Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 69/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2022-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Odpady
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 121, art. 122, art. 187 par. 1, art. 191
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska Protokolant Referent stażysta Grażyna Sułkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej A w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za maj 2021 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zarządu Związku Międzygminnego [...] w K. z dnia [...], nr [...] II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz strony skarżącej kwotę 370, 00 zł (słownie złotych: trzysta siedemdziesiąt 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez Wspólnotę Mieszkaniową A w K. (dalej jako: skarżąca, Strona) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], którą organ ten działając na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.) [dalej: O.p.] – utrzymał w mocy decyzję Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" w K. z dnia [...] nr [...] określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] za miesiąc maj 2021 r. w kwocie 975,00 zł.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Zarząd Związku Międzygminnego "[...]" (dalej także organ I instancji) zawiadomieniem, które wpłynęło do organu w dniu 1 czerwca 2021 r., został powiadomiony przez podmiot odbierający odpady komunalne o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych przez właściciela nieruchomości położonej przy ul. [...] w K. Niedopełnienie obowiązku miało miejsce w dniu 27 maja 2021 r. i polegało na umieszczaniu w pojemnikach przeznaczonych na bioodpady odpadów stanowiących papier oraz tworzywa sztuczne. Do zawiadomienia dołączono dowody w postaci dokumentacji zdjęciowej obrazującej stwierdzone nieprawidłowości. Ponadto podmiot odbierający odpady komunalne w dniu 27 maja 2021 r. powiadomił o nieprawidłowościach właściciela nieruchomości poprzez umieszczenie stosownej naklejki na pojemniku. W dniu 31 maja 2021 r. odpady zostały odebrane jako zmieszane.

W związku z powyższym, Zarząd Związku Międzygminnego "[...]" postanowieniem z dnia [...] nr [...] wszczął postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi ze względu na niedopełnienie przez właściciela ww. nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych za miesiąc maj 2021 r. Po przeprowadzeniu przedmiotowego postępowania, organ I instancji decyzją z dnia [...] nr [...] - wydaną na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 w zw. z art. 207 O.p., art. 6q ust. 1 i art. 6ka ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2020 r. poz. 1439 z późn. zm.) oraz na podstawie § 2 Uchwały NR [...] Zgromadzenia Związku Międzygminnego "[...]" z dnia [...] w sprawie wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ustalenia stawki tej opłaty oraz ustalenia stawki opłaty za pojemnik określonej pojemności (Dz. Urz. Woj. O. poz. [...]) - określił Stronie wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] za miesiąc maj 2021 r. w kwocie 975,00 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał m.in., iż wraz z powiadomieniem, podmiot odbierający odpady komunalne dołączył zdjęcia obrazujące stwierdzone nieprawidłowości. Organ I instancji uznał za miarodajne dowody zebrane w toku postępowania dowodowego. Wskazał, iż dowody te zostały wykorzystane w celu określenia miesięcznej opłaty. Organ przy określeniu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w podwyższonej wysokości uwzględnił regulacje zawarte w Uchwale NR [...] Zgromadzenia Związku Międzygminnego "[...]" z dnia [...] w sprawie wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ustalenia stawki tej opłaty oraz ustalenia stawki opłaty za pojemnik określonej pojemności.

Powyższa decyzja została doręczona Wspólnocie Mieszkaniowej A na adres [...], [...] K. w dniu 10 sierpnia 2021 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach niniejszego postępowania.

W dniu 26 sierpnia 2021 r. - w terminie ustawowym (odwołanie nadane w dniu 24 sierpnia 2021 r. w placówce Poczty Polskiej) - do Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" wpłynęło odwołanie Wspólnoty Mieszkaniowej A reprezentowanej przez adw. T. P. od powyższej decyzji Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" z dnia [...].

Zaskarżonej decyzji zarzucono zarówno naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, jak i naruszenie przepisu prawa materialnego.

W uzasadnieniu odwołania wskazano m.in., iż firma B Sp. z o.o. (dalej także jako B) nie jest zarządcą ustawowym, jak również nie zastępuje zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej. Podkreślono, iż jest to podmiot zewnętrzny funkcjonujący na rynku gospodarczym i wykonującym czynności wchodzące w zakres zarządzania nieruchomością wspólną na podstawie umowy cywilno-prawnej, w związku z czym realizuje określone zadania wyłącznie na konkretne zlecenie Wspólnoty. Nie realizuje obowiązków wynikających z ustawy o własności lokali. Zaznaczono, iż dopiero w sytuacji pojawienia się problemu/zagadnienia Wspólnota kieruje zlecenie wykonania określonych działań. W niniejszej zaś sprawie Wspólnota nie zleciła B zadania w postaci reprezentowania jej przed organem I instancji w postępowaniu podatkowym w sprawie określenia Wspólnocie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W konsekwencji zarzucono organowi błędne uznanie, że pełnomocnikiem Wspólnoty Mieszkaniowej A w K. jest B, mimo że w aktach sprawy brak jest pełnomocnictwa szczególnego i ogólnego do reprezentowania Wspólnoty w postępowaniu objętym decyzją Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" z dnia [...], co w konsekwencji doprowadziło do skierowania skarżonej decyzji do podmiotu nie posiadającego przymiotu strony w postępowaniu oraz pominięcie udziału strony w postępowaniu i w konsekwencji niedopuszczenie Skarżącej do udziału w tym postępowaniu w charakterze strony.

Mając na względzie powyższe, wniesiono o zmianę zaskarżonej decyzji i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę do istoty poprzez umorzenie postępowania i wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności skarżonej decyzji z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto, z ostrożności procesowej w sytuacji uznania przez organ II instancji, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, na podstawie art. 229 O.p. wniesiono o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy. Ewentualnie wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Po rozpatrzeniu odwołania Strony, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wydało opisaną na wstępie decyzję z dnia [...].

W uzasadnieniu decyzji organ przywołał mające w sprawie zastosowanie poszczególne przepisy ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U z 2021 r. poz. 888 ze zm. - dalej "u.c.p.g."), tj.: art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 2 ust. 3, art. 6ka ust. 1, 2 i 3.

Organ odwoławczy podniósł, że Wspólnota Mieszkaniowa A w K. złożyła deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obowiązującą od dnia 1 lutego 2021 r. i określającą wysokość opłaty miesięcznej za gospodarowanie odpadami komunalnymi na łączną kwotę 325,00 zł (deklaracja uwzględniała 13 osób zamieszkujących na nieruchomości, w tym: 1 lokal zamieszkiwany przez 1 osobę, 1 lokal zamieszkiwany przez 2 osoby, 2 lokale zamieszkiwane przez 3 osoby oraz 1 lokal zamieszkiwany przez 4 osoby). Zdaniem organu odpady komunalne na nieruchomości - pomimo selektywnego obowiązku ich zbierania - były zbierane w sposób nieselektywny. Stąd za zasadne uznano podwyższenie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za ww. okres, stosownie do regulacji zawartych w ww. Uchwale Nr [...] Zgromadzenia Związku Międzygminnego "[...]" z dnia [...] w sprawie wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ustalenia stawki tej opłaty oraz ustalenia stawki opłaty za pojemnik określonej pojemności. Z akt przedmiotowej sprawy wynika bowiem, iż organ I instancji w dniu 1 czerwca 2021 r. został powiadomiony przez podmiot odbierający odpady komunalne o niedopełnieniu przez właścicieli przedmiotowej nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, polegającym na umieszczeniu w pojemniku przeznaczonym na bioodpady odpadów stanowiących papier i tworzywa sztuczne. Okoliczność ta została potwierdzona załączoną przez podmiot odbierający odpady dokumentacją fotograficzną, a właściciel nieruchomości został o powyższym fakcie powiadomiony. Nieselektywnie zebrane odpady zostały natomiast w dniu 31 maja 2021 roku odebrane przez podmiot odbierający odpady komunalne jako zmieszane.

W ocenie SKO Strona niezasadnie zarzuca, że w niniejszym postępowaniu nie uznano Wspólnoty Mieszkaniowej A w K. za stronę postępowania. Decyzja Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" nr [...] z dnia [...] została bowiem wydana dla Wspólnoty Mieszkaniowej A w K., a nie dla B Sp. z o.o. Powyższe znajduje swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia wydanej przez organ I instancji decyzji oraz wynika z - załączonego do decyzji - zwrotnego potwierdzenia jej odbioru.

Organ II instancji zaakcentował, iż Wspólnota Mieszkaniowa A, [...] K. za pośrednictwem Z. D., tj. Prezesa Zarządu B ("Pełnomocnik Wspólnoty Mieszkaniowej", "Prezes Zarządu Dyrektor"), złożyła w dniu 1 marca 2021 r. deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w K. przy ul. [...], [...] K. obowiązującą od dnia 1.02.2021 r. i określającą wysokość opłaty na kwotę 325 zł. W deklaracji tej - jako adres siedziby Wspólnoty Mieszkaniowej A w K. wskazano [...], [...] K. W deklaracji nie wskazano żadnego innego adresu mającego stanowić adres Wspólnoty właściwy do korespondencji, tym samym potwierdzając, iż wyżej wskazany adres siedziby jest równocześnie adresem do korespondencji Wspólnoty Mieszkaniowej A. Organ I instancji, otrzymując powiadomienie od podmiotu odbierającego odpady komunalne słusznie, zdaniem SKO, wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi doręczając stosowne postanowienie Stronie, tj. Wspólnocie Mieszkaniowej A i zasadnie na adres siedziby Wspólnoty Mieszkaniowej wskazany w omawianej deklaracji. W orzecznictwie podkreśla się, iż organ prowadzący postępowanie podatkowe nie ma obowiązku "poszukiwania podatnika" i prowadzenia postępowania celem ustalenia zmienionego adresu siedziby podatnika (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 21 czerwca 2017 roku, sygn. I SA/Bk 345/17). W niniejszej sprawie organ I instancji dysponował adresem siedziby Wspólnoty wskazanym przez Z. D., który jak wynika z akt postępowania miał umocowanie do złożenia deklaracji w imieniu Wspólnoty (uchwała nr [...] z 8.02.2016 r.). Powyższego umocowania Z. D. do złożenia deklaracji w imieniu Wspólnoty nie kwestionuje także Wspólnota, zarzucając jedynie uznanie B sp. z o.o. za pełnomocnika w toczącym się postępowaniu podatkowym objętym decyzją Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" z dnia [...]. Niemniej jednak taka sytuacja - tj. uznanie B za pełnomocnika w toczącym się postępowaniu podatkowym – zdaniem organu odwoławczego - nie miała w niniejszej sprawie miejsca. Na marginesie organ dodał, iż w ocenie Kolegium Strona z całą pewnością miała możliwość zapoznania się z pismami kierowanymi do niej w toku postępowania, jak i zaskarżoną decyzją. Wynika to nie tylko z zachowania przez nią terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji, lecz także z treści złożonego przez nią odwołania. Wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 146 § 1 O.p. Strona nie powiadomiła jednak organu podatkowego o ewentualnej zmianie adresu, pod którym należy dokonywać doręczeń, podczas gdy z treści w/w przepisu wynika, iż w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie adresu, pod którym dokonuje się doręczeń. Nadto nie wskazała "nowego" adresu w złożonym środku zaskarżenia. Ponadto w piśmie z dnia 22 listopada 2021 r., po wezwaniu Strony do wskazania aktualnego adresu siedziby Wspólnoty, pełnomocnik jako przedmiotowy adres wskazał ul. [...] w K. nie precyzując numeru lokalu, pod który należy doręczać ewentualne pisma procesowe. Biorąc pod uwagę powyższe zarzuty niedopuszczenia strony do udziału w postępowaniu, nienależytego jej informowania, ograniczenia zasady jawności postępowania dla Strony oraz uznania B za pełnomocnika w postępowaniu podatkowym nr [...], SKO uznało za oczywiście bezzasadne. Organ podkreślił ponadto, iż wbrew twierdzeniom Strony organ wydał decyzję po upływie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego wyznaczonego postanowieniem z dnia [...]. Postanowienie to doręczono na wskazany w deklaracji (przez zarządcę nieruchomości) adres Wspólnoty w dniu 5 lipca 2021 r., natomiast zaskarżoną decyzję wydano w dniu [...]. Strona miała więc możliwość swobodnego wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

Organ II instancji zaznaczył także, iż organ w sposób dostateczny i zrozumiały wyjaśnił stan faktyczny sprawy i motywy, którymi kierował się przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. Dokonał wnikliwej oceny zgromadzonego materiału dowodowego w sposób zgodny z obowiązującymi zasadami postępowania stypizowanymi w Ordynacji podatkowej. Twierdzenia Strony, jakoby organ I instancji nie uwzględnił twierdzeń zarządcy nieruchomości w zakresie nieposiadania upoważnienia do działania w imieniu i na rzecz Wspólnoty w toczącym się postępowaniu, są całkowicie niezrozumiale i nie znajdują oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym, bowiem Strona żadnych takich twierdzeń w toku postępowania nie wywodziła.

W ocenie organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym dokumentacja zdjęciowa, w sposób jednoznaczny dowodzi, iż Wspólnota nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Fakt nieselektywnego zbierania odpadów komunalnych potwierdza znajdująca w aktach dokumentacja zdjęciowa, a okoliczności w jakich doszło do zmieszania odpadów obciążają Wspólnotę i osoby zamieszkujące lokale mieszkalne wchodzące w jej skład, na których spoczywa obowiązek selektywnego gromadzenia odpadów komunalnych wytworzonych na terenie lokali mieszkalnych mieszczących się na przedmiotowej nieruchomości. Organ nie ma przy tym obowiązku badać jaką ilość odpadów stanowiły odpady zgromadzone w sposób selektywny i nieselektywny. Do naruszenia obowiązku dochodzi również wtedy, gdy określona (np. przeważająca, znaczna) część odpadów jest prawidłowo umieszczana w odpowiednich kontenerach, a w odniesieniu do pozostałej części wymóg ten nie jest zachowany. Selektywna zbiórka odpadów komunalnych nie jest zachowana, gdy ich część - nawet minimalna - jest zbierana z naruszeniem zasad segregacji (za: wyrok WSA w Gliwicach z 7.11.2018 r., I SA/G1 849/18, LEX nr 2586857; zob. również: wyrok WSA w Gliwicach z 5.12.2018 r, I SA/G1 853/18, LEX nr 2600686; wyrok WSA w Lublinie z 19.12.2014 r., I SA/Lu 556/14, LEX nr 1779224).

Z uwagi na całokształt przedstawionych powyżej okoliczności, SKO stwierdziło, że na nieruchomości Odwołującej gromadzono odpady o charakterze mieszanym, nie wywiązując się tym samym z obowiązku selektywnego gromadzenia odpadów komunalnych. Nieselektywna segregacja odpadów przez mieszkańców podwyższa koszt, określonego w ustawie, gospodarowania odpadami, co skutkuje koniecznością podwyższenia opłaty. Prawidłowo zatem, organ I instancji - wobec otrzymania powiadomienia o niedopełnieniu przez Wspólnotę obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych - postanowieniem z dnia [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w K., przy ul. [...], a po jego przeprowadzeniu wydał zaskarżoną decyzją określającą wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc maj 2021 r. stosując stawki podwyższone w wysokościach określonych w uchwale Nr [...] Zgromadzenia Związku Międzygminnego "[...]" z dnia [...] w sprawie wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ustalenia stawki tej opłaty oraz ustalenia stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności (Dz. Urz. Woj. O. poz. [...]). Co równie istotne - w ocenie Kolegium - organ I instancji nie naruszył żadnych przepisów postępowania. Działał legalnie (art. 120 O.p.) i podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia spraw, przez co nie została naruszona zasada prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.). Przeciwnie do stanowiska odwołania, organ I instancji w sposób wyczerpujący dokonał zebrania i rozpatrzenia w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego (art. 187 O.p.), zaś jego spójna i logiczna ocena nie naruszała granic swobodnej oceny dowodów i jako taka korzysta z ochrony przewidzianej w art. 191 O.p. Przez wzgląd na powyższe, zarzut naruszenia art. 6ka u.c.p.g. uznano za bezpodstawny.

Kolegium Odwoławcze stwierdziło także, że strona brała czynny udział w postępowaniu podatkowym i nie jest konieczne ponowne wykonanie czynności z art. 200 § 1 O.p. w postępowaniu przed organem II instancji.

We wniesionej skardze Strona podniosła zarzuty naruszenia:

I. Przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 145 § 1 O.p., poprzez błędną wykładnię i wadliwe uznanie, że adresem skarżącej jest siedziba firmy B sp. z o.o., w sytuacji, gdzie organ I instancji zobowiązany był do prawidłowego ustalenia adresu do doręczeń, po otrzymaniu od zarządcy informacji o bezskuteczności doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania, w konsekwencji czego Strona została pozbawiona możliwości obrony jej praw,

2. art. 146 § 1 O.p., poprzez jego błędną wykładnię i wadliwe uznanie, że skarżąca nie powiadomiła organu o zmianie adresu, w sytuacji, gdzie zarządca B sp. z o.o., po otrzymaniu postanowienia o wszczęciu postępowania wskazała o bezskuteczności doręczenia przedmiotowego pisma,

3. art. 146 § 1 O.p., poprzez jego błędną wykładnię i wadliwe uznanie, że skarżąca zobowiązana była do zawiadomienia organu o zmianie adresu, w sytuacji, gdzie prawidłowa wykładnia przepisu prowadzi do wniosku, że strona jedynie w toku postępowania ma obowiązek zawiadomić organ o zmianie adresu, skoro jednak postanowienie nie zostało skutecznie doręczone Stronie to nie zostało również skutecznie wszczęte postępowania. Tym samym nie ziściła się przesłanka, o której mowa w przytoczonym przepisie prawa,

4. art. 151 § 1 O.p. w zw. z art. 123 O.p., przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że B sp. z o.o. jest podmiotem upoważnionym do odbioru korespondencji kierowanej do Wspólnoty Mieszkaniowej jako strony postępowania, a w konsekwencji uznanie, że Stronie zagwarantowano prawo do czynnego uczestniczenia w toku postępowania i obrony swoich praw,

5. art. 151 O.p., przez wadliwe uznanie, że adresem do doręczeń jest adres wskazany w deklaracji złożonej przez zarządcę, w sytuacji gdzie B sp. z o.o. zawiadamiała organ o bezskuteczności doręczenia oraz braku dysponowania przez zarządcę pełnomocnictwa do działania w imieniu i na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej, w konsekwencji czego skarżącej nie zagwarantowano prawa do czynnego uczestniczenia w toku postępowania i obrony swoich praw,

6. art. 151 oraz 144 § 1 pkt 1 w zw. z art. 165 oraz 200 § 1 O.p. - poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji błędną ocenę ustaleń organu I instancji, co do skuteczności doręczenia skarżącej postanowienia o wszczęciu postępowania oraz postanowienia o wyznaczeniu terminu do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego, a w konsekwencji nie zapewnienie przez organ I instancji możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego,

7. art. 165 § 4 w związku z art. 151 § 1 O.p., z uwagi na niedoręczenie skarżącej postanowienie o wszczęciu postępowania jak z chwilą jego rozpoczęcia,

8. art. 169 § 1 O.p., poprzez jego niezastosowanie oraz niezawezwanie Strony do wskazania adresu skarżącej, w sytuacji posiadania przez organ wiedzy co do nieskutecznego doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania,

9. art. 133 O.p., z uwagi na brak prawidłowej reprezentacji Strony postępowania, tj. pozbawienie kontrolowanej Wspólnoty Mieszkaniowej brania czynnego udziału w postępowaniu kontrolnym,

10. art. 133 § 1 w zw.z art. 138 d i e O.p., poprzez pominięcie okoliczności, iż Wspólnota Mieszkaniowa A w K. nie udzielała pełnomocnictwa szczególnego ani ogólnego na rzecz B Sp. z o.o. do reprezentowania jej w postępowaniu objętym decyzją Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" nr [...] z dnia [...], co w konsekwencji doprowadziło do skierowania skarżonej decyzji do podmiotu nie posiadającego przymiotu Strony w postępowaniu i pominięcie udziału Strony w postępowaniu,

11. art. 138a § 1 w zw.z art. 138e § 1 O.p., polegające na wadliwym przyjęciu przez organ, że Wspólnota Mieszkaniowa A w K. ustanowiła pełnomocnika w osobie B Sp. z o.o., a co za tym idzie doręczenie postanowienia o wszczęciu z urzędu postępowania podatkowego oraz decyzji w tej sprawie podmiotowi nie będącemu pełnomocnikiem Strony i w konsekwencji pominięcie udziału Strony w postępowaniu,

12. art. 138d § 1 O.p., polegający na błędnym uznaniu przez organ, że B sp. z o.o. jest pełnomocnikiem Wspólnoty Mieszkaniowej A w K., w sytuacji, gdzie w Centralnym Rejestrze Pełnomocnictw Ogólnych, nie znajduje się pełnomocnictwo ogólne do reprezentowania ww. Wspólnoty we wszystkich sprawach podatkowych oraz w innych sprawach należących do właściwości organów podatkowych,

13. art. 138e § 1 O.p., polegający na błędnym uznaniu przez organ, że B sp. z o.o. jest pełnomocnikiem Wspólnoty Mieszkaniowej A w K., w sytuacji, gdzie w aktach sprawy nie znajduje się pełnomocnictwo szczególne do reprezentowania ww. Wspólnoty w toczącym się postępowaniu podatkowym zwieńczonym wydaniem skarżonej decyzji, co skutkowało pominięciem udziału strony w postępowaniu,

14. art. 122 O.p. w zw. z art. 120 O.p., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i wydanie decyzji opartej na okolicznościach, które nie zostały wyjaśnione w sposób prawidłowy, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego wynika, że gdyby okoliczności sprawy zostały wyjaśnione w sposób prawidłowy, nie doszłoby do wydania zaskarżonej decyzji w takim kształcie,

15. art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 O.p., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w:

- zaniechaniu przez organ I instancji przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący i wyjaśniający, a nadto na dokonaniu oceny zebranego materiału dowodowego w sposób nielogiczny i sprzeczny z doświadczeniem życiowym, mimo ustawowego zobowiązania organu do pełnego i dokładnego gromadzenia środków dowodowych,

- nieuzasadnionym nieuwzględnieniu twierdzeń skarżącej w zakresie nieposiadania upoważnienia do działania w imieniu i na rzecz Wspólnoty w toczącym się postępowaniu, co w konsekwencji doprowadziło do pominięcia Strony w postępowaniu,

- niepoczynieniu wystarczających ustaleń stanu faktycznego sprawy, w szczególności, brak udowodnienia Wspólnocie Mieszkaniowej niedopełnienia przez nią obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, który nastąpił w dniu 27 maja 2021 roku,

- braku skutecznego zawiadomienia Wspólnoty Mieszkaniowej A w K. o zmianie przepisów prawa obowiązujących od dnia 1 stycznia 2021 roku a dotyczących nowych zasad segregacji odpadów komunalnych oraz konsekwencjach braku tej segregacji, w efekcie czego brak jest podstaw do nałożenia na Wspólnotę kary administracyjnej, albowiem organ I instancji nie wywiązał się w sposób prawidłowy z ciążących na jego barkach obowiązków, wyjaśnienia, czy zbiórka selektywna odpadów komunalnych była rzeczywiście realizowana przez mieszkańców nieruchomości, położonej przy ul. [...] w K., zgodnie z jej deklaracją,

- niezbadaniu przez organ rzeczywistej ilości dostarczonych odpadów komunalnych zebranych w sposób selektywny i w sposób nieselektywny z terenów Wspólnoty, niewzięciu pod uwagę faktu, że przed wydaniem decyzji w niniejszej sprawie, we wcześniejszych latach operator systemu nie stawiał zarzutów wobec Wspólnoty nieprawidłowości w selektywnej zbiórce odpadów, pomimo że Wspólnota nie zmieniała przez ten okres sposobu wypełnienia deklaracji "śmieciowej",

- braku wnikliwego rozpoznania sprawy i wydaniu decyzji w oparciu o nieprawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe i w konsekwencji całe postępowanie administracyjne i hipotetyczne założenia, a nie ustalone i podlegające weryfikacji fakty, co skutkowało wydaniem skarżonej decyzji, podczas gdy nie było podstaw do takiego rozstrzygnięcia,

16. art. 121 § 2 O.p., poprzez nienależyte i niewyczerpujące informowanie strony postępowania, tj. Wspólnoty Mieszkaniowej o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej obowiązków i praw będących przedmiotem postępowania, a w szczególności brakiem zawiadomienia Strony o czynnościach podejmowanych w trakcie trwającego postępowania jak również informowania strony o przeprowadzonych dowodach,

17. art. 192 O.p. w zw. z art. 123 O.p., polegające na uniemożliwieniu stronie postępowania wypowiedzenia się co do dopuszczonych i przeprowadzonych dowodów, uznaniu okoliczności faktycznych wynikających z przeprowadzonych dowodów za udowodnione - mimo braku podstaw, wydaniu decyzji przed upływem terminu wyznaczonego Stronie na zapoznanie się z aktami, podczas gdy obowiązkiem organu administracyjnego jest zagwarantowanie stronom możliwości wypowiedzenia się w zakresie przeprowadzanych dowód, a za udowodnione mogą zostać jedynie okoliczności, co do których strona zajęła stanowisko,

18. art. 123 O.p., poprzez błędne uznanie, że niedoręczenie przez organ I instancji skarżącej postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego i jednoczesne zakończenie postępowania, tym samym uniemożliwienie stronie czynnego udziału w postępowaniu podatkowym nie stanowi naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy,

19. art. 123 O.p., przez ograniczenie, a nawet udaremnienie Stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania,

20. art. 127 O.p., poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 187 § 1 O.p., poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonej decyzji, nieodpowiadające wymogom art. 210 § 1 pkt 6 O.p., polegające na całkowitym braku rozpoznania i dokonania oceny prawnej podniesionego przez skarżącego w odwołaniu zarzutów opisanych w pkt 1 i 2, a także nieustosunkowanie się przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. w uzasadnieniu decyzji do tych zarzutów, co w konsekwencji doprowadziło do wybiórczego przedstawienia stanu sprawy oraz uchylenie się przez organ II instancji od dokonania szczegółowej oceny i uzasadnienia decyzji uznaniowej,

21. art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1 o.p. w zw. z art. 192, art. 180, art. 181 i art. 187 § 1 i art. 191 tej ustawy, przez brak ustaleń, co do przesłanek wynikających z interesu publicznego, oparcie się na ogólnikach bez powiązania z okolicznościami sprawy oraz dowolną ich oceną jako uzasadniającą ograniczenie zasady jawności postępowania podatkowego dla Strony i jej czynnego w nim udziału,

22. art. 187 § 1 i art. 191 O.p., poprzez niezebranie kompletnego materiału dowodowego, przez co nie wykazano istnienia przesłanki interesu publicznego,

23. art. 180 § 1 w z. z art. 187, 216 oraz 219 O.p., poprzez oparcie skarżonej decyzji na dowodach, które nie zostały dopuszczone w poczet materiału dowodowego, albowiem organ I instancji w żaden sposób nie zawiadomił Strony o dopuszczeniu w poczet materiału dowodowego dowodów o których mowa w skarżonej decyzji, w szczególności dokumentacji zdjęciowej obrazującej stwierdzoną rzekomą nieprawidłowość, w konsekwencji czego należy uznać, iż dowody na podstawie których organ oparł skarżone rozstrzygnięcie zostały przeprowadzone z rażącym uchybieniem procedury podatkowej,

24. art. 121 § 1 i art. 210 § 4 O.p., przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji,

25. art. 210 § 1 O.p. przez wadliwe rozstrzygnięcie skarżonej decyzji,

26. art. 233 § 1 pkt 1 O.p. poprzez podzielenie stanowiska organu I instancji i w konsekwencji utrzymanie postanowienia w mocy, w sytuacji, gdy decyzja została wydana bez formalnego wszczęcia postępowania, na niewyjaśnionym stanie faktycznym i jako taka pozostawała wadliwa w stopniu przesądzającym jego uchylenie.

II. Przepisu prawa materialnego, tj.:

1. art. 6ka u.p.c.g., polegające na zastosowaniu tego przepisu i nałożeniu opłaty podwyższonej pomimo braku przesłanek faktycznych do zastosowania tych przepisów;

2. art. 6ka u.p.c.g., poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię, co skutkowało wadliwym ustaleniem, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające określenie stawki opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w sytuacji, gdy organ nie udowodnił, że właściciel nieruchomości nie wypełnia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny,

3. art. 2 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie zasady odpowiedzialności zbiorowej, sprzecznej z zasadą demokratycznego państwa prawnego oraz przez naruszenie zasady proporcjonalności w ustalaniu wysokości opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi również sprzeczną z zasadą demokratycznego państwa prawnego.

W uzasadnieniu pełnomocnik Spółki przedstawił szeroką argumentację uzasadniającą powyższe zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego oraz prawa materialnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. SKO podniosło, że wbrew zarzutom skargi, podczas postępowania podatkowego przed organem I instancji ani strona skarżąca, ani zarządca nieruchomości, nie zgłaszali obiekcji co do doręczania pism na adres do korespondencji wskazany w deklaracji, a wszystkie kierowane w toku postępowania pisma procesowe zostały odebrane za potwierdzeniem odbioru. Dopiero w momencie zapoznania się przez Stronę skarżącą z niekorzystną dla niej decyzją podjęto działania mające na celu jej wyeliminowanie z obrotu prawnego

W piśmie procesowym z 7 marca 2022 r. pełnomocnik skarżącej rozszerzył zarzuty skargi o naruszenie przez organ przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1) tj. art. 151 o.p. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji zawiadomienie skarżącej o wszczęciu postępowania a także o dopuszczeniu w poczet materiału dowodowego dowodów, o których mowa w skarżonej decyzji, w szczególności dokumentacji zdjęciowej obrazującej stwierdzoną rzekomą nieprawidłowość, przesłuchaniu świadka, w konsekwencji czego należy uznać, iż dowody na podstawie których organ oparł skarżone rozstrzygnięcie zostały przeprowadzone z rażącym uchybieniem procedury podatkowej;

2) tj. art. 151 o.p. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji niedoręczeniu skarżącej decyzji Zarządu Związku Międzygminnego "[...]", nr [...] z dnia [...].

Pełnomocnik podniósł szczególności, że organ był zawiadamiany przez B sp. z o.o., że nie jest ona pełnomocnikiem skarżącej. W związku z czym organ był zobowiązany do wyjaśnienia zaistniałych wątpliwości. Organ winien zwrócić się do Współtony, m.in. poprzez członków zarządu o wyjaśnienie tych wątpliwości i udzielenie informacji w powyższym zakresie. Jednak w niniejszym postępowaniu organ tego nie uczynił i w dalszym ciągu kierował korespondencję do B sp. z o.o. Jak wskazał pełnomocnik, zgodnie ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. wynikającego z dołączonych do pisma procesowego decyzji "Podjęcie takich czynności należało uznać za zasadne, z uwagi na powzięcie wątpliwości co do prawidłowego adresu do doręczeń Wspólnoty, z uwagi na informacje przedstawione w tym zakresie przez podmiot, którzy przedmiotową korespondencję odebrał. Wątpliwości w tym zakresie organ I instancji powinien również powziąć w sytuacji sprawdzenia danych Wspólnoty widniejących w bazie REGON, gdzie jako adres siedziby widnieje ul. [...], w kontekście art. 151 § 2 Ordynacji podatkowej." [vide decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. w analogicznej sprawie o nr [...] z dnia [...], oraz decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. w analogicznej sprawie o nr [...] z dnia [...].

W ocenie Strony, organ nie ma wypracowanego jednolitego stanowiska w spawie, albowiem w analogicznych sprawach przyznał rację skarżącej. Powyższe winno zostać uwzględnione przez Sąd przy wydawaniu rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na powyższe pismo, SKO w piśmie procesowym z 19 kwietnia 2022 r.(data doręczenia Sądowi – 21.04.2022 r.), podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie podkreślając, że podczas postępowania przed organem I instancji ani Strona, ani jej Zarządca, nie zgłaszali zarzutów, co do doręczania pism na adres korespondencyjny wskazany w deklaracji, a wszystkie kierowane w toku postępowania pisma procesowe, zostały odebrane za potwierdzeniem odbioru. Dodatkowo organ wskazał, że stan faktyczny opisany w decyzjach, na które powołał się pełnomocnik Strony znacząco odbiega od stanu faktycznego ustalonego w niniejszej sprawie., bowiem w postępowaniu, na które powołuje się pełnomocnik, zarządca nieruchomości, której dotyczyła decyzja, odesłał korespondencję organu I instancji jako "omyłkowo" otrzymaną i wyraźnie wskazał, że korespondencję należy odesłać na właściwy adres Wspólnoty. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Kryteria sądowej kontroli zaskarżonych aktów organów administracji publicznej zostały wyznaczone przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 . – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."), zgodnie z którym decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2). Równocześnie w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a niemającym tu zastosowania).

Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także – z mocy art. 135 p.p.s.a. - poprzedzającej ją decyzji organu I instancji wykazała, że akty te naruszają prawo procesowe w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Przedmiotem skargi jest decyzja SKO z dnia [...], utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" w K. z dnia [...] nr [...] określającej skarżącej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] za miesiąc maj 2021 r. w kwocie 975,00 zł.

Kluczowym zagadnieniem, które należało rozstrzygnąć w pierwszej kolejności jest kwestia doręczenia przez organ I instancji decyzji z dnia [...] oraz wszelkich innych pism procesowych kierowanych do Strony w toku postępowania przed tym organem.

Skarżąca zarzuca bowiem, że organ I instancji wadliwie uznał, że siedzibą skarżącej jest siedziba firmy: B Sp. z o.o., a także, że podmiot ten (B Sp. z o.o.) jest upoważniony do odbioru korespondencji kierowanej do Wspólnoty Mieszkaniowej, jako strony postępowania (w szczególności postanowienia o wszczęciu postępowania i decyzji organu I instancji), a w konsekwencji uznanie, że Stronie zagwarantowano prawo do czynnego uczestniczenia w toku postępowania i obrony swoich praw. W ocenie skarżącej taka ocena była nieuprawniona zwłaszcza, że zarządca - B Sp. z o.o., po otrzymaniu postanowienia o wszczęciu postępowania wskazał o bezskuteczności doręczenia przedmiotowego pisma, zawiadomił organ o bezskuteczności tego doręczenia oraz braku dysponowania przez zarządcę pełnomocnictwa do działania w imieniu i na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej. Zarzuciła, że w podobnych stanach faktycznych organ odwoławczy uchylał rozstrzygnięcie organu I instancji, co wynika z przedłożonych przez pełnomocnika strony przy piśmie procesowym z 7 marca 2022 r. decyzji wydanych dla skarżącej za inny okres rozliczeniowy oraz dla innej Wspólnoty Mieszkaniowej, gdzie również w sposób nieuprawniony przyjęto, jako adres siedziby Wspólnoty - adres siedziby B Sp. z o.o.

W ocenie SKO organ I instancji prawidłowo wszczął postępowanie podatkowe doręczając stosowne postanowienie Stronie, tj. Wspólnocie Mieszkaniowej A i zasadnie na adres siedziby Wspólnoty Mieszkaniowej wskazany w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w K. przy ul. [...]. Organ odwoławczy zaakcentował, że w deklaracji tej, jako adres siedziby Wspólnoty Mieszkaniowej A w K. wskazano [...], [...] K. W deklaracji nie wskazano żadnego innego adresu mającego stanowić adres Wspólnoty właściwy do korespondencji, tym samym potwierdzając, iż wyżej wskazany adres siedziby jest równocześnie adresem do korespondencji Wspólnoty Mieszkaniowej A. Organ II instancji zaznaczył, że w orzecznictwie podkreśla się, iż organ prowadzący postępowanie podatkowe nie ma obowiązku "poszukiwania podatnika" i prowadzenia postępowania celem ustalenia zmienionego adresu siedziby podatnika. Strona z całą pewnością miała możliwość zapoznania się z pismami kierowanymi do niej w toku postępowania, jak i zaskarżoną decyzją. Wynika to nie tylko z zachowania przez nią terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji, lecz także z treści złożonego przez nią odwołania. Zdaniem SKO wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 146 § 1 O.p. Strona nie powiadomiła jednak organu podatkowego o ewentualnej zmianie adresu, pod którym należy dokonywać doręczeń, stąd w ocenie Kolegium zarzuty niedopuszczenia Strony do udziału w postępowaniu, nienależytego jej informowania, ograniczenia zasady jawności postępowania dla Strony oraz uznania B za pełnomocnika w postępowaniu podatkowym nr [...], należało uznać za oczywiście bezzasadne. Dodatkowo organ II instancji podniósł, że wbrew twierdzeniom Strony, podczas postępowania podatkowego przed organem I instancji ani Strona, ani jej Zarządca, nie zgłaszali obiekcji, co do doręczania pism na adres do korespondencji wskazany w deklaracji, a wszystkie pisma zostały odebrane za potwierdzeniem odbioru. Zatem stan faktyczny opisany w powołanych przez pełnomocnika Strony decyzjach SKO znacząco odbiega od stanu faktycznego ustalonego w niniejszej sprawie.

Odnosząc się do tak zarysowanej kwestii spornej przypomnieć trzeba, że zgodnie z art. 151 § 1 O.p. osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji lub prokurentowi. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 i art. 150a stosuje się odpowiednio. W razie niemożności doręczenia pisma w lokalu siedziby pisma doręcza się za pokwitowaniem zarządcy budynku lub dozorcy, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Zawiadomienie o doręczeniu pisma zarządcy budynku lub dozorcy umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, na drzwiach lokalu siedziby adresata lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję, na której mieści się lokal tej siedziby (§ 2).

Nie ulega wątpliwości Sądu, że Stroną postępowania podatkowego w niniejszej sprawie była Wspólnota Mieszkaniowa A w K. Decyzja Zarządu Związku Międzygminnego "[...]" nr [...] z dnia [...] została bowiem wydana dla Wspólnoty Mieszkaniowej A w K., a nie dla B Sp. z o.o. (B), również postanowienie o wszczęciu postępowania z dnia [...] zostało wydane dla Wspólnoty Mieszkaniowej A w K., która zaliczana jest do jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej. Zatem w świetle art. 151 §1 O.p. wszelkie pisma doręcza się takim jednostkom organizacyjnym w lokalu ich siedziby do rąk osoby upoważnionej do odbioru korespondencji lub prokurentowi.

Podkreślenia wymaga, że przy doręczeniu pierwszego pisma w sprawie organ powinien ustalić rzeczywisty adres siedziby podatnika (chyba, że wskazany został inny adres dla doręczeń), korzystając w tym celu z odpowiednich rejestrów, a także z wszelkich dostępnych mu danych i informacji. Wynika to z podstawowego dla postępowania podatkowego postulatu ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy (art. 122 O.p.), w zakres którego wchodzi też ustalenie adresu siedziby podatnika. Podkreślić bowiem należy, że znajomość adresu siedziby podatnika jest niezbędna dla skutecznego prowadzenia postępowania, a przede wszystkim do doręczenia rozstrzygnięcia organu. Nie można także pominąć innej generalnej zasady postępowania podatkowego wynikająca z art. 121 § 1 O.p., zgodnie z którą postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

Tymczasem jak wynika z akt sprawy, w niniejszej sprawie organy nie podjęły wszystkich niezbędnych czynności w celu ustalenia prawidłowego adresu siedziby Współtony Mieszkaniowej . Organ I instancji niezasadnie uznał, że adresem siedziby Wspólnoty Mieszkaniowej jest [...], [...] K. podany w złożonej w dniu 1 marca 2021 r. deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Bezspornym jest, że taki adres siedziby wskazano w powołanej deklaracji, jednak analizując powyższy dokument nie może umknąć uwadze, że w części G. deklaracji (adnotacje organu) uwidoczniona jest pieczątka Wspólnoty Mieszkaniowej, gdzie wskazano adres: ul. [...], [...] K. z podaniem nr NIP i REGON. Jednocześnie podkreślić należy, co istotne w niniejszym postępowaniu, że organ I instancji, jak wynika z treści załączonych przy piśmie procesowym skarżącej z dnia 7 marca 2022 r. decyzji SKO z [...], wydanych dla skarżącej za miesiąc kwiecień 2021 r. (a zatem za poprzedni okres rozliczeniowy) oraz dla innej Wspólnoty Mieszkaniowej, którymi uchylono rozstrzygnięcie organu I instancji, że organ I instancji wiedział – został poinformowany przy piśmie z 6 maja 2021 r. przez zarządcę nieruchomości (także tej, której dotyczy niniejsze postępowanie) - B Sp. z o.o., którego siedziba mieści się pod adresem wskazanym w ww. deklaracji ([...], [...] K.), że podmiot ten nie posiada pełnomocnictwa do występowaniu w tej sprawie i nie jest ustawowym organem Wspólnoty. Końcowo Spółka stwierdziła, że korespondencję "omyłkowo" otrzymaną przez Zarządcę należy zaadresować i doręczać na właściwy adres organu Wspólnoty, której postępowanie dotyczy zgodnie z obowiązującymi przepisami. Także, jak wynika z powołanej wyżej decyzji za kwiecień 2021 r., B Sp. z o.o. wskazało, że wbrew stanowisku organu – nie jest pełnomocnikiem Wspólnoty, bowiem podmiot ten takiego pełnomocnictwa nie udzielał, stąd podniesiono, że organ wadliwie przyjął, że postępowanie podatkowe prowadzone w sprawie zostało skutecznie wszczęte. Podobnej treści pisma B Sp. z o.o. zostały powołane w decyzji podatkowej z [...] dotyczące innej Wspólnoty Mieszkaniowej.

W ocenie Sądu organ podatkowy I instancji dysponując takimi informacjami powinien powziąć wątpliwość, co do prawidłowości adresu siedziby skarżącej wskazanego w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W ocenie Sądu nie może mieć znaczenia podnoszona przez organ odwoławczy okoliczności, że w niniejszym postępowaniu (za maj 2021 r.) przed organem I instancji ani skarżąca ani B Sp. z o.o., odmiennie niż w postępowaniach, których dotyczyły decyzje SKO załączone przez skarżącą w piśmie procesowym, nie kwestionowały skuteczności doręczenie korespondencji, w tym, postanowienia o wszczęciu i decyzji organu I instancji. Faktycznie, chociaż Strona skarżąca wskazuje na takie okoliczności, brak jest w aktach sprawy dowodów potwierdzających, że skarżąca czy Zarządca informowała organ o bezskuteczności dokonywanych doręczeń korespondencji na adres siedziby B Sp. z o.o. Niemniej jednak informacje, które zostały przekazane organowi I instancji już w maju 2021 r., co prawda w innym postępowaniu, dotyczącego wcześniejszego okresu rozliczeniowego, ale również tej samej Wspólnoty Mieszkaniowej, nie mogły zostać przez ten organ pominięte. Skoro w postępowaniu za kwiecień 2021 r. adres siedziby skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej podany w deklaracji był kwestionowany i organ I instancji powziął taką informację w maju 2021 r., to zdaniem Sądu organ powinien był również na podstawie tych okoliczności, wszczynając postępowanie [...], a zatem miesiąc później, mieć wątpliwości, co do prawidłowości przyjętego wyłącznie na podstawie złożonej deklaracji adresu siedziby skarżącej. Okoliczność, że skarżąca ani Zarządca nie kwestionowały skuteczności doręczenia, nie może mieć przesądzającego znaczenia, co już zaznaczono powyżej. Zwłaszcza, że nie można wykluczyć, że skarżąca nie wiedziała o toczącym się postępowaniu, a Spółka, do której kierowano korespondencję mogła zaniechać informowania organ o bezskuteczności doręczenia pism na jej adres, skoro i tak informacje takie nie były brane pod uwagę przez organ I instancji w innych postępowaniach.

Dodać należy, że pisma organu I instancji, w tym decyzja z [...], postanowienie o wszczęciu postępowania, postanowienie wyznaczające Stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego, wysyłane skarżącej na adres: [...], [...] K., jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłek odbierane były przez E. H., posługującą się pieczątką B Sp. z o.o.. Ta okoliczność również winna była skłonić organ do wyjaśnienia czy prawidłowo ustalono adres do korespondencji Wspólnoty, czy korespondencja odbierana jest przez umocowane do tego osoby.

Mając zatem na uwadze treść art. 121 § 1 o.p., zgodnie z którym postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, organ I instancji powinien był przeprowadzić postępowanie, którego celem byłoby ustalenie adresu siedziby Strony. Organ pierwszej instancji ograniczył się jedynie do akceptacji adresu siedziby podatnego w złożonej deklaracji, w zupełności pomijając inne okoliczności podające w wątpliwość aktualność zamieszczonych tam danych. Tymczasem to na organach ciążył obowiązek zapewnienia skarżącej czynnego udziału w postępowaniu i umożliwienia mu obrony jej praw. Oceniając działanie organu I instancji nie można, jak tego oczekuje SKO, pominąć również faktu kwestionowania adresu siedziby skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej przez podmiot, któremu doręczono korespondencję w innym postępowaniu ze wskazaniem, że adres siedziby Wspólnoty ustalony przez organ I instancji jest błędny. Choć, jak już podniesiono wyżej, dotyczyło to postępowania za inny okres rozliczeniowy, to jednak organ podatkowy I instancji w znaczeniu instytucjonalnym wiedzę taką posiadał. Tym samym SKO dokonał w tym zakresie błędnej oceny zebranego materiału dowodowego, czym naruszył powołane powyżej przepisy postępowania, tj. art. 121, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p.

W okolicznościach tej sprawy, należy nadać priorytet zasadom ustanowionym w art. 121 O.p., tj. zasadzie prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie i zasadzie informowania, a także zasadzie z art. 123 o.p. - czynnego udziału stron w postępowaniu podatkowym

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym sprawy, działanie organów podatkowych naruszało zasadę zaufania do organów państwa, jak też zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu podatkowym w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

Słusznie podniesiono w zaskarżonej decyzji, że organ prowadzący postępowanie podatkowe nie ma obowiązku "poszukiwania podatnika" i prowadzenia postępowania celem ustalenia zmienionego adresu siedziby podatnika. Ma to zapobiegać sytuacji, gdy podatnik poprzez zmiany adresu utrudniałby czy uniemożliwiał kontakt organu podatkowego z podatnikiem. Jednakże zasada ta nie powinna być wykorzystywana wbrew temu celowi. W ocenie Sądu, w analizowanej sprawie biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności, tj. przede wszystkim powzięcie przez organ I instancji informacji w postępowaniu za poprzedni okres rozliczeniowy o tym, że ustalony przez organ adres siedziby skarżącej może być nieprawidłowy, przez wątpliwości w zakresie danych wskazanych w deklaracji przy uwzględnieniu pieczątki Wspólnoty uwidocznionej na tej deklaracji, przez dane zwarte na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłek, powinny skłonić organ I instancji do wyjaśnienia kwestii miejsca (adresu) siedziby Wspólnoty. Niezasadnie przy tym organ odwoławczy podnosi, że wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 146 § 1 O.p. Strona nie powiadomiła jednak organu podatkowego o ewentualnej zmianie adresu, pod którym należy dokonywać doręczeń, podczas gdy z treści w/w przepisu wynika, iż w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie adresu, pod którym dokonuje się doręczeń. W tym zakresie Sąd podziela stanowisko skarżącej, że obowiązek określony w art. 146 § 1 O. p. rozciąga się w toku postępowania podatkowego, począwszy od wszczęcia postępowania podatkowego, aż do czasu doręczenia ostatecznej decyzji. Skoro istnieją uzasadnione obawy co to tego, czy postępowanie zostało formalnie wszczęte to nie można uznać na tym etapie postępowania, że ziściła się przesłanka konieczności wypełnienia obowiązku na którą powołał się organ II instancji.

Organ ponownie rozpoznając sprawę uwzględni wskazane wyżej uwagi Sądu i podejmie czynności umożliwiające ustalenie prawidłowego adresu siedziby Wspólnoty Mieszkaniowej. W tym celu w szczególności sprawdzi dane Wspólnoty widniejące w bazie REGON, w której ujawniane są Wspólnoty Mieszkaniowe, a w razie wątpliwości zwróci się do Wspólnoty poprzez m.in. członków zarządu o wyjaśnienie zaistniałych wątpliwości.

Sąd nie odniósł się do pozostałych zarzutów skargi, ponieważ kwestia doręczenia postanawiania o wszczęciu postępowania i decyzji organu I instancji jest decydująca dla ustalenia czy skutecznie wszczęto postępowanie i czy decyzja organu I instancji weszła do obrotu prawnego.

W świetle powyższego, kierując się art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, a także poprzedzającą ja decyzję organu I instancji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 z późn. zm.).