Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 756/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-10-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61 a par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SA/Wr 756/14 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 21 października 2015 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący, , Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, , Sędziowie, Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński (spr.), Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, , , Protokolant, st. sekretarz sądowy Dorota Hurman, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 21 października 2015 r., sprawy ze skargi Z. R., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., z dnia [...] nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie, stwierdzenia nieważności decyzji, którą odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie przyznania zasiłku celowego, , oddala skargę w całości., , , , ,


UZASADNIENIE

Prezydent W. decyzją z dnia z dnia 5 sierpnia 2013 r., nr [...] odmówił Z.R., dalej wnioskodawca, strona, skarżący, przyznania zasiłku celowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpatrzeniu wniosku strony z dnia 20 sierpnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 5 sierpnia 2013 r., nr [...], na podstawie art. 156 § 1, w związku z art. 158 § 1 k.p.a., decyzją z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności tej decyzji. Decyzja z dnia 16 grudnia 2013 r. została doręczona stronie dnia 13 stycznia 2014 r.

Wnioskodawca, podaniem z dnia 24 stycznia 2014 r. zwrócił się do Kolegium o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...], podając, że decyzja "nie wyjaśnia sprawy", jednocześnie, tym samym wnioskiem, wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy o "stwierdzenie nieważności decyzji organu pierwszej instancji", uzupełnienie treści decyzji z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...] oraz zawieszenie postępowania w sprawie uzupełnienia treści decyzji i ponownego rozpatrzenia sprawy "o stwierdzenie nieważności decyzji organu pierwszej instancji".

Postanowieniem z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...] Kolegium odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...]. W motywach podjętego rozstrzygnięcia wskazano, że zainicjowanie przez stronę podaniem z dnia 24 stycznia 2013 r. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, jak i jednoczesne wniesienie o ponowne rozpatrzenia sprawy, uzupełnienie treści rozstrzygnięcia oraz zawieszenie postępowania powoduje, że w sprawie zachodzą uzasadnione przyczyny, z powodu których nie może zostać wszczęte żądane postępowanie.

Podaniem z dnia 26 marca 2014 r. wnioskodawca wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Kolegium z dnia 6 lutego 2014 r. oraz o stwierdzenie nieważności tego postanowienia - w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Złożył też skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ww. postanowienie.

Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu, na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w/w postanowienia z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...].

W uzasadnieniu wskazano, że według art. 157 § 2 k.p.a, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Stosownie zaś do art. 61 a § 1 k.p.a., gdy żądanie o wszczęcie postępowania administracyjnego (w tym nieważnościowego) zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania służy zażalenie (art. 61 a § 2 k.p.a.). Przepis art. 61 a ust. 1 k.p.a. ma zastosowanie wyłącznie do postępowań wszczynanych na wniosek.

Zgodnie z art. 61a §1 k.p.a., wszczęcie - na wniosek - postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wymaga uprzedniej kontroli ze strony organu administracji publicznej, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność. Ustawodawca nie określił co należy rozumieć pod sformułowaniem "z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte". Zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w doktrynie utrwalony jest jednak pogląd, zgodnie z którym odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej może mieć miejsce, gdy wystąpi niedopuszczalność wszczęcia takiego postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oznacza, iż żądanie stwierdzenia nieważności decyzji w ogóle nie zostało rozpoznane, bo i nie mogło być, z powodu niedopuszczalności tego postępowania.

Zdaniem Kolegium w rozpatrywanym przypadku zachodzi przeszkoda przedmiotowa do wszczęcia postępowania, istotnym bowiem jest, że podaniem z dnia 26 marca 2014 r. wnioskodawca wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia Kolegium z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...] oraz o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Kolegium z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...].

W ocenie Kolegium w sprawie wystąpiła zatem sytuacja związana ze zbiegiem dwóch trybów przewidzianych w Kodeksie, tj. postępowania odwoławczego (złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) i postępowania nieważnościowego. Taki z kolei stan prawny powoduje, że tryb odwoławczy ma pierwszeństwo przed postępowaniem o stwierdzenie nieważności. Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 1998 r., sygn. akt III SA 642/97 wskazano, że organ odwoławczy ma szersze uprawnienia niż organ stosujący art. 156 § 1 k.p.a. Wyjaśniono, że uprawnienia organu rozpatrującego sprawę w trybie odwoławczym wchłaniają uprawnienia organu wyższego stopnia przysługujące mu w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, zwłaszcza gdy w odwołaniu podnoszone są te same zarzuty co we wniosku. Innymi słowy organ odwoławczy ma szersze uprawnienia niż organ stosujący art. 156 § 1 k.p.a. Z kolei przystąpienie do ponownego rozpatrzenia sprawy stanowi przeszkodę o charakterze przedmiotowym wobec wszczęcia postępowania nadzwyczajnego przewidzianego w art. 156 k.p.a.

Okoliczności sprawy jak i przepisy prawa uniemożliwiają tym samym prowadzenie równolegle dwóch postępowań, tj. postępowania w sprawie ponownego rozpatrzenia sprawy i postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia zakwestionowanego tym wnioskiem. To zaś stanowi o zasadności zastosowania w sprawie art. 61 a § 1 k.p.a. i wydania na jego podstawie, postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania nieważnościowego. W ocenie Kolegium stan faktyczny sprawy wyczerpuje znamiona pojęcia "uzasadnionych przyczyn", z powodu których postępowanie nie może być wszczęte.

W podaniu z dnia 13 czerwca 2014 r. wnioskodawca zawarł "Wniosek O ponowne rozpatrzenie sprawy w związku z postanowieniami z dnia 23 kwietnia 2014 r. o sygn. [...], [...], [...] postanawiających odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowień Kolegium z dnia 6 lutego 2014 r. również odmawiających wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium z dnia 16 grudnia 2014 r." Wnioskodawca domagał się "Wyeliminowania z obrotu prawnego wskazanych postanowień ze względu, iż postanowieniami tymi Kolegium w sposób Ukartowany i Cyniczny zamyka mi postanowieniami drogę do Sądu i do sprawiedliwego Wyroku na decyzje MOPS z dnia 5 sierpnia 2014 r." W opinii strony, Kolegium "dąży z premedytacją socjopaty do ukartowanego mordu politycznego na współobywatelu". Jego zdaniem, wniosek o stwierdzenie nieważności można złożyć w każdym czasie i jest to najdalej idące żądanie w sprawie, gdyż w jego wyniku zakwestionowane orzeczenie jest wyeliminowane z obrotu prawnego w całości tak, jakby go nie było i umożliwia ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ pierwszej instancji od nowa, gdyż sprawa nie została wyjaśniona w całości. Strona stwierdziła, że "Doręczone mi postanowienia Kolegium z 23 kwietnia 2014 r. wskazują na perfidną ukartowaną dowolność interpretacji prawa przez jego członków w zależności od podjętego rozstrzygnięcia. Postanowienia są ze sobą w sprzeczności, gdyż twierdzi się, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy uniemożliwia rozpatrzenie wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia oraz, iż postępowanie w oparciu o art. 132 kpa. jest korzystniejsze dla strony postępowania. Jest to totalna nieprawda, gdyż ci sami członkowie postanowili tego samego dnia utrzymać zaskarżone postanowienia z dnia 6 lutego 2014 r. na wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy" ("Dowód wniosek z 9 czerwca 2014 r. o wznowienie postępowania"). Zdaniem strony "Zachodzi sprzeczność i dowolność w orzekaniu, gdyż wcześniej w dniu 6 lutego 2014 r. Kolegium swoimi postanowieniami odmiennie postanowiło równocześnie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 16 grudnia 2013 r., jak i o odmowie ponownego rozpatrzenia sprawy. [...], [...], [...] Jest to totalna paranoja i ukartowana faszystowska zbrodnia administracyjna".

Postanowieniem z dnia 22 lipca 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144, art. 127 § 3 i art. 61a § 1 k.p.a. utrzymało w mocy postanowienie własne z dnia 23 kwietnia 2014 r.

W uzasadnieniu wskazano, że w już w postanowieniu z dnia 23 kwietnia 2014 r. Kolegium wyjaśniło, że powodem zastosowania art. 61a § 1 k.p.a. był fakt, że w sprawie wystąpił zbieg dwóch trybów przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego, tj. quasi postępowania odwoławczego (złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) i postępowania nieważnościowego.

Orzekając w sprawie ponownie Kolegium powołało się na wyrok z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1355/09, LEX nr 746483, w którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że choć nie ma przeszkód do stwierdzenia nieważności decyzji nieostatecznej na wniosek strony złożony przed

upływem terminu do wniesienia odwołania (byleby był to wniosek wyraźnie wskazujący na dokonanie przez stronę wyboru trybu nadzwyczajnego postępowania), jednakże taka sytuacja może mieć miejsce wtedy, gdy w sprawie nie złożono odwołania od wydanej w pierwszej instancji decyzji. W przeciwnym wypadku pierwszeństwo ma tryb odwoławczy.

Kolegium orzekając w sprawie ponownie zwróciło uwagę, że z treści art. 61a § 1 k.p.a. wynika, iż ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Drugą przesłanką jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały skonkretyzowane. Należy przez nie jednak rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie (wyrok WSA z dnia 6 września 2012 r., IV SA/Po 332/12, LEX nr 1216728, wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2012 r., VII SA/Wa 813/12, LEX nr 1225814).

Przypomniano, że wolą strony było jednoczesne uruchomienie dwóch postępowań:

- z wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy, w którym to postępowaniu Kolegium miało dokonać kontroli prawidłowości postanowienia Kolegium nr [...];

- z wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia nr [...], w którym Kolegium miałoby z kolei sprawdzić, czy zawiera ono wady wskazane w art. 156 § 1 k.p.a.

Stwierdzono zatem, że w objętej wnioskiem sprawie Kolegium jednocześnie musiałoby więc prowadzić dwa postępowania administracyjne de facto w tej samej sprawie - badania prawidłowości postanowienia [...]. Oba postępowania prowadzone miałyby być w ramach tej samej instytucji prawnej (art. 156 § 1 k.p.a.). W nadzwyczajnym postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Kolegium - zgodnie z wolą strony - miałoby sprawdzić, czy postanowienie [...] jest postanowieniem prawidłowym (takie postępowanie Kolegium przeprowadziło pod sygnaturą [...]. Jednocześnie Kolegium miałoby rozpocząć kontrolę tego postanowienia niejako od nowa: w nadzwyczajnym postępowaniu - orzekając tym razem w pierwszej instancji - Kolegium miałoby sprawdzić, czy jest ono postanowieniem zawierającym wadę określoną w art. 156 § 1 k.p.a., a więc również dokonywać kontroli jego prawidłowości. Wszczęcia takiego postępowania, jak wspominano na wstępie, Kolegium odmówiło [...].

Zdaniem Kolegium, powyższy stan faktyczny wyczerpuje hipotezę z art. 61 a § 1 k.p.a., uzasadniając zastosowanie tego przepisu w sprawie zainicjowanej opisanym na wstępie wnioskiem o stwierdzenie nieważności postanowienia [...] (jak wspominano, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w której wydano postanowienie nr [...], był rozpatrywany odrębnie – [...]. Wszczęcie przez stronę postępowania z wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy (jako odpowiednika postępowania odwoławczego) musiało zostać uznane za "inną uzasadnioną przyczynę" uniemożliwiającą wszczęcie - w tym samym czasie - drugiego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tego samego, co kontrolowane w quasi "postępowaniu odwoławczym", postanowienia nr [...].

W konsekwencji Kolegium musiało uznać opisane na wstępie postanowienie z dnia 23 kwietnia 2014 r. za prawidłowe i utrzymać je w mocy. Wnioskowanie o przeprowadzenie dwóch w istocie identycznych (choć na różnych "poziomach instancyjnych") postępowań jest dla Kolegium niewątpliwie "inną uzasadnioną przyczyną", obligującą do formalnego zakończenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia nr [...].

Jeśli chodzi o podnoszony przez stronę zarzut, że postanowieniami o sygnaturach [...], [...], [...] Kolegium "odmiennie postanowiło" równocześnie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 16 grudnia 2013 r., jak i "odmowie ponownego rozpatrzenia sprawy", Kolegium wyjaśniło, co następuje:

Postanowieniem z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...], po zapoznaniu się z wnioskiem strony o "ponowne rozpatrzenie sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji organu pierwszej instancji", działając na podstawie art. 134 k.p.a., Kolegium stwierdziło niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu takiego rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, że strona - podaniem z dnia 24 stycznia 2014 r. - zażądała uzupełnienia doręczonej w dniu 13 stycznia 2014 r. decyzji Kolegium z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...] a zatem złożenie żądania nastąpiło w ustawowym 14 - dniowym terminie. Co istotne na gruncie tej sprawy, żądanie uzupełnienia decyzji wniesione w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji spowodowało przesunięcie rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania. W tej sytuacji wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (do którego stosuje się przepisy o odwołaniu - art. 127 k.p.a.) Kolegium uznało za przedwczesny.

Postanowieniem z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...] Kolegium stwierdziło niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy odnoszącego się do decyzji z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...], zaś postanowieniem z tego samego dnia o podawanej przez stronę sygnaturze [...], Kolegium stwierdziło niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącego trzeciej decyzji z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...]. W obu tych przypadkach powody rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 134 k.p.a. były identyczne, jak w sprawie o sygnaturze [...].

Choć istotnie, jak zauważyła strona, w tych trzech sprawach Kolegium "odmiennie postanowiło", powody podjęcia takich rozstrzygnięć były diametralnie odmienne.

Na marginesie Kolegium wyjaśniło, że regulacje zawarte w kodeksie postępowania administracyjnego mają zagwarantować, że w prowadzonym przez organ administracji publicznej postępowaniu, którego podstawę stanowi określony przepis prawa materialnego (np. ustawy o pomocy społecznej), respektowane będzie prawo strony postępowania do czynnego w nim udziału i zapoznania się z wszystkimi okolicznościami prawnymi i faktycznymi stanowiącymi postawę rozstrzygnięcia. W sprawach inicjowanych przez stronę regulacje postępowania administracyjnego służą do powtarzania tej samej argumentacji i forsowania poglądów prawnych autora kolejnych podań (wniosków). Zdaniem Kolegium trudno oprzeć się wrażeniu, że "sprawa" zabrnęła już w miejsce, w którym wszelkie działania strony i Kolegium stają się pozbawione jakiegokolwiek wpływu na rzeczywistość. Jakiekolwiek byłoby rozstrzygnięcie i uzasadnienie orzeczenia Kolegium, strona będzie z niego niezadowolona. Niezależnie od ilości podań składanych w Kolegium, organ odwoławczy nie zmieni sytuacji życiowej strony. Nie można zapominać, że w okresie kilkunastu miesięcy, z inicjatywy strony, Kolegium prowadzi kolejne postępowania, które dotyczą decyzji odmawiającej przyznania pomocy społecznej z 2013 r. W międzyczasie nastał 2014 r. i Kolegium nie jest w stanie zrozumieć, w jaki sposób załatwienie kolejnych spraw związanych (coraz bardziej odlegle) z decyzją organu pierwszej instancji zgodnie z żądaniem strony miałoby wpłynąć na jego sytuację życiową.

Na marginesie Kolegium zauważyło, że strona nie tylko domagała się uruchomienia przez Kolegium dwóch postępowań w trybie nadzwyczajnym w odniesieniu do postanowienia nr [...] (wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy i składając jednocześnie wniosek o stwierdzenie nieważności), ale także - w dniu 26 marca 2014 r. - złożyła skargę na postanowienie nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Wskazano, że postanowieniem z dnia 11 czerwca 2014 r. skarga ta została przez Sąd odrzucona (sygn. akt IV SA/Wr 314/14).

W złożonej skardze skarżący domagał się uchylenia postanowienia Kolegium z dnia 22 lipca 2014 r. Stwierdził m. in., że "nieprawdziwe są więc twierdzenia, że w sprawie ma pierwszeństwo tryb skargowy do WSA, bo takie się nie toczy oraz, że to ja prowadzę do zawikłania sprawy, gdyż to Kolegium z uporem maniaka i socjopaty podejmuje postanowienia, które nie rozstrzygają co do istoty, wikłają w sprawie i zamykają drogę do Decyzji i wydania wyroku".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało argumentację wydaną w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.

Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 w/w ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego go postanowienia z dnia 23 kwietnia 2014 r., nr [...] co oznacza, że skarga nie może być uwzględniona, ponieważ kontrola zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, a do czego ograniczają się kompetencje Sądu, jako, że Sąd nie może oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej nie wykazała by zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów o których stanowi art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Jak to już wyżej Sąd podkreślił, przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 22 lipca 2014 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie tego organu z dnia 23 kwietnia 2014 r., nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...] odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji 16 grudnia 2013 r., nr [...] którą odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia 5 sierpnia 2013 r., nr [...].

Wskazać należy, że w/w przepis art. 61a § 1 k.p.a. stanowi, iż w sytuacji gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a. zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Istotne jest przy tym, że tak w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż powołany wyżej przepis, obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r., dodany ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 6, poz.18), pozwala na wyraźniejsze niż dotychczas, rozróżnienie wstępnego etapu postępowania administracyjnego, tj. jego wszczęcia, od etapu merytorycznego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia żądania strony co do istoty przez wydanie decyzji administracyjnej (por. Andrzej Wróbel, Komentarz aktualizowany do art. 61a Kodeksu postępowania administracyjnego, publ. LEX ; por. wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Olsztynie z dnia 13 grudnia 2011 r. sygn. II SA/Ol 893/11; w Gdańsku z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. III SA/Gd 464/11; w Krakowie z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. II SA/Kr 1356/11, w Warszawie z 6 marca 2012r., sygn. VII SA/Wa 2356/11; w Łodzi z 13 marca 2012r., sygn. II SA/Łd 46/12, publ. w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Zauważyć przy tym również należy, że ustawodawca w cyt. wyżej art. 61a § 1 k.p.a. przewidział dwie samodzielne (niezależne) przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Pierwszą z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Drugą, niezależną przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a. jest zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania.

Z treści cytowanego powyżej przepisu art. 61a § 1 k.p.a. wynika zatem obowiązek organu przeprowadzenia wstępnej analizy wniosku, w tym wniosku o zmianę lub uchylenie decyzji (postanowienia) pod względem ewentualnego wystąpienia okoliczności uniemożliwiających merytoryczne rozpatrzenie podania. Samo bowiem złożenie przedmiotowego wniosku nie jest tożsame z wszczęciem postępowania w sprawie, lecz jedynie uruchamia etap wstępny, w ramach którego właściwy organ ocenia podmiotową i przedmiotową dopuszczalność wykorzystania danej instytucji procesowej.

Z akt sprawy niewątpliwie wynika, ze skarżący podaniem z dnia 26 marca

2014 r. wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia Kolegium z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...] oraz o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Kolegium z dnia 6 lutego 2014 r., nr [...].

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w sposób prawidłowy zastosowało dyspozycję cytowanego powyżej przepisu. art. 61a § 1 k.p.a.

Tak jak to już wyżej Sąd zauważył, odmowa wszczęcia postępowania może mieć miejsce, gdy wystąpi niedopuszczalność wszczęcia postępowania z przyczyn podmiotowych (w przypadku kiedy żądanie zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną), bądź z przyczyn przedmiotowych (inne uzasadnione przyczyny).

Zgodzić się w pełni należy ze stanowiskiem Kolegium, że w niniejszej sprawie wystąpiła przyczyna przedmiotowa niedopuszczalności wszczęcia postępowania, tj. zbieg dwóch trybów przewidzianych w k.p.a., tj. postępowania odwoławczego i postępowania nieważnościowego. Wolą skarżącego było bowiem jednoczesne uruchomienie dwóch postępowań: z wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy, w którym to postępowaniu Kolegium miało dokonać kontroli prawidłowości postanowienia Kolegium nr [...], oraz z wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia nr [...], w którym Kolegium miałoby z kolei sprawdzić, czy zawiera ono wady wskazane w art. 156 § 1 k.p.a.

Uprawnienia organu rozpatrującego sprawę w trybie odwoławczym wchłaniają uprawnienia organu wyższego stopnia przysługujące mu w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, zwłaszcza gdy w odwołaniu podnoszone są te same zarzuty co we wniosku. Innymi słowy organ odwoławczy ma szersze uprawnienia niż organ stosujący art. 156 § 1 k.p.a. Z kolei przystąpienie do ponownego rozpatrzenia sprawy stanowi przeszkodę o charakterze przedmiotowym wobec wszczęcia postępowania nadzwyczajnego przewidzianego w art. 156 k.p.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 1998 r., sygn. akt III SA 642/97, LEX nr 35491).

Materiał dowodowy oraz treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, pozwala tym samym na stwierdzenie, że trafnie Kolegium przyjęło, iż w rozpoznawanej sprawie zaistniała jedna z wskazanych w cyt. wyżej art. 61a § 1 k.p.a. okoliczności, uniemożliwiająca wszczęcie postępowania administracyjnego.

W konsekwencji powyższego, stwierdzić należy, że kontrola zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, a do czego ograniczają się kompetencje Sądu, nie wykazała by postanowienie to zostało wydane z naruszeniem przepisów, o którym stanowi art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Z braku zatem uzasadnionych podstaw, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł uwzględnić skargi i wobec tego oddalił ją w myśl art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd orzeczono jak w sentencji.