Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 29/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2016-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 92 a ust. 1, art. 92 b, art. 92 c, art. 93
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Michał Ruszyński Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi J Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2015r. [...] Naczelnik Urzędu Celnego nałożył na J Sp. z o.o. karę pieniężną w łącznej kwocie 3300,00 zł za stwierdzone naruszenie przepisów dotyczących czasu pracy kierowców:

1. używanie tej samej karty kierowcy przez kilku kierowców - 3000,00 zł,

2. skrócenie dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego w 24-godzinnym okresie rozliczeniowym, trwającym od godz. 4.22 dnia [...] stycznia 2015r. do godz. 04.22 dnia [...] stycznia 2015r. o 1 godzinę i 59 minut - 300,00 zł.

Powyższą decyzję wydano na podstawie następującego stanu faktycznego:

W dniu [...] lutego 2015r. o godz. 22.43 na wyjeździe ze strefy ekonomicznej w [...] na drogę krajową nr [...], został zatrzymany do kontroli przez uprawnionych funkcjonariuszy celnych ciągnik samochodowy marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] o nr rej. [...], prowadzony przez D.L.. W toku kontroli ustalono, że pojazdem tym o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony firma J Sp. z o.o., realizowała międzynarodowy przewóz drogowy z Niemiec do Polski. Kierowca do kontroli okazał m.in. wypis z licencji nr [...] na wykonywanie przez w/w podmiot międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy, międzynarodowy samochodowy list przewozowy CMR. W toku kontroli ujawniono, że D.L. realizując kontrolowany przewóz nie rejestrował na swojej karcie kierowcy nr [...] czasu prowadzenia pojazdu, natomiast posługiwał się kartą innego kierowcy nr [...], należącą do D.C.. Z czynności kontrolnych został sporządzony przez funkcjonariuszy celnych protokół kontroli [...] z dnia [...] lutego2015r., z treści którego wynika, iż skontrolowano okres pracy kierowcy od [...] stycznia 2015r. do [...] lutego 2015r., w którym to okresie stwierdzono, iż kierowca D.L.: 1) w dniu [...] lutego 2015r. od godz. 21.00 do godz. 22.43 naruszył przepisy dotyczące przestrzegania ustawy o transporcie drogowym, tj. wykonywał przewóz drogowy pojazdem wyposażonym w cyfrowe urządzenie rejestrujące, w którym to urządzeniu, w slocie nr 1, włożona była cudza karta kierowcy, na której D.L. rejestrował swoją aktywność, 2) skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 59 minut w 24-godzinnym okresie rozliczeniowym trwającym od godz. 04.22 dnia [...] stycznia 2015r. do godz. 04.22 dnia [...] stycznia 2015r.

Pismem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015r. organ I instancji zawiadomił J Sp. z o.o., o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzonych podczas kontroli drogowej naruszeń, dokonanych przez kierowcę D.L.. Jednocześnie organ powołując się na art. 92b i art. 92c ustawy o transporcie drogowym poprosił stronę o przedstawienie dokumentów świadczących o prawidłowej organizacji, dyscyplinie pracy i zasadach wynagradzania kierowców w przedsiębiorstwie oraz o wskazanie okoliczności określonych w art. 92c ustawy o transporcie drogowym.

Pismem z dnia [...] maja 2015r. Spółka złożyła wyjaśnienia w sprawie i załączyła kserokopie: regulaminu użytkowania pojazdów służbowych, zlecenia przewozowego [...] z dnia [...] lutego 2015r., międzynarodowego listu przewozowego CMR, Lieferschein z [...] lutego 2015r., wydruków trasy, rachunku transportowego nr [...] z dnia [...] lutego 2015r., międzynarodowego listu przewozowego CMR, Lieferschein [...] lutego 2015r., wydruków trasy, zdarzenia pojazdu [...], listy obecności pracowników PW PUH E.J. Sp. Jawna na szkoleniu w dniu [...] stycznia 2014r., szkolenia pracowników J Sp. z o.o. w dniu [...].12.2014r., konspektu ze szkolenia, ewidencji wykroczeń kierowców, listy płac, zdjęć z wręczania nagrody podczas Gali 35-lecia firmy, podręcznika kierowcy, decyzji [...] o nałożeniu kary pieniężnej z dnia [...].04.2015r., zawiadomienia nr [...] z dnia [...].03.2015r. wraz z protokołem kontroli, decyzji o nałożeniu kary pieniężnej nr [...] z dnia [...].12.2011r. wraz z protokołem kontroli. Strona podała, iż w dniu [...] lutego 2015r., w drodze do Polski zapewniła obecność dwóch kierowców w jednym samochodzie oraz umożliwiła kierowcom powrót w sobotę nad ranem (niekoniecznie w piątek wieczorem).Jednocześnie Spółka wskazała, iż z informacji kierowców wynika, że dojeżdżając do [...] (od godz. 21.00 do godz. 22.43) kierowcy zamienili się miejscami z uwagi na brak czasu pracy D.L.. Do [...] samochodem kierował D.C.. Po zatankowaniu samochodu kierowcy odruchowo usiedli na miejsca tzn. D.L. na miejsce osoby prowadzącej samochód, chociaż powinien samochodem wracać D.C., który dysponował czasem pracy. Spółka podniosła, że nie zakłada świadomego działania obu kierowców, tym bardziej, że jak wskazuje GPS, w Niemczech kierowcy zjechali na parking celem fizycznej przesiadki, a jedynie zapomnienie i niefrasobliwość spowodowała, że do [...] samochodem kierował D.L. jadąc na karcie kierowcy D.C..

Od orzeczenia organu I instancji odwołanie złożyła J Sp. z o.o., którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w pierwszej instancji.

Decyzją z dnia [...] listopada 2015r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy przywołał treść przepisów mających zastosowanie w sprawie oraz wskazał wysokość kary nakładanej za popełnione naruszenia. Jednocześnie podał, iż kierowca podczas kontroli nie okazał dokumentu, o którym mowa w art. 12 rozporządzenia (WE) 561/2006 uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania normy określającej czas odpoczynku. Kierowca zeznał, iż skrócenie czasu odpoczynku powstało w wyniku błędnych obliczeń odnośnie 9 - godzinnych odpoczynków w danym tygodniu. Organ wskazał, iż za poprawne działanie i odpowiednie stosowanie urządzeń rejestrujących oraz karty kierowcy odpowiedzialni są, zgodnie z art. 13 rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.U.UE L. 1985.370.8)., pracodawca (przedsiębiorca transportowy) oraz kierowcy. Kierowca D.L. realizując w dniu [...] lutego 2015r. od godz. 21.00 do godz. 22.43 (do chwili kontroli) przewóz drogowy nie posługiwał się własną imienną kartą kierowcy, a używał karty kierowcy o nr [...] należącej do D.C..

D.L. przesłuchany w dniu kontroli w charakterze świadka zeznał, że: "o godz. 22.43 funkcjonariusze polecili mi zrobić wydruk z tachografu cyfrowego w moim samochodzie, celem sprawdzenia wiarygodności zapisywanych aktywności kierowcy ze stanem faktycznym oraz okazanie dokumentu tożsamości. Po odczytaniu danych z wydruku funkcjonariusz zapytał mnie z jakiego powodu na wydruku widnieje inne nazwisko z okazanym dokumentem. Oświadczyłem, że w tachografie znajduje się karta kolegi, który użyczył mi ją, ponieważ skończył mi się czas pracy, a ja znajdowałem się w Niemczech i do granicy pozostało mi około 45 km. Planowałem odpoczynek dokonać w Polsce. Kartę do tachografu włożyłem około godz. 21.00 i jechałem na niej, aż zostałem zatrzymany do kontroli przez patrol funkcjonariuszy na strefie ekonomicznej w [...], gdzie zajechałem by zatankować paliwo do samochodu. Po zatankowaniu paliwa miałem zamiar dokonać odpoczynku na strefie. Szef mój nie wiedział, że jadę na obcej karcie i był to pierwszy raz kiedy zdecydowałem się dokonać zamiany karty kierowcy". Za stwierdzone podczas kontroli drogowej naruszenia D.L. wyraził zgodę na ukaranie go za zarzucane czyny karą grzywny w wysokości 2000,00 zł.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ wskazał, że odpowiedzialność Spółki za naruszenia jakich dopuścił się kierowca wynika z art.10 ust. 3 rozporządzenia (WE) 561/2006, art. 13 rozporządzenia (EWG) 3821/85 oraz z art. 92a ust.1 ustawy o transporcie drogowym. Dyrektor IC podał ponadto, że przepis art. 92c ust.1 ustawy o transporcie drogowym, stanowiący ogólną klauzulę wyłączającą odpowiedzialność administracyjną przedsiębiorcy, nie może być interpretowany w sposób, który dopuszczałby zwolnienie przedsiębiorcy z obowiązków określonych w art.92b tej ustawy. To wypaczałoby bowiem sens wskazanego obowiązku i oznaczałoby w istocie zwolnienie przedsiębiorcy z odpowiedzialności w każdej sytuacji. Organ odwoławczy podkreślił, iż dla uznania braku odpowiedzialności przedsiębiorcy nie wystarczy samo odesłanie do treści stosunków prawnych łączących przewoźnika (przedsiębiorcę) z jego pracownikami (współpracownikami), które spełniać miałyby funkcję motywującą i dyscyplinującą, ale również niezbędna jest ocena organizacji pracy, w tym także logistycznych rozwiązań, czasu oznaczonego na realizację danego przedsięwzięcia (przewozu), które faktycznie wymuszają ale i umożliwiają zachowanie określonych w przepisach zasad bezpieczeństwa drogowego. Organ podkreślił, iż nie daje wiary wyjaśnieniom strony dotyczącym zamiany kierowców D.L. i D.C., którzy w dniu [...] lutego 2015r. zamienili się miejscami w kontrolowanym pojeździe, bez wiedzy firmy.

Dyrektor IC wskazał, że w omawianym przypadku obaj kierowcy zatrudnieni u przedsiębiorcy dopuścili się zachowania niezgodnego z prawem. D.L. wykorzystał kartę należącą do innego kierowcy, a D.C. użyczył swoją kartę osobie nieuprawnionej, co zaś świadczy o braku odpowiedniego nadzoru nad zachowaniami poszczególnych kierowców.

Skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej złożyła J Sp. z o.o., która zarzuciła:

1. naruszenie przepisu prawa materialnego tj. art. 92b ust 1 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o transporcie drogowym, poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające nie wykazało aby w przedsiębiorstwie miały miejsce uchybienia odnośnie organizacji i dyscypliny pracy uniemożliwiające kierowcom przestrzegania przepisów prawa jak również nie wykazało uchybień w zakresie zasad wynagradzania,

2. naruszenie przepisu prawa materialnego tj. art. 92c ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji, jak również zeznań D.L. wynika wprost, że spółka nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mogła przewidzieć,

3. naruszenie przepisów procedury tj. art. 7 i 80 w zw. z 77 § 1 w zw. z art. 77 § 3 k.p.a. poprzez nie wyczerpujące zgromadzenie materiału dowodowego w sprawie, w szczególności nie przesłuchanie w toku postępowania D.C. w sytuacji, gdy z okoliczności sprawy wynika, iż posiada on kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy informacje, co skutkuje oparciem zaskarżonej decyzji o niekompletny materiał dowodowy.

Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z [...] czerwca 2015 r. i umorzenie postępowania w sprawie, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. 2014. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U 2012. 270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu organy obu instancji słusznie przyjęły, że w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające nałożenie na skarżącego przedsiębiorcę kary za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów i stosowaniu urządzeń rejestrujących czas pracy.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że w świetle przeprowadzonego postępowania dowodowego nie budzi wątpliwości, że kierowca – D.L. wykonując w dniu [...] lutego 2015r. w imieniu firmy J Sp. z o.o. transport drogowy ciągnikiem samochodowym marki [...] posługiwał się kartą innego kierowcy – D.C. oraz, że kierowca D.L. skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 59 minut. Okoliczności te wynikają jednoznacznie z treści zeznań kierowcy D.L., które znajdują potwierdzenie w zapisach na jego karcie kierowcy. Z dowodów tych wynika, że ponieważ D.L. skończył się czas pracy, włożył do tachografu kartę kolegi – D.C. i przejechał na tej karcie 73 km do momentu zatrzymania go do kontroli przez funkcjonariuszy celnych. Wiarygodność zeznań kierowcy w powiązaniu z zapisami w jego karcie nie budzą żadnych wątpliwości i w związku z tym zgromadzony przez organy materiał dowodowy dawał podstawy do wydania decyzji jakie zapadły w sprawie, a ocena tego materiału była logiczna i zgodna z zasadami doświadczenia życiowego. Przeprowadzenie dowodu z zeznań D.C. prowadziłoby w tej sytuacji jedynie do zbędnego przedłużenia postępowania. Wbrew zatem zarzutom skargi organy nie naruszyły art. 7 i 80 w zw. z art. 77 § 1 i 77 § 3 k.p.a.

Zgodnie z art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1414 – dalej u.t.d.) podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 10 000 złotych za każde naruszenie. Według art. 92a ust. 2 u.t.d. suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenie stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10 000 złotych. Zgodnie z ust. 6 wykazy naruszeń obowiązków lub naruszeń, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.

Uwolnienie się przedsiębiorcy od odpowiedzialności za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego przewidziane jest w ustawie o transporcie drogowym wyłącznie w sytuacji wystąpienia okoliczności określonych w przepisie art. 92b ust. 1 oraz w przepisie art. 92c ust. 1 tej ustawy.

Art. 92b ust. 1 u.t.d. stanowi, iż nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił: 1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców określonych przepisów, 2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Należy w tym miejscu podkreślić, że okoliczności objęte hipotezą art. 92b ust. 1 u.t.d. odnoszą się jedynie do przypadków naruszeń przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku.

Podnoszone przez skarżącego argumenty takie jak dokonanie wykroczenia samowolnie przez kierowcę oraz zadbanie przez przedsiębiorcę o to, aby kierowca był przeszkolony, w tym znał przepisy dotyczące czasu pracy kierowcy a także nagradzanie przestrzegających przepisy kierowców, nie są wystarczające dla wykazania przesłanek w art. 92b ust. 1 u.t.d. Jak podkreśla się w orzecznictwie "właściwa organizacja i dyscyplina pracy", o której mowa w tym przepisie, obejmuje nie tylko przeprowadzenie szkoleń pracowników czy niezachęcanie ich np. systemem wynagradzania do naruszania obowiązującego czasu pracy. Pojęcia te obejmują także stały, wnikliwy nadzór nad zatrudnionymi przez siebie pracownikami, wykrywanie ewentualnych naruszeń przepisów i stosowną, przewidzianą przepisami prawa pracy reakcję (zob. np. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 933/14). Skarżący zaś oprócz kwestii przeszkolenia, samowolności działań kierowcy i braku wiedzy pracodawcy nie wskazywał okoliczności, które miałyby świadczyć o wykonywaniu takiego stałego i wnikliwego nadzoru.

Przede wszystkim jednak należy zauważyć, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy kara została w przeważającym zakresie (3000 zł) nałożona za naruszenie polegające na użyciu przez kierowcę karty kierowcy należącej do innego kierowcy.

Nie było to więc naruszenie przez kierowcę przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, a więc naruszenie, o którym mowa w lp. 5.1. – 5.6.2. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, lecz naruszenie przewidziane w podrubryce 6 ww. załącznika zatytułowanej "Naruszenie przepisów o stosowaniu urządzeń rejestrujących lub cyfrowych urządzeń rejestrujących samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i postoju", a konkretnie przewidziane w lp. 6.3.4. ww. załącznika naruszenie w postaci używania tej samej karty kierowcy przez kilku kierowców.

Do sytuacji przedsiębiorcy w przypadku stwierdzenia tego rodzaju naruszenia przytoczony wyżej przepis art. 92b u.t.d. nie ma zastosowania i w związku z tym niemożliwe było wyłączenie odpowiedzialności skarżącego za to naruszenie w oparciu o przesłanki określone w art. 92b ustawy o transporcie drogowym. W tym przypadku przedsiębiorca mógłby się zwolnić z ustawowej odpowiedzialności wyłącznie przedstawiając dowody dla wykazania którejś z przesłanek egzoneracyjnych przewidzianych w art. 92c ust. 1u.t.d.

Zgodnie z treścią art. 92c ust. 1 nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

W związku z tym, iż podstawy wyłączanie odpowiedzialności wymienione w pkt 2 i 3 art. 92c ust. 1 w sposób oczywisty nie mają w sprawie zastosowania, należało rozważyć podstawę określoną w pkt 1 art. 92c ust. 1. Jak wynika z literalnej treści tego przepisu, uwolnienie się od odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz drogowy wymaga kumulatywnego zaistnienia dwóch okoliczności, tj. braku wpływu podmiotu wykonującego przewóz na powstanie naruszenia, oraz niemożności przewidzenia zdarzeń lub okoliczności wskutek których nastąpiło naruszenie. Tylko w przypadku, gdy te dwie okoliczności wystąpią łącznie, postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej nie wszczyna się, a wszczęte umarza.

Należy podkreślić, że okoliczności objęte hipotezą art. 92c ust. 1 pkt 1 powinien udowodnić podmiot wykonujący przewóz drogowy, gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tego przepisu, które zwalniają go od odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Odpowiedzialność administracyjna podmiotu wykonującego przewóz drogowy na podstawie ustawy o transporcie drogowym ma charakter odpowiedzialności obiektywnej i jako taka obciąża podmiot wykonujący przewóz drogowy w sytuacji, gdy wystąpił zakazany przez prawo skutek, a jedynie na zasadzie wyjątku ustawodawca przewidział sytuacje, w których odpowiedzialność ta zostaje wyłączona (art. 92b i art. 92c ustawy o transporcie drogowym). Zatem również z uwagi na obiektywną odpowiedzialność przewoźnika za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego sankcjonowanych karą pieniężną, okoliczności uwolnienia się od odpowiedzialności z art. 92c ust. 1 pkt 1 w postaci braku wpływ podmiotu wykonującego przewóz na powstanie naruszenia oraz niemożności przewidzenia zdarzeń lub okoliczności, wskutek których nastąpiło naruszenie, powinny zostać wykazane przez przewoźnika i to przy uwzględnieniu kryterium należytej staranności.

W przedmiotowej sprawie skarżący jednak takich okoliczności nie wykazał ograniczając się do twierdzeń, że wyłączną winę za powstanie spornego naruszenia ponosi kierowca, a przedsiębiorca zapoznał kierowców z obowiązującymi przepisami, przeprowadził stosowne szkolenia oraz nagradzał kierowców nie dokonujących naruszeń.

Wymienione okoliczności nie dowodzą jednak, zdaniem Sądu, wystąpienia przesłanek z art. 92c ust. 1 pk1, a mianowicie, że skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. Przesłanki wyłączenia odpowiedzialności z art. 92c ust. 1 pk1 nie obejmują bowiem ryzyka osobowego pracodawcy. Kwestie właściwego doboru pracowników (ryzyko osobowe) nie mieszczą się w zakresie regulacji art. 92c ust. 1 pkt 1, gdyż tylko i wyłącznie z uznania przedsiębiorcy wynika właściwy dobór osób współpracujących. To w gestii przedsiębiorcy jest taki dobór kadr i taki nad nimi nadzór, aby kierowcy nie dokonywali naruszeń prawa. Dlatego też to przedsiębiorcę obciążają negatywne konsekwencje zaniedbań, zaniechań lub świadomych działań zatrudnionych prze niego kierowców. Wyjątki z art. 92c ust. 1 pkt 1 nie obejmują sytuacji, które są wynikiem zachowania kierowcy, a które bezpośrednio wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych, w szczególności w zakresie prawidłowej organizacji pracy kierowców oraz kontroli i dyscyplinowania kierowców.

Wymienione w art. 92c ustawy przesłanki egzoneracyjne odnoszą się wyłącznie do okoliczności o charakterze obiektywnym, a więc takich, których przy najdalej idących staraniach przedsiębiorca nie mógł i nie był w stanie przewidzieć oraz nie miał na nie wpływu. Dla zwolnienia się z odpowiedzialności przedsiębiorca musi zatem wykazać, że dołożył należytej staranności, czyli uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, w tym w zakresie doboru kadry i nadzoru nad pracownikami, a jedynie wskutek jakichś nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych okoliczności lub zdarzeń doszło do naruszenia przepisów prawa.

Nakładane na przedsiębiorcę, w ramach ponoszonej przez niego odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego kary pieniężne, o jakich mowa w art. 92a i art. 93 u.t.d. mają na celu zapewnienie należytego wykonywania przez niego działalności gospodarczej w postaci świadczenia przewozów drogowych i zagwarantowanie bezpieczeństwa innym uczestnikom ruchu drogowego. Mają więc one przede wszystkim znaczenie prewencyjne, a nie represyjne i są narzędziem prawnym do przymuszenia przewoźników do respektowania określonych w ustawie nakazów i zakazów. Rejestrowanie rzeczywistej aktywności kierowcy jest podstawowym i zamierzonym celem regulacji prawnych dotyczących czasu pracy kierowców. Dlatego ingerowanie w to rejestrowanie np. przez posłużenie się kartą pracy innego kierowcy ma rażący charakter i zagraża bezpieczeństwu ruchu, gdyż czas pracy kierowcy i okresy przerw w kierowaniu pojazdem mogą mieć bezpośredni wpływ na stworzenie zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego.

Należy też podkreślić, iż kara pieniężna, jako instrument władztwa administracyjnego nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz skutkiem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, co sprawia, że ocena stosunku sprawcy do czynu nie mieści się w reżimie tej odpowiedzialności. Wina i stopień zawinienia nie są przesłankami nałożenia kary pieniężnej. W związku tym badanie świadomości i stosunku przedsiębiorcy do danego naruszenia prawa jest co do zasady bez znaczenia dla możliwości wymierzenia omawianej kary. Tak więc powoływany przez skarżącego argument o braku jego winy w wystąpieniu naruszeń nie może stanowić podstawy wyłączenia jego odpowiedzialności. Nie wystarczy wykazanie braku winy, lecz wymagane jest pozytywne wykazanie podjęcia w ramach organizacji przewozu wszystkich niezbędnych środków, a w konsekwencji dowiedzenie, że do naruszenia doszło skutek obiektywnych, nadzwyczajnych i nieprzewidywalnych okoliczności, na które przedsiębiorca nie miał wpływu.

Skoro więc w niniejszej sprawie skarżący żadnych takich obiektywnych, nieprzewidywalnych, nadzwyczajnych okoliczności nie wykazał, to tym samym należało podzielić stanowisko organu II instancji, iż nie było postaw do uwolnienia skarżącego od odpowiedzialności wynikającej z art. 92a ust. 1 u.t.d. i obowiązku poniesienia kary pieniężnej za stwierdzone naruszenia.

Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił skargę, jako bezzasadną, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

-----------------------

16

11

i

9

#