Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 695/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 2a i 2b
journal: Dz.U. 2017 poz 2101
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: par. 36, par. 37 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1034
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2018 r. sprawy ze skargi I. K., K. D. i K. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi I. K., K. D. i K. K. (dalej w skrócie: "skarżący") jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej w skrócie: "organ odwoławczy") z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty [...] (dalej w skrócie "Starosta" lub "organ I instancji") z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] o odmowie dokonania zmian granic w operacie ewidencji gruntów obrębu [...] dla działek nr 1876 i 1873.

Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Pismem z dnia 3 marca 2016 roku skarżący oraz M. K., Z. K. i J. K. wystąpili do Starosty z wnioskiem o podjęcie działań mających na celu doprowadzenie do zgodności stanu w terenie ze stanem w ewidencji gruntów i budynków, poprzez zmianę przebiegu granic i powierzchni działek położonych w obrębie [...] nr 1873, 1874, 1876, 1877.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. Starosta umorzył postępowanie. W uzasadnieniu Starosta stwierdził, że przedmiotowa sprawa jest tożsama ze sprawą, która toczyła się w 2010 i 2011 r. i została zakończona ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nr [...].

Następnie Starosta wyjaśnił, że wnioskodawcy nie udowodnili, iż od zakończenia poprzedniego postępowania wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Takim dowodem w sprawie miał być załączony przez wnioskodawców w dniu 3 czerwca 2016 r. "Operat techniczny", sporządzony przez geodetę uprawnionego, jednakże twierdzenia i wnioski w nim zawarte nie mogą być przedmiotem rozpatrywania, albowiem operat ten nie został przyjęty do zasobu geodezyjnego.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżących oraz M. K., Z. K. i J. K., organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że Starosta nie ustalił przedmiotu postępowania, w szczególności nie wystąpił do właścicieli poszczególnych działek o dokładne określenie ich żądań, ponadto postępowanie zakończone decyzją nr [...] dotyczyło wyłącznie działek nr 1873 i 1876, podczas gdy przedmiotowe postępowanie dotyczy działek nr 1873, 1874, 1876 i 1877.

Uwzględniając zalecenia organu odwoławczego, Starosta postanowił prowadzić sprawę w trzech odrębnych postępowaniach, nr [...] dla działek nr 1873 i 1876, nr [...] dla działki nr 1877, oraz nr [...] dla działki nr 1874.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] Starosta odmówił dokonania zmian granic w operacie ewidencji gruntów obrębu [...] dla działek nr 1876 i 1873.

Jako podstawę prawną decyzji powołał art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej w skrócie: "k.p.a."), art. 7d pkt 1, art. 22, art. 24 ust. 2a, 2b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2101 – dalej w skrócie: "p. g. i k." ) oraz § 44 pkt 2, § 45 ust. 1, § 39 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( t. j. Dz. U. z 2016 r., poz.1034).

W uzasadnieniu Starosta wyjaśnił, że zlecił firmie "S." M. D. sporządzenie pomiaru kontrolnego granic działek nr 1873, 1874, 1876, 1877 położonych w obrębie [...], oraz analizy graficznej polegającej na wykazaniu porównania stanu faktycznego w terenie z mapą ewidencji gruntów i budynków oraz ze znajdującymi się dokumentami z pomiarów w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...], zlecono również wykonanie pomiaru istniejących znaków granicznych w terenie i trwałych szczegółów terenowych (budynków i ogrodzeń) i wykazanie wyników pomiarów na mapie do celów prawnych.

Dalej Starosta wyjaśnił, że mapa ewidencji gruntów dla obrębu [...] powstała w roku 1968 podczas zakładania II etapu ewidencji gruntów, na podkładzie mapy katastralnej, po przejściu z systemu parcelowego na działki ewidencyjne. Działka nr 46 o powierzchni 2,76 ha znajdowała się wówczas w posiadaniu T. Ż. W latach 1985-1986 dokonano odnowienia operatu ewidencji gruntów obrębu [...], polegającego na zamianie starych map katastralnych w skali 1:2880 na nowe mapy ewidencji gruntów w skali 1:2000, które zostały opracowane na podstawie mapy zasadniczej. W Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] zalega operat pomiarowy z wykonania mapy zasadniczej sporządzony w 1980 r., przyjęty do zasobu geodezyjnego pod nr 15/16/1 w 1987 r. Na podstawie opracowanych pierworysów powstała mapa ewidencji gruntów w skali 1:2000. Mapa zasadnicza, na podstawie której zostało sporządzone odnowienie operatu ewidencji gruntów nie przedstawiała granic prawnych. Podczas odnowienia operatu ewidencji gruntów działka nr 46 o pow. 2,76 ha zmieniła oznaczenie na działkę nr 65 o pow. 2,79 ha. Następnie działka nr 65 o pow. 2,79 ha została podzielona na działki nr 65/1, o pow. 1,52 ha i 65/2 o pow. 1,27 ha. Z kolei działka nr 65/2 została podzielona na nowe działki 65/3 o pow. 0,34 ha, 65/4 o pow.0,23 ha, 65/5 o pow. 0,23 ha, 65/6 o pow.0,03 ha, 65/7 o pow.0,22 ha i 65/8 o pow. 0,22 ha. Podczas pomiaru ustalonych podczas podziałów granic nie spisano protokołów z ustalenia granic ani nie został sporządzony protokół stabilizacji punktów granicznych, geodeta zmieścił jedynie informację, iż "Nowo ustalone granice przebiegają w linii prostej jak pokazano na szkicu. Stabilizacja palikami drewnianymi". Podczas podziału działki 65/2 powierzchnia wydzielonych działek obliczona została metodą graficzną z dokładnością do 1 ara i wyrównana do powierzchni ewidencyjnej działki co spowodowało, że każda z nich obciążona została odchyłką wyrównawczą. Działka nr 46/2 objęta została AWZ nr [...] wydanym na rzecz Z. Ż. W 1989 r. Z. Ż. przeniosła prawo własności działki nr 65/2 na rzecz H. K. w drodze umowy darowizny, następnie w 1992 r. I. i K. K. nabyli od H. K. działkę nr 65/7 na swoją rzecz oraz działkę nr 65/4 na rzecz małoletniej K. D. W latach późniejszych część obrębu [...] została włączona do miasta [...] obręb [...]. W latach 2004-2005 w oparciu o analogowe mapy w skali 1:2000 została wykonana modernizacja ewidencji gruntów i budynków i dotychczasowy obręb [...] został włączony do obrębu [...]. Podczas dokonanej modernizacji operatu ewidencji gruntów działka nr 65/4 o pow. 0.23 ha zmieniła oznaczenie na działkę nr 1873 i pow. na 0.2245 ha, natomiast działka nr 65/7 o pow. 0.22 ha zmieniła oznaczenie na działkę nr 1876 i pow. na 0.2174 ha.

Następnie Starosta dokonał szczegółowej analizy punktów granicznych działek nr 1873 i 1876. W odniesieniu do działki nr 1876 wskazał, że wykazany na obowiązującej mapie ewidencyjnej przebieg granicy: wschodniej, zachodniej i północnej przedmiotowej działki odpowiada granicom wykazanym w operacie z podziału wcześniejszej działki nr 65/2, a przebieg granicy południowej tej działki odpowiada granicy pomiędzy obrębami [...] i [...]. Natomiast w odniesieniu do działki nr 1873 Starosta wskazał, że przebieg granicy: wschodniej, zachodniej i południowej tej działki odpowiada granicom wykazanym w operacie z podziału wcześniejszej działki nr 65/2, a przebieg granicy północnej jest zgodny ze stanem wykazanym w operacie geodezyjnym sporządzonym w wyniku czynności związanych z ustalaniem pasa drogowego drogi publicznej.

Dalej Starosta powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że rzeczą wnioskodawców jest przedstawienie dokumentów wykazujących podstawę żądanych zmian. Nieudokumentowanie przez nich odmiennego, niż uwidoczniony w ewidencji stanu prawnego i faktycznego, skutkować musi decyzją odmowną. Przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się bowiem w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.

Starosta wskazał, że dwóch geodetów zrezygnowało z prowadzenia prac geodezyjnych, zaś liczne interwencje stron wskazują, że pozostają one w konflikcie odnośnie przebiegu granic. W dniu 4 grudnia 2017r. właściciele działki nr 1872 oświadczyli, że podtrzymują swoje stanowisko dotyczące granicy ich działki nr 1872 z działkami nr 1876 i 1873 i uznają, że granica jest zgodnie z obowiązującą mapą ewidencyjną. Natomiast w dniu 8 grudnia 2017 r. do Starostwa Powiatowego w [...] wpłynęło pismo skarżącej M. K., która w związku z rezygnacją firmy "S." M. D. z wykonania prac geodezyjnych, zażądała aby organ zlecił ww. robotę geodezyjną geodecie z terenu [...] lub [...] twierdząc, że strony w sprawie ustalenia granic nie są skonfliktowane.

Starosta stwierdził, że istnieje spór graniczny dotyczący działek nr 1874,1873,1872,1876,1877, w związku z czym należy dokonać ustalenia granic ww. działek w postępowaniu cywilnym.

Po rozpoznaniu odwołania skarżących, organ odwoławczy decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy streścił przebieg postępowania i przytoczył treść przepisów znajdujących zastosowanie w sprawie.

Następnie organ odwoławczy wskazał, że z czynności związanych z podziałem działki nr 65/2, opracowany został operat techniczny włączony do państwowego zasobu geodezyjnego w dniu [...] grudnia 1992 r. pod nr [...] - [...] zawierający mapę uzupełniającą wraz z wykazem zmian gruntowych. W skład tego opracowania wchodzi również między innymi szkic połowy zawierający dane pomiarowe pozwalające określić dane położenia punktów granicznych działek objętych tym pomiarem z dokładnością określoną przepisami rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z tym opracowaniem, granice: wschodnia, zachodnia oraz północna działki nr 1876 oraz granice wschodnia, zachodnia i południowa działki nr 1873 zostały wówczas wyznaczone. Jak wynika z opracowanej na potrzeby niniejszego postępowania analizy graficznej oraz całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, wykazany na obowiązującej mapie ewidencyjnej przebieg opisanych wyżej granic jest zgodny ze stanem wynikającym z operatu z podziału działki nr 65/2. Natomiast przebieg północnej granicy działki nr 1873 tj. granica z drogą krajową nr [...] został wykazany zgodnie z operatem technicznym włączonym do zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] listopada 2014 r. pod nr [...]. Operat ten został sporządzony w oparciu o wyniki czynności związanych z ustaleniem i stabilizacją granicy pasa drogowego drogi krajowej nr [...]. Jak wynika z treści tego opracowania, ustalenia granicy drogi z działką nr 1873 dokonano w dniu 27 maja 2010 r. w obecności skarżącej I. K. działającej wówczas jako pełnomocnik skarżącej K. D. Natomiast granica południowa działki nr 1876 odpowiada granicy obrębów [...] i [...].

Odnosząc się do zarzutu zawartego w odwołaniu, że organ I instancji nie zlecił wykonania pomiaru kontrolnego działek, organ odwoławczy zauważył, że w przedmiotowej sprawie, wobec zalegających w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym opisanych wyżej opracowań nie zachodzi taka konieczność. Operat z podziału działki nr 65/2 oraz operat z ustalenia pasa drogowego, jako dokumenty źródłowe stanowią podstawę do wykazania w operacie ewidencyjnym przebiegu granic przedmiotowych działek. Wskazał również, że przepisy § 37 - 39 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków mają zastosowanie wówczas, gdy w zasobie geodezyjnym brak jest dokumentacji, o której mowa w § 36 rozporządzenia lub gdy dane w niej zawarte nie są wiarygodne. Wobec zalegających w zasobie geodezyjnym opisanych wyżej opracowań geodezyjnych sytuacja taka nie występuje w przedmiotowej sprawie.

Odnosząc się do przedłożonej przez strony kserokopii opracowania geodezyjnego ze wznowienia granic działek, sporządzonego przez geodetę uprawnionego A. J. organ odwoławczy zauważył, że opracowanie to nie zostało włączone do zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w związku z czym nie może stanowić dowodu w sprawie. Ponadto jak wynika z akt sprawy, czynności związane ze wznowieniem granic nie zostały do chwili obecnej zakończone przez wymienionego wyżej wykonawcę.

Odnosząc się do podniesionej w odwołaniu do kwestii "zagubienia" operatu z podziału działki, organ odwoławczy wskazał, że w latach 2009 - 2010 prowadzone było postępowanie administracyjne dotyczące wprowadzenia w operacie ewidencyjnym zmiany danych ewidencyjnych działek nr 1873 i 1876. W postępowaniu tym, istotnym dowodem był operat z podziału działki nr 65/2. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, po zakończeniu opisanego wyżej postępowania operat ten pozostawiony został w aktach sprawy administracyjnej i nie został złożony do zasobu geodezyjnego pod przypisany mu wcześniej właściwy numer tego zasobu. Nieprawidłowość powyższa została stwierdzona i wyeliminowana podczas archiwizacji akt postępowania administracyjnego.

Natomiast podniesiona kwestia fałszowania i przerabiania dokumentów należy do właściwości organów ścigania a nie organów administracji publicznej.

W ocenie organu odwoławczego, przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie dowodowo - wyjaśniające nie wykazało, aby podczas prowadzenia ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] został popełniony jakikolwiek oczywisty błąd mający wpływ na dane ewidencyjne wymienionych wyżej działki. W tej sytuacji Starosta prawidłowo uznał, iż brak jest podstaw do dokonania zmiany wykazanego na mapie ewidencyjnej przebiegu granic przedmiotowej działki.

W ustawowym terminie skarżący wnieśli skargę na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie, a także o uchylenie decyzji organu I instancji, oraz o zasądzenie na ich rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania.

Skarżący podnieśli zarzuty:

1) naruszenia przepisów postępowania, tj.:

- art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie istniejącego stanu faktycznego sprawy, a przez to uznanie, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do dokonania aktualizacji granic w operacie ewidencji gruntów dla działek nr 1873 i 1876 położonych w obrębie [...], gdy zaś w przypadku błędów w ewidencji organ z urzędu, a nie tylko na wniosek, jest zobligowany do odzwierciedlenia w ewidencji gruntów zgodnego pod względem prawnym i faktycznym stanu,

- art. 84 k.p.a. w zw. z art. 85 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, gdzie organ odwoławczy uznał za prawidłową sytuację, że organ I instancji najpierw zlecił sporządzenie pomiaru kontrolnego granic działek, sporządzenie analizy graficznej polegającej na wykazaniu porównania stanu faktycznego w terenie z mapą ewidencji gruntów i budynków oraz znajdującymi się dokumentami pomiarów w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...], a także wykonanie pomiaru istniejących znaków granicznych w terenie, trwałych szczegółów terenowych i wykazanie wyników pomiarów na mapie do celów prawnych, a tym samym poddał pod wątpliwość odzwierciedlenie istniejącego stanu w ewidencji - a następnie zaniechał ponownego zlecenia takich czynności,

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z § 36-39 i 54 ust. 1 w zw. z § 45 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez brak wyjaśnienia stanu faktycznego, mimo że wiarygodność dokumentacji geodezyjnej, na podstawie której ustalone były granice została podważona, a dane w niej zawarte pozostają niespójne, co obliguje organ do dokonania dokładnego pomiaru i wyjaśnienia w tym względzie.

W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że trudno przyjąć, aby w przedmiotowej sprawie nie zachodziły wątpliwości co do wiarygodności danych odnośnie ustalenia przebiegu granic dla działek objętych przedmiotem postępowania, czego potwierdzeniem jest fakt długości jego trwania, albowiem organy przez ponad dwa lata nie były w stanie wyjaśnić prawidłowości dokonania zmian w ewidencji.

Zdaniem skarżących, weryfikacja danych ewidencyjnych zgodnie z § 54 ust. 1 ww. rozporządzenia powinna się opierać na przeprowadzeniu pomiaru kontrolnego istniejących punktów granicznych w stosunku do osnowy geodezyjnej, co mogłoby potwierdzić rzetelność i staranność wykonywania prac geodezyjnych z instrukcjami technicznymi. Wyniki oceny technicznej dokumentacji pomiarowej powinny stanowić podstawę do decyzji o modernizacji gruntów i budynków, zgodnie z art. 24 a p.g. i k. Ich zdaniem, strony nie mogą być zobowiązane do ponoszenia kosztów niewłaściwego działania administracji odpowiedzialnej za prowadzenie ewidencji gruntów, a także za jakość techniczną materiałów sporządzonych przez upoważnione osoby. Tymczasem organ postępowania administracyjnego zaniechał dokonania rzetelnych ustaleń faktycznych. W sytuacji, gdy strony zainicjowały postępowanie odnośnie zmian granic w operacie ewidencji gruntów, gdzie podniesionych zostało szereg niejasności i rozbieżności w dokumentacji geodezyjnej, to na organie postępowania administracyjnego leżał obowiązek gruntownego wyjaśnienia sprawy, tym bardziej, że część dokumentacji geodezyjna zaginęła, a na wydawanych kopiach widoczne były niczym nieuzasadnione próby nanoszenia zmian, nie korespondujące z rzeczywistym stanem prawnym.

Skarżący podnieśli też, że przyjęcie dokumentacji geodezyjno-kartograficznej do państwowego zasobu, nie zwalnia organów prowadzących ewidencję gruntów od oceny tej dokumentacji jako środka dowodowego – materiału źródłowego - mającego stanowić podstawę wprowadzenia zmiany.

Zdaniem skarżących, w przypadku, gdy wykonawca, który następnie odmówił wykonania zlecenia ze względów osobistych, nie mógł ustalić ostatniego spokojnego stanu posiadania, to powinien ustalić przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych - po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych, oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków. Zarzucili też, że pomiary kontrolne nie zostały przeprowadzone mimo, iż w toku postępowania zostało ustalone, że w punktach granicznych 4473 i 4458 w terenie są słupki graniczne, natomiast w punktach nr 4459, 4474, 4463 i 973 brak jest w terenie słupków granicznych, a nic nie stało na przeszkodzie, aby został dokonany pomiar kontrolny w odniesieniu choćby do trwałych szczegółów terenowych.

Zdaniem skarżących, w chwili obecnej w ewidencji gruntów pozostaje odzwierciedlony stan, co do którego organy odmawiają wprowadzenia zmian, gdzie granice zostały przesunięte w wyniku tzw. modernizacji, nie zważając, że na mapach z inwentaryzacji w sposób wyraźny granica przebiega wzdłuż ogrodzenia, zatem żadne pomiary kontrolne, modernizacje nie powinny zaburzać ustalonego stanu faktycznego i prawnego.

Z treści żądania skarżących w zainicjowanym postępowaniu wynika, że ich intencją nie było wprowadzenie zmian na podstawie nowych dokumentów, lecz korekta błędnie dokonanych wpisów w przeszłości, prawdopodobnie w czasie modernizacji ewidencji gruntów i budynków zakończonej w 2006 r. lub w związku z inwentaryzacją sąsiedniego budynku mieszkalnego w latach 2003-2006. Obowiązkiem organów prowadzących postępowanie było rozpatrzenie takiego żądania i odniesienie się do niego. Wyjaśnienie omyłkowych wpisów w stosunku do dokumentacji zawartej w zasobie ewidencji gruntów mieści się bowiem w pojęciu aktualizacji ewidencji i obejmuje też prostowanie wpisów błędnych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu.

Wniosek skarżących dotyczył aktualizacji ewidencji gruntów i budynków

w odniesieniu do stanowiących ich własność nieruchomości, oznaczonych jako działki nr 1873 (K. D.) i nr 1876 (K. K., I. K.).

Granice działek bez wątpienia stanowią informacje ewidencyjne, podlegające ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków - art. 20 ust. 1 u.p.g.i.k.

Ewidencja gruntów i budynków powinna pozostawać w stanie aktualności, przez którą rozumie się zgodność z dostępnymi dla organu dokumentami

i materiałami źródłowymi - § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( t. j. Dz. U. z 2016 r., poz.1034; dalej zwane w skrócie: "rozporządzenie ewidencyjne")

w związku z art. 2 pkt 8 u.p.g.i.k.

Aktualizacja ewidencji gruntów i budynków następuje z urzędu lub na wniosek właściciela (albo samoistnego posiadacza). Istotą aktualizacji ewidencji jest doprowadzenie do skorelowania jej treści z bieżącym stanem faktycznym oraz prawnym. Organ ewidencyjny pełni funkcje rejestrowe, a zatem umocowany jest wyłącznie do odzwierciedlenia w treści ewidencji danych wynikających

z dokumentów, którym przepisy prawa przyznają moc tzw. źródła ewidencyjnego – art. 24 ust. 2a i 2b u.p.g.i.k. Organ nie jest natomiast uprawniony do kwestionowania takich dokumentów, podważania zawartych w ich treści informacji, czy wprowadzenia danych sprzecznych z treścią tych dokumentów. Zmiana danych ujawnionych

w ewidencji, która została ukształtowana o zalegające w jej zasobach dokumenty wymaga przedłożenia dokumentów "aktualniejszych", a więc takich które dowodzą, że aktualny stan ewidencyjny się zmienił, ewentualnie, że ten wprowadzony uprzednio był wadliwy. Istnieje jeszcze sposobność inna, której istota sprowadza się do aktualizacji ewidencji z uwagi na wykrycie błędnych informacji – art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d u.p.g.i.k. w zw. z § 45 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia ewidencyjnego. Zaznaczyć jednak należy, iż dotyczy ona wyłącznie takich danych ewidencyjnych, których wadliwość jest oczywista, a treść prawidłowego wpisu, wynika jednoznacznie

z zalegających w operacie dokumentów. Innymi słowy chodzi o zakwestionowanie prawidłowości odzwierciedlenia aktualnych i zalegających w zasobie dokumentów źródłowych w treści ewidencji. Omawiany tryb nie dotyczy zatem takich układów faktycznych, w których kwestionuje się zalegające w zasobie dokumenty i w konsekwencji odzwierciedlającą ich treść ewidencję. W takiej konfiguracji konieczne jest przedłożenie kolejnych, aktualnych dokumentów źródłowych, które pozwolą organowi dokonać stosownych zmian.

Przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego, sporządzonej: 1) w postępowaniu rozgraniczeniowym; 2) w celu podziału nieruchomości; 3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów; 4)

w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości; 5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej; 6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków; 7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji; 8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.

Przebieg granic działek ewidencyjnych 1873 i 1876 został określony

w postępowaniu podziałowym działki nr 65/2 na nowe działki 65/3 o pow. 0,34 ha, 65/4 o pow.0,23 ha, 65/5 o pow. 0,23 ha, 65/6 o pow.0,03 ha, 65/7 o pow.0,22 ha i 65/8 o pow. 0,22 ha; podczas dokonanej modernizacji operatu ewidencji gruntów działka nr 65/4 o pow. 0.23 ha zmieniła oznaczenie na działkę nr 1873 i pow. 0.2245 ha, natomiast działka nr 65/7 o pow. 0.22 ha zmieniła oznaczenie na działkę nr 1876 i pow. na 0.2174 ha. Na potrzeby postępowania podziałowego sporządzono operat techniczny włączony do państwowego zasobu geodezyjnego w dniu [...] grudnia 1992 r. pod nr [...] zawierający mapę uzupełniającą wraz z wykazem zmian gruntowych – operat znajduje się w aktach sprawy. Tym samym, podstawa ujawnienia granic działek 1873 i 1876 odpowiada normatywnemu wzorcowi proklamowanemu w § 36 pkt 2 rozporządzenia ewidencyjnego. Jak wynika z akt sprawy, a w szczególności ze sporządzonej na etapie postępowania drugoinstancyjnego analizy, w ramach której porównano przebieg granic działek 1873 i 1876, wynikający z podziału działki 65/2, mapy ewidencyjnej sprzed i po modernizacji oraz aktualnej mapy ewidencyjnej, przebieg owych granic od postępowania podziałowego nie uległ zmianie; granice wschodnia, zachodnia oraz północna działki nr 1876 oraz granice wschodnia, zachodnia i południowa działki

nr 1873 zostały wyznaczone operatem technicznym włączonym do państwowego zasobu geodezyjnego w dniu [...] grudnia 1992 r. pod nr [...]. Przebieg północnej granicy działki nr 1873 tj. granica z drogą krajową nr [...] został wykazany zgodnie z operatem technicznym włączonym do zasobu geodezyjnego

i kartograficznego w dniu [...] listopada 2014 r. pod nr [...]. Operat ten został sporządzony w oparciu o wyniki czynności związanych z ustaleniem

i stabilizacją granicy pasa drogowego drogi krajowej nr [...]. Natomiast granica południowa działki nr 1876 odpowiada granicy obrębów [...]

i [...]. Skarżący nie kwestionują przy tym – co do zasady – granicy południowej działki 1876 i północnej działki 1873.

Z powyższego wynika, że treść ewidencji gruntów jest aktualna, albowiem odzwierciedla dane wynikające z dokumentów źródłowych stanowiących podstawę wpisu. Jeżeli skarżący stoją na stanowisku, że dane te są sprzeczne ze stanem prawnym, są nieaktualne, to stosownie do postanowień art. 24 ust. 2a pkt 2 i ust. 2b pkt 1 lit. h u.p.g.i.k. powinny powołać się na dokumentację geodezyjną, przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a sporządzoną na potrzeby jednego z postępowań wymienionych w § 36 rozporządzenia ewidencyjnego. Z akt sprawy wynika, że skarżący inicjowali postępowanie w przedmiocie wznowienia granic, jednakże sporządzone na potrzeby tego postępowania przez geodetę uprawnionego A. J. opracowanie geodezyjne, nie zostało włączone do zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w związku z czym nie mogło stanowić podstawy aktualizacji ewidencji.

W odpowiedzi na zarzut skargi, Sąd wyjaśnia, iż podziela stanowisko organu, że w sprawie nie było potrzeby sporządzania geodezyjnych pomiarów terenowych, albowiem podstawa takich działań uaktywnia się jedynie wówczas, gdy organ nie dysponuje stosowną dokumentacją geodezyjną, albo zawarte w niej dane są niewiarygodne - § 37 ust. 1 rozporządzenia ewidencyjnego. Na gruncie niniejszej sprawy, wobec braku zmiany przebiegu granic działek 1873 i 1876 od momentu ich powstania w następstwie podziału działki 65/2, sytuacja taka nie zachodzi. Stosowna dokumentacja geodezyjna włączona do zasobu jest, i nie ma podstaw, by zawarte

w niej dane - wobec ich niezmienności - kwestionować.

Sąd jeszcze raz zaznacza, że rozstrzygnięcie zapadłe w niniejszej sprawie nie przesądza sposobu załatwienia ewentualnego sporu granicznego, lecz tylko to, czy ewidencja odzwierciedla dane z aktualnych dokumentów, posiadających moc źródła ewidencyjnego. Jeżeli skarżący kwestionują przebieg granic swoich działek, mogą inicjować postępowanie rozgraniczeniowe. Sporządzona na potrzeby tego postępowania dokumentacja może stanowić podstawę wpisu do ewidencji gruntów.

Z powołanych przyczyn Sąd skargę oddalił – art. 151 P.p.s.a.