Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 102/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-08-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi B. N., K. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] maja 2014 roku B. N.-P. i K. P. (zwani dalej: skarżący) jako współwłaściciele lokalu nr [...] przy ul. [...] w Poznaniu (zwanego dalej: Lokal) złożyli wniosek o wymeldowanie z niego J. B., wskazując, że osoba ta wprowadziła się i zameldowała w tym Lokalu bez zgody właścicieli w 2010 r. Skarżący wskazali, iż nie wyrażają zgody na zamieszkiwanie i zameldowanie J. B. pod wskazanym adresem. Podnieśli również, że obecnie J. B. wyprowadził się, jednak regularnie odwiedza matkę i ojczyma. Wizyty od kilku miesięcy składa przyjeżdżając swoim samochodem posiadającym niemieckie tablice rejestracyjne. Zdaniem skarżących zatem J. B. mieszka poza granicami kraju i nie może być zameldowany na terenie RP.

Prezydent Miasta Poznania (zwany dalej: Prezydent) wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania J. B. z pobytu stałego w Lokalu.

W toku postępowania organ przeprowadził szereg czynności dowodowych. W szczególności ustalono, że właścicielami nieruchomości przy ul. [...] w Poznaniu są skarżący ([...]), zaś najemcą Lokalu nr 4 jest M. B. (zaświadczenie z dnia [...] marca 1990 r. potwierdzające, że M. B. jest najemcą Lokalu, a osobami uprawnionymi do zamieszkiwania w Lokalu są M., A. - mąż, J. i M.B. - synowie - w aktach). Na podstawie zapisów zawartych w gminnych zbiorach meldunkowych Poznania ustalono, że J. B. nadal zameldowany jest na pobyt stały w Lokalu oraz nie posiada zameldowania na pobyt czasowy ponad trzy miesiące w innym miejscu na terenie kraju (notatka służbowa z [...] maja 2014 r.).

W dniu [...] czerwca 2014 r. J. B., po zapoznaniu się z aktami sprawy złożył oświadczenie, zeznając m.in., że nie zgadza się z wnioskiem skarżących. Nie opuścił przedmiotowego Lokalu trwale i nadal tam przebywa. Wcześniej w tym lokalu mieszkał od urodzenia do ok. 1987 r., następnie po ślubie wyprowadził się z niego, zaś po rozwodzie wrócił z powrotem i od około 2008 r. tam mieszka. Posiada klucze do Lokalu i ma do niego swobodny dostęp. Właściciele ww. nieruchomości starają się od paru lat usunąć jego rodziców i jego samego z tego lokalu - jednakże bezskutecznie. Wszystkie sprawy w Sądzie kończą się oddaleniem powództwa o ich eksmisję. Jego matka posiada przydział z Miasta na ten Lokal i mieszka tam od 1946 r. Kolejno wskazał, że w Lokalu ma zgromadzone swoje rzeczy osobiste, ubrania letnie i zimowe, ma tutaj swój dobytek, dokumenty. To w tym lokalu śpi i stołuje się, gdy jest w Poznaniu. Wykonuje pracę w charakterze kierowcy i często wyjeżdża za granicę. Jednakże zawsze wraca do tego lokalu. J. B. stwierdził, że faktem jest iż nie przebywa bez przerwy pod tym adresem, zdarza się że przebywa tam np. około tygodnia, zdarza się że nie ma go około 3 tygodni, gdyż jest za granicą, ale jeśli jest w Polsce to przyjeżdża do tego lokalu. Wskazał, że fakt jego pobytu mogą potwierdzić sąsiedzi zamieszkujący na ulicy [...] w Poznaniu oraz jego rodzice. Kwestionował również stwierdzenia, iż poruszanie się samochodem na niemieckich numerach rejestracyjnych świadczy o tym, że mieszka za granicą. Nie zgadza się na wymeldowanie z tego lokalu. Jako adres do korespondencji wskazał adres Lokalu i przedłożył kserokopię wyroku Sądu Okręgowego Wydział XV Cywilny - Odwoławczy z [...] sierpnia 2012 r. o oddaleniu powództwa o jego eksmisję z tego lokalu.

W dniu [...] czerwca 2014 r. organ przesłuchał M. B., która zeznał m.in., że jest najemcą Lokalu od 1971 r. Po śmierci matki wstąpiła w stosunek najmu ww. Lokalu wraz z mężem A. B.. W lokalu tym mieszka również jej syn J. B., który mieszkał w tym lokalu do 1989 r., potem po ślubie wyprowadził się i mieszkał z żoną. Następnie po rozwodzie syn w 2010 r. powrócił do tego lokalu. Zameldowała syna na podstawie przydziału ww. lokalu i nie potrzebna była zgoda właścicieli tej nieruchomości na zameldowanie syna. Syn posiada klucze do tego lokalu, w mieszkaniu ma swój pokój i posiada miejsce do spania. Zgromadzone ma tutaj swoje rzeczy osobiste, dokumenty, leki (jest poważnie chory). W lokalu tym syn przebywa kilka razy w miesiącu, wszystko zależy od tego jakie ma zlecenia w pracy. Syn jest kierowcą i często wyjeżdża w trasę. Zdarza się, że nie ma go w domu 3 tygodnie, ale jak wraca to zawsze śpi i stołuje się w tym lokalu. Jest to dla niego nadal miejsce stałego pobytu, a jego nieobecności w tym lokalu są powodowane wykonywaną pracą lub też częstymi wizytami w szpitalu. Do akt sprawy załączyła pismo z [...] grudnia 2011 r. kierowane do niej i do męża o wysokości naliczanych opłat za użytkowanie ww. lokalu. Z treści pisma wynika, że właściciele nieruchomości przy ul. [...] w Poznaniu pobierają opłaty za 3 osoby i taki jest stan faktyczny, gdyż syn mieszka w tym lokalu i korzysta z mediów. Fakt zamieszkiwania jej syna pod tym adresem może potwierdzić H. N. z ul. [...] w Poznaniu. Syn pozostawia u niej swój samochód. Do akt sprawy załączyła również kserokopię wypowiedzenia najmu Lokalu z [...] września 2012 r. ze skutkiem na [...] października 2015 r. Wskazała, że jest to czwarte wypowiedzenie im najmu tego lokalu. Poprzednie wypowiedzenia nie były skuteczne, gdyż wszystkie sprawy w sądzie o eksmisję wygrywali. Ponadto pismem z [...] maja 2014 r. właściciele nieruchomości poinformowali ich, że podnoszą im od [...] września 2014 r. czynsz za użytkowanie ww. lokalu do [...] zł brutto. Nie zgadza się na wymeldowanie syna z przedmiotowego lokalu, gdyż nie opuścił go w sposób trwały. Jest to dla niego nadal jedyne miejsce stałego pobytu.

Pismem z [...] czerwca 2014 r. występująca w charakterze świadka H. N. poinformowała m.in., że według jej wiedzy J. B. mieszka w Lokalu. Widuje go codziennie pod tym adresem. Nie była świadkiem sytuacji, z której wynikałoby, że on się wyprowadza z tego lokalu, również z rozmów z nim i jego rodzicami nie wynikało, by się wyprowadził tego lokalu. Bywała w Lokalu od wielu lat i zawsze widziała tam jakieś rzeczy i dobytek należący do J. B..

Dnia [...] lipca 2014 r. przesłuchana została przez organ B. N. – P., która zeznała m.in., że od ok. 25 jest właścicielem wraz z mężem nieruchomości przy ul. [...] w Poznaniu. Jest to piętrowy dom jednorodzinny. Na parterze mieszka ona z mężem i synem zaś na piętrze mieszkają po lewej stronie państwo B. i po prawej stronie mieszka ich córka. Podziału (wyodrębnienia) na lokale nie ma, jest to przedwojenny dom, zaś lokale nigdy nie były wydzielone. Rodzice M. B. zajmowali jeden z pokoi, który dostali z dekretu PKWN. Następnie po śmierci rodziców M. B. weszła w stosunek najmu Lokalu. Dnia [...] września 2012 r. M. i A. B. dostali wypowiedzenie ww. części nieruchomości z powodu tego, że ma tam zamieszkiwać jej syn - J. K. P., który ma tam zaspakajać swoje potrzeby mieszkaniowe. Wypowiedzenie jest ze skutkiem na [...] października 2015 r. J. B. nie mieszka w sposób stały w przedmiotowym lokalu, według niej już w 2010 r. nie mieszkał na stałe w tym lokalu. Zameldował się na podstawie zaświadczenia M. B. o tym, że ma uprawnienia do tego lokalu. O tym, że J. B. nie mieszka w tym lokalu wnioskuje po tym, że nie słyszy żeby J. B. się poruszał w lokalu na piętrze, stropy są dosyć cienkie i słychać kto jest w tym lokalu. W nieruchomości jest wspólny licznik zużycia wody i nie jest w stanie określić zużycia wody przez te osoby tzn. nie ma porównania, czy kiedyś zużycie było większe, czy mniejsze jest teraz. Aktualnie czynsz jest naliczany nie według ilości osób, a według wyliczeń ogólnych, nie ma wymogu teraz żeby wyliczać czynsz z podziałem na ilość osób zamieszkujących w tej nieruchomości. Wskazała, iż faktycznie zdarza się, że J. B. nocuje w tym lokalu, ale nie są to regularne wizyty w tej nieruchomości. Przyjeżdża do tej nieruchomości samochodem na niemieckich rejestracjach z czego wynikać może, że przebywa za granicą. Od kilku miesięcy nie widywała go, dlatego wraz z mężem wniosła o jego wymeldowanie. Według niej nie jest to jego stałe miejsce pobytu, ale też nie zna jego miejsca pobytu aktualnego. Podniosła także, że w jej ocenie pismo H. N. i powoływanie jej jako świadka w sytuacji, gdy jest to najbliższa sąsiadka M. B. (która sprząta, robi pranie i gotuje H. N.) są dla niej niewiarygodne. Jej zdaniem absolutnie nie jest prawdą to, że Pani N. widuje J. B. codziennie. Ona sama bowiem często bywała w tym lokalu np. zbierając czynsz i nigdy nie zauważyła rzeczy ubrań, które należałyby do J. B.. Natomiast w związku ze sprawą meldunkową, M. B. zaczęła ją szykanować pismami (e-mailami) kierowanymi do Izby Notarialnej, do jej bezpośredniego przełożonego. Podtrzymała wniosek o wymeldowanie J. B. z Lokalu.

Dnia [...] lipca 2014 r. J. W. zeznał w charakterze świadka m.in., że mieszka w lokalu nr [...] przy ul. [...] w Poznaniu. Jest to budynek po prawej stronie od budynku nr [...]. Mieszka tam od 18 lat. Kojarzy z widzenia J. B.. Zna jego rodziców, którzy mieszkają w nieruchomości przy ul. [...] w Poznaniu. Widuje J. B. w pobliżu nieruchomości, ale są to nieregularne wizyty. Nie umie określić jak często przebywa on w tej nieruchomości. Faktem jest, że zostawia samochód w nieruchomości przy ul. [...]w Poznaniu przez pewien okres i wtedy, według niego, przebywa w lokalu przy ul. [...] w Poznaniu. Nie byłe nigdy w środku w tym lokalu, jedynie widuje J. B. na zewnątrz lokalu. Nie był świadkiem sytuacji, z której wynikałoby że ww. się wyprowadza z tego lokalu. Nie utrzymuje zażyłych kontaktów z sąsiadami. Bywają okresy, że widuje go codziennie, a bywają okresy że nie widzi go przez jakiś czas. Jego wiedza na ten temat jest ograniczona, gdyż w ciągu dnia nie ma go w domu, stąd trudno stwierdzić mu czy ww. mieszka w sposób stały pod tym adresem. Nie rozmawiał nigdy z J. B.

W tym samym dniu ( [...] lipca 2014r.) M. T. zeznała m.in., że mieszka w lokalu nr [...] przy ul. [...]w Poznaniu. Jest to budynek po lewej stronie, drugi dom od budynku nr [...]. Mieszka tam od 38 lat. Zna J. B., zna również jego rodziców. Utrzymuje kontakty sąsiedzkie z ww. Nie jest w stanie określić, czy J. B. mieszka w lokalu nr [...] przy ul. [...] w Poznaniu w sposób stały. Widuje go, ale w nieregularnych odstępach czasu, nie wie nawet jakim samochodem jeździ. Nie ma jej cały dzień w swojej nieruchomości, gdyż pracuje zawodowo. Ponadto z pracy wraca z drugiej strony ulicy, więc nie umie stwierdzić, czy J. B. mieszka w tym lokalu w sposób stały. Nie była nigdy w środku w tej nieruchomości. Z J. B. nie utrzymuje kontaktów zażyłych, poza grzecznościowymi pozdrowieniami. Wskazała, że w Lokalu mieszka na pewno matka i ojciec J. B.. Nie wie, czy J. B. mieszka w tym lokalu, czy tylko przychodzi w odwiedziny.

Dnia 11 sierpnia 2014 r. D. R. zeznała jako świadek, że zna J. B.. Mieszka w nieruchomości przy ul. [...] 6 w Poznaniu, dom jej jest prawie naprzeciwko nieruchomości nr [...] przy tej ulicy. Zna również rodziców J. B.. Samego J. B. widuje w pobliżu nieruchomości przy ul [...] w Poznaniu, widzi jak przyjeżdża samochodem. Nie potrafi określić, czy ww. mieszka w sposób stały w tej nieruchomości. Nie chodzi do środka w odwiedziny do Państwa B., więc nie wie czy J. B. w sposób stały tam mieszka. Jedynie M. B. mówiła jej, że syn tam mieszka, ma swoje łóżko, szafkę i swoje rzeczy. Zna zarówno właścicieli nieruchomości, jak i Państwa B.. J. B. mieszkał w przedmiotowej nieruchomości od urodzenia, potem nie mieszkał w tym domu przez parę lat, a aktualnie widzi, że przebywa on pod tym adresem.

W dniu [...] sierpnia 2014 r. odbyły się oględziny w Lokalu. J. B. jak również skarżący byli nieobecni. Lokal okazali M. i A. B.. Organ stwierdził, że nieruchomość przy ul. [...] w Poznaniu jest budynkiem 2 piętrowym składającym się z 3 zasiedlonych mieszkań oraz jednego mieszkania pustego znajdującego się na 2 piętrze budynku. Na parterze budynku, wg oświadczenia M. B., zamieszkują właściciele nieruchomości - skarżący, na pierwszym piętrze po prawej stronie znajduje się mieszkanie zajmowane przez córkę właścicieli - H. P. M. i A. B. oraz J. B. zajmują lokal znajdujący się na wprost od wejścia schodami na piętro. Przedmiotowy lokal składa się z 2 pokoi, kuchni, łazienki i przedpokoju. M. B. okazała wg oświadczenia zgromadzone w korytarzu przy wejściu z mieszkania w szafie ubrania męskie należące do syna - J. B.. Były tam bluzy męskie, spodnie męskie, koszule męskie, swetry, polar, kurtki letnie i zimowe. W szafce obok M. B. okazała obuwie wyjściowe, obuwie sportowe oraz obuwie domowe należące, wg jej oświadczenia, do syna. W pokoju zajmowanym przez J. B. - M. B. okazała miejsca do spania syna z pościelą oraz w szafie obok kuchni okazano koszule i bieliznę osobistą. W pokoju tym M. B. okazała zgromadzone dokumenty należące do syna jak pisma urzędowe, faktury na jego nazwisko, zdjęcia rentgenowskie, zaświadczenia z pracy i związane z wykonywanym zawodem. Okazała dużą ilość pamiątek rodzinnych, jak np. zdjęcia, należące do syna. W łazience okazano kosmetyki, środki czystości i ręczniki należące do syna. Wg oświadczenia M. B. syn stołuje się i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z nią i ojcem A.m B.. Nieobecność syna w czasie oględzin spowodowana jest wyjazdem służbowym.

Obecny podczas oględzin A. B. - ojciec J. B. oświadczył m.in., że mieszka w lokalu nr [...] przy ul. [...] w Poznaniu wraz z żoną M. B. i synem J. B.. Potwierdza fakt pobytu syna pod tym adresem. Ww. mieszka w tym lokalu w sposób stały. Syn urodził się i mieszkał w tym lokalu do czasu ślubu, następnie wyprowadził się, ale około 2009 r. powrócił do przedmiotowego lokalu po rozwodzie z żoną. Od tego czasu mieszka pod tym adresem w sposób stały. Syn nocuje w tym lokalu, zdarza się, że jest tutaj codziennie. Jeśli jest w trasie samochodowej to nocuje w miejscach gdzie dowozi towar. W lokalu tym syn ma zgromadzone swoje rzeczy osobiste, ubrania , dokumenty i kosmetyki. To tutaj koncentruje się jego życie osobiste. Potwierdza fakt pobytu syna pod tym adresem, którego nie opuścił trwale.

Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity : Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm., zwanej dalej: ustawa meldunkowa) odmówił wymeldowania J. B. z pobytu stałego w lokalu [...] przy ul. [...] w Poznaniu. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ opisał szczegółowo przeprowadzone postępowanie oraz wskazał, że w toku tego postępowania ustalono, że J. B. nie opuścił w sposób dobrowolny i trwały lokalu nr [...] przy ul. [...] w Poznaniu, a tym samym nie zachodzą przesłanki zawarte w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy. Organ wywodził, że warunkiem niezbędnym do podjęcia decyzji o wymeldowaniu w oparciu o art. 15 ust. 2 powołanej na wstępie ustawy jest kumulatywne spełnienie zawartych w tym przepisie przesłanek, a mianowicie: opuszczenie lokalu w sposób dobrowolny i trwały, oraz niedopełnienie obowiązku wymeldowania z pobytu stałego, uzasadniające podjęcie decyzji o wymeldowaniu. Jednocześnie podniósł, że niespełnienie choćby jednej z tych przesłanek uniemożliwia podjęcie decyzji o wymeldowaniu osoby.

Podkreślono, że celem ustalenia stanu faktycznego, związanego z zamieszkiwaniem przez J. B. w Lokalu, wezwano złożenia zeznań świadków zamieszkujących przy ul. [...] w Poznaniu. Były to osoby dorosłe, dojrzałe emocjonalnie i zdolne do czynienie własnych prawidłowych spostrzeżeń. W ocenie organu świadkowie w wyważony sposób odtwarzali fakty związane z zamieszkiwaniem pod tym adresem J. B.. Jednocześnie żaden ze świadków nie potwierdził kategorycznie, iż ww. osoba trwale opuściła przedmiotowy lokal. Z zeznań świadków wynika jednoznacznie, że widują J. B. pod powyższym adresem z różną częstotliwością i w różnych sytuacjach o różnych porach dnia i roku.

Biorąc pod uwagę materiał dowodowy można, zdaniem organu, mówić co najwyżej o czasowym nieprzebywaniu w miejscu stałego zameldowania, co nie jest jednakże równoznaczne z opuszczeniem tego miejsca w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Żaden przepis prawa nie zobowiązuje nikogo do nieprzerwanego przebywania w miejscu zameldowania na pobyt stały, a art. 52 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - zapewnia każdemu obywatelowi wolność poruszania się po terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz wyboru miejsca zamieszkania i pobytu. Opuszczenie miejsca pobytu stałego w związku z pracą, załatwianiem spraw osobistych oraz powroty do miejsca pobytu stałego są zjawiskiem normalnym i pochopne jest wyprowadzanie z tego faktu wniosku o opuszczeniu miejsca zameldowania. Z akt sprawy wynika, że J. B. posiada w przedmiotowym lokalu swoje rzeczy osobiste oraz dobytek. Ma do niego swobodny dostęp. Ponadto partycypuje w kosztach jego utrzymania. Adres stałego zameldowanie jest jego adresem korespondencyjnym. Z materiału dowodowego nie wynika aby J. B. opuścił przedmiotowy lokal z zamiarem przebywania w innym miejscu, które stanowiłoby dla niego nowy ośrodek osobistych i majątkowych spraw. Nie zerwał również wszelkich związków z dotychczasowym miejscem swojego pobytu stałego.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli skarżący zarzucając błędy w prowadzeniu postępowania dowodowego, w szczególności naruszenie art. 86 Kpa. Zdaniem skarżących dowód z przesłuchania stron ma charakter posiłkowy i winien mieć zastosowanie, kiedy po zastosowaniu innych środków dowodowych nadal pozostają wątpliwości w sprawie. Błędne było – w ocenie skarżących – przesłuchanie J. B. i M. B. przed przeprowadzeniem innych dowodów. Tymczasem według skarżących organ poszukiwał dowodów potwierdzających zeznania ww. osób. Organ nie wykazał również, zdaniem skarżących, którym zeznaniom dał wiarę , a którym nie. Skarżący uznali za niedopuszczalne złożenie do akt sprawy pisemnych zeznań H. N., albowiem zeznania muszą być złożone osobiście. Zeznania H. N. są ponadto rozbieżna z zeznaniami innych osób, albowiem twierdzi ona , że widuje J. B. "codziennie".

Skarżący kwestionowali również w ogóle okoliczność wprowadzenia się J. B. do Lokalu, jako okoliczność wyjściową w stosunku do dalszych działań organu, wskazując, że organ winien był zbadać, czy J. B. w ogóle wprowadził się do Lokalu, czego organ – zdaniem skarżących – nie uczynił.

Według skarżących również wizja w Lokalu została przeprowadzona nieprawidłowo i organ bezkrytycznie przyjmował twierdzenia jednej strony – Pani B.. Skarżący upatrują to w fakcie, iż wskazała ona – ich zdaniem niezgodnie z prawdą - że jeden z sąsiednich lokali stoi pusty.

Za nadinterpretację uznali skarżący uznanie pozostawania w Lokalu pamiątek rodzinnych oraz męskiej odzieży za okoliczność mającą potwierdzić fakt zamieszkiwania J. B.. Ich zdaniem pozostawanie w Lokalu pamiątek rodzinnych jest związane z faktem, iż J. B. mieszkał tam jako dziecko, po wtóre zaś męska odzież itp. może należeć do A. B. – również mężczyzny.

Zdaniem skarżących nie bez znaczenie pozostaje fakt, iż pomimo miesięcznego uprzedzenia, J. B. nie był obecny na wizji.

Skarżący argumentowali także, że z uwagi na charakter zabudowy dzielnicy Sołacz, sąsiedzi – występujący w charakterze świadków – muszą znać J. B., z uwagi na fakt, iż od dziecka tam zamieszkiwał. Tymczasem – według skarżących – żaden ze świadków nie jest przekonany, że J. B. rzeczywiście mieszka na ul. [...]. Jednocześnie ich zeznania – w ocenie skarżących - wskazują na to, że J. B. nie utrzymuje stosunków sąsiedzkich, co jest jedną z przesłanek wymeldowania. Natomiast skarżący uważają, że fakt odwiedzania rodziców, co jest naturalne, nie może wskazywać na stałe zamieszkiwanie pod adresem zamieszkania rodziców. Świadkowie tymczasem nie byli przepytani na okoliczność, w jakich sytuacjach J. B. przebywa pod wskazanym adresem, czy np. robi zakupy.

Skarżący zarzucili, że organ nie ustalił na co choruje J. B. i czy faktycznie pracuje jako kierowca oraz, czy ewentualna choroba nie wyklucza wykonywania przez niego zawodu kierowcy, albo też czy wykonywanie pracy , względnie choroba J. B. powodują jego długie absencje w lokalu.

Wreszcie zarzucono, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika, jakoby J. B. partycypował w kosztach utrzymania mieszkania. Zdaniem skarżących stoi to w sprzeczności z twierdzeniami Państwa B., który w innym postępowaniu sądowym wnosili o zwolnienie od kosztów sądowych argumentując to tym, że jako osoby będące na rencie uzyskują przychody ledwie wystarczające na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] Wojewoda Wielkopolski (zwany dalej: Wojewoda) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm., zwanej dalej: Kpa) w zw. z art. 15 ust. 2 ustawy meldunkowej utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Uzasadniając rozstrzygnięcie Wojewoda wskazał, że organ prowadzący postępowanie był obowiązany jedynie do ustalenia czy J. B. opuścił przedmiotowy lokal bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się z pobytu stałego w tym lokalu, tj. dobrowolnie wyprowadził się zabierając wszystkie swoje rzeczy, zerwał kontakt z dotychczasowo zajmowanym lokalem i skoncentrował swoje centrum życiowe w innym miejscu, co uzasadniałoby podjęcie decyzji o jego wymeldowaniu. Podkreślono, że opuszczenie miejsca stałego pobytu, jako niezbędna przesłanka wymeldowania, określona w art. 15 ust. 1 i 2 cytowanej wyżej ustawy, winno być rozumiane jako zaniechanie posiadania lokalu będącego dotychczasowym miejscem stałego pobytu oraz dobrowolne wyprowadzenie się do innego mieszkania. Decyzję o wymeldowaniu podejmuje się zatem wobec osoby, która nie tylko nie zamieszkuje w lokalu, ale opuściła na stałe mieszkanie. Nie można, w tych okolicznościach, zdaniem organu odwoławczego, uznać, że J. B. opuścił na stałe miejsce pobytu stałego. Wprawdzie nie przebywa w nim w sposób nieprzerwany, ale nie opuścił go z zamiarem przebywania w innym miejscu, ma w nim zgromadzony swój dobytek, nie zabrał z niego swoich rzeczy osobistych, wyposażenia itp. (co wynika z przeprowadzonych oględzin) i nie deklaruje stałego opuszczenia lokalu, co wykazało przeprowadzone postępowanie. Przedmiotowy lokal stanowi zatem centrum jego życia. Organ odwoławczy podzielił ustalenia (wymienione dowody) wynikające z postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organ I instancji i jego wnioski prawne. Zdaniem Wojewody zainteresowany nie opuścił spornego lokalu, a fakt ten został potwierdzony w przeprowadzonym przez organ I instancji postępowaniu wyjaśniającym, na podstawie zgromadzonych dowodów. Organ II instancji wskazał i szczegółowo opisał dowody i okoliczności na które dowody te wskazywały, powołując się na: oświadczenia J. B. z dnia [...] czerwca 2014 r.; zeznania M. B. z dnia [...] czerwca 2014 r.; zeznania B. N.-P. z dnia [...] lipca 2014 r.; zeznania J.W. z dnia [...] lipca 2014 r.; pismo H. N. z dnia [...] czerwca 2014 r. ; zeznania M. T. z dnia [...] lipca 2014 r.; zeznania D. R. z dnia [...] sierpnia 2014 r., a także protokół oględzin Lokalu z dnia [...] sierpnia 2014 r. i świadczenia A. B. z dnia [...] sierpnia 2014 r.

Zdaniem organu zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że zainteresowany nie opuścił dobrowolnie i trwale przedmiotowego lokalu z zamiarem pobytu w innym miejscu, co jest podstawową przesłanką wymeldowania. Ustalono to głównie na podstawie zeznań stron i świadków, złożonych po pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych i przeprowadzonych oględzin w lokalu. Uznano, że aktualny stan faktyczny sprawy nie wyczerpuje znamion art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych - i na tej podstawie po przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym została wydana zaskarżona decyzja administracyjna o odmowie wymeldowania zainteresowanego. Natomiast argumenty podnoszone w odwołaniu od decyzji organu I instancji nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, skoro zainteresowany nie opuścił w sposób stały przedmiotowego lokalu z zamiarem pobytu w innym miejscu. Organ wykazywał, że jest wprost przeciwnie – J. B. przebywa w tym lokalu i nadal w nim mieszka, ma w nim swoje rzeczy, w żaden sposób nie zerwał więzi ze spornym lokalem. Uczestnicy postępowania poinformowali, że J. B. pracuje poza granicami kraju; z uwagi na wykonywany zawód kierowcy zainteresowany czasowo nie przebywa w miejscu stałego zameldowania, co nie jest równoznaczne z opuszczeniem tego lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy meldunkowej, przedmiotowy lokal jest jego centrum życiowym, ma tam swoje rzeczy osobiste i podczas pobytów w Polsce przebywa w nim i nie towarzyszył mu zamiar przeniesienia centrum życiowego poza miejsce dotychczasowego zameldowania.

Zdaniem organu fakt przejściowej nieobecności czy też występowanie okresów fizycznej nieobecności w przedmiotowym lokalu nie upoważniają do stwierdzenia że J. B. opuścił lokal w rozumieniu art. 15 ust. 2 cytowanej ustawy. Dla zaistnienia przesłanki "opuszczenia miejsca pobytu stałego" konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w innym miejscu, towarzyszyła wola opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu oraz zamiar stałego związania się z tym innym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie ma natomiast to, czy okoliczności faktyczne potwierdzają wolę osoby, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Rezygnacja z prawa do przebywania w lokalu powinna nastąpić w sposób wyraźny, poprzez złożenie odpowiedniego w tym zakresie oświadczenia, ale również poprzez odpowiednie zachowanie, które w sposób niebudzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby.

Skargę na decyzję ostateczną Wojewody wnieśli skarżący zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji ją poprzedzającej z powodu naruszenia przepisów, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenia art. 86, art. 7 w zw. z art. 77 §1 oraz art. 107 § 3 Kpa poprzez: oparcie rozstrzygnięcia na zeznaniach jednej ze stron, które poprzedziły przeprowadzenie postępowania dowodowego; niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, niewskazanie jakim dowodom organ dał wiarę, a jakie odrzucił oraz brak odniesienia się przez organ do wskazanych zarzutów. W uzasadnieniu zarzutów skarżący powtórzyli zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe interpretował i czy nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione.

Konsekwencją takiego unormowania jest zasada, iż uchylenie decyzji lub postanowienia może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonego orzeczenia nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika jednoznacznie z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015r., poz.658 - w skrócie ppsa).

Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ppsa sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] stycznia 2015r., którą to decyzją utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] listopada 2014r. orzekającą o odmowie wymeldowania uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego.

Prawidłowo organy rozpoznające sprawę przyjęły, że materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 15 ust. 2 ustawy meldunkowej, w myśl którego osoba która opuszcza miejsce pobytu stałego jest obowiązana wymeldować się, a w razie niedopełnienia przez nią tego obowiązku, na wniosek strony lub z urzędu organ gminy wydaje decyzję w sprawie wymeldowania takiej osoby. Zgodnie z art. 6 ust. 1 powołanej ustawy, pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Wskazać również należy, że choć w art. 15 ust. 2 ustawy ustawodawca nie sprecyzował, jaki charakter ma mieć opuszczenie przez daną osobę miejsca stałego pobytu, to w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, utrwalił się pogląd, zgodnie z którym spełnienie przesłanki opuszczenia przez zainteresowaną osobę dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje wówczas, gdy jest ono trwałe, dobrowolne i wynika z jej własnej woli (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 223/12, oraz z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2193/10).

Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny – poprzez złożenie oświadczenia woli, ale także w sposób domniemany – poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się sprawy życiowe danej osoby.

Wskazać należy, że dla orzeczenia o wymeldowaniu nie jest wystarczające stwierdzenie, że zameldowana w danym miejscu osoba w nim nie przebywa, ale konieczne jest również zbadanie, czy ustał rzeczywisty zamiar zamieszkiwania w danym lokalu w sposób stały. Przy czym ocena ta winna uwzględniać całokształt okoliczności związanych z zamieszkiwaniem konkretnej osoby w danym miejscu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2193/10).

Rozpatrując sprawę w świetle wyżej wskazanych kryteriów ustalenia w sprawie wymagało, czy uczestnik postępowania J. B. trwale i dobrowolnie opuścił miejsce dotychczasowego pobytu w przedmiotowym lokalu w znaczeniu art. 15 ust. 2 ustawy meldunkowej nie dopełniając obowiązku wymeldowania się. Wskazać należy, że ustalenia powyższe winny były zostać poczynione zgodnie z przepisami prawa procesowego, w tym przede wszystkim zgodnie z wynikającą z art. 7 kpa zasadą prawdy obiektywnej, w świetle której organ orzekający winien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia oraz załatwienia sprawy. W tym też celu, zgodnie z wymogami określonymi w treści art. 77 § 1 kpa oraz art. 80 ka, organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W myśl art. 107 § 1 i § 3 kpa, decyzja organu powinna zawierać powołanie podstawy prawnej oraz uzasadnienie faktyczne i prawne.

Odnosząc wskazane reguły procesowe do rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdził, że organ I instancji na podstawie posiadanej wówczas wiedzy wyczerpująco zebrał materiał dowodowy, który następnie prawidłowo został oceniony przez organy obu instancji w granicach prawem przewidzianej swobody. Opierając się na właściwie dokonanych ustaleniach należało podzielić stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie na dzień wydania rozstrzygnięcia brak było faktycznych i prawnych podstaw do podjęcia decyzji o wymeldowaniu uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego.

Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, że wielokrotna dłuższa jego nieobecność w przedmiotowym lokalu mieszkalnym spowodowana jest jego wyjazdami do pracy w charakterze kierowcy. Pracę tę J. B. wykonuje obecnie dorywczo, chcąc dorobić do renty inwalidzkiej, jaką otrzymuje z tytułu stanu zdrowia. Oświadczenie tej treści złożyła na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2015r. jego matka, dodatkowo podając, że syn jest po przeszczepie nerki i udarze, choruje na cukrzycę i nadciśnienie - stąd jego dłuższe pobyty w szpitalu kilka razy w roku.

Zgodzić należy się z organami obu instancji, że materiał dowodowy zebrany w sprawie jednoznacznie wykazał, że nie nastąpiło opuszczenie lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, bowiem uczestnik postępowania nie opuścił wskazanego lokalu w sposób trwały, dobrowolny i nie towarzyszył mu zamiar przeniesienia centrum życiowego poza miejsce dotychczasowego zameldowania. Pomimo wielokrotnych wyjazdów (także zagranicznych), nie zerwał bowiem więzi z miejscem pobytu stałego. W mieszkaniu pozostają jego rzeczy, co potwierdzili rodzice uczestnika, a także wyniki oględzin. Przesłuchani w sprawie sąsiedzi potwierdzili, że widują J. B. na ulicy w pobliżu domu na ul. [...], rodzice okazali jego pokój i miejsca przechowywania ubrań i przedmiotów osobistych. Fakt, że sąsiedzi nie utrzymują kontaktów towarzyskich z J.B. i nie odwiedzają go w mieszkaniu (nie ma takiego obowiązku a także, wbrew sugestiom skarżących , jest to zanikający zwyczaj w obecnych czasach), nie może świadczyć, iż nie mieszka on w Lokalu.

Skarżący nie wskazali, gdzie ewentualnie jest miejsce zamieszkania J. B., gdzie koncentrują się jego sprawy życiowe, nie wzięli udziału w oględzinach, podczas których mogli wykazać ewentualnie swoje twierdzenia.. Należy wziąć pod uwagę fakt, że uczestnik postępowania przez wiele lat mieszkał z rodzicami (od dziecka) a potem powrócił po wieloletniej przerwie związanej z małżeństwem i następnie z rozwodem. Zdaniem Sądu nie ma znaczenia czy rodzice J. B. zostali przesłuchani w charakterze stron przed niektórymi świadkami. Skarżący poza tym nie zaoferowali własnych dowodów, których przeprowadzenie pozwoliłoby ustalić odmienny stan faktyczny.

Sąd orzekający w sprawie w pełni podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 7 grudnia 2005r., sygn. akt II OSK 302/05, oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (wyrok z dnia 12 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Rz 105/07), że "fakt częstych wyjazdów [za granicę] nie świadczy o trwałym opuszczeniu miejsca stałego pobytu [w Polsce], a wymeldowanie z miejsca stałego pobytu musi być następstwem ustalenia, że nastąpiło trwałe i definitywne zerwanie więzi z tym miejscem przez osobę zameldowaną, bez okazanej woli powrotu".

Z tych względów, skoro zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie uchybiają prawu zarówno procesowemu jak i materialnemu, na podstawie art. 151 ppsa należało orzec o oddaleniu skargi.