Postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 476/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2010-03-22 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Przyznano prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art.245 par. 2i3 w zw. z art. 246 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Cisek po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej "P." o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mieszkalnego postanawia 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z wpisu sądowego w zakresie przekraczającym kwotę 250 zł. (dwieście pięćdziesiąt złotych); 2. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 14 grudnia 2009 r. przyznał prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z wpisu sądowego w zakresie przekraczającym kwotę 250 złotych i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

W uzasadnieniu wskazano, że zasadne jest przyznanie Wspólnocie prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia z wpisu sądowego od skargi w zakresie przekraczającym kwotę 250 zł., ponieważ strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy sama wskazała, że jest w stanie uiścić wpis sądowy od skargi w wysokości 250 zł, stanowiący połowę wymaganego wpisu. Podniesiono także, że podstawą uwzględnienia wniosku o ustanowienie adwokata jest ustalenie, że strona znajduje się w sytuacji, w której wymaga takiej pomocy (np. gdy nie potrafi samodzielnie podejmować czynności procesowych), a ze względu na swoją sytuację majątkową nie jest w stanie ponieść kosztów reprezentacji prawnej. W ocenie tegoż Sądu przyznanie w sprawie adwokata nie jest zasadne, albowiem strona skarżąca nie znajduje się w sytuacji, w której wymaga takiej pomocy. Jest ona bowiem w stanie samodzielnie podejmować czynności procesowe, a nadto z istoty postępowania ma zagwarantowaną pomoc ze strony Sądu.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł J. K. – pełnomocnik Wspólnoty Mieszkaniowej "P. [...]".

Postanowieniem z dnia 10 lutego 2010 r. (sygn. akt II OZ 72/10) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie wskazując, że skoro w niniejszej sprawie Sąd uznał, iż sytuacja finansowa skarżącego jest na tyle trudna, że uzasadnia zwolnienie go w części od kosztów sądowych, to brak jest podstaw do przyjęcia, aby był on w stanie pokryć koszty ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Natomiast argumentacja, że na obecnym etapie postępowania sprawa nie wymaga udziału adwokata, jak też wskazanie możliwości pouczenia o skutkach prawnych i skutkach zaniedbań przez Sąd nie może zostać uwzględniona, bowiem jedynym kryterium przyznania prawa pomocy, w tym ustanowienia pełnomocnika, jest sytuacja materialna wnioskodawcy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z postanowieniami art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), zwanej dalej u.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Wskazać przy tym należy, że prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 u.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 u.p.s.a.). Art. 245 § 4 u.p.s.a. normuje zaś częściowe zwolnienie z opłat lub wydatków, które to może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej.

Stosownie do postanowień art. 246 § 2 pkt 1 u.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy strona wnioskująca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie częściowym może być zaś przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 u.p.s.a.).

Wyjaśnić również należy, że prawidłowe rozpatrzenie słuszności przyznania prawa pomocy wymaga uwzględnienia z jednej strony obciążeń finansowych wnioskodawcy, a z drugiej strony - jego możliwości finansowych. Podstawę przyznania prawa pomocy stanowi informacja, zawarta we wniosku składanym na urzędowym formularzu przez stronę.

Mając na względzie powyższe regulacje normatywne zasadnym jest wskazanie, że jedyną przesłanką warunkującą przyznanie prawa pomocy jest sytuacja materialna wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OZ 274/08). Zauważyć także należy, iż co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, a prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym powinno być stosowane wówczas, gdy strona istotnie nie posiada możliwości finansowych pozwalających na uiszczenie opłat sądowych, pokrycie wydatków, czy opłacenie zastępstwa procesowego. Przy czym ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek w tym przedmiocie, zaś w gestii Sądu pozostaje już ocena wszystkich przedłożonych dowodów, w tym także oświadczenia strony.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt zaistniałego w niniejszej sprawie stanu faktycznego sprawy wskazać należy, że wnioskodawca złożył oświadczenie obejmujące dane o stanie majątkowym i dochodach, z którego wynika, że udziały w niniejszej wspólnocie posiadają dwa podmioty: gmina W. (62 %) oraz J. i J.K. (37,80%), będący inwalidami II gr i utrzymujący się z rent. Z dołączonych przez stronę skarżącą do akt sprawy dokumentów wynika, że saldo na koncie bankowym wspólnoty wynosiło w dniu [...] r. 413, 35 gr. Nadto wskazano, iż J.K. może uiścić wpis sądowy od skargi tylko w połowie jego wysokości, tj. w kwocie 250 zł., natomiast Gmina W. nie posiada żadnych środków na ten cel.

Mając zatem na względzie powyższe okoliczności stanu faktycznego i opisane powyżej regulacje normatywne Sąd rozpoznający niniejszy wniosek przyznał wnioskodawcy prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z wpisu sądowego w zakresie przekraczającym kwotę 250 zł, a także uznał za zasadne żądanie przyznania prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata z uwagi na przedstawioną we wniosku sytuację materialną strony skarżącej. Z akt sprawy wynika bowiem, iż strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy wykazała, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jest bowiem w stanie partycypować w kosztach postępowania tylko w kwocie 250 zł.

Mając powyższe na uwadze, stosownie do postanowień art. 245 § 2 i 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 1 i 2 orzeczono jak w sentencji.