Wyrok NSA, sygn. akt I FSK 819/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Interpretacje podatkowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Sędzia NSA Roman Wiatrowski (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Mirella Łent, Protokolant Katarzyna Nowik, po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Ministra Finansów (obecnie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 grudnia 2014 r. sygn. akt III SA/Gl 1280/14 w sprawie ze skargi Gminy O. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 28 maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) oddala skargę, 3) zasądza od Gminy O. na rzecz Szefa Krajowej Administracji Skarbowej kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z 16 grudnia 2014 r., III SA/Gl 1280/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną przez Gminę O. (dalej: wnioskodawca, skarżąca lub gmina) interpretację indywidualną Ministra Finansów z 28 maja 2014 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług.

2. Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że we wniosku o wydanie interpretacji gmina przedstawiając stan faktyczny zdarzenia przyszłego wyjaśniła, że miała podpisaną umowę na odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych do 30 maja 2015 r. Wykonawca umowy (usługobiorca) pismem z dnia 14 stycznia 2014 r. rozwiązał niniejszą umowę z dniem 17 stycznia 2014 r. Jako przyczynę wcześniejszego rozwiązania umowy wskazał istotną zmianę (wzrost) prognozowanej ilości odpadów komunalnych z gospodarstw domowych na terenie gminy, określonej w umowie (§ 2 ust. 2), która nie była możliwa do przewidzenia przez umawiające się strony. Umowa nie zawierała uregulowań dotyczących możliwości rozwiązania umowy przez wykonawcę usługi, tylko ustalenia co do kar umownych i warunki, kiedy obowiązek jej zapłaty cięży na wykonawcy.

Gmina, mając na celu bezkolizyjną i nieprzerwaną realizację zadania własnego w zakresie utrzymania czystości i porządku w gminie przystąpiła do negocjacji i w dniu 17 stycznia 2014 r. zawarła porozumienie na mocy którego, umowa zostanie rozwiązana z dniem 30 kwietnia 2014 r. za obopólną zgodą, z przyczyn obiektywnych za które żadna ze stron nie ponosi odpowiedzialności, (...) a za przedwczesne rozwiązanie umowy Wykonawca zapłaci na rzecz Gminy rekompensatę w wysokości 10% wynagrodzenia brutto (215 784,00 zł), odpowiadającej wysokości kary umownej. Kwota ta przy braku opodatkowania podatkiem VAT pozostanie bez zmiany. Jednocześnie Gmina podkreśliła, że w związku z wcześniejszym rozwiązaniem umowy zmuszona jest do poniesienia dodatkowych kosztów związanych z organizacją przetargu i wyborem nowego wykonawcy usługi.

W związku z powyższym zwróciła się z pytaniem:

Czy rekompensata z tytułu przedwczesnego rozwiązania umowy na odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych stanowi wynagrodzenie za usługę wykonaną przez Wykonawcę na rzecz gminy w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, która podlega opodatkowaniu tym podatkiem według stawki 23%?

Gmina podkreśliła, że rekompensata z tytułu przedwczesnego rozwiązania umowy winna być traktowana jak odszkodowanie, gdyż zmusza gminę do poniesienia dodatkowych kosztów związanych z ogłoszeniem przetargu i wyłonieniem nowego wykonawcy.

3. Zaskarżoną interpretacją z dnia 29 maja 2014 r. działający w imieniu Ministra Finansów Dyrektor Izby Skarbowej w K. (dalej: DIS) uznał stanowisko gminy za nieprawidłowe.

Odnosząc się do opisanego stanu faktycznego przedstawionego przez gminę DIS podkreślił, że ustawa podatkowa nie zawiera definicji odszkodowania, co powoduje, że w tym zakresie należy posiłkować się regulacją zawartą w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tj. Dz. U. z 2014 r., poz. 121, w skrócie k.c.), a w szczególności art. 471 oraz 415 tej ustawy. Podkreślił, że odpłatne świadczenie usług stanowi także zobowiązanie do powstrzymywania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji. Czyli świadczenie, którego istotą jest zaniechanie polegające na bądź na nieczynieniu, bądź też na znoszeniu określonej sytuacji. Świadczenie usług polegających na zaniechaniu odbywa się w ramach stosunków obligacyjnych a także na ograniczonych prawach rzeczowych: służebności, użytkowaniu itp. Podkreślono, że w potocznym rozumieniu przez ustanowienie tych praw podmiot zobowiązuje się do przestrzegania ograniczenia swojej własności nad rzeczą.

Organ wskazał również, że opodatkowaniu podatkiem VAT podlega tylko takie powstrzymanie się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji, które wynika z wyraźnego stosunku zobowiązaniowego, tzn. istnieje konkretny podmiot będący bezpośrednim konsumentem tego zobowiązania, a zobowiązanie to jest odpłatne. W przypadku, gdy którykolwiek z wyżej wymienionych warunków nie zostanie spełniony, przedmiotowe zobowiązanie nie będzie podlegało opodatkowaniu. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie wszystkie wskazane przesłanki zostały spełnione.

3.1. W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa gmina podtrzymała przedstawioną we wniosku argumentację, akcentując, że w przedstawionym stanie faktycznym nie doszło do odpłatnego świadczenia usług przez gminę na rzecz byłego wykonawcy umowy i otrzymana rekompensata nie jest wynagrodzeniem za wykonana usługę a odszkodowaniem, i jako taka nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Nie można mówić o tolerowaniu przez gminę czynności, które zmierzały do rozwiązania umowy z Wykonawcą, skoro gmina otrzymała rekompensatę odpowiadającą wysokości kary umownej, a Wykonawca poniósł koszty takie jakie poniósłby bez zawarcia porozumienia.

3.2. DIS pismem z dnia 14 lipca 2014 r. stwierdził brak podstaw do zmiany wydanej interpretacji.

4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca zarzuciła organowi błędną wykładnię art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. Nr 54, poz. 535 ze zm.; dalej: ustawa o VAT), polegającą na przyjęciu, że w przedmiotowej sprawie miało miejsce odpłatne świadczenie usług przez gminę, a wypłacona rekompensata stanowiła wynagrodzenie gminy za powstrzymanie się od dokonania czynności lub tolerowanie czynności bądź sytuacji. W uzasadnieniu powtórzono argumentację wniosku oraz wezwania do usunięcia naruszenia prawa.

4.1. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej i nie znajdującej potwierdzenia w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.

5. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji podkreślił, że istota sporu dotyczy odpowiedzi na pytanie, czy uzyskanie rekompensaty za wcześniejsze rozwiązanie umowy o świadczenie usług zagospodarowania i odbioru odpadów komunalnych zawartej na czas określony, których skarżąca była odbiorcą, podlegać będzie u skarżącej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jako odpłatne świadczenie w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy VAT.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że z art. 5 ust.1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy VAT wynika, że przez usługę należy rozumieć każde odpłatne świadczenie na rzecz danego podmiotu (osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej), które nie stanowi dostawy towarów. Jest to pojęcie bardzo szerokie, ale pozostające w zgodzie z unormowaniem dyrektywy Rady 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. z 2006 r., nr L347, s. 1; dalej: dyrektywa 2006/112), a w szczególności z jej art. 24 pkt 1 stanowiącym odpowiednik art. 6 ust. 1 poprzednio obowiązującej Szóstej Dyrektywy Rady 77/388/EWG z 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz. Urz. z 1977 r., nr L145, s. 1; dalej: Szósta dyrektywa).

Sąd pierwszej instancji przypomniał, że zgodnie z brzmieniem art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy VAT przez świadczenie usług rozumie się również zobowiązanie do powstrzymania od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji. W związku z tym na zachowanie rozumiane, jako świadczenie składać się może zarówno działanie (wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Ponadto świadczenie usług zakłada istnienie dwóch podmiotów, a więc tego, który świadczy usługę (usługodawcę) i tego, który świadczenie odbiera (usługobiorcę), czyli konsumenta usługi. Inaczej mówiąc, świadczenie w rozumieniu tego przepisu jest zaniechaniem polegającym na nieczynieniu lub znoszeniu określonej czynności lub sytuacji. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że zarówno ustawa VAT, jak i dyrektywa 2006/112 nie definiują wprost terminu odpłatności. Zgodnie z linią orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE odpłatność w rozumieniu podatku VAT definiowana jest szeroko, a elementem wyróżniającym jest wynagrodzenie z tytułu dokonanej transakcji, zasadniczo z pominięciem formy tegoż wynagrodzenia. Tym samym orzecznictwo podkreśla konieczny bezpośredni związek pomiędzy dokonanym świadczeniem a otrzymaniem wynagrodzenia.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że dla ustalenia czy miało miejsce świadczenie usług istotne jest stwierdzenie, czy świadczenie przyniosło odbiorcy jakąkolwiek korzyść. Niezbędne jest zatem ustalenie, czy dane czynności skutkują uzyskaniem bezpośrednich korzyści przez dokonującego płatności w zamian za ich wykonanie bądź zaniechanie. W przypadku płatności z tytułu kar umownych, odszkodowania, zadatku brak jest zachowania symetrii pomiędzy świadczeniem a wynagrodzeniem. I w takich przypadkach wynagrodzenie stanowi formę zadośćuczynienia - rekompensaty; nie powoduje zwiększenia aktywów po stronie podmiotu, który je otrzymuje. Źródła płatności pełniących funkcję zadośćuczynienia są różne, mogą one wynikać z tzw. czynów niedozwolonych, czyli działań wyrządzających szkodę, jak również ze stosunków umownych – czyli powstawać w związku niewykonaniem czy nienależytym wykonaniem obowiązków wynikających z umowy, mogą być zastrzeżone na wypadek powstania szkody jako kary umowne. Ocenę charakteru danej płatności trzeba wiązać ze stosunkiem, z którego ona wynika.

Sąd pierwszej instancji zgodził się z twierdzeniem gminy, że otrzymana rekompensata z tytułu wcześniejszego rozwiązania umowy jest odszkodowaniem, co jednoznacznie wynika z przepisów Kodeksu cywilnego. Fakt zawarcia porozumienia, będącego konsekwencją wypowiedzenia przez wykonawcę umowy o odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych, które jest zadaniem własnym gminy nie ma w sprawi istotnego znaczenia. Gmina musi odbierać od mieszkańców odpady i to w sposób ciągły. Zatem rozwiązanie umowy nie przysparza jej żadnych korzyści, podobnie jak nie odnosi ich dotychczasowy wykonawca usługi. Gmina musi znaleźć w trybie przetargu nowego wykonawcę, co wiąże się z dodatkowymi kosztami. Wreszcie ważnym pozostaje, dla oceny działania wykonawcy i gminy fakt, ze prognozowana ilość odpadów okazała się zaniżona, co nie było działaniem zawinionym żadnej ze stron umowy.

Podsumowując, Sąd uznał, że w stanie faktycznym opisanym we wniosku o interpretację gmina otrzymuje rekompensatę/odszkodowanie, które nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Gmina nie wykonuje bowiem na rzecz Wykonawcy żadnej usługi (niezależnej i możliwej do wyodrębnienia, przynoszącej korzyść) w rozumieniu art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy VAT, która podlega opodatkowaniu. Świadczenie zakłada istnienie podmiotu będącego jego odbiorcą (konsumentem usługi). Taka sytuacja nie zaistniała w kontrolowanej sprawie.

W ocenie Sądu pierwszej instancji samo wcześniejsze rozwiązanie umowy o odbiór i zagospodarowanie odpadów nie jest świadczeniem usług nawet za odszkodowaniem. Żadna ze stron z tego tytułu nie uzyskuje korzyści. Czynnością opodatkowaną jest świadome dopuszczenie do powstania szkody po swojej stronie, w wyniku czego podmiot zobowiązany do odszkodowania uzyskuje korzyści. Kwota tak uzyskanego odszkodowania stanowi obrót.

6. W skardze kasacyjnej DIS wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji, podnosząc zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż na tle przedstawionego stanu faktycznego wcześniejsze rozwiązanie, w drodze porozumienia stron, umowy o świadczenie usług zagospodarowania i odbioru odpadów komunalnych zawartej na czas określony, których skarżąca była odbiorcą, nie będzie podlegać u skarżącej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako odpłatne świadczenie usług gdyż otrzymaną rekompensatę należy utożsamiać z odszkodowaniem.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7. Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Trafny okazał się bowiem zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT.

7.1. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sporu była okoliczność czy świadczenie z tytułu przedwczesnego rozwiązania umowy na odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych stanowi wynagrodzenie za usługę wykonaną przez Wykonawcę na rzecz gminy w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, która podlega opodatkowaniu tym podatkiem według stawki 23%?

W ocenie organów podatkowych w rozpatrywanej sprawie opisany we wniosku stan faktyczny powinien być zakwalifikowany jako zobowiązanie do powstrzymywania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT.

7.2. W ocenie natomiast Sądu pierwszej instancji w stanie faktycznym opisanym we wniosku o interpretację gmina otrzymuje rekompensatę/odszkodowanie, które nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Gmina nie wykonuje bowiem na rzecz wykonawcy żadnej usługi (niezależnej i możliwej do wyodrębnienia, przynoszącej korzyść) w rozumieniu art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy VAT, która podlega opodatkowaniu.

7.3. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można podzielić takiego poglądu Sądu pierwszej instancji.

Opisana we wniosku o interpretację sytuacja spełnia warunki wynikające z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, który to przepis w ramach definicji usług na równi z działaniami traktuje powstrzymanie się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji. Dla uznania, że mamy do czynienia z tego typu usługą konieczne jest jedynie wykazanie odpłatności czynności oraz, że doszło do uzyskania bezpośredniej korzyści przez jedną ze stron umowy. W rozpatrywanej sprawie oba te warunki zostały spełnione.

Z wniosku o interpretację wynika bowiem, że gmina najpierw nabyła usługi odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych od wykonawcy, a następnie w wyniku porozumienia udzieliła zgody na rozwiązanie umowy. W takim stanie faktycznym kwota wypłaconej rekompensaty przez wykonawcę stanowi formę wynagrodzenia za działania gminy, polegające na tolerowaniu czynności, które zmierzały do rozwiązania umowy z wykonawcą na odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych, a czynności te w rozumieniu art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT spełniają przesłanki uznania ich za świadczenie usług.

W rzeczywistości bowiem jest to wynagrodzenie za usługę w postaci nie podejmowania działań w stosunku do gminy i znoszenie sytuacji nie dostarczenia skarżącemu zleceniobiorców na jego usługi. Bezpośrednią korzyścią jaką uzyskuje podmiot wypłacający skarżącej wynagrodzenie jest możliwość niepodejmowania działań polegających na zagospodarowaniu i odbiorze odpadów komunalnych na rzecz skarżącej. Nie ulega wątpliwości, że wywiązanie się z nałożonego powyższą umową obowiązku odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych wiązałoby się dla wykonawcy z podjęciem określonej aktywności, która wymagałaby zaangażowania określonych sił i środków. Nie czyniąc tego wykonawca uzyskał niewątpliwą, bezpośrednią korzyść mającą wymierną wartość ekonomiczną.

7.4. Przy rozpatrywaniu zagadnienia przedstawionego przez Gminę we wniosku o wydanie interpretacji ważkie znaczenie ma także wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 15 grudnia 1993 r. w sprawie Lubbock Fine & Co, C-63/92, ECLI:EU:C:1993:929. Pomimo że w sprawie tej występuje sytuacja o tyle odmienna, iż kwotę pieniężną wypłaca wynajmujący na rzecz najemcy, stwierdzenia Trybunału zawarte we wskazanym wyroku mają znaczenie także dla niniejszej sprawy.

Jak wynika z tego orzeczenia, wypłaty z tytułu wcześniejszego rozwiązania umowy najmu za porozumieniem stron płyną z tego samego źródła, jakim jest łączący stronę stosunek prawny, czyli właśnie umowa najmu. Są to rozliczenia związane z tą umową i jeżeli najem podlega opodatkowaniu VAT, to i te wypłaty także. Jeśli zaś najem, jak w rozpoznawanej przez Trybunał sprawie, jest zwolniony, to i wypłacone kwoty korzystają z tego zwolnienia.

Za istotne Trybunał Sprawiedliwości uznał pytanie, czy "najem nieruchomości" użyty w art. 13 B (b) Szóstej Dyrektywy, wymieniającym czynności zwolnione, obejmuje sytuacje, w której najemca za wynagrodzeniem zrzeka się najmu i zwraca nieruchomość właścicielowi. Udzielając twierdzącej odpowiedzi w tym przedmiocie Trybunał stwierdził, że zmiana stosunku umownego, taka jak zrzeczenie się najmu za wynagrodzeniem, także mieści się w zakresie takiego zwolnienia, ponieważ pojęcie "najmu nieruchomości" obejmuje sytuację, w której najemca zrzeka się najmu.

Również w rozpatrywanej sprawie wypłaty z tytułu wcześniejszego rozwiązania umowy na odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych za porozumieniem stron płyną z tego samego źródła, jakim jest łączący stronę stosunek prawny.

Potwierdza to również okoliczność, że wykonawca usługi na rzecz gminy do 30 maja 2014 r. zobowiązał się do świadczenia opisanych we wniosku usług.

7.5. Nie można podzielić natomiast poglądu Sądu pierwszej instancji oraz skarżącej, że omawiane świadczenie należało uznać za nieopodatkowane podatkiem VAT odszkodowanie. Rekompensata w wysokości 10% wartości wynagrodzenia nie posiada cech odszkodowania za poniesioną szkodę, gdyż w przedmiotowej sprawie nie zaistniały okoliczności, które w rozumieniu przepisów k.c. powodowałyby szkodę i determinowały wypłatę odszkodowania. Zachowania obu, wymienionych we wniosku o interpretację, podmiotów są zachowaniami wynikającymi bezpośrednio z łączącego ich porozumienia, na mocy którego uzgodnili, że strony rozwiązują umowę zawartą na odbiór i gospodarowanie odpadami komunalnymi i jednocześnie zgodnie oświadczyli, że żadna ze stron nie ponosi odpowiedzialności za rozwiązanie umowy. Nazwanie otrzymywanej przez skarżącą kwoty "odszkodowaniem" nie może przesądzać o jej charakterze.

7.6. Rozpatrywana sprawa jest w znacznym stopniu podobna do innej sprawy rozpatrywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 lutego 2014 r., sygn. akt I FSK 1664/12 (dostępny w bazie internetowej CBOIS). Sąd ten, odnosząc się do wniosku spółki w którym stwierdzono, że spółka zawiera porozumienie rozwiązujące umowę najmu z wynajmującym i w porozumieniu tym określa kwotę, jaka zostanie wypłacona wynajmującemu w związku z przedterminowym rozwiązaniem umowy najmu z przyczyn leżących wyłącznie po jej stronie, wyjaśnił, że tak podany stan faktyczny nie umożliwia stwierdzenia, jaki charakter ma wypłacana przez spółkę kwota, a zwłaszcza nie pozwala na uznanie, że jest to odszkodowanie za wyrządzoną przez spółkę szkodę. Dla przybliżenia tej kwestii Sąd odwołał się do rozważań zawartych w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 18 lipca 2012r., sygn. akt III CZP 39/12. Choć Sąd Najwyższy zajmował się kwestią odmienną, tj. zagadnieniem kary umownej w przypadku odstąpienia od umowy, to na uwagę zasługiwały wywody natury ogólnej dotyczące możliwości powstania szkody w wyniku samego rozwiązania umowy (to, że w uchwale chodzi o odstąpienie od umowy, a nie rozwiązanie jej w wyniku porozumienia stron, pozostawało dla przydatności rozważań Sądu Najwyższego w niniejszej sprawie bez istotnego znaczenia). Kwintesencja stanowiska Sądu Najwyższego sprowadza się do tego, że kara umowna, stanowiąca surogat odszkodowania za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania, musi wiązać się z powstałą szkodą, a samo odstąpienie od umowy obowiązku zapłaty odszkodowania, choćby w postaci kary umownej, nie rodzi. Podobnie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził – na tle okoliczności rozpoznawanej sprawy – że sam fakt wcześniejszego rozwiązania umowy za porozumieniem stron nie daje podstaw do twierdzenia o wystąpieniu szkody. Zaś określenie, że jest to odszkodowanie "w związku z przedterminowym rozwiązaniem umowy" także szkody tej nie określa.

7.7. Reasumując Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w stanie faktycznym opisanym we wniosku o interpretację skarżący nie otrzymuje odszkodowania, które nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, lecz w rzeczywistości otrzymana od wykonawcy kwota stanowić będzie wynagrodzenie za usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, które podlega opodatkowaniu.

8. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona na podstawie art. 188 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718; dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 151 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok w całości i oddalił skargę.

8.1. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego obejmujących zwrot wpisu stałego od skargi kasacyjnej oraz wynagrodzenie pełnomocnika organu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1) lit. c) oraz ust. 2 pkt 2) lit. a) rozporządzenia ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804, ze zm.).