Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 504/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-07-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 2 pkt 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1875
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jedn.
article: art. 20 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1073
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne.
article: art. 5 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1289
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Józef Maleszewski (spr.) Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2018 r. sprawy ze skargi Wojewody Wielkopolskiego na uchwałę Rady Gminy Budzyń z dnia 17 stycznia 2018 r. nr XXXV/278/2018 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Podstolice 1. stwierdza nieważność § 7 ust. 3 zaskarżonej uchwały w części, w jakiej wskazuje on pkt 2 i 3 ust. 1 tego paragrafu, 2. w pozostałym zakresie oddala skargę, 3. zasądza od Gminy Budzyń na rzecz Wojewody Wielkopolskiego kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Rada Gminy Budzyń działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 2018r. o samorządzie gminnym (j.t. Dz.U. z 2017r. poz. 1875 ze zm. – dalej u.s.g.) oraz art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz.U. z 2017r. poz. 1073 ze zm. – dalej u.p.z.p.), w dniu 17 stycznia 2018r. podjęła uchwałę nr XXXV/278/2018 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Podstolice (dalej zaskarżona uchwała).

Wojewoda Wielkopolski reprezentowany przez radcę prawnego E. Ś. , działając na podstawie art. 93 ust. 1 u.s.g. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą uchwałę, wnosząc o stwierdzenie nieważności § 7 zaskarżonej ze względu na istotne naruszenie prawa i zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Dokonując oceny legalności zaskarżonej uchwały, w odniesieniu do zasad sporządzania planu zagospodarowania przestrzennego, Skarżący stwierdził, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1289 – dalej ustawa), właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych.

Zgodnie z art. 5 ust. 7 ustawy, w przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1-4, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku. Tymczasem w § 7 ust. 1 - 3 uchwały, ustalono dopuszczalne sposoby tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów, wprowadzając de facto regulacje dotyczące terminów i warunków użytkowania takich elementów infrastruktury technicznej jak szczelne zbiorniki na nieczystości - ścieki, przydomowe oczyszczalnie ścieków, przyłącza kanalizacyjne i wodociągowe, co nie stanowi tymczasowego sposobu zagospodarowania terenu, które co do zasady powinno być różne od przeznaczenia docelowego. Wymienione elementy infrastruktury mogą stanowić tymczasowe obiekty budowlane związane z przeznaczeniem "docelowym". Pojęcie tymczasowych obiektów budowlanych i tymczasowego sposobu zagospodarowania nie może być zatem traktowane tożsamo. W świetle przytoczonych zapisów ustawy zdaniem Skarżącego, stwierdzić należy, że ustalenia § 7 ust. 1 - 3 uchwały wprowadzające terminy i zasady korzystania ze szczelnych zbiorników na nieczystości czy przydomowych oczyszczalni ścieków stanowią modyfikację i rozszerzenie przepisów art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Dalej wskazano, że zgodnie z art. 35 u.p.z.p. tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, chyba że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania. W ocenie organu nadzoru ww. przepis u.p.z.p. naruszono poprzez ustalenia zawarte w § 7 ust. 1 pkt 5 oraz w § 7 ust. 4 uchwały, w których ustalony został termin rolniczego wykorzystania nieruchomości objętych planem. W zakresie ustaleń dotyczących tymczasowego sposobu zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów, ustalono, że o ile nie zostaną zagospodarowane zgodnie z ustaleniami rozdziału 2, mogą być wykorzystywane na cele rolne bez możliwości zabudowy do dnia 1 stycznia 2027r. Teren objęty planem jest obecnie wykorzystywany rolniczo, w związku z powyższym, zgodnie z art. 35 u.p.z.p., może być wykorzystywany w ten sposób bezterminowo - do czasu zagospodarowania zgodnego z planem. Ustalenie zatem konkretnego terminu, do którego tereny objęte planem mogą być wykorzystywane na cele rolnicze stanowi istotne naruszenie art. 35 u.p.z.p.

W skardze organ nadzoru dodatkowo wskazał, że w świetle § 1 ust. 7 uchwały, w planie ustalono minimalną i maksymalną intensywność zabudowy. Obowiązek wyznaczenia tych parametrów wynika wprost z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. Tymczasem w ustaleniach szczegółowych dla poszczególnych terenów wyznaczonych w planie, nie określono minimalnego wskaźnika intensywności zabudowy, ograniczając ustalenia do maksymalnego wskaźnika intensywności zabudowy (rozdział 2 uchwały - § 8 ust. 3, 4, 5).Ponadto w § 10 ust. 1 pkt 4 planu, dla terenu drogi publicznej oznaczonego symbolem KD, ustalono klasę techniczną drogi "D - droga dojazdowa lub L - droga lokalna". Tymczasem rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 2016 r. poz. 124) ustala w § 4 ust. 1 pkt 6 i 7 różne parametry techniczne dla dróg klasy dojazdowej i lokalnej. Zatem plan miejscowy powinien określać jednoznacznie klasę wyznaczonej drogi publicznej. Natomiast biorąc pod uwagę, że powyższe ustalenie planu dotyczy fragmentu istniejącej drogi publicznej, w kontekście przywołanego wcześniej art. 35 u.p.z.p., powyższe uchybienie nie stanowi istotnego naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego.

Rada Gminy Budzyń reprezentowana przez Wójta w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Odnosząc się szczegółowo do zarzutów skargi Rada stwierdziła, że nie zgadza się ze Skarżącym, że ustalenia zawarte w ustaleniach §7 ust. 1-3 uchwały stanowią modyfikację i rozszerzenie przepisów art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 7 ustawy. Norma ogólna z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy wprowadza nakaz przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenia nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych, jednocześnie dopuszczenie nie przyłączania nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, jeżeli nieruchomość ta jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych, zaś art. 5 ust. 7 ustawy uprawnienie dla wójta gminy do kontroli i egzekucji realizacji ww. obowiązku ustawowego.

Zdaniem Rady powyższe przepisy nie przestały obowiązywać, ani nie ulegają modyfikacji, czy rozszerzeniu, gdy w ustaleniach zaskarżonej uchwały wprowadzono regulacje zawarte w §7 ust. 1 określającym dopuszczalne sposoby tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów:

a) gromadzenie ścieków w szczelnych zbiornikach na ścieki, opróżnianych okresowo przez transport asenizacyjny wywożący ścieki do oczyszczalni, o ile dany teren nie posiada możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej (§7 ust. 1 pkt 1 skarżonej uchwały) - jednak nie dłużej niż do 30 dni po oddaniu do użytkowania sieci kanalizacji sanitarnej obsługującej ww. tereny (§7 ust. 2 i 3 skarżonej uchwały),

b) odprowadzenie ścieków do gminnej sieci kanalizacyjnej poza terenem planu za pośrednictwem przyłącza (§7 ust. 1 pkt 2 skarżonej uchwały), jednak użytkowanie - bezterminowo, zagospodarowanie i urządzanie - do daty wydania pozwolenia na budowę sieci kanalizacji sanitarnej obsługującej ww tereny (§7 ust. 2 i 3 skarżonej uchwały),

c) oczyszczanie ścieków w przydomowych oczyszczalniach ścieków na terenie działki (§7 ust. 1 pkt 3 skarżonej uchwały), jednak użytkowanie bezterminowo, zagospodarowanie i urządzanie - do daty wydania pozwolenia na budowę sieci kanalizacji sanitarnej obsługującej ww. tereny (§7 ust. 2 i 3 skarżonej uchwały).

Powyższe ustalenia, stanowiące określenie sposobów i terminów tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów, należącego do katalogu obowiązkowych ustaleń planu miejscowego, zgodnie z przepisami art. 15 ust. 2 pkt 11 u.p.z.p., wprowadzono w zgodzie z przepisami ustawy.

Przyjęcie terminu 30 dni od daty oddania do użytkowania kanalizacji sanitarnej obsługującej interesującą nas działkę, jako terminu upoważniającego do użytkowania, zgodnie ze skarżoną uchwałą, zbiornika bezodpływowego i brak określenia tego terminu dla innych rozwiązań, jest konsekwencją zastosowania przepisów art. 5 ust. 7 ustawy. Okres 30 dni, to okres, w jakim wójt gminy ma czas na wydanie decyzji administracyjnej nakazującej przyłączenie do sieci kanalizacyjnej. Bezterminowe użytkowanie pozostałych rozwiązań tymczasowych przyjęto, ponieważ ustawa nie przewiduje możliwości nakazania zaprzestania użytkowania legalnie wybudowanej oczyszczalni przydomowej, czy przyłącza od innej sieci kanalizacyjnej.

Określenie, jako terminu tymczasowego zagospodarowania i urządzania terenu daty wydania pozwolenia na budowę sieci kanalizacyjnej - wpisuje się także w przepisy art. 5 ust. 1 pkl 2 ustawy, albowiem z chwilą wydania decyzji o pozwoleniu na budowę dla kanalizacji sanitarnej mającej obsłużyć daną działkę nie można powiedzieć, aby jej budowa była technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona. Innymi słowy nie ma żadnego argumentu przemawiającego za tym, aby dopuścić, zgodnie z ww. przepisami ustawy, zastosowanie rozwiązań indywidualnych w zagospodarowaniu lub urządzaniu danego terenu. W tym przypadku nie ma już znaczenia jakiego rodzaju rozwiązanie indywidualne miało by to być, czy zbiornik bezodpływowy, czy oczyszczalnia przydomowa, czy podłączenie do sieci poza planem.

Na marginesie dodano, że kwestia podłączenia poza planem, mieści się zupełnie jako wykonywanie przepisów ww. art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, albowiem mowa tu o budowie przyłącza do sieci poza planem, np. w oddalonej o 1 km wsi Podstolice. Przepisy te nie zabraniają, żeby zdeterminowany inwestor, który bardzo chce się przyłączyć do sieci kanalizacyjnej, zrobił to nie czekając, aż w rejonie jego działki powstanie sieć kanalizacyjna, chociaż może także w takiej sytuacji wybudować zbiornik bezodpływowy lub oczyszczalnię przydomową. Rozwiązanie czasowe w postaci budowy przyłącza do innej sieci nie stanowi więc rozszerzania przepisów ustawy, a tylko rozwiązanie planistyczne problemu - zgodne z przepisami ustawy.

Odnosząc się do zarzutów skargi w części odnoszącej się do §7 ust. 1 pkt 5 oraz ust. 4 skarżonej uchwały Rada Gminy wskazała, że z przepisów art. 35 u.p.z.p. wynika, że tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, chyba że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania. Ustawodawca upoważnił więc organ stanowiący gminy, w końcowej części ww. przepisu, do wprowadzenia odmiennych regulacji, aniżeli dopuszczenie dotychczasowego zagospodarowania terenu. Ponadto norma art. 35 winna być traktowana wyłącznie jako rozwiązanie awaryjne na wypadek nie wywiązania się uchwałodawcy z obowiązku ciążącego na nim - wynikającego z przepisów art. 15 ust. 2 pkt 11 u.p.z.p. określenia zasad i terminów tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów.

W ustaleniach §7 ust. 1 pkt 5 oraz ust. 4 skarżonej uchwały przewidziano zagospodarowanie terenów: MN, KDW i ZP, o ile nie zostaną zagospodarowane zgodnie z ustaleniami rozdziału 2, na cele rolne bez możliwości zabudowy, jednak jako zagospodarowanie i urządzanie terenu - nie dłużej niż do 1 stycznia 2027 roku, a jako użytkowanie - bezterminowo. Reasumując, w zakresie dalszego użytkowania - właściciel ww. terenów nie jest zobowiązany do zaprzestania użytkowania tych nieruchomości w sposób rolniczy po 1 stycznia 2027r., natomiast nie będzie mógł wyłącznie ich na ten cel zagospodarować i urządzać.

Odnośnie stwierdzonych przez Skarżącego naruszeń zasad sporządzania planu miejscowego, Skarżący stwierdził, ze nie uważa za przejaw istotnego naruszenia zasad sporządzania planu braku ustalenia minimalnego wskaźnika zabudowy w ustaleniach §8 ust. 3 pkt 1, ust. 4 pkt 1 i ust. 5 pkt 1 skarżonej uchwały i braku jednoznacznego określenia klasyfikacji i parametrów istniejącej drogi gminnej KD w ustaleniach § 10 ust. 1 pkt 4 uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje częściowo na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosownie zaś do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kognicji Sąd zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. powołany został do orzekania w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.

W świetle art. 91 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, przy czym o nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia. Po upływie tego terminu organ nadzoru nie może już we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały (zarządzenia) organu gminy. W takiej sytuacji może jedynie zaskarżyć wadliwy akt do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 93 ust. 1 u.s.g. Realizując tę kompetencję organ nadzoru nie jest skrępowany jakimkolwiek terminem do wniesienia skargi (zob. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2005 r., sygn. akt II OSK 320/05 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2005 r., sygn. akt I OSK 572/05, http://orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA).

W rozpoznawanej sprawie Wojewoda Wielkopolski w ustawowym terminie 30 dni od dnia otrzymania zaskarżonej uchwały nie orzekł o jej nieważności, wobec czego był władny zaskarżyć ją w trybie art. 93 u.s.g.

Dalej należy wskazać, że przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Gminy Budzyń z dnia 17 stycznia 2018r. nr XXXV/278/2018 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Podstolice. Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona uchwała jako podjęta w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 u.p.z.p.), zatem należy do kategorii aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a.

Przechodząc do oceny zasadności skargi należy przywołać art. 28 ust. 1 u.p.z.p., zgodnie z którym, istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. W przepisie tym przewidziano dwie podstawowe przesłanki zgodności z przepisami prawa uchwały o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Po pierwsze, przesłankę materialnoprawną, a mianowicie uwzględnienie zasad sporządzania planu miejscowego. Chodzi tu przede wszystkim o związanie rady gminy przepisami prawa, w tym prawa europejskiego, zasadami konstytucyjnymi i przepisami ustaw materialnoprawnych, które wyznaczają granice władztwa planistycznego gminy (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2008 r., sygn. akt II OSK 215/08). Zasady sporządzania aktu planistycznego dotyczą zatem zawartości aktu planistycznego (część tekstowa i graficzna, inne załączniki), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. np. Z. Niewiadomski, Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, Warszawa 2016, 9 wyd., teza 4 do art. 28).

Po drugie, w art. 28 u.p.z.p. przewidziano przesłankę formalnoprawną, a mianowicie zachowanie procedury sporządzenia planu i właściwości organu. Jeżeli chodzi o tryb sporządzania planu, to pojęcie to odnosi się do sekwencji czynności jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia studium, czy też planu miejscowego począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium lub planu, a skończywszy na uchwaleniu studium lub planu (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 25 maja 2009 r. II OSK 1778/08).

Należy podkreślić, że Wojewoda Wielkopolski w skardze zawarł zarzuty dotyczące wyłącznie zawartości aktu nie kwestionując trybu sporządzania zaskarżonej uchwały. W tym miejscu należy zaznaczyć, że rozpoznawana skarga jest pierwszą skargą do sądu administracyjnego na przedmiotową uchwałę. Rodzi to obowiązek skontrolowania trybu sporządzenia miejscowego planu (por. wyroki WSA w Krakowie z dnia 6 października 2011 r. sygn. akt II SA/Kr 38/11; WSA w Poznaniu z dnia 24 kwietnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Po 1153/12; WSA we Wrocławiu z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 835/12 – CBOSA). Po przeanalizowaniu akt sprawy Sąd stwierdza, że zaskarżony plan został uchwalony z zachowaniem procedury określonej w art. 17 u.p.z.p.

Przechodząc do oceny zasadności zarzutów skargi w swej istocie zasadniczo odnoszących się do treści §7 uchwały przywołać należy treść tego przepisu, w którym w ust. 1 ustalono dopuszczalne sposoby tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów:

1) gromadzenie ścieków w szczelnych zbiornikach na ścieki, opróżnianych okresowo przez transport asenizacyjny wywożący ścieki do oczyszczalni, o ile dany teren nie posiada możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej;

2) odprowadzenie ścieków do gminnej sieci kanalizacyjnej poza terenem planu za pośrednictwem przyłącza;

3) oczyszczanie ścieków w przydomowych oczyszczalniach ścieków na terenie działki;

4) dostawy wody z sieci wodociągowej poza terenem planu za pośrednictwem przyłączy;

5) zagospodarowanie terenów: MN, KDW i ZP, o ile nie zostaną zagospodarowane zgodnie z ustaleniami rozdziału 2, na cele rolne bez możliwości zabudowy.

W §7 ust. 2 uchwały ustalono nieprzekraczalny termin tymczasowego sposobu użytkowania terenów, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, na 30 dni po oddaniu do użytkowania sieci kanalizacji sanitarnej obsługującej ww. tereny. Jeżeli obiekty wzniesiono na zasadach tymczasowych, o których mowa w ust. 1 pkt 2-3 oraz pkt 4-5, to obiekty uważa się za funkcjonujące na podstawie ustaleń niniejszego planu bezterminowo - odpowiednio po oddaniu do użytkowania sieci wodociągowej oraz kanalizacji sanitarnej - obsługujących ww. tereny.

W §7 ust. 3 uchwały jako nieprzekraczalny termin tymczasowego sposobu zagospodarowania i urządzania terenów, o którym mowa w ust. 1 pkt 1-3, ustalono na datę wydania pozwolenia na budowę sieci kanalizacji sanitarnej obsługującej ww. tereny oraz, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, na datę budowy sieci wodociągowej obsługującej ww. tereny.

W §7 ust. 4 uchwały ustalono zaś nieprzekraczalny termin tymczasowego sposobu zagospodarowania i urządzania terenów, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, na 1 stycznia 2027 r.

Oceniając legalność przytoczonego wyżej przepisu zaskarżonej uchwały w pierwszej kolejności przywołać należy treść art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych. Dalej ustawodawca wskazał, że przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Wskazany przepis formułuje obowiązki właścicieli nieruchomości związane z gromadzeniem i odprowadzaniem nieczystości ciekłych i ścieków bytowych, wyodrębniając w związku z tym trzy rodzaje hipotetycznych stanów faktycznych. Dla przedmiotowej sprawy istotne znaczenie ma przywołana, ostatnia część ww. przepisu, w której ustawodawca ustosunkowuje się do obowiązków właściciela nieruchomości w przypadku, kiedy potencjalnie lub realnie istnieje możliwość przyłączenia się do kanalizacji. Ze stwierdzenia ustawodawcy polegającego na tym, że przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych bezsprzecznie wynika, że ustawodawca dopuszcza taką sytuację, w której gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest potencjalnie możliwa lub zrealizowana a dana nieruchomość jest lub może być alternatywnie w wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków. Wynika to stąd, że ustawodawca akceptuje fakt nie podłączenia do kanalizacji nieruchomości w przypadku, kiedy nieruchomość wyposażona jest w przydomową oczyszczalnię ścieków.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że treść §7 ust. 2 zdanie drugie i §7 ust. 3 uchwały w swej treści odwołujących się do 7 ust. 1 pkt 3 uchwały stanowi istotną modyfikację zapisów art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy. Treść tych przepisów wprowadza bowiem ograniczenia korzystania z przydomowych oczyszczalni ścieków tylko do tych, które powstały przed wybudowaniem kanalizacji. Zapisy uchwały w przyjętej przez Radę Gminy w Budzyniu treści w zakresie wywoływanych skutków, stanowią zatem de facto zakaz budowy przydomowych oczyszczalni ścieków po wybudowaniu zbiorczej kanalizacji sanitarnej. Tymczasem z przepisów ustawy wynika, że nie istnieje jakiekolwiek ograniczenie czasowe w zakresie możliwości budowy przydomowej oczyszczalni ścieków. Przy braku szczególnego uzasadnienia wynikającego z umotywowania zagrożenia innych wartości konstytucyjnie chronionych niż prawo własności właściciela nieruchomości, taki zakaz należy uznać za działanie przekraczające granice przysługującego gminie władztwa planistycznego i nadmiernie wkraczające w uprawnienia właściciela terenu, naruszając przysługujące mu prawo własności (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 8 kwietnia 2014 r. sygn. akt SA/Łd 85/14 - CBOSA).

Analogicznie należy ocenić wynikający z treści §7 ust. 2 zdanie drugie i §7 ust. 3 uchwały w zw. z §7 ust. 1 pkt 2 uchwały zakaz odprowadzenia ścieków do gminnej sieci kanalizacyjnej poza terenem planu za pośrednictwem przyłącza. Z treści art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy nie wynika bowiem aby obowiązkowym było odprowadzenie ścieków do sieci kanalizacyjnej położonej na terenie objętym postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Uzasadnia to stwierdzenie nieważności §7 ust. 3 zaskarżonej uchwały w części, w jakiej wskazuje on pkt 2 i 3 ust. 1 tego paragrafu.

Odnosząc się do zarzutów skargi w pozostałym zakresie stwierdzić należy, że zarzut odnoszący się do treści §7 ust. 1 pkt 5 oraz §7 ust. 4 uchwały jest nieuzasadniony. W tym miejscu odwołać należy się do treści art. 35 u.p.z.p. zgodnie z którym tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, chyba że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania. Przepis ten koresponduje z treścią art. 15 ust. 2 pkt 11 u.p.z.p., zgodnie z którym w planie miejscowym określa się obowiązkowo sposób i termin tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów, co do których następuje zmiana sposobu zagospodarowania. Celem art. 35 u.p.z.p. jest faktyczne umożliwienie podmiotom - wobec niezależnej od nich zmiany funkcji terenu - kontynuowania dotychczasowego sposobu zagospodarowania, aż do czasu zagospodarowania zgodnie z planem. Ustalenie sposobów tymczasowego zagospodarowania terenów może być zasadne, gdy jest on inny niż funkcja ustalona w planie, jednak rada gminy ma obowiązek rozważnego wyważenia interesów obywateli i interesu publicznego. W doktrynie przyjęto, iż zwrot "wykorzystanie terenu w dotychczasowy sposób" należy interpretować w ten sposób, że właściciel terenu uprawniony jest do czasu urzeczywistnienia zamierzeń planu miejscowego do podejmowania wszelkich czynności, działań, robót, które uprawniony jest podejmować przy aktualnym sposobie wykorzystywania terenu. Uprawnienie do kontynuowania dotychczasowego sposobu zagospodarowania terenu ma ograniczony w czasie charakter, tereny takie mogą być bowiem wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem. W sytuacji nieokreślenia w planie terminu, do którego tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy, należy uznać, że tereny te mogą być użytkowane w dotychczasowy sposób do czasu rozpoczęcia inwestycji związanych ze zmianą zagospodarowania terenu zgodnie z planem (J. Dziedzic-Bukowska. Komentarz do art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Lex). Z powyższego wynika, że wynikające z przepisu art. 35 u.p.z.p. domniemanie zachowania dotychczasowego sposobu zagospodarowania terenu może zostać obalone, jeżeli właściwy organ zmieniając w planie przeznaczenie terenu zawarł postanowienia określające tymczasowy sposób wykorzystania terenu do czasu zagospodarowania zgodnie z planem. Z właśnie taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, w której organ uchwałodawczy w treści zaskarżonej uchwały uwzględniając obecnie rolniczy charakter terenów objętych planem w §7 ust. 1 pkt 5 ustalił dopuszczalny sposób tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów oznaczonych symbolami MN, KDW i ZP, o ile nie zostaną zagospodarowane zgodnie z ustaleniami rozdziału 2, na cele rolne bez możliwości zabudowy. W §7 ust. 4 ustalono bowiem nieprzekraczalny termin tymczasowego sposobu zagospodarowania i urządzania terenów o którym mowa §7 ust. 1 pkt 5 uchwały do 1 stycznia 2027r.

W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nieuzasadniony jest również zarzut dotyczący naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. poprzez brak określenia minimalnego wskaźnika zabudowy poprzez ograniczenie się do ustalenia maksymalnego wskaźnika intensywności zabudowy (rozdział 2 uchwały §8 ust. 3, 4, 5). Zgodzić należy się bowiem z argumentacją zawartą w odpowiedzi na skargę, iż określenie w §8 ust. 3, 4, 5 uchwały wskaźnika intensywności zabudowy do wielkości wskazanej w w/w przepisach nie oznacza, że nie wyznaczono wartości minimalnej. Zapis brzmiący: "wskaźnik intensywności zabudowy do" jednoznacznie wskazuje bowiem, iż określona w nim wartość jest maksymalną dopuszczalną wielkością tego wskaźnika. W przedziale "do" mieszczą się zatem wszystkie wartości mniejsze niż wskazana oraz wartość równa tej wartości. Zgodnie z zapisami zaskarżonej uchwały plan dopuszcza na terenie objętym planem pozostawienie działki bez jakiejkolwiek zabudowy.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego § 10 ust. 1 pkt 4 zaskarżonej uchwały, wskazać należy, że zgodnie z tym przepisem dla terenu drogi publicznej oznaczonego symbolem KD, ustalono klasę techniczną drogi "D - droga dojazdowa lub L - droga lokalna". Na rysunku planu nie oznaczono jednak klasy technicznej drogi oznaczonej tylko symbolem KD. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, na wskazał również skarżący, iż rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2016 r. poz. 124 – dalej rozporządzenie) ustala różne parametry techniczne dla dróg klasy dojazdowej i lokalnej. Zgodnie z §7 ust. 1 rozporządzenia minimalna szerokość pasa drogowego drogi klasy D wynosi w terenach przeznaczonych po zabudowę 10 m, a drogi klasy L – 12 m. Teren KD ma zaś szerokość 12 do 13,5 m i przebiega po istniejącym pasie drogi gminnej. Brak oznaczenia klasy technicznej drogi KD symbolem L lub D nie stanowi istotnego naruszenia zasad sporządzania planu.

Z powyżej powodów, Sąd na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. w pkt 1 wyroku stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w opisanej części, oddalając skargę w pozostałym zakresie (pkt 2 sentencji wyroku). O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 3 wyroku działając na podstawie art. 200 w związku z art. 205 P.p.s.a., uwzględniając kwotę stanowiącą równowartość wynagrodzenia pełnomocnika (480 zł) ustalonego na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804).