Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2056/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6195 Funkcjonariusze Straży Pożarnej
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Lipiński Sędzia WSA Joanna Kube (spraw.) Asesor WSA Janusz Walawski Protokolant Monika Niewińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2006 r. skargi J. R. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Rejonowego Państwowej Straży Pożarnej w G. z dnia [...] października 1993 r. nr [...] 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Komendant Rejonowy Państwowej Straży Pożarnej (PSP) w G. decyzją z dnia [...] października 1993 r. nr [...] na podstawie art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 88, poz.400 ze zm.) przeniósł J. R. [...] na stanowisko [...].

W dniu 6 stycznia 2000 r. J. R. wniósł o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji zarzucając jej naruszenie prawa materialnego oraz przepisów procesowych.

Komendant Główny (PSP) decyzją z dnia [...] sierpnia 2000 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania J. R. od decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w [...] z dnia [...] lipca 2000 r. nr [...] na podstawie art. 157 § 1 KPA odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Rejonowego (PSP) w G. z dnia [...] października 1993 r. nr [...].

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 30 sierpnia 2001 r. sygn. akt II SA 2440/00 umorzył postępowanie w sprawie ze skargi J. R. na przedmiotową decyzję z uwagi na cofnięcie skargi.

W dniu 4 lipca 2005 r. J. R. skierował do [...] Komendanta (PSP) w [...]., na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, 5, 8 w związku z art. 146 § 1 i 148 § 1 kpa, pismo o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie wszczętej jego wnioskiem z dnia 6 stycznia 2000 r. We wniosku zaznaczył, że przedmiotowy wniosek wnosi w związku z ostateczną decyzją [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w [...] z dnia [...] lipca 2000 r., a także utrzymującą ją w mocy prawomocną decyzją odwoławczą Komendanta Głównego (PSP) z dnia [...] sierpnia 2000 r.

[...] Komendant (PSP) w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], na podstawie art. 149 § 3 kpa odmówił wznowienia postępowania.

Komendant Główny PSP, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa decyzji zwrócił uwagę, że organ I instancji odmawiając wznowienia, merytorycznie rozpoznawał zasadność przesłanek wznowieniowych, bez wydania w tym przedmiocie stosownego postanowienia.

Organ rozpatrując sprawę ponownie wskazał, że:

• po pierwsze postępowanie z wniosku z dnia 6 stycznia 2000 r. nie zostało zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] lipca 2000 r., ponieważ w wyniku złożonego od tej decyzji odwołania wydano w sprawie w dniu [...] sierpnia 2000 r. decyzję ostateczną. Wobec tego brak było podstaw do rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania od decyzji nieostatecznej,

• po drugie organ stwierdził, że J. R. w przedmiotowym wniosku o wznowienie nie podał jednoznacznie okoliczności stanowiących podstawę do wznowienia. Powołane, jako przesłanka wznowieniowa, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lutego 2005 r. sygn. akt II SA 2974/03 oraz z dnia 13 maja 2005 r. sygn. akt II SA 3316/03 nie wskazują na zaistnienie okoliczności, o których mowa w art. 145 § 1 kpa. Ponadto wskazano, że nie został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2005 r. skarżący zakwestionował zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, wnosząc o ich stwierdzenie nieważności.

Wnoszący skargę zarzucił wydanym w sprawie rozstrzygnięciom:

• rażące naruszenie prawa materialnego, tj. przepisu art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej oraz przepisów § 5, 7 12 pkt 1, 15 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 11 czerwca 1992 r. w sprawie postępowania dyscyplinarnego w stosunku do strażaków PSP (Dz. U. Nr 52, poz. 243 ze zm.).

• naruszenie przepisów art. 6 – 11, 77, 79, 80, 81, 89, 107, 138 § 1 pkt 1, 145 § 1, 149 § 1 i § 3 kpa.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Organ stwierdził, że już z samego faktu, że skarżący żądał wznowienia postępowania w sprawie, jego zdaniem zakończonej decyzją z dnia [...] lipca 2000 r. nr [...], która w istocie nie była decyzją ostateczną, należało odmówić wznowienia na podstawie art. 149 § 3 kpa. Organ stwierdził, że jednak z ostrożności procesowej badana była merytorycznie kwestia przesłanek wznowieniowych. Uznano, że skarżący nie wskazał żadnego faktu materialnego, który mógłby być podstawą do wznowienia postępowania, jak też nie podał, od kiedy należałoby liczyć termin określony w art. 148 § 1 kpa.

Ponadto zwrócono uwagę, że w przedmiotowej sprawie od dnia doręczenia decyzji z dnia [...] lipca 2000 r. do wydania decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. upłynęło ponad 5 lat, co powoduje, że nawet w przypadku ewentualnego uchylenia zaskarżonej decyzji i hipotetycznego zaistnienia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1-8 kpa organ nie mógłby uchylić decyzji z dnia [...] lipca 2000 r. z powodu przedawnienia, o którym mowa w art. 146 § 1 kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.

Wznowienie postępowania administracyjnego jest jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, którego przedmiotem jest weryfikacja prawidłowości decyzji ostatecznej wydanej w zwykłym postępowaniu administracyjnym. Mimo samodzielności i odrębności procesowej tego postępowania, które jest prowadzone "w sprawie wznowienia postępowania", występuje ścisły związek między tym postępowaniem a wcześniejszym postępowaniem zwykłym, zakończonym decyzją ostateczną. Zatem granicę postępowania w sprawie wznowienia postępowania wyznacza zakres sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości, ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej oraz - w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa (art. 151§ 1 pkt 1 i 2 i § 2 kpa).

W rozpatrywanej sprawie z naruszeniem przepisów o właściwości rozstrzygnięto w przedmiocie wniosku J. R. z dnia 4 lipca 2005 r. o wznowienie postępowania w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Rejonowego PSP w G. z dnia [...] października 1993 r., co stanowi przesłankę nieważności, o której mowa w przepisie art. 156 § 1 pkt 1 kpa.

W myśl przepisu art. 148 § 1 kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

Zgodnie z art. 150 kpa organem właściwym w sprawie wznowienia postępowania jest organ administracji, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji, a więc ten, który orzekał w danej sprawie, jako ostatni.

To właśnie ten organ po otrzymaniu żądania wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania, obowiązany jest z urzędu zbadać swoją właściwość w sprawie.

Następnym etapem postępowania w sprawie wznowienia będzie wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, bądź decyzji odmawiającej wznowienia postępowania. Przy czym, decyzję o odmowie wznowienia postępowania organ może wydać w przypadku, gdy:

- wniosek o wznowienie postępowania złożył podmiot, który nie jest stroną,

- wniosek został złożony przez stronę, lecz po upływie terminu określonego w art. 148 kpa,

- wniosek złożyła strona niemająca zdolności do czynności prawnych i działa bez przedstawiciela ustawowego (por. wyrok NSA z dnia 12 października 1998 r. sygn. akt IV SAB 77/98 LEX nr 43765).

W rozpatrywanej sprawie nie jest wątpliwe, że wniosek skarżącego z dnia 4 lipca 2005 r. dotyczył wznowienia postępowania w sprawie wszczętej wnioskiem skarżącego z dnia 6 stycznia 2000 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Rejonowego PSP w G. z dnia [...] października 1993 r. Sprawa ta została zakończona wydaniem decyzji ostatecznej z dnia [...] sierpnia 2000 r., którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2000 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Rejonowego Straży Pożarnej w G. z dnia [...] października 1993 r.

Skarżący podanie o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Komendanta Głównego PSP złożył do [...] Komendanta PSP w [...], który wydał decyzję w I instancji. Organ ten nie był uprawniony do wydawania rozstrzygnięć w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Komendanta Głównego PSP.

[...] Komendant PSP w tej sprawie był jedynie zobligowany do przekazania przedmiotowego podania do organu właściwego w sprawie, czyli do Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej.

Wobec powyższego decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], jako wydana przez organ niewłaściwy, rażąco narusza prawo (art. 156 § 1 pkt 1 kpa). Tym samym również decyzja Komendanta Głównego PSP z dnia [...] września 2005 r. nr [...] rażąco narusza przepis art. 138 § 1 pkt 1 kpa na podstawie, którego została wydana.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 156 § 1 pkt 1 kpa, orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O wykonalności wyroku orzeczono w oparciu o art. 152 powołanej ustawy.

Zgodnie z art. 200 powołanej ustawy zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d tej ustawy skarżący jest zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Z akt sądowych sprawy nie wynika zaś, aby skarżący poniósł koszty postępowania, o których mowa w art. 205 § 1 ustawy, co w konsekwencji skutkowało nieuwzględnieniem przez Sąd wniosku o zasądzenie kosztów.