Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 859/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-08-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6304 Zwolnienia celne
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: uchylono decyzje I i II instancji w części
Powołane przepisy: article: Art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 134 , art. 145 par. 1, art. 152, art. 153, art. 200, art. 206
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: Art. 122
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 Art. 4,  art. 29, art. 30, art. 78, art. 82, art. 184
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1983 nr 105 poz 38 Art. 2, art. 3, art. 4, art. 6, art. 131
law: Dyrektywa Rady z dnia 28 marca 1983 r. określająca zakres art. 14 ust. 1 lit. d) dyrektywy 77/388/EWG w odniesieniu do zwolnienia z podatku od  wartości dodanej na przywóz finalny niektórych towarów* (nr 83/181/EWG)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Tadeusz Wołek (spr.) Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2009 r. sprawy ze skarg J. S. na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia 26 czerwca 2008 r. nr [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia z należności celnych I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2008 r. nr [...]; nr [...] – w części w zakresie rozstrzygnięć zawartych w punktach 2, 3, 4, 5, 6 decyzji organu I instancji, II. określa, że decyzje uchylone w powyższym zakresie nie mogą być wykonane, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego J. S. kwotę 5117,- (pięć tysięcy sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Celnego skierowanymi do skarżącego J. S. decyzjami z dnia [...] 2008 r. (uzupełnionymi z urzędu decyzjami z dnia [...] 2008 r. w ten sposób, że w pkt 1 sentencji po słowach stwierdza niedopełnienie warunku udzielonego zwolnienia z należności celnych przywozowych, dodano słowa – oraz podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług):

I. nr [...]:

1. stwierdził niedopełnienie warunku udzielonego zwolnienia z należności celnych przywozowych w odniesieniu do mienia osobistego, zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu wg zgłoszenia celnego z dnia [...] 2006r., SAD [...],

2. określił ogólną kwotę długu celnego powstałego w dniu [...] 2006 r., którego dłużnikiem jest J. S., w wyniku niedopełnienia jednego z warunków wymaganych do umieszczenia towaru pod procedurą dopuszczenia do obrotu z jednoczesnym zwolnieniem z należności przywozowych w ramach mienia przesiedleńczego, wg SAD z dnia [...] 2006r., nr [...], w wysokości 8507 zł.,

3. określił odsetki od kwoty długu celnego na dzień wydania decyzji w wysokości 1979 zł.,

4. określił ogólną należną do zapłaty kwotę podatku akcyzowego z tytułu importu towaru dopuszczonego do wolnego obrotu wg zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia [...] 2006, w prawidłowej wysokości 23 915 zł.,

5. określił odsetki od kwoty akcyzy na dzień wydania decyzji w wysokości 5564 zł.,

6. określił ogólną należną kwotę podatku VAT z tytułu importu towaru dopuszczonego do wolnego obrotu wg zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia [...] 2006, w prawidłowej wysokości 25 993 zł.

II. nr [...]:

1. stwierdził niedopełnienie warunku udzielonego zwolnienia z należności celnych przywozowych w odniesieniu do mienia osobistego, zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu wg zgłoszenia celnego z dnia [...] 2005, SAD [...],

2. określił ogólną kwotę długu celnego powstałego w dniu [...] 2005, którego dłużnikiem jest J. S., w wyniku niedopełnienia jednego z warunków wymaganych do umieszczenia towaru pod procedurą dopuszczenia do obrotu z jednoczesnym zwolnieniem z należności przywozowych w ramach mienia przesiedleńczego, wg SAD z dnia [...] 2005 nr [...], w wysokości 9863 zł.

3. określił odsetki od kwoty długu celnego na dzień wydania decyzji w wysokości 2637 zł,

4. określił ogólną należną do zapłaty kwotę podatku akcyzowego z tytułu importu towaru dopuszczonego do wolnego obrotu wg zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia [...] 2005, w prawidłowej wysokości 14 743 zł.,

5. określił odsetki od kwoty akcyzy na dzień wydania decyzji w wysokości 3941 zł.,

6. określił ogólną należną kwotę podatku VAT z tytułu importu towaru dopuszczonego do wolnego obrotu wg zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia [...] 2005, w prawidłowej wysokości 27 325 zł.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 53, art. 56, art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, art. 28 do 32, art. 204, art. 214.1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 51, art. 65.1.4 i 6, art. 73.1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne, art. 2 do 10 Rozporządzenia rady (EWG) Nr 918/83 z dnia 28 marca 1983r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych, art. 7.2.1, 10.1.4, art. 20.2, art. 21.1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym, Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego, art. 19.7, art. 29.13, art. 33.2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług.

W uzasadnieniach decyzji organ celny wskazał, że złożono zgłoszenia celne do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu ze zwolnieniem z należności przywozowych, partii mienia przesiedleńczego, zaimportowanego z USA. Przedmiotem zgłoszenia celnego:

Ad I. złożonego w dniu [...] 2006r., pozycja ewidencji [...] były:

- samochód osobowy marki Chrysler [...], nr nadwozia: [...], rok prod. 2004, poj. silnika 3498 cm3, o deklarowanej wartości 25 000 USD,

- maszyna do mycia pod ciśnieniem, o deklarowanej wartości 250 USD.

Ad II. złożonego w dniu [...] 2005 r. pozycja ewidencji [...], były:

- głośniki (kolumny) oraz odśnieżarka, o deklarowanej wartości 50 i 250 USD,

- samochód marki BMW 325, nr nadwozia [...] rok prod. 2004, poj. silnika 2494 cm 3, o deklarowanej wartości 30 000 USD.

Towar objęty zgłoszeniami celnymi został zwolniony do deklarowanej procedury.

Towar objęty powyższymi zgłoszeniami został zwolniony z:

- należności celnych przywozowych, na podstawie art. 2 - 10 rozporządzenia Rady /EWG/ Nr 918/83 z dnia 28 marca 1983r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych,

- z podatku akcyzowego, na podstawie § 28 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2004r. w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego,

- z podatku VAT, na podstawie art. 47 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług.

Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie z uwagi na ustalenia pokontrolne Urzędu Celnego z kontroli doraźnej u skarżącego, w zakresie warunków przestrzegania zwolnienia celnego.

W celu stwierdzenia, czy nastąpiło faktyczne przeniesienie stałego miejsca zamieszkania skarżącego z USA na obszar celny Wspólnoty, kontrolujący uzyskali informacje:

- od Naczelnika Urzędu Skarbowego, iż skarżący nie składał deklaracji podatkowych, w tym również zeznań podatkowych za lata 2005 i 2006,

- od Naczelnika Wydziału Operacyjno-Śledczego Oddziału Straży Granicznej, szczegółowe dane dotyczące przekroczeń granicy RP, z których wynikało, iż od dnia 18.08.2005 r. do dnia 6.03.2007r., skarżący przebywał w Polsce 31 dni,

- od amerykańskich służb U.S. [...], dane dotyczące dat przekroczenia granicy USA, potwierdzające ustalenia odnośnie okresu przebywania skarżącego na terenie Polski (Wspólnoty).

Skarżący załączył zaświadczenie z dnia 30.11.2007r., wystawione przez amerykańskiego lekarza P. J. S., że jest jego długoletnim pacjentem, z opisem dolegliwości będących następstwem wypadku wiosną 2006r. Lekarz stwierdził, że pacjent jest pod ścisłą opieką lekarską i nie może w tym czasie i w najbliższej przyszłości podróżować, że z tego, co wie, skarżący jest ubezpieczony w Stanach Zjednoczonych, podczas gdy w Polsce, musiałby płacić za opiekę medyczną.

W piśmie z dnia 10.12.2007r., amerykański lekarz, H. M. S. – P. informuje, że skarżący pozostawał w leczeniu od 8.09.2005r. do 6.12.2007r. Wskazano zalecenia dla pacjenta: niezdolność do podróży i kontynuacja leczenia w klinice ortopedycznej oraz reumatologicznej.

Skarżący złożył oświadczenie, że zmuszony został do pozostania w USA w celu leczenia, w tym między innymi dolegliwości spowodowanych upadkiem na oblodzonym chodniku jak również z powodu posiadania tam ważnego ubezpieczenia medycznego. Przedłużenie pobytu, nie było wyborem, lecz koniecznością spowodowaną osobistymi problemami zdrowotnymi. W Polsce w międzyczasie był 3 razy, wbrew zaleceniom lekarzy, a powodem była choroba matki.

Skarżący załączył faktury VAT z tytułu opłat za gaz, wodę, telefon, energię elektryczną, potwierdzające według skarżącego prowadzenie gospodarstwa domowego w B. oraz oświadczył, że nie posiada w USA majątku stałego typu: nieruchomości, grunty, domy, mieszkania.

Organ celny wyjaśnił, że system zwolnień celnych stanowi wyjątek od generalnej zasady, iż obrót towarowy z krajami trzecimi podlega należnościom celnym przywozowym. Podstawą prawną zwolnienia mienia osobistego z należności celnych przywozowych, były art. 2 do 10 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 918/83 z dnia 28 marca 1983r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych.

Organ I instancji przytaczając treść art. 2, 3 Rozporządzenia wskazał, że w związku z przedłożeniem przez skarżącego dokumentów świadczących, że objęte zgłoszeniem mienie spełnia warunki na dzień zgłoszenia, do udzielenia zwolnienia z należności celnych przywozowych, organ celny zwolnił towar do procedury dopuszczenia do obrotu ze zwolnieniem z tych należności, oraz ze zwolnieniem z akcyzy i podatku VAT. Dokonanie zwolnienia z należności przywozowych na dzień zgłoszenia, nie oznaczało zwolnienia bezwarunkowego. Jednym z warunków określonym w art. 7 Rozporządzenia jest to, by osoba, która deklaruje przesiedlenie się na obszar celny Wspólnoty, faktycznie, a nie tylko deklaratoryjnie na dzień złożenia zgłoszenia celnego, dokonała przesiedlenia, czyli przeniosła swoje miejsce stałego zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty.

W związku z tym, że zwolnienie z należności przywozowych obwarowane jest warunkami do przestrzegania których zobowiązana jest osoba korzystająca ze zwolnienia, na towarach ustanowiony jest na podstawie przepisów WKC, dozór celny, tzn. organy celne mogą podejmować działania mające na celu zapewnienie przestrzegania przepisów, w ramach kontroli celnej postimportowej. W ramach takiej kontroli dokonano kontroli doraźnej u skarżącego. W trakcie kontroli, skarżący został przesłuchany (protokół z dnia 28-02-2007r.), i zeznał m.in., że od czasu przesiedlenia z USA, nie osiągał dochodów z tytułu pracy zarobkowej w Polsce; w ciągu roku większość czasu przebywa w Polsce, a do Stanów Zjednoczonych, wylatuje 2 do 3 razy w roku na okres nie dłuższy niż miesiąc, dwa; od czasu do czasu wyjeżdża do Niemiec w odwiedziny do znajomego; w Polsce utrzymuje się z oszczędności oraz wynajmu nieruchomości, które posiada w Stanach Zjednoczonych.

W celu sprawdzenia, czy faktycznie nastąpiło deklarowane przez skarżącego, przeniesienie jego stałego miejsca zamieszkania z USA na obszar celny Wspólnoty, kontrolujący uzyskali informację od Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego, że J. S. nie złożył w Urzędzie zeznania podatkowego za rok 2005, jak również nie składał żadnych deklaracji podatkowych, oraz że nie posiada informacji o dochodach podatnika.

Kontrolujący otrzymali z Oddziału Straży Granicznej informację dotyczącą dat przekraczania granicy przez skarżącego, w związku z wylotami do USA, jak i z powrotami do Polski w okresie od 18.08.2005 do 28.02.2007. Kontrolujący uzyskali także z Konsulatu Generalnego RP w Nowym Jorku, informację służb granicznych Stanów Zjednoczonych Ameryki U.S. [...], o przekraczania granicy USA przez skarżącego, z zgodnie z którą, wylatywał on z USA do Polski w dniach – 2005.08.13, 2006.06.23, 2007.02.23, przylatywał do USA w dniach – 2005.09.05, 2006.02.04, 2006.07.17, 2007.03.08.

Z powyższego wynika, iż skarżący w okresie roku od dnia 17.08.2005r., tj. od deklarowanego dnia przeniesienia swojego miejsca stałego zamieszkania z USA na obszar celny Wspólnoty, przebywał na obszarze Wspólnoty w dniach: 2005.08.17 do 2005.09.04, 2006.01.25 do 2006.02.04, 2006.06.24 do 2006.07.17, tj. licząc łącznie z dniami wylotów z Polski i przylotów do Polski, przebywał w kraju, a tym samym na obszarze celnym Wspólnoty, 55 dni.

W związku z przywozem pierwszej partii mienia osobistego i zgłoszenia go do procedury dopuszczenia do obrotu ze zwolnieniem z należności przywozowych wg SAD [...] z dnia [...] 2005, skarżący złożył oświadczenie, iż przesiedlenie następuje z dniem 17.08.2005 r.

Z punktu widzenia przepisów Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 918/03, osobie fizycznej przysługuje w odniesieniu do mienia osobistego, zwolnienie z należności celnych przywozowych w sytuacji przenoszenia swojego miejsca stałego zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. Miejsce zamieszkania oznacza miejsce, które stanowi aktualne miejsce normalnego życia osoby, tj. miejsce, centrum życiowe, w którym koncentrują się sprawy życiowe osoby, w którym osoba zwykle, faktycznie przebywa, w którym prowadzi gospodarstwo domowe. Skarżący wskazał, że tym miejscem jest miejscowość B. Istotne, zatem jest by osoba przesiedlająca się, przeniosła faktycznie swoje miejsce stałego zamieszkania na obszar celny Wspólnoty i by nie był to okres krótszy niż 1 rok a w odniesienia do mienia osobistego, aby przestrzegany był warunek określony w art. 7 Rozporządzenia i aby w nowym miejscu stałego zamieszkania mienie osobiste było przeznaczone do użytku w takim samym celu.

Skarżący oświadczył, że zmuszony był wrócić do Nowego Jorku, by ostatecznie zakończyć swoje sprawy zawodowe i pozostałe. Nie wskazał jednakże, kiedy nastąpiło ostateczne zakończenie tych spraw i czy w ogóle nastąpiło. W piśmie wskazał, że krótki planowany pobyt w USA przedłużył się z powodu kontuzji spowodowanej upadkiem na oblodzonym chodniku. Jednakże upadek, według zaświadczenia lekarza P. J. S. miał miejsce wiosną 2006r. A zatem trudno przyjąć twierdzenie, że planowany pobyt w USA był krótki, skoro trwał od dnia 5.09.2005 do wiosny 2006. Z zaświadczeniu lekarza wynika, że dolegliwości skarżącego trwają od wielu lat przed deklarowanym terminem przesiedlenia się na obszar celny Wspólnoty, oraz że pobyt w USA spowodowany jest tym, że posiada ubezpieczenie w USA, a nie w Polsce. W kolejnym zaświadczeniu lekarza amerykańskiego H. M.S.-P., stwierdzono, że skarżący pozostawał w leczeniu szpitalnym od 8.09.2005 do 6.12.2007, oraz że pacjent jest niezdolny do podróży. Powyższe wskazuje, zatem, według organu celnego, że dolegliwości zdrowotne trwające u skarżącego od wielu lat oraz fakt posiadania ubezpieczenia w USA, spowodowały, że nie dokonał, pomimo deklaracji, faktycznej zmiany miejsca zamieszkania.

W protokole przesłuchania z dnia 28.02.2007, skarżący zeznał, że w ciągu roku większość czasu przebywa w Polsce, a do Stanów Zjednoczonych Ameryki wylatuje 2 do 3 razy w roku na okres nie dłuższy niż miesiąc, dwa. Biorąc jednakże pod uwagę dane uzyskane z Oddziału Straży Granicznej oraz z U.S. [...], dotyczące wylotów i przylotów na trasie Polska -USA, zeznanie, co do pobytów w Polsce i USA, w odniesieniu do okresu 17.08.2005 -17.08.2007, pozostają w oczywistej sprzeczności. Dodatkowo za stwierdzeniem, że skarżący nie dokonał faktycznej zmiany miejsca zamieszkania, świadczy informacja z Urzędu Skarbowego. Przedłożone, rachunki za gaz, wodę energię elektryczną, telefon, również zdaniem organu celnego nie są dowodami na rzecz stwierdzenia faktycznej zmiany miejsca zamieszkania przez skarżącego, gdyż odnoszą się one do w zdecydowanej większości okresów, kiedy przebywał w USA. Również oświadczenie skarżącego, iż w USA nie posiada majątku stałego nie jest, zdaniem organu celnego, dowodem na okoliczność stwierdzenia faktycznej zmiany miejsca zamieszkania, gdyż pojęcie miejsca zamieszkania nie wiąże się, (choć może) z faktem posiadania majątku stałego, lecz z miejscem, w którym koncentrują się sprawy życiowe osoby związane ze zwykłym pobytem, z prowadzeniem gospodarstwa domowego, z miejscem, w którym faktycznie przebywa rozumianym np., jako miejscowość.

W związku z powyższym, mając na uwadze, iż niespełniony został przez skarżącego warunek faktycznej zmiany miejsca zamieszkania na obszar celny Wspólnoty, dług celny powstał w związku z art. 204 ust. 1 pkt b WKC określającym, że dług celny w przywozie powstaje w wyniku niedopełnienia jednego z warunków wymaganych do umieszczenia towaru pod procedurą lub do zastosowania obniżonych bądź zerowych stawek należności przywozowych ze względu na przeznaczenie towaru.

Zgodnie z art. 204 ust. 2 WKC dług celny powstaje w chwili zaprzestania spełniania obowiązku, którego niewykonanie powoduje powstanie długu celnego, bądź w chwili objęcia towaru odpowiednią procedurą, jeżeli zostało później stwierdzone, że nie dopełniono jednego z warunków wymaganych dla objęcia towaru tą procedurą bądź dla zastosowania obniżonych lub zerowych stawek należności celnych przywozowych ze względu na jego przeznaczenie. Za datę powstania długu celnego należy przyjąć datę przyjęcia przez organ celny zgłoszenia celnego.

Art. 204 ust. 3 WKC określa, że dłużnikiem jest osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towaru podlegającego należnościom przywozowym lub, w zależności od przypadku, wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty, bądź osoba zobowiązana do przestrzegania warunków wymaganych dla objęcia towaru tą procedurą. Dłużnikiem jest, zatem skarżący, jako osoba zobowiązana do spełnienia warunku przeniesienia miejsca zamieszkania na obszar celny Wspólnoty.

Zgodnie z art. 214 ust. 1 WKC, za wyjątkiem przypadków, w których szczególne przepisy niniejszego Kodeksu stanowią inaczej i bez uszczerbku dla ust. 2, kwota należności celnych przywozowych lub należności celnych wywozowych jest określana na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego.

Jednym z elementów kalkulacyjnych jest wartość celna towaru. Zgodnie z art. 29 ust. 1 WKC wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wtedy, jeżeli zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Ponieważ w odniesieniu do mienia przesiedlenia nie można mówić o transakcji kupna-sprzedaży w związku z przywozem na obszar celny Wspólnoty, metoda wartości transakcyjnej nie ma zastosowania. Również niemożliwe jest zastosowanie do mienia przesiedlenia metod określenia wartości celnej wskazanych w art. 30 WKC, tj. ustalenia wartości celnej metodami wartości transakcyjnej towarów identycznych, podobnych, wartości opartej na cenie jednostkowej i wartości kalkulowanej.

W zgłoszeniu celnym zgłaszający zadeklarował dla zgłaszanych towarów ich wartość:

- maszyny do mycia pod ciśnieniem - wartość 250 USD, samochodu osobowego Chrysler [...] - wartość 25 000 USD. W oświadczeniu z dnia 3.02.2006, załączonym do zgłoszenia skarżący oświadczył, że w momencie sporządzenia spisu mienia przesiedlenia wartość rynkowa pojazdu wynosiła ok. 25 000 USD,

- dla głośników i odśnieżarki - łączną wartość 300 USD, natomiast dla samochodu osobowego BMW - wartość 30 000 USD. Te same wartości znajdują się na załączonej do zgłoszenia liście mienia przesiedlenia oraz Deklaracji Elementów Dotyczących Wartości Celnej D.W.1.

Organ celny dokonał dodatkowo sprawdzenia cen aukcyjnych, jakie osiągały w roku 2005 pojazdy marki BMW na aukcji Copart USA.

W związku z powyższym organ celny przyjął deklarowane przez zgłaszającego wartości, jako wartości celne przywożonych towarów ustalone metodą "ostatniej szansy" zgodnie z art. 31 WKC.

Art. 31 ust. 1 WKC określa, że jeżeli wartość celna przywożonych towarów nie może być ustalona na podstawie artykułów 29 lub 30, jest ustalana na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami:

- Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r;

- artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r;

- postanowień niniejszego rozdziału.

Biorąc pod uwagę, że zgłaszający sam zadeklarował wartości dla towarów, organ celny postanowił przyjąć te wartości, jako wartości celne ustalone metodą "ostatniej szansy".

1. Cło zostało obliczone w sposób następujący:

Ad. I.

- samochód osobowy Chrysler [...]: kod Taric - 87032490 00, wartość w walucie - 25 000 USD, koszt transportu do granicy Wspólnoty - 5208,40 zł., wartość statystyczna/podstawa obliczenia cła - 84 926 zł., stawka - erga omnes 10 %, kwota cła - 8493 zł,

- maszyna do mycia pod ciśnieniem: kod Taric - 84248995 00, wartość w walucie - 250 USD, koszt transportu do granicy Wspólnoty- 10,40 USD, wartość statystyczna/podstawa obliczenia cła - 808 zł., stawka - erga omnes 1,7%, kwota cła - 14 zł.

Ogólna kwota cła od całości towarów: 8507 zł.

Ad. II.

- odśnieżarka: kod Taric - 84306900 00, wartość w walucie - 250 USD, koszt transportu do granicy Wspólnoty - 23,34 USD, wartość statystyczna/podstawa obliczenia cła - 872 zł., stawka celna - erga omnes 0 %, kwota cła - 0 zł,

- głośniki: kod Taric-85182290 00, wartość w walucie - 50 USD, koszt transportu do granicy Wspólnoty - 4,66 USD, wartość statystyczna/podstawa obliczenia cła - 174 zł., stawka - erga omnes 4,5 %, kwota cła - 8 zł,

- samochód osobowy BMW: kod Taric - 87032390 00, wartość w walucie - 30 000 USD, koszt transportu do granicy Wspólnoty - 2783,70 zł., wartość statystyczna/podstawa obliczenia cła - 98 553 zł., stawka - erga omnes 10 %, kwota cła - 9855 zł.

Ogólna kwota cła od całości towarów: 9863 zł.

Art. 51 ustawy Prawo celne określa, że organ celny w drodze decyzji określa kwotę należności wynikającą z długu celnego powstałego na podstawie art. 202-205, art. 210, art. 211, art. 216 WKC, a także niezaksięgowaną kwotę należności wynikającą z długu celnego, gdy istnieją podstawy do jej zaksięgowania retrospektywnego na podstawie art. 220 WKC.

Zgodnie z art. 65 ust. 4 ustawy Prawo celne, w przypadku powstania długu celnego na podstawie art. 202-205 WKC pobiera się odsetki liczone od dnia jego powstania. Odsetki pobiera się według zasad i w wysokości określonej w odrębnych przepisach, dotyczących pobierania odsetek za zwłokę od należności podatkowych.

Ad. I. Odsetki od ogólnej kwoty cła, tj. od 8507 zł. na dzień wydania decyzji wynoszą 1979 zł (za 751 dni). Odsetki zostały wyliczone wg stopy %: od dnia 14.02.2006 do dnia 28.02.2006 (715 dni) - 11,5 %, od dnia 1.03.2006 do dnia 26.07.2007 (513 dni) -11 %, od dnia 27.07.2007 do dnia 5.03.2008 (223 dni) -12 %.

Ad. II. Odsetki od ogólnej kwoty cła, tj. od 9863 zł. na dzień wydania decyzji wynoszą 2637 zł. (za 857 dni). Odsetki zostały wyliczone wg stopy %: od dnia 31.10.2005 do dnia 31.01.2006 (93 dni) - 12 %, od dnia 1.02.2006 do dnia 28.02.2006 (28 dni) -11,5 %, od dnia 1.03.2006 do dnia 26.07.2007 (513 dni) - 11 %, od dnia 27.07.2007 do dnia 5.03.2008 (223 dni) -12 %.

2. Podatek akcyzowy od samochodu osobowego został obliczony w sposób następujący:

Art. 20.2 ustawy o podatku akcyzowym określa, że jeżeli organ celny stwierdzi, iż w zgłoszeniu celnym kwota akcyzy została wykazana nieprawidłowo, wydaje decyzję określającą kwotę akcyzy w prawidłowej wysokości. Zgodnie z art. 10.1.4 ustawy, podstawą opodatkowania w przypadku wyrażenia stawki akcyzy w procencie podstawy opodatkowania jest: wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło.

Prawidłowa kwota akcyzy została obliczona w sposób następujący:

Ad. I. od samochodu osobowego Chrysler [...] podstawa opodatkowania - wartość celna - 84926 zł., powiększona o cło liczone od tej wartości celnej - 8493 zł. = 93419 zł., stawka akcyzy - 25,6 %, kwota akcyzy - 23915 zł.

Ad. II. od samochodu osobowego BMW - podstawa opodatkowania- wartość celna - 98553 zł., powiększona o cło liczone od tej wartości celnej - 9855 zł. = 108408 zł., stawka akcyzy -13,6%, kwota akcyzy - 14743 zł.

Zgodnie z art. 21.1 ustawy o podatku akcyzowym, podatnik dokonujący importu wyrobów akcyzowych jest obowiązany do zapłaty akcyzy w terminie i na warunkach określonych w przepisach prawa celnego dla należności celnych.

W związku z powyższym od kwoty akcyzy należne są odsetki liczone od dnia powstania długu celnego, tj.:

Ad I. od dnia 14.02.2006r. - odsetki od kwoty akcyzy na dzień wydania decyzji wynoszą 5564 zł.

Ad. II. od dnia 31.10.2005r.- odsetki od kwoty akcyzy na dzień wydania decyzji wynoszą- 3941 zł.

Wysokość stóp % do wyliczenia odsetek zostały pokazane w pkt. 1 uzasadnienia do decyzji.

3. Podatek VAT został obliczony w sposób następujący:

Art. 33.2 ustawy o podatku od towarów i usług określa, że jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości.

Zgodnie z art. 29.13 ww. ustawy, podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy.

Prawidłowa kwota VAT została obliczona w sposób następujący

Ad. I.

- samochód osobowy Chrysler [...]: podstawa opodatkowania - wartość celna - 84926zł., powiększona o cło liczone od tej wartości celnej 8493 zł. oraz o akcyzę - 23915 zł. = 117334 zł., stawka VAT - 22 %, kwota VAT- 25813 zł,

- maszyna do mycia pod ciśnieniem: - podstawa opodatkowania - wartość celna - 808 zł., powiększona o cło liczone od tej wartości celnej 14 zł. = 822 zł., stawka VAT - 22 %, kwota VAT- 180 zł.

Podatek VAT ogółem od całości towarów - 25993 zł.

Ad.II.

- odśnieżarka: podstawa opodatkowania - wartość celna - 872 zł., powiększona o cło liczone od tej wartości celnej 0 zł. = 872 zł., - stawka VAT - 22 %, - kwota VAT- 192 zł.

- głośniki: podstawa opodatkowania - wartość celna -174 zł., powiększona o cło liczone od tej wartości celnej 8 zł. =182 zł., stawka VAT - 22 %, kwota VAT - 40 zł.

- samochód osobowy BMW: podstawa opodatkowania - wartość celna - 98553zł., powiększona o cło liczone od tej wartości celnej 9855 zł. oraz o akcyzę - 14743 zł. = 123151 zł., stawka VAT - 22 %, kwota VAT - 27093 zł.

Podatek VAT ogółem od całości towarów - 27325 zł.

J. S. wniósł odwołania od powyższych decyzji zarzucając:

- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji polegający na przyjęciu, że skarżący faktycznie nie przeniósł swojego stałego miejsca zamieszkania z USA na terytorium Polski, podczas gdy nastąpiło faktyczne przeniesienie stałego miejsca zamieszkania,

- naruszenie art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 197 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nie dochowanie przez organ należytej staranności i nie dokonanie wszystkich czynności w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego, a także przez dowolną, arbitralną i nie biorącą pod uwagę argumentów i dowodów zaprezentowanych przez stronę, ocenę dowodów dokonaną przez organ,

- niezasadne przyjęcie przez organ jako wartość celną wartość deklarowaną skoro organ powinien powołać biegłego w celu wyceny wartości rynkowej towaru.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Podniósł, że kluczową kwestią w sprawie jest ocena organu na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego czy nastąpiło faktyczne przeniesienie stałego miejsca zamieszkania skarżącego. Organ celny stwierdził, że takie przeniesienie nie nastąpiło. Jest to ocena dowolna, arbitralna, nie biorąca pod uwagę argumentów i dowodów zaprezentowanych przez stronę i nie poparta materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Nadto organ nie dochował należytej staranności i wszystkich czynności w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego.

Miejsce zamieszkania w ujęciu Prawa celnego, jako element systemu prawa polskiego, musi być rozumiane w takim znaczeniu, jakie pojęciu temu nadaje prawo cywilne (art. 25 k.c.) - tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 21 marca 2001 r., sygn. akt II KKN 59/98 LexPolonica nr 384968.

Skarżący nie mógł fizycznie w sposób stały przebywać w B., bowiem nie pozwalał mu na to jego stan zdrowia co udowodnił przedstawiając odpowiednie dokumenty w tym zaświadczenia lekarskie. Uległ wypadkowi w USA a jego stan był tak zły, że nie mógł nawet poruszać się samodzielnie. Obecnie toczy się sprawa w USA o uzyskanie renty inwalidzkiej. Jest to oczywiście niezależna od woli sytuacja.

O tym, iż skarżący miał i ma zamiar stałego pobytu w na terytorium RP w B. i tam ma swoje miejsce zamieszkania i co za tym idzie faktycznie przeniósł swoje miejsce zamieszkania z USA do Polski świadczy to, że:

- zameldował się na pobyt stały w B. dnia 21 lutego 2005 r. jeszcze przed złożeniem zgłoszenia celnego, z tego wynika, co najmniej domniemanie miejsca zamieszkania, czyli przebywania z zamiarem stałego pobytu,

- dnia 20 stycznia 2000 r., a więc na długo przed złożeniem zgłoszenia celnego skarżący otrzymał Numer Identyfikacji Podatkowej (NIP – [...]), a to, że nie złożył deklaracji podatkowej na terenie działania Urzędu Skarbowego nie świadczy o niczym innym jak tylko o tym, że nie osiągnął dochodu podlegającemu opodatkowaniu na tym terytorium,

- już po przesiedleniu dnia 22 lipca 2006 r. otrzymał polski dowód osobisty.

Nadto podniósł, że jego żona A. B. – S. przesiedliła się do Polski dwa lata przed nim, zamieszkała w Z., gdzie wynajmuje pokoje turystom w domu będącym współwłasnością skarżącego (łączy ich wspólność majątkowa małżeńska).

Jedyną rzeczą, która łączy skarżącego z USA jest jego zły stan zdrowia spowodowany wypadkiem i konieczność drogiego leczenia i rehabilitacji. Wszystkie plany życiowe, rodzinne i biznesowe łączył i łączy z Polską. Zamierza w B. wybudować zakład opiekuńczo-leczniczy na zakupionej niedawno działce, finalizuje już transakcje i wystąpił o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. To się wiąże rozpoczęciem formalnej działalności gospodarczej w Polsce.

Organ niezasadnie przyjął jako wartość celną wartość deklarowaną a powinien powołać biegłego w celu wyceny wartości rynkowej towaru lub przyjąć, co najmniej ceny transakcyjne. Towar będący przedmiotem zgłoszenia celnego jest nadal w posiadaniu skarżącego lub jego żony i organ mógł taki dowód z opinii biegłego przeprowadzić.

Nadto organ nie wskazał i nie uzasadnił w decyzji, jaki kurs dolara i dlaczego zastosował przyjmując daną dla każdego towaru wartość celną. Jest to okoliczność bardzo ważna z uwagi na dynamiczny kurs dolara.

Decyzjami z dnia 26.06.2008 r. [...]; [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy zaskarżone decyzje.

Jako podstawę prawną wskazał art. 207, art. 210 § 1 i § 4, art. 233 §1. ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, art. 28 do 32, art.78, art. 184, art. 201, art. 214 ust.1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 2, art. 51, art. 65.1.4 i 6 art. 73.1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne, art. 1, art. 2 do 10 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 918/83 z dnia 28 marca 1983r, ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych, art. 7.2.1, art. 10.1.4, art. 20.2, art. 21.1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym, Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego, art. 19.7, art. 29.13, art. 33.2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że bezspornym jest, iż skarżący poprzez fakt posiadania stałego miejsca zamieszkania poza obszarem celnym Wspólnoty nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy, spełnił warunek, o którym mowa w art. 4 rozporządzenia Rady 918/93 a tym samym na dzień dokonania zgłoszenia celnego towaru stanowiącego mienie osobiste posiadał prawo do zwolnienia towaru z należności celno-podatkowych w ramach operacji uprzywilejowanej. Operacja ta jednak wymaga od osoby przesiedlającej się spełnienie podstawowego warunku, jakim jest fakt przeniesienia swojego stałego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. Jakkolwiek skarżący dokonując zgłoszenia celnego towaru do procedury dopuszczenia do obrotu ze zwolnieniem od należności celnych i podatkowych zadeklarował tym samym fakt przesiedlenia się, co potwierdził zameldowaniem się w B., jednak jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, zdaniem organu celnego, faktyczne przeniesienie stałego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na teren Wspólnoty nie nastąpiło. Art. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 918/83 stanowi, że zwolnione z należności celnych przywozowych jest mienie osobiste przywożone przez osoby fizyczne, przenoszące swoje miejsce stałego zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty.

Organ celny stwierdził, iż skarżący zadeklarował wolę przebywania w B., natomiast, jeśli chodzi o okoliczności pozwalające przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosków, że miejscowość ta jest głównym ośrodkiem działalności strony, tak, aby można mówić o zamieszkaniu, to zdaniem organu w tym przypadku do takich wniosków trudno dojść.

Odnosząc się do zarzutu, iż organ nie dochował należytej staranności w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego, organ odwoławczy zauważył, że organ celny po dokonaniu kontroli doraźnej w zakresie warunku przestrzegania zwolnienia celnego przeprowadził wnikliwe postępowanie na tę okoliczność.

Fakty ustalone w wyniku korespondencji prowadzonej z: Naczelnikiem Urzędu Celnego, które wskazują, że J. S. nie składał żadnych deklaracji podatkowych za lata 2005 i 2006, co potwierdza brak osiągania dochodu w Polsce, Naczelnikiem Wydziału Operacyjno-Śledczego Oddziału Straży Granicznej, który ustalił, iż od dnia 18.08.2005r., do dnia 06.03.2007r. - co stanowi prawie półtoraroczny okres- skarżący przebywał w Polsce zaledwie 31 dni, świadczą zdaniem organu celnego o tym, iż skarżący faktycznie nie przesiedlił się do Polski. Ustalenie to potwierdzone zostało przez władze celne USA, które przekazały informacje dot. dat przekroczeń granicy USA. Organowi trudno uznać za udowodniony, deklarowany przez stronę fakt, iż przybyła do Polski z zamiarem stałego pobytu w szerokim rozumieniu przeniesienia swojego centrum życiowego, w obliczu tak krótkiego, 31 dniowego pobytu na terenie kraju.

Ponadto wyjaśnienie skarżącego, że leczył i leczy się w USA z uwagi na ważne ubezpieczenie zdrowotne gdyż w Polsce nie byłby w stanie pokryć kosztów leczenia, może dodatkowo świadczyć, iż nie znajduje sprzyjających okoliczności, aby przenieść tu swoje "centrum życiowe". Tak, więc ze względu na zły stan zdrowia a w związku z tym leczenie, odbywające się w USA m.in. z powodów finansowych strona musi pozostawać w tym kraju. Wobec powyższego, oraz z uwagi na to, iż skarżący jest długoletnim pacjentem lekarzy amerykańskich i pozostaje w leczeniu z uwagi na przewlekłe choroby (co dodatkowo potwierdza informacja Kancelarii Prawnej [...] z dnia 17.03.2008r. dołączona do akt sprawy, zdaniem organu świadczy dodatkowo o braku uzasadnienia do przesiedlenia się skarżącego do Polski.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że organ celny winien był powołać biegłego w celu wyceny wartości rynkowej pojazdu organ odwoławczy wskazał, że w przypadku, kiedy wartość celna towaru nie może być ustalona na podstawie art.29 i art. 30 WKC, art. 31 WKC daje organowi celnemu możliwość ustalenia wartości celnej towaru metodą "ostatniej szansy" z zachowaniem warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 tego art. Jeżeli sposób ustalenia wartości celnej nie jest sprzeczny z postanowieniami cytowanego art. i zachowuje ustalone w nim warunki, pozwala organowi celnemu na wybór dowodów, które posłużą do ustalenia wartości celnej towaru. Przepis nie przewiduje, więc ściśle określonego katalogu czynności podejmowanych przez organ celny ani też dokumentów w oparciu o które należy ustalić wartość celną. Tak, więc organ celny może, ale nie jest zobowiązany do każdorazowego powoływania biegłego celem ustalenia wartości celnej towaru omawianą metodą.

Organ celny często korzysta z opinii biegłego w sprawach określenia wartości celnej towaru metodą "ostatniej szansy", dzieje się to jednak wówczas, gdy organowi nasuwają się wątpliwości, co do wartości towaru. W sprawie jednakże, kierując się zasadą, o której mowa w art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej, w myśl której organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia oraz zapisu w art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem, organ celny uznał, że deklaracja skarżącego dot. wartości towaru jest w sprawie dowodem wystarczającym i wyjaśnia kwestię wartości towaru.

Jest to zgodne również z art. 181 Ordynacji, który wskazuje, że dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być m.in. deklaracje złożone przez skarżącego.

W odwołaniu skarżący zarzucił, iż organ nie wskazał i nie uzasadnił w decyzji, jaki kurs dolara został przyjęty do określenie wartości celnej towaru. Nie ma możliwości dowolnego deklarowania kursu waluty wg którego organ celny miałby dokonywać przeliczeń w celu określenia wartości celnej towaru. Z akt sprawy nie wynika, aby w przedmiotowej sprawie sytuacja taka miała miejsce. Zagadnienie kursu wymiany walut, stosowanego w celu ustalenia wartości celnej towaru regulują przepisy art. 168-172 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2.07.1993r. i zastosowano prawidłowy kurs USD.

Skarżący zadeklarował jedynie wartość towarów, którą organ celny przyjął jako podstawę określenia wartości celnej ustalonej metodą ostatniej szansy.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zaskarżona decyzja zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, zawiera także podstawę prawną z przytoczeniem przepisów prawa. Okoliczności sprawy zostały wyjaśnione z pełną starannością, zebrano dostępne dowody.

Skarżący miał także możliwość przedstawienia wszelkich materiałów, które uważał za konieczne. Organ celny w sposób prawidłowy informował o stanie sprawy oraz udzielał wszelkich stosownych pouczeń. Przed wydaniem decyzji wyznaczony został termin do wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił szczegółowo przyczyny, dla których nie mógł uznać, że skarżący faktycznie przesiedlił się do Polski, wyjaśnił przyczyny, dla których nie mógł określić wartości celnej w sposób, o którym mowa w art. 29-30 WKC oraz sposób wyliczenia wartości celnej.

Ponadto zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, wyrażoną a wart. 191 Ordynacji podatkowej, organ administracji państwowej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ celny nie jest związany w gromadzeniu materiału dowodowego wnioskami stron, lecz sam zakreśla granice postępowania wyjaśniającego, kierując się własnym przekonaniem, co do konieczności udowodnienia pewnych faktów. Z tego względu może on w każdym stadium tego postępowania przeprowadzać nowe dowody lub rezygnować z przeprowadzania niektórych, nie będąc związany swoimi wcześniejszymi postanowieniami. Zakres postępowania wyjaśniającego może być, zatem kształtowany swobodnie, stosownie do jego wyników i udowodnienia istotnych faktów.

Zdaniem organu odwoławczego zebrane w toku postępowania materiały w stopniu wystarczającym pozwoliły na ustalenie, iż strona nie spełniła podstawowego warunku, koniecznego do zwolnienia z cła mienia przesiedleńczego w ramach operacji uprzywilejowanej tzn. nie dokonała przesiedlenia się do Polski.

J. S. wniósł skargi na powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podtrzymując w całości zarzuty i stanowisko zwarte w odwołaniu.

Ponadto podniósł, że zaskarżone decyzje nie są słuszne, daleko krzywdzące i powinny zostać uchylone. Naruszają powołane przepisy prawa. Organ odwoławczy nie poczynił żadnych nowych ustaleń ani wykładni prawa skutkujących brakiem aktualności argumentów strony zaprezentowanych w odwołaniu. Zaskarżone decyzje są w istocie powieleniem pierwotnych decyzji.

Ponadto zarzucił, że to urzędnicy celni sugerowali skarżącemu wpisanie ceny poszczególnych składników mienia przesiedlenia w tym samochodów. W rzeczywistości ich cena rynkowa jest o wiele niższa, o czym świadczą dołączone do skargi dokumenty. W szczególności dołączył do skarg "zamówienie detaliczne na pojazd używany" z uwierzytelnionym tłumaczeniem. Z dokumentów tych wynika, że zostało zamówienie złożone przez skarżącego

- w dniu 5 stycznia 2005 r. na pojazd rocznik 2004, marka Chrysler model [...], numer vin [...] łączna cena pojazdu 8200 USD,

- w dniu 15 grudnia 2004 r. na pojazd rocznik 2004, marka BMW, model [...], numer vin [...], łączna cena pojazdu 9100 USD.

W odpowiedziach na skargi Dyrektor Izby Celnej wniósł o ich oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Ponadto wskazał, że zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks Cywilny (Dz.U. Nr 16, poz.93 r.,1964 ze zm.) miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu. Istotny jest zarówno stan fizycznego przebywania w danej miejscowości ( korpus) jak i wola przebywania w niej (animus). Zgodnie z art. 2 Kodeksu Cywilnego można mieć tylko jedno miejsce zamieszkania.

Po dokonaniu analizy akt sprawy organ celny stwierdził, iż strona istotnie zadeklarowała wolę przebywania w B., natomiast jeśli chodzi o okoliczności pozwalające przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosków, że miejscowość ta jest głównym ośrodkiem działalności strony, tak, aby można mówić o zamieszkaniu, zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy tego nie potwierdza.

Odnosząc się do zarzutu skargi, że organ celny nie dochował należytej staranności w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego, Dyrektor Izby Celnej zauważył, że organ celny po dokonaniu kontroli doraźnej w zakresie warunków przestrzegania zwolnienia celnego przeprowadził wnikliwe postępowanie na tę okoliczność.

W skardze zarzucono organowi celnemu nieuzasadnione przyjęcie jako wartości celnej, wartości deklarowanej przez Stronę oraz, że organ celny winien był powołać biegłego w celu wyceny wartości rynkowej pojazdu. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że w przypadku, kiedy wartość celna towaru nie może być ustalona na podstawie art.29 i art. 30 WKC, art. 31 WKC daje organowi celnemu możliwość ustalenia wartości celnej towaru metodą "ostatniej szansy" z zachowaniem warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 tego art. Jeżeli sposób ustalenia wartości celnej nie jest sprzeczny z postanowieniami art. 31 i zachowuje ustalone w nim warunki, pozwala organowi celnemu na wybór dowodów, które posłużą do ustalenia wartości celnej towaru.

Przepis nie przewiduje, więc ściśle określonego katalogu czynności podejmowanych przez organ celny ani też dokumentów w, oparciu o które należy ustalić wartość celną. Tak, więc organ celny może powołać biegłego, ale nie jest zobowiązany do każdorazowego powoływania go celem ustalenia wartości celnej towaru omawianą metodą. Organ celny często korzysta z opinii biegłego w sprawach określenia wartości celnej towaru metodą " ostatniej szansy" dzieje się to jednak wówczas, gdy organowi celnemu nasuwają się wątpliwości, co do wartości towaru.

W sprawie jednakże, kierując się zasadą, o której mowa w art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej, w myśl której organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia oraz zapisu w art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem, organ celny uznał, że deklaracja Strony dot. wartości towaru jest w sprawie dowodem wystarczającym i wyjaśnia kwestię wartości towaru.

Takie podejście organu celnego zgodne jest również z art. 181 Ordynacji, który wskazuje, że dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być m.in. deklaracje złożone przez Stronę.

W skardze zarzucono, iż organ nie wskazał i nie uzasadnił w decyzji, jaki kurs dolara został przyjęty do określenie wartości celnej towaru. W piśmie pełnomocnika Strony z wnioskami dowodowymi z dnia 28 kwietnia 2008r. znajduje się zarzut, iż "nie jest zgodne z prawdą to, że Strona sama podała kurs waluty, bowiem nie byłoby to dopuszczalne".

Dyrektor Izby Celnej podkreślił, iż obowiązujące przepisy celne w tym zakresie nie dają Stronie możliwości dowolnego deklarowania kursu waluty, wg którego organ celny miałby dokonywać przeliczeń w celu określenia wartości celnej towaru. Z akt sprawy nie wynika, aby w sprawie sytuacja taka miała miejsce.

Zagadnienie kursu wymiany walut, stosowanego w celu ustalenia wartości celnej towaru regulują przepisy art. 168-172 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2.07.1993r.i przyjęto prawidłowy kurs USD. Jak wskazano powyżej Strona zadeklarowała jedynie wartość towarów, którą organ celny przyjął jako podstawę określenia wartości celnej ustalonej metodą ostatniej szansy.

W skardze podniesiony został zarzut naruszenia art. 121 § 1, 122, 180 § 1, 187 § 1, 197§ 1 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że zaskarżona decyzja zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, zawiera także podstawę prawną z przytoczeniem przepisów prawa. Okoliczności sprawy zostały wyjaśnione z pełną starannością, zebrano dostępne dowody. Strona miała także możliwość przedstawienia wszelkich materiałów, które uważała za konieczne. W kierowanych do strony pismach organ celny w sposób prawidłowy informował o stanie sprawy oraz udzielał wszelkich stosownych pouczeń. Przed wydaniem decyzji z dnia 26 czerwca 2008 r. wyznaczony został termin do wypowiedzenia się, co do zgromadzonego materiału dowodowego. Dyrektor Izby Celnej w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił szczegółowo przyczyny, dla których mógł uznać, iż strona faktycznie przesiedliła się do Polski, wyjaśnił przyczyny, dla których nie mógł określić wartości celnej w sposób, o którym mowa w art. 29-30 Kodeksu celne; oraz sposób wyliczenia wartości celnej.

Dlatego zarzuty prowadzenia postępowania niezgodnie z przepisami proceduralnymi nie znajdują potwierdzenia.

Ponadto Dyrektor wyjaśnił, iż zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 191 Ordynacji podatkowej, organ administracji państwowej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodnić: Organ celny nie jest związany w gromadzeniu materiału dowodowego wnioskami stron, sam zakreśla granice postępowania wyjaśniającego, kierując się własnym przekonaniem, co do konieczności udowodnienia pewnych faktów. Z tego względu może on w każdym stadium tego postępowania przeprowadzać nowe dowody lub rezygnować z przeprowadzania niektórych, nie będąc związany swoimi wcześniejszymi postanowieniami. Zakres postępowania wyjaśniającego może być, zatem kształtowany swobodnie, stosownie do jego wyników i udowodnienia istotnych faktów.

Zebrane w toku postępowania materiały w stopniu wystarczającym pozwoliły na ustalenie, iż strona nie spełniła podstawowego warunku koniecznego do zwolnienia z cła mienia przesiedleńczego w ramach operacji uprzywilejowanej tzn. nie dokonała przesiedlenia do Polski.

W świetle wskazanego stanu faktycznego i prawnego zaskarżone decyzje nie naruszają prawa, co świadczy o tym, że skargi są bezzasadne i nie zasługują na uwzględnienie.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Sąd zgodnie z ustawowymi kompetencjami - badał, czy treść zaskarżonych decyzji jest zgodna z prawem i czy postępowanie prowadzące do ich wydania było niewadliwe i rzetelne. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz.1270 ze zm.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji uwzględniając stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Skargi zasługują na uwzględnienie w części podnoszonych w nich zarzutów.

Zasadniczą kwestią sporną w sprawie było to, czy skarżący spełnił warunki uprawniające go do zwolnienia od należności celnych przywozowych w ramach operacji uprzywilejowanej, przy czym decyzja w tym przedmiocie przesądzała kwestię zwolnienia z należności podatkowych.

Zwolnienie z należności celnych mienia osobistego tzw. "mienia przesiedlenia", osób fizycznych przenoszących swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego (spoza Unii Europejskiej) na obszar celny Wspólnoty regulują przepisy art. 2-10 rozporządzenia Rady 918/93 z dnia 28 marca 1983 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz.U.UE.L.83.105.1, Dz.U.UE-sp.02-1-419).

Bezspornym jest, iż skarżący poprzez fakt posiadania stałego miejsca zamieszkania poza obszarem celnym Wspólnoty nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy, spełnił warunek, o którym mowa w art. 4 rozporządzenia Rady 918/93 który określa, że; "Zwolnienie może zostać udzielone tylko osobom, których miejsce zamieszkania znajdowało się poza obszarem celnym Wspólnoty nieprzerwanie przez okres co najmniej 12 miesięcy.

Jednakże właściwe organy mogą zezwolić na odstępstwa od postanowień pierwszego akapitu, pod warunkiem, że wyraźną intencją osoby zainteresowanej było stałe zamieszkiwanie poza obszarem celnym Wspólnoty nieprzerwanie przez okres, co najmniej 12 miesięcy".

Bezspornym było w sprawie również to, że skarżący zgłosił w dniach 14.02.2006 oraz 31.10.2005 r. towar do procedury dopuszczenia do swobodnego obrotu oraz, że złożył oświadczenie o przeniesieniu swojego stałego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty z dniem 17 sierpnia 2005 r. a towar został zwolniony do deklarowanej procedury ze zwolnieniem z należności przywozowych, co skutkowało zwolnieniem z należności podatkowych.

Zwolnienie z należności celnych mienia osobistego wymaga od osoby przesiedlającej się spełnienie podstawowego warunku, jakim jest fakt przeniesienia swojego stałego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty.

Jakkolwiek skarżący dokonując zgłoszenia celnego towaru do procedury dopuszczenia do obrotu ze zwolnieniem od należności celnych i podatkowych zadeklarował tym samym fakt przesiedlenia się, co potwierdził zameldowaniem się w B. 21.02.2005 r. i uzyskaniem NIP w dniu 20 stycznia 2000 r., jednak jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, zdaniem organów obu instancji, faktyczne przeniesienie stałego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na teren Wspólnoty nie nastąpiło.

Zgodnie z art. 184 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12.10.1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.92.302.1, Dz.U.UE-sp.02-4-307), zwanym dalej WKC, zawartym w tytule VI Operacje uprzywilejowane - Rozdział I - Zwolnienia celne: Rada stanowiąc większością kwalifikowaną na wniosek Komisji określa przypadki, w których ze względu na szczególne okoliczności udziela się zwolnień z należności celnych przywozowych lub należności celnych wywozowych przy dopuszczeniu do obrotu albo przy wywozie towarów.

W treści tego przepisu zawarte, więc zostało upoważnienie dla Rady do przyjęcia aktu prawnego określającego system zwolnień celnych stanowiącego odstępstwo od jednej z głównych zasad obowiązujących w systemie należności publicznoprawnych - zasady powszechności ceł. W konsekwencji dokonując interpretacji przepisów dotyczących tego systemu zwolnień, nie można stosować interpretacji rozszerzającej. W oparciu o taką delegację wydane zostało rozporządzenie Rady (EWG) Nr 918/83 z dnia 28 marca 1983 r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych, przewidujące w pewnych sytuacjach wyjątkowych, sprawiedliwych bądź korzystnych dla współpracy międzynarodowej możliwość zastosowania instytucji zwolnienia z cła. System ten zgodnie z zasadami unii celnej stosowany jest do wszystkich podmiotów wspólnotowych, jednak pozostawiając procedury związane ze zwolnieniami celnymi regulacjom krajowym.

Dlatego też w Polsce, kraju członkowskim Wspólnoty od 1 maja 2004 r., do tych procedur mają zastosowanie przepisy zarówno ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne, jak i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Zgodnie z treścią art. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 918/83 - z zastrzeżeniem art. 3-10 - zwolnione z należności celnych przywozowych jest mienie osobiste przywożone przez osoby fizyczne, przenoszące swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. Przepis ten jako zasadę wprowadza, więc zwolnienie od należności celnych tzw. mienia przesiedlenia, uzależniając możliwość jego zastosowania od spełnienia przesłanek wymienionych w art. 3-10.

Przepis art. 3 rozporządzenia stanowi, że zwolnienie ograniczone jest do mienia osobistego, które:

a) za wyjątkiem szczególnie uzasadnionych okoliczności, pozostawało w posiadaniu oraz, w przypadku towarów nieprzeznaczonych do konsumpcji, było używane przez osobę zainteresowaną w jej poprzednim miejscu zamieszkania, przez co najmniej sześć miesięcy przed datą, w której osoba zainteresowana przestała na stałe zamieszkać w państwie trzecim, które opuściła;

b) jest przeznaczone do użytku w takim samym celu w nowym miejscu zamieszkania.

Zgodnie z art. 6 rozporządzenia: poza specjalnymi przypadkami, zwolnienie przyznawane jest tylko w przypadku mienia osobistego wprowadzanego do swobodnego obrotu w ciągu 12 miesięcy od daty ustalenia przez osobę zainteresowaną miejsca zamieszkania na terenie Wspólnoty. Mienie osobiste może zostać dopuszczone do swobodnego obrotu w kilku oddzielnych partiach, w okresie, o którym mowa w poprzednim akapicie.

W myśl art. 131 rozporządzenia - w przypadku, gdy niniejsze rozporządzenie określa, że zwolnienie stosuje się po spełnieniu pewnych warunków, osoba zainteresowana przedstawia właściwym organom dowody, iż takie warunki zostały spełnione. Przepis ten wskazuje jednoznacznie, że ciężar udowodnienia tych warunków spoczywa na osobie zainteresowanej, która ze zwolnienia zamierza skorzystać. Skarżący w sprawie poddanej kontroli Sądu winien, więc wykazać spełnienie tych warunków.

W sprawie po zwolnieniu towaru do deklarowanej procedury celnej organ wszczął postępowanie, do czego był uprawniony w ramach kontroli postimportowej określonej w art. 78.2 WKC zwłaszcza, że towary dopuszczone do swobodnego obrotu z zastosowaniem zerowej stawki celnej pozostawały pod dozorem celnym zgodnie z art. 82.1 WKC.

Dokonanie zwolnienia z należności przywozowych nie oznaczało zwolnienia bezwarunkowego skoro jednym z warunków zwolnienia określonym w art. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 981/03 jest to, że osoba, która deklaruje przesiedlenie się na teren Wspólnoty faktycznie a nie deklaratoryjnie przeniosła swoje miejsce stałego zamieszkiwania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty.

Należy zauważyć, że przepisy rozporządzenia nie definiują pojęcia zaprzestania "stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim", o którym mowa w art. 3a rozporządzenia ani też "ustalenia przez osobę zainteresowaną miejsca zamieszkania na terenie Wspólnoty", pomimo, że niektóre definicje ustawowe pojęć w nim użytych znalazły się w art. 2 ust. 2 rozporządzenia.

Dla interpretacji tego pojęcia należy mieć na uwadze także treść przepisu art. 4 pkt 2 WKC, który stanowi, że użyte w niniejszym Kodeksie określenia oznaczają "osoba mająca swoją siedzibę we Wspólnocie" oznacza, jeżeli chodzi o osobę fizyczną, każdą osobę, która na stałe w niej zamieszkuje.

Niewątpliwe jest, że skarżący był osobą, zgodnie z art. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 918/83, przenoszącą swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty.

Biorąc powyższe pod uwagę oraz to, że przedmiot sporu wynika z określenia praw i obowiązków celno-podatkowych, a więc uwzględniając zasadę zobowiązującą do dokonywania interpretacji ścisłej przepisów, zdaniem Sądu, warunek zaprzestania przez osobę zainteresowaną stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim, które opuściła w rozumieniu art. 3a rozporządzenia Rady (EWG) Nr 918/83 jak też "ustalenie przez osobę zainteresowaną miejsca zamieszkania na terenie Wspólnoty" w rozumieniu art. 6 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 918/83, należy interpretować wprost zgodnie z jego dosłownym brzmieniem jako opuszczenie terytorium państwa trzeciego, w którym osoba posiadała stałe miejsce zamieszkania z zamiarem posiadania swojej siedziby we Wspólnocie poprzez stałe w niej zamieszkiwanie.

Zdaniem Sądu nie jest jednak zakończeniem stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim sytuacja, w której osoba zainteresowana wyraża jedynie wolę jego zakończenia, nawet, jeżeli jednocześnie podejmuje działania w celu ustalenia miejsce zamieszkania na obszarze celnym Wspólnoty, polegające na zawarciu umowy o transport mienia z państwa trzeciego na teren Wspólnoty, likwidacji działalności gospodarczej dotychczas prowadzonej w państwie trzecim, uzyskanie zameldowania na terenie Wspólnoty czy też nabyciu nieruchomości na terenie Wspólnoty.

Zakończenie stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim jako zdarzenie wieloczynnościowe i rozciągnięte w czasie zaistnieje dopiero wówczas, gdy osoba zainteresowana opuści terytorium państwa trzeciego, który to akt będzie ostatnią czynnością procesu przesiedlania na teren Wspólnoty w realizacji uprzednio podjętego zamiaru i jednocześnie ustali miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty. Z kolei jak trafnie wskazywały organy stałe miejsce zamieszkania oznacza miejsce, w którym koncentrują się sprawy życiowe i osobiste takiej osoby, w miejscu tym osoba faktycznie przebywa (podobnie WSA w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 15 listopada 2007 r. III SA/Kr 802/07 LEX nr 375482).

Zdaniem Sądu nie można uznać za spełnienie warunku zaprzestania zamieszkiwania w państwie trzecim i ustaleniem miejsca zamieszkania na obszarze celnym Wspólnoty sytuacji, w której osoba zainteresowana opuściła terytorium państwa trzeciego, ale akt ten nie był ostatnią czynnością procesu przesiedlania na teren Wspólnoty, ponieważ po jego zaistnieniu osoba taka nie zakończyła swoich osobistych czy zawodowych spraw na terenie państwa trzeciego i dla ich zakończenia powracała tam wielokrotnie na długie okresy czasu. Taka sytuacja wskazuje też na pozorność ustalenia miejsca zamieszkania na terenie Wspólnoty choćby nawet osoba zainteresowana uzyskała zameldowanie jako czynności materialno technicznej na stałe na terenie Wspólnoty przez organy prowadzące ewidencje ludności.

Z uwagi na odrębność systemu prawa celnego jedynie posiłkowo można odnieść się do miejsca zamieszkania w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r., nr 16, poz. 93 r., ze zm.). Zgodnie z art. 25 ustawy Kodeks Cywilny miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu. Istotny jest zarówno stan fizycznego przebywania w danej miejscowości (korpus) jak i wola przebywania w niej (animus). Zgodnie z art.2: Kodeksu cywilnego można mieć tylko jedno miejsce zamieszkania.

Dla ustalenia miejsca zamieszkania istotne są, zatem dwie przesłanki: 1) przebywanie w sensie fizycznym w danej miejscowości oraz 2) zamiar stałego pobytu. Obydwa te elementy muszą występować łącznie.

Zamieszkanie nie jest równoznaczne z zameldowaniem. Zamieszkanie jest kategorią prawa cywilnego, o której decydują wyłącznie przesłanki faktyczne (przebywanie oraz zamiar przebywania). Natomiast zameldowanie jest kategorią prawa administracyjnego. Przesądza o nim dokonanie określonych czynności.

W rozumieniu ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz.U. z 2006 r., nr 139, poz. 993) pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania ( art. 6 ust. 1). Zamiar należy pojmować nie tylko jako wolę wewnętrzną, ale wolę dającą się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności.

Określając wzajemny stosunek pojęć zamieszkania i zameldowania, trzeba stwierdzić, że zameldowanie niewątpliwie czyni prawdopodobnym przypuszczenie, iż w miejscowości zameldowania osoba fizyczna ma także miejsce zamieszkania. Nie można jednak przyjąć, że zameldowanie w określonej miejscowości rozstrzyga o miejscu zamieszkania. Aby ustalić ten fakt należy stwierdzić, jaka miejscowość stanowi centrum osobistych i majątkowych interesów osoby fizycznej oraz zbadać na podstawie obiektywnych okoliczności czy osoba fizyczna ma wolę stałego pobytu w tej miejscowości.

Organy prowadzące postępowanie mające na celu ustalenie spełnienia warunków udzielonego zwolnienia z należności celnych przywozowych w ramach operacji uprzywilejowanej są w pełni uprawnione do ustalenia w oparciu o zebrany materiał dowodowy prawidłowo oceniony w ramach swobodnej oceny dowodów, że warunek zwolnienia w postaci zaprzestania na stałe zamieszkiwania w państwie trzecim, które opuściła i ustalenia miejsca zamieszkania na terenie Wspólnoty nie został dochowany.

Dlatego też prawidłowo Dyrektor Izby Celnej jako organ odwoławczy wskazał, że po dokonaniu analizy akt sprawy organ celny stwierdził, iż skarżący istotnie zadeklarował wolę przebywania w B., natomiast jeśli chodzi o okoliczności pozwalające przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosków, że miejscowość ta jest głównym ośrodkiem jego działalności, tak, aby można mówić o zamieszkaniu, zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy tego nie potwierdza. Trafnie też Dyrektor Izby Celnej zauważył, że organ celny po dokonaniu kontroli doraźnej w zakresie warunków przestrzegania zwolnienia celnego na podstawie Rozporządzenia 918/83 przeprowadził wnikliwe postępowanie na tę okoliczność.

Fakty ustalone w wyniku korespondencji prowadzonej z: Naczelnikiem Urzędu Skarbowego, wskazują, że skarżący nie składał deklaracji podatkowych za lata 2005 i 2006, co potwierdza brak osiągania dochodu w Polsce, Naczelnikiem Wydziału Operacyjno-Śledczego Oddziału Straży Granicznej, który ustalił, iż od dnia 18.08.2005r. do dnia 28.02.2007r.- co stanowi prawie półtoraroczny okres-przebywał w Polsce zaledwie 31 dni, świadczą zdaniem organu celnego o tym, że strona faktycznie nie przesiedliła się do Polski. Niewątpliwie stanowisko organów potwierdzone zostało przez władze USA, które przekazały informacje dotyczące dat przekroczeń granicy USA przez skarżącego.

Właściwość miejscową organów podatkowych ustala się przede wszystkim według miejsca zamieszkania lub siedziby podatnika, płatnika, inkasenta lub podmiotu, który może stać się stroną w postępowaniu podatkowym (art. 17 § 1 Ordynacji podatkowej). To są kryteria podstawowe. Dlatego tez trafnie skarżący zarzucił, że to, iż nie złożył deklaracji podatkowej na terenie działania Urzędu Skarbowego świadczyło tylko o tym, że nie osiągał dochodu podlegającego opodatkowaniu na obszarze właściwości tego organu. Takie częściowo wadliwe stanowisko organu nie mogło przesądzać o wadliwości decyzji, ponieważ pozostałe argumenty podniesione przez organy w pełni uzasadniały trafność zajętego stanowiska. Nie można tez nie zauważyć, że skarżący miał możliwość ewentualnego podważenia tego stanowiska organu przez przedłożenie deklaracji podatkowych od dochodu uzyskiwanego na terenie Polski, czego nie uczynił, odwołując się jedynie do tego, że jego żona prowadzi działalności gospodarczą na terenie Z. w postaci wynajmu pokoi w domu stanowiącym wspólność majątkową małżeńską.

Dlatego zasadnie organ celny uznał, że oświadczenie strony, iż przybyła do Polski z zamiarem stałego pobytu w szerokim rozumieniu przeniesienia swojego centrum życiowego, nie znalazło pokrycia w rzeczywistości, w obliczu tak krótkiego, 31 - dniowego pobytu na terenie Polski.

Trafnie też organy przyjęły, że ponadto znajdujące się w aktach sprawy wyjaśnienie skarżącego, z którego wynika, że leczył leczy się w USA z uwagi na ważne ubezpieczenie zdrowotne gdyż w Polsce nie byłby w stanie pokryć kosztów leczenia, może dodatkowo świadczyć, iż skarżący nie znajduje sprzyjających okoliczności, aby przenieść tu swoje "centrum życiowe". Tak, więc ze względu na zły stan zdrowia a w związku z tym leczenie odbywające się w USA m.in. z powodów finansowych, musi pozostawać w tym kraju.

Trafnie też organy wskazały, że z uwagi na to, że skarżący jest długoletnim pacjentem lekarzy amerykańskich i pozostaje w leczeniu z uwagi na przewlekłe choroby, (co dodatkowo potwierdza informacja Kancelarii Prawnej [...] z 17.03.2008r. dołączona do akt sprawy przez pełnomocnika skarżącego) świadczy dodatkowo o braku przesiedlenia się do Polski.

Nie można też nie zauważyć- co organy obu instancji wskazały, że skarżący w swoim pisemnym oświadczeniu z dnia 21 grudnia 2007 r., stwierdził, że zmuszony był wrócić do Nowego Jorku by "ostatecznie zakończyć swoje sprawy zawodowe i pozostałe" oraz, że w międzyczasie odwiedził Polskę 3 razy wbrew zaleceniom lekarzy z uwagi na chorobę 85 letniej matki. Ta okoliczność dodatkowo wskazuje na trafność uznania przez organy, że we wskazanej przez skarżącego dacie 17 sierpnia 2005 r. nie nastąpiło zaprzestanie zamieszkiwania w państwie trzecim i ustalenie miejsca zamieszkania na obszarze celnym Wspólnoty. Zdaniem Sądu incydentalne przyjazdy skarżącego do Polski nie wynikały z koncentracji spraw życiowych w stałym miejscu zamieszkania na terenie Polski, ale z tego, że nie zostały zakończone przez skarżącego sprawy zawodowe i pozostałe w państwie trzecim i dla ich zakończenia skarżący tam przebywał.

Zdaniem Sądu nie można kwestionować prawa osób do posiadania wielu miejsc zamieszkania w różnych państwach, do posiadania tam własności nieruchomości, do przenoszenia mienia osobistego pomiędzy tymi państwami czy też dobrowolnego ubezpieczania się w innych systemach zdrowotnych. Jednakże warunkiem skorzystania z uprawnień wynikających z odstępstw od zasady powszechności świadczeń publicznoprawnych (ceł i podatków) w ramach operacji uprzywilejowanej tzw. mienia przesiedlenia na terenie Wspólnoty, jest zaprzestanie na stałe zamieszkiwania przez takie osoby w państwie trzecim, które opuściła i ustalenia stałego miejsca zamieszkania na terenie Wspólnoty.

Z tych względów za nieuzasadnione Sąd uznał zarzuty skarg dotyczące wadliwości decyzji przez przyjęcie, że nie został spełniony podstawowy warunek przeniesienia stałego miejsca zamieszkiwania przez skarżącego z państwa trzeciego na teren Wspólnoty.

W skargach zarzucono organowi celnemu nieuzasadnione przyjęcie jako wartości celnej, wartości deklarowanej przez Stronę oraz, że organ celny winien był powołać biegłego w celu wyceny wartości rynkowej pojazdu.

Organy obu instancji wskazywały, że w przypadku, kiedy wartość celna towaru nie może być ustalona na podstawie art.29 i art. 30 WKC, art. 31 WKC daje organowi celnemu możliwość ustalenia wartości celnej towaru metodą "ostatniej szansy" z zachowaniem warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 tegoż art. Jeżeli sposób ustalenia wartości celnej nie jest sprzeczny z postanowieniami cytowanego art. i zachowuje ustalone w nim warunki, pozwala organowi celnemu na wybór dowodów, które posłużą do ustalenia wartości celnej towaru. Wskazały też, że przyjęcie zadeklarowanej w zgłoszeniach celnych wartości celnej przedmiotowych samochodów nastąpiło na podstawie art. 31 WKC metodą ostatniej szansy.

ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2004 r., nr 29, poz. 257 ze zm.), Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. z 2004 r., nr 87, poz. 825 ze zm.), art. 19.7, art. 29.13, art. 33.2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r., nr 54, poz. 535 ze zm.).

Zdaniem Sądu wydanie decyzji określających na podstawie:

1. art. 51 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne (Dz. U. z 2004 r., nr 68, poz. 622 ze zm.), (organ celny w drodze decyzji określa kwotę należności wynikającą z długu celnego powstałego na podstawie art. 202-205, art. 210, art. 211, art. 216 WKC, a także niezaksięgowaną kwotę należności wynikającą z długu celnego, gdy istnieją podstawy do jej zaksięgowania retrospektywnego na podstawie art. 220 WKC),

2. art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2004 r., nr 29, poz. 257 ze zm.), (jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota akcyzy została wykazana nieprawidłowo, wydaje decyzję określającą kwotę akcyzy w prawidłowej wysokości),

3 art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r., nr 54, poz. 535 ze zm.), (jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą kwotę podatku w prawidłowej wysokości),

- z uwagi na to, że zgodnie z art. 214 ust. 1 WKC, za wyjątkiem przypadków, w których szczególne przepisy niniejszego Kodeksu stanowią inaczej i bez uszczerbku dla ust. 2, kwota należności celnych przywozowych lub należności celnych wywozowych jest określana na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego, zobowiązuje organy do dokonania w decyzjach określających dług celny a w konsekwencji także podatek akcyzowy jak i VAT gdzie wartość celna wchodzi w podstawę opodatkowania, ustaleń niezbędnych do zastosowania metody ostatniej szansy z art. 31 WKC.

Wydając decyzje określające należności celne organ przejmuje na siebie obowiązek ustalenia wartości celnej towaru i albo przyjmuje wartość zadeklarowaną albo dokonuje sam ustalenia tej wartości metodą ostatniej szansy ze wszystkim tego konsekwencjami także w zakresie zastosowanego kursu USD.

Niewątpliwe trafnie organy wskazały, że zgodnie z art. 29 ust. 1 WKC wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wtedy, jeżeli zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Ponieważ w odniesieniu do mienia przesiedlenia nie można mówić o transakcji kupna-sprzedaży w związku z przywozem na obszar celny Wspólnoty, metoda wartości transakcyjnej nie ma zastosowania. Również niemożliwe jest zastosowanie do mienia przesiedlenia metod określenia wartości celnej wskazanych w art. 30 WKC, tj. ustalenia wartości celnej metodami wartości transakcyjnej towarów identycznych, podobnych, wartości opartej na cenie jednostkowej i wartości kalkulowanej.

Art. 31 ust. 1 WKC określa, że jeżeli wartość celna przywożonych towarów nie może być ustalona na podstawie artykułów 29 lub 30, jest ustalana na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami:

- Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r;

- artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r;

- postanowień niniejszego rozdziału.

Biorąc pod uwagę, że zgłaszający sam zadeklarował wartości dla towarów, organ celny postanowił przyjąć te wartości, jako wartości celne ustalone metodą "ostatniej szansy".

Należy zauważyć, że skarżący zadeklarował jedynie wartość towarów, którą organ celny przyjął jako podstawę określenia wartości celnej ustalonej metodą ostatniej szansy. Takie postępowanie jest wadliwe zwłaszcza, że organ I instancji w odniesieniu do samochodu BMW podjął czynności weryfikujące zadeklarowana wartość poprzez sprawdzenie cen aukcyjnych, jakie osiągały w roku 2005 pojazdy tej marki na aukcji Popart USA.

Postępowanie celne w zakresie badania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towarów i w przypadku jej odrzucenia - ustalania wartości celnej towarów, jest dwuetapowe i każdy z tych etapów zasadniczo różni się, jeżeli chodzi o czynności dowodowe. Pierwszy etap ma na celu ustalenie, czy cena wynikająca z dokumentu zakupu jest ceną faktycznie zapłaconą lub należną za towar. Na tym etapie postępowania organ celny dokonał porównania cen zadeklarowanych z cenami takich samych towarów na rynku eksportu. Konsekwencją zakwestionowania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towaru było ustalenie tej wartości w oparciu o jedną z metod określonych w art. 30-31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Jest to drugi etap postępowania. Jeżeli chodzi o ustalenie wartości celnej w oparciu o art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego zastosowana metoda dopuszcza możliwość dokonania ustaleń w tym zakresie w oparciu o "dane dostępne w kraju importu" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29.10.2007 r., sygn. akt III SA/Kr 161/07, LEX nr 361385).

W tym zakresie organy naruszyły, więc obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia materiału dowodowego wynikający z art.187 §1 Ordynacji podatkowej, bowiem nie dokonały żadnych ustaleń w tym zakresie w oparciu o "dane dostępne w kraju importu", a więc w Polsce odwołując się do wartości zadeklarowanej w zgłoszeniach, pomimo, że wskazywały, iż dokonują ustalenia wartości celnej przedmiotowych samochodów metodą z art. 31 WKC. Zasadnym jest także zarzut, że organ nie wskazał i nie uzasadnił w decyzji, jaki kurs dolara został przyjęty do określenie wartości celnej towaru. W konsekwencji wadliwie Dyrektor Izby Celnej wskazał, że obowiązujące przepisy celne w tym zakresie nie dają stronie możliwości dowolnego deklarowania kursu waluty, wg którego organ celny miałby dokonywać przeliczeń w celu określenia wartości celnej towaru a z akt sprawy nie wynika, aby w przedmiotowej sprawie sytuacja taka miała miejsce. Uzasadnienia decyzji organu I instancji wyraźnie wskazują, że wprawdzie organy przyjęły wartość celną w oparciu o wartość zadeklarowaną jednakże kwoty zawarte w zgłoszeniach celnych w odniesieniu do spornych samochodów zostały określone w USD, natomiast jako podstawę obliczenia cła i podatków organ przyjął wartość w PLN.

Niewątpliwie zagadnienie kursu wymiany walut, stosowanego w celu ustalenia wartości celnej towaru regulują przepisy art. 168-172 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2.07.1993r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.93.253.1, Dz.U.UE-sp.02-6-3) i organy nie wskazały ustalając wartość celną samoistnie na podstawie art. 31 WKC, jaki przyjęto kurs USD.

Zagadnienie to reguluje także Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie kursu wymiany w celu ustalenia wartości celnej (Dz.U. z 2004r., nr 87, poz. 827).

Przepis § 1 rozporządzenia określa, że w celu ustalania wartości celnej, według zasad określonych w rozdziale 6 tytułu 5 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993), ostatnio zmienionego rozporządzeniem Komisji (WE) nr 2286/2003 z dnia 18 grudnia 2003 r. zmieniającym rozporządzenie Komisji (EWG) nr 2454/93 ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. UE L 343 z 31.12.2003 r.), stosuje się bieżące kursy średnie walut obcych w złotych, wyliczane i ogłaszane przez Narodowy Bank Polski.

Ponadto zgodnie z art. 122 Ordynacji podatkowej w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. W sprawie poddanej kontroli Sądu organy uchybiły temu obowiązkowi w zakresie ustalania wartości celnej przedmiotowych samochodów. Należy, bowiem zauważyć, że w aktach postępowania znajdują się dokumenty, z których może wynikać, że wartość samochodów mogła być była odmienna od deklarowanej w zgłoszeniach celnych. W szczególności ze sporządzonych w języku angielskim dokumentów znajdujących się na k. 16 akt dotyczących decyzji organu I instancji nr [...] oraz na k. 19 akt dotyczących decyzji organu I instancji nr [...], może wynikać, że skarżący nabył sporne samochody za cenę znacznie odbiegającą od ceny deklarowanej w zgłoszeniach. Okoliczność ta wymagała wyjaśnienia przez organ zwłaszcza, że do skarg skarżący przedłożył dokumenty nazwane "zamówienia" zawierające ceny nabycia samochodów wskazujące na jeszcze inne wartości znacznie się różniące od wartości deklarowanych a także wartości wynikających z dokumentów dołączonych do zgłoszeń celnych.

Reasumując należy stwierdzić, że Sąd nie kwestionuje decyzji zaskarżonych i poprzedzających je decyzji organu I instancji w zakresie rozstrzygnięć zawartych w punktach 1 w których organ I instancji stwierdził niedopełnienie warunku udzielonego zwolnienia z należności celnych przywozowych, podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług w odniesieniu do mienia osobistego, zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu.

Uznając jednakże, że zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je rozstrzygnięcia organu I instancji w części w odniesieniu do rozstrzygnięć zawartych w pkt 2-6 zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 a oraz c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.

Zgodnie z art.152 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 206 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi miarkując do połowy koszty sądowe uznając, że skargi zostały uwzględnione w części pozwalającej na takie rozstrzygnięcie obowiązku zwrotu kosztów. Na koszty sądowe składały się: uiszczone wpisy w wysokości 2x 1500 zł, opłaty za zastępstwo adwokata 2x 3600 zł, opłaty skarbowe od udzielonych pełnomocnictw 2x 17 zł= 10 234 zł. Połowa tych kosztów wyniosła kwotę 5117 zł.

Przy ponownym prowadzeniu postępowania organy rozpatrzą sprawę uwzględniając oceny prawne i wskazania powyżej wyrażone zgodnie z dyspozycją art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.