Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1558/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 247 § 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 54 § 3, art. 56, art. 134 § 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem as. sąd. WSA Maria Grzymisławska - Cybulska Protokolant: sekretarz sądowy Krzysztof Dzierzgowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2017 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2015 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] stwierdziło z urzędu nieważność swojej decyzji z dnia 10 maja 2016 r., nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza P. z dnia 14 grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie określenia X. sp. z o.o. (dalej zwanej również skarżącą) wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r., na kwotę [...]zł.

W ocenie organu jego decyzja z dnia 10 maja 2016 r. obciążona jest wadą wyczerpującą znamiona przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, określonej w art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm. – dalej w skrócie: "O.p."). W ocenie organu rażące naruszenia prawa w rozumieniu wskazanego przepisu ma miejsce gdy treść decyzji jak również działania organu poprzedzające jej wydanie pozostają w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Naruszenie prawa będzie miało cechę "rażącego" wtedy, gdy czynności postępowania organu podatkowego lub istota załatwienia sprawy są w swej treści zaprzeczeniem obowiązującej regulacji prawnej. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z dnia 10 maja 2016 r., w sposób rażący naruszono zasadę czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania. W tym kontekście wskazano, że konkretyzację normy wyrażonej w art. 123 O.p., zawiera art. 200 § 1 O.p., stanowiący procesową gwarancję realizacji uprawnień stron postępowania podatkowego w zakresie jej pełnego udziału w postępowaniu. Zauważono, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż skarżąca została pozbawiona prawa do zapoznania się z całością materiału dowodowego zebranego w sprawie na etapie postępowania odwoławczego a zwłaszcza możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz wyrażenia swojego stanowiska co mogło mieć istotny wpływ na podjęte przez organ rozstrzygnięcie.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżąca wniosła odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji SKO w L. z dnia [...] czerwca 2016 r. w całości. W uzasadnieniu odwołania skarżąca wskazała, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa procesowego, to jest norm prawnych wynikających z art. 123 § 1 oraz art. 200 § 1 O.p. Zaznaczono jednak, że już wcześniej wniesiono skargę do WSA w Poznaniu na decyzję z dnia 10 maja 2016 r., której to nieważność stwierdziło Kolegium, zatem skarga winna zostać rozstrzygnięcia przez sąd. W ocenie skarżącej organ uznając zasadność skargi z powodu rażącego naruszenia prawa powinien wydać rozstrzygnięcie w trybie art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Na skutek rozpoznania odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] utrzymało w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...] czerwca 2016 r.

Organ podtrzymał uprzednio wyrażone stanowisko, że w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z dnia 10 maja 2016 r., rażąco naruszono zasadę czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania. Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazano, że nadzwyczajny tryb wzruszenia ostatecznej decyzji podatkowej został wszczęty przed złożeniem skargi do WSA w Poznaniu, co daje pierwszeństwo temu postępowaniu przed drogą postępowania sądowoadministracyjnego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 10 maja 2016 r., zostało bowiem wszczęte postanowieniem z dnia 23 maja 2016 r. Skarga wpłynęła zaś do Kolegium dopiero dnia 21 czerwca 2016 r. Zaznaczono, że zgodnie z art. 56 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu.

Ostateczna decyzja podatkowa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] sierpnia 2016 r., stanowi przedmiot skargi kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – doradcę podatkowego wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi opisano przebieg postępowania poprzedzającego wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 10 maja 2016 r. W tym zakresie wyjaśniono, że skarżąca w prawidłowy sposób złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2015 r., wykazując budynek przechowalni warzyw w punkcie F - przedmioty zwolnione. W ocenie strony skarżącej nie należy wydawać decyzji, gdy wynikające z niej zobowiązanie podatkowe miałoby być takie samo jak to zadeklarowane przez podatnika. Podtrzymano przy tym argumentację zawartą w złożonym uprzednio odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wskazało, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2016 r., wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącej nie dotyczy określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r. Kolegium podtrzymało również swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się bezzasadna.

Na wstępie należy przypomnieć, że przedmiotem kontroli sądu administracyjnego w niniejszej sprawie jest decyzja SKO w L. z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] utrzymującą w mocy wydaną uprzednio przez ten organ decyzję z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji tego organu z dnia 10 maja 2016 r., nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza P. z dnia 14 grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie określenia skarżącej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r.

W rozpoznawanej skardze pełnomocnik skarżącej podnosi, że zaskarżona decyzja utrzymuje w mocy decyzję Burmistrz P., którą określono skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego. W dalszej części uzasadnienia skargi opisano okoliczności poprzedzające wydanie decyzji w postępowaniu zwykłym. W skardze sformułowano również zarzuty względem decyzji zapadłej w tym postępowaniu. Końcowo zaś wskazano, że w zaskarżonej decyzji słusznie stwierdzono, że przy wydaniu pierwszej decyzji w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa procesowego, to jest norm prawnych wynikających z art. 123 § 1 oraz art. 200 § 1 O.p. Wskazano również, że decyzja SKO w L. z dnia 10 maja 2016 r. nr [...] została zaskarżona do Sądu administracyjnego z uwagi na co w razie uznania przez organ zasadności skargi z powodu rażącego naruszenia prawa winno dojść do skorzystania przez organ z uprawnień wynikających art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej w skrócie "p.p.s.a.").

Odnosząc się do argumentacji skargi należy w pierwszej kolejności wskazać, że przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest decyzja zapadła w nadzwyczajnym trybie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji podatkowej. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji organ nadzoru nie może rozpatrywać sprawy co do jej istoty, a więc odnośnie przedmiotu, o którym rozstrzygnięto w kwestionowanej decyzji. Postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, co do jej istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym. Postępowanie to ogranicza się do zbadania, czy kwestionowane ostateczne rozstrzygnięcie jest dotknięte jedną z kwalifikowanych wad, wymienionych enumeratywnie w art. 247 § 1 O.p. uzasadniających stwierdzenie nieważności [tak: wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2016 r., II FSK [...], orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Mając powyższe na uwadze kontrolą sądu administracyjnego w niniejszej sprawie mogą zostać objęte jedynie zarzuty skargi odnoszące się do decyzji kończącej postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej zapadłej w postępowaniu zwykłym.

Wbrew twierdzeniom skargi w sprawie nie doszło do naruszenia postanowień art. 54 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio. Powołując się na przytoczony przepis pełnomocnik strony skarżącej podnosi, że decyzja SKO w L. z dnia 10 maja 2016 r. nr [...] została zaskarżona do sądu administracyjnego, zatem organ nie chcąc uznać zasadności skargi winien skorzystać z uprawnień wynikających z przytoczonego przepisu, nie zaś wszczynać postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. Jak wynika z akt sprawy postępowanie we wskazanym ostatnio przedmiocie zostało wszczęte postanowieniem SKO w L. z dnia 23 maja 2016 r., gdy tymczasem skarga na zapadłą w postępowaniu zwykłym decyzję SKO w L. z dnia 10 maja 2016 r., nr [...] została sporządzona dopiero w dniu 20 czerwca 2016 r. Biorąc pod uwagę powyższą chronologię zdarzeń należy stwierdzić, że prowadzone przez SKO w L. postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji podatkowej miało pierwszeństwo przed postępowaniem sądowoadministracyjnym ze skargi na tę decyzję. Zgodnie bowiem z art. 56 p.p.s.a., w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej w istocie nie kwestionuje legalności decyzji orzekających o stwierdzeniu nieważności decyzji zapadłej w postępowaniu zwykłym wskazując, że "słusznie stwierdzono, że przy wydaniu pierwszej decyzji w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa procesowego". Wskazać w tym miejscu należy, że poddana sądowej kontroli decyzja jest decyzją korzystną dla strony bowiem stwierdza ona nieważność decyzji utrzymującej w mocy decyzję w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego. Na skutek wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia doszło do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji stanowiącej podstawę dochodzenia od skarżącej zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r. w części przewyższającej wykazaną w deklaracji kwotę. W takiej sytuacji uchylenie poddanej sądowej kontroli decyzji byłoby działaniem na niekorzyść skarżącej. Rozstrzygnięcie takie jest niedopuszczalne, bowiem zgodnie z art. 134 § 2 p.p.s.a., sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Zaskarżona decyzja w ocenie Sądu nie została wydana z naruszeniem prawa skutkującym obowiązkiem stwierdzenia jej nieważności, więc niemożliwe jest wydanie orzeczenia na niekorzyść skarżącej uwzględniającego żądania skargi.

Konkludując rozważania należy stwierdzić, że objęta skargą decyzja SKO w L. z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] nie została wydana z naruszeniem prawa skutkującym obowiązkiem stwierdzenia jej nieważności. Uchylenie tej, korzystnej dla skarżącej, decyzji jest niemożliwe z uwagi na wyrażony w art. 134 § 2 p.p.s.a. zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego. Mając powyższe na uwadze skargę należało oddalić zgodnie z art. 151 p.p.s.a.