Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 4978/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 154
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prokuratora Okręgowego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 11 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Ke 1014/20 w sprawie ze skargi [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komadytowa w [...] w przedmiocie niewykonania przez Prokuratora Okręgowego w [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 maja 2020 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Ke 30/20 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Prokuratora Okręgowego w [...] na rzecz [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komadytowa w [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 11 lutego 2021 r., sygn. II SA/Ke 1014/20 po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej w W. w przedmiocie niewykonania przez Prokuratora Okręgowego w [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia [...] 2020 r. w sprawie o sygn. akt [...] wymierzył Prokuratorowi Okręgowemu w [...] grzywnę w wysokości 1000 złotych (pkt I); stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II); przyznał od Prokuratora Okręgowego w [...] na rzecz S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej w W. sumę pieniężną w kwocie 500 złotych (pkt III); zasądził od Prokuratora Okręgowego w [...] na rzecz S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej w W. kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt IV).

W uzasadnieniu wyroku wskazano, że WSA w Kielcach prawomocnym wyrokiem z dnia [...] 2020 r., sygn. akt [...], zobowiązał Prokuratora do rozpoznania wniosku Spółki z dnia 27 września 2019 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Bezspornie zwrot akt administracyjnych sprawy [...] wraz z prawomocnym wyrokiem do organu nastąpił w dniu 11 września 2020 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin, w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczynny, powinna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on w dniu 25 września 2020 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że Prokurator przy piśmie z dnia 24 września 2020 r. – drogą elektroniczną – w dniu 25 września 2020 r. przesłał skarżącej protokoły z przesłuchania świadków A. B. i A. C. z prawomocnie zakończonego postępowania przygotowawczego o sygnaturze PO [...]. Protokoły te, jak wyjaśnił organ, zostały zanonimizowane w związku z ograniczeniami prawa do informacji publicznej, w szczególności z prawem do ochrony prywatności osoby fizycznej - art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.

W ocenie Sądu I instancji, zastosowana przez organ znaczna anonimizacja wnioskowanych protokołów zeznań świadków niewątpliwie niweczy pożądany przez wnioskodawcę rezultat w postaci uzyskania informacji publicznej – protokołów z zeznań ww. świadków. Protokoły w wersji wysłanej Spółce, a więc pozbawionej w znacznej części ich treści, nie pozwalają w istocie na zapoznanie się z treścią złożonych zeznań, skoro w zasadniczej części zeznania te zostały ukryte.

Podsumowując Sąd I instancji stwierdził, że przekazanie zanonimizowanych protokołów zeznań świadków bez wydania decyzji w trybie art. 16 u.d.i.p. nie odpowiada przepisom tej ustawy, skoro istotą żądanej informacji publicznej miała być treść zeznań ww. świadków złożonych we wskazanym wyżej postępowaniu przygotowawczym. Oznacza to zatem, że organ pozostaje w bezczynności co do rozpoznania wniosku Spółki z dnia 27 września 2019 r., a przez to organ nie wykonał w wymagany przepisami prawa sposób ww. wyroku Sądu wydanego w sprawie [...].

Przy czym Sąd I instancji podkreślił, że jeżeli zdaniem Prokuratora nie jest możliwe udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej w żądanym zakresie, to konieczne staje się wydanie decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej z uzasadnieniem, jakie konkretnie informacje i ze względu na ochronę jakich praw zostają usunięte z tych protokołów.

Powyższe skutkowało wymierzeniem Prokuratorowi Okręgowemu w [...] grzywny w kwocie 1000 zł (punkt I wyroku), której wysokość, zdaniem Sądu I instancji mieściła się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. i która jest adekwatna z punktu widzenia zaistniałej w niniejszej sprawie bezczynności w załatwieniu sprawy stwierdzonej przez Sąd. WSA uznał również, że stwierdzona w przedmiotowej sprawie bezczynność w wykonaniu ww. wyroku nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa (art. 154 § 2 p.p.s.a. - punkt II wyroku). W ocenie Sądu I instancji zasadne było także żądanie przyznania na rzecz Spółki od organu sumy pieniężnej w kwocie 500 zł (art. 154 § 7 p.p.s.a. – punkt III wyroku).

Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Prokurator Okręgowy w [...], zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu:

naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 154 § 1, 2, 6 i 7 p.p.s.a. poprzez uznanie, że Prokurator Okręgowy w [...] nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia [...] 2020 roku, sygn. [...] i w konsekwencji wymierzenie organowi. grzywny w wysokości 1000 złotych, przy stwierdzeniu, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w kwocie 500 złotych i zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania w sytuacji, gdy Prokurator Okręgowy w [...] wykonał przedmiotowy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia z dnia [...] 2020 roku, sygn. [...] w sposób wskazany w jego sentencji, a zatem nie dopuścił się bezczynności;

naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 134 p.p.s.a. poprzez dokonanie oceny prawidłowości przeprowadzonej przez prokuratora anonimizacji protokołów przesłuchań świadków A. C. i A. B.: znajdujących się w aktach umorzonego prawomocnie postępowania Prokuratury Okręgowej w [...] o sygn. [...]. wyłącznie przez pryzmat ilości zanonimizowanego tekstu w sytuacji, gdy zakres i sposób dokonania ww. czynności materialno-technicznej wynikał z konieczności ochrony prywatności świadków i należał do wyłącznej kompetencji organu;

naruszenie prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz.U.2020.2176 j.t. - dalej jako u.i.d.p.) w zw. z art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu poglądu prawnego, iż przekazanie zanonimizowanych protokołów przesłuchań świadków A. B. i A. C. znajdujących się w aktach umorzonego prawomocnie postępowania Prokuratury Okręgowej w [...] o sygn. [...] było niedopuszczalne, gdyż spowodowało, na gruncie przedmiotowej sprawy, radykalne ograniczenie dostępu do informacji publicznej, o jakiej mowa w powołanym przepisie i wymagało podjęcia decyzji w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. wskazującej jakie konkretnie informacje i ze względu na ochronę jakich dóbr zostają usunięte w sytuacji i gdy takie działanie zniweczyłoby istotę ochrony prawnej, o jakiej mowa w powołanym przepisie.

Powyższe zarzuty zostały rozwinięte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Wskazując na powyższe uchybienia, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi S. spółka z o. o. spółka komandytowa w W.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W niniejszej sprawie strona skarżąca kasacyjnie oraz strona przeciwna wyraziły zgodę na skierowanie sprawy na posiedzenie niejawne, dlatego też rozpoznanie skargi kasacyjnej, stosownie do art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a., nastąpiło na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.

Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego.

W niniejszej sprawie strona skarżąca oparła skargę kasacyjną na obu podstawach: naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Rozpoznając zarzuty skargi kasacyjnej w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że nie są uzasadnione i z tego powodu skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przede wszystkim jako nieuzasadniony ocenić należy zarzut naruszenia art. 134 p.p.s.a. Po pierwsze przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd pierwszej instancji zarzuca skarga kasacyjna. W odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065; wyrok NSA z dnia 7 marca 2014 r., II GSK 2019/12, LEX nr 1495144; wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2013 r., II OSK 552/12, LEX nr 13562450; wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2013 r., II GSK 1573/12, LEX nr 1354882; wyrok NSA z dnia 27 marca 2012 r., II GSK 218/11, LEX nr 1244607; wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., II OSK 2496/10, LEX nr 1145608; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2012 r., II OSK 2232/10, LEX nr 1138117). Warunek przytoczenia podstawy zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające Sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis skarżący miał na uwadze, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Naruszony przez Sąd I instancji przepis musi być wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065; wyrok NSA z dnia 6 lutego 2014 r., II GSK 1669/12, LEX nr 1450654; wyrok NSA z dnia 14 marca 2013 r., I OSK 1799/12, LEX nr 1295809; wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2014 r., II OSK 1977/12, LEX nr 1502246). Tymczasem artykuł 134 p.p.s.a. dzieli się na dwa paragrafy.

Po drugie nawet gdyby przyjąć, posiłkując się uzasadnieniem skargi kasacyjnej, że chodzi o zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., to jest on niezasadny. Przepis ten stanowi, że "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a". Zatem zostały w nim określone granice rozpoznania skargi przez sąd administracyjny pierwszej instancji, zaś granice danej sprawy wyznacza jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego działania lub bezczynności organu administracji publicznej. Oznacza to, że o naruszeniu normy wynikającej z powyższego przepisu można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo – mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku – nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącego, a które Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu. Sąd I instancji rozpoznając skargę niewątpliwie orzekał w granicach sprawy, oceniając postępowanie w przedmiocie niewykonania przez Prokuratora Okręgowego w [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia [...] 2020 r. w sprawie o sygn. akt [...], a zatem nie orzekał w granicach (w znaczeniu podmiotowym i przedmiotowym) innej sprawy niż ta, w której została wniesiona skarga. W drugim zaś przypadku istotne jest to, że "strona nie może ograniczyć się do wytyku wyłącznie naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., gdyż wówczas przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej. W takiej sytuacji strona zobowiązana jest powiązać art. 134 § 1 p.p.s.a. z takimi przepisami, których złamania przez organ administracji miał nie dopatrzyć się Sąd pierwszej instancji" (zob. wyrok NSA z dnia 22 maja 2014 r., I OSK 782/13). Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. jest tak skonstruowany, że powoływanie się w skardze kasacyjnej na jego naruszenie musi być zawsze powiązane z przywołaniem przepisu, którego naruszenia przez organy nie zauważył Sąd I instancji (por. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2007 r., II OSK 610/06, Lex nr 337811; wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2013 r., I OSK 1353/12; wyrok NSA z dnia 15 marca 2013 r., I OSK 1033/12). Co nie ma miejsca w rozpoznawanej skardze kasacyjnej.

Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 154 § 1, 2, 6 i 7 p.p.s.a. Zgodnie z brzmieniem art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Przepis ten przede wszystkim statuuje prawo strony (skarżącego, ale także każdego z uczestników postępowania sądowoadministracyjnego na prawach strony) do wniesienia skargi o wymierzenie organowi grzywny w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Skarga o wymierzenie organowi grzywny jest skargą w odrębnej, samodzielnej ze względu na jej podstawy prawne, sprawie.

Przepis art. 154 § 1 p.p.s.a. formułuje trzy przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze musiał zostać wydany prawomocny wyrok, który uwzględniał skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązywał organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie wyrok ten nie został wykonany pomimo upływu wyznaczonego w nim terminu do załatwienia sprawy. Po trzecie strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Niewykonanie wyroku, o którym mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a., ma miejsce zarówno wtedy, gdy organ nie wykonał orzeczenia sądu w ogóle albo wykonał je tylko częściowo, jak i wtedy, gdy wprawdzie wykonał orzeczenie, ale z przekroczeniem wyznaczonego terminu. Zatem Sąd naruszyłby ten przepis, gdyby orzekał na jego podstawie w sytuacji, gdy nie został wydany prawomocny wyrok uwzględniający skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązujący organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności, gdy taki wyrok został wykonany we wskazanym w nim terminie lub gdy strona przed wniesieniem skargi nie wystąpiła do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Takie okoliczności wyłączające orzekanie nie zachodzą w niniejszej sprawie.

Niewykonywanie wyroków sądów godzi w samą istotę zasady praworządności, którą organy administracji publicznej są bezwzględnie związane (art. 7 Konstytucji RP, art. 6 k.p.a.) i w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane.

W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wydał w dniu [...] 2020 r. wyrok w sprawie o sygn. akt [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem z 18 sierpnia 2020 r. W punkcie I powyższego orzeczenia Sąd zobowiązał Prokuratora Okręgowego w [...] do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 27 września 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt organowi, a 9 września 2020 r. zwrócił akta organowi. W dniu 25 września 2020 r. skarżąca otrzymała drogą elektroniczną skany łącznie trzech protokołów z przesłuchań A. B. i A. C., jednak w przeważającej części zostały one zanonimizowane. Anonimizacja nie dotyczyła jedynie zawartych w protokołach danych osobowych i nazw podmiotów gospodarczych, lecz obejmowała całe fragmenty i strony tych protokołów, co stanowi ok. 70% ich treści. Wobec powyższego pismem z dnia 30 września 2020 r. skarżąca wezwała organ do wykonania ww. wyroku w terminie 7 dni.

Jak słusznie wskazał Sąd I instancji że kluczowe dla oceny, czy organ ma obowiązek anonimizując częściowo daną informację wydać w związku z tym na podstawie art. 5 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej w tej części, czy też anonimizacja ta nie niesie konieczności wydania takiej decyzji, gdyż nie stanowi odmowy udostępnienia informacji publicznej - jest to, czy anonimizowana informacja jest wprost objęta zakresem żądania wniosku, czy też pojawia się "przy okazji" udostępniania informacji publicznej (...). Wydanie decyzji odmownej, na podstawie przepisu art. 16 u.d.i.p. byłoby konieczne tylko w przypadku, gdyby istota żądanej informacji dotyczyła żądania ujawnienia chronionych prawem danych wskazanych osób lub danych wrażliwych innych podmiotów. Ocenę tę należy zatem przeprowadzać przez pryzmat złożonego w sprawie wniosku i wskazanego w nim wyraźnie zakresu żądanych informacji (zob. wyrok NSA z dnia 22 października 2019 r., sygn. akt I OSK 878/18 i tam: wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1928/150; wyrok NSA z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt I OSK 537/17; wyrok NSA z dnia 20 września 2017 r., sygn. akt I OSK 227/17; wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 2267/12).

Na gruncie rozpoznanej sprawy zastosowana przez organ znaczna anonimizacja wnioskowanych protokołów zeznań świadków niewątpliwie niweczy pożądany przez wnioskodawcę rezultat w postaci uzyskania informacji publicznej – protokołów z zeznań ww. świadków, czemu skarżąca dała wyraz w wezwaniu organu do wykonania wyroku, a następnie w skardze. Protokoły w wersji wysłanej Spółce, a więc pozbawionej w znacznej części ich treści, nie pozwalają w istocie na zapoznanie się z treścią złożonych zeznań, skoro w zasadniczej części zeznania te zostały ukryte. To z kolei oznacza, że organ nie udzielił informacji w pełni odpowiadającej wnioskowi o udzielenie informacji publicznej, skoro usunięta część zeznań stanowiła zasadniczy cel wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Anonimizacja nie powinna bowiem prowadzić do udostępnienia tylko części informacji, a jedynie do usunięcia danych wrażliwych. Utajnienie w szerokim czy w pełnym zakresie danych w żądanych dokumentach powoduje radykalne ograniczenie dostępu do informacji publicznej, co z kolei wymaga podjęcia decyzji w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., w której należy przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej uzasadnić zgodnie z wytycznymi zawartymi w tym przepisie. Bez wątpienia pismo organu z dnia 24 września 2020 r., przy którym przesłano zanonimizowane protokoły, nie jest decyzją odmawiającą udostępnienia informacji publicznej i nie może stanowić ono o załatwieniu wniosku o udzielenie żądanej informacji publicznej we właściwej formie. Zresztą, jak wskazuje sam skarżący kasacyjnie, usprawiedliwiając swoje działania "wprawdzie A. C. w latach [...]-[...] był Zastępcą Dyrektora, zaś A. B. - Dyrektorem Działu Kontroli Projektów w Narodowym Centrum Badań i Rozwoju będącym państwową osobą prawną odpowiedzialną za przyznawanie publicznych dotacji na realizację projektów badawczo-rozwojowych, to jednakże w toku przesłuchania w charakterze świadków oboje nie ograniczali się do okresu swojego zatrudnienia i spraw służbowych, lecz relacjonowali zdarzenia, które miały miejsce po ustaniu ich zatrudnienia w ww. jednostce oraz o sprawach o charakterze prywatnym i osobistym." W konsekwencji podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że przekazanie zanonimizowanych protokołów zeznań świadków bez wydania decyzji w trybie art. 16 u.d.i.p. nie odpowiada przepisom tej ustawy, skoro istotą żądanej informacji publicznej miała być treść zeznań ww. świadków złożonych we wskazanym wyżej postępowaniu przygotowawczym. Oznacza to zatem, że organ nadal pozostaje w bezczynności co do rozpoznania wniosku skarżącej Spółki z dnia 27 września 2019 r., a przez to organ nie wykonał w wymagany przepisami prawa sposób ww. wyroku Sądu wydanego w sprawie [...].

Zgodnie z brzmieniem art. 154 § 2 p.p.s.a., Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zatem sąd administracyjny na mocy tego przepisu ma obowiązek stwierdzić, czy zaistniała w sprawie bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zatem zapadłe w zaskarżonym wyroku Sądu I instancji rozstrzygnięcie, iż organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa jest adekwatne do wskazanej podstawy prawnej oraz zaistniałego w sprawie stanu faktycznego.

Natomiast w art. 154 § 6 i 7 p.p.s.a. zamieszczono podstawy orzekania w przedmiocie wymierzenia grzywny oraz przyznania sumy pieniężnej. Skoro organ, w terminie wyznaczonym wyrokiem sądu sprawy nie załatwił, a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym terminie, to w tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie organowi grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.

Ustawodawca przewidując w przepisach art. 154 § 1 i 6 oraz § 7 p.p.s.a. nałożenie grzywny za niewykonanie prawomocnego wyroku (element obligatoryjny) i możliwość przyznania stronie skarżącej sumy pieniężne (element fakultatywny) nie zawarł przesłanek miarkowania ich wysokości, wskazując jedynie ich maksymalną dopuszczalną wysokość. Dlatego ustalenie wysokości zarówno grzywny, jak i sumy pieniężnej zostało pozostawione do uznania sądu i uzależnione jest od okoliczności rozpoznawanej sprawy. W orzecznictwie wskazuje się, że takimi okolicznościami są m.in. okres zwłoki organu związanej z niewykonaniem wyroku, charakter sprawy, trudności z wykonaniem wyroku, a także to, czy przed rozpoznaniem wniosku organ obowiązek wypełnił.

Nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie, że art. 154 § 1 w zw. z § 6 i 7 p.p.s.a. zostały prawidłowo zastosowane, a wymierzona grzywna oraz przyznana od organu na rzecz strony skarżącej suma pieniężna, nie są nadmiernie represyjne lub nieadekwatne do okoliczności sprawy, a w konsekwencji zbyt wysokie. Obydwa środki mają charakter dyscyplinująco-represyjny i mają uświadomić organowi nieopłacalność niewykonywania wyroków sądu. Trudno też mówić w tym przypadku o rygoryzmie Sądu, który określa środki dyscyplinujące i kompensacyjne w dolnych dopuszczalnych granicach.

Wreszcie nieuzasadniony jest zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 1 i 2 u.i.d.p. w zw. z art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez błędną ich wykładnię. W kontekście powołanych przepisów Sąd I instancji zwrócił uwagę, że dostęp do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom wskazanym w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. oraz art. 61 ust. 3 Konstytucji RP (str. 6-7 uzasadnienia). Jednocześnie wskazał, że ograniczenie to, w zakresie prywatności osoby fizycznej i tajemnicy przedsiębiorcy nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa - art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Ponadto, jak wskazano wyżej, Sąd I instancji wyjaśnił w jakich przypadkach, dla ochrony wartości wskazanych w ww. przepisach, wystarczające jest dokonanie anonimizacji danych (tylko dane wrażliwe), a w jakich organ, odmawiając udzielenia informacji publicznych obowiązany jest wydać decyzję w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Sąd umotywował też dlaczego w okolicznościach niniejszej sprawy dokonanie tak szerokiej anonimizacji protokołów przesłuchań A. C. i A. B. narusza przepisy u.d.i.p. Wspomniane osoby były osobami pełniącymi funkcje publiczne w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a zeznania tych osób zostały złożone w śledztwie o sygnaturze [...] i dotyczyły sprawy mającej związek z pełnieniem przez nie wysokich stanowisk kierowniczych w strukturze NCRB. Sprawa ta postanowieniem Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia 6 maja 2019 roku została umorzona. Sam Prokurator Okręgowy w [...] w piśmie z dnia 12 października 2020 roku, nr [...] wskazał, że anonimizacja treści tych dokumentów była związana z ograniczeniami prawa do informacji publicznej, a w szczególności z prawem do ochrony prywatności osoby fizycznej (art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.). Tym samym potwierdzając konieczność zastosowania tych przepisów oraz wydania decyzji w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.

Dodatkowo w odniesieniu do powyższego zarzutu zwrócić należy uwagę, że podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię to autor skargi kasacyjnej wykazać musi, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa oraz jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Tymczasem zarówno w treści tego zarzutu, jak i w jego uzasadnieniu tego nie wykazano. Co więcej z treści uzasadnienia zarzutu wynika, że skarżącemu kasacyjnie chodziło raczej o niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, niż o jego błędną wykładnię.

O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto w punkcie 2 sentencji wyroku na podstawie art. 204 pkt 2 i art. 209 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. t.j. 2018 r., poz. 265), z uwzględnieniem stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt: II FPS 4/12 (publ.: LEX nr 1226661).