Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 615/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Józef Maleszewski (spr.) WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2021 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...]; 2. zasądza od Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz M. N. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: WWINB, organ II instancji) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: k.p.a.) po rozpatrzeniu odwołania M. N. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej: organ I instancji, PINB) z dnia [...] lutego 2021 r., znak [...] nakazującej M. N. i M. Ł. rozbiórkę tymczasowego obiektu rekreacji indywidualnej o pow. zabudowy [...] m2 ze zbiornikiem na ścieki bytowe o pojemności [...], na działce nr ewid. [...] w M. D., gmina S., stanowiącej własność M. N. i M. R. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu WWINB wskazał, że podczas przeprowadzonej w dniu [...].10.2017 r. kontroli PINB ustalił, że na ww. działce usytuowany jest obiekt rekreacyjny adaptowany z barakowozu konstrukcji drewnianej, posadowiony na bloczkach betonowych i rozbudowany o część socjalną składającą się z pomieszczeń kuchennych, łazienki oraz wc, do obiektu od strony północnej przylega taras. Na działce znajduje się również obiekt gospodarczy konstrukcji drewnianej, posadowiony na bloczkach betonowych, przeznaczony m. in. na narzędzia. Przy wjeździe na działkę znajduje się plastikowy zbiornik na ścieki. Obecny na kontroli współwłaściciel M. N. wskazał, że zabudowa została zrealizowana przez poprzedniego właściciela działki - L. Z. i nie ma on wiedzy co do legalności obiektów.

W trakcie postępowania PINB:

- uzyskał pismo Wójta Gminy S. z dnia [...].05.2018 r. informujące, że nieruchomość ozn. nr ewid. [...] w m. M. D. nie jest objęta aktualnym planem zagospodarowania przestrzennego gminy S., nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy. Wedle Studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy nieruchomość leży na terenie zabudowy rekreacji indywidualnej z dopuszczeniem obiektów rekreacji zbiorowej, w strefie ochrony konserwatorskiej zaewidencjonowanych stanowisk archeologicznych oraz na terenie O. ,

- uzyskał pismo Dyrektora Parków Krajobrazowych Województwa W. z dnia [...].06.2018 r., znak [...] WSP informujące że na terenie N. obowiązuje zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości [...] m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Zgodnie z ust. 2 Rozporządzenia Wojewody W. nr [...] z dnia [...].05.2009 r. w sprawie utworzenia parku krajobrazowego "N. " w województwie w. zakazy, o których mowa w ust. 1 nie dotyczą ustaleń zawartych w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S. lub miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu obowiązujących w dniu wejścia w życie rozporządzenia. Zgodnie zaś z ust. 3 rozporządzenia zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 7 nie dotyczy budowy nowych obiektów budowlanych służących gospodarce rolnej w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych w obrębie istniejącej zabudowy zagrodowej,

- uzyskał pismo Wójta Gminy S. z dnia [...].06.2018 r. informujące o planowanej modyfikacji zakazu określonego w ww. rozporządzeniu,

PINB decyzją z dnia [...].10.2019 r. (znak [...]) nakazał M. N. i M. Ł. rozbiórkę obiektu rekreacyjnego o pow. zabudowy [...] ze zbiornikiem na ścieki bytowe o pojemności [...] oraz obiektu gospodarczego o pow. zab. [...] na działce nr ewid. [...] w M. D., gmina S..

WWINB decyzją z dnia [...].11.2019 r., znak [...] uchylił ww. decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W dniu [...].02.2020 r. oraz w dniu [...].06.020 r. PINB zwrócił się do Wójta Gminy S. o przedstawienie szczegółowych ustaleń wszystkich miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących na obszaru obejmującego przedmiotową działkę, od 1990 r.

W dniu [...].07.2020 r. PINB podczas działań kontrolnych potwierdził uzyskaną informację o spaleniu się obiektu gospodarczego o pow. zab. [...]

Przy piśmie z dnia [...].07.2020 r. (znak [...]) Wójt Gminy S. przesłał wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Gminnej Rady N. w S. z dnia [...].12.1986 r. oraz wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Gminy S. z dnia [...].02.1993 r.

PINB decyzją z dnia [...].02.2021 r. (znak [...]) nakazał M. N. i M. Ł. rozbiórkę tymczasowego obiektu rekreacji indywidualnej o pow. zabudowy [...] ze zbiornikiem na ścieki bytowe o pojemności [...], na działce nr ewid. [...] w M. D., gmina S., stanowiącej własność M. N. i M. R..

Odwołanie od tej decyzji, złożył M. N., z zachowaniem ustawowego terminu.

Z uwagi na fakt, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w 2017 r. zastosowanie znajdują przepisy w brzmieniu sprzed 19.09.2020 r. (art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw; Dz.U. z 2020, poz. 471).

Brak związania z gruntem przedmiotowego obiektu budowlanego pozwala go uznać za tymczasowy obiekt budowlany w myśl art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 29 ust 1 pkt 12 w związku z art. 30 ust 1 pkt 1, budowa tymczasowego obiektu budowlanego nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę natomiast wymaga dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Tymczasowy obiekt budowlany można wybudować na podstawie zgłoszenia, lecz pod warunkiem, że czas istnienia obiektu w jednym miejscu nie przekroczy 180 dni. W przypadku, gdy inwestor ma zamiar posadowić taki obiekt w tym samym miejscu przez okres dłuższy niż 180 dni, zobowiązany jest do uzyskania pozwolenia na budowę. W przedmiotowej sprawie tymczasowy obiekt budowlany powstał około roku 1992 r., bezspornie zatem istnieje dłużej niż 180 dni, co oznacza, że jego budowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, o którym mowa w art. 28 ust 1 Prawa budowlanego.

Jak ustalił organ I instancji, przedmiotowy tymczasowy obiekt budowlany został wybudowany bez uzyskania wymaganego przepisami prawa pozwolenia na budowę. Brak pozwolenia na budowę oznacza, iż w stosunku do tymczasowego obiektu budowlanego zastosowanie znajduje art. 48 Prawa budowlanego.

Zgodnie z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego "przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe". W związku z tym w stosunku do przedmiotowego obiektu PINB zastosował przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlanego (Dz. U. z 1974 r. nr 38 poz. 229, dalej: Prawo budowlanego z 1974 r.).

Przepisy Prawa Budowlanego z 1974 r. nie przewidywały instytucji zgłoszenia zamiaru budowy, zatem należy stwierdzić, że inwestor chcący posadowić przedmiotowy obiekt budowlany w 1992 r., zobowiązany był do uzyskania pozwolenia na budowę, o którym stanowił art. 28 ust 1 ustawy z 1974 r.

Zgodnie z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. "obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część:

1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub

2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia".

Jak wynika z ustaleń PINB na terenie, na którym znajduje się działka nr [...] nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i nie wydano decyzji o warunkach zabudowy. Wg informacji z rejestru gruntów działka oznaczona jest jako [...] (pastwiska trwałe). Wedle planu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Gminnej Rady N. w S. z dnia [...].12.1986 r. działka była przeznaczona pod lasy produkcyjne i potencjalne tereny dolesień, natomiast wedle miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Gminy S. z dnia [...].02.1993 r. dla terenu obejmującego działkę nr [...] ustalono tereny rezerwowane pod zagospodarowanie rekreacyjno - wypoczynkowe (plan stracił ważność [...].12.2003 r.) Wedle Studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy nieruchomość leży na terenie zabudowy rekreacji indywidualnej z dopuszczeniem obiektów rekreacji zbiorowej, w strefie ochrony konserwatorskiej zaewidencjonowanych stanowisk archeologicznych oraz na terenie O.

Działka nr [...] jest objęta ustaleniami Rozporządzenia nr [...] Wojewody W. z dnia [...] maja 2009 r., w sprawie utworzenia parku krajobrazowego "N. " w województwie w. (Dz. Urz. Wojew. [...]. z 2009 r., nr [...], poz. [...]), które wprowadza zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior oraz innych zbiorników wodnych (§ 3 ust. 1 pkt 7).

Odnosząc się do uwag odwołania organ Ii instancji zauważył, że w przywołanym Rozporządzeniu wprowadzono zakaz lokalizowania nowych obiektów, ale przedmiotem postępowania jest obiekt posadowiony nielegalnie, odnośnie którego podjęto próbę legalizacji. WWINB nie ocenił przyczyn braku wcześniejszych działań innych organów wobec istniejącej samowoli.

Ze szkicu sporządzonego w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu [...].11.2017 r. wynika, że odległość od granicy jeziora G. do obiektu będącego przedmiotem postępowania wynosi [...] m. Podstawą prawną wydanego rozstrzygnięcia jest przepis art. 37 ust. 2 ustawy Prawo budowlanego z 1974 r., zaś z uzasadnienia wynika, że o nakazie rozbiórki przesądziła niezgodność lokalizacji obiektu z przepisami Rozporządzenia Wojewody W. nr [...] z dnia [...].05.2009 r. w sprawie utworzenia parku krajobrazowego "N. " w województwie w. .

W ocenie WWINB stanowisko organu I instancji jest prawidłowe. Przepis art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. ma charakter wyjątkowy i uznaniowy zarazem. Ustawodawca posługuje się nadto w jego treści pojęciem nieostrym, tj. "innymi ważnymi przyczynami'. W orzecznictwie wskazuje się, że do ważnych przyczyn o których mowa w tym przepisie należy zaliczyć w szczególności naruszenie poprzez samowolną zabudowę wartości chronionych prawem jak zabytki czy też elementy przyrodnicze środowiska, np. budowa na terenie parku krajobrazowego. Wobec niezgodności z ww. rozporządzeniem nie jest możliwe zalegalizowanie obiektu.

Skargę na decyzję WWINB wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. N..

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. polegające na braku wszechstronnego rozpatrzenia zebranego w sprawie materiału dowodowego i zaniechaniu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez ustalenie daty powstania tymczasowego obiektu rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy [...] wraz ze zbiornikiem na ścieki socjalno-bytowe, na działce nr ewid. [...] w M. D., gmina S., na 1992 r., wyłącznie na podstawie dowodu z zeznań świadka S. W., podczas gdy z dowodów w postaci dokumentów: umowy kupna sprzedaży ziemi z dnia [...].06.1994 r. oraz pokwitowania odbioru barakowozu z dnia [...].07.1994 r., a także z przesłuchania współwłaściciela nieruchomości M. N. wynika, iż obiekt mógł powstać najwcześniej w lipcu 1994 r.

2. naruszenie prawa materialnego, tj.:

a) art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. poprzez niewłaściwe przyjęcie, że tymczasowy obiekt rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy [...] wraz ze zbiornikiem na ścieki socjalno - bytowe, na działce nr ewid. [...] w M. D., gmina S., znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę, podczas gdy przedmiotowy obiekt powstał w okresie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Gminy S. z dnia [...].02.1993 r., który dla terenu obejmującego działkę nr [...] ustalił teren rezerwowany pod zagospodarowania rekreacyjno-wypoczynkowe;

b) art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. w związku z § 3 ust. 1 pkt 7 Rozporządzenia nr [...] Wojewody W. z dnia [...] maja 2009 r., w sprawie utworzenia parku krajobrazowego "N. " w województwie w. poprzez niewłaściwe przyjęcie, że zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki przedmiotowego obiektu, bowiem stanowi samowolną zabudowę naruszającą wartości chronione prawem, podczas gdy przedmiotowy obiekt został wzniesiony na terenie do tego przeznaczonym, w okresie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Gminy S. z dnia [...].02.1993 r., który dla terenu obejmującego działkę nr [...] ustalił teren rezerwowany pod zagospodarowania rekreacyjno-wypoczynkowe, a nadto w miejscu niepodlegającym wówczas szczególnej ochronie prawnej wynikającej z odrębnych przepisów.

W związku z powyższym, w skardze wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej a nadto o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę WWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna, gdyż zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie odpowiadają prawu.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Badając pod tym kątem zaskarżone decyzje, Sąd stwierdził, że przy ich wydaniu doszło do naruszenia przepisów postępowania (art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

Zasadne są, w ocenie Sądu, podniesione w skardze zarzuty niewyjaśnienia przez organy w sposób wyczerpujący daty pobudowania spornego obiektu. Organy obu instancji oparły się w tej kwestii na zeznaniach S. W. z dnia [...] października 2018 r., który stwierdził, że "opisany na odwrocie obiekt budowlany posadowiłem wraz z żoną w roku 1992". "Na odwrocie" czyli na stronie 1 protokołu przesłuchania wskazano jednak dwa obiekty: rekreacyjny o powierzchni [...] oraz gospodarczy o powierzchni [...], który spłonął w roku 2020). Może to budzić wątpliwości, o którym z obiektów mówi świadek, szczególnie, że w umowie sprzedaży nieruchomości z 1994 r. wskazano, że jej przedmiotem jest nie zabudowana działka gruntu (podobnie umowa w formie pisemnej nie wspomina o jakichkolwiek obiektach na działce). Wątpliwości te wzmacnia pokwitowanie przez L. Z. odbioru barakowozu z dnia [...] lipca 1994 r. (obiekt rekreacyjny będący przedmiotem niniejszego postępowania powstał poprzez adaptację barakowozu). Powyższe okoliczności wskazują, że istotna okoliczność tj. data powstania obiektu nie została wyczerpująco wyjaśniona.

Niezależnie od powyższego – w ocenie Sądu – wątpliwości pojawiają się także odnośnie treści miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia [...].02.1993 r. Organy przyjęły – za Wójtem Gminy S. – że działka [...] figurowała jako tereny rezerwowane pod zagospodarowanie rekreacyjno-wypoczynkowe. Takie przeznaczenie terenu nie wynika jednak z przesłanego przez Wójta wypisu z miejscowego planu.

Podzielając w pełni pogląd wyrażony w uchwale NSA z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie II OPS 2/13 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: CBOSA), Sąd zwraca uwagę , że jeżeli przez długi czas dopuszczalna była na danym terenie zabudowa i organy nie podejmowały żadnych działań zmierzających do legalizacji samowolnie wybudowanych tam obiektów, to te okoliczności należy rozważyć przy wydawaniu decyzji o rozbiórce. Końcowo NSA zauważył, że wprawdzie przy stosowaniu art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. podstawą orzekania powinny być przepisy o planowaniu przestrzennym obowiązujące w dniu orzekania przez organ administracji, lecz w przedstawionych wyżej sytuacjach nie do pogodzenia z zasadami konstytucyjnymi – zwłaszcza z zasadą zaufania obywatela do państwa i prawa wynikającą z zasady państwa prawnego (art. 2 Konstytucji), zasadą ochrony własności (art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 2 Konstytucji) i zasadą proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji) – byłoby orzeczenie nakazu rozbiórki z powodu niezgodności obiektu budowlanego z przepisami o planowaniu przestrzennym obowiązującymi w czasie orzekania przez organy z pominięciem oceny przeznaczenia terenu w okresie wcześniejszym. Zdaniem NSA, w razie bierności organów administracji, które nie podejmowały żadnych działań zmierzających do legalizacji samowoli budowlanej, podczas gdy stan prawny w zakresie przepisów o planowaniu przestrzennym był przez lata korzystniejszy dla inwestora, interes prawny takiego inwestora zasługuje na konstytucyjną ochronę.

Z powyższego jednoznacznie wynika, że przy ustalaniu i wyborze stanu prawnego dotyczącego przepisów o planowaniu przestrzennym, obowiązujących w określonym przedziale czasu, organ powinien kierować się zasadami i wartościami konstytucyjnymi. Nakaz rozbiórki jest bowiem bardzo daleko idącym środkiem prawnym, rodzącym poważne (i dotkliwe) skutki materialne i z tego względu nie można stosować go w sytuacjach, kiedy nie do końca jest jasny i jednoznaczny stan faktyczny sprawy. W postępowaniu w przedmiocie orzeczenia nakazu rozbiórki organy nadzoru budowlanego zobowiązane są zatem do szczególnie starannego i dokładnego wyjaśnienia wszystkich aspektów faktycznych i prawnych danej sprawy (por wyrok NSA z dnia 24 lipca 2019 r. sygn. akt II OSK 2287/17, dostępny jw.). Z kolei w wyroku z dnia 22 stycznia 2020 r. sygn. akt II OSK 3546/18 (dostępnym jw.) NSA zauważył, że im dłużej dany podmiot może spodziewać się podjęcia określonego działania przez organ władzy publicznej, tym wyższy jest poziom jego zaufania do państwa, że do podjęcia tego działania nie dojdzie. Dlatego też należy uznać, że upływ wielu lat od czasu wybudowania obiektu, którego użytkowanie nie powodowało, ani nadal nie rodzi, zagrożenia dla życia oraz zdrowia ludzkiego, powinien zostać wzięty pod uwagę przez organy nadzoru budowlanego przy ocenie dopuszczalności jego dalszego istnienia tak w rozumieniu prawnym, jak i faktycznym. Kwestie te dostrzegł również sam ustawodawca, który znowelizował z dniem 19 września 2020 r. Prawo budowlane wprowadzając przepis art. 49f dotyczący uproszczonego postępowania legalizacyjnego w stosunku do takich obiektów, od których zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat (Wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2021 r. w sprawie II SA/Po 892/20).

W ocenie Sądu orzekającego w sprawie niniejszej nawet zatem ustalenie, że sporny obiekt powstał w roku 1992 nie musi prowadzić do orzeczenia wobec niego nakazu rozbiórki. Przyjmując wskazywaną przez Wójta Gminy S. treść planu miejscowego z 1993 r. nie sposób bowiem nie zauważyć, że od momentu wejścia w życie tego planu istnienie obiektu nie koliduje z przepisami o planowaniu przestrzennym. Przy wykładni "innych ważnych przyczyn" z ust. 2 art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. organ winien natomiast rozważyć długotrwałość tego okresu. Nie bez znaczenia dla oceny zasadności zaskarżonej decyzji jest też podnoszona przez skarżącego okoliczność, że obecnie obowiązujący na terenie "N. " zakaz dotyczy budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości [...] m od linii brzegów. Organu obu instancji nie dokonały też wykładni § 3 ust. 3 Rozporządzenia Wojewody W. nr [...] z dnia [...].05.2009 r. w sprawie utworzenia parku krajobrazowego "N. " w województwie w. stanowiącego, że zakazy nie dotyczą ustaleń zawartych w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S.. Co do treści tych ustaleń Wójt Gminy S. wskazał zaś, że działka [...] leży na terenie zabudowy rekreacyjnej indywidualnej z dopuszczeniem obiektów rekreacji zbiorowej.

Mając wszystkie powyższe rozważania na uwadze, Sad uznał, że orzeczenie wobec spornego obiektu nakazu rozbiórki nie znajduje dostatecznego uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym, zaś decyzje organów obu instancji zapadły w sprawie nie dojrzałej do rozstrzygnięcia. Skutkuje to koniecznością ich uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie przede wszystkim podjecie działań w celu ustalenia daty budowy obiektu oraz ustalenie w sposób nie budzący wątpliwości uregulowań planu miejscowego z roku 1993 odnoszących się do działki [...]. Następnie organ, analizując całość materiału dowodowego, rozstrzygnie sprawę, mając na uwadze oceną prawną i wskazania zawarte w niniejszym wyroku, w szczególności, w szczególności uwzględniając pogląd, że nakaz rozbiórki jako ultima ratio winien następować jedynie w ostateczności i w sytuacji, gdy okoliczności wskazujące na jego konieczności nie budzą wątpliwości.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 205 § 1 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego równowartość uiszczonego przezeń wpisu.