Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2894/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi S. Ś. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia (...) października 2011 r. nr (...) w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od (...) Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz S. Ś. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia (...) października 2011 r., Nr (...) (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: (...)WINB) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego -tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm. (dalej kpa) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm. (dalej: Prawo budowlane) po rozpatrzeniu odwołania S. Ś. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. (dalej: PINB w M.) z dnia (...) września 2011 r., Nr (...) nakładającej na inwestora – E. i S. Ś. obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wybudowanego na działce oznaczonej nr ewid. (...) obręb (...), położonej w S. przy ul. (...), w terminie sześciu miesięcy licząc od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Z akt postępowania wynika, że w dniu (...) marca 2006 r. PINB w M. na wniosek inwestora – S. Ś. wszczął postępowanie w sprawie zakończenia budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. (...) obręb (...), położonej w S. przy ul. (...).

Roboty budowlane prowadzone były na podstawie decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...) zatwierdzającej projekt architektoniczno - budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz zezwalającej na budowę ww. budynku.

Decyzją z dnia (...) kwietnia 2006 r. Nr (...) PINB w M. wniósł sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. (...) obręb (...), położonej w S. przy ul. (...).

W toku postępowania ustalono (protokół oględzin z (...) kwietnia 2006 r.), że na działce oznaczonej nr ew. (...) obręb (...) położonej w S. przy ul. (...), znajduje się budynek mieszkalny o wym. 12,44 m x 13,50 m., który w poziomie parteru ma wybudowane wykusze z otworami okiennymi w odległości ok. 3,10 m od granicy południowej i w odległości ok. 3,90 m od granicy północnej. Ponadto organ stwierdził, że budynek został przesunięty o 5,0 m w kierunku zachodnim, wykonano zadaszenie wejścia głównego wsparte na słupach żelbetowych, schody wykonano z odstępstwami (tj. wykonano pochylnię), zlikwidowano pomieszczenie garażu od strony wschodniej, a w jego miejsce wykonano pomieszczenie pralni, a także nie wykonano podpiwniczenia w części zachodniej pod tarasem i pomieszczenia salonu.

Pismem z dnia (...) maja 2006 r. PINB w M. wniósł do Wojewody (...) o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...) zatwierdzającej projekt architektoniczno - budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz zezwalającej na budowę ww. budynku. W uzasadnieniu tego wniosku organ nadzoru budowlanego wskazał, że projekt budowlany w poziomie piwnic zakładał lokalizację budynku w odległości 5,60 m. od północnej granicy działki i 4,50 m. od południowej granicy tej działki. W poziomie parteru te odległości z uwagi na zaprojektowane z otworami okiennymi ściany wykuszu, zostały pomniejszone o 1,5 m. i wyniosły odpowiednio 4,10 m. i 3,00 m. w stosunku do północnej i południowej granicy działki. Organ powołując się na § 12 ust. 4 obowiązującego we dacie zatwierdzenia projektu budowlanego rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz.140) stwierdził, że projektowana lokalizacja budynku jest sprzeczna z treścią ww. przepisu.

Po rozpatrzeniu odwołania inwestora (...)WINB decyzją z dnia (...) października 2006 r. Nr (...) r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 marca 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 62/07 uchylił zaskarżoną decyzję (...)WINB z dnia (...) października 2006 r. Nr (...) oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia (...) kwietnia 2006 r. Nr (...).W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w aktach znajduje się projekt zagospodarowania działki oraz plan parteru budynku wzniesionego przez skarżącego, z których to dokumentów oraz inwentaryzacji powykonawczej z dnia (...) lutego 2006 r. nie można ustalić jakich odstępstw dokonał inwestor.

Postanowieniem z dnia (...) stycznia 2008 r., znak: (...) Wojewoda (...) nałożył na Burmistrza Miasta S. obowiązek odtworzenia decyzji z dnia (...) sierpnia 1996 r. nr (...) podjętej przez Burmistrza Miasta S. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej E. i S. Ś. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ew. (...) w Obr. Nr (...) położonej w S. przy ul. (...) w terminie 14 dni od otrzymania postanowienia, a następnie decyzją z dnia (...) lutego 2008 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...). Wojewoda (...) stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się jedynie kserokopia pozwolenia na budowę, która nie może stanowić materiału dowodowego, związku z czym uznał, że nie jest możliwe wszczęcie postępowania nieważnosciowego.

Decyzją z dnia (...) czerwca 2008 r. Nr (...). PINB w M. nakazał E. i S. Ś. usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego poprzez zamurowanie cegłą pełną lub szklaną otworów okiennych znajdujących się w wykuszach, zwróconych bezpośrednio w stronę południową na odległość 3,14 m i w stronę północną na odległość 3,85 m w terminie 30-dniowym.

Na skutek odwołania wniesionego od ww. decyzji przez S. Ś. (...)WINB wydał w dniu (...) stycznia 2009r., decyzję Nr (...) którą uchylił zaskarżoną decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Decyzją z dnia (...) marca 2009 r. Nr (...) PINB w M. nakazał E. i S. Ś. usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wybudowanego na działce oznaczonej nr ew. (...) obręb (...), położonej w S. przy ul. (...), poprzez zamurowanie cegłą pełną lub szklaną otworów okiennych znajdujących się w wykuszach, zwróconych bezpośrednio w stronę południową na odległość 3,14 m i w stronę północną na odległość 3,85 m w terminie 30 dni od dnia, kiedy ww. decyzja stanie się ostateczna.

Po rozpatrzeniu odwołania S. Ś. (...)WINB decyzją z dnia (...) maja 2009 r. Nr (...) ponownie uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, wskazując na możliwość prowadzenia postępowania w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego.

Po rozpatrzeniu skargi S. Ś. na powyższe rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1211/09 oddalił skargę.

W wyniku powyższego PINB w M. postanowieniem z dnia (...) września 2011 r. Nr (...) nakazał wstrzymanie robót budowlanych prowadzonych przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. (...) obręb (...), położonej w S. przy ul. (...) oraz nałożył na S. i E. Ś. obowiązek przedłożenia oceny technicznej stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego rozstrzygającego o sposobie doprowadzenia usytuowania przedmiotowego budynku do zgodności z warunkami wynikającymi z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (j. t. Dz. U. Nr 75 z 2002 r., poz. 690 - ze zm.).

Powyższe postanowienie PINB w M. z dnia (...) września 2011 r. Nr (...) zostało uchylone postanowieniem (...)WINB z dnia (...) października 2011 r. Nr (...).

Następnie PINB w M. decyzją z dnia (...) września 2011 r. Nr (...) nałożył na E. i S. Ś. obowiązek sporządzenia przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wybudowanego na działce oznaczonej nr ewid. (...) obręb (...), położonej w S. przy ul. (...), w terminie sześciu miesięcy licząc od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

Po rozpatrzeniu odwołania S. Ś. (...)WINB stwierdził, że inwestor wybudował budynek mieszkalny z odstępstwami od decyzji o pozwoleniu na budowę. Przedmiotowe odstępstwa polegają na: zmianie wymiarów rzutu budynku, zmianie lokalizacji budynku, dobudowie wejścia zadaszonego, wybudowaniu pochylni, niewykonaniu części podpiwniczenia, zbliżeniu się do granicy działki budynku ścianą z otworami okiennymi od strony północnej na odległość 3,86 m i od strony południowej na odległość 3,14 m. W ocenie (...)WINB prawidłowo zastosowano procedurę postępowania przy stwierdzeniu istotnych odstępstw od warunków decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie bowiem z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego właściwy organ w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budową - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Stosownie do tego przepisu organ I instancji - z uwagi na istotne odstępstwa od pierwotnej dokumentacji projektowej - wydał decyzję z dnia (...) września 2010 r. Nr (...) nakładającą obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dla ww. inwestycji. Organ wskazał, że dokonanie istotnego odstąpienia w trakcie budowy bez wcześniejszego uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę skutkuje wszczęciem procedury naprawczej określonej w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Przedłożenie w organie powiatowym projektu budowlanego zamiennego ma umożliwić ocenę prawidłowości wykonanych robót budowlanych pod kątem zgodności ze sztuką budowlaną i przepisami oraz umożliwić legalizację wykonanych samowolnie zmian. Jeśli bowiem wykonane roboty budowlane są zgodne z przepisami techniczno-budowlanymi to możliwe będzie zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego i w dalszym etapie udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu (...)WINB zauważył, że samo zgłoszenie obiektu do użytkowania oraz brak sprzeciwu właściwego organu w przypisanym terminie nie powoduje, iż obiekt został skutecznie oddany do użytkowania w sytuacji zrealizowania inwestycji z istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego. Organ wskazał, że prawnie skuteczne może być tylko zawiadomienie o zakończeniu budowy obiektu wykonanego zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę lub w sposób nieistotnie odstępujący od jej zapisów, co jak wynika z akt sprawy nie miało miejsca w niniejszym przypadku. Wykonanie przez inwestorów odstępstwa dotyczą projektu zagospodarowania działki oraz charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego, stąd zgodnie z art. 36a ust. 1 w związku z ust. 5 Prawa budowlanego wymagały uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Inwestorzy w/w obowiązku nie dopełnili, stąd organ powiatowy słusznie wszczął postępowanie naprawcze (w części obiektu dotyczącej tych odstępstw). (...)WINB wskazał także, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 05.11.2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1211/09 podzielił stanowisko organu zawarte w decyzji z dnia 8 maja 2009 r. Nr 893/09, że "(...) w ponownym postępowaniu wyjaśniającym organ winien ocenić cały zebrany materiał dowodowy w aspekcie przepisu art. 51 Prawa budowlanego oraz na tej podstawie wydać rozstrzygnięcie ".

Organ II instancji powołał art. 153 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym ocena prawna wyrażona w wyroku sądu jest wiążąca w sprawie dla tego sądu oraz organu administracji państwowej zarówno, gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego jak i prawa procesowego.

Powyższa decyzja (...)WINB z dnia (...) października 2011 r., Nr (...) została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez S. Ś.

W uzasadnieniu skargi S. Ś. zarzucił, że organ pierwszej instancji błędnie ocenił dowody i nie uzasadnił dlaczego jego zdaniem odstępstwa od projektu budowlanego mają "istotny" charakter w rozumieniu art. 36a ust. 5 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego.

Skarżący podniósł, że uchylając postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia (...) września 2011 r. nr (...) organ drugiej instancji słusznie stwierdził, że stan techniczny budynku nie budzi zastrzeżeń i nie ma podstaw aby zobowiązać skarżącego do przedstawienia oceny technicznej budynku. Tym niemniej rozpoznając odwołanie skarżącego od decyzji PINB w M. z dnia (...) września 2011 r. nr (...) organ drugiej instancji nie dostrzegł, że wykonanie projektu budowlanego zamiennego powinno zostać poprzedzone opracowaniem "oceny technicznej stanu technicznego przedmiotowego budynku." W związku z powyższym ocena dokonana przez (...)WINB jest niekonsekwentna. Skoro bowiem postanowienie nakładające na skarżącego obowiązek wykonania oceny technicznej budynku zostało uchylone jako sprzeczne z prawem, to również należało również uchylić decyzję, z której wynika obowiązek wykonania oceny technicznej budynku.

Skarżący zarzucił również błędną ocenę dowodów przeprowadzonych w sprawie, w szczególności protokołu oględzin z dnia 28 kwietnia 2006 r. oraz projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia (...) sierpnia 1996 r. znak: (...). Wskazał, że dowody powinny zostać ocenione w kontekście art. 36a Prawa budowlanego, zaś ustalenie przesłanki "istotnego odstępstwa" wymaga wnikliwego rozważenia wszelkich okoliczności sprawy i starannego uzasadnienia. Nie każda bowiem rozbieżność pomiędzy projektem a rzeczywistym wymiarem budynku może być oceniana jako odstępstwo istotne. Podniósł także, że nie istnieje potrzeba wszczęcia postępowania naprawczego w odniesieniu do tych części budynku, które zostały wykonane zgodnie z projektem lub, w przypadku których ewentualne odstępstwa są niewielkie. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. zabrakło analizy ustaleń wynikających z protokołu oględzin z dnia (...) kwietnia 2006 r. w kontekście zatwierdzonego projektu budowlanego. Skarżący zauważył, że organy obu instancji powołują się na naruszenie przez skarżącego warunków wynikających z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Tymczasem całkowicie nieuzasadnione jest zobowiązanie skarżącego do przedstawienia projektu zamiennego dotyczącego ściany południowej budynku. Z decyzji organu pierwszej instancji wynika, że odstępstwo od projektu budowlanego polega na "zbliżeniu się" do granicy działki budynku ścianą z otworami okiennymi od strony południowej w odległości 3,13 m, podczas gdy projekt przewidywał odległość 3 m. Jeśli więc nawet uznać, że różnica 13 cm jest istotnym odstępstwem w rozumieniu art. 36 a Prawa budowlanego, to należałoby raczej kwalifikować to odstępstwo jako "oddalenie się" od granicy działki. W każdym jednak przypadku należałoby rozważyć, czy zasadne jest wszczynanie postępowania naprawczego w celu "przesunięcia" budynku o 13 cm w kierunku granicy działki sąsiadującej, tak aby doprowadzić do zgodności z pierwotnym projektem budowlanym.

Zdaniem skarżącego wydanie zaskarżonej decyzji bez odniesienia się do projektu budowlanego stanowi powielenie błędu, który był przyczyną uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 marca 2007 r., sygn. akt: VII SA/Wa 62/07 decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) października 2006 r. Nr (...).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej: ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga podlega uwzględnieniu, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawa materialnoprawną decyzji PINB w M. z dnia (...) września 2011 r., Nr (...) nakładającej na inwestora – E. i S. Ś. obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wybudowanego na działce oznaczonej nr ewid. (...) obręb (...), położonej w S. przy ul. (...) oraz zaskarżonej decyzji była przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane –tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. (dalej: Prawo budowlane). Zgodnie z tym przepisem w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę właściwy organ nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Zastosowanie powyższej regulacji uzależnione jest od jednoznacznego ustalenia przez organ nadzoru budowlanego, że w trakcie robót budowlanych inwestor dokonał odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego będącego integralną częścią decyzji o pozwoleniu na budowę oraz że stwierdzone odstępstwa mają charakter istotnych.

Stosownie do art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Katalog odstąpień uznawanych przez ustawodawcę za istotne wynika z treści art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego, zgodnie z którym istotne odstąpienie dotyczy:

- zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu (pkt 1),

- charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji (pkt 2),

- zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne,

- zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,

- ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu

oraz nie wymaga uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi.

Biorąc powyższe pod uwagę należy w pierwszej kolejności podnieść, że podstawową przyczyną, z powodu której organy nadzoru budowlanego zastosowały procedurę legalizacyjną w postaci nałożenia obowiązku przedstawienia projektu budowlanego zamiennego było stwierdzenie w toku postępowania istotnych odstępstw w postaci wykonanych w poziomie parteru wybudowanego budynku mieszkalnego wykuszy z otworami okiennymi w odległości ok. 3,10 m od granicy południowej i w odległości ok. 3,90 m od granicy północnej. Tymczasem z akt postępowania administracyjnego wynika, że projekt budowlany zatwierdzony decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...) przewidywał właśnie takie rozwiązanie architektoniczne, co potwierdzają m. in. rysunki 003 i 04 projektu przedstawiające elewację północną i południową projektowanego budynku. Należy podkreślić, że zawarcie tego rozwiązania w zatwierdzonym projekcie budowlanym dostrzegł również organ nadzoru budowlanego I instancji, który pismem z dnia 8 maja 2006 r. wystąpił do Wojewody (...) o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...) zatwierdzającej projekt architektoniczno - budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz zezwalającej na budowę ww. budynku z powodu rażącego naruszenia § 12 ust. 4 obowiązującego we dacie zatwierdzenia projektu budowlanego rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz.140). W związku z powyższym nie można – wbrew stanowisku organu – twierdzić, że wspomniane roboty budowlane stanowiły odstępstwo od zatwierdzonej dokumentacji projektowej. Skoro bowiem – jak słusznie podniósł skarżący – zatwierdzony projekt budowlany przewidywał wykonanie wykuszy z otworami okiennymi, które zaprojektowano w odległości ok. 3,10 m od granicy południowej i w odległości ok. 3,90 m od granicy północnej, to w tym zakresie nałożenie obowiązku sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego nie jest uzasadnione. Decyzja Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...) zatwierdzająca ww. projekt architektoniczno - budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz zezwalająca na budowę tego budynku pozostaje w obrocie prawnym, gdyż nie została wyeliminowana w trybie stwierdzenia nieważności. W rezultacie moc obowiązującą ma również dokumentacja projektowa stanowiąca załącznik do decyzji zezwalającej na realizację inwestycji. Dopóki zatem rozstrzygnięcie to pozostaje w obrocie prawnym niedopuszczalne jest nakładanie na inwestora obowiązków sprzecznych z zatwierdzoną dokumentacją projektową.

Wprawdzie organ wskazał na inne odstępstwa, jednakże Sąd nie podzielił stanowiska organu w zakresie zakwalifikowania jako istotnych pozostałych odstępstw od pozwolenia na budowę, w szczególności polegających na wykonaniu zadaszenia wejścia głównego wspartego na słupach żelbetowych, pochylni i likwidacji pomieszczenia garażu od strony wschodniej oraz niepodpiwniczenia budynku w części zachodniej pod tarasem i pomieszczenia salonu. Jako istotne odstępstwo o którym mowa w art. 36 ust. 1 w zw. z art. 36 ust. 5 Prawa budowlanego może być natomiast uznana zmiana usytuowania budynku w postaci przesunięcia budynku o 5,0 m w kierunku zachodnim. Tym niemniej obowiązkiem organu jest dokonać szczegółowej analizy tego odstępstwa z odniesieniem się do zatwierdzonego projektu budowlanego, a w szczególności planu zagospodarowania terenu. W tym zakresie należy zgodzić się z zarzutem skarżącego, że organy nie wypełniły wiążących w niniejszej sprawie wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2007 r., sygn. akt: VII SA/Wa 62/07, który uchylając decyzję zgłaszająca sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania z powodu wystąpienia odstępstw, uznał, że organy uchybiły obowiązującym regułom dowodowym nie ustalając w sposób jednoznaczny jakich istotnych odstępstw dokonał inwestor.

Sąd nie podzielił stanowiska zawartego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dotyczącego zakresu związania organu oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1211/09. W orzeczeniu tym Sąd podzielił jedynie stanowisko, iż organy powinny prowadzić postępowanie w trybie art. 51 Prawa budowlanego, a nie na podstawie art. 66 tej ustawy, w związku z czym konieczne było zastosowanie rozstrzygnięcia kasacyjnego w oparciu o art. 138 § 2 kpa i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Sąd uznał bowiem, że konieczne jest prowadzenie postępowania w zupełnie innym trybie tj. na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, co wymaga rozpatrzenia sprawy z zachowaniem zasady określonej w art. 15 kpa przed organami I i II instancji. Natomiast z orzeczenia Sądu nie wynika, że w niniejszej sprawie twierdzenia organu dotyczące istotnych odstępstw od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...) zostały dostatecznie udowodnione.

Reasumując organ przedwcześnie wydał decyzję o nałożeniu na inwestorów na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego przedmiotowego budynku, a postępowanie zostało przeprowadzone z naruszeniem zasad określonych w art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., nakładających na organy administracji publicznej obowiązek podejmowania z urzędu lub na wniosek stron wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz dokonania na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny, czy dana okoliczność została udowodniona.

Obowiązkiem PINB w M. będzie przeprowadzić na nowo postępowanie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego mając na uwadze powyższą ocenę Sądu i w tym, celu powinien ponownie dokonać dokładnej analizy ewentualnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego oraz ich charakteru w rozumieniu art. 36a Prawa budowlanego.

Na marginesie należy podnieść, że decyzja Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...) zatwierdzająca projekt architektoniczno-budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz zezwalająca na budowę tego budynku może w istocie wywoływać wątpliwości w zakresie zgodności z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz.140). Tym niemniej ocena legalności przez Sąd tej decyzji pozostaje poza granicami niniejszej sprawy. Należy jednak dodać, że jako całkowicie niezrozumiałe Sąd ocenił uzasadnienie Wojewody ...() odmawiającego decyzją z dnia (...) lutego 2008 r. wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r., znak: (...). Zdaniem Sądu znajdująca się w aktach sprawy decyzja o pozwoleniu na budowę wyłącznie w formie kserokopii w sytuacji, gdy organ dysponuje całą dokumentacją projektową i może uzyskać bez większych trudności pozostałe dokumenty, nie stanowi żadnej przeszkody do weryfikacji decyzji zezwalającej na budowę budynku w trybie określonym w art. 156 kpa. Ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia (...) sierpnia 1996 r. stworzyłoby natomiast możliwość do prowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania naprawczego w oparciu o inną podstawę prawną tj. art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Dopóki natomiast decyzja ta pozostaje w obrocie dopuszczalne jest wyłącznie – jak wskazano wyżej – badanie ewentualnego wystąpienia odstępstw od zatwierdzonego projektu na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, jednakże z pominięciem kwestii wykonanych wykuszy z otworami okiennymi, które zostały przewidziane w dokumentacji projektowej stanowiącej część ważnej decyzji zezwalającej na budowę.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ppsa oraz art. 152 ppsa i art. 200 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.