Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 831/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 68 w zw. z 65, art. 70, art. 71 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1318
law: Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzecznik Praw Pacjenta.
article: art. 145 § 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Marta Laskowska-Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 12 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 837/19 w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] lutego 2019 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 października 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 837/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. S. na decyzję Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] lutego 2019 r. znak [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.

Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z [...] lutego 2019 r. nr [...] Rzecznik Praw Pacjenta na podstawie art. 68 w zw. z 65, art. 70, art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2017 r., poz. 1318 ze zm.), nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 52.000,00 zł za niepodjęcie działań określonych w decyzji organu z [...] listopada 2016 r. (znak: [...]) o uznaniu stosowanych praktyk za naruszające zbiorowe prawa pacjentów.

W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że skarżący prowadzi indywidualną działalność gospodarczą pod firmą "S.", będąc zarejestrowanym w Rejestrze podmiotów leczniczych, prowadzonym przez Okręgową Izbę Lekarską w B..

Decyzją z [...] listopada 2016 r. organ uznał praktyki stosowane przez skarżącego, a polegające na:

a. braku zapewnienia od dnia 5 maja 2014 r. odpowiednich warunków zabezpieczających część dokumentacji medycznej przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub utratą i dostępem osób nieupoważnionych, wytworzonej w czasie prowadzenia przez skarżącego działalności leczniczej pod firmą: "P." w C. oraz w R., po zaprzestaniu działalności prowadzonej pod tą firmą, mające na celu ograniczenie prawa pacjentów do dokumentacji medycznej, o których mowa w art. 23 ust. 2 ustawy w związku z § 74 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 9 listopada 2015 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania, za naruszające zbiorowe prawa pacjentów i nakazał jej zaniechanie;

b. braku prowadzenia, przechowywania i udostępniania od dnia 5 maja 2014 r. części dokumentacji medycznej, wytworzonej w czasie prowadzenia przez skarżącego działalności leczniczej pod firmą: "P." w C. oraz w R., po zaprzestaniu prowadzenia działalności pod tą firmą, mające na celu ograniczenie prawa pacjentów do dokumentacji medycznej, o których mowa w art. 24 ust. 1, art. 26 ust 1, art. 27 pkt 1- 5 i art. 29 ust. 1 ustawy, za naruszające zbiorowe prawa pacjentów i nakazał jej zaniechanie.

Ponadto w przedmiotowej decyzji Rzecznik Praw Pacjenta zobowiązał skarżącego do:

– usunięcia skutków naruszenia zbiorowych praw pacjentów przez poinformowanie osób, którym udzielał on świadczeń zdrowotnych w ramach prowadzonej działalności leczniczej pod firmą jw. o miejscu przechowywania wytworzonej przez niego dokumentacji medycznej, które znajdować się będzie w budynku zajmowanym przez skarżącego wraz ze wskazaniem adresu tego budynku, poprzez wywieszenie powyższej informacji w budynku urzędu miasta R. i urzędu gminy C., na okres trzydziestu dni następujących po upływie pięciu dni od otrzymania tej decyzji;

– złożenia organowi informacji o stopniu realizacji działań niezbędnych do zaniechania stosowania rzeczonej praktyki, która narusza zbiorowe prawa pacjentów oraz działań niezbędnych do usunięcia skutków naruszenia tych praw w nieprzekraczającym trzydziestodniowym terminie licząc od dnia otrzymania tej decyzji.

Wskazana decyzja została zaskarżona przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 stycznia 2017 r. o sygn. akt VII SA/Wa 361/17 oddalił skargę skarżącego, a wyrok ten jest prawomocny od 29 lipca 2017 r.

Rzecznik wyjaśnił, że art. 68 ustawy stanowi podstawę formalnoprawną do nałożenia przez organ m.in. na podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych, w drodze decyzji, kary pieniężnej do wysokości 500.000 zł w przypadku niepodjęcia działań określonych w decyzji, o której mowa w art. 64 ust. 1, w terminie w niej wskazanym. Zatem, naruszenie nakazu zaniechania naruszeń wskazanych w decyzji, o której mowa w art. 64 ust. 1 ustawy, w szczególności w wyniku kontynuacji bezprawnego stanu, powoduje obowiązek po stronie organu do nałożenia kary pieniężnej m.in. na podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych. Celem tego przepisu jest zapewnienie pacjentom należytego poziomu ochrony ich praw przed naruszeniami ze strony m.in. ww. podmiotu. Sankcja zastosowana przez organ powinna skutecznie odstraszać potencjalnych naruszycieli praw pacjentów oraz powinna być odpowiednio surowa.

Decyzja organu z [...] listopada 2016 r. nakładała rygor natychmiastowej wykonalności, a tym samym skarżący natychmiast po jej otrzymaniu powinien podjąć działania niezbędne do zaniechania stosowania praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów. Działania te powinny być skuteczne, tj. prowadzić do przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Tymczasem skarżący nie tylko nie podjął żadnych działań niezbędnych do zaniechania stosowania tych praktyk, ale, co więcej, nie dokonał żadnej czynności mającej na celu podjęcie współpracy z organem w zakresie wykonania decyzji.

Organ podkreślił, że stosownie do art. 70 ustawy przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, o których mowa w art. 68 i 69, należy uwzględnić w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy; w efekcie, ustalenie wysokości kary pieniężnej w niniejszej sprawie miało charakter kilkuetapowy, co spowodowane było zaistnieniem w postępowaniu okoliczności mających wpływ na jej wysokość.

Wskazał, że ustalając wymiar kary pieniężnej w pierwszej kolejności dokonano oceny ilości niepodjętych działań określonych w decyzji, o której mowa w art. 64 ust. 1 ustawy, oraz stopnia naruszenia przepisów ustawy i na tej podstawie ustalono kwotę bazową, stanowiącą podstawę do dalszych ustaleń wysokości kary, a następnie – w oparciu o zaistniałe w sprawie okoliczności mające wpływ na wysokość kary – dokonano gradacji ustalonej kwoty bazowej.

Organ zaznaczył, że naruszenie prawa do dokumentacji medycznej kwalifikuje się jako naruszenie poważne. Tym samym kwota bazowa ustalona została w takim przypadku w wysokości 10.000 – 50.000 zł. W niniejszej sprawie przyjęto najniższą kwotę bazową za tego typu naruszenia, tj. w wysokości 10.000 zł za każde z niepodjętych działań w terminie wskazanym w ww. decyzji. W związku z okolicznością, że skarżący nie podjął dwóch ww. działań, kwota bazowa ustalona została w wysokości 20.000 zł.

Wobec tego, że skarżący nie przekazał kopii deklaracji podatkowej (pomimo dwukrotnego zawiadomienia), pominięto przy ustalaniu kary kryterium dochodowe.

Z uwagi na to, że – zdaniem organu – okres naruszenia był długotrwały, od 5 maja 2014 r., kwota bazowa została zwiększona o 100%.

Biorąc pod uwagę okoliczności naruszenia, w tym brak współpracy z organem, uznano, że wobec braku zaniechania stosowania praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów określonych w decyzji, należało kwotę bazową zwiększyć o dalsze 30%. Stąd też ostateczna kwota wymierzonej kary wyniosła 52.000 zł.

Organ stwierdził, że orzeczona kara powinna spełnić funkcję represyjną i stanowić dolegliwość dla skarżącego. Ważny jest też aspekt edukacyjny i wychowawczy zastosowanego środka oraz spodziewany skutek w postaci podjęcia działań niezbędnych do zaniechania stosowania praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów. Organ zwrócił także uwagę na funkcję prewencyjną kary oraz dyscyplinująco-represyjną.

Podsumowując stwierdził, że wymierzona kara jest adekwatna do okresu, stopnia oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy.

W skardze do Sądu na ww. decyzję skarżący zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych poprzez wadliwe stwierdzenie, że decyzja organu nie została przez skarżącego wykonana.

W uzasadnieniu podał, że decyzją z [...] listopada 2016 r. organ nakazał wykonanie szeregu czynności, a te zostały wykonane. Skarżący zwrócił się do stosownych urzędów o wywieszenie na tablicy informacyjnej ogłoszenia, którego treść oraz wniosek wraz z potwierdzeniem przesłania zostały przekazane do organu. Zabezpieczenie dokumentacji, wobec odmowy jej wydania przez osobę zajmującą lokal, pierwotnie było niemożliwe, niemniej nowy właściciel budynku przekazał pozostałą dokumentację medyczną skarżącemu. W konsekwencji decyzja Rzecznika Praw Pacjenta została wykonana w całości. W związku z tym orzeczona kara jest bezprzedmiotowa.

Podobnie skarżący wywiódł w piśmie sporządzonym osobiście, a zatytułowanym skarga (potraktowanym przez Sąd jako uzupełnienie skargi wniesionej w jego imieniu przez pełnomocnika).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Dodatkowo organ podał, że nie tylko w trakcie trwania postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, ale również przy okazji wniesienia skargi, skarżący nie przedstawił dowodów na poparcie swojej argumentacji, tj. potwierdzających realizację decyzji.

Wyrokiem z dnia 24 października 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 837/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] lutego 2019 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Została ona wydana po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu umożliwiającym skarżącemu czynny udział w sprawie, spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 K.p.a., oparta jest na prawidłowo poczynionych ustaleniach faktycznych oraz wskazuje właściwy stan prawny i stosuje jego prawidłową wykładnię.

Skarżący nie podjął jakichkolwiek działań w celu realizacji decyzji z [...] listopada 2016 r. Przede wszystkim skarżący nie zaniechał stosowania zakwestionowanych praktyk, co wiązało się z koniecznością odebrania wszystkich pozostawionych w lokalu w R. przy ul. Z. [...] kartonów z dokumentacją medyczną pacjentów, następnie – zabezpieczenia tej dokumentacji, ale też umożliwienia dostępu do niej zgodnie z przepisami prawa. Skarżący nie tylko nie podjął niezwłocznie ww. działań, ale również nie wykonał pozostałych czynności nakazanych przez organ, w tym nie złożył informacji o sposobie realizacji decyzji w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia.

Sąd zaznaczył przy tym, że powyższe wynika z akt administracyjnych organu, i pomimo zarzutów skargi kwestionujących ten stan, nie zostało skutecznie przez skarżącego zwalczone. Choć skarżący twierdzi, że wykonał decyzję z [...] listopada 2016 r., to jednak nie przedstawił żadnych dowodów, które wskazywałyby ten stan. Tak też wywiódł organ w odpowiedzi na skargę podnosząc, że ani przed wydaniem zaskarżonej decyzji, ani na etapie postępowania przed tut. Sądem (w ślad za skargą) skarżący nie przedstawił dokumentów wskazujących na realizację obowiązków wynikających z ww. decyzji tego organu z [...] listopada 2016 r. Z tego też powodu Sąd przyjął, że zarzuty procesowe skargi są całkowicie chybione, albowiem organ w sposób prawidłowy ustalił, że skarżący nie wykonał ww. decyzji; nie uczynił tego ani w terminach określonych w tej decyzji, ani później (czy to przed wydaniem obecnie kontrolowanego orzeczenia organu o nałożeniu kary, czy też po dacie jego wydania).

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że organ prawidłowo wszczął postępowanie w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej i prawidłowo uznał, że zachodzą okoliczności do jej wymierzenia. Stanowi o tym art. 68 ustawy, zgodnie z którym Rzecznik nakłada na podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych albo organizatora strajku, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 500 000 złotych w przypadku niepodjęcia działań określonych w decyzji, o której mowa w art. 64 ust. 1, w terminie w niej wskazanym. Z redakcji tego przepisu wynika, że organ w przypadku stwierdzenia wymienionych w nim naruszeń nie dysponuje swobodnym uznaniem w podjęciu decyzji o nałożeniu kary pieniężnej; ustawodawca posłużył się bowiem terminem "nakłada", wprowadzając tym samym obowiązkowe działanie Rzecznika w przypadku stwierdzenia, że podmiot nie zastosował się do decyzji z art. 64 ust. 1 ustawy, w terminie w niej wskazanym. Zatem stwierdzając, że podmiot do tego zobowiązany nie wykonał "w terminie" decyzji o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe prawa pacjentów, organ ma obowiązek orzeczenia o karze pieniężnej. Niewykonanie obowiązków określonych w decyzji wydanej na podstawie art. 64 ust. 1 ustawy w terminie w niej określonym stanowi jedyną przesłankę obligującą organ do zastosowania ww. sankcji pieniężnej.

Nadto, biorąc pod uwagę zindywidualizowane okoliczności niniejszej sprawy, Sąd uznał, że organ nie naruszył prawa nakładając na skarżącego karę w wysokości 52.000 zł.

Ustalając wysokość kary organ kierował się art. 70 ustawy, zgodnie z którym przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, o których mowa w art. 68 i 69, należy uwzględnić w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy. Przepis ten stanowi o wartościach, które przesądzają o ustaleniu wysokości kary, a przy tym pozwalają na zindywidualizowanie sprawy w tym przedmiocie. Z wartości, do których odsyła art. 70 ustawy, wynika bowiem reguła miarkowania, pozwalająca na uwzględnienie przy ustaleniu wysokości kary pieniężnej realnej sytuacji podmiotu leczniczego.

Zdaniem Sądu, stosując się do tego przepisu, organ wyczerpująco wyjaśnił powody nałożenia kary w zastosowanej wysokości i sposób jej wyliczenia. Oceniając zakres i okres naruszenia przepisów ustawy organ nie dopuścił się przy tym naruszenia prawa. Ustalając wymiar kary pieniężnej Rzecznik Praw Pacjenta dokonał oceny stopnia naruszenia przepisów ustawy i na tej podstawie ustalił kwotę bazową, stanowiącą następnie podstawę do dalszych ustaleń wysokości kary, w oparciu o zaistniałe w sprawie okoliczności mające wpływ na wysokość kary, dokonując w ten sposób gradacji ustalonej kwoty bazowej. Skarga nie zawiera zarzutów w tej materii, tym niemniej Sąd stwierdził, iż organ zasadnie przyjął, że wobec w postępowaniu aktywności skarżącego, nie było możliwe uwzględnienie przy miarkowaniu wysokości kary kryterium dochodowego (pomimo dwukrotnego wezwania, skarżący nie przedstawił deklaracji podatkowej). Poza tym organ słusznie uznał, że okres naruszenia prawa, trwający od 5 maja 2014 r., należy ocenić jako długotrwały, a tym samym wpływający na zwiększenie wysokości kary. Biorąc zaś pod uwagę brak współpracy skarżącego w celu wykonania decyzji, jak również jej niewykonanie, Rzecznik Praw Pacjenta, zdaniem Sądu, prawidłowo przyjął, że jest to kolejna okoliczność wpływająca na zwiększenie przyjętej w sprawie kwoty wyjściowej.

Wobec stanowiska skarżącego (wskazującego na nieuwzględnienie w sprawie jego pełnomocnika) Sąd zauważył, że postępowanie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej jest postępowaniem odrębnym od postępowania prowadzonego przez organ w przedmiocie uznania stosowanych praktyk za naruszające zbiorowe prawa pacjentów. W każdym z tych postępowań skarżący mógł być reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, ale dla wywołania takiego skutku należało w każdym z tych postępowań ustanowić (odrębnie) pełnomocnika. Zatem pełnomocnictwo, aby mogło wywrzeć skutek w postępowaniu, musi zostać uzewnętrznione, czyli informacja o jego istnieniu musi dotrzeć do organu po myśli art. 33 § 2 K.p.a. Poza tym, informacja ta zgodnie z obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadą pisemności (art. 14 § 1 K.p.a.) musi znaleźć odzwierciedlenie w aktach sprawy. Stosownie bowiem do art. 33 § 3 zd. 1 K.p.a. pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa (por. wyrok NSA z 14 maja 2019 r., sygn. akt I GSK 219/19); czy inaczej: "Organ musi zostać zawiadomiony o fakcie ustanowienia pełnomocnika w danej, konkretnej sprawie np. przez złożenie dokumentu pełnomocnictwa do akt. Natomiast nie można domniemywać istnienia pełnomocnictwa. Dopiero od momentu zawiadomienia organ zobligowany jest doręczać pełnomocnikowi wszelkie pisma procesowe i zapewnić udział w postępowaniu taki, jak stronie tego postępowania" (v. wyrok NSA z 8 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 273/17). Badając akta sprawy Sąd nie stwierdził, aby skarżący wyraził w toku niniejszego postępowania wolę ustanowienia pełnomocnika (na przykład w osobie adwokata Ł. P., na co wskazuje w piśmie uzupełniającym skargę), a nie ma podstaw prawnych do żądania uwzględnienia w postępowaniu prowadzonym przez organ pełnomocnictw złożonych w innych postępowaniach. Jednocześnie Sąd nie stwierdził, aby organ naruszył przepisy Kodeksu poprzez brak prawidłowego informowania skarżącego o wszczęciu, prowadzeniu i stanie sprawy. Znamienne przy tym jest, że organ aktualizował swoje dane co do adresu wykonywania przez skarżącego działalności leczniczej/adresu do doręczeń, korzystając w tym celu (wobec braku jakiejkolwiek aktywności w postępowaniu skarżącego) z danych wynikających z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (ostatni tak ustalony przez organ adres, skarżący wskazał również w rozpoznawanej przez Sąd skardze).

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniósł R. S. podnosząc zarzuty naruszenia:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez brak przeprowadzenia postępowania dowodowego polegającego na braku uwzględnienia materiału dowodowego, który świadczył o wykonaniu decyzji stanowiącej podstawę do wydania decyzji nakładającej karę, który istniał w dniu wydania decyzji i nie był znany organowi administracji publicznej wydającemu decyzję;

2) art. 70 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta poprzez niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy skarżący kasacyjnie był wprowadzony w błąd przez działania ustanowionego pełnomocnika co do zakresu udzielanych informacji związanych z wykonaniem obowiązku i sytuacji majątkowej.

Na podstawie tak sformułowanych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w zakresie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej oraz kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący kasacyjnie domaga się rozpatrzenia sprawy na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, skarżący kasacyjnie stwierdził, że po wydaniu decyzji nakazującej wykonanie obowiązku wystąpił do wszystkich instytucji w celu wykonania nałożonego obowiązku, a także zabezpieczył istniejącą dokumentację medyczną. Podniósł również, że w postępowaniu zmierzającym do wykonania decyzji udzielił pełnomocnictwa i czuł się zwolniony z udziału w postępowaniu zmierzającym do wykonania decyzji, a profesjonalny pełnomocnik informował go, że wszystkie czynności zmierzające do wykonania nałożonego obowiązku zostały wykonane. Okoliczności te nie zostały wyjaśnione w toku postępowania przed organem administracji publicznej. Zaistniała sytuacja, zdaniem skarżącego kasacyjnie, wypełnia hipotezę art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 70 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta skarżący kasacyjnie stwierdził, że w zakresie wysokości wymierzonej kary powinny być brane pod uwagę nie tylko przesłanki obiektywne ale również subiektywne. W sprawie zaś istotną okolicznością jest, że skarżący kasacyjnie udzielając pełnomocnictwa profesjonalnemu pełnomocnikowi żył w świadomości, że prawidłowo wykonuje wszystkie czynności zmierzające do wykonania decyzji, za której niewykonanie została nałożona kara administracyjna.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rzecznik Praw Pacjenta wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

NSA rozpatrywał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), uznając, że ze względu na intensyfikację rozwoju epidemii przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można było przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Zgodnie z treścią art. 193 P.p.s.a. zdanie drugie uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez R. S. nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Za niezasadny uznać należy podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

Z kolei z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Podnosząc zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. skarżący kasacyjnie nie wskazał w skardze kasacyjnej jakie nowe dowody ujawniły się po wydaniu kontrolowanej przez Sąd I instancji decyzji. Brak jest tym samym podstaw do przyjęcia, że zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania administracyjnego z tego powodu.

Skarżący kasacyjnie nie wskazał też wprost jakie nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję ujawniły się po wydaniu kontrolowanej przez Sąd I instancji decyzji. Można jedynie domniemywać, że tą okolicznością miałoby być uzyskanie przez skarżącego kasacyjnie wiedzy, iż ustanowiony przez niego pełnomocnik nie wykonał obowiązków wynikających z decyzji z dnia [...] listopada 2016 r. wydanej przez Rzecznika Praw Pacjenta.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, podnoszona przez skarżącego kasacyjnie okoliczność nie mogła skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Po pierwsze, decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. wymienione w niej obowiązki nałożone zostały na skarżącego kasacyjnie. Powierzenie ich wykonania innej osobie nie przenosi odpowiedzialności za ich wykonanie na tę osobę, nie zwalania skarżącego kasacyjnie z odpowiedzialności za wykonanie wynikających z tej decyzji obowiązków. Jeśli osoba, której skarżący kasacyjnie powierzył wykonanie decyzji nienależycie wywiązała się z powierzonego jej zadania, to może to hipotetycznie skutkować powstaniem roszczenia odszkodowawczego od tej osoby na rzecz skarżącego kasacyjnie.

Po drugie, żaden przepis ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2017 r., poz. 1318 ze zm.) nie uzależnia nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 68 tej ustawy, od tego, czy niewykonanie obowiązku było wynikiem umyślnego zaniechania, czy też wynikiem zachowania nieumyślnego. Tym samym, okoliczności mające wskazywać na to, że pełnomocnik nienależycie wykonał powierzone mu przez skarżącego kasacyjnie obowiązki związane z zabezpieczeniem dokumentacji medycznej pacjentów nie są okolicznościami istotnymi dla rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji brak jest podstaw do przyjęcia, że zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., którą Sąd I instancji powinien wziąć pod uwagę przy rozpoznawaniu skargi.

W toku postępowania administracyjnego zgromadzone zostały dowody, z których wynika, że obowiązki wynikające z decyzji Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] listopada 2016 r. nie zostały przez skarżącego kasacyjnie wykonane. Lakoniczne stwierdzenie pełnomocnika zawarte w skardze skierowanej do Sądu I instancji, że dokumentacja medyczna została przekazana skarżącemu kasacyjnie nie daje podstaw do podważania prawidłowości poczynionych przez Rzecznika ustaleń faktycznych.

Za niezasadny uznać również należy zarzut naruszenia art. 70 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Zgodnie z treścią tego przepisu przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, o których mowa w art. 68 i art. 69, należy uwzględnić w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy.

Rzecznik Praw Pacjenta przy ustalaniu wysokości kary administracyjnej wymierzonej skarżącemu kasacyjnie wziął pod uwagę okoliczności wymienione w art. 70 ww. ustawy. Kwestia wysokości wymierzonej skarżącemu kasacyjnie kary administracyjnej została należycie przez Rzecznika uzasadniona.

Maksymalna wysokość kary za zachowania wskazane w art. 68 ustawy o prawach pacjenta wynosi 500 000 zł. Kara wymierzona skarżącemu kasacyjnie jest więc karą mieszczącą się w dolnych granicach zagrożenia przewidzianych w ww. przepisie. Ponownie stwierdzić należy, że błędne przekonanie skarżącego kasacyjnie, że jego pełnomocnik wykonał obowiązek wynikający z decyzji z dnia [...] listopada 2016 r. nie wyłącza odpowiedzialności skarżącego kasacyjnie za niewykonanie nałożonego na niego obowiązku. Nawet jeśli przyjąć, że zachowanie skarżącego kasacyjnie polegające na niewykonaniu obowiązku wynikającego z ww. decyzji było zachowaniem nieumyślnym, to okoliczność ta nie skutkowałaby obowiązkiem wymierzenia skarżącemu kasacyjnie kary administracyjnej w niższej wysokości.

Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.