Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1194/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 112  ust. 1 pkt 2, art. 115 ust. 1 pkt 2 i ust. 4
journal: Dz.U. 2003 nr 179 poz 1750
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska, Sławomir Antoniuk, Protokolant Eliza Kusy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r., wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 2 Kpa, po rozpoznaniu odwołania P. S. od rozkazu Dyrektora Departamentu Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2009 r. w sprawie zwolnienia oficera z zawodowej służby wojskowej, wskutek cofnięcia żołnierzowi wymaganego poświadczenia bezpieczeństwa:

1. uchylił zaskarżony rozkaz, w części dotyczącej daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i ustalił nową datę zwolnienia na dzień 31 lipca 2009 r.,

2. w pozostałej części zaskarżony rozkaz utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż [...] P. S. pełnił służbę wojskową na stanowisku służbowym [...].

W dniu [...] czerwca 2007 r. Służba Kontrwywiadu Wojskowego wszczęła kontrolne postępowanie sprawdzające i wskazała, że [...] P. S. został skazany w dniu [...] marca 2007 r. przez Wojskowy Sąd Garnizonowy w [...] za popełnienie przestępstwa, określonego w art. 178 a § 1 kk, na karę grzywny, środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych przez okres 4 lat oraz środek karny w postaci podania wyroku do publicznej wiadomości oraz świadczenie pieniężne na cele społeczne. Wyrok ten uprawomocnił się z dniem 3 kwietnia 2007 r. Biorąc pod uwagę wskazany wyrok, właściwy organ uznał że [...] P. S. nie daje rękojmi zachowania tajemnicy i decyzją nr [...] cofnięto [...] poświadczenie bezpieczeństwa.

Rozkazem nr [...] z dnia [...] marca 2009 r., wydanym na podstawie art. 112 ust. 1 pkt 2 oraz art. 115 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 z późn. zm.) i § 14 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 oraz § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 stycznia 2008 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz.U. Nr 23, poz. 137), Dyrektor Departamentu Kadr MON zwolnił P. S. z zawodowej służby wojskowej.

Od powyższego rozkazu oficer złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie rozkazu i umorzenie postępowania. Rozkazowi zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 112 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Według P. S. cofnięcie poświadczenia bezpieczeństwa dopuszczającego do informacji niejawnych, oznaczonych klauzulą "tajne" nie jest równoznaczne z cofnięciem poświadczenia bezpieczeństwa wymaganego, a więc wymaganego na zajmowanym stanowisku służbowym. P.S. podał, że na stanowisku zajmowanym przez niego wymagane jest poświadczenie bezpieczeństwa dopuszczające do informacji stanowiących tajemnicę służbową i oznaczonych klauzulą "poufne".

Rozpoznając odwołanie, Minister Obrony Narodowej wskazał, że zgodnie z treścią art. 112 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierza zawodowego można zwolnić z zawodowej służby wojskowej, wskutek odmowy wydania lub cofnięcia żołnierzowi wymaganego poświadczenia bezpieczeństwa. Uzasadniając swoją decyzję Minister Obrony Narodowej podał, że Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego, w postępowaniu sprawdzającym stwierdził i udokumentował faktyczną przesłankę cofnięcia poświadczenia bezpieczeństwa opisaną w art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnej (Dz. U. z 2005 r. Nr 196, poz. 1631 ze zm.) w myśl, którego "nie mogą być dopuszczone do pracy lub pełnienia służby na stanowisku albo do wykonywania prac zleconych, z którymi łączy się dostęp do informacji niejawnych stanowiących tajemnicę państwową (...) osoby (...) skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwa umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, także ścigane za granicą". Organ powołał się ponadto na zapis art. 47 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnej i wskazał, że kontrolne postępowanie sprawdzające kończy się wydaniem decyzji o cofnięciu poświadczenia bezpieczeństwa albo poinformowaniem kierownika jednostki organizacyjnej lub osoby odpowiedzialnej za obsadę stanowisk o braku zastrzeżeń w stosunku do osoby, którą objęto kontrolnym postępowaniem sprawdzającym, z jednoczesnym potwierdzeniem jej dalszej zdolności do zachowania tajemnicy w zakresie określonym w posiadanym przez osobę sprawdzaną poświadczenia bezpieczeństwa. Oznacza to, zdaniem organu, że ustawa nie daje możliwości zakończenia kontrolnego postępowania sprawdzającego wydaniem decyzji utrzymującej w części ważność posiadanego przez nią poświadczenia bezpieczeństwa. Organ wskazał też, że występowanie przesłanki określonej w art. w 28 ust. 1 pkt. 2 powołanej ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnej, nie przesądza co prawda o dostępie osoby sprawdzanej do informacji niejawnych stanowiących tajemnice służbową, jednak omówiona konstrukcja art. 47 ust. 1 ustawy wskazuje, iż osoba ta nie może posiadać takiego dostępu na podstawie cofniętego jej poświadczenia bezpieczeństwa. Art. 33 powołanej ustawy wskazuje, że ten sam dokument – poświadczenie bezpieczeństwa, uprawniające do dostępu do informacji oznaczonych klauzulą "tajne" uprawnia do dostępu do informacji oznaczonych klauzulą "poufne" i "zastrzeżone". Tak więc cofnięcie ważności tego dokumentu, oznacza w praktyce brak dostępu również do informacji stanowiących tajemnicę służbową.

Konkludując organ wskazał, ze brak dopuszczenia do informacji niejawnych stanowiących tajemnicę służbowa powoduje, że P. S. nie może pełnić służby na żadnym stanowisku służbowym w siłach zbrojnych. Organ wskazał ponadto, że planowane zmiany organizacyjno-etatowe zmierzające do zmniejszenia stanu etatowego Sił Zbrojnych również nie przemawiają za pozostawieniem w służbie wojskowej żołnierza, który nie przestrzega porządku prawnego, i któremu właściwe służby cofnęły poświadczenie bezpieczeństwa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uzupełnionej następnie pismem z dnia 9 października 2009 r. P. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, zarzucając jej naruszenie norm prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię art. 112 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Skarżący podniósł, iż skoro na zajmowanym przez niego stanowisku służbowym wymagane jest poświadczenie bezpieczeństwa dopuszczające do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne" to błędnym było przyjęcie, iż decyzja Prezesa Rady Ministrów wywołała cofnięcia poświadczenia bezpieczeństwa wymaganego na zajmowanym stanowisku służbowym. Decyzja Prezesa Rady Ministrów utrzymała jedynie w mocy decyzję organu I instancji o cofnięciu poświadczenia bezpieczeństwa, lecz nie takiego, które jest wymagane w rozumieniu art. 112 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, ale dopuszczającego do informacji oznaczonych wyższą klauzulą. W piśmie uzupełniającym swoją skargę wskazał ponadto, że gdyby wolą ustawodawcy było cofnięcie poświadczenia bezpieczeństwa także w zakresie, który nie jest objęty art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnej, to wyraźnie zostałoby to wysłowione w ustawie.

W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Kontrola decyzji administracyjnych ograniczona jest zatem do badania zgodności tych rozstrzygnięć z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa. Dlatego Sąd nie może badać celowości decyzji realizujących określoną politykę kadrową, jeżeli tylko mieszczą się w ramach prawa i nie stanowią jego nadużycia. Badając legalność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji, Sąd nie stwierdził uchybień prawa, które mogłyby skutkować ich uchyleniem lub stwierdzeniem nieważności.

Na wstępie należy podać, że ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) przewiduje zarówno przypadki obligatoryjnego, jak i fakultatywnego zwolnienia ze służby.

Podstawę materialnoprawną decyzji o zwolnieniu skarżącego z zawodowej służby wojskowej stanowił przepis art. 112 pkt 2 w zw. z art. 115 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 14 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 stycznia 2008 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. Nr 23, poz. 137).

Zgodnie z art. 112 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy żołnierza zawodowego można zwolnić z zawodowej służby wojskowej wskutek odmowy wydania lub cofnięcia żołnierzowi wymaganego poświadczenia bezpieczeństwa. W sprawie bezspornym jest, że decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego cofnięto P. S. poświadczenie bezpieczeństwa nr [...], uprawniające do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "Tajne". Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Prezesa Rady Ministrów RP nr [...] z dnia [...] maja 2008 r., a Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę od tej decyzji wyrokiem z dnia 11 grudnia 2008 r. o sygnaturze akt II SA/Wa 824/08 oddalił skargę.

Przesłanką cofnięcia P. S. poświadczenia bezpieczeństwa była okoliczność skazania go w dniu [...] marca 2007 r. przez Wojskowy Sąd Garnizonowy w [...] za popełnienie przestępstwa, określonego w art. 178 a § 1 kk, na karę grzywny, środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych przez okres 4 lat oraz środek karny w postaci podania wyroku do publicznej wiadomości oraz świadczenie pieniężne na cele społeczne.

Decyzja Prezesa Rady Ministrów RP nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. była decyzją ostateczną podlegającą wykonaniu. Tak więc, organ upoważniony był do podjęcia działań w przedmiocie zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej. Należy również wskazać, iż dowódca jednostki nie skorzystał z uprawnienia wynikającego z § 10 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia i nie wnioskował o zatrzymanie żołnierza w dalszej służbie wojskowej. Na podkreślenie zasługuje fakt, że organ podejmując decyzję o zwolnieniu skarżącego z zawodowej służby wojskowej podał powody, dla których nie jest możliwe dalsze pozostawienie żołnierza w służbie. Ponadto podać należy, że Dyrektor Departamentu Kadr MON, wnioskując o zwolnienie skarżącego ze służby, wskazał, że brak jest stanowisk służbowych w [...] Batalionie [...], na które żołnierz ten mógłby zostać wyznaczony (karta nr 50 akt).

Odnosząc się do zarzutu skarżącego wskazującego, że skoro na zajmowanym prze niego stanowisku służbowym wymagane jest poświadczenie bezpieczeństwa dopuszczające do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne" to błędnym było przyjęcie, iż decyzja Prezesa Rady Ministrów wywołała cofnięcia poświadczenia bezpieczeństwa wymaganego na zajmowanym stanowisku służbowym oraz, że decyzja Prezesa Rady Ministrów utrzymała jedynie w mocy decyzję organu I instancji o cofnięciu poświadczenia bezpieczeństwa, lecz nie takiego, które jest wymagane w rozumieniu art. 112 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, to Sąd nie podziela tego stanowiska. Stwierdzić bowiem należy, że Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego, w postępowaniu sprawdzającym wskazał i udokumentował faktyczną przesłankę cofnięcia poświadczenia bezpieczeństwa zawartą w art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 196, poz. 1631 ze zm.), zgodnie z którym "nie mogą być dopuszczone do pracy lub pełnienia służby na stanowisku albo do wykonywania prac zleconych, z którymi łączy się dostęp do informacji niejawnych stanowiących tajemnicę państwową (...) osoby (...) skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwa umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, także ścigane za granicą.

Zgodnie zaś z art. 47 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, kontrolne postępowanie sprawdzające kończy się wydaniem decyzji o cofnięciu poświadczenia bezpieczeństwa albo poinformowaniem kierownika jednostki organizacyjnej lub osoby odpowiedzialnej za obsadę stanowisk o braku zastrzeżeń w stosunku do, którą objęto kontrolnym postępowaniem sprawdzającym, z jednoczesnym potwierdzeniem jej dalszej zdolności do zachowania tajemnicy w zakresie określonym w posiadanym przez osobę sprawdzaną poświadczenia bezpieczeństwa. Zgodzić się należy z organem, że ustawa nie daje możliwości zakończenia kontrolnego postępowania sprawdzającego wydaniem decyzji utrzymującej w części ważność posiadanego przez nią poświadczenia bezpieczeństwa. Występowanie przesłanki określonej w art. w 28 ust. 1 pkt. 2 powołanej ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnej, nie przesądza wprawdzie o dostępie osoby sprawdzanej do informacji niejawnych stanowiących tajemnice służbową, jednak omówiona konstrukcja art. 47 ust. 1 ustawy wskazuje, iż osoba ta nie może posiadać takiego dostępu na podstawie cofniętego jej poświadczenia bezpieczeństwa. Istotnie bowiem zgodnie z art. 33 powołanej ustawy, ten sam dokument – poświadczenie bezpieczeństwa, uprawniające do dostępu do informacji oznaczonych klauzulą "tajne" uprawnia do dostępu do informacji oznaczonych klauzulami "poufne" i "zastrzeżone". Oznacza to zatem, że cofnięcie ważności tego dokumentu, oznacza w praktyce brak dostępu również do informacji stanowiących tajemnicę służbową. Konsekwencją zatem pozbawienia P. S. certyfikatu bezpieczeństwa było, że nie mógł on pełnić dalej służby na żadnym stanowisku służbowym w Siłach Zbrojnych.

Mając na uwadze, iż zaskarżona decyzja znajduje potwierdzenie w obowiązujących przepisach prawa materialnego i nie narusza przepisów postępowania administracyjnego w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 i art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.