Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 367/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 3, art. 50 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1769
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jedn.
article: art. 7, art. 10, art. 24, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81
journal: Dz.U. 2010 nr 187 poz 1257
law: Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 sierpnia 2010 r. w sprawie służby medycyny pracy w jednostkach organizacyjnych  podległych Ministrowi Obrony Narodowej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk, Protokolant Sekretarz sądowy Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 października 2018 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych I. oddala skargę; II. przyznaje [...] M. K. R. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] lutego 2018 r., znak: [...], po rozpoznaniu odwołania Z. W. (dalej także: skarżący) od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z [...] grudnia 2017 r., znak: [...], o odmowie przyznania skarżącemu pomocy w formie usług opiekuńczych – utrzymało w mocy tę decyzję.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że w ocenie organu pierwszej instancji, zgromadzony materiał dowodowy nie uzasadniał przyznania stronie wnioskowanego przez nią świadczenia. Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że orzeczeniem z [...] czerwca 2002 r. skarżący uznany został na stałe za osobę o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, co oznacza, że obecne schorzenia powodują u niego konieczność częściowej pomocy osób drugich. U skarżącego stwierdzono naruszenie sprawności organizmu powodujące konieczność częściowej pomocy osób drugich w pełnieniu ról społecznych oraz niezdolność do pracy, ale nie stwierdzono, by jego schorzenia powodowały konieczność zapewnienia mu opieki i pomocy (pielęgnacji) w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych. To oznacza, zdaniem organu pierwszej instancji, że skarżący nie wymaga całkowitej opieki w wykonywaniu higieny osobistej, przygotowywaniu i spożywaniu posiłków, poruszaniu się w domu, które to czynności mieszczą się w pojęciu usług opiekuńczych. Natomiast zaświadczenie lekarskie z [...] lutego 2015 r. stwierdzające, że wobec skarżącego wskazana jest pomoc osób drugich w prowadzeniu gospodarstwa domowego oraz zapewnienie kontaktu z otoczeniem, w kontekście pozostałych dowodów zgromadzonych w sprawie, nie może uzasadniać udzielenia skarżącemu wnioskowanej pomocy. Skarżący, z uwagi na swój stan zdrowia, ma bowiem przyznane nieodpłatne specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi, które na 2017 r. są przyznane decyzją z [...] stycznia 2017 r. w wymiarze 2 dni w tygodniu po 3 godziny dziennie (z wyłączeniem sobót, niedziel i dni świątecznych) w okresie od [...] lutego 2017 r. do [...] grudnia 2017 r.

Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji Kolegium podzieliło stanowisko wyrażone w tej decyzji i stwierdziło, że organ pierwszej instancji odmawiając przyznania skarżącemu żądanej pomocy, nie przekroczył granic uznania administracyjnego. W ocenie organu odwoławczego, z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego jednoznacznie wynika, że stan zdrowia i codzienne potrzeby strony z niego wynikające, nie upoważniają do przyznania jej usług opiekuńczych. Kolegium podkreśliło, że poza wspomnianym wyżej zaświadczeniem z [...] lutego 2015 r. skarżący nie dysponuje żadnym orzeczeniem, z którego wynikałaby konieczność przyznania mu usług opiekuńczych z powodu innych schorzeń niż schorzenia psychiczne. Zdaniem organu, opinia sądowo-psychiatryczna z [...] października 2016 r. nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż dotyczy specjalistycznych usług opiekuńczych, a nie usług opiekuńczych, a nadto innego okresu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję skarżący zarzucił pracownikom organów obu instancji wieloletnie uporczywe działanie na jego szkodę, z narażeniem zdrowia i życia skarżącego oraz członków jego rodziny. W ocenie skarżącego, organy administracji dopuściły się sfałszowania wywiadu środowiskowego oraz uniemożliwiły mu udział w postępowaniu administracyjnym. Podkreślił, że w świetle postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 grudnia 2017 r., sygn. akt I OZ 1710/17, pismo Kierownika OPS w [...] z [...] maja 2015 r. do Kierownika NZOZ "[...]" w [...] oraz skierowane w odpowiedzi na nie pismo Kierownika NZOZ z [...] czerwca 2015 r. nie stanowią dokumentacji medycznej, a więc nie mogły być przedmiotem oceny organów w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o oddalenie skargi, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna.

W pierwszej kolejności wymaga podkreślenia, że w świetle art. 2 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1769 ze zm. - dalej: u.p.s.) pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Rodzaj, forma i rozmiar świadczeń z pomocy społecznej powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 u.p.s.). Jedną z form pomocy społecznej jest świadczenie niepieniężne w postaci usług opiekuńczych.

W myśl art. 50 ust. 1 u.p.s., pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych przysługuje osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona. Stosownie natomiast do art. 50 ust. 2 u.p.s., usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić. Z kolei art. 50 ust. 3 u.p.s. stanowi, że usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem.

W pierwszej kolejności podnieść należy, że skarżący nie spełnia przesłanek do otrzymania usług opiekuńczych na podstawie art. 50 ust. 1 u.p.s., gdyż nie jest osobą samotną. W myśl bowiem art. 6 pkt 9 u.p.s. osoba samotna to osoba samotnie gospodarująca, niepozostająca w związku małżeńskim i nieposiadająca wstępnych ani zstępnych. Skarżący zaś wprawdzie prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jednak pozostaje w związku małżeńskim z T. W.. Orzeczona sądownie separacja, w przeciwieństwie do rozwodu, nie powoduje ustania małżeństwa.

Wobec powyższego, złożony przez skarżącego wniosek o udzielenie pomocy w formie usług opiekuńczych mógł być rozpatrzony jedynie na podstawie art. 50 ust. 2 u.p.s., który oparty jest na konstrukcji uznania administracyjnego. W związku z tym, że decyzja w przedmiocie przyznania tego świadczenia oparta jest na konstrukcji uznania administracyjnego, sądowoadministracyjna kontrola tej decyzji sprowadza się do ustalenia, czy organ nie przekroczył granic uznania. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza bowiem załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem strony, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny. Konstrukcja uznania administracyjnego nie zwalnia organu z zachowania standardów procedury administracyjnej. Przeciwnie, obliguje organ do podjęcia wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Organ działający w ramach uznania administracyjnego jest zatem obowiązany, stosownie do art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: k.p.a.), w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Obowiązki te ciążą również na organie drugiej instancji, który, stosownie do dyspozycji art. 136 k.p.a., może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe.

Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie sposób zarzucić organom przekroczenia granic uznania administracyjnego, a w konsekwencji - naruszenia prawa. Wydanie decyzji zostało poprzedzone czynnościami wyjaśniającymi zmierzającymi do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, a rozstrzygnięcia zostały należycie uzasadnione. Brak było bowiem podstaw do przyznania skarżącemu świadczenia w postaci usług opiekuńczych.

Rozstrzygając w przedmiocie świadczeń z pomocy społecznej, organy powinny mieć na względzie podstawowe zasady dotyczące ich przyznawania, wynikające z art. 3 ust. 1 u.p.s., zgodnie z którym pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka oraz z powołanego art. 3 ust. 3 u.p.s., który stanowi, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy.

Należy podkreślić, że skarżący korzysta z pomocy społecznej w formie specjalistycznych usług opiekuńczych, które, jak słusznie podkreśliły organy, polegają nie tylko na wspieraniu procesu leczenia i rehabilitacji osoby chorej, czy niepełnosprawnej, ale również na asystowaniu w codziennych czynnościach życiowych, w tym wykonywaniu czynności gospodarczych i porządkowych. W takiej sytuacji przyznanie skarżącemu pomocy w formie usług opiekuńczych, polegających na świadczeniu pomocy tego samego rodzaju (z wyłączeniem usług specjalistycznych), naruszałoby wyżej cytowaną zasadę przyznawania świadczeń z pomocy społecznej, wyrażoną w art. 3 ust. 3 u.p.s.

Trzeba też zauważyć, że skarżący został zaliczony przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w L. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności z przyczyną niepełnosprawności "P" (choroba psychiczna). Z treści orzeczenia wynika, że wskazana jest częściowa opieka osób drugich w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zatem skarżący nie wymaga całkowitej opieki osób drugich w codziennych czynnościach życiowych, takich jak związane z utrzymaniem higieny osobistej, przygotowywaniem i spożywaniem posiłków, czy poruszaniem się w domu.

Co więcej, z akt sprawy wynika, że skarżący jest osobą sprawną ruchowo, poruszającą się o własnych siłach nie tylko w obrębie własnej nieruchomości, ale także miejscowości, w której zamieszkuje. Skarżący przychodzi często do siedziby urzędu gminy i ośrodka pomocy społecznej, gdzie załatwia urzędowe sprawy swoje oraz jego żony. Sąd w pełni podzielił przy tym stanowisko Kolegium dotyczące oceny zaświadczenia lekarskiego z [...] lutego 2015 r., uznając, że jego treść w sposób niewątpliwy przeczy pozostałym poczynionym w sprawie wiarygodnym i rzetelnym ustaleniom. Wskazać należy, że zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W świetle powołanego przepisu organy obu instancji, ustalając stan faktyczny niniejszej sprawy, były zobowiązane do ustalenia stanu zdrowia skarżącego w oparciu o całokształt odnoszących się do tej kwestii dowodów i nie mogły swojej oceny w tym zakresie oprzeć wyłącznie na treści przedłożonego przez niego zaświadczenia lekarskiego z [...] lutego 2015 r., bez skonfrontowania tego dokumentu z pozostałą częścią zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

W ocenie Sądu, trafnie stwierdziły organy, że w świetle ustaleń wynikających z treści powołanego wyżej orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z [...] czerwca 2002 r., a także w świetle obserwacji poczynionych przez pracowników socjalnych podczas aktualizacji wywiadu środowiskowego oraz wiedzy posiadanej przez Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] z urzędu, z racji wieloletniego już korzystania przez skarżącego ze wsparcia tego Ośrodka, wspomnianego zaświadczenia nie sposób uznać za przesądzające o konieczności przyznania skarżącemu usług opiekuńczych, pomimo, że codzienna pomoc osób drugich w zaspokajaniu potrzeb życiowych została w odniesieniu do skarżącego uznana w nim za wskazaną. W zaświadczeniu tym nie wyjaśniono bowiem, z jakiego względu miałyby wynikać tego rodzaju zalecenia. W szczególności nie wynika z niego, jakoby stan zdrowia skarżącego uległ pogorszeniu.

Sąd podziela również stanowisko organów co do tego, że nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy opinia biegłego psychiatry z [...] października 2016 r., sporządzona na zlecenie Sądu Rejonowego [...] w związku ze złożonym przez skarżącego pozwem przeciwko Gminie [...] o zapłatę z tytułu świadczenia specjalistycznych usług opiekuńczych od [...] stycznia 2013 r. w wymiarze mniejszym, niż świadczone do [...] grudnia 2012 r. Po pierwsze, co jest niekwestionowane, opinia ta przemawia za potrzebą udzielenia skarżącemu innego rodzaju wsparcia – w formie specjalistycznych usług opiekuńczych, które skarżący uzyskał od organu, a poza tym opinia ta nie dotyczy aktualnego stanu zdrowia skarżącego. Po drugie, stwierdzić należy, na co wskazał WSA w Lublinie w prawomocnym wyroku z 23 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 829/17 (w sprawie ze skargi skarżącego na decyzję Kolegium z [...] lipca 2017 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji o odmowie przyznania skarżącemu usług opiekuńczych), że powyższa opinia nie ma rozstrzygającego znaczenia dla oceny zasadności przyznania skarżącemu usług opiekuńczych.

Istotne dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy jest również to, że skarżący od lat korzysta z systematycznej pomocy ze strony organu pomocy społecznej w postaci różnego rodzaju zasiłków i świadczeń niepieniężnych. Powinien on wykorzystywać zatem również własne możliwości w celu zaspokojenia potrzeb bytowych, nie zaś oczekiwać, że państwo wyręczy go w zaspokajaniu tych potrzeb. Należy podkreślić, że celem pomocy społecznej jest wspieranie osób i rodzin w przezwyciężaniu trudnej sytuacji życiowej, nie zaś całkowite przeniesienie na państwo ciężaru utrzymania takich osób czy rodzin. Poza tym wsparcie ze strony organu pomocy społecznej ma charakter ograniczony i uzależniony w dużej mierze od jego możliwości finansowych oraz ilości osób i rodzin, które na danym terenie tej pomocy potrzebują.

Zdaniem Sądu, dokonana przez organy obu instancji ocena sytuacji życiowej skarżącego nie nosi cech dowolności oraz nie przekracza granic uznania administracyjnego, przy czym prowadząc postępowanie wyjaśniające organy nie naruszyły zasad wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Materiał dowodowy został bowiem przez organy zgromadzony, rozpatrzony i oceniony w sposób prawidłowy i wyczerpujący, a poczynione ustalenia faktyczne znajdują w nim uzasadnienie. Podkreślić należy, że pomimo, iż skarżący nie był obecny podczas aktualizacji wywiadu środowiskowego, ustalenie jego sytuacji życiowej, w tym zdrowotnej, było możliwe dzięki informacjom udzielonym przez jego żonę oraz dokumentacji zgromadzonej przez organ w innych sprawach, w których skarżący jest stroną. Ponadto sytuacja skarżącego, jako stałego beneficjenta świadczeń z pomocy społecznej, jest znana organowi pomocy społecznej z urzędu.

W kwestii tej trzeba mieć na względzie, iż, jak podniesiono wyżej, pomoc społeczna ma charakter jedynie subsydiarny, to jest uzupełniający w stosunku do obowiązku samodzielnego rozwiązywania przez osoby i rodziny własnych problemów życiowych. Pomoc ta nie służy wyręczaniu podmiotów ubiegających się o jej udzielenie z obowiązku własnej aktywności, a ma na celu wspomaganie ich we własnych działaniach zmierzających do zapewnienia im życia w godnych warunkach.

Trzeba przy tym zauważyć, że skarżący posiada stały dochód w postaci emerytury, której wysokość przekracza ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do ubiegania się o przyznanie świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej na zasadach ogólnych. Pomimo tego objęty jest od lat systematyczną pomocą udzielaną przez Ośrodek Pomocy Społecznej w [...]. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżącemu w okresie od stycznia do czerwca 2017 r. przyznano specjalne zasiłki celowe w wysokości [...] oraz świadczenia pieniężne na zakup posiłku lub żywności w wysokości [...] (zob. karta świadczeń klienta – k. 28-30 akt adm. I inst.). Ponadto, jak wskazano wyżej, skarżący ma przyznane nieodpłatnie specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi. Sądowi wiadome jest przy tym z urzędu, że łączna wartość świadczeń z pomocy społecznej, które skarżący otrzymał jedynie w okresie od stycznia do października 2017 r. wyniosła [...].

Nie można zatem podzielić podnoszonych w toku postępowania administracyjnego zarzutów skarżącego, że działania organów powodują zagrożenie jego zdrowia i życia. Jakkolwiek skarżącemu nie przyznano w rozpoznawanej sprawie usług opiekuńczych, to, jak wskazano wyżej, nie jest on pozbawiony pomocy.

W ocenie Sądu, bezzasadne są zarzuty skarżącego co do niewyłączenia od orzekania w niniejszej sprawie członków Kolegium, gdyż nie zachodzi w tej sprawie żadna z przesłanek wyłączenia wynikających z art. 24 k.p.a. W szczególności przesłanki takiej nie może stanowić fakt, że członkowie SKO w L. orzekali w innych sprawach skarżącego, podejmując niekorzystne dla niego rozstrzygnięcia. Prawidłowo zatem Prezes Kolegium wydał postanowienie z [...] lutego 2018 r., znak: [...], o odmowie wyłączenia wskazanych przez skarżącego członków Kolegium. Również w zakresie wniosków o wyłączenie pracowników socjalnych i Kierownika OPS w [...], złożonych w toku postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji, stwierdzić należy, że organ pierwszej instancji – przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w tej instancji – wydał w tym przedmiocie stosowne postanowienia (zob. k. 7-10 akt adm. I inst.).

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisu art. 10 k.p.a., wskazać należy, że warunkiem koniecznym uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, iż takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stawiającej zarzut należy wykazanie związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Zarzut naruszenia art. 10 i 81 k.p.a., poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków, może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych.

Skarżący, będący jedyną stroną postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, korzystał z możliwości udziału w sprawie, składając w toku postępowania pisma procesowe na poparcie swych twierdzeń. Nie wykazał przy tym w żaden sposób, by został pozbawiony możliwości udowodnienia swoich twierdzeń czy też możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie tym przepisom mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Nie wykazał w szczególności, by fakt niezawiadomienia go przed wydaniem decyzji organu pierwszej instancji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, uniemożliwił mu możliwość brania czynnego udziału w postępowaniu.

Bezzasadne są także zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przez organy administracji innych przepisów postępowania.

Wskazane przez skarżącego postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 grudnia 2017 r., sygn. akt I OZ 1710/17, zapadło w innej sprawie z udziałem skarżącego i nie ma ono znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Postanowieniem tym NSA oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie WSA w Lublinie z 20 września 2017 r., sygn. akt II SO/Lu 29/17, odrzucające wniosek skarżącego o wymierzenie grzywny Kierownikowi NZOZ Przychodnia Lekarza Rodzinnego "[...]" w [...] za nieprzekazanie do WSA w Lublinie skargi z [...] lutego 2017 r. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie wydania kserokopii pism. W uzasadnieniu tego orzeczenia NSA wskazał, że "żądanie skarżącego domagającego się udostępnienia korespondencji pomiędzy Kierownikiem NZOZ PLR <<[...]>> w [...] a Kierownikiem Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], nie mieści się w katalogu spraw mogących być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, co czyniło wniosek o wymierzenie grzywny Kierownikowi NZOZ w [...] niedopuszczalnym". Oczywiste jest przy tym, że NSA nie oceniał wartości dowodowej pisma Kierownika OPS w [...] z [...] maja 2015 r. skierowanego do Kierownika NZOZ "[...]" w [...] oraz stanowiącego odpowiedź na to pismo – pisma Kierownika NZOZ z [...] czerwca 2015 r. W szczególności NSA, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie stwierdził, że pisma te nie mogą mieć znaczenia dla oceny powołanego wyżej zaświadczenia lekarskiego z [...] lutego 2015 r.

Stwierdzić przy tym należy, że stosownie do art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Nie budzi wątpliwości Sądu, że pisma te – z uwagi na swą treść – spełniały powyższe warunki i dlatego zasadnie zostały dołączone do akt administracyjnych, jako dowody umożliwiające ustalenie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy, w tym również sytuacji zdrowotnej skarżącego.

W ocenie Sądu, bezzasadny były też zarzuty skargi dotyczące wadliwego przeprowadzenia aktualizacji wywiadu środowiskowego [...] listopada 2017 r. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że pismami z [...] listopada 2017 r. powiadomiono skarżącego oraz jego żonę o ustaleniu terminu aktualizacji wywiadu. Zawiadomienie te zostały odebrane [...] listopada 2017 r. (k. 2, 4 akt adm. I inst.), a zatem skarżący był zobowiązany do udziału w tej czynności procesowej. Skoro pomimo tego nie wziął udziału w aktualizacji wywiadu, nie mogą być uznane za zasadne jego zarzuty co do błędnego wypełnieniu protokołu, zwłaszcza, że biorąca udział w aktualizacji wywiadu jego żona nie zgłaszała w tym zakresie żadnych uwag. Jakkolwiek zaś z protokołu aktualizacji wywiadu wynika, że jego część została uzupełniona [...] grudnia 2017 r., to nie ulega wątpliwości, że nie miało to żadnego znaczenia dla sprawy. Bezsprzecznie bowiem działy III, IV kwestionariusza aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego, zawierające "ocenę sytuacji osoby lub rodziny", "wnioski pracownika socjalnego" oraz "plan pomocy i działań na rzecz osoby lub rodziny" podlegają samodzielnemu wypełnieniu przez osobę przeprowadzającą aktualizację wywiadu. Natomiast dział V aktualizacji wywiadu jest wypełniany przez organ, albowiem ta część wywiadu stanowi "Plan pomocy zatwierdzony przez kierownika jednostki organizacyjnej". Podstawą do sformułowania przez pracownika socjalnego i Kierownika OPS w [...] ocen i wniosków oraz planu pomocy i działań, zawartych w opisanym kwestionariuszu aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego, była niewątpliwie dokonane [...] listopada 2017 r. ustalenia opisane w pkt 12 działu I kwestionariusza dotyczące sytuacji rodzinnej, mieszkaniowej i zdrowotnej skarżącego, a także działu II sformułowano oczekiwania i potrzeby skarżącego, opierając się na wyjaśnieniach jego żony. Oczywiste jest więc, że ocena sytuacji skarżącego, związane z tą oceną wnioski pracownika socjalnego oraz ustalenie na tej podstawie planu pomocy, mogły zostać zamieszczone później w treści kwestionariusza aktualizacji wywiadu.

Nieuzasadnione są również zarzuty skarżącego w kwestii przeprowadzenia aktualizacji wywiadu środowiskowego w asyście Policji. Niewątpliwie bowiem przepis art. 107 ust. 3a i 3b u.p.s. wprost przewiduje możliwość przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w asyście funkcjonariusza Policji, obligując organy tej formacji do obowiązkowego jej udzielenia. Ponadto, skoro skarżący zarzucał pracownikom socjalnym fałszowanie sporządzanych przez nich wywiadów środowiskowych, obecność funkcjonariuszy Policji przy dokonywaniu powyższej czynności leżała także w jego interesie.

Ponownie należy więc podkreślić, że stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie ustalony został prawidłowo przez organy administracji publicznej, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a.

W tych okolicznościach brak było podstaw do uwzględnienia skargi.

Z tych wszystkich względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - dalej: p.p.s.a.).

O przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715).