Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 933/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Marek Krawczak (spr.), Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia sprzeciwu 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie na rzecz [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 8 listopada 2017 r. II Oddział ZUS w Ł. w dniu wszczął kontrolę u płatnika składek C. Sp. z o.o. poprzez doręczenie upoważnienia do przeprowadzenie kontroli nr [...] z [...] listopada 2017 r. prokurentowi Spółki T. C. Płatnik składek w dniu 11 stycznia 2018 r. pismem nazwanym sprzeciwem z tej samej daty sprzeciwił się czynnościom kontrolnym podejmowanym przez II Oddział w Ł.

Oddział ZUS decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia sprzeciwu. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na trzydniowy termin na wniesienie sprzeciwu, określony w art. 84c ust. 3 i 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.; powoływanej dalej jako: "u.s.d.g."). ZUS podkreślił, iż do postępowań w zakresie rozpatrywania sprzeciwu stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Następnie, po rozpoznaniu odwołania spółki Prezes ZUS decyzją z dnia [...] marca 2018 r. utrzymał w mocy decyzję ZUS z dnia [...] stycznia 2018 r.

Organ odwoławczy wskazał, iż w postępowaniu odwoławczym przeprowadził analizę dwóch przestanek decydujących o prawidłowym rozstrzygnięciu środka zaskarżenia tj. dopuszczalności odwołania i dochowanie terminu zarówno w pierwszoinstancyjnym jak i w drugoinstancyjnym postępowaniu. O ile pierwsza przesłanka została spełniona, bowiem nie wystąpiło naruszenie przepisów o których mowa w art. 84d u.s.d.g., to druga przesłanka nie została dochowana. W świetle art. 84c ust. 1-3 u.s.d.g. płatnik składek w terminie 3 roboczych może wnieść sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania czynności kontrolnych z naruszeniem wymienionych w tym artykule przepisów. Termin na wniesienie sprzeciwu biegnie od wszczęcia kontroli, zatem upłynął w dniu [...] listopada 2017 r., natomiast płatnik składek sprzeciwił się pismem, które wpłynęło do [...] Oddziału ZUS w Ł. 11 stycznia br., tj. z 41 dniowym opóźnieniem. Płatnikowi składek przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu także w przypadku, gdy wystąpiło naruszenie art. 83 ust. 1 pkt 1 u.s.d.g. w trakcie prowadzonej kontroli. Termin na wniesienie sprzeciwu rozpoczyna się w dniu, w którym nastąpiło przekroczenie limitu czasu trwania kontroli. W sytuacji, w której wszczęcie kontroli nastąpiło [...] listopada 2017 r. to 12 dniowy limit czasu przeznaczonego na kontrolę upłynął w dniu [...] listopada 2017r., natomiast termin na wniesienie sprzeciwu rozpoczął swój bieg w dniu [...] listopada 2017 r. i upłynął w dniu [...] listopada 2017 r.

Reasumując, Prezes ZUS uznał, iż postępowanie odwoławcze nie wykazało uchybień w rozstrzygnięciu wydanym przez [...] Oddział ZUS w Ł. Po odmowie wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia sprzeciwu organ kontynuował czynności kontrolne.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła strona skarżąca domagając się uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2018 r. oraz uchylenie w całości poprzedzającego go postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddziału w Ł. Inspektoratu w Z. z dnia [...] stycznia 2018 r.

Zaskarżonej decyzji zarzucono wydanie jej z naruszenia prawa, mającym wpływ na wynik sprawy:

- rażące naruszenie prawa materialnego w postaci art. 83 ust. 1 pkt 1 u.s.d.g. poprzez zaakceptowanie przez organ drugiej instancji sytuacji, w której doszło do przekroczenia ustawowo dopuszczalnego czasu kontroli u skarżącej będącej mikroprzedsiębiorcą, przy jednoczesnym potwierdzeniu tej sytuacji co do faktu;

- rażące naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; powoływanej dalej jako: "k.p.a.") i art. 8 k.p.a. poprzez sprzeczne z zasadą praworządności i zaufania obywateli do organów administracji publicznej przyjęcie, że skarżącej nie służy żaden środek odwoławczy w sytuacji, w której ustawowo dopuszczalny czas kontroli został przekroczony, a jednocześnie upłynął termin ustawowy na zgłoszenie sprzeciwu;

- rażące naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 61a § 1 k.p.a. poprzez zastosowanie tego przepisu i odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie sprzeciwu w braku podstaw do jego zastosowania;

- rażące naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 157 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności decyzji organu pierwszej instancji jako wydanej bez podstawy prawnej oraz z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie jej uchylenia jako wydanej z naruszeniem prawa.

Skarżąca pismem procesowym na podstawie art. 125 § 1 pkt 2) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej "p.p.s.a") wniosła o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu ustalenia w drodze toczącego się postępowania karnego, czy doszło do sfałszowania lub poświadczenia nieprawdy w dokumentach organu rentowego w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wskazała, iż w niniejszej sprawie Prokuratura Rejonowa w Z. W. prowadzi dwa postępowanie karne z zawiadomienia skarżącej - zawiadomienie z dnia [...] marca 2018 r. o czynie z art. 270 § 1 k.k. i art. 271 § 1 k.k. oraz zawiadomienie z dnia [...] maja 2018 r. o czynie z art. 271 § 1 k.k. Złożono także wniosek o wszczęcie postępowanie wyjaśniającego przeciwko pracownikowi ZUS B. K. pismem do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2018 r. W ramach toczącego się postępowania karnego świadkowie złożyli zeznania, prowadzone są także inne czynności procesowe, polegające przede wszystkim na analizie dokumentów i analizie danych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS wniósł o jej oddalenie. Następnie pismem z dnia [...] listopada br. organ wniósł o jej odrzucenie. Powołując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2018 r., sygn. akt. II FSK 986/16.

W dniu [...] listopada 2018 r. wpłynął wniosek pełnomocnika Skarżącej o odroczenie rozprawy. Pełnomocnik uzasadnił wniosek faktem przebywania na pooperacyjnym zwolnieniu lekarskim.

Na rozprawie w dniu [...] listopada 2018 r. sąd oddalił wniosek o zawieszenia postępowania w sprawie oraz o odroczenie rozprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Wyrok niniejszy zapadł na rozprawie, po tym jak oddalony został wniosek o jej odroczenie i zawieszenie postępowania.

Sąd rozpoznający sprawę wniosku o odroczenie rozprawy nie uwzględnił uznając, iż nie zaistniała żadna z przesłanek określonych w art. 109 i art. 110 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej "p.p.s.a".

Zgodnie z treścią pierwszego ze wskazanych wyżej przepisów rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecność. Przepis zatem nie pozostawia wątpliwości co do tego, że aby choroba pełnomocnika stanowiła podstawę do odroczenia rozprawy, musi być tego rodzaju przeszkodą, której nie można przezwyciężyć. Okoliczności niniejszej sprawy nie dają podstaw do przyjęcia, iż choroba pełnomocnika - pomimo że została stwierdzona przez lekarza specjalistę oraz lekarza sądowego - była przeszkodą takiego rodzaju. W orzecznictwie przyjmuje się, a Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni stanowisko to podziela, że w przypadku pełnomocnika będącego radcą prawnym lub adwokatem sposobem na przezwyciężenie przeszkody wywołanej nadzwyczajnym wydarzeniem (np. chorobą) w osobistym stawieniu się na rozprawie jest udzielenie dalszego pełnomocnictwa (substytucji) innemu radcy prawnemu lub adwokatowi (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt II OSK 2680/16; LEX nr 2328789).

Także z przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że z mocy samego prawa pełnomocnictwo ogólne lub do prowadzenia poszczególnych spraw obejmuje udzielenie substytucji (art. 39 pkt 2 p.p.s.a.). Udzielone radcy prawnemu M. K. pełnomocnictwo miało charakter pełnomocnictwa ogólnego, mocodawca nie wyłączył prawa do zastępowania go przez substytuta. Powyższe oznacza, że po stronie pełnomocnika skarżącego kasacyjnie, pomimo jego choroby, nie wystąpiła przeszkoda, której nie mógł przezwyciężyć. Mógł bowiem ustanowić substytuta w osobie innego radcy prawnego.

Przypomnieć również należy, iż rozpatrywanie spraw bez nieuzasadnionej zwłoki stanowi nakaz konstytucyjny, zawarty w przepisie w art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 7 p.p.s.a. sąd administracyjny powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy i dążyć do jej rozstrzygnięcia na pierwszym posiedzeniu.

W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie brak jest także podstaw do zawieszenia postępowania z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 2 p.p.s.a., gdyż rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie zależy od wyniku postępowania przed sądem powszechnym w sprawie dotyczącej postępowania karnego.

Przepis art. 125 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stwarza możliwość zawieszenia postępowania z uwagi na ujawnienie się czynu, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej miałoby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. Oznacza to, że sąd administracyjny nawet w obliczu toczącego się innego postępowania mogącego mieć wpływ na wynik sprawy nie ma obowiązku zawieszenia postępowania. Możliwość zawieszenia postępowania jest pozostawiona uznaniu sądu i ocenie, stosownie do okoliczności konkretnego przypadku.

Z kolei zgodnie z art. 11 p.p.s.a. wyłącznie ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego, co do popełnienia przestępstwa, wiążą sąd administracyjny. Oznacza to, że sąd administracyjny jest związany treścią sentencji prawomocnego wyroku wydanego w postępowaniu karnym, a więc ustaleniami co do winy i co do przypisanego oskarżonemu czynu, natomiast ustalenia zawarte w uzasadnieniu tego wyroku, a tym samym ocena materiału dowodowego, bezpośrednio nie wiążą sądu administracyjnego. Należy przy tym zauważyć i to, że związanie przewidziane w art. 11 p.p.s.a. nie obejmuje przy tym orzeczeń uniewinniających, czy też umarzających postępowanie. Gdyby nawet zatem doszło do wydania takiego orzeczenia, nie mogłoby to w żaden sposób wiążąco oddziaływać na postępowanie sądowoadministracyjne, rządzące się swoimi przesłankami i celami. Innymi słowy sąd administracyjny w sytuacji, gdy określne zachowanie jest oceniane zarówno na gruncie przepisów prawa karnego i administracyjnego, jako minimum musi przyjąć czyn jakiego dotyczy skazanie, może natomiast ustalić odpowiedzialność podatkową w szerszym zakresie. W takiej sytuacji brak jest podstaw do zawieszenia postępowania ze względu na toczące się postępowanie karne.

Odnosząc się zaś do wniosku organu administracji o odrzucenie skargi zawartego w piśmie procesowym Sąd zauważa, iż przywołany w skardze wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2018 r., sygn. akt II FSK 986/16 dotyczy całkowicie innego stanu faktycznego niż w rozpatrywanej sprawie.

W sprawie, w której NSA rozpatrywał skargę kasacyjną, sprzeciw został rozpatrzony i wydano odmowę wszczęcia postępowania z powodu niedopuszczalności sprzeciwu. O niedopuszczalności sprzeciwu w sprawie rozpatrywanej pod sygn. akt II FSK 986/16 stanowił zaś art. 84d u.s.d.g. Przepis ten mówi, iż wniesienie sprzeciwu nie jest dopuszczalne, gdy organ przeprowadza kontrolę, powołując się na przepisy art. 79 ust. 2 pkt 2, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 82 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 2 pkt 2 i art. 84a.

Skoro bezsporne jest, iż w rozpatrywanej sprawie organ nie wydał postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania z uwagi na niedopuszczalność sprzeciwu, o której mowa w art. 84d u.s.d.g., to wniosek organu administracji o odrzucenie skargi ze względu na pogląd wyrażony w przywołany powyżej wyroku NSA jest całkowicie niezasadny.

Ponadto, skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko zawarte w postanowieniu NSA z dnia 20 stycznia 2015 r., sygn. akt 2911/14, dotyczące podobnej sprawy jak rozpatrywana obecnie iż, uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 13 stycznia 2014 r. o sygn. akt II GPS 3/13 odnosi się do nieco innej, niż określona w zaskarżonym rozstrzygnięciu materii. Przedmiotem uchwały była dopuszczalność skargi na odmowę rozpatrzenia sprzeciwu wniesionego na podstawie art. 84c u.s.d.g., a wiec na rozstrzygnięcie dotykające meritum sprawy wynikłej w postępowaniu kontrolnym, natomiast zaskarżona decyzja (w istocie postanowienie) nie załatwiała w żaden sposób samego sprzeciwu, lecz na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. w powiązaniu z art. 84c ust. 9 i 16 u.s.d.g., rozstrzygała kwestię procesową dopuszczalności wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania kontroli. W ocenie NSA, wydając decyzje z powołaniem się na wymienione już przepisy i dodatkowo na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., organy w jedyny dopuszczalny sposób, ostatecznym rozstrzygnięciem administracyjnym, załatwiły wniosek skarżącej domagającej się podjęcia postępowania administracyjnego w sprawie z wniesionego przez nią sprzeciwu.

Przechodząc do merytorycznej oceny sprawy należy wskazać, iż sądy administracyjne kontrolują działalność organów administracji publicznej, a kontrola ta obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na akty wymienione w art. 3 § 2 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze oraz uwzględniając opisany stan sprawy uznać trzeba, że decyzja Prezesa ZUS, utrzymująca w mocy decyzję [...] Oddział ZUS w Ł. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia sprzeciwu podlega kontroli sądu administracyjnego, sprawowanej w oparciu o kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647).

Zgodnie z art. 134 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba, że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji przeprowadza ocenę zgodności decyzji z prawem. W szczególności istotne jest ustalenie, czy w postępowaniu przed organami administracyjnymi zostały dostatecznie i w sposób prawidłowy wyjaśnione okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Ustalenie, iż okoliczności te nie zostały w sposób prawidłowy wyjaśnione uniemożliwia dokonanie oceny, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, w szczególności, czy nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy( por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 1981 roku, sygn. akt S.A. 910/80, ONSA 1981, nr 1, poz. 7).

Decyzja jest zgodna z prawem, jeżeli odpowiada przepisom postępowania administracyjnego, jak też uregulowaniom prawa materialnego (por. wyrok NSA z 7 października 2002 r., sygn. akt II SA 2554/04, LEX nr 77 220).

Należy również przypomnieć, iż w myśl art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Dwuinstancyjność postępowania jest zasadą konstytucyjną, silnie związaną z zasadą państwa prawnego. Na gruncie postępowania administracyjnego oznacza ona możliwość merytorycznego badania tej samej sprawy przez dwa organy. Rozstrzygnięta sprawa, o ile strona zdecyduje się wnieść odwołanie, jest badana przez organ odwoławczy (zob. wyrok NSA z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt I GSK 226/10, LEX nr 744736).

Wskazać należy, że obowiązkiem organu odwoławczego w każdej sprawie – w myśl zasady dwuinstancyjności postępowania - jest ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, gdyż sprawa administracyjna rozstrzygnięta po raz pierwszy jest otwarta do ponownego orzekania, jeżeli zostanie wniesiony zwykły środek prawny (J. Borkowski, Glosa do wyroku SN z dnia 17 kwietnia 1997 r., sygn. akt III RN 12/97, OSP 1998, z. 5, poz. 99). Dla uznania, iż zasada dwuinstancyjności postępowania została zrealizowana, nie wystarczy samo stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Poprzestanie na takim ustaleniu oznaczałoby formalne rozumienie zasady (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 1998 r., sygn. akt IV SA 2058/97). Tak więc organ odwoławczy ma obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2001 r., sygn. akt III SA 913/00 oraz z dnia 19 marca 2002 r., sygn. akt III SA 181/00). Innymi słowy chodzi o to, by "przeprowadzono dwukrotnie merytoryczne postępowanie, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy i poważny przeanalizowano wszelkie argumenty i opinie, i w konsekwencji doprowadzono do wydania takiego rozstrzygnięcia, które najlepiej odpowiadać będzie prawu, interesowi publicznemu i słusznym interesom strony" (uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 1994 r., sygn. akt III AZP 8/94, OSNAPiUS 1995, nr 7, poz. 82).

W rozpatrywanej sprawie treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazuje jednoznacznie, że organ odwoławczy prowadził postępowanie z uchybieniem powyższych zasad.

Należy zauważyć, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes ZUS w żaden sposób nie odniósł się do podniesionych w odwołaniu zarzutów dotyczących naruszenie art. 83a ust. 1 wraz z art. 80 ust. 4 u.s.d.g. poprzez bezzasadne uznanie, że wezwanie płatnika do przedłożenia dokumentów w terminie do [...] listopada 2017 r. z uwagi na dużą ilość tych dokumentów i konieczność sporządzenia ich kopii, uzasadnia wprowadzenie przerwy w przedmiotowej kontroli; jak również uznanie, że wprowadzona w ten sposób (bezprawnie) przerwa może wywoływać jakiekolwiek skutki prawne, w tym poprzez niewliczanie jej do dopuszczalnego czasu trwania kontroli. Prezes ZUS nie odniósł się do twierdzeń Strony, że błędne jest stanowisko organu rentowego, że sprzeciw dotyczący czasu kontroli został złożony po terminie tj. po upływie 3 dni roboczych od dnia rozpoczęcia biegu tego terminu, którym jest dzień przekroczenia limitu czasu trwania kontroli, bowiem jest sprzeczne z regułami logiki w sytuacji, gdyż spór w niniejszej sprawie dotyczy właśnie określenia tego dnia.

W zaskarżonej decyzji brak jest również stanowiska organu odwoławczego co do zarzutów naruszenia art. 61a § 1 k.p.a. braku podstaw do zastosowania tego przepisu oraz zarzutu naruszenia art. 6 oraz art. 8 k.p.a. poprzez rażące naruszenie zasady praworządności i zaufania obywateli do organów administracji publicznej i bezpodstawne zawieszenie kontroli oraz uznanie, pomimo braku ku temu podstaw prawnych, że termin maksymalnego czasu trwania kontroli nie biegnie

Organ odwoławczy nie tylko nie rozpoznał zatem na nowo sprawy, ale także – jak wskazano powyżej - nie odniósł się do wszystkich zarzutów odwołania. Należy zauważyć, iż chociaż organ odwoławczy nie jest związany treścią zarzutów zgłoszonych przez stronę, to jednak do zarzutów tych powinien ustosunkować się w pierwszej kolejności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 1984 r., sygn. akt II SA 742/84, ONSA 1984/2/67). Ocena tychże zarzutów i wskazanie argumentów, które przesądziły o ich uwzględnieniu lub braku ich zasadności winny stanowić niezbędny element uzasadnienia decyzji Prezesa ZUS.

Sąd jednocześnie zauważa, że argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę nie można traktować jako uzupełnienia aktu administracji, jakim jest decyzja administracyjna i argumentacja ta nie podlega ocenie w ramach sądowej kontroli.

Wskazać należy również, iż zgodnie z informacjami załączonymi do pisma procesowego strony skarżącej Prokuratura Rejonowa w Z. prowadzi dwa postępowanie karne z zawiadomienia Skarżącej - zawiadomienie z dnia [...] marca 2018 r. o czynie z art. 270 § 1 k.k. i art. 271 § 1 k.k. oraz zawiadomienie z dnia [...] maja 2018 r. o czynie z art. 271 § 1 k.k. Z treści kopii dokumentów załączonych do pisma Skarżącej wynika, że jedno z postępowań dotyczy podrobienia lub przerobienia w celu użycia za autentyczny dokumentu w postaci akt kontroli płatnika składek sygnatura akt [...], którym płatnikiem składek jest C. Sp. z o.o. w P.

W odwołaniu Strona podnosiła, iż zachowanie kontrolujących budziło wątpliwości także pod względem zgodności z prawem. Według twierdzeń strony skarżącej Inspektor Kontroli starała się wymusić na prokurencie Skarżącej wydanie kopii dokumentów i wykonanie innych poleceń poprzez dwuznaczne sformułowania, które prokurent odczytała jako groźba. Według Skarżącej Inspektor Kontroli wspominała np. o tym, że "trzeba dać na mszę albo i dwie". Nie ulega wątpliwości, że wyczerpujące uzasadnienie decyzji organu odwoławczego w niniejszej sprawie winno zawierać odniesienie do tych twierdzeń Skarżącej.

Rozpatrując ponownie sprawę Prezes ZUS weźmie pod uwagę powyższy fakt i w ramach postępowania odwoławczego odniesienie się do argumentacji strony skarżącej podważającej wiarygodność dokumentów w oparciu, o które procedowały organy ZUS.

Ww. wady uzasadnienia zaskarżonej decyzji stanowią naruszenie przepisu art. 107 § 3 w zw. z art. 15 k.p.a w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Staranność przekazywania obywatelowi argumentów wykorzystywanych przy jej formułowaniu jest istotnym elementem funkcji perswazyjnej uzasadnienia (por. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 listopada 2001 r., sygn. akt II SA/Lu 629/00). Chodzi bowiem o to, by organ w sposób wyczerpujący i jawny wskazał stronie motywy, które w jego ocenie stanowią o ich bezzasadności. Strona nie może być zdana w tym zakresie na swoje domysły. Organ powinien podjąć starania, aby strona została przekonana o zasadności wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Tylko bowiem takie zachowanie będzie realizowało zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów administracji, którego istotą jest to, by każdy uczestnik postępowania był przekonany, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie, i że jego stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło negatywne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 1994 r., sygn. akt III ARN 2/94, OSNAPiUS 1994, nr 1, poz. 2 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 1997 r., sygn. akt III RN 94/96, OSNAPiUS 1997, nr 19, poz. 366).

Wskazane powyżej naruszenia powodują, że zaskarżony akt uchyla się spod merytorycznej kontroli Sądu. Należy przy tym podkreślić, że nie jest rzeczą Sądu poszukiwanie argumentów przemawiających za zasadnością stanowiska organu, czy też odpowiedź na postawione w toku postępowania przed organem zarzuty. Z mocy bowiem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i powołanego na wstępie art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne powołane są do kontroli działań organów administracji publicznej, a tym samym nie mogą ich w tych działaniach zastępować.

Ponownie rozpoznając sprawę Prezes ZUS uzasadni należycie rozstrzygnięcie z uwzględnieniem wymogów wynikających z art. 107 § 3 k.p.a.

W świetle powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a