Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 120/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2010-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35 par. 3 i 5, art. 103
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 154
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: Istnienie bezczynności organu po wyroku uchylającym zaskarżony akt lub brak tej bezczynności, oceniane z punktu widzenia dochowania wymogów art. 35 § 3 i § 5 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), mają charakter przesłanek merytorycznych uzasadniających wymierzenie grzywny lub odstąpienie od jej wymierzenia (poprzez oddalenie skargi), a nie przesłanek stricte formalnych. Stąd brak podstaw do odrzucenia skargi wniesionej w trybie art. 154 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w przypadku oceny, że organ nie pozostawał w bezczynności.

TEZY

Istnienie bezczynności organu po wyroku uchylającym zaskarżony akt lub brak tej bezczynności, oceniane z punktu widzenia dochowania wymogów art. 35 § 3 i § 5 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), mają charakter przesłanek merytorycznych uzasadniających wymierzenie grzywny lub odstąpienie od jej wymierzenia (poprzez oddalenie skargi), a nie przesłanek stricte formalnych. Stąd brak podstaw do odrzucenia skargi wniesionej w trybie art. 154 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w przypadku oceny, że organ nie pozostawał w bezczynności.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Protokolant Ewa Iwona Szepietowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 lutego 2010 r. sprawy ze skargi J. B. na niewykonanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 24 maja 2005 r. w sprawie SA/Bk 1348/03 1. oddala skargę, 2. nakazuje pobrać od skarżącego J. B. na rzecz Skarbu Państwa (Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) kwotę 100 (sto) złotych tytułem brakującej części wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Bk 120/10

UZASADNIENIE

Przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w B. toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy S. z [...] października 1987 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości położonych w S. między ulicami: P., G., M., G. i K. Postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem J. B.

Postanowieniem z [...] września 2009 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. zawiesiło z urzędu, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, przedmiotowe postępowanie – do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego polegającego na rozpatrzeniu przez Wojewodę P. wniosku J. B. o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lipca 1983 r. Naczelnika Miasta i Gminy S., którą dokonano wywłaszczenia m.in. nieruchomości nr a i b.

Powyższe rozstrzygnięcie SKO powzięło na podstawie ustalenia, że podziałem z 1987 r. została objęta w całości działka nr b, wywłaszczona od W. B. – ojca J. B. decyzją z [...] lipca 1983 r. W stosunku do decyzji wywłaszczeniowej toczy się obecnie postępowanie o stwierdzenie jej nieważności zainicjowane wnioskiem J. B., w trakcie którego orzekali już Wojewoda P. – stwierdzając jej nieważność w dniu [...] października 2007 r. oraz Minister Infrastruktury – decyzjami stwierdzającymi z kolei nieważność powyższego rozstrzygnięcia Wojewody z [...] marca 2009 r. i z [...] czerwca 2009 r. Obecnie postępowanie dotyczące legalności decyzji wywłaszczeniowej nie jest zakończone, bowiem sprawa, po decyzjach Ministra, wróciła do Wojewody P. Na tej podstawie Kolegium oceniło, że nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie właścicieli działki nr b na chwilę wydawania decyzji podziałowej w 1987 r. oraz na chwilę obecną, a mając na uwadze, że skutek w postaci stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej następuje ex tunc – eliminując ją z obrotu prawnego od początku – konieczne jest (przed rozstrzygnięciem sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej) ustalenie kwestii ważności decyzji wywłaszczeniowej, która była przyczyną podziału.

Od powyższego postanowienia J. B. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy motywując go brakiem zagadnienia wstępnego. Zdaniem w/w doszło do rażącego naruszenie prawa i nieusprawiedliwionego przewlekania postępowania poprzez nadużywanie instytucji zawieszenia postępowania. W jego ocenie istnieje możliwość rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego we własnym zakresie przez Kolegium w drodze skorzystania z domniemania wiarygodności ksiąg wieczystych. W jego ocenie nie ma również żadnego znaczenia w sprawie kwestia ustalenia właścicieli działki nr b. Jak podał, uczestniczą oni w przedmiotowym postępowaniu "z innych powodów prawnych".

W piśmie zawierającym wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wezwał również organ do usunięcia stanu bezczynności w postępowaniu, który – jego zdaniem – będzie miał miejsce na skutek utrzymania w mocy kwestionowanego postanowienia o zawieszeniu. Wskazał, że w takim przypadku wraz ze skargą na postanowienie o zawieszeniu złoży skargę na bezczynność. Wezwał przy tym do terminowego wykonania wyroku WSA w Białymstoku z 24 maja 2005 r. w sprawie sygn. akt SA/Bk 1348/03.

Postanowieniem z [...] października 2009 r. nr [...] SKO stwierdziło, że wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy został wniesiony z uchybieniem terminu.

Ustalono, że rozstrzygnięcie z [...] września 2009 r. doręczono skarżącemu skutecznie 30 września 2009 r. Korespondencję odebrał dorosły domownik. Z przepisów Kpa dotyczących wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wynika, że do wniosku stosuje się przepisy o odwołaniach – art. 127 § 3 Kpa, zaś z mocy art. 144 Kpa wynika, że w kwestiach nieuregulowanych do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy o odwołaniach. Wywiedziono na podstawie powyższego, że skoro postanowienie o zawieszeniu postępowania z [...] września 2009 r. było zaskarżalne zażaleniem, a z uwagi na jego wydanie przez organ odwoławczy przysługiwał stronie wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy – wniosek ten należało złożyć w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia. Termin ten mijał 07 października 2009 r., a wniosek wpłynął 08 października, a zatem z jednodniowym opóźnieniem.

Jednocześnie ze skargą na powyższe postanowienie J. B. wystąpił do sądu ze skargą na bezczynność organu w terminowym załatwieniu sprawy i wykonaniu wyroku sądowego "wobec faktu oczywistego zawieszenia postępowania dla zwłoki". Skargę zarejestrowano jako skargę na bezczynność w repertorium SAB.

Uzasadniając zarzut bezczynności (obok innych zarzutów dotyczących błędnie, jego zdaniem, ustalonych okoliczności doręczenia korespondencji i upływu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) wskazał, że dostrzeżone przez organ zagadnienie wstępne nie ma w ogóle znaczenia dla sprawy, która powinna być wyjaśniona merytorycznie poprzez stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej lub komunalizacyjnej z 2001 r., jak również poprzez doprowadzenie do zgodności zapisów w księgach wieczystych z zapisami w ewidencji gruntów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutu bezczynności podniesiono, że zawieszenie postępowania administracyjnego wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego, a więc i przewidzianych na załatwienie sprawy.

Podczas rozprawy w dniu 18 lutego 2010 r. J. B. sprecyzował, że przedmiotowa skarga dotyczy niewykonania wyroku WSA w Białymstoku z 24 maja 2005 r. sygn. akt SA/Bk 1348/03. Wniósł jednocześnie o ukaranie organu grzywną w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia oraz o dopuszczenie dowodu z decyzji SKO nr [...] na okoliczność działania SKO na zwłokę.

Pełnomocnik organu ustosunkował się do stanowiska J. B. w przedmiocie sprecyzowania wniesionej skargi nie jako skargi na bezczynność, ale jako skargi na niewykonanie wyroku. Wniósł o jej odrzucenie, bowiem dotyczy postępowania, które ostatecznym postanowieniem zostało zawieszone. Alternatywnie pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi na wypadek uznania, że jest ona dopuszczalna.

Podczas tej samej rozprawy w dniu 18 lutego 2010 r. sąd dopuścił J. B. tymczasowo do postępowania w charakterze pełnomocnika brata R. B. oraz stwierdził brak podstaw do łącznego rozpoznania niniejszej sprawy oraz sprawy ze skargi w/w na postanowienie SKO z [...] stycznia 2010 r. w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania, którą J. B. złożył w dniu rozprawy w Samorządowym Kolegium Odwoławczym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu, bowiem sąd nie podzielił podniesionych w niej zarzutów dotyczących nieuzasadnionego przedłużania postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy S. z [...] października 1987 r. w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości pod skoncentrowane budownictwo jednorodzinne i stwierdzenia przejścia na Skarb Państwa gruntów wydzielonych pod budowę ulicy. Również z urzędu sąd nie dopatrzył się w prowadzonym przez SKO postępowaniu takich poważnych uchybień, które uzasadniałyby wymierzenie grzywny na podstawie art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a.

Przede wszystkim wyjaśnieniu podlega przedmiot niniejszej sprawy.

Na rozprawie w dniu 18 lutego 2010 r. J. B. sprecyzował, że skarży nie bezczynność SKO w załatwieniu jego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej, ale niewykonanie przez ten organ wyroku w sprawie SA/Bk 1348/03.

Zgodnie z art. 57 § 1 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. skarga powinna zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, jak też wskazanie organu, którego bezczynności lub działania dotyczy. Oznaczenie przedmiotu zaskarżenia jest zatem uprawnieniem strony. W niniejszym przypadku skarżący zmienił ten przedmiot na rozprawie, co wiązało się z koniecznością dokonania stosownych zmian w repertorium i przerejestrowania dotychczasowej skargi na bezczynność - repertorium SAB, na skargę na niewykonanie wyroku, która jest rejestrowana w repertorium SA. Sprawę zakończono zatem pod sygn. II SA/Bk 120/10.

Wobec powyższego sąd był zobowiązany do oceny spełnienia wymogów formalnych rozpoznawanej skargi na niewykonanie wyroku, która to ocena jest pozytywna. Zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a. warunkiem skutecznego wniesienia skargi w tym trybie jest: istnienie uprzednio wydanego wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub uchylającego lub stwierdzającego nieważność aktu lub czynności, uprzednie pisemne wezwanie właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Powyższe przesłanki w sprawie spełniono. Wyrok z 24 maja 2005 r. w sprawie SA/Bk 1348/03, którego niewykonanie skarżący zarzuca, miał charakter kasacyjny i eliminował z obrotu prawnego dwie decyzje SKO (wydane przez ten organ w I i II instancji w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej z 1987 r.). Również skarżący wezwał organ przed wniesieniem skargi do jego wykonania. Wezwanie zamieszczone było w piśmie z 08 października 2009 r. stanowiącym wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zawieszenia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej z 1987 r.

Skarżący na rozprawie w dniu 18 lutego 2010 r. zawnioskował także o wymierzenie organowi grzywny.

W kwestii zmiany przedmiotu zaskarżenia wypowiedział się także pełnomocnik organu obecny na rozprawie, na której skarżący sprecyzował żądanie.

Reasumując powyższe stwierdzić należało wniesienie skargi na niewykonanie wyroku zgodnie z wymogami formalnymi, zaś ustosunkowanie się przez organ do tej kwestii na rozprawie (stanowiące faktycznie odpowiedź na skargę) uprawniało sąd do merytorycznego rozpoznania skargi w kształcie sprecyzowanym.

Z punktu widzenia art. 154 § 1 p.p.s.a. oraz mając na uwadze, że sprawa SA/Bk 1348/03 zakończyła się wyrokiem uchylającym kwestionowane decyzje, w sprawie niniejszej zasadnicze znaczenie ma zawarte w w/w przepisie sformułowanie "niewykonanie wyroku" i "pozostawanie organu w bezczynności po wyroku uchylającym akt lub czynność", których stwierdzenie uprawnia sąd do wymierzenia grzywny. W ocenie składu orzekającego chodzi o sytuację, w której organ po wydaniu prawomocnego wyroku nie wydaje decyzji w przewidzianym prawem terminie, a zwłoka w rozpatrzeniu sprawy nie jest uzasadniona. Terminy załatwienia sprawy w takim przypadku określa art. 35 Kpa i jest to: miesiąc w przypadku sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego lub też dwa miesiące w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej (§ 3). W przypadku wynikającym z art. 154 § 1 p.p.s.a. liczyć je należy od daty zwrotu organowi akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem.

Sąd nie może wymierzyć grzywny, w sytuacji nieterminowego załatwienia sprawy, jeśli zwłoka była uzasadniona. Należy podzielić pogląd, że do terminów załatwienia sprawy wynikających z art. 35 Kpa nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresów opóźnień spowodowanych z winy strony lub z przyczyn niezależnych od organu - art. 35 § 5 Kpa (vide wyrok NSA z 26.02.2008 r., I OSK 1529/07, Lex nr 453494, WSA w Warszawie z 13.10.2006 r., VI SA/Wa 1636/06, Lex nr 264609 oraz WSA w Gdańsku z 22.11.2007 r., II SA/Gd 485/07).

Reasumując powyższe stwierdzić należy za NSA, że niezakończenie postępowania w formie przewidzianej prawem w wyznaczonym terminie (w przypadku wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność) lub w terminie ustawowym (w przypadku wyroku uchylającego lub stwierdzającego nieważność aktu lub czynności), przy braku przesłanek z art. 35 § 5 Kpa usprawiedliwiających niezałatwienie sprawy w terminie, obliguje sąd administracyjny do wymierzenia organowi grzywny. Natomiast stwierdzenie, że wystąpiły w sprawie przesłanki z art. 35 § 5 Kpa – czyni wymierzenie grzywny nieuprawnionym i prowadzi do oddalenia skargi. Przy czym stan w postaci niewykonania wyroku lub niezałatwienia sprawy istnieć musi w chwili złożenia skargi do sądu, bowiem późniejsze (po tej dacie) dopełnienie powyższych obowiązków (wydanie rozstrzygnięcia) nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi, co wynika wprost z art. 154 § 3 p.p.s.a., a wpływa jedynie na wysokość grzywny.

Prawidłowe procedowanie w sytuacji, gdy organ z przyczyn wymienionych w art. 35 § 5 Kpa nie jest w stanie dochować ustawowych terminów załatwienia sprawy, zakłada również konieczność informowania strony, w trybie art. 36 Kpa, o każdym przypadku uchybienia terminowi, z podaniem przyczyn zwłoki i wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy, także wówczas, gdy zwłoka ma miejsce z przyczyn niezależnych od organu.

W ocenie składu orzekającego w sprawie niniejszej nie miała miejsce sytuacja uzasadniająca wymierzenie organowi grzywny.

W dacie wnoszenia skargi tj. 18 listopada 2009 r. (sprecyzowanej ostatecznie jako złożona w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a.) postępowanie przed SKO pozostawało zawieszone postanowieniem z [...] września 2009 r. Co prawda skarżący złożył od tego orzeczenia wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednak [...] października 2009 r. stwierdzono ostatecznie jego wniesienie z uchybieniem terminu. Jak wynika z art. 103 Kpa zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w Kpa, a więc i terminów na załatwienie sprawy po wyroku uchylającym zaskarżony akt wynikających z art. 35 § 3 Kpa. Wynika to wprost z art. 35 § 5 Kpa. W niniejszej sprawie skutkuje to tym, że w dacie wnoszenia skargi niezałatwienie sprawy znajdowało swoje usprawiedliwienie właśnie w zawieszeniu postępowania, co wyłączało możliwość skutecznego zarzutu pozostawania organu w zwłoce. Jednocześnie sąd w postępowaniu w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a. nie miał możliwości poddania przedmiotowego postanowienia o zawieszeniu ocenie z punktu widzenia legalności. Miał jedynie obowiązek uwzględnić fakt ostatecznego zawieszenia jako element stanu prawnego sprawy, eliminujący możliwość przyjęcia, że w dacie wnoszenia skargi trwała nieuzasadniona zwłoka.

Na marginesie podać należy, że wyrokiem z 18 lutego 2010 r. w sprawie II SA/Bk 785/09 tutejszy sąd oddalił skargę J. B. na postanowienie z [...] października 2009 r. stwierdzające uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od postanowienia o zawieszeniu - oceniając je jako legalne.

Również ocena procedowania przez organ w całym okresie prowadzenia postępowania po wyroku kasacyjnym z 24 maja 2005 r. tj. od daty doręczenia organowi prawomocnego wyroku kasacyjnego do daty wniesienia skargi, a nie tylko w momencie złożenia skargi, nie pozwala, zdaniem składu orzekającego, wymierzyć grzywny na podstawie art. 154 p.p.s.a.

Z uzasadnienia wyroku ze sprawy SA/Bk 1348/03 wynika, że polecono organowi, by w ponownie prowadzonym postępowaniu przede wszystkim ustalił wszystkie strony postępowania podziałowego (celem zapewnienia im udziału w postępowaniu z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej z 1987 r.), a ponadto: uzupełnił materiał dowodowy poprzez dołączenie do akt dokumentacji procesu podziałowego - od uchwały określającej granice gruntów objętych podziałem do decyzji z 1987 r., by wykazał kolejność poszczególnych zmian geodezyjnych oraz poddał badaniu księgi wieczyste dotyczące nieruchomości objętych podziałem.

Z akt wynika, że akta administracyjne wraz z prawomocnym wyrokiem ze sprawy SA/Bk 1348/03 wpłynęły do SKO w dniu 09 grudnia 2005 r. Wówczas organ podjął następujące czynności:

- 22 grudnia 2005 r. poinformował J. B. o przesunięciu terminu załatwienia sprawy z uwagi na jej skomplikowany charakter,

- od 27 grudnia 2005 r. do lutego 2006 r. – analizował akta sprawy cywilnych powiązanych ze sprawą podziałową wypożyczone z sądów powszechnych,

- 21 lutego 2006 r. – złożył wniosek do WSA w Białymstoku o wypożyczenie akt SA/Bk 1348/03 celem ustalenia kręgu stron postępowania,

- 16 lutego 2006 r. – złożył wniosek do Starosty S. o udzielenie informacji dotyczących numeracji działek podlegających podziałowi w 1987 r. i ich aktualnych właścicieli (odpowiedź wpłynęła 07 marca 2006 r.),

- 08 marca 2006 r. – poinformował strony, że z uwagi na szczególnie skomplikowany charakter sprawy zostanie ona załatwiona do dnia 09 maja 2006 r.,

- 31 marca 2008 r. – wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania na wniosek J. B. z uwagi na pobyt na internacji,

- 22 kwietnia 2008 r. i 13 lutego 2008 r. - poinformował odpowiednio Sąd Rejonowy w S. oraz MSWiA, że postępowanie nadal pozostaje zawieszone i strona nie złożyła wniosku o jego podjęcie,

- 12 lutego 2009 r. – wpłynął wniosek J. B. o podjęcie postępowania,

- 26 lutego 2009 r. – organ poinformował J. B., że z uwagi na konieczność sporządzenia wykazu synchronizacyjnego postępowanie zostanie zakończone w późniejszym terminie – do 15 czerwca 2009 r.,

- 15 czerwca 2009 r. – powiadomił J. B. o niewykonaniu wykazu synchronizacyjnego i przesunięciu terminu załatwienia sprawy do 20 sierpnia 2009 r.,

- 30 lipca 2009 r. – wpłynięcie wykazu synchronizacyjnego,

- 04 sierpnia 2009 r. – zwrócił się do Starosty o przedstawienie wykazu aktualnych właścicieli działek objętych w 1987 r. podziałem (otrzymano odpowiedź 12 sierpnia 2009 r.),

- 13 sierpnia 2009 r. – zawiadomił J. B. w trybie art. 36 kpa wyznaczając termin załatwienia sprawy do 20 października 2009 r.,

- 03 września 2009 r. – zwrócił się do stron postępowania o informację o spadkobiercach właścicieli działek,

- 24 września 2009 r. – wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania z uwagi na toczące się przed Wojewodą P. postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej z 1983 r.,

- 15 października 2009 r. – postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zawieszenia postępowania,

- 18 listopada 2009 r. – J. B. złożył skargę na bezczynność sprecyzowaną następnie na rozprawie w dniu 18 lutego 2010 r. jako skarga w trybie art. 154 p.p.s.a. na niewykonanie wyroku.

Z akt administracyjnych wynika ponadto, że postanowieniem z [...] grudnia 2009 r. odmówiono podjęcia zawieszonego postępowania, zaś skarżący podał, że [...] stycznia 2010 r. utrzymano to postanowienie w mocy.

W ocenie składu orzekającego powyżej opisany sposób procedowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej z [...] października 1987 r. nie pozwala na stwierdzenie, że miało miejsce nieusprawiedliwione pozostawanie organu w zwłoce uzasadniające wymierzenie grzywny. Podkreślić należy wyjątkowo skomplikowany stan faktyczny sprawy, konieczność ustalenia szeregu okoliczności, w tym zmian numerów geodezyjnych podzielonych działek i ustalenia adresów spadkobierców kilkudziesięciu osób na przestrzeni ponad dwudziestu lat. Nie można nie zauważyć, że postępowanie było zawieszone w okresie od 31 marca 2006 r. do lutego 2009 r. z powodów pozostających po stronie skarżącego, zaś w trakcie zawieszenia organ miał istotnie ograniczoną możliwość działania (do czynności niezbędnych w celu zapobieżenia niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnym szkodom dla interesu społecznego – art. 102 Kpa). W ocenie sądu opisane wyżej czynniki usprawiedliwiają niewykonanie wyroku i należało uznać, że wszystkie one mieściły się w przyczynach usprawiedliwiających i przerywających bieg terminów do załatwienia sprawy przewidzianych w art. 35 § 3 Kpa. Również dochowywano obowiązku informowania o przyczynach niezałatwienia sprawy, nie unikając co prawda pewnych uchybień (w zakresie terminowości zawiadomień czy poinformowania wszystkich stron postępowania), jednak pozostających bez wpływu na ocenę opóźnienia w załatwieniu sprawy jako mieszczącego się w granicach usprawiedliwiających ten stan.

W tych okolicznościach sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a.

Ponadto wskazać należy, że wniesienie skargi na niewykonanie wyroku w sytuacji uprzedniego zawieszenia postępowania przez organ nie czyni skargi, wbrew wnioskowi pełnomocnika organu o jej odrzucenie, niedopuszczalnym. Wymierzenie grzywny ma charakter represji, ukarania organu za stan ignorowania orzeczenia sądu. W postępowaniu tym sąd bada terminowość prowadzenia postępowania od daty doręczenia organowi prawomocnego wyroku kasacyjnego. Istnienie bezczynności organu po wyroku uchylającym zaskarżony akt lub brak tej bezczynności, oceniane z punktu widzenia dochowania wymogów art. 35 § 3 i § 5 Kpa, mają charakter przesłanek merytorycznych uzasadniających wymierzenie grzywny lub odstąpienie od jej wymierzenia (poprzez oddalenie skargi), a nie przesłanek stricte formalnych. Stąd brak podstaw do odrzucenia skargi wniesionej w trybie art. 154 p.p.s.a. w przypadku oceny, że organ nie pozostawał w bezczynności.

Również brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o otwarcie rozprawy. Argumentacja stanowiąca uzasadnienie przedmiotowego wniosku nie mogła odnieść zamierzonego skutku, bowiem dotyczyła legalności postanowienia o zawieszeniu postępowania, a więc pozostawała poza przedmiotem sprawy niniejszej, którym była ocena przyczyn niezałatwienia sprawy po wyroku z 24 maja 2005 r. w sprawie SA/Bk 1348/03.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Zgodnie z art. 223 § 2 p.p.s.a. jeżeli nie została uiszczona należna opłata sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakaże ściągnąć tę opłatę od strony, która obowiązana była ją uiścić albo od innej strony, gdy z orzeczenia tego wynika obowiązek poniesienia kosztów postępowania przez tę stronę. Przepis ten miał zastosowanie w sprawie niniejszej z uwagi na zmianę przedmiotu zaskarżenia. Wniesienie skargi na bezczynność uzasadniało pobranie wpisu w wysokości 100 zł, który został uiszczony w dniu 29 grudnia 2009 r. (k. 15) – na podstawie § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Z kolei skarga na niewykonanie wyroku podlega wpisowi w wysokości 200 zł - § 2 ust. 6 w/w rozporządzenia. Sprecyzowanie zatem przedmiotowej skargi jako skargi na niewykonanie wyroku miało ten skutek, że należało pobrać brakującą część wpisu, o czym orzeczono na podstawie art. 223 § 2 p.p.s.a. w pkt 2. wyroku.