Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 676/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: § 2, § 3 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 329
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Protokolant st. specjalista - Anna Wiśniewska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania za rok 2013 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M. W. (dalej jako: "skarżący" lub "strona") jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej jako: "Dyrektor OR", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji"), z [...] lutego 2019 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej jako: "Kierownik BP" lub "organ I instancji") z [...] listopada 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

[...] maja 2013 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek skarżącego o przyznanie płatności, zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 40, poz. 329 ze zm., dalej jako: "rozporządzenie ONW").

[...] września 2013 r. Kierownik BP wystosował do strony wezwanie do złożenia wyjaśnień w trybie art. 50 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej jako: "k.p.a."), oraz poinformował stronę o maksymalnym obszarze kwalifikowanym, tzw. PEG (działki referencyjne o Nr [...] i [...]), o którym mowa w § 3 ust. 1 rozporządzenia ONW.

[...] września 2013 r. skarżący złożył korektę wniosku, do której dołączył materiał graficzny (materiał geograficzny), o którym mowa w § 5 ust. 3a ww. rozporządzenia. W złożonym wniosku na rok 2013 strona wnioskowała o przyznanie płatności ONW do powierzchni wynoszącej 1,84 ha.

[...] lutego 2014 r. organ I instancji ponownie poinformował stronę postępowania o "maksymalnym obszarze kwalifikowanym" - działki referencyjne o Nr [...] i [...].

Decyzją z [...] lutego 2014 r. nr [...] w sprawie przyznania płatności ONW na rok 2013, Kierownik BP zakwalifikował do przyznania płatności powierzchnię 1,71 ha (a nie jak wnioskowano 1,84 ha) i tym samym przyznał ww. płatność w kwocie 259,55 zł.

W wyniku rozpatrzenia odwołania od ww. decyzji Dyrektor OR decyzją z [...] maja 2014 r. nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.

[...] grudnia 2014 r. w gospodarstwie skarżącego została przeprowadzona weryfikacja w terenie powierzchni PEG. W ramach tej weryfikacji dokonano pomiarów powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) na poszczególnych działkach referencyjnych deklarowanych do płatności oraz sporządzono szkice ze wskazaniem linii pomiarowej oraz miejsc i kierunków wykonania poszczególnych fotografii. Skarżący obecny podczas weryfikacji terenowej nie wniósł żadnych uwag. Kopię protokołu przekazano bezpośrednio Wnioskodawcy w dniu kontroli.

[...] stycznia 2015 r. Kierownik BP wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności ONW na rok 2013, mocą której odmówił stronie przyznania wnioskowanej płatności i nałożył sankcję w kwocie 171,84 zł, która to będzie potrącana w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych.

[...] lutego 2015 r. skarżący złożył do Biura Powiatowego ARiMR pismo, w którym poinformował, że zamierza złożyć odwołanie od decyzji w sprawie płatności za rok 2013, jednakże jak wyjaśnił, aby mógł tego dokonać musi zapoznać się z wynikami pomiarów, w tym z zakresem wyłączeń. W związku z powyższym strona wniosła o udostępnienie materiałów graficznych z kontroli oraz o przedłużenie terminu na złożenie odwołania. Jak wynika z akt sprawy, [...] lutego 2015 r. organ przesłał stronie za pośrednictwem wiadomości e-mail wnioskowane materiały z weryfikacji w terenie.

Pismem z [...] marca 2015 r. strona złożyła odwołanie od ww. decyzji Kierownika BP.

Postanowieniem z [...] maja 2015 r. nr [...] organ II instancji stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Powyższe postanowienie zostało następnie prawomocnie uchylone wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2806/15, w którym sąd stwierdził, że pismo z [...] lutego 2015 r. należało potraktować jako odwołanie, a tym samym zostało ono wniesione w terminie 14 dni biegnącym od dnia 30 stycznia 2015 r.

W wyniku powyższego, Dyrektor OR, po przeanalizowaniu całokształtu materiału dowodowego decyzją z [...] października 2016 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

[...] listopada 2018 r. Kierownik BP zwrócił się z prośbą do Kierownika Biura Kontroli na Miejscu [...] OR ARiMR z prośbą o ponowną weryfikację protokołu z oględzin działki referencyjnej w zakresie weryfikacji powierzchni PEG.

Pismem z dnia [...] listopada 2018 r. Kierownik Biura Kontroli na Miejscu poinformował o przeprowadzeniu ponownej weryfikacji protokołu z kontroli i podtrzymaniu dotychczasowych wyników kontroli.

Po przeprowadzeniu ponownej kontroli administracyjnej, decyzją z [...] listopada 2018 r. nr [...], Kierownik BP odmówił skarżącemu płatności ONW i nałożył sankcję w wysokości 171,84 zł, która to będzie potrącana z płatności realizowanych przez ARiMR w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych.

W uzasadnieniu swej decyzji organ I instancji wskazał, że ze względu na stwierdzone różnice między powierzchnią stwierdzoną, a powierzchnią zadeklarowaną do objęcia płatnością ONW, płatność została odmówiona i została nałożona sankcja. Wyjaśnił, iż po analizie sprawy oraz ponownej weryfikacji powierzchni uprawnionej do płatności, uznano wyniki kontroli przeprowadzonej [...] grudnia 2014 r. w gospodarstwie strony za poprawne i w pełni wiarygodne.

Wskazał, że stwierdzone nieprawidłowości kontrolerzy opisali w raporcie z przeprowadzonych czynności kontrolnych, wykonali zdjęcia działek ze wskazaniem producenta rolnego do którego należą fotografowane działki, daty sporządzenia fotografii oraz oznaczeniem kontrolowanej działki rolnej. Podkreślił, że na kontrolowanych działkach rolnych stwierdzono elementy nieuprawnione do płatności, tj.: budynek, zadrzewienia, obszary nieużytkowane rolniczo, co potwierdzają fotografie dołączone do protokołu z czynności kontrolnych.

Zauważył również, że w rozpatrywanej sprawie strona nie skorzystała z przysługującej możliwości i nie złożyła zastrzeżeń do protokołu z kontroli na miejscu.

Pismem z [...] grudnia 2018 r. strona wniosła odwołanie od ww. decyzji Kierownika BP wskazując m.in. na okoliczności poprzedzające nabycie działek objętych płatnościami, proces składania wniosków oraz podważając wyniki kontroli przeprowadzonej prze pracowników ARiMR na miejscu.

Decyzją z [...] lutego 2019 r. Dyrektor OR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą stronie przyznania płatności ONW oraz nakładającą sankcję w wysokości 171,84 zł, która to będzie potrącana w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych.

Zdaniem organu odwoławczego pomiar działek zadeklarowanych do płatności został wykonany prawidłowo, a organ I instancji w swojej decyzji prawidłowo wskazał, iż w związku ze stwierdzeniem powierzchni mniejszej niż zadeklarowana we wniosku, dokonano wykluczenia powierzchni niekwalifikującej się do objęcia płatnością.

Organ II instancji podkreślił, że w ponownym postępowaniu odwoławczym wziął pod uwagę wszystkie dokumenty i dowody zebrane w całym postępowaniu administracyjnym, w tym żądanie rolnika wyrażone we wniosku, dane wynikające z protokołu z oględzin działki z [...] grudnia 2014 r., zdjęcia z kontroli w terenie, szkice terenowe, załączniki graficzne, na których rolnik dokonał obrysu działek rolnych, a także obraz orotofotomapy z [...] kwietnia 2014 r. oraz z [...] maja 2017 r., dostępny w systemie informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r.

Wskazał, iż na działce ewidencyjnej nr [...] zmierzono powierzchnię użytkowaną rolniczo wynoszącą jedynie 0,17 ha w stosunku do deklarowanej 0,21 ha. Stwierdzono nieużytek w postaci piaszczystych nasypów ziemi oraz stawu razem z niewykoszonymi brzegami. Organ odwoławczy zauważył, że obszar stawu oraz nasypów ziemi nie kwalifikuje się do przyznania płatności ONW, gdyż nie jest to teren użytkowany rolniczo. Na działce ewidencyjnej nr [...] stwierdzono natomiast mniejszą powierzchnię użytkowaną rolniczo (łąkę trwałą o pow. 0,31 ha wobec deklarowanej 0,88 ha) z uwagi na znajdujące się tam zadrzewienia i zakrzewienia, które to obszary nie kwalifikują się do przyznania płatności.

Następnie wskazał, iż podczas kontroli w terenie dokonano również pomiaru działki nr [...], gdzie strona zadeklarował powierzchnię 0,75 ha, jednakże w terenie stwierdzono jedynie 0,40 ha. W ocenie Dyrektora OR na tej działce widoczne są spore obszary zadrzewione z występującymi siewkami drzew (siewki sosny), obszary nieużytkowane rolniczo i przeznaczone jako tereny rekreacyjne, o czym świadczy istniejący na terenie zadeklarowanym do płatności domek letniskowy. Z pomiaru wykluczono zatem wszystkie obszary zadrzewione, które zostały stwierdzone w dniu kontroli. Wykluczono stwierdzony nasyp ziemi, występujące samosiewy, obszary nieskoszone w pobliżu rowu. Do pomiaru nie wliczono również pasu nieużytkowanego rolniczo biegnącego wzdłuż ogrodzenia. Zauważył jednocześnie, że na tej działce występuje domek letniskowy, a wokół niego widoczny jest teren rekreacyjny, nie użytkowany rolniczo.

Dodatkowo, organ II instancji podniósł, iż w odwołaniu od decyzji Kierownika BP skarżący sam wskazał, że w roku 2013 zakupił powyższe działki, które były bardzo zaniedbane.

Pismem z [...] marca 2019 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Dyrektora OR.

W ocenie skarżącego protokół z oględzin działki referencyjnej w zakresie weryfikacji powierzchni PEG z dnia [...] grudnia 2014 r. (dalej jako: "protokół") jest wadliwy, a co za tym idzie decyzje organów I i II instancji są również wadliwe.

Zdaniem strony organ nie mógł oprzeć swoich ustaleń na protokole z grudnia 2014 r. w sytuacji, gdy wniosek o dopłaty dotyczy 2013 roku. Strona wskazała ponadto, iż nieprawdą jest, iż zgodziła się ona z protokołem i jego ustaleniami. Skarżący wskazał, iż próbował złożyć ustne zastrzegania podczas kontroli, zaś jego podpis pod protokołem z uwagi na trudności ze zrozumieniem treści tegoż dokumentu oznacza jedynie, że w tym dniu był on obecny przy kontroli. Zdaniem skarżącego nie oznacza to w ogóle żadnej zgody na ustalenia, ani na wnioski prawne wynikające z tych ustaleń.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor OR wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację prezentowaną w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z § 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 40, poz. 329 ze zm., dalej jako: "rozporządzenie ONW") płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem":

1) który podjął zobowiązanie, o którym mowa w:

a) art. 14 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160 z 26.06.1999, str. 80, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 25, str. 391, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1257/1999", albo

b) art. 37 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1698/2005";

2) jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65)4), zwanych dalej "działkami rolnymi", lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha;

3) do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 300 ha;

4) jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";

5) jeżeli są przestrzegane wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, zgodnie z przepisami art. 50a i art. 51 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.).

Należy podkreślić, iż powyższe dane podlegają weryfikacji za pomocą kontroli administracyjnych oraz kontroli na miejscu przeprowadzanych przez właściwe władze. Zgodnie z art. 26 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Zgodnie zaś z § 3 ust. 1 rozporządzenia ONW wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni tego gruntu kwalifikującej się do płatności ONW, nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.

Wskazać także należy, iż maksymalny obszar kwalifikowany, czyli powierzchnia uprawniona do przyznania płatności, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, powinna być ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009 r., str. 16).

Zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia ONW Płatność ONW jest przyznawana rolnikowi do działek rolnych lub ich części, położonych na obszarach ONW, użytkowanych jako wykorzystywane użytki rolne, o których mowa w art. 37 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005, w wysokości 179 zł na 1 ha - na obszarze ONW typu nizinnego strefy nizinnej I.

Niewątpliwie istotnym z punktu widzenia niniejszej sprawy było zatem ustalenie czy grunty rolne utrzymywane były w tym czasie zgodnie z normami. W ocenie Sądu powyższa kwestia została prawidłowo ustalona przez organy orzekające w sprawie, o czym będzie mowa w dalszej części uzasadnienia.

Zgodzić się przy tym należy z twierdzeniem strony, że zmiany w zakresie gospodarowania na danych gruntach zaistniałe po upływie określonego we wniosku roku kalendarzowego nie mogą stanowić przeszkody do wypłaty producentowi rolnemu za dany rok kalendarzowy płatności. Jednakże z powyższego strona błędnie wywodzi, że w niniejszej sprawie przeprowadzenie kontroli na miejscu, z której sporządzono protokół oględzin z [...] grudnia 2014 r. było chybione. Treść przedmiotowego protokołu, uzupełniona o dokumentację fotograficzną oraz szkice ze wskazaniem linii pomiarowej oraz miejsc i kierunków wykonania poszczególnych fotografii wykonane przez inspektorów terenowych, stanowi bowiem potwierdzenie nie tylko prawidłowo określonej powierzchni PEG kontrolowanych działek, ale i faktu, że na części zadeklarowanej przez rolnika powierzchni znajdowały się obszary które nie wypełniały definicji gruntu użytkowanego rolniczo (zgodnie z wymogami dobrej kultury rolnej), który pozwalałby na zakwalifikowanie go do powierzchni PEG uprawniającej do przyznania płatności. Podkreślenia przy tym wymaga, że pomimo faktu przeprowadzenia kontroli na miejscu dopiero w grudniu 2014 r. wynikające z niej dane, w tym stwierdzone nieużytki (np. tereny porośnięte skupiskami drzew i krzewów, obszar stawu oraz nasypy ziemi, domek letniskowy), zestawione ze znajdującymi się w aktach administracyjnych sprawy danymi z ortoobrazów z [...] kwietnia 2014 wskazują, że kwestionowane przez organy powierzchnie kontrolowanych działek również w 2013 roku nie stanowiły gruntów użytkowanych rolniczo zgodnie z wymaganiami dobrej kultury rolniczej.

Przypomnieć należy, że w niniejszej sprawie organy wydając zaskarżone rozstrzygnięcie brały pod uwagę orotofotomapy z [...] kwietnia 2014 r. oraz z [...] maja 2017 r. Organ słusznie uznał, że przy ustalaniu powierzchni kwalifikowanej do płatności w roku 2013 moc dowodową ma orotofotomapa z [...] kwietnia 2014 r., lecz również protokół z oględzin działki w ramach weryfikacji powierzchni PEG w terenie z grudnia 2014 r.

W treści skargi strona podniosła, iż wskazywane przez organ powody wyłączenia części gruntów z dopłat, spowodowane stwierdzeniem istnienia domku letniskowego, piaszczystego nasypu, zakrzaczeń, samosiewów czy obszarów nieskoszonych, są nieistotne dla sprawy, bowiem pojawiły się dopiero w 2014 r. Co istotne jednak strona nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających swoje stanowisko, które jednocześnie mogłyby podważyć ustalenia dokonane przez organy w niniejszej sprawie. Zarówno na etapie postępowania administracyjnego, jak i sądowoaministracyjnego skarżący ograniczył się jedynie do zakwestionowania wykazanych przez organy, za pomocą zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, okoliczności faktycznych stwierdzając, że protokół z oględzin z grudnia 2014 r. jest "wadliwy".

Należy przy tym wyjaśnić, że zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 173 ze zm., dalej jako: "u.w.r.o.w.") strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Ponadto z art. 21 ust. 1 u.w.r.o.w. wynika, że do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Natomiast w myśl ust. 2 ww. przepisu w postępowaniu w sprawach dotyczących przyznania pomocy, organ, przed którym toczy się postępowanie:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Z powyższej regulacji u.w.r.o.w. wynika, że ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja z zasady postępowania dowodowego, wyrażonej w art. 77 k.p.a. W postępowaniu w sprawie przyznania płatności to nie organ administracji publicznej, a posiadacz (faktycznie korzystający) gruntów ma zatem przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Jest to oparcie postępowania dowodowego w znacznym stopniu na dowodach przedstawionych przez stronę w toku postępowania, a tym samym przeniesienie ciężaru dowodowego na osobę, która z faktu wywodzi skutki prawne.

W ocenie Sądu, podważając wiarygodność kontroli na miejscu, skarżący zobligowany był przedstawić w tym zakresie wiarygodne dowody, albowiem to on z tych kwestionowanych okoliczności chciał wywieść korzystne dla siebie skutki prawne. Wskazywanie zaś jedynie, że stan zastany przez kontrolerów w grudniu 2014 r. różnił się od stanu działek w roku 2013 nie może stanowić podstawy do zmiany bądź uchylenia decyzji Dyrektora OR w zakresie odmowy przyznania stronie płatności i nałożenia sankcji. W szczególności trudno byłoby przyjąć, ż stwierdzone zakrzaczenia i zadrzewienia na działkach skarżącego pojawiły się tam dopiero w 2014 roku.

Przypomnieć w tym miejscu należy, że w treści odwołania skarżący przyznał, że składając wniosek o dopłaty za 2014 r. przyjął tę samą powierzchnię działek jak w 2013 r., bowiem "nie udało się ostatecznie ustalić właściwej powierzchni pola". Podkreślenia przy tym wymaga, że obowiązkiem rolnika jest wskazać we wniosku, zgodnie ze swoją najlepszą wiedzą, prawidłową powierzchnię działek rolnych zgłoszonych do płatności, zaś rzeczą organu jest tę powierzchnię skontrolować i zweryfikować. Jeżeli skarżący twierdzi, że powierzchnie działek rolnych są inne niż wykazane w raporcie z kontroli, to powinien przedłożyć przeciwdowód w postaci pomiarów dokonanych przez uprawnione do tego podmioty. Skoro więc, wbrew obowiązkowi z art. 21 ust. 3 u.w.r.o.w., strona nie przedstawiła takich dowodów, to tym samym nie ma żadnych podstaw do uwzględnienia zarzutów skarżącego w tym zakresie. Argumentacja strony kwestionująca poczynione ustalenia organów, niepoparta materiałem dowodowym, jest bowiem niewystarczająca do podważenia dowodów przedstawionych przez organy (por. wyrok NSA z 10 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 369/14, dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został przez organy ustalony prawidłowo. W sytuacji, gdy z zebranego przez organy materiału dowodowego wynika, że strona zadeklarowała do płatności powierzchnię obejmującą obszary, na których nie była prowadzona działalność rolnicza zgodnie z wymogami dobrej kultury rolnej, a jednocześnie nie przedstawia ona jakichkolwiek dowodów, które mogłyby podważyć stanowisko organów w tej kwestii, uznać należało, że samo kwestionowanie ustaleń kontroli na miejscu, nie może stanowić przesłanki do uzyskania wnioskowanej płatności.

Istotnym z punktu widzenia niniejszej sprawy jest również fakt, że wypełniając wniosek o przyznanie płatności strona winna zapoznać się z instrukcją wypełniania wniosku, w której szczegółowo opisano zasady wypełniania wniosków na rok 2013. Co więcej składając podpis pod wnioskiem (sekcja IX) Wnioskodawca oświadczył, iż zna zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności, zatem skutki podejmowanych działań i zaniedbań - tak pozytywne, jak i negatywne obciążają stronę.

Sąd orzekający podziela przy tym stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 marca 2006 r., sygn. akt II SA/Łd 1174/05 (dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), że skoro skarżący podpisał oświadczenie o określonej treści, wskazujące na wiedzę w zakresie przyznawania płatności bezpośrednich, to należy uznać, iż miał on świadomość nie tylko korzystnych dla siebie skutków przedsięwziętych działań, ale również godził się na obarczenie określonymi konsekwencjami w razie określonego naruszenia prawa. Traktowanie owych skutków w sposób wybiórczy i godzenie się przez stronę jedynie na te, które są dlań korzystne, nie może znaleźć akceptacji. Skoro skarżący wystąpił o przyznanie określonych świadczeń publicznych i oświadczył, że znane mu są zasady ich przyznawania, to należy uznać, iż znane mu były owe zasady w ich całokształcie.

Podsumowując należy stwierdzić, iż w niniejszej sprawie Dyrektor OR w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy. W sposób prawidłowy wykazał przyczyny odmowy przyznania skarżącemu płatności ONW za rok 2013, jak również zastosowania sankcji. Przedstawione zaś przez stronę w treści skargi zarzuty okazały się niezasadne.

Podkreślenia wymaga również fakt, iż znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy protokół z oględzin działki referencyjnej w zakresie weryfikacji powierzchni PEG potwierdza, iż powyższa kontrola została przeprowadzona przez upoważnionych do tego pracowników, zaś sporządzony z nich protokół zawiera niezbędne dane umożliwiające organom dokonanie prawidłowych ustaleń w zakresie powierzchni PEG na przedmiotowych działkach. Należy zauważyć, iż z treści protokołu wynika, że strona nie wniosła zastrzeżeń i otrzymała kopię powyższego protokołu, co potwierdziła składając własnoręczny podpis. Podnoszone natomiast w treści skargi okoliczności dotyczące braku świadomości w zakresie treści protokołu i powodów jego podpisania, uznać należało jedynie za próbę uwolnienia się od skutków braku złożenia w terminie zastrzeżeń do ww. protokołu.

Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

Z tych względów, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.