Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1371/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 166 poz 1  art. 61 ust. 1, art. 61 ust. 2, art. 65 ust. 2i5
law: Rozporządzenie  Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia  społecznego (Tekst mający znaczenie dla EOG i dla Szwajcarii).
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Ewa Pisula-Dąbrowska, Protokolant referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2015 r. sprawy ze skargi E. Z. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., na podstawie art. 8 ust. 2 oraz art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 674 ze zm.), art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), art. 61 ust. 2 oraz 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE. L. 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r. ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5 t. 5 ze zm.), a także § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. Nr 136, poz. 1118 ze zm.), w związku z art. 11, art. 12 ust. 1 i art. 54 ust. 1 rozporządzenia parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 (...) (Dz. Urz. UE. L. 284 z dnia 30 października 2009 r. ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...], odmawiająca E. Z. przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

W uzasadnieniu podał, iż E. Z. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w D. [...] grudnia 2013 r., natomiast [...] grudnia 2013 r. wpłynął do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w R. wniosek wymienionej o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z zaliczeniem okresu pracy na terytorium [...] [...] do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych w Rzeczypospolitej Polskiej (Polsce), na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego państw członkowskich Unii Europejskiej (UE).

Z kolei dokument U1, potwierdzający okresy ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia E. Z. w [...] od [...] lutego 1997 r. do [...] grudnia 2007 r., od [...] stycznia 2008 r. do [...] września 2010 r. oraz od [...] marca 2011 r. do [...] marca 2011 r., a także okresy zatrudnienia niebędące okresami ubezpieczenia od [...] października 2010 r. do [...] lutego 2011 r. oraz od [...] kwietnia 2011 r. do [...] listopada 2013 r., wpłynął do WUP [...] marca 2014 r. wskazaną wyżej decyzją Marszałek Województwa [...] odmówił zainteresowanej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych wskazując, że nie spełniła ona ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Polski, a także nie może zostać uznana za pracownika, który podczas pracy za granicą miał miejsce zamieszkania w Polsce. Ponadto E. Z. w ciągu 18 miesięcy poprzedzających dzień jej rejestracji nie spełniła przesłanki wynikającej z art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

W odwołaniu E. Z. stwierdziła, iż jej centrum interesów nie znajdowało się w [...], lecz w Polsce, ponieważ z braku pracy w 1997 r. wyjechała z Polski do [...] za pracą, żeby pomóc swojej rodzinie i rodzeństwu. Przez 16 lat jej centrum życiowe stanowiła Polska, ponieważ przekazywała rodzinie środki oraz dwa razy każdego roku przyjeżdżała do Polski na urlop, a nadto regularnie odprowadzała podatek od dochodów w jednym kraju, jak nakazuje prawo europejskie.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 61 ust. 1 rozporządzenia 883/2004 bezrobotny ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich UE. W myśl art. 61 ust. 2 ww. rozporządzenia, uwzględnienie okresów ubezpieczenia spełnionych za granica może nastąpić wyłącznie pod warunkiem spełnienia przez bezrobotnego ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium państwa, w którym ubiega się on o zasiłek. W rozpatrywanej sprawie E. Z. ubiega się o prawo do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika jednak, że ostatni okres ubezpieczenia i zatrudnienia spełniła ona na terytorium [...]. W związku z powyższym, zgodnie z art. 61 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, okres ten nie może być co do zasady uwzględniony przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski.

Podobne stanowisko w tej kwestii zajął Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (ETS) w orzeczeniu w sprawie C-272/90 - van Noorden (ECR 1991/5/1-02543) dotyczącym wykładni art. 67 ust. 3 rozporządzenia 1408/71, który to przepis odpowiada co do istoty treści art. 61 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, które z dniem 1 maja 2010 r. zastąpiło rozporządzenie 1408/71. W wyroku tym ETS orzekł, że prawo europejskie, a w szczególności art. 67 ust. 3 rozporządzenia 1408/71 nie zabrania, aby państwo członkowskie odmówiło przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych na rzecz bezrobotnego, który nie spełnił ostatnio okresów ubezpieczenia lub zatrudnienia w tym państwie.

Wyjątek od powyższej zasady wprowadza art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004, który stanowi, że bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek zamieszkiwał w innym państwie członkowskim niż państwo wykonywania pracy, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji służb zatrudnienia państwa zamieszkania oraz korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony.

Organ podkreślił, że aby bezrobotny mógł korzystać ze świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był ostatnio zatrudniony (na podstawie art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004), musi on nie tylko oddać się do dyspozycji służb zatrudnienia, ale także udokumentować fakt zamieszkania w tym państwie podczas zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE.

Stanowisko takie potwierdził ETS w orzeczeniu w sprawie C-128/83 - Guyot (ECR-1984/9/03507), dotyczącym wykładni art. 71 rozporządzenia 1408/71, który to przepis odpowiada co do istoty treści art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. W wyroku tym ETS wyraźnie stwierdził, że art. 71 rozporządzenia 1408/71 nie ma zastosowania do osoby bezrobotnej, która w trakcie wykonywania ostatniej pracy mieszkała w państwie miejsca zatrudnienia.

Minister wskazał też, iż kwestia interpretacji przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 została ujęta w wydanej przez Komisję Administracyjną ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego decyzji Nr U2 z 12 czerwca 2009 r. w sprawie z zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883 dotyczącego uprawnienia do zasiłku dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych innych niż pracownicy przygraniczni, które w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz. Urz. UE.C.106 z dnia 24 kwietnia 2010 r.).

Wskazano w niej wyraźnie, iż nie można zaakceptować tego, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania, zakres stosowania art. 65 rozporządzenia 883/2004 rozszerzyć na wszystkie osoby, które mają stałe zatrudnienie w państwie członkowskim i którzy pozostawili swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia.

Natomiast w myśl ust. 3 ww. decyzji, do celów ustalenia miejsca zamieszkania danej osoby należy oprzeć się na kryteriach wskazanych w art. 11 rozporządzenia 987/2009.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, przy ustaleniu miejsca zamieszkania danej osoby należy porównać czas trwania i ciągłość pobytu danej osoby w obu państwach, a także dokonać analizy sytuacji osobistej tej osoby, na którą składają się: charakter i specyfika jej pracy, więzi rodzinne i prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym, jej sytuacja mieszkaniowa oraz państwo, w którym dana osoba uznawana jest za rezydenta dla celów podatkowych. W myśl art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, dopiero w przypadku, gdy ww. kryteria nie pozwolą na jednoznaczne ustalenie miejsca zamieszkania danej osoby, należy brać pod uwagę zamiar tej osoby oraz cel jej wyjazdu do innego państwa.

Organ stwierdził, że E. Z. przebywała nieprzerwanie na terytorium [...] od lutego 1997 r. do listopada 2013 r. tj. przez prawie 17 lat, a do Polski przyjeżdżała 2 razy w roku na święta Bożego Narodzenia na (3 dni) oraz na urlop w lipcu na 2 tygodnie. Zatem jej przyjazdy do Polski były sporadyczne, co świadczy o ciągłości pobytu w [...]. Wymieniona była zatrudniona w [...] na podstawie dwóch umów o pracę na czas określony, odpowiednio przez 11 lat i 6 lat, co oznacza, że jej praca w tym państwie miała stały charakter. Ponadto w tym okresie nie podlegała w Polsce obowiązkowi podatkowemu od dochodów uzyskanych za granicą co wskazuje, że nie miała ona w Polsce miejsca zamieszkania do celów podatkowych (rezydencji podatkowej).

Natomiast w odniesieniu do sytuacji mieszkaniowej E. Z. w [...] organ podał, iż zamieszkiwała ona w wynajmowanym mieszkaniu oraz hotelu roboczym w okresach: [...].02.1997 r. – [...].12.2007 r. oraz [...].02.2008 r. – [...].11.2013 r. bez wskazania, który okres dotyczy zamieszkiwania w hotelu. Powyższe okoliczności świadczą zatem, że miejscem zwykłego zamieszkania zainteresowanej podczas pracy za granicą były [...]. Podniósł także, iż według oświadczenia strony, podczas pracy za granicą nie przekazywała środków finansowych na utrzymanie w Polsce członków rodziny, z którymi prowadziłaby wspólne gospodarstwo domowe.

Odnosząc się do zawartej z odwołaniu informacji o tym, że strona wychowuje 3-letniego syna organ stwierdził, że nie wymieniła ona dziecka w treści oświadczenia, ani też nie wskazała gdzie przebywało dziecko podczas jej pobytu w [...]. Jednak nawet wyjaśnienie tej kwestii w obliczu pozostałych kryteriów wymienionych w art. 11 rozporządzenia 883/2004, nie będzie miało wpływu na rozstrzygnięcie.

Konkludując, organ podał, że w świetle znaczącej większości obiektywnych kryteriów wymienionych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 887/2009, miejscem zwykłego zamieszkania E. Z. podczas pobytu i pracy w [...] były właśnie [...], stąd nie jest dopuszczalne odwoływanie się do kryteriów subiektywnych wymienionych w art. 11 ust. 2 rozporządzenia.

Z tego względu E. Z. nie może skorzystać z uprawnień określonych w art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004, bowiem przyjeżdżając obecnie do Polski, w istocie zmieniła miejsce zamieszkania.

Organ nadmienił też, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, warunkiem uznania okresu zatrudnienia jest istnienie obowiązku odprowadzenia składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy.

Oznacza to, że spełniony za granica okres zatrudnienia, od którego nie istniał obowiązek ubezpieczenia na wypadek bezrobocia tj. okres, który nie został uznany za okres ubezpieczenia w państwie, w którym został spełniony, nie może zostać w żadnym przypadku zaliczony jako okres uprawniający do zasiłku na terytorium Polski.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. Z. reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła jej:

naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

- tj. art. 7, 77 § 1 i art. 80 KPA, polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i rozstrzygnięcia czy należy zastosować art. 11 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009;

naruszenie przepisów prawa materialnego:

- tj. art. 11 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu w oparciu o ten artykuł, iż skarżąca nie zamieszkiwała w Polsce, mimo iż wobec zebranego materiału dowodowego należało zastosować art. 11 ust. 2 powołanego artykułu i zbadać zamiar i powody, które skłoniły skarżącą do zmiany miejsca zamieszkania;

- tj. art. 71 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez jego błędną wykładnie polegającą na uznaniu, iż Polskie ustawodawstwo uzależnia prawo do świadczeń (zasiłku dla bezrobotnego) jedynie od okresów ubezpieczenia gdy w istocie mimo nieodprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy można uzyskać prawo do zasiłku dla bezrobotnego.

Z uwagi na powyższe wniosła o jej uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniosła w szczególności, że organ jednostronnie i bez wymaganej staranności ocenił część materiału dowodowego. Stwierdził bowiem, iż przyjazdy skarżącej do Polski były sporadyczne i okazjonalne, co świadczy o ciągłości jej pobytu w [...], nie podjął się jednak oceny powodów jej przyjazdów w takiej czy innej częstotliwości.

Nie zbadał też należycie sytuacji mieszkaniowej skarżącej w okresie jej przebywania za granicą, jak również sprawy przekazywania przez nią pieniędzy rodzinie w kraju.

W ocenie skarżącej organ błędnie zinterpretował art. 71 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stwierdzając, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych w Polsce zależy od spełnienia przez bezrobotnego określonych okresów ubezpieczenia na wypadek bezrobocia. Art. 71 ust. 2 wymienia wiele rodzajów aktywności i pobierania świadczeń zabezpieczenia społecznego, które są traktowane na równi z okresem odprowadzania składek na Fundusz Pracy. Jednak właśnie, nie są one okresami odprowadzania tych składek. W związku z tym nie należy tu wprost stosować art. 61 ust. 1, który mówi o uzależnieniu prawa do świadczeń od spełnienia kryteriów ubezpieczenia. Polskie ustawodawstwo dopuszcza możliwość przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego przy zaliczeniu okresu, w którym nie odprowadzano składek na Fundusz Pracy. Ponadto skarżąca w okresie, którego organ nie zalicza do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych na podstawie formularza U1, przebywała na urlopie wychowawczym, a urlop taki jest w świetle polskiego ustawodawstwa okresem traktowanym na równi z okresami podlegania ubezpieczeniu. Przebywanie na urlopie wychowawczym nie powinno pozbawiać skarżącej możliwości uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 674 ze zm.), prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w powiatowym urzędzie pracy, był zatrudniony lub ubezpieczony łącznie co najmniej 365 dni. Przepis ten nie zawiera jednak regulacji sytuacji, kiedy dla spełnienia minimalnego okresu zatrudnienia lub ubezpieczenia konieczne jest uwzględnienie okresów zatrudnienia lub ubezpieczenia w innym kraju Unii Europejskiej. Kwestie te reguluje natomiast rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE. L. 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r. z późn. zm. Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5 z późn. zm.), dalej "rozporządzenie nr 883/2004". W myśl art. 61 ust. 1 ww. rozporządzenia, bezrobotny ubiegający się o oświadczenie z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej. Stosownie zaś do przepisu art. 61 ust. 2, uwzględnienie okresów ubezpieczenia spełnionych za granicą może nastąpić wyłącznie pod warunkiem spełnienia przez bezrobotnego ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium państwa, w którym ubiega się o zasiłek. W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, że E. Z., ubiegająca się o zasiłek dla bezrobotnych na terytorium Polski, ostatni okres ubezpieczenia spełniła na terytorium [...]. Nie ma zatem w stosunku do niej zastosowania zasada przewidziana w powyższym przepisie. Kwestię tę jednoznacznie rozstrzygnął, jak trafnie zauważył organ, Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (ETS) w orzeczeniu w sprawie C-272/90-van Noorden (ECR 1991/5/1-02543), dotyczącym wykładni art. 67 ust. 3 poprzednio obowiązującego rozporządzenia nr 1408/71, który to przepis odpowiada co do istoty treści art. 61 ust. 2 rozporządzenia nr 883/2004. Trybunał stwierdził w nim mianowicie, że prawo unijne, a w szczególności art. 67 ust. 3 rozporządzenia nr 1408/71, nie zabrania, aby państwo członkowskie odmówiło przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych na rzecz bezrobotnego, który nie spełnił ostatnio okresów ubezpieczenia lub zatrudnienia w tym państwie.

Wyjątek od wyżej opisanej zasady przewiduje przepis art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia nr 883/2004, w świetle którego bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek zamieszkiwał w innym państwie członkowskim, niż państwo wykonywania pracy, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji służb zatrudnienia państwa zamieszkania oraz korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony.

Przepis ten wskazuje zatem, że aby bezrobotny mógł korzystać ze świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był ostatnio zatrudniony w oparciu o przepis art. 65 ust. 2 i 5, musi po pierwsze - oddać się do dyspozycji służb zatrudnienia tego państwa, po drugie zaś - udokumentować fakt zamieszkania w tym państwie podczas zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE.

Pogląd ten potwierdza powołany przez organ wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C- 128/83 - Guyot (ECR 1984/9/03507), który dotyczy co prawda wykładni art. 71 rozporządzenia nr 1408/71, jednakże przepis ten co do istoty odpowiada treści art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia nr 883/2004. Trybunał orzekł, że art. 71 rozporządzenia 1408/71 nie ma zastosowania do osoby bezrobotnej, która w trakcie wykonywania ostatniej pracy mieszkała w państwie zatrudnienia.

Zagadnieniem wykładni art. 65 ust. 2 rozporządzenia nr 883/2004 zajęła się również Komisja Administracyjna ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego, która w decyzji nr U2 z dnia 12 czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych, osób całkowicie bezrobotnych, innych niż pracownicy przygraniczni, które w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz Urz. UE C106 z dnia 24 kwietnia 2010 r.) stwierdziła, iż art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 może być stosowany do pewnych kategorii pracowników, którzy utrzymują bliskie związki z krajem swego pochodzenia. Nie można jednak zaakceptować tego, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania, zakres stosowania art. 65 rozporządzenia 883/2004 rozszerzono na wszystkie osoby, które mają stałe zatrudnienie w państwie członkowskim i którzy pozostawili swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia.

Komisja w ust. 3 ww. decyzji wskazała ponadto, że do celów ustalania miejsca zamieszkania danej osoby należy się oprzeć na kryteriach wskazanych w art. 11 rozporządzenia 987/2009. Powołany przepis art. 11 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30 października 2009 r. z późn. zm.) stanowi w ust. 1, że w przypadku, gdy pomiędzy instytucjami dwóch lub więcej państw członkowskich istnieje rozbieżność opinii w odniesieniu do ustalenia miejsca zamieszkania osoby, do której stosuje się rozporządzenie podstawowe, instytucje te ustalają na podstawie wspólnego porozumienia ośrodek interesów życiowych zainteresowanego w oparciu o ogólną ocenę wszystkich dostępnych informacji dotyczących istotnych okoliczności, które mogą obejmować w stosownych przypadkach:

czas trwania i ciągłość pobytu na terytorium zainteresowanych państw członkowskich;

sytuację danej osoby, w tym:

charakter i specyfikę wykonywanej pracy, w szczególności miejsce, w którym praca ta jest zazwyczaj wykonywana, jej stały charakter oraz czas trwania każdej umowy o pracę;

jej sytuację rodzinną oraz więzi rodzinne;

prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym;

w przypadku studentów - źródło ich dochodu;

jej sytuację mieszkaniową, zwłaszcza informację, czy sytuacja ta ma charakter stały;

państwo członkowskie, w którym osoba uważana jest za mającą miejsce zamieszkania dla celów podatkowych.

Natomiast zgodnie z art. 11 ust. 2, w przypadku, gdy uwzględnienie poszczególnych kryteriów w oparciu o istotne okoliczności wymieniane w ust. 1 nie doprowadzi do osiągnięcia porozumienia przez zainteresowane instytucje, zamiar danej osoby, taki jaki wynika z tych okoliczności, a zwłaszcza powody, które skłoniły ją do przemieszczenia się, są uznawane za rozstrzygające dla ustalenia jej rzeczywistego miejsca zamieszkania.

W świetle powyższego zasadne jest twierdzenie, że za miejsce zamieszkania uznaje się z reguły miejsce, w którym dana osoba ma stałą pracę bądź gdzie zamieszkuje w związku z jej wykonywaniem. Natomiast termin "pobyt" oznacza pobyt tylko przejściowy, a zatem przeciwieństwo miejsca zamieszkania.

Ocena zgormadzonego w sprawie materiału dowodowego, przy uwzględnieniu poczynionych rozważań, nie daje podstaw do przyjęcia, że miejscem zamieszkania skarżącej w okresie jej pracy w [...] była Polska, wskazuje natomiast, iż miejscem tym były [...].

Skarżąca przebywała bowiem na terytorium ww. państwa nieprzerwanie od lutego 1997 r. do listopada 2013 r., tj. przez prawie 17 lat, natomiast od urodzenia do dnia wyjazdu tj. przez 19 lat zamieszkiwała w Polsce. Jej kontakty z krajem, jak sama podała w oświadczeniu, ograniczały się w ww. okresie do dwutygodniowych urlopów w Polsce oraz przyjazdów na co roku na Święta Bożego Narodzenia, co świadczy o ciągłości pobytu w [...].

W orzecznictwie wskazuje się, że warunkom pobytu stałego nie odpowiadają wizyty o charakterze okazjonalnym oraz przebywanie raz na kilka miesięcy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1260/04. publ. cbois. nsa.gov.pl).

Podczas pobytu w [...] skarżąca była zatrudniona na podstawie dwóch umów o pracę na czas określony, jedna na 11 lat a druga na 6 lat, co przemawia za uznaniem, że praca ta miała charakter stały. E. Z., która jest osobą stanu wolnego, w oświadczeniu nie podaje osób najbliższych w kraju. Przez cały okres pobytu i pracy w [...], nie przekazywała środków finansowych rodzinie w Polsce na utrzymanie. Powyższe oznacza, że więzi rodzinne skarżącej z krajem pochodzenia były bardzo luźne. Podnieść ponadto trzeba, że skarżąca ani w Polsce ani w [...], nie prowadziła działalności o charakterze niezarobkowym oraz nie podlegała w Polsce obowiązkowi podatkowemu od dochodów osiąganych za granicą. Nie może być więc uznana za rezydenta dla celów podatkowych w świetle art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.).

Jeśli chodzi zaś o sytuację mieszkaniową skarżącej, to z akt sprawy wynika, że podczas pobytu w [...] zamieszkiwała w wynajmowanym mieszkaniu oraz w hotelu robotniczym, natomiast w Polsce nie posiadała mieszkania, przez cały czas była i jest zameldowana na pobyt stały w domu rodzinnym. Jednakże zgodnie z orzecznictwem, utrzymywanie w danym kraju miejsca zameldowania nie jest równoznaczne z utrzymywaniem w tym kraju miejsca zamieszkania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 listopada 2004 r., I SA 3199/02, publ. cbois.nsa.gov.pl).

Nie sposób zatem uznać, by sytuacja mieszkaniowa skarżącej w Polsce miała stały charakter, bardziej stabilny charakter miała jej sytuacja mieszkaniowa w [...].

Zatem kryteria obiektywne, o jakich mowa w art.11 ust.1 rozporządzenia nr 987/2009 przemawiają ze przyjęciem, że E. Z. podczas pracy za granicą miała tam miejsce zamieszkania. Nie może zatem skorzystać z uprawnień określonych w art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia nr 883/2004, gdyż powracając do polski zmieniła miejsce zamieszkania.

Należy podnieść więc, stanowisko organu, iż ze względu na spełnienie obiektywnych kryteriów wymienionych w cyt. art. 11 ust. 1, nie było potrzeby do odwoływania się do kryteriów subiektywnych określonych w art. 11 ust. 2 rozporządzenia nr 987/2009.

Nie znajdują zatem uzasadnienia podniesione zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 11 rozporządzenia nr 987/2009 oraz art. 61 i następnych rozporządzenia nr 883/2004 r. Również zarzuty naruszenia przepisów postępowania są chybione. Wbrew argumentom skarżącej organ podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (art. 7 kpa), w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy dokonując jego oceny (art. 77 § 1 i art. 80 kpa), a swoje rozstrzygnięcie uzasadnił zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.