Postanowienie NSA, sygn. akt I FSK 849/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Koszty sądowe
Pełnomocnik procesowy
Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 221, art. 231, art. 233, art. 141 § 4, art. 220 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: § 2 ust. 1 pkt 1, § 2 ust. 3 pkt 12
journal: Dz.U. 2003 nr 221 poz 2193
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
article: art. 32 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 155
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: art. 33
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Maria Dożynkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej B. Sp. z o. o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 lutego 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 1367/08 w sprawie ze skargi B. Sp. z o. o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 26 września 2008 r. nr ... w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 17 lutego 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 1367/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę B. Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 26 września 2008 r. nr ... w przedmiocie podatku od towarów i usług i zwrócił skarżącej wpis w kwocie 100 zł.

W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że powyższa decyzja była wydana w przedmiocie zabezpieczenia. Skargę na tę decyzję wniósł profesjonalny pełnomocnik spółki – radca prawny, co zostało potwierdzone stosownymi dokumentami – pełnomocnictwem i odpisem aktualnym z Krajowego Rejestru Sądowego. Nie uiścił on jednak wymaganego od skargi wpisu stałego w pełnej wysokości. Do skargi dołączono bowiem dowód dokonania wpisu w wysokości 100 zł, podczas gdy wpis wynosił 500 zł. Wpis ten został ustalony na podstawie § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), zgodnie z którym wpis stały w sprawach skarg nieobjętych wpisem stosunkowym z zakresu zobowiązań podatkowych wynosi 500 zł. Sąd pierwszej instancji wskazał, że przedmiotem skargi nie są należności pieniężne, lecz zabezpieczenie zobowiązań podatkowych (nieokreślonych dotąd) na majątku skarżącej w postaci hipoteki przymusowej. Dodatkowo podkreślił, że do niniejszej sprawy nie ma zastosowania § 2 ust. 1 pkt 1 cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów, bowiem odnosi się on wyłącznie do skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym.

W przypadku zaś zawodowych pełnomocników (adwokatów i radców prawnych) niewykonanie obowiązku prawidłowego wniesienia wpisu stałego opatrzone jest rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania lub odrzucenia pisma bez wezwania o uiszczenie takiej opłaty. W tych okolicznościach WSA odrzucił skargę na podstawie art. 221 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.).

W skardze kasacyjnej na powyższe postanowienie, spółka zaskarżyła je w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy oraz o obciążenie organu kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego oraz opłaty od pełnomocnictwa, według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 231 i art. 233 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 3 pkt 12 cytowanego rozporządzenia poprzez przyjęcie, iż w sprawie w przedmiocie zabezpieczenia powinien zostać pobrany wpis od skargi w wysokości 500 zł;

2. naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 221 p.p.s.a. prowadzące do odrzucenia skargi, w wyniku wadliwego uznania, iż skarga na decyzję o zabezpieczeniu, w której wskazano kwotę zabezpieczenia na majątku podatnika wykonania przyszłego zobowiązania podatkowego, podlega wpisowi stałemu w kwocie 500 zł, a nie wpisowi stałemu w kwocie 100 zł;

3. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia poprzez przyjęcie, iż w sprawie w przedmiocie zabezpieczenia powinien zostać pobrany wpis od skargi w wysokości 500 zł;

4. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zamieszczenie w zaskarżonym postanowieniu jedynie szczątkowego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co doprowadziło do rozstrzygnięcia sprawy bez uzasadnienia;

5. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 221 p.p.s.a. przez dokonanie wykładni tego przepisu w sposób naruszający zasadę równości zawartą w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP;

6. naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik spawy, a mianowicie art. 221 p.p.s.a. poprzez wadliwe uznanie, iż skarga na decyzję o zabezpieczeniu, w której wskazano kwotę zabezpieczenia na majątku podatnika wykonania przyszłego zobowiązania podatkowego, podlega wpisowi stałemu w kwocie 500 zł, co w konsekwencji doprowadziło do odrzucenia skargi.

Zdaniem spółki Sąd pierwszej instancji niesłusznie uznał niniejszą sprawę za sprawę z zakresu zobowiązań podatkowych, podlegającą opłacie stałej w kwocie 500 zł, podczas gdy przedmiotem zaskarżenia była decyzja wydana w postępowaniu zabezpieczającym i podlegała opłacie stałej w wysokości 100 zł stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 cytowanego rozporządzenia, w którym ustawodawca dokonał bezwzględnego wyłączenia z zakresu zobowiązań podatkowych wpisów od skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym. Postępowanie zabezpieczające jest postępowaniem odrębnym w stosunku do postępowania wymiarowego. Zaskarżając decyzję w przedmiocie zabezpieczenia strona kwestionuje jedynie zgodność z prawem dokonanego zabezpieczenia, a nie ewentualny obowiązek zapłaty zobowiązania podatkowego, który potencjalnie może, ale nie musi, powstać poprzez wydanie przez właściwy organ podatkowy decyzji wymiarowej. Skoro z decyzji w przedmiocie ustanowienia zabezpieczenia w żaden sposób nie wynika obowiązek zapłaty jakiegokolwiek podatku, to przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna ani zobowiązanie podatkowe.

Autor skargi kasacyjnej wskazał, że zgodnie z art. 33d § 1 (brak takiej jednostki redakcyjnej) ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. t.j. z 2005 r., nr 8, poz. 60 ze zm.) wykonanie decyzji o zabezpieczeniu, o którym mowa w art. 33, następuje w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W świetle art. 17 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.; dalej u.p.e.a.) ustawodawca wprowadził ogólną regułę postępowania zabezpieczającego, zgodnie z którą rozstrzygnięcie albo też "zajęcie stanowiska" przez organ egzekucyjny lub wierzyciela powinno zawsze mieć postać postanowienia, chyba że komentowana ustawa stanowi inaczej. Z art. 33 Ordynacji podatkowej wynika, że rozstrzygnięcie o zabezpieczeniu ma formę decyzji. Ponadto zgodnie z treścią art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym (czyli również w postępowaniu zabezpieczającym, gdyż przepisy o postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio) mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosowanie zatem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniu zabezpieczającym, jest zdaniem strony kolejnym argumentem potwierdzającym, iż sprawa dotycząca postępowania zabezpieczającego nie należy do spraw z zakresu zobowiązań podatkowych.

Zdaniem spółki WSA naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zamieszczenie w zaskarżonym postanowieniu jedynie szczątkowego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co doprowadziło do rozstrzygnięcia sprawy bez uzasadnienia, w tym uzasadnienia konieczności uiszczenia wpisu w wysokości 500 zł.

W ocenie skarżącej dokonana wykładania art. 221 p.p.s.a. w sposób rażący narusza zasadę równości zawartą w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, bowiem na jego podstawie pełnomocnicy zawodowi – radcy prawni i adwokaci są dyskryminowani w stosunku do innych pełnomocników zawodowych.

Zdaniem spółki skarga na decyzję w przedmiocie zabezpieczenia bezwzględnie dotyczyła postępowania zabezpieczającego, a nie zobowiązań podatkowych. Tym samym w niniejszej sprawie § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia nie ma zastosowania, a wpis winien być ustalony na podstawie § 2 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej odparł zawarte w niej zarzuty, wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że autor skargi kasacyjnej błędnie zakwalifikował wymienione w petitum skargi kasacyjnej przepisy ustawy p.p.s.a. (art. 221, art. 231 i art. 233) i rozporządzenia wykonawczego jako prawo materialne, są to bowiem przepisy o charakterze procesowym czy upoważniającym, regulujące konsekwencje nieopłacenia przez profesjonalnego pełnomocnika, jakim jest adwokat lub radca prawny, pisma podlegającego opłacie stałej czy określające, kiedy wpis jest stały a kiedy stosunkowy oraz zawierający upoważnienie dla Rady Ministrów do określenia wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu.

Przechodząc do oceny merytorycznej treści zarzutów skargi kasacyjnej należy wskazać, że art. 230 § 1 p.p.s.a. dokonuje podziału wpisów pobieranych od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (m.in. skarg) na wpisy stosunkowe i stałe. Stosownie do art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, a w innych sprawach pobiera się wpis stały. Nie ulega wątpliwości, że decyzja w przedmiocie zabezpieczenia nieokreślonych jak dotąd zobowiązań podatkowych nie określa należności pieniężnej (np. zobowiązania podatkowego w konkretnej wysokości) ani nie stwierdza jej istnienia (np. nadwyżki), zatem jej zaskarżenie nie powoduje konieczności uiszczenia wpisu stosunkowego. W orzecznictwie przyjmuje się, że przez "sprawy, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne" należy rozumieć te, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną bądź stwierdzające jej istnienie (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 czerwca 2008 r., sygn. akt II FZ 227/08, opubl. Lex nr 395047). W tej sytuacji nie ulega wątpliwości, że w rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z wpisem stałym.

W art. 233 p.p.s.a. zawarto upoważnienie ustawowe dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W rozporządzeniu tym określono szczegółowo (choć nie kazuistycznie), w jakich sprawach jest wymagany wpis stosunkowy i sposoby jego obliczania, a w jakich jest wymagany wpis stały z podziałem na konkretne kwoty w odniesieniu do określonych rodzajów spraw. Z pewnością zatem Sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć art. 233 p.p.s.a., przepis ten bowiem nie był stosowany w niniejszej sprawie. Jego adresatem był właściwy organ upoważniony do wydania przepisów wykonawczych do ustawy. Strona przy tym nie kwestionuje zgodności przepisów rozporządzenia z wytycznymi zawartymi w upoważnieniu ustawowym. Kwestią sporną pozostaje bowiem wysokość wpisu stałego od skargi na decyzję w przedmiocie zabezpieczenia.

§ 2 ust. 3 pkt 12 tego rozporządzenia określa wpis stały w sprawach z zakresu zobowiązań podatkowych. Jak słusznie podkreślił Sąd pierwszej instancji, pojęcie "z zakresu zobowiązań podatkowych" nie może być rozumiane wąsko – jedynie jako sprawy dotyczące aktu określającego bezpośrednio konkretne zobowiązanie podatkowe w stosownej wysokości, ale szerzej – jako wszelkie sprawy pozostające w związku ze zobowiązaniem podatkowym, a nie odnoszące się do konkretnej należności. Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym składzie w pełni podziela stanowisko zawarte w postanowieniu Naczelnego Sadu Administracyjnego z 28 grudnia 2004 r., sygn. akt FZ 568/04 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym wyrażono pogląd, ze § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów wyznacza wysokość wpisu stałego nie w sprawach "zobowiązań podatkowych", które to pojęcie zdefiniowane zostało w art. 5 Ordynacji podatkowej, lecz w sprawach "z zakresu zobowiązań podatkowych", co oznacza, że norma ta znajdzie zastosowanie do wszelkich sporów sądowoadministracyjch, które pozostają w związku ze zobowiązaniami podatkowymi (vide postanowienia NSA z 25 lipca 2008 r., sygn. akt II FZ 312/08 i z 9 sierpnia 2008 r., sygn. akt II FZ 392/08 -www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przeciwne zaś – wąskie – rozumienie tego pojęcia użytego w rozporządzeniu byłoby niezgodne z zakresem art. 231 p.p.s.a. (vide postanowienie NSA z 26 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 69/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy przyznać rację stanowisku WSA, że decyzja, która dotyczy zabezpieczenia realizacji nieokreślonego jeszcze dokładnie zobowiązania podatkowego na majątku podatnika niewątpliwie pozostaje w związku ze zobowiązaniem podatkowym, bowiem ma na celu zabezpieczenie jego wykonania. W istocie zaskarżoną decyzją nie sprecyzowano zobowiązania podatnika (poprzez konkretyzację kwoty i terminu płatności podatku), badano jedynie, jaka może być wysokość ewentualnego zobowiązania oraz istnienie przesłanek uprawniających organ do dokonania zabezpieczenia. Podstawę prawną zabezpieczenia stanowi w niniejszej sprawie m.in. art. 33 Ordynacji podatkowej, który mieści się w rozdziale 3 działu III tej ustawy zatytułowanym "Zobowiązania podatkowe". Prawidłowo zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, iż wpis od skargi w badanej sprawie wynosi 500 zł stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów, bowiem spółka zaskarżyła decyzję w przedmiocie mieszczącym się w kategorii spraw z zakresu zobowiązań podatkowych.

Odnosząc się do nieco niefortunnie sformułowanego twierdzenia strony, że w § 2 ust. 1 pkt 1 i § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia ustawodawca dokonał bezwzględnego wyłączenia z zakresu zobowiązań podatkowych wpisów od skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, należy stwierdzić, że rzeczywiście jeżeli przedmiotem skargi byłoby postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, to bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności (w tym np. odnośnie zobowiązania podatkowego), należny byłby wpis stały w wysokości 100 zł. Jeżeli jednak zaskarżeniu w niniejszej sprawie nie podlega postanowienie, a decyzja, to należało zbadać który przepis rozporządzenia określający wysokość wpisu będzie miał w świetle przedmiotu tej decyzji zastosowanie w niniejszej sprawie. Nie są zatem słuszne twierdzenia strony, że do niniejszej sprawy powinien mieć zastosowanie przepis rozporządzenia - § 2 ust. 1 pkt 1 - odnoszący się do wysokości wpisu od skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, zabezpieczającym i egzekucyjnym, skoro przedmiotem skargi nie jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, tylko decyzja wydana w postępowaniu podatkowym na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej (na tę formę rozstrzygnięcia wyraźnie wskazuje art. 33). Należy przy tym wskazać, że zgodnie z art. 155 u.p.e.a. zabezpieczenie może być dokonane przed ustaleniem kwoty należności pieniężnej lub obowiązku o charakterze niepieniężnym, jeżeli brak zabezpieczenia mógłby utrudnić lub udaremnić skuteczne przeprowadzenie egzekucji, gdy przepisy szczególne zezwalają na takie zabezpieczenie. Tymi przepisami szczególnymi są właśnie przepisy zawarte w art. 33 Ordynacji podatkowej przewidujące wydanie w sprawie decyzji, zatem to przepisy o charakterze lex specialis wobec przepisów działu IV "Postępowanie zabezpieczające" ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji decydują o formie rozstrzygnięcia. Zakres stosowania formy decyzji jest prawnie rozdzielony od formy postanowienia. Skoro § 2 ust. 1 pkt 1 wyraźnie wskazuje, że odnosi się on do postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, to mimo iż decyzja wydana została w postępowaniu zabezpieczającym, nie można uznać, by mieściła się ona w zakresie tej normy. Przepis ten wydany został po wejściu w życie przepisów regulujących zabezpieczenie zobowiązań podatkowych, gdyby więc ustawodawca chciał objąć tym przepisem również decyzje wydawane w trybie art. 33 Ordynacji podatkowej, zapewne ująłby w późniejszym przepisie taką regulację. Również w art. 3 p.p.s.a. odróżnia się skargi na decyzje (art. 3 § 2 pkt 1) od skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym (art. 3 § 2 pkt 2 i 3). W świetle powyższych rozważań nie są zatem zasadne zarzuty zawarte w pkt 1 i 3 skargi kasacyjnej.

Nie jest również zasadny określony w pkt 4 skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez szczątkowe wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co doprowadziło zdaniem strony do rozstrzygnięcia sprawy bez uzasadnienia. Zgodnie z tym przepisem – stosowanym również odnośnie postanowień – uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Podjęcie rozstrzygnięcia sprzecznego z oczekiwaniami strony nie może uzasadniać twierdzenia, że nie zostało ono uzasadnione zgodnie z wytycznymi zawartymi w tym przepisie. Sąd pierwszej instancji wskazał jako podstawę swojego rozstrzygnięcia art. 221 p.p.s.a. i wyjaśnił przyczyny zastosowania tego przepisu w niniejszej sprawie. Wyjaśnił ponadto rygor zawarty w tym przepisie, posiłkując się dodatkowo orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego. WSA wyjaśnił również powody, dla których uiszczony przez pełnomocnika spółki wpis, nie był wpisem we właściwej wysokości i wskazał na prawidłową podstawę wpisu. Pomijanie przez pełnomocnika strony przyczyn zróżnicowania użytych w uzasadnieniu postanowienia terminów ("decyzja" odnoszącego się do przedmiotu zaskarżenia i "postanowienie" zawartego w § 2 ust. 1 pkt 1) nie oznacza, że Sąd pierwszej instancji na to nie wskazał.

Odnosząc się do zarzutów z pkt 2 i 6 (które, uwzględniając błędne zaszeregowanie przez autora skargi kasacyjnej art. 221 p.p.s.a. do przepisów prawa materialnego, należy uznać w zasadzie za tożsame), trzeba wskazać, zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Od ogólnej zasady wezwania do uiszczenia opłaty przewidziany jest w art. 221 p.p.s.a. wyjątek, zgodnie z którym pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Analizowany przepis dotyczy przy tym wyłącznie pism wnoszonych przez pełnomocników strony - adwokatów i radców prawnych, nie obejmuje natomiast pism wnoszonych przez innych profesjonalnych pełnomocników, takich jak doradcy podatkowi i rzecznicy patentowi, skoro bowiem art. 221 p.p.s.a. stanowi normę o charakterze wyjątku nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. Oprócz rodzaju pełnomocnika przesłankami zastosowania zawartego w tym przepisie rygoru są: należyte opłacenie pisma i stałość opłaty wymaganej od tego pisma. Ustalenie na podstawie stosownych przepisów wysokości opłaty stałej nie powinno sprawiać trudności przedstawicielom zawodów prawniczych takim, jak adwokat czy radca prawny, bowiem poszczególne opłaty stałe od skarg są wymienione w przepisach rozporządzenia w konkretnych wysokościach, bez konieczności ich obliczania. Nie ma zatem wątpliwości co do ich wysokości.

Odnosząc te rozważania do realiów niniejszej sprawy, należy wskazać, że niewątpliwie strona była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – radcę prawnego. W zasadzie z akt sprawy wynika, że również stałość wpisu od skargi nie była kwestią sporną, jako że przedmiotu decyzji nie stanowiła żadna należność pieniężna w konkretnej kwocie, a sam pełnomocnik w terminie do złożenia skargi uiścił wpis na podstawie przepisów odnoszących się do stałej opłaty. Pełnomocnik ten uiścił bowiem wpis w wysokości 100 zł. Skoro jednak nie była wymagana opłata w wysokości 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia), tylko w wysokości 500 zł (§ 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia), to słusznie Sąd pierwszej instancji w konsekwencji nieuiszczenia wpisu w wysokości 500 zł, zastosował rygor zawarty w art. 221 p.p.s.a., jakim jest odrzucenie skargi.

Nie są też słuszne wywody skargi kasacyjnej z pkt 5, jakoby przepis ten był przez WSA zinterpretowany w sposób sprzeczny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, zgodnie z którym wszyscy są wobec prawa równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. W ocenie spółki działanie WSA stawiało w nierównej sytuacji pełnomocnika, jakim jest adwokat lub radca prawny wobec innych profesjonalnych pełnomocników. Tymczasem rozstrzygnięcie na podstawie art. 221 p.p.s.a. nie było konsekwencją działania Sądu, lecz konsekwencją dobrowolnego wyboru strony, która ustanowiła swym pełnomocnikiem radcę prawnego. Nie może zatem być mowy o naruszeniu prawa do równego traktowania przez władze publiczne, którego dotyczy omawiany wzorzec konstytucyjny. Jakkolwiek od zasady równego traktowania nie przewidziano wyjątków, to należy marginalnie wskazać, że zasada ta nie może jednak stanowić bariery w prawidłowym stosowaniu obowiązujących przepisów prawa. Dlatego też art. 221 p.p.s.a. znajduje zastosowanie wobec wszystkich podmiotów o danych cechach w określonej sytuacji, a przy tym nie pozostawia żadnego marginesu dowolnemu uznaniu sądu. Zawsze zatem, gdy pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego (a nie przez innych pełnomocników profesjonalnych lub samodzielnie przez strony), które nie zostały należycie opłacone, sąd będzie zobowiązany pozostawić je bez rozpoznania albo odrzucenia bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlegało opłacie stałej. Nie są więc zasadne zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 221 p.p.s.a. zawarte w pkt 2, 6 i 5 tej skargi.

Nie znajdując więc podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej należało stosownie do art. 184 w związku z art. 182 § 1 i § 3 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.

Brak jest natomiast podstawy prawnej do zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego stronie przeciwnej. W art. 209 p.p.s.a. przyjęto unormowanie, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a. Zatem w innych przypadkach sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. Nie istnieje bowiem podstawa prawna dla takiego rodzaju rozstrzygnięcia (vide postanowienie NSA z 15 lutego 2007 r., sygn. akt II FZ 12/07, LEX nr 299419).