Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 920/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-02-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 200a ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 2183
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA Sławomir Fularski (spr.), Stanisław Marek Pietras, Protokolant referent stażysta Monika Duma-Szymczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2019 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zwiększonego stypendium doktoranckiego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...]; 2. zasądza od Rektora Politechniki [...] na rzecz M. D. kwotę 697 (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Rektor Politechniki [...] (dalej jako "Rektor" lub "organ") decyzją z [...] grudnia 2017 r. nr [...], działając na podstawie art. 200a oraz art. 207 ust. 1 ustawy z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 z późn. zm., dalej jako "ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym") w związku z art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej jako "kpa"), pkt 2 załącznika nr 2 do zarządzenia nr [...] Rektora z [...] sierpnia 2015 r., odmówił przyznania M.D. (dalej jako "wnioskodawca") zwiększonego stypendium doktoranckiego.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zwiększenie stypendium nie zostało przyznane stosownie do postanowień art. 200a ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z uwagi na fakt, że wnioskodawca nie znajduje się w grupie 30% najlepszych doktorantów na roku studiów.

Pismem z [...] stycznia 2018 r. wnioskodawca złożył do Rektora wniosek

o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją. Wskazał, że nie przyznano mu punktów za dokonanie zgłoszenia patentowego z [...] września 2017 r., gdyż

w terminie składania wniosków o stypendium, urząd patentowy nie nadał jeszcze numeru ww. zgłoszeniu. Powyższe z kolei nastąpiło z powodu trwającego przetargu na obsługę uczelni w sprawach patentowych.

Organ, decyzją nr [...] z [...] lutego 2018 r., działając na podstawie art. 200a ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 kpa oraz pkt 2 i pkt 8 załącznika nr 2 do zarządzenia nr [...] Rektora z [...] sierpnia 2015 r. w sprawie przyznawania stypendiów doktoranckich oraz zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej uczestnikom stacjonarnych studiów doktoranckich Politechniki [...], po ponownym rozpatrzeniu ww. sprawy dotyczącej przyznania wnioskodawcy zwiększenia stypendium doktoranckiego na okres od [...] października 2017 r. do [...] września 2018 r., orzekł o utrzymaniu w mocy własnej decyzji z [...] grudnia 2017 r.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wnioskodawca jest uczestnikiem stacjonarnych studiów doktoranckich na Wydziale [...] Politechniki [...] (Wydział [...]) na trzecim roku. [...] września 2017 r. złożył wniosek o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego określonego w Regulaminie przyznawania zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej uczestnikom stacjonarnych studiów doktoranckich Politechniki [...] - załącznik nr 2 do zarządzenia nr 36/2015 Rektora z 31 sierpnia 2015 r. (dalej jako "Regulamin"). Następnie Rektor przytoczył treść art. 200a ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz pkt 2 i 8 Regulaminu. Wskazał, że w piśmie z [...] lutego 2018 r. Kierownik Studiów Doktoranckich, Przewodniczący Wydziałowej Doktoranckiej Komisji Stypendialnej na Wydziale [...], poinformował wnioskodawcę, iż brak jest podstaw do przyznania mu dodatkowych punktów za podane we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zgłoszenie patentowe. Zostało ono bowiem dokonane w 2017 r., a zgodnie z pkt 5 kryteriów opiniowania wniosków

o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych na ww. wydziale w roku akademickim 2017/2018, Wydziałowa Komisja Doktorancka tworząc listy rankingowe bierze pod uwagę ocenę parametryczną wynikającą z liczby punktów przyznanych za osiągnięcia w pracy badawczej w roku kalendarzowym poprzedzającym rok ubiegania się

o stypendium.

W dalszej kolejności organ wyjaśnił, że [...] listopada 2017 r. Wydziałowa Doktorancka Komisja Stypendialna na Wydziale [...] wyraziła pozytywną opinię na temat oceny doktoranta obejmującą osiągnięcia oraz postępy w poprzednim roku akademickim. Pozytywną opinię wyraził również dziekan tego wydziału. Tym samym wnioskodawca spełnił kryteria formalne, o których mowa w pkt 8 Regulaminu. Jednak nie jest to jedyny wymóg warunkujący przyznanie wnioskowanego zwiększenia stypendium doktoranckiego bowiem oprócz powyższego wnioskodawca musiałby znaleźć się w grupie 30% najlepszych doktorantów na roku, zgodnie z pkt 2 Regulaminu. Po ustaleniu w trybie konkursowym, określonym Regulaminem, ustalono, że wnioskodawca nie znajduje się w grupie 30% najlepszych doktorantów na roku studiów z powodu zbyt małej liczby punktów by móc mieć przyznane stypendium projakościowe. Tym samym, wnioskodawca nie spełnił warunków wynikających z art. 200a ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i pkt 2 Regulaminu, co skutkowało negatywnym rozpatrzeniem jego wniosku.

Pismem z [...] kwietnia 2017 r. wnioskodawca reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego (dalej jako "skarżący") wniósł skargę na ww. na decyzję Rektora. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 200a ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 8 ust. 2 Regulaminu przez ich niewłaściwe zastosowanie, a to na skutek stwierdzenia, że skarżący nie znajduje się w grupie 30 % najlepszych doktorantów na danym roku, dokonanego w oparciu o sprzeczne z tymi przepisami uregulowanie ust. 5 kryteriów opiniowania wniosków o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej na dofinansowanie zadań projakościowych na ww. wydziale

w roku akademickim 2017/2018. Ponadto zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik postępowania tj.:

- art. 8, art. 9 oraz art. 11 kpa, poprzez naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego wskazanych w tych przepisach, tj. zasad: pogłębiania zaufania, udzielania informacji, wyjaśniania zasadności przesłanek, którymi organy kierowały się przy wydawaniu decyzji, poprzez brak jasnych i ogólnie dostępnych zasad i kryteriów przyznawania stypendiów, które skutkowały błędnym ustaleniem, że skarżący nie znajduje się w grupie najlepszych doktorantów i w konsekwencji odmowę przyznania zwiększenia stypendium doktoranckiego

- art. 15 kpa, poprzez brak dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy oraz brak odniesienia się do zarzutów podniesionych w odwołaniu

- art. 107 § 3 kpa poprzez brak dostatecznego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji Rektora z [...] grudnia 2017 r. o odmowie przyznania zwiększenia stypendium doktoranckiego.

Mając powyższe na uwadze, skarżący wniósł o uchylenie zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie decyzji i wskazanie sposobu załatwienia sprawy oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

W obszernym uzasadnieniu skargi m.in. wskazano, że zgodnie z pkt 8 Regulaminu, zwiększenie stypendium doktoranckiego na drugim i kolejnych latach studiów doktoranckich może być przyznane doktorantowi, który w poprzednim roku akademickim wyróżniał się osiągnięciami w pracy dydaktycznej, badawczej, samorządowej. Na podstawie zaś pkt 9 Regulaminu za poprzedni rok akademicki uznaje się rok akademicki, w trakcie którego ma być wypłacane zwiększenie stypendium doktoranckiego. Nadto, skarżący zarzucając sprzeczność w uzasadnieniu

i działaniu organu podniósł, że Rektor arbitralnie zastosował wadliwy pkt 5 kryteriów opiniowania.

W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie uznał zarzuty skargi za niezasadne. Wyjaśnił, że dodatkowe punkty z tytułu dokonania zgłoszenia patentowego zostałyby przyznane skarżącemu, gdyby zgłoszenie patentowe nastąpiło w 2016 r., tj. zgodnie z pkt 5 kryteriów opiniowania, w roku kalendarzowym poprzedzającym rok ubiegania się

o stypendium.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Mając na uwadze ww. kryteria kontroli sądowej, stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja organu są niezgodne z prawem.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Rektora utrzymująca w mocy jego własną decyzję o odmowie przyznania skarżącemu zwiększenia stypendium doktoranckiego na okres od [...] października 2017 r. do [...] września 2018 r. Jak ustalił bowiem organ

w trybie konkursowym określonym Regulaminem, skarżący nie znajduje się w grupie 30% najlepszych doktorantów na roku studiów z powodu zbyt małej liczby punktów by móc mieć przyznane stypendium projakościowe. Tym samym, zdaniem organu, skarżący nie spełnił warunków wynikających z art. 200a ust. 1 ustawy Prawo

o szkolnictwie wyższym i pkt 2 Regulaminu, co skutkowało negatywnym rozpatrzeniem jego wniosku.

Zgodnie z art. 200a ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, zwiększenie stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej, o której mowa w art. 94b ust. 1 pkt 5, przysługuje doktorantom wyróżniającym się w pracy naukowej i dydaktycznej. Tryb przyznawania zwiększenia stypendium doktoranckiego określa regulamin określony przez rektora po uzyskaniu opinii właściwego organu samorządu doktorantów,

z uwzględnieniem zasady, że uprawnienie do otrzymywania tego stypendium przysługuje nie więcej niż 30% najlepszych doktorantów na poszczególnych latach studiów doktoranckich.

Stosownie do pkt 2 Regulaminu określonego przez Rektora, uprawnienie do otrzymania zwiększenia stypendium doktoranckiego przysługuje nie więcej niż 30 % najlepszych doktorantów na poszczególnych latach studiów. Na podstawie zaś pkt 8 Regulaminu, zwiększenie stypendium doktoranckiego na drugim roku studiów

i kolejnych latach studiów doktoranckich może być przyznane doktorantowi, który

w poprzednim roku akademickim wyróżnił się osiągnięciami w pracy dydaktycznej, badawczej, samorządowej. W przypadku osiągnięć w pracy samorządowej wymagane jest potwierdzenie Przewodniczącego Rady Doktorantów Politechniki [...],

a liczba punktów przyznanych za działalność samorządową nie może przekroczyć 10% maksymalnej możliwej do przyznania liczby punktów.

Poza sporem w niniejszej sprawie jest, że skarżący jest doktorantem trzeciego roku studiów, jak również fakt, że przy ocenie jego wniosku nie uwzględniono mu dodatkowych punktów z tytułu dokonania zgłoszenia patentowego które nastąpiło [...] września 2017 r.

Zauważyć należy, że zgodnie z pkt 9 Regulaminu za poprzedni rok akademicki uznaje się rok akademicki, w trakcie którego ma być wypłacane zwiększenie stypendium doktoranckiego. Z kolei z pkt 11 ppkt 2 lit. a Regulaminu wynika, że kierownik studiów doktoranckich dokonuje oceny wniosku doktoranta w przypadku doktorantów, którzy ukończyli co najmniej jeden rok studiów doktoranckich ocenę doktoranta, ocenę doktoranta, obejmującą osiągnięcia w poprzednim roku akademickim, dokonaną przez opiekuna naukowego albo promotora i dziekana, uwzględniającą postępy w pracy naukowej i przygotowaniu rozprawy doktorskiej. Kryteria opiniowania wniosków o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego ustala dziekan, po zasięgnięciu opinii kierownika studiów doktoranckich i Wydziałowej Rady Doktorantów, i ogłasza, na co najmniej dwa tygodnie przed rozpoczęciem roku akademickiego (pkt 12 Regulaminu).

Z powyższych przepisów wynika zatem, że organ winien wziąć pod uwagę osiągnięcia skarżącego w pracy dydaktycznej, badawczej, samorządowej z okresu od [...] października 2016 r. do [...] września 2017 r., w tym również zgłoszenie patentowe które nastąpiło [...] września 2017 r. Za powyższe zgłoszenie patentowe skarżący winien więc otrzymać, zgodnie z pkt 5 lit. 9 kryteriów opiniowania wniosków o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych na Wydziale [...] w roku akademickim 2017/2018 - dodatkowe 15 pkt. To z kolei oznacza, że z wynikiem 29,50 pkt znalazłby się w grupie 30% najlepszych doktorantów na trzecim roku studiów.

W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie stanowisko organu, że dodatkowe punkty z tytułu dokonania zgłoszenia patentowego zostałyby przyznane skarżącemu jedynie wtedy, gdyby zgłoszenie patentowe nastąpiło w 2016 r. Stanowisko organu opiera się bowiem jedynie na sprzecznym z ww. przepisami Regulaminu określonego przez Rektora zapisie zawartym w pkt 5 kryteriów opiniowania wniosków

o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych na Wydziale [...] w roku akademickim 2017/2018 - ustalanych przez dziekana. Wprawdzie z pkt 5 przedmiotowych kryteriów wynika, że Wydziałowa Komisja Doktorancka tworząc listy rankingowe bierze pod uwagę ocenę parametryczną wynikającą z liczby punktów przyznanych za osiągnięcia w pracy badawczej w roku kalendarzowym poprzedzającym rok ubiegania się

o stypendium, niemniej jednak, istotnym dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest, że tryb przyznawania zwiększenia stypendium doktoranckiego określa regulamin określony przez rektora. Na podstawie przedmiotowego regulaminu organ winien zaś uwzględnić osiągnięcia skarżącego w poprzednim roku akademickim (tj. od [...] października 2016 r. do [...] września 2017 r.), a nie osiągnięcia skarżącego w roku kalendarzowym poprzedzającym rok ubiegania się o stypendium. Dziekan danego wydziału ustala bowiem jedynie kryteria opiniowania wniosków o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego, które to nie mogą być sprzeczne z przepisami Regulaminu określonego przez Rektora na podstawie delegacji zawartej w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym.

W związku z powyższym, stwierdzić należy, że skarżący zasadnie zarzucił organowi sprzeczność zapisów w powołanych aktach wewnętrznych uczelni.

W konsekwencji zaś powyższego Rektor naruszył przepisy prawa materialnego,

tj. art. 200a ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz pkt 8 i 11 ppkt 2 lit. a) Regulaminu w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Nie uzasadnił też

w przekonywujący sposób swoich rozstrzygnięć naruszając przy tym art. 11 i art. 107 § 3 kpa w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ mając na uwadze powyższe wskazania Sądu oraz art. 153 p.p.s.a. wyda stosowne rozstrzygnięcie w sprawie.

W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku. Orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265), bowiem skarżący był reprezentowany przed Sądem przez radcę prawnego. Na powyższe koszty składa się uiszczony przez skarżącego wpis od skargi w kwocie 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa od dokumentu pełnomocnictwa 17 zł.