przepisów konstytucyjnych; 2. Artykuł 103 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nie jest niezgodny z art. 7, art. 67 ust. 1 i 2 oraz art. 79 ust. 5 przepisów konstytucyjnych pozostawionych w mocy na podstawie Ustawy Konstytucyjnej z dnia 17 października 1992 r. (OTK 1996/1/2)

Analiza treści tego orzeczenia wskazuje, że odnosi się ono do innego stanu faktycznego niż ustalony w niniejszej sprawie - co istotne - w sposób prawidłowy.

I wreszcie organ nie mógł naruszyć w niniejszej sprawie art. 145§1 kpa albowiem przepis ten nie był i nie mógł być podstawą prawną rozstrzygnięcia. Dotyczy on bowiem postępowania wznowieniowego, które jest odrębnym od postępowania nieważnościowego postępowaniem.

Organ w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności nie mógł również uwzględnić art. 39 ustawy prawo budowlane z 1974r. Zarzutu niezastosowania tego przepisu w postępowaniu nieważnościowym nie można także skutecznie postawić decyzji wydanej przez organ stopnia powiatowego.

-11-

Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.

-12-