Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 958/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77, art. 97 § 1 pkt. 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 1 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędzia del. NSA Jacek Hyla Protokolant starszy asystent sędziego Wojciech Latocha po rozpoznaniu w dniu 15 października 2015r na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 366/14 w sprawie ze skargi T.S. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość warszawską oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 17 października 2014 r. (sygn. akt I SAB/Wa 366/14), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. S. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość.

Powyższy wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

T. S., wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r. zwrócił się do Prezydenta W. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość warszawską położoną przy ul. L. , hip. [...] – w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm. zwanej dalej: "u.g.n"). Następnie, w dniu [...] marca 2014 r. wniósł zażalenie na niezałatwienie ww. sprawy w terminie.

Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] - po rozpatrzeniu wniosku T. S. i na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - stwierdziło nieważność decyzji Naczelnika Dzielnicy W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1975 r. o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu ww. nieruchomości warszawskiej. W związku z powyższym, Prezydent W., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], zawiesił postępowanie o przyznanie odszkodowania – w trybie art. 215 u.g.n., z uwagi na konieczność rozpoznania wniosku, dotyczącego tej samej nieruchomości, złożonego na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50 poz. 279), do czasu zakończenia tego ostatniego postępowania. Wskazane wyżej postanowienie o zawieszeniu postępowania nie zostało zaskarżone.

W dniu 5 maja 2014 r. T. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. o przyznanie odszkodowania - w trybie art. 215 u.g.n., w której zarzucił organowi naruszenie art. 36 § 1 k.p.a. w zw. z art. 35 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 12 k.p.a., polegające na braku podejmowania jakichkolwiek działań bezpośrednio zmierzających do wydania rozstrzygnięcia w sprawie i wnosił o wyznaczenie Prezydentowi W. niezwłocznego terminu do wydania w tej sprawie decyzji.

Wojewoda M., postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] - działając na podstawie art. 37 k.p.a. - zażalenie skarżącego uznał za bezzasadne.

W odpowiedzi na skargę Prezydent W., wnosił o jej oddalenie, zwracając uwagę, że obecnie toczy się postępowanie, uregulowane w art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, to jest o przyznanie prawa użytkowania wieczystego (d. własności czasowej) do nieruchomości będącej przedmiotem postępowania odszkodowawczego. Dopiero zaś odmowa uwzględnienia wniosku o ustanowienie użytkowania wieczystego lub umorzenie tego postępowania, daje podstawę do rozstrzygnięcia sprawy o przyznanie odszkodowania.

Pismem z dnia 15 października 2014 r., skarżący, uzupełniając skargę, wnosił o zbadanie - w ramach skargi na bezczynność Prezydenta W. – również legalności postanowienia tego organu z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] o zawieszeniu postępowania.

Oddalając skargę – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej "p.p.s.a." – Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie uznał ją za nieuzasadnioną.

W motywach wyroku Sąd Wojewódzki na wstępie wyjaśnił, że celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Kontrola Sądu zmierza zaś do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności występującej w sytuacji, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. Sąd Wojewódzki zaznaczył jednocześnie, że w niniejszym przypadku zobligowany był wziąć pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie orzekania.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Wojewódzki, uwzględniając zawarte przez ustawodawcę w art. 35 § 1 i 3 k.p.a. wytyczne dotyczące terminu załatwienia kontrolowanej sprawy, zauważył, iż istotną dla dokonanej pod tym kątem oceny pozostawała okoliczność, że Prezydent W., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r., zawiesił postępowanie prowadzone na podstawie art. 215 u.g.n. do czasu zakończenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku, złożonego w trybie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, mając na uwadze, że dopiero odmowa uwzględnienia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego stanowi podstawę do rozstrzygnięcia sprawy o odszkodowanie. Mając zatem na względzie, że w chwili orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, istniało postanowienie z dnia [...] kwietnia 2014 r. o zawieszeniu postępowania odszkodowawczego, brak było podstaw do zobowiązania Prezydenta W. do wydania w tej sprawie decyzji administracyjnej. Zgodnie bowiem z art. 102 k.p.a., w czasie zawieszenia postępowania organ administracji publicznej może podejmować tylko czynności niezbędne w celu zapobieżenia niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnym szkodom dla interesu społecznego. Zawieszenie postępowania wstrzymuje jednocześnie bieg terminów przewidzianych w kodeksie.

Sąd Wojewódzki zwrócił także uwagę, że przedmiotowa skarga na bezczynność Prezydenta W. została wniesiona w dniu 5 maja 2014 r., a zatem po wydaniu przez organ w/w postanowienia o zawieszeniu postępowania. Skarga była więc niezasadna już w momencie jej wniesienia.

Odnosząc się do wniosku skarżącego o objęcie kontrolą sądową w niniejszym postępowaniu również postanowienia o zawieszeniu postępowania, Sąd stwierdził, że skarga na bezczynność organu administracji publicznej nie jest środkiem prawnym służącym do weryfikacji prawidłowości zawieszenia postępowania administracyjnego. Nie może ona służyć wskazanemu celowi, a zatem nie może być poddana kontroli sądu prawidłowość samego zawieszenia postępowania, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona nie skorzystała ze środków procesowych służących obronie jej praw przed organem i nie wyczerpała środka zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym w odniesieniu do postanowienia o zawieszeniu postępowania.

Niezależnie od powyższego, Sąd zwrócił w tym miejscu uwagę, że T. S. przed złożeniem wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość, na podstawie art. 215 u.g.n., zainicjował wcześniej postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy W. z dnia [...] kwietnia 1975 r. o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. W sytuacji zatem, gdy w dniu złożenia wniosku o odszkodowanie toczyło się już postępowanie nieważnościowe, Prezydentowi W. nie można było zarzucić bezczynności w prowadzeniu postępowania w sprawie odszkodowawczej. Przed zakończeniem bowiem postępowania nieważnościowego organ nie miał podstaw do rozważania przyznania stronie odszkodowania za tę nieruchomość. Przesłanką uprawnień przewidzianych w art. 215 u.g.n. jest bowiem brak możliwości uzyskania prawa użytkowania wieczystego gruntu. Do czasu więc zakończenia wskazanego wyżej postępowania nieważnościowego (decyzja SKO w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] stała się ostateczna w dniu [...] maja 2014 r.) – organ nie miał prawnej możliwości, a tym samym obowiązku zakończenia postępowania o odszkodowanie. Zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie o odszkodowanie dopiero w dniu [...] kwietnia 2014 r. nie mogło być zatem kwalifikowane w niniejszej sprawie, jako naruszenie przepisów art. 35 k.p.a., czy art. 36 k.p.a., określających termin zakończenia postępowania w sprawie o odszkodowanie.

W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, T. S. zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) w zw. z art. 3 § 1, art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 149 § 1 w zw. z art. 135 p.p.s.a. przez oddalenie skargi, w części dotyczącej zobowiązania organu do wydania aktu, w sytuacji, gdy powinna być ona uwzględniona, poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli działalności organów administracji publicznej w zw. z w zw. z art. 7, art. 77 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., polegające na uchyleniu się - w ramach postępowania ze skargi na bezczynność organu - od oceny zasadności zawieszenia postępowania w sprawie nadzorczej oraz ewentualnego zobowiązania organu do wydania aktu podczas, gdy prawidłowe wykonanie obowiązków kontroli - w ramach oceny bezczynności działalności organów administracji publicznej - upoważnia sąd do oceny rozstrzygnięcia w przedmiocie zawieszenia postępowania oraz wydanie organowi zobowiązania do wydania aktu w tym podjęcia zawieszonego postępowania w szczególności w sytuacji, gdy postanowienie o zawieszeniu postępowania zostało wydane, po przeszło pięciomiesięcznej bezczynności organu, oraz zostało doręczone dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność;

2) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 3 § 1, art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. - poprzez rozstrzygnięcie sprawy jedynie w zakresie zarzutów skargi, przy jednoczesnym braku rozstrzygnięcia w granicach danej sprawy, w przypadku, gdy organ administracji, wydając postanowienie o zawieszeniu postępowania, rażąco naruszył art. 36 § 1 w zw. z art. 35 § 1 i 3 w zw. z art. 97 § 2 w zw. z art. 100 § 2 i 3 k.p.a. w zw. z art. 6 Protokołu nr 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r., Nr 61 poz. 284) - poprzez brak rozpoznania, przez ponad 8 miesięcy, zagadnienia wstępnego, za jakie zostało uznane przez Prezydenta W. postępowanie dotyczące rozpoznania wniosku o ustanowienie prawa wieczystego użytkowania do nieruchomości - na podstawie art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r., o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawa (Dz. U. Nr 50 poz. 279) - w sytuacji, gdy jest on organem właściwym do rozpoznania przedmiotowego wniosku, zaś zawieszenie postępowania stanowi poważną szkodę dla interesu społecznego, gdyż umożliwia sytuację, w której organ swoim bezprawnym zaniechaniem doprowadza do bezwładu władzy publicznej w sposób naruszający zasady rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, a także stanowi poważną szkodę dla skarżącego, bowiem uniemożliwia mu dochodzenie swoich praw i naprawienia krzywd spowodowanych przez bezprawne działanie organów władzy publicznej;

3) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) w zw. z art. 3 § 1, art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. - poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli działalności organów administracji publicznej w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 w zw. z art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. - poprzez bezzasadne uznanie, iż Prezydent [...] W. nie miał możliwości prowadzenia postępowania w sprawie o przyznanie odszkodowania, z uwagi na toczące się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej przyznania prawa własności czasowej, a tym samym nie można zarzucić organowi bezczynności w rozpoznaniu sprawy, gdyż prowadzenie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego (własności czasowej) nie stanowi przyczyny do zawieszenia postępowania o odszkodowanie na podstawie art. 215 ust. 1 u.g.n.

Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, jej autor podnosił, że – w świetle ogólnych zasad postępowania administracyjnego - organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy. Ciąży również na nich – zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a. - obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, w tym również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu, jest on obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Jeżeli organ nie stosuje się do wynikających w ww. przepisów standardów to pozostaje w bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a.

Zdaniem skarżącego, w niniejszym przypadku Prezydent W. przez ponad 5 miesięcy nie podejmował żadnych czynności, mających na celu rozpoznanie sprawy zainicjowanej wnioskiem o odszkodowanie a brak było też podstaw do przyjęcia poglądu, że skoro wcześniej skarżący zainicjował postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji odmawiającej przyznania prawa własności czasowej, to okoliczność ta skutkowała brakiem możliwości rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania. Zwracano też uwagę, że postanowienie o zawieszeniu postępowania zostało skarżącemu doręczone dopiero w dniu [...] maja 2014 r.

Skarżący wskazywał również, że Prezydent W., oprócz pozostawania w stanie bezczynności w niniejszym postępowaniu, znajduje się jednocześnie w zwłoce w rozpoznaniu wniosku "dekretowego". Ponadto zarzucał Sądowi I instancji niezasadne uzależnienie rozpoznania wniosku o odszkodowanie od zakończenia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji "dekretowej". Podkreślał, że regulacja zawarta w art. 215 u.g.n. stanowi kontynuację regulacji, zawartej w art. 83 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79 poz. 464) i co do zasady kontynuację regulacji określonej w art. 53 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości (Dz. U. Nr 17 poz. 70). Powołując się na pogląd wyrażony przez W. Ramusa (cyt.): "(Prawo wywłaszczeniowe Komentarz, uwaga 4 do art. 1 Warszawa 1975)" twierdził, iż odszkodowanie za nieruchomość określone w tym ostatnim przepisie ustala się bez względu na to, czy poprzedni właściciel lub jego następca prawny złożyli wniosek o przyznanie prawa własności czasowej i czy przyznane zostało im do chwili pozbawienia ich użytkowania prawo własności czasowej do gruntu. Wskazany przepis, a w konsekwencji art. 215 u.g.n nie stanowi więc normy recypującej system ustalania odszkodowania przewidzianego w art. 9 w zw. z art. 7 ust. 5 dekretu "warszawskiego", lecz zupełnie odrębny system, który wszedł w miejsce ww. norm dekretu wobec braku wydania stosownych przepisów wykonawczych.

Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Oceniając, wniesioną przez T. S. skargę kasacyjną, należy przede wszystkim podkreślić, że - stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. - Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w ustalonych przez stronę granicach a urzędu bierze pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Powyższe oznacza, że postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie mogło sprowadzać się wyłącznie do badania zasadności przytoczonych w skardze kasacyjnej podstaw kasacyjnych, obejmujących powołane przez skarżącego przepisy prawa wraz ze wskazaniem sposobu ich naruszenia.

Wymaga również zwrócenia uwagi na fakt, iż przedmiotem skargi, rozpoznawanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, była bezczynność Prezydenta W. w zainicjowanym przez T. S. postępowaniu o przyznanie odszkodowania za "nieruchomość warszawską" – w trybie 215 u.g.n. Stan bezczynności oznacza przy tym sytuację, w której, mimo upływu ustawowych terminów, organ z zawinionych przez siebie powodów nie załatwił sprawy w sposób prawem przewidziany.

Podstawą prawną dla wniesienia zatem przedmiotowej skargi był art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. zaś jej ewentualne uwzględnienie przez Sąd I instancji mogło być jedynie dokonane na zasadzie art. 149 § 1 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z tym ostatnim przepisem, Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu w sprawach kreślonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W tej sytuacji więc, biorąc pod uwagę przedmiot toczącego się przed Sądem I instancji postępowania, za pozbawione jakichkolwiek podstaw należało uznać oparcie sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów na przepisie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Przepis ten bowiem jest skierowany wyłącznie do sądu rozpoznającego skargę na decyzje lub postanowienia, a nie badającego, czy organ pozostawał w bezczynności.

Analogiczne stanowisko należy zająć w kontekście zarzutu kasacyjnego opartego na przepisie art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 k.p.a, gdyż przepis art. 135 p.p.s.a. również nie mógł w rozpoznawanej sprawie stanowić – co do zasady - skutecznego zarzutu kasacyjnego. Zawiera on stosowne uprawnienie dla sądu administracyjnego do usunięcia naruszenia prawa, ale w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach administracyjnych prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przepis ten zatem nie może być – jak wyżej wspomniano - już co do zasady stosowany przez sąd administracyjny w postępowaniu ze skargi na bezczynność organu.

Niezasadne było również sformułowanie zarzutów w oparciu o art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 3 § 1 p.p.s.a., w sytuacji, gdy Sąd I instancji dokonał oceny skargi na bezczynność Prezydenta W. we wskazanym wyżej postępowaniu administracyjnym o czym świadczy wydanie zaskarżonego wyroku, a więc orzeczenia merytorycznego. Natomiast okoliczność, że wyrok ten nie był satysfakcjonujący dla skarżącego nie zmienia faktu, że kontrola tej skargi została dokonana.

Skarżący nietrafnie również uzasadniał zasadność skargi na bezczynność Prezydenta W. w postępowaniu o przyznanie odszkodowania za "nieruchomość warszawską" okolicznością, że ten sam organ pozostawał w zwłoce rozpoznając jego wniosek o ustanowienie prawa wieczystego użytkowania do nieruchomości - na podstawie art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Oba wnioski dotyczyły bowiem odrębnych postępowań. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. obliguje zaś Sąd I instancji do rozstrzygania wyłącznie w granicach danej sprawy, czyli sprawy, której dotyczy skarga wniesiona do sądu. W rozpatrywanym przypadku była to skarga na bezczynność organu w postępowaniu odszkodowawczym a nie "dekretowym". Z tej przyczyny Sąd Wojewódzki nie mógł naruszyć art. 134 § 1 p.p.s.a.

Nie było także zasadne twierdzenie, iż Sąd Wojewódzki uchylił się - w ramach postępowania ze skargi na bezczynność organu - od oceny zasadności postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie nadzorczej.

Po pierwsze, postanowienie o zawieszeniu postępowania zostało wdane nie w sprawie nadzorczej, jak twierdzono to w skardze kasacyjnej (vide: zarzut 1) a w sprawie prowadzonej na podstawie art. 215 u.g.n.

Po drugie, wyjaśnić trzeba, że T. S. wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r. zwrócił się do Prezydenta W.y o przyznanie odszkodowania za "nieruchomość warszawską" położoną przy ul. L., hip [...] – w trybie art. 215 u.g.n. - w czasie, gdy toczyło się przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w W., zainicjowane również przez niego, postępowanie o stwierdzenie nieważność decyzji Naczelnika Dzielnicy W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1975 r., którą to decyzją odmówiono ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu ww. nieruchomości. Postępowanie to zakończyło się w dniu [...] kwietnia 2014 r., decyzją Kolegium (nr [...]) o stwierdzeniu nieważności w/w decyzji odmownej z 1975 r. Następstwem tego, Prezydent W., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], zawiesił postępowanie odszkodowawcze do czasu zakończenia się postępowania dotyczącego rozpoznania "wniosku dekretowego". Postanowienie to nie zostało zaskarżone w trybie instancji.

Analizując zatem opisany wyżej przebieg wydarzeń należy podkreślić, że wniesienie w dniu 5 maja 2014 r. przez T. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na bezczynność Prezydenta W. w rozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] listopada 2013 r., tak jak i wydanie przez ten Sąd zaskarżonego wyroku, nastąpiło w momencie, gdy organ nie pozostawał w bezczynności. Zarzut naruszenia art. 149 § 1 p.p.s.a w zw. z art. 100 § 2 i 3 k.p.a. w zw. z art. 6 Protokołu nr 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r., Nr 61 poz. 284) nie był więc skuteczny.

Wobec zaś braku wniesienia przez T. S. zażalenia do organu wyższego stopnia na postanowienie Prezydenta W. o zawieszeniu postępowania, brak było możliwości, aby Sąd Wojewódzki, zastępując organ odwoławczy, dokonał kontroli tego orzeczenia. Z tego zatem powodu nie były zasadne zarzuty dotyczące art. 97§ 1 pkt 4 k.p.a.

Marginalnie jedynie należy zwrócić uwagę, iż - zgodnie z utrwalonym i stabilnym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym poglądem - prowadzenie postępowania na podstawie art. 215 u.g.n. jest możliwe tylko w sytuacji, w której były właściciel "nieruchomości warszawskiej" lub jego następcy prawni nie uzyskali lub nie mogą już uzyskać prawa użytkowania wieczystego do gruntu – na podstawie art. 7 powołanego wyżej "dekretu warszawskiego" - (vide np.: wyrok NSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OSK 1898/07). Stanowisko to podziela również skład orzekający w niniejszej sprawie. Powoływanie się zaś w tej mierze przez autora skargi kasacyjnej na pogląd W. Ramusa, wyrażony w "Prawo wywłaszczeniowe, Komentarz, Warszawa 1975 r. a zawarty w uwadze 4 do art. 53 (błędnie w skardze kasacyjnej wskazanego jako art. 1) ustawy z dnia z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości, iż ustalenie odszkodowania za nieruchomość następuje bez względu na to, czy poprzedni właściciel lub jego następca prawny złożyli wniosek o przyznanie prawa własności czasowej i czy przyznane zostało im do chwili pozbawienia ich użytkowania prawo własności czasowej do gruntu, nie wpływało na powyższą ocenę.

Autor skargi kasacyjnej nie wziął bowiem pod uwagę, że pogląd ten, wyrażony w 1975 r. nawiązuje w dalszej jego części do samoistnej uchwały nr 11 Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 1965 r. w sprawie oddania niektórych terenów na obszarze m. st. Warszawy w wieczyste użytkowanie (M.P. Nr 5, poz. 18), która w tamtym okresie czasu była uznawana za źródło powszechnie obowiązującego prawa i stanowiła podstawę wydania decyzji. W sytuacji natomiast zaistniałej w Polsce po 1989 r. i po uchwaleniu Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej uchwała ta nie może być źródłem prawa.

W rezultacie należy przyjąć, że w sytuacji, w której toczyło się postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej przyznania prawa użytkowania wieczystego do "nieruchomości warszawskiej", a następnie, w jego wyniku, toczy się postępowanie "dekretowe", Prezydent W. nie ma realnej możliwości zakończenia postępowania odszkodowawczego.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 – ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.