Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 925/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15zzs4 ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 15 ust. 1 i 1a, art. 15 ust. 4 oraz ust. 4 pkt 1b, art. 15 ust 5, art. 21, art. 24 ust. 1, art. 36 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1312
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jedn.
article: par. 11
journal: Dz.U. 2015 poz 351
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności  bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu

SENTENCJA

Dnia 2 marca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, , Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 marca 2021 roku sprawy ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2019 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania K.P. w sprawie z wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2019 rok, na podstawie 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 poz. 256, zwanej dalej k.p.a.), art. 613 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 poz. 1145 ze zm., zwanej dalej k.c.), art. 5, art. 6, art. 7 ust. 1 i 2, art. 8 ust. 1, art. 15 ust. 4, art. 21, art. 24 ust. 1, art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. (Dz. U. z 2020 r. poz. 1341, zwanej dalej Ustawą), § 11 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu (Dz. U. z 2015 r. poz. 351 ze zm., zwanego dalej Rozporządzeniem MRiRW), art. 2 ust. 2, art. 59, art 64 ust. 2, art. 70 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 549, ze zm., zwanego dalej Rozporządzeniem nr 1306/2013), art. 2 ust. 1 pkt 23, art. 19 Rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 48 ze zm., zwanego dalej Rozporządzeniem nr 640/2014) art 24 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, str. 69 ze zm., zwanego dalej Rozporządzeniem nr 809/2014), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

W uzasadnieniu organ drugiej instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że w dniu 31 maja 2019 r. za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus strona złożyła wniosek o przyznanie płatności na rok 2019. Strona ubiegała się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie oraz płatności dodatkowej. K. P. wnioskował również o przyznanie płatności do powierzchni uprawy pomidorów do działek rolnych A1, B2, C1 oraz D1 do łącznej powierzchni 11,57 ha. Do wniosku dołączono umowę kontraktacyjną na dostawę pomidora w sezonie 2019/2020 nr 14/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. oraz fragmenty umowy kontraktacyjnej "pomidor" na czas nieokreślony nr [...] z dnia 8 lutego 2019 r.

W związku z niekompletnością umowy kontraktacyjnej "pomidor" na czas nieokreślony nr [...] z dnia 8 lutego 2019 r., strona została wezwana telefonicznie w dniu 2 marca 2020 r. w celu przedłożenia kompletnego dokumentu.

W odpowiedzi na powyższe w dniu 19 marca 2020 r. do siedziby Biura Powiatowego ARiMR w K. wpłynął dokument w postaci kopii umowy kontraktacyjnej "pomidor" na czas nieokreślony nr [...] z dnia 16 stycznia 2017 r.

Następnie w dniu 25 marca 2020 r. wobec dostarczenia przez stronę niewłaściwej umowy kontraktacyjnej ponownie drogą telefoniczną wezwano stronę do dostarczenia umowy kontraktacyjnej "pomidor" na czas nieokreślony nr [...] z dnia 8 lutego 2019 r. oraz zaświadczenia czy strona jest członkiem Grupy Producentów Owoców i Warzyw A Spółka z o.o.

W dniu 26 marca 2020 r. do siedziby Biura Powiatowego ARiMR w K. wpłynęła kopia umowy kontraktacji "pomidor" na czas nieokreślony nr [...] z dnia 08 lutego 2019 r.

W dniu 7 kwietnia 2020 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2019, w której przyznał:

1. Jednolitą płatność obszarową w wysokości 8 690,96 zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 62,68 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego,

2. Płatność za zazielenienie w wysokości 5 832,91 zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 42.07 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego,

3. Płatność redystrybucyjną w wysokości 2 857,68 zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 20,61 zł ze względu na zastosowani współczynnika korygującego,

Przyznał kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 120,60 zł oraz odmówił przyznania płatności do powierzchni uprawy pomidorów.

W dniu 5 czerwca 2020 r. K. P. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, w którym zakwestionował rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w zakresie odmowy płatności do powierzchni upraw pomidorów. Zgodnie z pouczeniem zawartym w powyższej decyzji w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 termin czternastodniowy na wniesienie odwołania nie rozpoczął swojego biegu. W dniu 16 maja 2020 r. weszła w życie ustawa z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (tarcza 3.0.), w wyniku czego zostały uchylone przepisy o zawieszeniu i nierozpoczynaniu biegu terminów. W świetle powyższego od dnia 24 maja 2020 r. (tj. od niedzieli) rozpoczął swój bieg termin na wniesienie odwołania w konsekwencji czego odwołanie złożone prze K. P. w dniu 5 czerwca 2020 r. uważa się za złożone z zachowaniem terminu.

Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...]

Na wstępie organ odwoławczy wyjaśnił, iż decyzja organu pierwszej instancji, w zakresie dotyczącym jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie oraz płatności redystrybucyjnej, nie została przez stronę zakwestionowana, a K. P. zaskarżył ww. rozstrzygnięcie w zakresie dotyczącym odmowy przyznania płatności do uprawy pomidorów.

Przytaczając treść art. 5, art. 6, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 14, art. 15, art. 21 oraz art. 24 Ustawy oraz § 11 Rozporządzenia MRiRW organ odwoławczy wyjaśnił, iż działki rolne zgłaszane przez rolników do płatności w składanych wnioskach o przyznanie pomocy, muszą być identyfikowane w sposób pewny oraz takie wnioski muszą zawierać określone elementy (położenie, powierzchnię) które umożliwią lokalizację i pomiar każdej działki rolnej celem ustalenia obszaru zatwierdzonego do płatności. Obszar zatwierdzony zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 23 Rozporządzenia 640/2014 oznacza ,,a) w przypadków systemów pomocy obszarowej — obszar, w odniesieniu do którego spełniono wszystkie kryteria kwalifikowalności lub inne obowiązki związane z warunkami przyznania pomocy, bez względu na liczbę uprawnień do płatności, które posiada beneficjent; lub b) w przypadku środków wsparcia obszarowego - obszar poletek lub działek zidentyfikowanych w drodze kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu."

Mając na uwadze powyższe regulacje Ustawy organ odwoławczy zauważył, iż składając wniosek rolnik wskazuje powierzchnię, w stosunku do której ubiega się o przyznanie płatności na dany rok. Powierzchnia ta jest następnie weryfikowana przez organ pierwszej instancji w toku postępowania administracyjnego i dopiero tak ustalony obszar użytkowany rolniczo oraz sposób jego zagospodarowania stanowi podstawę przyznania płatności, przy czym, co istotne w kontekście rozpatrywanej sprawy, płatność nie może zostać przyznana do powierzchni większej aniżeli maksymalny kwalifikowany obszar, w rozumieniu art. 5 ust. 2 lit. a Rozporządzenia nr 640/2014.

Narzędziem służącym weryfikacji podanych przez stronę w treści wniosku informacji są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu.

Organ drugiej instancji wskazał, iż w analizowanej sprawie w dniu 31 maja 2020 r. K. P. złożył za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus wniosek o przyznanie płatności na rok 2019. Strona ubiegała się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej oraz płatności za zazielenienie. K. P. wnioskował również o przyznanie płatności do powierzchni uprawy pomidorów do działek rolnych A1, B2, C1 oraz D1 do łącznej powierzchni 11,57 ha. Strona nie przedstawiła zaświadczenia czy jest członkiem Grupy Producentów Owoców i Warzyw A Spółka z o.o. Biorąc pod uwagę powyższe organ pierwszej instancji w dniu 7 kwietnia 2020 r. wydał decyzję nr [...] w której przyznał jednolitą płatność obszarową, płatność za zazielenienie, płatność redystrybucyjną, kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej oraz odmówił przyznania płatności do powierzchni uprawy pomidorów.

W dniu 5 czerwca 2020 r. K. P. wniósł odwołanie od powyższej decyzji w treści którego wskazał, że "niesłusznie zostały nieprzyznane dopłaty do produkcji pomidora gruntowego ponieważ plantatorzy nie będącymi członkami Grup Producenckich mogą zawierać umowy kontraktacyjne z nimi i produkować pomidory. Strona podniosła, iż przez poprzednie lata współpracowała z Grupą Producentów Owoców i Warzyw A i dopłaty do pomidorów były jej przyznawane bez żadnych problemów oraz innym plantatorom niebędącym członkami Grup Producenckich. Odwołujący się wskazał, iż wystąpił o informację do Grupy Producenckiej A że dopłaty do produkcji pomidorów zostały munieprzyznane. Grupa Producentów wystąpiła ze względu na zarzuty z zapytaniem do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. i uzyskała odpowiedź pozytywną, że dopłaty należą się plantatorom niebędącym członkami Grup Producenckich. (...) Strona uważa, że pozbawienie jej dopłat do pomidora jest niesłuszne.

Odnosząc się do powyższego organ odwoławczy wyjaśnił, iż w analizowanej sprawie sporna umowa kontraktacji nr [...] z dnia 8 lutego 2019 r. została zawarta pomiędzy Grupą Producentów Owoców i Warzyw A Spółka z o.o. (numer KRS spółki [...]) zwaną w umowie kontraktującym, a K. P. zwanym w dalszej części umowy "Plantatorem". Jak zostało to uregulowane w art. 15 ust. 4 lit. b) tiret pierwsze Ustawy płatność związana do powierzchni uprawy pomidorów jest przyznawana rolnikowi, jeżeli zawarł umowę z grupą producentów rolnych, której jest członkiem. Zgodnie z ustaleniami dokonanymi przez organ pierwszej instancji K. P. nie jest członkiem organizacji producentów zarejestrowanej w Ewidencji Producentów oraz Krajowym Rejestrze Sądowym pod nazwą Grupa Producentów Owoców i Warzyw A Spółka z o.o., co nie było kwestionowane przez stronę. Z uwagi na powyższe, w ocenie organu drugiej instancji, w analizowanej sprawie nie zostały spełnione warunki określone w art. 15 ust. 4 lit. b) tiret pierwsze. Rolnik który nie jest członkiem grupy producentów, i który podpisał umowę na dostawę pomidorów z grupą producentów, której przedmiot działalności obejmuje przetwarzanie owoców i warzyw, może się ubiegać o przyznanie płatności do powierzchni upraw pomidorów na podstawie art. 15 ust 4 lit. a) Ustawy.

Dalej organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 613. § 1 k.c. przez umowę kontraktacji producent rolny zobowiązuje się wytworzyć i dostarczyć kontraktującemu oznaczoną ilość produktów rolnych określonego rodzaju, a kontraktujący zobowiązuje się te produkty odebrać w terminie umówionym, zapłacić umówioną cenę oraz spełnić określone świadczenie dodatkowe, jeżeli umowa lub przepisy szczególne przewidują obowiązek spełnienia takiego świadczenia. Artykuł 613 § 1 k.c. zawiera definicję ustawową (legalną) umowy kontraktacji. Istotą tej umowy jest z jednej strony zobowiązanie producenta rolnego do wytworzenia i dostarczenia kontraktującemu oznaczonej ilości produktów rolnych określonego rodzaju, natomiast z drugiej strony zobowiązanie kontraktującego do odebrania tych produktów w terminie umówionym oraz zapłacenia umówionej ceny.

Umowa kontraktacji stała się prawnym instrumentem oddziaływania na organizację niektórych rynków produktów rolnych, przy jednoczesnym wsparciu rolnictwa ze środków UE. W przypadku uprawy wybranych roślin, otrzymanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego uzależnione jest od zawarcia przez rolnika umowy, w której zobowiązuje się on do wytworzenia i dostarczenia grupie producentów rolnych, grupie producentów owoców i warzyw, organizacji producentów rolnych lub zrzeszeniu producentów rolnych, których jest członkiem, określonej ilości produktów rolnych z określonej powierzchni gruntów, a grupa, organizacja lub zrzeszenie zobowiązuje się te produkty rolne odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i przeznaczyć je do przetworzenia. Dotyczy to m.in. płatności związanej do powierzchni upraw ziemniaków skrobiowych, pomidorów, buraków cukrowych. Zawierane przez producentów rolnych umowy są umowami mieszanymi, do których mają odpowiednie zastosowanie przepisy o kontraktacji oraz przepisy Ustawy. Producent rolny zobowiązuje się bowiem wytworzyć i dostarczyć kontraktującemu oznaczoną ilość produktów rolnych, a kontraktujący zobowiązuje się te produkty odebrać w terminie umówionym i zapłacić umówioną cenę. Dodatkowym elementem umowy jest zobowiązanie kontraktującego do przekazania produktów rolnych do przetworzenia.

Organ odwoławczy podkreślił, że w analizowanej sprawie, zgodnie z umową nr [...] z dnia 8 lutego 2019 r., K. P. zobowiązał się do wytworzeni i dostarczenia Grupie Producentów Owoców i Warzyw A Spółka z o.o. (której przedmiotem działalności jest między innymi przetwarzanie i konserwowanie owoców i warzyw) określonej ilości pomidorów (350 ton rocznie) z określonej powierzchni (4,00 ha), a kontraktujący zobowiązał się te pomidory odebrać w umówionym terminie (okres miesięcy sierpień - wrzesień 2019 r.) i zapłacić za nie umówioną cenę (0,56 zł/kg). Umowa nr [...] z dnia 8 lutego 2019 r. jest umową kontraktacji w rozumienie art. 613 k.c., jednak nie zawiera ona zobowiązania kontraktującego do spełnienia świadczenia dodatkowego polegającego na przeznaczeniu do przetworzenia dostarczonego surowca - pomidorów. Brak takiego zobowiązania w umowie potwierdzono w dołączonym do odwołania piśmie z dnia 12 maja 2020 r. podpisanym przez Prezesa Zarządu Grupy Producentów Owoców i Warzyw A Spółka z o.o., ustalenia tego nie kwestionowała również strona. W konsekwencji czego umowa nr [...] z dnia 8 lutego 2019 r. nie spełnia warunku ustanowionego przez prawodawcę koniecznego do otrzymania płatności do powierzchni uprawy pomidorów przewidzianego w art. 15 ust. 4 pkt 1 lit. a) Ustawy. Umowa kontraktacyjna zawierająca zobowiązanie kontraktującego do przekazania produktów rolnych do przetworzenia jest warunkiem koniecznym do spełniania przesłanek kwalifikowalności do płatności w ramach płatności do pomidorów, więc organ I instancje zasadnie wykluczył z płatności do pomidorów powierzchnię wynoszącą 4.00 ha określoną w tej umowie.

W dalszej kolejności organ odwoławczy stwierdził, iż w analizowanej sprawie zastosowanie nie znajduje również § 11 Rozporządzenia MRiRW, zgodnie z którym "1. Warunek, o którym mowa w art. 15 ust. 3 pkt 1, ust. 4 pkt 1 lub ust. 6 pkt 7 Ustawy uznaje się za spełniony również w przypadku, gdy umowę tę zawarł:

1) małżonek rolnika ubiegającego się o przyznanie płatności związanych do powierzchni upraw ziemniaków skrobiowych, pomidorów lub buraków cukrowych albo

2) co najmniej jeden ze współposiadaczy gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie tych płatności."

Organ drugiej instancji podniósł także, że K. P. nie przedstawił również żadnej umowy kontraktacyjnej, która spełniałaby warunki określone w art. 15 ust. 4 pkt 1 Ustawy i byłaby zawarta przez jego małżonkę.

W opinii organu odwoławczego, analizując akta sprawy oraz dostępne dane w systemie informatycznym ARiMR, organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił obszar zatwierdzony do płatności.

Następnie organ odwoławczy wskazał, iż powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2019 do płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów wynosiła 11,57 ha. Powierzchnia deklarowana działek rolnych kwalifikowana do płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów wynosiła 11,57 ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w toku prowadzonego postępowania wynosiła 8,00 ha.

Organ drugiej instancji wskazał, że w dołączonej do wniosku umowie kontraktacyjnej na dostawę pomidora w sezonie 2019/2020 nr 14/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. zawartej z B Sp. z o.o. (numer KRS spółki [...]) powierzchnia uprawy pomidorów wynosi 8,00 ha. Zgodnie z art. 15 ust. 4 Ustawy, płatność związana do powierzchni uprawy pomidorów jest przyznawana rolnikowi do powierzchni objętej umową.

W analizowanej sprawie zgodnie z umową nr [...] z dnia 8 lutego 2019 r. K.P. zobowiązał się do wytworzeni i dostarczenia Grupie Producentów Owoców i Warzyw A Spółka z o.o., której przedmiotem działalności jest między innymi przetwarzanie i konserwowanie owoców i warzyw, określonej ilości pomidorów (350 ton rocznie) z określonej powierzchni (4,00 ha), a Kontraktujący zobowiązał się te pomidory odebrać w. umówionym terminie (okres miesięcy sierpień -wrzesień 2019 r., każdego roku obowiązywania umowy) i zapłacić za nie umówioną cenę (0,56 zł/kg). Umowa nr [...] z dnia 8 lutego 2019r. jest umową kontraktacji w rozumienie art. 613 k.c., jednak nie zawiera ona zobowiązania Kontraktującego do spełnienia świadczenia dodatkowego polegającego na przeznaczeniu do przetworzenia dostarczonego surowca - pomidorów. W konsekwencji czego umowa nr [...] z dnia 8 lutego 2019r. nie spełnia warunku ustanowionego przez prawodawcę koniecznego do otrzymania płatności do powierzchni uprawy pomidorów przewidzianego w art. 15 ust. 4 pkt 1 lit. a) Ustawy.

Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku do płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów, a powierzchnią stwierdzoną wynosi 44,63%.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 akapit drugi Rozporządzenia nr 640/2014, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 20% lecz nie więcej niż 50% powierzchni stwierdzonej, nie przyznaje się pomocy w danym roku.

Mając na uwadze powyższe, odmówiono przyznania płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów.

Następnie przytaczając treść art. 64 ust. 2 Rozporządzenia 1306/2013 organ odwoławczy podniósł, iż przepis ten nie znajduje zastosowania w sprawie, gdyż w aktach sprawy brak jest dokumentów potwierdzających wystąpienie w gospodarstwie strony przypadków siły wyższej wymienionych w art. 2 ust. 2 Rozporządzenia nr 1306/2013.

Organ odwoławczy podzielił zatem ustalenia organu pierwszej instancji oraz stwierdził, że postępowanie w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego zostało przeprowadzone przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. w sposób prawidłowy, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa materialnego oraz procesowego, w szczególności z poszanowaniem zasad procedury administracyjnej. Organ odwoławczy nie dopatrzył się w decyzji organ pierwszej instancji tego rodzaju naruszeń prawa, które powodowałyby konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego.

Na ostateczną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa skargę do sądu administracyjnego złożył K.P., reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rażące naruszenie przepisów prawa, tj. obrazę art. 15 pkt 4 Ustawy polegającą na niesłusznym uznaniu, iż skarżącemu nie przysługiwało prawo do otrzymania płatności do powierzchni uprawy pomidorów, w sytuacji gdy spełniał on przewidziane w przedmiotowym przepisie przesłanki do wypłaty tej postaci płatności.

Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zwrot kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019r. poz. 125 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019r. poz.2325 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o przyznaniu K.P. jednolitej płatności obszarowej, płatności na zazielenienie, płatności redystrybucyjnej oraz kwoty z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej oraz o odmowie przyznania płatności do powierzchni uprawy pomidorów na 2019r. Należy zaznaczyć, że skarżący nie zgadza się jedynie z odmową przyzyania mu płatności do powierzchni uprawy pomidorów a nie kwestionuje wysokości przyznanych mu pozostałych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 lutego 2015r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2020r. poz.1341 ze zm.). Zgodnie z treścią art.15 ust.1 tej ustawy, płatności związane do powierzchni upraw przysługują do uprawy w plonie głównym roślin strączkowych na ziarno, roślin pastewnych, ziemniaków skrobiowych, buraków cukrowych, pomidorów, chmielu, truskawek, lnu lub konopi włóknistych.

W myśl art.15 ust.4 wymienionej ustawy, płatność związana do powierzchni uprawy pomidorów jest przyznawana rolnikowi:

1) jeżeli zawarł:

a) umowę na uprawę pomidorów, w której rolnik zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia podmiotowi, którego przedmiot działalności obejmuje przetwarzanie owoców i warzyw, określonej ilości pomidorów z określonej powierzchni gruntów, a podmiot ten zobowiązuje się te pomidory odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i je przetworzyć, lub

b) umowę z:

– grupą producentów rolnych, której jest członkiem, lub

– grupą producentów owoców i warzyw, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2016 r. poz. 58, z 2017 r. poz. 624 i 1503 oraz z 2018 r. poz. 650), której jest członkiem, lub

– organizacją producentów uznaną na podstawie rozporządzenia nr 1308/2013, której jest członkiem, lub

– zrzeszeniem organizacji producentów uznanym na podstawie rozporządzenia nr 1308/2013, do którego należy organizacja producentów, której jest członkiem,

w której rolnik zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia grupie, organizacji lub zrzeszeniu określonej ilości pomidorów z określonej powierzchni gruntów, a grupa, organizacja lub zrzeszenie zobowiązują się te pomidory odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i przeznaczyć te pomidory do przetworzenia;

2) do powierzchni uprawy pomidorów, lecz nie większej niż powierzchnia gruntów określona w umowie, o której mowa w pkt 1 lit. a lub b.

Zgodnie z treścią art.15 ust.5 wymienionej ustawy, do umowy na uprawę ziemniaków skrobiowych i do umowy na uprawę pomidorów stosuje się odpowiednio przepisy o kontraktacji.

Z przepisu art.15 ust.1 pkt 1 a.) ustawy z 5 lutego 2015r. wynika, że przesłanką przyznania rolnikowi płatności do powierzchni uprawy pomidorów jest zawarcie przez niego umowy z podmiotem zajmującym się przetwarzaniem owoców i warzyw w ramach której rolnik zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia temu podmiotowi określonej ilości pomidorów z określonej powierzchni gruntów zaś podmiot ten zobowiązuje się te pomidory odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i je przetworzyć.

W niniejszej sprawie K.P. wniósł o przyznanie mu płatności na 2019r. do powierzchni uprawy pomidorów do działek rolnych o łącznej powierzchni 11,57 ha. Należy zaznaczyć, ze skarżący nie jest członkiem grupy producentów rolnych ani grupy producentów owoców i warzyw ani organizacji producentów w rozumieniu rozporządzenia nr 1308/20 ani też zrzeszenia organizacji producentów w rozumieniu rozporządzenia nr 1308/2013. W związku z czym nie zostały spełnione przesłanki przyznania mu płatności do powierzchni upraw pomidorów w oparciu o treść art.15 ust.4 pkt 1 b.) ustawy z 5 lutego 2015r.

K. P. jako uzasadnienie swojego wniosku o przyznanie mu płatności do powierzchni upraw pomidorów złożył umowę kontraktacji nr [...] "Pomidor" z 8 lutego 2019r. na czas określony zawartą z Grupą Producentów Owoców i Warzyw A spółką z o.o. w G. Umowa ta nie spełnia jednak wymogów umowy, o której mowa w art.15 ust.4 pkt 1 a.) ustawy z 5 lutego 2015r. Analiza treści tej umowy wskazuje, że skarżący zobowiązał się wyprodukować rocznie 350 ton pomidorów z określonej powierzchni (4 ha) i dostarczyć je kontraktującemu zaś kontraktujący (tj. Grupa Producentów Owoców i Warzyw A zobowiązał się je odebrać w określonym terminie (w okresie sierpień – wrzesień) i zapłacić umówioną cenę (0,56 zł/kg). Wymieniona umowa jest typową umową kontraktacji, o której mowa w art.613 § 1 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z treścią tego przepisu przez umowę kontraktacji producent rolny zobowiązuje się wytworzyć i dostarczyć kontraktującemu oznaczoną ilość produktów rolnych określonego rodzaju, a kontraktujący zobowiązuje się te produkty odebrać w terminie umówionym, zapłacić umówioną cenę oraz spełnić określone świadczenie dodatkowe, jeżeli umowa lub przepisy szczególne przewidują obowiązek spełnienia takiego świadczenia.

W rozpoznawanej sprawie umowa z 8 lutego 2019r. nie spełnia wymogów określonych w art.15 ust.4 pkt 1a.) ustawy z 5 lutego 2015r. gdyż nie zawiera zobowiązania kontraktującego do przetworzenia pomidorów dostarczonych przez skarżącego. Takie zobowiązanie jest jednym z niezbędnych elementów umowy, o której mowa w wymienionym przepisie. Celem płatności do powierzchni uprawy pomidorów jest bowiem dotowanie tylko takich rolników, którzy produkują pomidory jeżeli pomidory te są przetwarzane przez podmioty zajmujące się przetwarzaniem owoców i warzyw. Innymi słowy płatność nie przysługuje rolnikowi dostarczającemu pomidory podmiotowi, który nie zobowiązuje się je przetwarzać lecz wykorzysta je w jakimś innym celu (np. sprzeda je w handlu detalicznym lub odsprzeda dalszemu pośrednikowi). Dlatego też umowa określona w art. 15 ust.4 pkt. 1 a.) ustawy musi zawierać zobowiązanie podmiotu nabywającego pomidory od rolnika do ich przetworzenia. Jest to niezbędny element umowy. Umowa z 8 lutego 2019r. nie zawiera takiego zobowiązania kontraktującego. W żadnym przepisie umowy nie ma takiego zobowiązania. Oznacza to, że umowa z 8 lutego 2019r. nie spełnia wymogów, o których mowa w art.15 ust.4 pkt 1 a.) ustawy a tym samym nie została spełniona przesłanka do przyznania płatności do powierzchni upraw pomidorów objętych wymienioną umową tj. do powierzchni 4 ha. Organy administracji trafnie wykluczyły z płatności do pomidorów powierzchnię 4 ha określoną w wymienionej umowie.

Braku w umowie z 8 lutego 2019r. zobowiązania kontraktującego do przetworzenia pomidorów nie może konwalidować treść pisma Grupy Producentów Owoców i Warzyw A z 12 maja 2020r. złożonego przez skarżącego (k.60). Z treści tego pisma wynika, że spółka A wszystkie pomidory zakupione w latach 2017-2018 przetworzyła. Dotyczy to jednak pomidorów zakupionych w latach 2017-2018 a nie w 2019r. a przedmiotem niniejszej sprawy jest płatność do uprawy pomidorów na 2019r. W piśmie tym nie ma informacji, że pomidory nabyte przez spółkę A od skarżącego w 2019r. zostały przetworzone. W związku z czym treść tego pisma nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Sąd nie podzielił poglądu skarżącego, że zobowiązanie spółki A do przetworzenia pomidorów dostarczonych przez skarżącego można wywieść z treści § 7 ust.3 umowy. W przepisie tym jest mowa o badaniu surowca (tzn. pomidorów), produktów lub przetworów z niego wykonanych. W przekonaniu sądu ze sformułowania tego nie wynika, że spółka zobowiązała się przetworzyć całą partię pomidorów dostarczoną przez K.P. Wniosek taki nie ma racjonalnego uzasadnienia w treści wymienionego określenia. Równie dowolnie można przyjąć, że spółka w ogóle nie będzie przetwarzała dostarczone pomidory albo przetworzy je jedynie w części. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest uzasadniony.

Dodać należy, że w niniejszej sprawie nie ma również zastosowania sytuacja określona w § 11 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2015r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu (Dz.U. z 2015r. poz.351 ze zm.). Skarżący nie przedstawił bowiem umowy, o której mowa w art.15 ust.4 pkt 1 ustawy, zawartej przez jego żonę lub przez jednego ze współposiadaczy gruntów.

Konsekwencją wyłączenia z płatności do powierzchni upraw pomidorów 4 hektarów jest to, że do tej płatności kwalifikuje się jedynie 8 ha. Różnica pomiędzy powierzchnią zgłoszoną do płatności a powierzchnią stwierdzoną wynosi 3,57 ha co stanowi 44,63% powierzchni stwierdzonej. Wobec tego, że różnica to przekracza 20% i nie jest większa od 50%, zgodnie z treścią art.19 ust.1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014 z 11 marca 2014r., płatność do powierzchni pomidorów nie przysługuje. Prawidłowość tego przeliczenia nie była kwestionowana przez skarżącego.

W niniejszej sprawie nie zaistniała także żadna z okoliczności określonych w art.64 ust.2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1306/2013 z 17 grudnia 2013r. Sąd podzielił rozważania organ u w tym zakresie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Skarżący nie podnosił zresztą, że miała miejsce sytuacja określona w tym przepisie.

Nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczność podniesiona w skardze, że w 2018r. skarżący otrzymał płatność do upraw pomidorów na podstawie takiej samej umowy jak ta z 8 lutego 2019r.

Przedmiotem niniejszej sprawy jest przyznanie płatności do powierzchni upraw pomidorów na 2019r. a nie na 2018r. W rozpoznawanej prawie sąd nie jest uprawniony do badania prawidłowości przyznania skarżącemu płatności do powierzchni upraw pomidorów w 2018r. Nawet gdyby przyjąć, że umowa kontraktacji pomidorów w 2018r. była identyczna jak umowa z 8 lutego 2019r. to nie oznacza, że skarżący także w 2019r. winien otrzymać płatność do powierzchni upraw pomidorów. Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach umowa z 8 lutego 2019r. nie spełniała wymogów określonych w art.15 ust.4 pkt 1 a.) ustawy z 5 lutego 2015r. co uzasadniało odmowę przyznania płatności na 2019r. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest uzasadniony.

Nieuzasadniony jest zarzut skargi, że organy administracji przy interpretacji umowy z 8 lutego 2019r. nie uwzględniły treści art.65 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego.

Zgodnie z treścią art.65 § 1 K.c. oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje.

W myśl zaś art.65 § 2 K.c. w umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu.

Należy zaznaczyć, że w postępowaniu o przyznanie płatności bezpośrednich przepisy K.p.a. stosuje się w ograniczonym zakresie a mianowicie wtedy gdy przepisy ustawy z 5 lutego 2015r., nie stanowią inaczej (art.3 ust.1 ustawy). Reguły postępowania o przyznanie tych płatności określono w art.3 ust.2 i 3 ustawy. Z przepisów tych wynika między innymi to, że organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy zaś ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W postępowaniu tym odstąpiono natomiast od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art.7 K.p.a. jak również zrezygnowano z zasady postępowania dowodowego wyrażonej w art.77 § 1 K.p.a.

Mając na uwadze powyższe rozważania należy podnieść, że to skarżący winien wykazać, iż spełnione zostały przesłanki do otrzymania płatności do powierzchni upraw pomidorów, określone w art.15 ust.4 pkt 1a.) ustawy z 5 lutego 2015r. W sytuacji gdy umowa z 8 lutego 2019r. nie zawiera zobowiązania kontraktującego do przetworzenia dostarczonych pomidorów to obowiązkiem skarżącego było wykazanie jaki był zamiar stron i cel umowy. Strona winna zatem udowodnić, ze celem umowy było m.in. przetworzenie dostarczonych pomidorów mimo, iż nie wynika to z jej treści. Taki obowiązek spoczywa na stronie i ma swoje uzasadnienie w treści art.3 ust.3 ustawy z 5 lutego 2015r. Skarżący w niniejszej sprawie tego nie wykazał i nieuzasadniony jest zarzut skargi, że to organy winny niejako same wyjaśniać zamiar stron umowy i jej cel.

Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że umowa kontraktacji z 8 lutego 2019r. nie spełniała wymogów określonych w art.15 ust.4 pkt 1 a.) ustawy z 5 lutego 2015r. co uzasadniało odmowę przyznania płatności do powierzchni uprawy pomidorów na 2019r. Odnośnie pozostałych płatności bezpośrednich to ich wysokość nie była kwestionowana przez skarżącego. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę K. P.

Niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 poz. 374 ze zm.). Zgodne z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W niniejszej sprawie przeprowadzenie rozprawy, z uwagi na istniejącą pandemię, mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla stron. Nadto należy podnieść, że w WSA w Łodzi nie ma możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W związku z czym sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

a.l.