Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1555/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-01-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2, art. 13k ust. 4
journal: Dz.U. 2015 poz 460
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi P. w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

P. ("skarżący", "strona") złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2016 r., nr [...], który utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1.500 zł za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił: art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23, zwanej dalej "kpa"), art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2, art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 460, zwanej dalej "udp") oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1263 ze zm.), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1414, ze zm. zwanej dalej "utd").

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 1.500 zł.

Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazd w dniu [...] lipca 2015 r. drogą ekspresową [...], na odcinku J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]), wymienionym w pkt. 13 lit. h załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1263 ze zm.), z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 udp.

Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym wskazała na naruszenie w wydanej decyzji szeregu przepisów prawa materialnego: art. 13k ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 udp poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 1500 zł za wykonanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej po odcinku drogi krajowej objętym obowiązkiem jej uiszczenia, podczas gdy droga ta nie była oznakowana tabliczką T-34 wskazującą na pobór opłaty elektronicznej za przejazd drogą publiczną. Skarżący wskazał, że powyższe narusza zasadę państwa prawnego wyrażoną w Konstytucji RP. Strona wskazała, że organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył art. 2 Konstytucji RP, poprzez egzekwowanie kary pieniężnej przy jednoczesnym braku informacji o obowiązku ponoszenia opłat za przejazd, w tym braku prawidłowego oznaczenia wjazdu na płatny odcinek drogi krajowej. Zdaniem strony, oznaczenie takie znajdowało się dopiero przed bramką poboru opłat, co uniemożliwiało kierującemu zawrócenie oraz wybór innej trasy, nie obciążonej opłatą.

Skarżący wskazał również na naruszenie § 65 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że możliwe jest nałożenie kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty elektronicznej, w sytuacji, gdy droga nie była prawidłowo oznakowana tabliczką T-34, a skarżący dopiero w momencie zbliżenia się do bramki poboru opłat, z której niemożliwe jest już wycofanie się został poinformowany o płatnym odcinku drogi krajowej.

Dodatkowo strona wskazała na naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7 oraz art. 8 kpa, mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez nieprzeprowadzenie w sposób wystarczający postępowania wyjaśniającego w zakresie prawidłowego oznakowania odcinka drogi i nałożenie kary pieniężnej za nie uiszczenie opłaty elektronicznej za przejazd po odcinku, który nie został odpowiednio oznakowany, co zdaniem strony, podważa zasadę zaufania obywatela do Państwa.

W swojej argumentacji strona powołała się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2015 r. (sygn. akt VIII SA/Wa 219/15) oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 2015 r. (sygn. akt II GSK 467/14). Strona wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentacji powykonawczej organizacji ruchu z września 2013 r. oraz notatki służbowej pracowników P. z dnia 10 grudnia 2015 r. wraz z dokumentacją fotograficzną, na okoliczność braku informacji o obowiązku ponoszenia opłat za przejazd przez przedmiotowy odcinek drogi krajowej, w tym braku właściwego oznakowania wjazdu na płatny odcinek drogi krajowej przez zdarzeniem, w momencie zdarzenia i po zdarzeniu

Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpoznaniu wniosku o ponownie rozpatrzenie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Ustalił, że [...] lipca 2015 r. o godzinie 08:20:07 urządzenie kontrolne zainstalowane na bramownicy nr [...] znajdującej się w pasie drogowym płatnego odcinka drogi ekspresowej [...] zarejestrowało przejazd samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] poruszającego się wraz z przyczepą marki N. o numerze rejestracyjnym [...]. Przejazd został udokumentowany zdjęciem z urządzenia kontrolnego zainstalowanego na bramownicy i zapisany pod numerem ewidencyjnym [...].

Na podstawie informacji znajdujących się w systemie elektronicznego poboru opłat ustalono, że samochód ciężarowy o numerze rejestracyjnym [...] nie został wyposażony w urządzenie, o którym mowa w art. 13i ust. 3 udp, co skutkowało naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ponadto na podstawie informacji zgromadzonych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK) ustalono, że dopuszczalna masa całkowita, ww. zespołu pojazdów przekracza 3,5 tony, a właścicielem pojazdu samochodowego w chwili powstania naruszenia był P. Odcinek drogi krajowej, po którym ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów w dniu [...] lipca 2015 r., został wyszczególniony w pkt. 13 lit. h załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej, tj. droga ekspresowa [...] na odcinku: J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]).

Skoro korzystający z drogi publicznej w dniu [...] lipca 2015 r. naruszył obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej, to konsekwencją o było nałożenie kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł, stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 2 udp.

Główny Inspektor Transportu Drogowego przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe. Dopuścił dowód z dokumentu - pisma Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, Oddział w B. z [...] listopada 2015 r. dotyczącej oznakowania drogi krajowej [...] na odcinku tabliczkami informacyjnymi T-34. Ustalił, że w czasie przeprowadzonych kontroli oznakowania drogi krajowej [...] tabliczkami informacyjnymi T-34 nie stwierdzono braków czy nieprawidłowości w jego ustawieniu w dniu zarejestrowania naruszenia. Zawiadomił stronę 7 listopada 2015 r. o uzupełnieniu materiału dowodowego o ww. pismo GDDKiA.

W odpowiedzi, pismem z 12 stycznia 2015 r. strona wskazała, że stanowisko GDDKiA ma charakter ogólny i nie odnosi się wprost do stanu oznakowania spornego odcinka drogi krajowej. Zaniechano odpowiedzi na pytanie, czy oznakowanie przedmiotowego odcinka umożliwia odpowiednio wczesne zorientowanie się uczestnika ruchu, że wjeżdża on na płatny odcinek drogi krajowej. Dowód przedstawiony przez organ stoi w sprzeczności z dokumentacją kartograficzną i fotograficzną, będącą załącznikiem do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, co oznacza, że odcinek drogi krajowej [...] J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) nie był i nadal nie jest prawidłowo oznakowany znakiem T-34. W dniu 10 grudnia 2015 r. pracownicy strony dokonali oględzin wlotów z drogi krajowej nr [...] S. – T. stwierdzając brak oznakowania obu stron znakiem T-34. Podobnie z drogi krajowej nr [...] od strony L. odnotowano brak znaku T-34. Strona po raz kolejny zwróciła się o dopuszczenie do postępowania dowodów z oględzin oznakowania drogi ekspresowej [...], na odcinku J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) - na okoliczność braku informacji o obowiązku ponoszenia opłat za przejazd przez przedmiotowy odcinek drogi krajowej.

Organ pismem z 20 stycznia 2016 r., zwrócił się do Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad o przesłanie dokładnego schematu rozmieszczenia wraz wskazaniem dokładnego terminu montażu tabliczek T-34 na drodze ekspresowej [...], na odcinku J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]).

W odpowiedzi, pismem z 2 lutego 2016 r., wezwany organ przekazał Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego kopie planów orientacyjnych, na których wskazane jest dokładne umieszczenie na odcinku drogi krajowej [...] J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) znaków informacyjnych T-34. Dodatkowo do organu zostały przekazane kopie protokołów obioru stałych organizacji ruchu dla ww. odcinka drogi krajowej [...].

Na podstawie tych dokumentów GDDKiA potwierdził swoje dotychczasowe stanowisko, wskazujące na prawidłowe oznakowanie drogi krajowej [...], na ww. odcinku, tabliczkami informacyjnymi T-34 (dowód: pismo GDDKiA o/o w B. z 2 lutego 2016r.).

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. GITD dopuścił dowód z ww. pisma Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, Oddział w B., doręczając je stronie.

W odpowiedzi, pismem z 22 lutego 2016 r. strona potrzymała dotychczasową argumentację, że przedstawione przez organ dowody w żaden sposób nie wskazują, czy oznakowanie przedmiotowego odcinka umożliwia odpowiednio wczesne zorientowanie się uczestnika ruchu, że wjeżdża na płatny odcinek drogi krajowej.

GITD wskazał, że powyższy stan faktyczny ustalił na podstawie: zapisu ewidencyjnego ER z systemu elektronicznego poboru opłat, informacji z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, wyjaśnień strony zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, pisma informacyjnego GDDKiA z dnia 18 listopada 2015 r. nr [...], i z dnia 2 lutego 2016 r. nr [...].

Organ ponownie rozpoznając sprawę powołał podstawę prawną odpowiedzialności administracyjnej strony. Odnosząc stan prawny do ustaleń faktycznych stwierdził, że na podstawie danych znajdujących się w CEPiK ustalono, że kontrolowany pojazd został zarejestrowany jako samochód ciężarowy i dlatego właścicielowi została wymierzona kara pieniężna na podstawie art. 13k ust. 1 pkt 2 udp tj. w wysokości 1 500 zł. Z informacji zawartych w systemie elektronicznego poboru opłat wynika, że strona nie dopełniła obowiązku zawarcia umowy z pobierającym opłatę elektroniczną na poddany kontroli pojazd. Zawarcie umowy powinno nastąpić przed rozpoczęciem korzystania z dróg płatnych. Uiszczenie opłaty elektronicznej może nastąpić jedynie przy wykorzystaniu urządzenia tzw. jednostki pokładowej viabox, będącym urządzeniem w rozumieniu art. 13i ust. 3 udp. Ustawodawca nie przewidział możliwości uiszczenia opłaty elektronicznej w inny sposób.

Organ, ponownie rozpoznający sprawę nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego. Uznał, że droga ekspresowa [...] na w/w odcinku była prawidłowo oznakowana znakami i tabliczkami informacyjnymi wskazującymi, że jest to płatny odcinek drogi krajowej objęty elektronicznym systemem poboru opłat zgodnie z załącznikiem nr 1, część 6 pkt. 6.3.7.9. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz. U. z 2003 r. Nr 22:0, poz. 2181 ze zm.). Wynika z niego, że tabliczkę informacyjną T-34 umieszcza się na drogach krajowych objętych systemem elektronicznej opłaty drogowej pod znakiem z numerem autostrady E-15c, drogi ekspresowej E-15d lub innej drogi krajowej E-15a, występującym samodzielnie. Umieszczona pod znakiem E-15a, E-15c albo E-15d tabliczka T-34 oznacza, że za przejazd odcinkiem drogi publicznej tak oznaczonym pobiera się opłatę elektroniczną zgodnie z § 65 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie znaków i sygnałów drogowych z 31 lipca 2002 r. (Dz.U. z 2002 r. nr 170, poz. 1393 ze zm.).

Zgodnie z pkt. 6.3.7.7. załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia z 3 lipca 2003 r. znaki z numerami dróg stosuje się na znakach kierunku na skrzyżowaniach dróg krajowych i wojewódzkich pomiędzy sobą. Zaleca się ich stosowanie także na skrzyżowaniach z innymi drogami. Znaki te jako samodzielne należy stosować możliwie często, gdyż w istotny sposób ułatwiają kierującym orientację, potwierdzając obrany kierunek jazdy, szczególnie w miejscach, w których mogą powstać wątpliwości co do przebiegu drogi.

Natomiast zgodnie pkt. 6.3.7.8. załącznika nr 1 ww. rozporządzenia wskazuje, że znaki z numerami dróg umieszcza się samodzielnie, w odległości do 50 m:

- za skrzyżowaniem, bez względu ną rodzaj obszaru, dla .potwierdzenia kierunku, a szczególnie jeżeli szlak zmienia kierunek na skrzyżowaniu oraz w przypadkach, gdy układ skrzyżowania może stwarzać wątpliwości co do przebiegu szlaku,

- przed skrzyżowaniami w obszarze zabudowanym, jeżeli zmiana przebiegu szlaku nie jest sygnalizowana tablicami przed drogowskazowymi oraz drogowskazami tablicowymi.

Ocenił, że z załączników do pisma Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, Oddział w B., stanowiących część dokumentacji projektu stałej organizacji ruchu można odczytać dokładnie, w którym miejscu na drodze krajowej [...] na odcinku J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) znajdują się tabliczki informacyjne T-34. Uznał zatem za nieprawdziwy argument strony, by ww. droga na ww. odcinku nie była i nadal nie jest prawidłowo oznakowana. Uznał także za całkowicie chybione wnioski dowodowe zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz pismach z 12 stycznia i 22 lutego 2016 r.

Skoro ustalono na podstawie ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. że tabliczki informacyjne T-34 umieszcza się tylko i wyłącznie wraz ze znakami informacyjnymi oznaczającymi numer drogi (E l 5a, E-15c albo E-15d) występującymi samodzielnie, 'które to znaki umieszcza się już na samej drodze krajowej objętej elektronicznym systemem poboru opłat, to ustalenia poczynione przez stronę, wskazujące na okoliczność, iż tabliczki informacyjne T-34 nie zostały umieszczone przed wjazdem na drogę objętą poborem opłaty elektronicznej nie stanowią dowodu, który może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy.

Organ podkreśla, że przepisy powszechnie obowiązującego prawa nie przewidują możliwości ustawiania znaków E-15a, E-15c oraz E-15d, a tym samym tabliczek informacyjnych T-34, w obrębie pasów drogowych innych dróg niż drogi krajowe (np. dróg wojewódzkich).

Wobec tego dowody i okoliczności wskazujące na brak tabliczek informacyjnych T-34 na drodze innej niż droga krajowa, dodatkowo objętej elektronicznym systemem poboru opłat, nie przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy. Nie wyjaśniają bowiem, czy droga krajowa [...] na ww. odcinku była prawidłowo oznakowana, a co za tym idzie, czy w czasie dokonywania przejazdu korzystający z drogi krajowej zpstał w odpowiedni sposób poinformowany o ciążącym na nim obowiązku.

Następnie organ stwierdził, że podnoszona przez stronę okoliczność nieoznakowania w prawem przewidzianym sposób drogi ekspresowej [...], popierana licznymi wyrokami sądów administracyjnych, nie nastąpiła. Zgodnie z powyższym zarzut naruszenia 13k ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 udp, art. 2 Konstytucji RP należy uznać za nieuzasadniony.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ § 65 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. wskazał, że to do zadań zarządcy drogi należy utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą, przeprowadzanie okresowych kontroli stanu dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz przepraw promowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich wpływu na stan bezpieczeństwa ruchu drogowego, w tym weryfikację cech i wskazanie usterek, które wymagają prac konserwacyjnych lub naprawczych ze względu na bezpieczeństwo ruchu drogowego (por. art. 20 pkt 4 oraz pkt 10 udp). Zatem ewentualny zarzut naruszenia ww. przepisów prawa należałoby wysnuć wobec zarządcy drogi krajowej. Jednakże, w kontekście zebranego w sprawie materiału dowodowego, wskazał że zarzut ten jest całkowicie nieuzasadniony i nie zasługuje na uwzględnienie. Nadmienił przy tym, że strona jest zarządcą dróg i powinna mieć w tym obszarze pełną wiedzę, bowiem sama działa w oparciu o przepisy ustawy o drogach publicznych. Natomiast wina i stopień ewentualnego zawinienia nie są przesłankami odpowiedzialności administracyjnej. Tu przesłankami: odpowiedzialności jest stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków.

Na gruncie niniejszej sprawy naruszenie spowodowane było brakiem urządzenia służącego do poboru opłaty elektronicznej w kontrolowanym pojeździe, a więc okolicznością zależną od skarżącego. Skoro pojazd nie został wyposażony w wymagane urządzenie viaBox pozwalające na uiszczenie stosownej opłaty, to nie powinien on w takiej sytuacji poruszać się po odcinkach płatnych dróg krajowych. W przeciwnym razie właściciel pojazdu lub podmiot, na rzecz którego przeniesiono posiadanie pojazdu naraża się na administracyjną odpowiedzialność za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej.

Dlatego też organ uznał, że prawidłowo oceniony został materiał dowodowy i nałożona kara pieniężna w wysokości 1 500 zł za naruszenie art. 13 ust. 1 pkt 3 udp, stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 2 udp.

W skardze na powyższą decyzję złożonej do tut. Sądu, skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] grudnia 2015r. zarzucił:

I. naruszenie prawa materialnego, tj.

1. art. 13k ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o drogach publicznych poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 1500 zł za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej na odcinku drogi krajowej objętym obowiązkiem jej uiszczenia, podczas gdy droga ta nie była prawidłowo i odpowiednio wcześnie oznakowana tabliczką T--34 wskazującą na pobór opłaty elektronicznej za przejazd drogą publiczną. Oznakowanie nie umożliwiało zorientowanie się uczestnikowi ruchu, że porusza się odcinkiem drogi płatnej, co narusza zasadę państwa prawnego wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP poprzez egzekwowanie kary pieniężnej przy jednoczesnym braku prawidłowej informacji o obowiązku ponoszenia opłat za przejazd;

2. § 65 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31.02.2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że sam fakt umieszczenia znaku T-34 zgodnie z przepisem w/w Rozporządzenia, nawet bez zapewnienia użytkownikom dróg publicznych zjazdu na drogę bezpłatną, czyli w wypadku urządzenia viabox jedynego możliwego zachowania zgodnego z prawem, stanowi wystarczającą podstawę do nałożenia kary pieniężnej za brak opłaty elektronicznej;

3. zał. nr 1. część 6 pkt. 6.3.7.9. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3.07.2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach - poprzez jej niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skoro tabliczka informacyjna T-34 umieszczana jest na drogach krajowych objętych systemem elektronicznej opłaty drogowej, to za prawidłowe można uznać umieszczenie jej dopiero przed bramownicą poboru opłat, a nie na samym wjeździe na drogę krajową, co uniemożliwiło kierującemu zorientowanie się w trasie i wybór alternatywnej, nieodpłatnej drogi przejazdu;

II. naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 7 i 8 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 80 kpa - poprzez ustalenie stanu faktycznej jedynie w oparciu o dowody w postaci pism i dokumentów nadesłanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad przy jednoczesnym zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z oględzin skrzyżowań wnioskowanego przez skarżącego dowodu z oględzin drogi ekspresowej [...] na odcinku J. C. i całkowite pominięcie załączonej przez skarżącego dokumentacji fotograficznej, co doprowadziło w konsekwencji do niewystarczających, niepełnych i niezgodnych z rzeczywistym stanem faktycznym ustaleń, że sporny odcinek drogi był oznakowany prawidłowo, podczas gdy tabliczka T-34 informująca o elektronicznym poborze opłat umiejscowiona była na drodze krajowej dopiero przed bramą rejestrującą przejazd, zamiast na wcześniejszym jej etapie, co umożliwiłoby wówczas kierującemu wybór alternatywnej trasy nieodpłatnej;

II. istotny błąd w ustaleniach faktycznych poprzez:

- wydanie, a następnie utrzymanie w mocy decyzji bez zbadania wszelkich okoliczności sprawy, a zwłaszcza czy na spornym odcinku drogi krajowej w dacie dokonywania przejazdu rządzenia znajdowało się prawidłowo umieszczone i widoczne dla kierowców oznaczenie nakładające obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej, pozwalające na odpowiednio wczesne zorientowanie się o pobieraniu opłat i wybór trasy alternatywnej;

- aprioryczne przyjęcie, że brak urządzenia viaBOX w pojeździe upoważnia do nałożenia kary za przejazd po płatnym odcinku drogi, przy jednoczesnym braku odniesienia do faktu, iż kierujący poruszał się autem nie przeznaczonym do przejazdu na płatnych odcinkach drogi i taką drogą poruszać się nie miał zamiaru, a przejazd tymże odcinkiem dokonany został wyłącznie z powodu zbyt późnego posadowienia znaku informującego o konieczności uiszczenia opłaty.

Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r., poz. 1647, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej cyt. jako p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.), czy też stwierdzenie, że akt ten dotknięty jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.

Przedmiotowa sprawa dotyczy kary pieniężnej nałożonej na skarżącego w związku z bezspornym nieuiszczeniem opłaty elektronicznej za przejazd płatnym odcinkiem drogi krajowej pojazdem ciężarowym z przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony. Nie jest także kwestionowana okoliczność, że samochód ciężarowy skarżącego nie został wyposażony w urządzenie do elektronicznego poboru opłat, o którym mowa w art. 13i ust. 3 udp. Z ustalonego przez organy stanu faktycznego wynika, że [...] lipca 2015 r. o godzinie 08:20:07 urządzenie kontrolne zainstalowane na bramownicy nr [...] znajdującej się w pasie drogowym płatnego odcinka drogi ekspresowej [...] zarejestrowało przejazd samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] wraz z przyczepą marki [...] o nr rej. [...], którego dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3,5 tony, udokumentowany zdjęciem z urządzenia kontrolnego zainstalowanego na bramownicy i zapisany pod numerem ewidencyjnym [...]. Okoliczności te są bezsporne.

Skarżący, będący zarządcą dróg wojewódzkich sprowadza istotę sporu do wyjaśnienia, co oznacza "prawidłowe oznakowanie" znakiem T-34, bowiem skarżący zarzuca, że oznakowanie było nieprawidłowe.

Należy zwrócić uwagę, ze ustawodawca rozróżnia 2 opłaty:

1. opłatę za przejazd, uregulowanej w ustawie z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 931, z późn. zm.), o której informuje znak drogowy T-28 ("PŁATNA") - "tabliczka wskazująca, że za przejazd drogą pobierana jest opłata";

2. opłatę elektroniczną, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13ha ust. 1 udp, o której informuje znak T-34: "tabliczka wskazująca pobór opłaty elektronicznej za przejazd droga publiczną".

Należy wskazać, że materialno prawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły: art. 13 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 13k ust. 1 pkt 2 oraz art. 13k ust. 4 udp. Opłata elektroniczna od strony podmiotowej dotyczy w zasadzie wszystkich podmiotów wykonujących przejazdy po wskazanych powyżej odcinkach dróg krajowych pojazdami o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony oraz autobusami, niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Ogólny zakres podmiotowy opłaty za przejazd po drogach krajowych, uiszczanej w formie elektronicznej, określa art. 13 ust. 3a u.d.p., który statuuje obowiązek uiszczenia tej opłaty w przypadku wykonywania przejazdu po drogach krajowych pojazdów samochodowych w rozumieniu art. 2 pkt 33 p.r.d. Za pojazd samochodowy przepis art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. nakazuje również uważać zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Dla ustalenia istnienia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej nie ma znaczenia charakter wykonywanego przewozu (czy jest to przewóz drogowy lub transport drogowy w rozumieniu przepisów ustawy o transporcie drogowym). Z obowiązku uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych zwolnione są pojazdy wymienione w art. 13 ust. 3a u.d.p., w tym także pojazdy zarządców dróg krajowych wykorzystywane do utrzymania tych dróg.

Powyższe oznacza, że pojazd skarżącego nie podlegał wyłączeniu od obowiązku ponoszenia opłaty elektronicznej. Opłata ta, w myśl art. 13 ha ust. 1 ww. ustawy o drogach publicznych, jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6 tego przepisu, tj. w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz.U.2013.1263 j.t. ze zm.).

Z dniem 30 czerwca 2015 r. weszło w życie rozporządzenie rady Ministrów z dnia 25 maja 2015r. (Dz.U.2015. 879 - akt jednorazowy) zmieniające rozporządzenie w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej. Wprowadziło ono - w załączniku nr 1 - wymieniającym drogi krajowe lub ich odcinki klasy A i S, na których pobiera się opłatę elektroniczną - w pkt 13h dotyczącym odcinków drogi ekspresowej [...] - odcinek J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]). Oznacza to, że ww. odcinek drogi krajowej, po którym ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów w dniu [...] lipca 2015 r., został z dniem 30 czerwca 2015r. objęty załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz.U.2013.1263 j.t. ze zm.).

Powyższe rozporządzenie, wydane z upoważnienia art. 13ha ust. 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260 i 843) w § 2 pkt 1 stanowi, że opłatę elektroniczną pobiera się na drogach krajowych lub ich odcinkach klasy A i S określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia;

Z kolei § 4 pkt 3 ww. rozporządzenia stanowi, że początkiem albo końcem drogi krajowej lub jej odcinka, na którym pobiera się opłatę elektroniczną, jest miejsce połączenia dróg o różnych numerach lub różnych klas. Przy czym zmiana § 4 wprowadzona została z dniem 1 września 2014 r. (przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 6 sierpnia 2014 r. Dz.U.2014.1112, zmieniającego nin. rozporządzenie).

Należy podkreślić, że przepisy ww. ustawy o drogach publicznych przewidują możliwość uiszczenia opłaty elektronicznej wyłącznie w systemie elektronicznego poboru opłat, zgodnie z art. 13i ww. ustawy o drogach publicznych (art. 13hc ust. 1). Zasadą jest, że uiszczenie opłaty następuje poprzez urządzenie służące do poboru tych opłat (viabox), instalowane w pojeździe samochodowym.

W § 7 ust. 1 obowiązującego w dniu spornego przejazdu, rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2011 r. w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania oraz przekazywania opłat elektronicznych i kar pieniężnych na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego (Dz. U. z 2011 r. Nr 91, poz. 524) wskazano, że wniesienie opłaty elektronicznej w trybie, o którym mowa w § 5 ust. 2 pkt 1 (tekst jedn.: przedpłaty) następuje przed rozpoczęciem z korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną, w kwocie nie mniejszej niż pozwalająca na odbycie planowanego przejazdu w całości.

W niniejszej sprawie stwierdzono brak uiszczenia opłaty elektronicznej przez pojazd skarżącego, który w ogóle nie miał zainstalowanego urządzenia do poboru opłat. Tymczasem, art. 13k ust. 1 udp przewiduje, że za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 udp, wymierza się karę pieniężną w wysokości: 1) 500 zł - w przypadku zespołu pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony złożonego z samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz przyczepy; 2) 1500 zł - w pozostałych przypadkach.

W ocenie Sądu, skoro jest poza sporem, to korzystający w dniu [...] lipca 2015 r. z drogi publicznej pojazdem ciężarowym powyżej 3,5 tony naruszył obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej, to konsekwencją o było nałożenie na kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł, stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 2 udp.

Istotą kary administracyjnej jest przymuszenie do respektowania m.in. obowiązków, nakazów i zakazów. Konieczność zastosowania prawem przewidzianych dolegliwości wobec podmiotów wykonujących przejazd po drogach publicznych bez dopełnienia stosownego obowiązku opłat, które nakładają na nich przepisy ustawy o drogach publicznych, jest konsekwencją samego faktu naruszenia obowiązującego prawa. Obiektywny fakt naruszenia prawa jest w takim stanie rzeczy podstawą zastosowania sankcji i brak winy i wiedzy nie ma tu znaczenia. Organy Inspekcji Transportu Drogowego, w toku postępowania administracyjnego, dokonują jedynie stwierdzenia faktów i jeżeli ustalą naruszenie przepisów prawa, mają obowiązek zastosowania ściśle określonych sankcji, przy uwzględnieniu tych okoliczności, które mogą znosić odpowiedzialność za powstałe naruszenia, o ile takie występują. W niniejszej sprawie ustawodawca nie przewidział wyłączenia odpowiedzialności.

W ocenie Sądu, kwestia prawidłowego oznakowania, to rozpatrywanie jego legalności w ramach obowiązującego prawa.

Jak wskazano na wstępie, sąd administracyjny nie ma podstaw do oparcia swojego rozstrzygnięcia na zasadach słuszności, czy wypowiadania się w zakresie, czy obowiązujące przepisy powinny inaczej regulować ustawienie informacyjnych znaków drogowych tych użytkowników dróg, którzy najczęściej zarobkowo eksploatują drogi pojazdami powyżej 3,5 tony. Nie ulega wątpliwości, że planując korzystanie z dróg publicznych pojazdami powyżej 3,5 tony ustawodawca wymaga od nich znajomości prawa - rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz.U.2013.1263 j.t. ze zm.), które dokładnie wymienia i oznacza płatne odcinki w Załącznikach nr 1 i nr 2.

Z kolei powołany wcześniej § 4 ww. rozporządzenia wskazuje dokładnie zasady poboru opłaty elektronicznej wymienionych w Załącznikach:: początkiem albo końcem drogi krajowej lub jej odcinka, na którym pobiera się opłatę elektroniczną, jest: 1) punkt przecięcia osi dróg w węźle lub skrzyżowaniu albo

2) punkt przecięcia osi drogi z granicą miasta na prawach powiatu lub granicą państwową, albo

3) miejsce połączenia dróg o różnych numerach lub różnych klas.

Logikę tego wywodu uzasadnia fakt, że ustawodawca umieszcza jedyny znak informacyjny wskazujący na pobór opłaty elektronicznej, czyli tabliczkę T-34 "na drogach krajowych objętych systemem elektronicznej opłaty drogowej pod znakiem z numerem autostrady E-15c, drogi ekspresowej E-15d lub innej drogi krajowej E-15a, występującym samodzielnie (załącznik nr 1, część 6 pkt. 6.3.7.9. rozporządzenia z 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz. U. Nr 220, poz. 2181)).

Zgodnie z § 65 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie znaków i sygnałów drogowych z 31 lipca 2002 r. (Dz.U. z 2002 r. nr 170, poz. 1393 ze zm.) umieszczona pod znakiem E-15a, E-15c albo E-15d tabliczka T-34 oznacza, że za przejazd odcinkiem drogi publicznej tak oznaczonym pobiera się opłatę elektroniczną.

Innymi słowy, taki sposób oznaczenia stanowi "prawidłowe" oznakowanie ww. drogi.

Inna sytuacja dotyczy opłat za przejazd, uregulowanych w ustawie z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 931, z późn. zm.), o której informuje znak drogowy T-28 ("PŁATNA") - "tabliczka wskazująca, że za przejazd drogą pobierana jest opłata" i jej sposób umieszczenia przed bramka do poboru opłat jest inaczej uregulowany.

Dlatego nie można zgodzić się z zarzutem skarżącego, wszak profesjonalnie obeznanego z zasadami korzystania z dróg – jako zarządcy dróg wojewódzkich, że na pokonywanym przez niego odcinku drogi ekspresowej [...] nie było posadowione "prawidłowe" oznaczenie o obowiązku uiszczenia przez niego opłaty elektronicznej. Skarżący powoływał się na dokonane sprawdzenie trasy (notatka służbowa z 10 grudnia 2015r.), którą się poruszał i stwierdzenie braku wymaganych oznaczeń.

Jednakże należy zwrócić uwagę, że w świetle cytowanych wyżej uregulowań prawnych nie mają znaczenia przedstawione zdjęcia dróg wojewódzkich i wjazdów "na łącznice", skoro na tych drogach, przed punktami, o których mowa w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz.U.2013.1263 j.t. ze zm.) - nie umieszcza się tabliczki T-34, a dopiero na drodze krajowej. Oznacza to, że wykazany przez organ, na skutek dopuszczenia dowodu z materiałów przesłanych przez GDDiK Oddział w B., fakt rozmieszczenia tabliczek ze znakiem T-34 na omawianej drodze krajowej nie budzi wątpliwości.

Należy zwrócić uwagę, że protokół z przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2015r. kontroli prawidłowości wykonania zadań technicznych wynikających z projektu na odcinku [...] J. B. (akta administracyjne nienumerowane), odpowiada w pełni stanowi prawnemu w sytuacji, kiedy przedmiotowy odcinek drogi ekspresowej [...] - odcinek J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]), po którym ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów w dniu [...] lipca 2015 r., został właśnie z dniem 30 czerwca 2015r. objęty siecią dróg, które dla pojazdów powyżej 3,5 tony są płatne opłatą elektroniczną wskutek włączenia tego odcinka do załącznika nr 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz.U.2013.1263 j.t. ze zm.).

Powyższe wskazuje, że przedstawiona przez GDDiK dokumentacja, dopuszczona jako dowód w sprawie niniejszej przedstawia zgodny z prawem stan faktyczny.

Należy podkreślić, że w sytuacji, kiedy adresatem znaków drogowych, informacyjnych jest użytkownik pojazdów do 3,5 tony i on uiszcza opłatę w bramce umieszczonej na drodze płatnej - ustawodawca przewidział dla niego znak drogowy T-28 jako informację, że za przejazd pobierana jest opłata. Uiszcza ją w bramce.

Natomiast w sytuacji kiedy adresatem powyżej powołanych uregulowań jest użytkownik najbardziej te drogi eksploatujący pojazdami przekraczającymi 3,5 tony, to od tego użytkownika ustawodawca wymaga znajomości sieci dróg krajowych objętych ww. rozporządzeniem, przygotowania się do sposobu w jaki i czy zamierza je eksploatować wykonując przejazd. Drogi objęte załącznikiem nr 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną umożliwiają użytkownikom pojazdów przekraczających 3,5 tony szybsze czy bezkolizyjne przemieszczanie się także ze względu na system elektronicznego "ściągania" opłaty przy przejeździe pod bramownicami, czyli bez zatrzymywania się (system viatotol).

Innymi słowy, posiadacz pojazdu przekraczającego dmc powyżej 3,5 tony zamierzający korzystać, z ciągle poszerzanej sieci dróg publicznych objętych ww. rozporządzeniem, winien być wyposażony w viaboks i posiadać na koncie środki umożliwiające mu swobodny przejazd – także w przypadku kiedy przejeżdża – jak skarżący w dacie zdarzenia - przez miejsce połączenia dróg o różnych numerach lub różnych klas.

Co istotne, skarżący w toku postępowania administracyjnego nie wykazywał, by jego intencją było przemieszczanie się wyłącznie drogą wojewódzką, a brak oznakowania spowodował, że w sposób niezamierzony znalazł się na drodze krajowej. Nawet przedstawione fotografie z dróg wojewódzkich wskazują jednoznacznie na widniejące na tablicach czerwone prostokątne oznaczenia dróg krajowych i kierunek, który do nich prowadzi.

Należy nadmienić, że Minister Infrastruktury, na mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 7 ust. 3 prd, uwzględniając konieczność zapewnienia czytelności i zrozumiałości znaków i sygnałów drogowych dla uczestników ruchu drogowego, rozporządzeniem z 3 lipca 2003 r. określił szczegółowe warunki techniczne dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz. U. Nr 220, poz. 2181). Zgodnie z pkt. 6.3.7.7. załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r. znaki z numerami dróg stosuje się na znakach kierunku na skrzyżowaniach dróg krajowych i wojewódzkich pomiędzy sobą. Zaleca się ich stosowanie także na skrzyżowaniach z innymi drogami. Znaki te jako samodzielne należy stosować możliwie często, gdyż w istotny sposób ułatwiają kierującym orientację, potwierdzając obrany kierunek jazdy, szczególnie w miejscach, w których mogą powstać wątpliwości co do przebiegu drogi. W tym przypadku, zgodnie pkt. 6.3.7.8. załącznika nr 1 ww. rozporządzenie wskazuje, że znaki z numerami dróg umieszcza się samodzielnie, w odległości do 50 m:

- za skrzyżowaniem, bez względu na rodzaj obszaru, dla potwierdzenia kierunku, a szczególnie jeżeli szlak zmienia kierunek na skrzyżowaniu oraz w przypadkach, gdy układ skrzyżowania może stwarzać wątpliwości co do przebiegu szlaku,

- przed skrzyżowaniami w obszarze zabudowanym, jeżeli zmiana przebiegu szlaku nie jest sygnalizowana tablicami przed drogowskazowymi oraz drogowskazami tablicowymi.

Oceniając materiał dowodowy należy podkreślić, że oprócz zarzutu nieprawidłowego oznakowania skarżący, po pierwsze nie wykazywał, by jego zamiarem było przemieszczanie się wyłącznie drogą wojewódzką, a "brak oznakowania" spowodował, że w sposób niezamierzony znalazł się na drodze krajowej. Przedstawione bowiem

Po drugie, nie wykazywał, by zamierzał zjechać pierwszym możliwym zjazdem na drogę niepłatną, skoro zauważył, jak na złożonej fotografii, czerwoną tabliczkę z oznaczeniem drogi ekspresowej [...] a pod nią znak T-34 o poborze opłaty elektronicznej. Przestawiona na tym zdjęciu w aktach administracyjnych (odwrót karty pn. "Droga ekspresowa krajowa nr [...] jedyny znak przed bramą pomiarową") sytuacja włączania się do ruchu pojazdu skarżącego i widoczna czerwona tabliczka [...] a pod nią znak T-34 były oczywistą informacją, by kierowca skarżącego – nie mając w pojeździe urządzenia do elektronicznego poboru opłaty (viaboksu) - zjechał z tej drogi przed wjazdem pod bramownicę. Z przedstawionych materiałów nie wynika, czy skarżący posiadał możliwość zjazdu przed bramownicą, lub tuż za nią, a należy stwierdzić, że na obu zdjęciach widoczna jest kładka nad [...], co nie wyklucza możliwości istnienia skrętu w prawo.

Innymi słowy, skarżący skupił się na zarzucie braku prawidłowego oznakowania dróg wojewódzkich prowadzących do wjazdu na drogę ekspresową [...], a nie dowodził, czy - widząc czerwoną tabliczkę z oznaczeniem drogi ekspresowej [...], a pod nią znak T-34 o poborze opłaty elektronicznej, uczynił wszystko by jak najszybciej z tej drogi zjechać na drogę niepłatną. Wszak znak T-34 obok funkcji informacyjnej zawiera zakaz - właśnie dla pojazdu jakim poruszał się kierowca skarżącego - powyżej 3,5 tony - poruszania się po drodze krajowej bez opłaty elektronicznej.

W ocenie Sądu, skarżący w niniejszej sprawie, w postępowaniu przed organem nie wykazał, że zadośćuczynił temu, by zakazu, który symbolizował znak T-34, umieszczony pod oznaczeniem "[...]" - nie naruszać.

Z powyższych przyczyn jego argumentacja podniesiona w skardze nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy.

Organ nie naruszył zatem prawa materialnego: art. 13k ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o drogach publicznych, § 65 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31.02.2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych czy zał. nr 1. część 6 pkt. 6.3.7.9. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3.07.2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach.

System viaTOLL jest obowiązkowy dla wszystkich pojazdów samochodowych oraz zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, a także dla autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Zgodnie z powyższymi normami, elektroniczny pobór opłat obowiązuje w Polsce na autostradach płatnych, drogach szybkiego ruchu oraz wybranych drogach krajowych, a informacja o zasięgu dróg krajowych dostępna jest dla każdego, a tym bardziej użytkownika dróg profesjonalnego, nie tylko w rozporządzeniu, ale i w Internecie.

Także z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 sierpnia 2013 r., sygn. akt: II GSK 1467/12 wynika, że zarządcy dróg zobowiązani zostali do oznakowania dróg, na których pobierana jest opłata elektroniczna tabliczkami T-34. Z norm, których naruszenie zarzuca skarżący jednoznacznie wynika, że droga ekspresowa [...], na której poruszał się kierowca skarżącego i na której pobierana jest opłata elektroniczna została oznaczona tabliczką T-34 w sposób przewidziany w powołanych przepisach.

Zorientowanie się użytkownikowi dróg, poruszającemu się po drodze wojewódzkiej, jak widać z załączonych fotografii – zielone tablice informacyjne wskazujące kierunki wiodące: na drogi krajowe oznaczone kolorem czerwonym i nr drogi lub inne drogi. Obowiązujące oznakowanie – także to wykazane przez skarżącego na załączonych fotografiach, umożliwiało zorientowanie się, czy wjeżdża na drogę krajową czy na inną kategorię drogi. Nawet gdyby nie miał wiedzy, podejmując wjazd na drogę krajową, że jest to droga płatna elektronicznie, taką wiedzę skarżący uzyskał skoro sfotografował znak T-34 tuż po wjeździe na [...]. Natomiast nie wykazał, że opuścił drogę płatną przy najbliższym możliwym zjeździe.

W ocenie Sądu, te okoliczności nie pozwalają na uznanie, by egzekwowanie kary pieniężnej w przypadku okoliczności niniejszej sprawy naruszało zasadę państwa prawnego wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP. Prawidłowa informacja o obowiązku ponoszenia opłat za przejazd wynika bowiem z norm stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji, których wykładnia została prawidłowo dokonana i wyjaśniona przez organ, zgodnie z art. 107§ 3 k.p.a.

W ocenie Sadu, organ nie naruszył także zarzucanych norm postępowania administracyjnego, art. 7 i 8 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 80 kpa.

Główny Inspektor Transportu Drogowego przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe, uwzględniając zasadnicze wnioski skarżącego, które miały znaczenie dla sprawy. Dopuścił dowód z pism Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, Oddział w [...] z 18 listopada 2015 r. dotyczącej oznakowania drogi krajowej [...] na odcinku tabliczkami informacyjnymi T-34. Ustalił, że w czasie przeprowadzonych kontroli oznakowania drogi krajowej [...] tabliczkami informacyjnymi T-34 nie stwierdzono braków czy nieprawidłowości w jego ustawieniu w dniu zarejestrowania naruszenia.

W dalszej kolejności wyjaśnił, że odcinek drogi krajowej [...] J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) był i jest prawidłowo oznakowany znakiem T-34. Potwierdziła to strona załączając zdjęcia z dnia 10 grudnia 2015 r. oznakowania drogi [...] znakiem T-34, widocznym po wjeździe – na drogę, której dotyczy. Okoliczność, że pracownicy strony sporządzili fotografię wlotów z drogi wojewódzkiej nr [...] S. – T. nie może mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, skoro umieszczenie tabliczki T-34 powiązane jest z tą drogą krajową, której dotyczy opłata elektroniczna. Organ odwoławczy ocenił także nadesłane przez GDDiK kopie planów, na których wskazane jest dokładne umieszczenie na odcinku drogi krajowej [...] J. (skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr [...]) – C. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) znaków informacyjnych T-34, a także kopie protokołów obioru stałych organizacji ruchu dla ww. odcinka drogi krajowej [...]. Dowody te potwierdziły prawidłowe oznakowanie drogi krajowej [...], na ww. odcinku, tabliczkami informacyjnymi T-34

Nawet gdyby organ ustalił stan faktyczny jedynie w oparciu o ww. dowody nadesłane przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, to zaniechanie przeprowadzenia dowodu z oględzin skrzyżowań drogi ekspresowej [...] na odcinku J. C. i pominięcie załączonej przez skarżącego dokumentacji fotograficznej, nie miałoby istotnego wpływu na wynik sprawy.

W istocie bowiem tabliczka T-34 informująca o elektronicznym poborze opłat umiejscowiona była na drodze krajowej – i według złożonej fotografii była widoczna tuż po wjechaniu przez skarżącego na drogę [...]. Miejsce wjazdu na drogę krajową wyznacza bowiem linia przerywana - widoczna na fotografii - pozwalająca na włączenie się do ruchu na długo przed oddaloną znacznie bramownicą rejestrującą przejazd.

Także nietrafny jest zarzut co do istotnego błędu w ustaleniach faktycznych.

Nie można bowiem pominąć, że kierowca skarżącego, mając orientację co do kierunku jazdy na podstawie widocznych na fotografiach zielonych tablic informacyjnych, miał świadomość, że wjeżdża pojazdem o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony na drogę krajową ekspresową klasy [...].

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie skarżący nie może skutecznie bronić się niewiedzą, że wszystkie odcinki dróg krajowych klasy S – jako drogi szybkiego ruchu objęte są opłatą elektroniczną. Jak wcześniej wskazano, elektroniczny pobór opłat obowiązuje w Polsce na autostradach płatnych, drogach szybkiego ruchu oraz wybranych drogach krajowych. Sam wybór drogi klasy S ([...]), czyli szybkiego ruchu, przez kierowcę [...] Zarządcy Dróg Wojewódzkich kierującego pojazdem o dmc przekraczającym 3,5 tony – bez urządzenia viabox, oznaczał bowiem naruszenie prawa.

Jak wynika z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz.U.2013.1263 j.t. ze zm.), § 2 pkt 1 wskazuje bowiem na zasadę, że opłatę elektroniczną pobiera się na drogach krajowych lub ich odcinkach klasy: A i S określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia.

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, nie stwierdziwszy naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygniecie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.