Wyrok NSA oz. w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 2667/00
NSA oz. w Szczecinie
Data orzeczenia: 2002-06-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 609  Gospodarka wodna, w tym ochrona wód, budownictwo wodne, melioracje, zaopatrzenie w wodę
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 1 pkt 2, art. 139
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 października 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Wydana na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa decyzja uchylająca /kasacyjna/ związana być musi z rozstrzygnięciem następczym polegającym - w zależności od ustaleń - albo na odmiennym orzeczeniu, co do istoty sprawy /przy respektowaniu określonego w art. 139 Kpa zakazu reformationis in peius/, albo na umorzeniu postępowania pierwszej instancji.

TEZY

Wydana na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa decyzja uchylająca /kasacyjna/ związana być musi z rozstrzygnięciem następczym polegającym - w zależności od ustaleń - albo na odmiennym orzeczeniu, co do istoty sprawy /przy respektowaniu określonego w art. 139 Kpa zakazu reformationis in peius/, albo na umorzeniu postępowania pierwszej instancji.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Spółdzielni Pracy Rybołówstwa i Przetwórstwa Rybnego "C." w Sz. na decyzję Wojewody Z. z dnia 25 września 2000 r. (...) w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego w zakresie budownictwa wodnego - uchyla zaskarżoną decyzję;(...).


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta Sz. decyzją z dnia 7 czerwca 2000 r., (...), na podstawie art. 20 ust. 1, art. 21 ust. 3, art. 31, art. 53 ust. 2 pkt 2 i ust. 3, art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo Wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./, art. 33 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencji organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa /Dz.U. nr 106 poz. 668/ oraz art. 104 Kpa, po rozpatrzeniu wniosku Spółdzielni Pracy Rybołówstwa i Przetwórstwa Rybnego "C." w Sz., zezwolił wnioskodawcy na wykonanie mechaniczno-biologicznej zakładowej oczyszczalni ścieków oraz na odprowadzenie oczyszczonych ścieków do wód powierzchniowych, a jako odbiornik ścieków oczyszczonych wskazał rzekę P.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że pozwolenie wydano w oparciu o złożony wniosek wraz z "Projektem budowlanym - kanalizacja i zakładowa oczyszczalnia ścieków - technologia oczyszczalni ścieków i operat wodnoprawny", ocenę w zakresie ochrony środowiska rozwiązań projektowanych zawartych w ww. projekcie oraz ustalenia z rozprawy wodnoprawnej z dnia 31.05.2000 r.

Prezydent stwierdził, że z uwagi na to, iż rzeka P. i jezioro D. jest odbiornikiem znacznej ilości ścieków sanitarnych i deszczowych z rejonu dzielnicy D., zakładów zlokalizowanych nad rzeką i jeziorem /również w przyległych granicach/, wód z przepompowni melioracyjnych - przepis par. 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i leśnictwa z dnia 5 listopada 1991 r. w sprawie klasyfikacji wód oraz warunków jakim powinny odpowiadać ścieki odprowadzone do wód lub do ziemi - nie ma zastosowania.

Od decyzji tej odwołanie wniósł Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Sz. domagając się jej uchylenia i podnosząc, że zrzut ścieków z oczyszczalni, na które składają się ścieki poprodukcyjne, popłuczne i socjalne, będzie następował na odległości 675 m przed ujściem P. do jeziora D. Zdaniem odwołującego się wskazany w zaskarżonej decyzji przepis par. 2.1 pkt 5 rozporządzenia z dnia 5 listopada 1991 r. w sprawie klasyfikacji wód (...) ustanowiony został w celu nie dopuszczenia do degradacji jezior w ogóle, jak również w celu nie dopuszczenia do dalszej ich degradacji, co powinno obligować użytkownika do tej pory nie wprowadzającego ścieków do tych zbiorników, a więc użytkownika, który nie poniósł jeszcze żadnych nakładów finansowych z tego tytułu do szukania innych rozwiązań gospodarki ściekowej.

Wojewoda Z. decyzją z dnia 25 września 2000 r. (...), na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa po rozpatrzeniu odwołania - uchylił zaskarżoną decyzję w całości.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał, że w aktach sprawy znajduje się stanowisko Ministerstwa Środowiska - Departamentu Ochrony Środowiska /pismo z dnia 30 sierpnia 2000 r./ wyjaśniające, że przepis par. 2.1 pkt 5 rozporządzenia z dnia 5 listopada 1991 r. dotyczy nowych źródeł ścieków oraz sytuacji, gdy użytkownik występujący o wydanie pozwolenia wodnoprawnego dotychczas nie wprowadził swoich ścieków do jeziora lub jego dopływów na odcinku 3 km od ujścia do jeziora.

Tak więc, zdaniem Wojewody wydanie wnioskodawcy pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie mechaniczno-biologicznej zakładowej oczyszczalni ścieków przy ul. P. 75 w Sz. oraz na odprowadzanie oczyszczonych ścieków do wód powierzchniowych w odległości 675 m przed ujściem P. do jeziora D. narusza zapis zawarty w par. 2.1. pkt 5 rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 5 listopada 1991 r. w sprawie klasyfikacji wód oraz warunków jakim powinny odpowiadać ścieki wprowadzone do wód lub do ziemi /Dz.U. nr 116 poz. 503/.

Nadto organ odwoławczy podniósł na marginesie, że decyzja z dnia 13.03.2000 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, którą uzyskał inwestor, została wydana z naruszeniem procedury obowiązującej dla inwestycji zaliczanych do pogarszających stan środowiska.

W konkluzji organ stwierdził, że sprawa właściwej lokalizacji oczyszczalni ścieków "powinna zostać poruszona już na etapie wstępnym całego procesu formalnego inwestycji, a więc na etapie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Pozwoliłoby to inwestorowi na uniknięcie kosztów związanych z przygotowaniem projektu inwestycyjnego" i z powyższych względów orzekł jak w sentencji.

We wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skardze Spółdzielnia Pracy Rybołówstwa i Przetwórstwa Rybnego "C." w Sz. zarzuciła wyżej opisanej decyzji ostatecznej naruszenie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa oraz art. 104 par. 2 Kpa i art. 107 par. 1 Kpa i podniosła, że z sentencji nie wynika czy organ II instancji orzekł co do istoty sprawy, czy też umorzył postępowanie.

Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wojewoda Z. odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

W przypadku wniesienia przez legitymowany podmiot odwołania od decyzji organu I instancji, właściwy organ odwoławczy - zgodnie z wyrażoną w art. 15 Kpa zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego - ponownie rozpatruje i rozstrzyga sprawę.

Rozstrzygnięcie to zapada w formie decyzji, która odpowiadać musi jednemu z rodzajów decyzji odwoławczych określonych w art. 138 par. 1 i par. 2 Kpa, z zastrzeżeniem rozwiązania przyjętego w art. 138 par. 3 Kpa.

W niniejszej sprawie Wojewoda Z. jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał w osnowie swojej decyzji art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: "uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy, bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji". Z cytowanego przepisu wynika zatem, że wydana na jego podstawie decyzja uchylająca /kasacyjna/ związana być musi z rozstrzygnięciem następczym polegającym - w zależności od ustaleń - albo na odmiennym orzeczeniu co do istoty sprawy /przy respektowaniu określonego w art. 139 Kpa zakazu reformationis in peius/, albo na umorzeniu postępowania pierwszej instancji.

Tymczasem zaskarżona decyzja ostateczna ogranicza się wyłącznie do uchylenia decyzji pierwszej instancji i z naruszeniem art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa nie zawiera jednego z dwóch wyżej wskazanych rozstrzygnięć następczych.

Również z uzasadnienia decyzji odwoławczej nie wynika jak organ II instancji rozstrzygnął sprawę wobec uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej.

W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie jest zgodna z prawem, skoro narusza przepisy postępowania administracyjnego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, należało uwzględnić skargę.

Dlatego Sąd na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji. Orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania oparte zostało o przepis art. 55 ust. 1 tej samej ustawy.