Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 264/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 160 ust. 1 w zw. z art. 105 ust. 2 pkt 1 i w zw. z art. 145 ust. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 2, wyrok Trybunału Konstutucyjnego z 21.12.1999 r. K22/99
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Borowiec sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch (spr.) Protokolant Anna Harwas po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 października 2006 r. sygn. akt III SA/Łd 187/06 w sprawie ze skargi G. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania wpisu do ewidencji instruktorów nauki jazdy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 4 października 2006 r. sygn. akt III SA/Łd 187/06, przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Łodzi, oddalił skargę G. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wpisu do ewidencji instruktorów nauki jazdy.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przedstawił następujący stan faktyczny i ocenę prawną:

G. T. w dniu 29 grudnia 2005 r. złożył wniosek o wpis do ewidencji instruktorów nauki jazdy, do którego dołączył zaświadczenie o niekaralności z dnia 21 września 2005 r., orzeczenie lekarskie z dnia 26 września 2005 r. oraz orzeczenie psychologiczne z dnia 27 września 2005 r. stwierdzające brak przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy w charakterze instruktora nauki jazdy. Pozostałe wymagane przepisami dokumenty, poza dokumentami potwierdzającymi posiadanie średniego wykształcenia, znajdowały się w aktach Starostwa Powiatowego w P., z uwagi na fakt, iż skarżący był już wcześniej wpisany do ewidencji instruktorów nauki jazdy. Wykreślenie G. T. z ewidencji instruktorów nauki jazdy nastąpiło w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego w Pabianicach z dnia 9 grudnia 2002 r. (sygn. akt VI W 428/02) uznającym skarżącego za winnego dokonania czynu wyczerpującego dyspozycję art. 97 Kodeksu wykroczeń w związku z § 7 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez kierujących pojazdami, instruktorów i egzaminatorów (Dz. U. Nr 150, poz. 1681). Z uwagi na brak dokumentu potwierdzającego posiadanie średniego wykształcenia G. T. został wezwany do uzupełnienia wniosku o wskazany dokument. G. T. w piśmie z 13 października 2005 r., powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. sygn. akt K 22/99, oświadczył, iż czynności instruktora oraz wykładowcy w szkole nauki jazdy wykonywał od lipca 1991 r., a zatem przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 lipca 1991 r. o zmianie ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 73, poz. 321), która wprowadziła obowiązek posiadania przez instruktorów nauki jazdy średniego wykształcenia. W świetle powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego instruktorzy oraz wykładowcy nauki jazdy, którzy w dniu wejścia w życie art. 2 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. Prawo o ruchu drogowym, wykonywali ten zawód i nadal go wykonują, nie muszą legitymować się posiadaniem średniego wykształcenia.

Starosta P. decyzją z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), odmówił wpisania G. T. do ewidencji instruktorów nauki jazdy w zakresie prawa jazdy kategorii B z uwagi na nieudokumentowanie posiadania przez wnioskodawcę średniego wykształcenia. Od powyższej decyzji G. T. odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. zarzucając decyzji organu pierwszej instancji naruszenie art. 106 ust.1 w związku z art. 105 ust. 2 pkt 1 oraz w związku z art. 145 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. w ten sposób, że mimo pełnienia przed dniem 27 lipca 1991 r. funkcji instruktora i wykładowcy w szkole nauki jazdy, przy ponownym ubieganiu się o wpis do ewidencji instruktorów nauki jazdy został zobowiązany do przedłożenia dokumentu potwierdzającego posiadanie co najmniej średniego wykształcenia. W uzasadnieniu odwołania podniósł, iż w lipcu 1991 roku powołał się na powyższy wyrok Trybunału Konstytucyjnego i mimo nieposiadania wymaganego średniego wykształcenia mógł w dalszym ciągu prowadzić działalność w zakresie szkolenia kierowców rozpoczętą w 1974 roku. Działalność tę prowadził do 2003 roku, kiedy to został skreślony decyzją starosty z ewidencji instruktorów nauki jazdy w związku z wyrokiem skazującym go za wykroczenie przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. W ocenie odwołującego się, w zaistniałym przypadku znajduje zastosowanie konstytucyjna zasada ochrony praw słusznie nabytych, które uzyskał będąc uprzednio wpisanym do ewidencji instruktorów; nie może zatem obecnie ponosić negatywnych skutków w postaci pozbawienia prawa do ubiegania się o ponowny wpis. Nie można go bowiem traktować jako osobę ubiegającą się po raz pierwszy o uzyskanie uprawnień instruktora nauki jazdy, która faktycznie musiałaby posiadać co najmniej średnie wykształcenie, odbyć szkolenie i zdać egzamin.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania wpisu G. T. do ewidencji instruktorów nauki jazdy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że ochrona praw nabytych nie obejmuje osób, które przestały wykonywać zawód wskutek skreślenia ich z ewidencji instruktorów. Jednym z warunków wymaganych wobec osób ubiegających się o wpisanie do ewidencji instruktorów jest posiadanie co najmniej średniego wykształcenia. Z uwagi na niespełnienie tego warunku przez stronę, zdaniem organu odwoławczego, starosta zasadnie odmówił dokonania wpisu G. T. do ewidencji instruktorów nauki jazdy.

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego G. T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przezeń prawa, naruszenie art. 160 ust. 1 w związku z art. 105 ust. 2 pkt 1 i w związku z art. 145 ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym przez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. w ten sposób, iż mimo pełnienia przed dniem 2 lipca 1991 roku funkcji instruktora i wykładowcy w szkole nauki jazdy jest zobowiązany do przedłożenia dokumentu potwierdzającego posiadanie co najmniej średniego wykształcenia. W uzasadnieniu skargi G. T. wskazał, iż warunki, o których mowa w art. 105 ust. 2 pkt 2-5 Prawa o ruchu drogowym spełnił już w lipcu 1991 roku. Przepis art. 2 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy z dnia 1 lutego 1983 roku - Prawo o ruchu drogowym wprowadzający wymóg posiadania co najmniej średniego wykształcenia przez instruktorów nauki jazdy zaczął obowiązywać od 27 lipca 1991 roku. W świetle powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego przepis ten co do obowiązku posiadania co najmniej średniego wykształcenia, nie wiązał instruktorów nauki jazdy, którzy w dniu jego wejścia w życie prowadzili już szkolenie kierowców jako wykładowcy lub instruktorzy. W ocenie skarżącego, skoro nabył on w 1991 roku prawo podmiotowe do pełnienia funkcji instruktora nauki jazdy, mimo niezachowania określonych prawem kryteriów, to przy ponownym ubieganiu się o wpis do ewidencji nie można przyjąć, iż bezpowrotnie utracił prawo podmiotowe do pełnienia funkcji instruktora nauki jazdy mimo nieposiadania średniego wykształcenia. Przeszkoda w wykonywaniu przez niego zawodu instruktora miała bowiem charakter przemijający, a po jej ustaniu prawa nabyte w 1991 roku odżyły na nowo.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie. Organ wskazał, że ochrona praw nabytych nie ma charakteru absolutnego i nie obejmuje osób, które przestały wykonywać zawód wskutek skreślenia ich prawomocną decyzją z ewidencji. Organ nie zgodził się także z argumentem podniesionym w skardze, że przeszkoda w wykonywaniu zawodu instruktora miała charakter przemijający, a po jej ustaniu prawa nabyte w 1991 roku odżyły na nowo. W ustawie - Prawo o ruchu drogowym brak jest bowiem uregulowania w przedmiocie przywracania uprawnień instruktorom nauki jazdy skreślonym z ewidencji instruktorów nauki jazdy. Skarżący nie posiadając średniego wykształcenia nie spełnia zatem wymogów wynikających z art. 105 ust. 2 pkt 1-6 Prawa o ruchu drogowym i w związku z tym, w ocenie organu odwoławczego, decyzje zapadłe w sprawie są zgodne z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi skargę G. T. oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jako nieuzasadnioną. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że warunki, jakie ma spełniać instruktor nauki jazdy, wymienione w art. 105 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym stanowią zamknięty katalog i dotyczą każdego ubiegającego się o wpis do ewidencji instruktorów nauki jazdy. Ich spełnienie ma gwarantować należyte wypełnianie przez instruktorów obowiązków w zakresie szkolenia kandydatów na kierowców i w konsekwencji zapewnić wysoki poziom tego szkolenia. Przedmiotem sporu w sprawie jest ustalenie, czy skarżący składając wniosek o wpis do ewidencji instruktorów nauki jazdy, powinien udokumentować posiadanie co najmniej średniego wykształcenia. Jak podkreślił Sąd pierwszej instancji, stan faktyczny sprawy jest bezsporny i nie budzi wątpliwości. Składając w dniu 29 grudnia 2005 r. wniosek o wpis do ewidencji instruktorów G. T. nie udokumentował posiadania co najmniej średniego wykształcenia, nie spełnił tym samym wynikających z art. 105 ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym warunków stanowiących podstawę wpisu. Zgodnie z art. 152 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym przepis art. 105 wszedł w życie 1 lipca 1999 r. Do tej daty zachował moc, na podstawie art. 151 cyt. ustawy, przepis art. 82 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym, regulujący wymagania wobec wykładowców lub instruktorów na kursach dla osób ubiegających się o uprawnienia kierowców lub motorniczych. Przepis art. 145 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy - Prawo o ruchu drogowym wprowadził uregulowania przejściowe dla dotychczasowych instruktorów i wykładowców uzależniając dalsze prowadzenie przez te osoby szkoleń od spełnienia wymagań, o których mowa w art. 105 ust. 2 pkt 1, 2, 6 i 7 ustawy. Na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. sygn. akt K 22/99 przepis art. 145 ust. 2 został uznany za niekonstytucyjny w zakresie, w jakim uzależnił wykonywanie zawodu dotychczasowych instruktorów i wykładowców nauki jazdy w ośrodkach szkolenia lub szkołach jazdy, wykonujących te czynności w dniu wejścia w życie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 1991 r. o zmianie ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym, od posiadania średniego wykształcenia. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego, kwestionowany przepis naruszał zasadę zaufania obywatela do Państwa i stanowionego przezeń prawa. Sąd pierwszej instancji nie podzielił jednak stanowiska G. T., że wyrok Trybunału Konstytucyjnego ma zastosowanie także w jego przypadku, z tego względu że w przeszłości wykonywał zawód instruktora i wykładowcy nauki jazdy, a tym samym składając wniosek o wpis do ewidencji instruktorów nie musi legitymować się średnim wykształceniem. Sąd wskazał, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego odnosił się do przepisów przejściowych. Te zaś określają sposób zakończenia postępowania w sprawach będących w toku, zakres zachowania uprawnień i obowiązków powstałych pod działaniem dotychczasowego prawa oraz rozstrzygnięcia dotyczące utrzymania w mocy dotychczasowych przepisów wykonawczych zanim pojawią się nowe. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego odnosił się do instruktorów, którzy w dniu wejścia w życie ustawy - Prawo o ruchu drogowym wykonywali zawód instruktora lub wykładowcy nauki jazdy i nadal go wykonują. Skarżący skorzystał z wyroku Trybunału Konstytucyjnego i pomimo braku średniego wykształcenia wykonywał zawód instruktora nauki jazdy do listopada 2003 roku, kiedy Starosta P. wydał decyzję o skreśleniu go z ewidencji instruktorów nauki jazdy w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego w Pabianicach z dnia 9 grudnia 2002 roku, sygn. akt VI W 428/02. Decyzja o skreśleniu skarżącego z ewidencji spowodowała, iż utracił on prawo do wykonywania zawodu instruktora nauki jazdy. Okoliczność utraty przez skarżącego prawa wykonywania zawodu instruktora wyłącza zastosowanie wobec niego przepisu art. 145 ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Sąd nie zgodził się z twierdzeniem skarżącego, że wykreślenie z ewidencji instruktorów nauki jazdy miało charakter przemijający i pozbawiło go prawa wykonywania zawodu instruktora jedynie przez określony czas. Skreślenie z ewidencji skutkowało utratą przez skarżącego statusu instruktora nauki jazdy, nie pozbawiło go jednak możliwości ponownego ubiegania się o wpis do ewidencji, po spełnieniu wymaganych kryteriów. Obowiązek posiadania średniego wykształcenia stanowi jeden z niezbędnych warunków dla osób ubiegających się o wpis do ewidencji instruktorów. Warunek ten dotyczy, bez żadnych wyjątków, wszystkich osób składających wniosek o wpis do ewidencji instruktorów nauki jazdy na podstawie obecnie obowiązujących przepisów prawa. Na gruncie obecnie obowiązujących przepisów nie ma możliwości, by instruktorem nauki jazdy została osoba nie posiadająca co najmniej średniego wykształcenia. Tym samym skarżący składając wniosek o wpis do ewidencji instruktorów obowiązany był do spełnienia wszystkich warunków określonych w art. 105 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym. Zasadnie więc w decyzjach organów administracji odmówiono skarżącemu dokonania wpisu do ewidencji z uwagi na niespełnienie jednego z warunków, wymaganych od osób ubiegających się o wpis. W ocenie Sądu, organy administracji orzekające w sprawie słusznie przyjęły, iż na gruncie przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie może być mowy o "odnowieniu" wpisu do ewidencji instruktorów nauki jazdy, w związku z upływem 2-letniego okresu od dnia, w którym decyzja o wykreśleniu stała się ostateczna, o czym mowa w art. 107 ust. 2 ustawy. W przepisie tym jest wyraźnie mowa o ponownym wpisie, czyli nowym wpisie na zasadach określonych w art. 105 ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, a nie o odnowieniu wpisu, jaki istniał przed wydaniem decyzji o skreśleniu z ewidencji instruktorów.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi G. T., reprezentowany przez adwokata, złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wnosząc w skardze o zmianę lub uchylenie wyroku w całości zarzucono naruszenie prawa materialnego - art. 105 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 108, poz. 908 ze zm.) poprzez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na przyjęciu, iż G. T. w dacie złożenia wniosku o wpis do ewidencji instruktorów po zatarciu skazania miał obowiązek udokumentowania posiadania co najmniej średniego wykształcenia, a także art. 82 ustawy z dnia 1 lutego 1983r. - Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 lipca 1991 r. o zmianie ustawy z dnia 1983 r. poprzez błędną wykładnię tego przepisu w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. sygn. akt K 22/99.

W uzasadnieniu skargi wskazano, iż zgodnie z art. 46 Kodeksu wykroczeń zatarcie skazania następuje po upływie dwóch lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary, zatem skazanie G. T. wyrokiem Sądu Rejonowego w Pabianicach pozbawiło go prawa wykonywania zawodu na okres dwóch lat. Powyższe wskazuje, iż w stosunku do G. T. ma zastosowanie powołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który uznał za niekonstytucyjny przepis art. 145 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym w zakresie, w jakim uzależnił wykonywanie zawodu dotychczasowych instruktorów i wykładowców nauki jazdy wykonujących te czynności w dacie wejścia w życie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 1991 r. o zmianie ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym, od posiadania średniego wykształcenia. G. T. wykonywał czynności instruktora w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 27 lipca 1991 r., tym samym w świetle ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym prawo do wykonywania zawodu utraciłby na okres dwóch lat i po upływie tego okresu, przy dotychczas posiadanym wykształceniu podstawowym, mógłby wykonywać zawód instruktora. Natomiast zastosowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przepis art. 105 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, zdaniem skarżącego, doprowadził do sytuacji, iż skarżący przy posiadanym obecnie wykształceniu podstawowym nie może zostać wpisany do ewidencji instruktorów, a tym samym utracił prawo do wykonywania zawodu instruktora, nie na okres dwóch lat tj. do daty zatarcia skazania, ale do czasu uzupełnienia wykształcenia.

Odpowiedź na skargę kasacyjną G. T. złożył Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w Łodzi wnosząc o jej oddalenie jako niezasadnej. Co do meritum sprawy Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w Łodzi, podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, że powoływane przez pełnomocnika skarżącego orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. K 22/99 dotyczyło wyłącznie osób, które w dniu wejścia w życie ustawy - Prawo o ruchu drogowym wykonywały zawód instruktora, a nie posiadały średniego wykształcenia. Skarżący składając w dniu 29 grudnia 2005r. wniosek o wpis do ewidencji instruktorów musiał natomiast wypełnić wymagania, jakie nakładają przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym, a zatem także wykazać się posiadaniem co najmniej średniego wykształcenia. Zdaniem Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Łodzi, w sprawie niniejszej nie ma miejsca sytuacja "odnowienia" wpisu do ewidencji, jak sugeruje skarżący; wystąpił on o nowy wpis na zasadach obowiązujących w dniu złożenia wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w myśl art. 183 § 1 jest związany podstawami skargi kasacyjnej, co oznacza że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej; z urzędu może wziąć pod rozwagę jedynie nieważność postępowania sądowego. Ponieważ w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania sądowego, Sąd rozpoznał sprawę zgodnie ze zgłoszonym zarzutem.

Zdaniem pełnomocnika skarżącego, Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa materialnego - art. 105 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym przez jego zastosowanie wobec G. T. w pełnym zakresie, w tym co do wykazania się co najmniej średnim wykształceniem, mimo że na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. sygn. akt K 22/99 zachował on prawo wykonywania zawodu instruktora bez obowiązku spełniania tego wymogu. Zarzut ten jest niezasadny. Jest poza sporem, że skarżący G. T. na mocy decyzji administracyjnej został skreślony z ewidencji instruktorów nauki jazdy w trybie art. 107 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, w związku z prawomocnym wyrokiem sądu uznającym go za winnego dokonania wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu na drogach publicznych. Nie budzi żadnych wątpliwości, że skreślenie z ewidencji oznacza utratę prawa wykonywania zawodu instruktora, a ponowny wpis do ewidencji osoby skreślonej w ww. trybie może nastąpić nie wcześniej niż po upływie dwóch lat od dnia, w którym decyzja o skreśleniu stała się ostateczna. Wniosek o ponowny wpis podlega w pełni rygorom określonym w art. 106 ust. 1 powołanej ustawy, a więc po spełnieniu wymagań określonych w art. 105 ust. 2 pkt 1-6. Nie znajduje uzasadnienia pogląd, że do wniosku skarżącego o ponowny wpis do ewidencji instruktorów mają zastosowanie ustalenia dokonane wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. Powołany wyrok nie pozbawił bowiem mocy obowiązującej przepisu art. 105 ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym; odnosił się natomiast do przepisu przejściowego - art. 145 ust. 2 tej ustawy, który regulował sytuację prawną określonej grupy osób - dotychczasowych instruktorów i wykładowców nauki jazdy wykonujących te czynności w dniu wejścia w życie tej ustawy, na podstawie dotychczasowych przepisów. Trybunał Konstytucyjny uznał, że art. 145 ust. 2 w zakresie, w jakim uzależnia dalsze wykonywanie czynności instruktora przez tę kategorię osób od posiadania średniego wykształcenia, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą ochrony praw nabytych, zasadą zaufania obywatela do państwa i stanowionego przezeń prawa oraz zasadą bezpieczeństwa prawnego obywateli. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że ustawodawca dokonując zmian stanu prawnego nie może tracić z pola widzenia interesów podmiotów, które ukształtowały się przed dokonaniem zmiany stanu prawnego. Skoro przed zmianą ustawy - Prawo o ruchu drogowym ustawodawca zwolnił określoną grupę osób od wymogu posiadania co najmniej średniego wykształcenia, to mają one prawo sądzić, iż z powodu braku średniego wykształcenia nie zostaną pozbawione prawa wykonywania zawodu. Z przytoczonej argumentacji uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego wynika bezspornie, że istotą rozstrzygnięcia była ochrona uzyskanego wcześniej przez określoną grupę instruktorów i wykładowców statusu prawnego w toku dalszego wykonywania przez nich czynności zawodowych. Skarżący z tej ochrony również korzystał wykonując - mimo nieposiadania średniego wykształcenia - czynności instruktora po wejściu w życie nowego Prawa o ruchu drogowym. Stan ten jednak uległ zmianie z chwilą utraty uprawnień instruktora na skutek skreślenia G. T. z ewidencji instruktorów nauki jazdy. Utrata prawa wykonywania zawodu instruktora nauki jazdy oznaczała bowiem równoczesną utratę nabytego wcześniej - i ściśle z tym prawem związanego - zwolnienia z obowiązku posiadania co najmniej średniego wykształcenia. Jak podkreślił Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu omawianego wyroku, zasada ochrony praw nabytych nie ma charakteru bezwzględnego. Dopuszcza ona nawet pozbawienie praw podmiotowych, gdy przemawia za tym interes społeczny, pod warunkiem, że do pozbawienia tego doszło z dochowaniem demokratycznej procedury i przy zapewnieniu maksimum bezpieczeństwa prawnego.

Nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, jak utrzymuje pełnomocnik skarżącego, że utrata uprawnienia do wykonywania zawodu instruktora miała charakter przemijający i po zatarciu skazania (uznaniu ukarania za niebyłe) przeszkoda ta ustała. Stanowisko to nie uwzględnia faktu, że wyrok sądu nie dotyczył zawieszenia na czas określony prawa wykonywania przez G. T. zawodu instruktora, lecz ukarania grzywną za czyn określony w art. 97 Kodeksu wykroczeń i że w związku z tym decyzją administracyjną nastąpiło skreślenie skarżącego z ewidencji instruktorów nauki jazdy.

W przedstawionej sytuacji zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 105 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym przez jego zastosowanie wobec G. T. w pełnym zakresie, w tym także co do obowiązku posiadania co najmniej średniego wykształcenia, jest nieuzasadniony.

Niezrozumiały jest podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 82 ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym przez jego błędną wykładnię. Zarzutu tego pełnomocnik skarżącego w ogóle nie uzasadnił; nie jest zaś rzeczą Naczelnego Sądu Administracyjnego domniemywać, na czym miałaby polegać błędna wykładnia tego przepisu przez Sąd pierwszej instancji.

Wobec tego, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty oparto na nieusprawiedliwionych podstawach, skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na zasadzie art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tych powodów orzeczono, jak w sentencji wyroku.