Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 642/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 24 listopada 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Borkowska Sędziowie Sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Asesor WSA Agnieszka Wąsikowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2020 roku sprawy ze skargi [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] stycznia 2020 roku nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: Prezes PGW, organ II instancji, organ odwoławczy) w decyzji z [...] stycznia 2020 r., znak [...] wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania z [...] maja 2019 r. [...] Sp. z o.o. [...], ul. [...] (skarżąca, Spółka), od decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] PGW Wody Polskie) z [...] kwietnia 2019 r. znak [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości.

Decyzja była wynikiem następujących ustaleń i oceny prawnej.

W dniu 13 czerwca 2016 r. Gmina [...] wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na budowę pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] w rejonie km [...] przy rondzie [...], na działce nr [...] obręb [...] w gminie [...].

W dniu 29 sierpnia 2016 r., na podstawie art. 140 ust. 1, art. 9 ust. 1 pkt 19h, art. 122 ust. 1 pkt 2, art. 123 ust. 2 i 3, art. 127 ust. 5, art. 135 pkt 3 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego w decyzji nr [...] znak [...], Starosta [...] udzielił Gminie [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie pomostu w kształcie litery "[...]" o całkowitej długości 34,6m (wraz z pochylnią i schodami) i szerokości 2,5m, powierzchni 73,7m2, o rzędnej pokładu pomostu 89,5 n.p.m. Kr.

W piśmie z 22 czerwca 2017 r. [...] Sp. z o.o., [...], ul. [...], złożyła odwołanie od decyzji Starosty [...] nr [...] z [...] sierpnia 2016 r. Odwołanie to zostało wniesione w konsekwencji złożenia w dniu 9 czerwca 2017 r. przez [...] sp. z o.o. wniosku o udzielenie informacji publicznej związanej z udzielonym przez Starostę [...] pozwoleniem wodnoprawnym na budowę drewnianego pomostu na odnodze rzeki [...]. W odwołaniu tym skarżąca podniosła, że Spółka [...] nie była uznana za stronę postępowania, pomimo tego, że jest właścicielem urządzenia wodnego - jazu wodnego, a przepust, który według skarżącej jest częścią składową jazu, jest blokowany przez planowaną budowę pomostu przez Gminę [...], zgodnie z decyzją Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r.

W dniu 6 lipca 2017 r. Spółka [...] złożyła do Starosty [...] wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją nr [...] z [...] sierpnia 2016 r. Starosta [...] w postanowieniu nr [...] z [...] lipca 2017 r. zawiesił postępowanie dotyczące wniosku spółki [...] z [...] lipca 2017 r. o wznowienie postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] odwołania spółki [...] z 22 czerwca 2017 r. W dniu 18 sierpnia 2017 r. na podstawie art. 65 § 1 i w związku z art. 150 k.p.a., Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] przekazał powyższe odwołanie do Starosty [...], argumentując, że pismo zatytułowane jako "odwołanie" w rzeczywistości jest wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji, w której to ww. podmiot nie został uznany za stronę. Starosta [...] w dniu [...] października 2017 r. w postanowieniu nr [...] podjął z urzędu zawieszone postępowanie.

W postanowieniu nr [...] z [...] grudnia 2017 r. Starosta [...] wznowił postępowanie w sprawie udzielenia Gminie [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] w rejonie km [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...] zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr [...] z [...] sierpnia 2016 r.

W związku z tym, że z dniem 1 stycznia 2018 r. weszły w życie przepisy ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2018 r. poz. 2268), zgodnie z którą starostowie i marszałkowie województwa utracili kompetencje do wydawania pozwoleń wodnoprawnych, a także zniesiony został Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej i dyrektorzy regionalnych zarządów gospodarki wodnej oraz w świetle art. 397 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, organem właściwym do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości i do ponownego rozpatrzenia decyzji, był Zarząd Zlewni w [...] co zostało potwierdzone zawiadomieniem Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] z [...] sierpnia 2018 r. przekazanym do stron postępowania i do Spółki [...].

Po przeprowadzeniu postępowania, w dniu [...] kwietnia 2019 r. Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] PGW Wody Polskie wydał decyzję [...], odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Starosty [...] nr [...] z [...] sierpnia 2016 r. Głównym powodem wydania takiej decyzji był brak podstaw, według Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] do uznania Spółki [...] za stronę postępowania.

W piśmie z 20 maja 2019 r. [...] złożyła odwołanie od decyzji z [...] kwietnia 2019 r. Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] PGW Wody Polskie, zarzucając naruszenie art. 7, art. 77 oraz 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy i poczynienie niezgodnych ze stanem faktycznym ustaleń; naruszenie art. 151 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 127 ust. 7 pkt 4 i 6 ustawy Prawo wodne przez odmowę uchylenia decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2016 r. nr [...]; naruszenie art. 8, art. 9, art. 10 i art. 28 i art. 127 ust. 7 Prawo wodne przez brak uznania skarżącej za stronę postępowania; naruszenie przepisu art. 7, art. 77 oraz 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy i poczynienie niezgodnych ze stanem faktycznym ustaleń, naruszenie art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 190 ust. 1, w zw. z art. 65 ust. 1 pkt 1 i 3 lit. b, e i h ustawy Prawo wodne przez pozostawienie w obrocie prawnym pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego mogącego doprowadzić do unieruchomienia zamknięć budowli wodnej oraz zmniejszającej przydatność gospodarczą innego urządzenia wodnego.

Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie decyzji organu I instancji w całości oraz uchylenie decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2016 r. nr [...]i odmówienie wydania pozwolenia wodnoprawnego.

W uzasadnieniu decyzji z [...] stycznia 2020 r. Prezes PGW wskazał, że [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] ul. [...] zakupiła w dniu [...] stycznia 2013 r. od [...] Sp. z o.o. następujące urządzenia wodne: jaz zlokalizowany w km [...] rzeki [...], kanał wodny zlokalizowany wzdłuż Al. [...] w [...] oraz staw retencyjny, zlokalizowany na działce nr ewid. [...], obręb [...] w miejscowości [...]. Według organu II instancji, w związku z przeprowadzonym szczegółowo wznowieniowym postępowaniem administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji przez Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] znak [...] z [...] kwietnia 2019r. wynika, że analizowane były materiały dostarczone przez skarżącą, takie jak: opinia biegłego w sprawie "integralności urządzenia wodnego oraz środowiskowych korzyści wynikających z budowy małej elektrowni wodnej" dotycząca jazu w [...] na rzece [...], również kopia książki obiektu budowlanego, która została założona w styczniu 2013 r. tj. po zmianie właściciela, a przepisy Prawa budowlanego stanowią, że książka obiektu budowlanego powinna być jedna, prowadzona przez cały okres użytkowania tego obiektu, a przy zmianie właściciela lub zarządcy powinna być w niej zamieszczona stosowna adnotacja.

Skarżący wraz z wniesionym odwołaniem z 22 czerwca 2017 r. przekazał, m in. kopię protokołu kontroli [...] przeprowadzonej w dniu 11 marca 2014 r. przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...]. Kontrola została przeprowadzona w związku z art. 156 ust. 2 art. 157 ust. 1 i 2 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne. Z treści protokołu wynika, że obiekt posiada "Instrukcję utrzymania, konserwacji i eksploatacji jazu na [...]" z 1979 r. oraz dziennik obsługi jazu - stany wody.

Brak natomiast instrukcji eksploatacji jazu dostosowanej do aktualnej sytuacji formalno-prawnej nowego właściciela. Dodatkowo, w celu wyjaśnienia wątpliwości w sprawie, został zgromadzony przez organ I instancji materiał dowodowy w postaci archiwalnych dokumentów dotyczących przedmiotowego jazu związanych z jego użytkowaniem i przeprowadzeniem remontu.

Według Prezesa PGW, w uzupełnieniu do powyższego uzasadnienia, oraz wobec braku w aktach sprawy jednoznacznych dokumentów, potwierdzających, że pozostałe urządzenia wodne, o których mówi skarżąca, są częścią składową jazu, należy stwierdzić, że wspomniany jaz jest poza zasięgiem oddziaływania pomostu wybudowanego na podstawie pozwolenia wodnoprawnego wydanego decyzją Starosty [...] w dniu [...] sierpnia 2016 r. Zdaniem Prezesa PGW, fakt ten potwierdzają również mapy znajdujące się w dokumentacji. Pomost został wybudowany przez Gminę [...] na odnodze po prawej stronie rzeki [...] w rejonie km [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...], natomiast jaz zlokalizowany jest w km [...] rzeki [...].

Organ odwoławczy stwierdził, że jeżeli organ wyda postanowienie o wszczęciu postępowania i dopiero w kolejnej fazie postępowania ustali, że wnioskodawca występujący na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, nie jest stroną tego postępowania, to organ powinien umorzyć wznowione postępowanie.

Zdaniem Prezesa PGWW, wobec powyższego, decyzję Zarządu Zlewni w [...] znak [...] z [...] kwietnia 2019 r. należy uchylić w całości i umorzyć postępowanie w tej sprawie, gdyż zgodnie z brzmieniem ww. przepisu, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Natomiast postępowanie prowadzone w tym zakresie wykazało, że brak jest podstaw do uznania, że [...] Sp. z o.o. jest legitymowana do uczestniczenia w nim w charakterze strony.

W skardze [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: Spółka, skarżąca) zaskarżyła w całości decyzję Prezesa PGW z [...] stycznia 2020 r. zarzucając jej:

1. naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt. 2 przez jego błędną wykładnię i zastosowanie i uchylenie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania z jednoczesnym umorzeniem postępowania wznowieniowego prowadzonego przez organ I instancji;

2. naruszenie przepisów art. 138 § 1 pkt. 2 i § 2 k.p.a. przez ich błędną wykładnię i niezastosowanie nieorzeczenie co do istoty sprawy przez uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji względnie nieprzekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia;

3. naruszenie przepisu art. 139 k.p.a. przez jego niezastosowanie i wydanie przez organ odwoławczy decyzji na niekorzyść odwołującej się, skutkującej zamknięciem drogi do merytorycznego rozpoznania wniosku;

4. naruszenie przepisu art. 7, 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 127 ust. 7 ustawy Prawo Wodne z 18 lipca 2001 r. przez nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy i poczynienie niezgodnych ze stanem faktycznym ustaleń, przez ustalenie, że zasięg oddziaływanie urządzenia wodnego - pomostu, zamyka się w jego obrysie, względnie zaniechanie jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie i poprzestanie na zapewnieniach wnioskodawcy;

5. naruszenie przepisu art. 7, 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. a także art. 80 k.p.a. przez nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy i poczynienie niezgodnych ze stanem faktycznym ustaleń, oraz dowolnej ocenie materiału dowodowego, przez ustalenie, że skarżąca nie jest właścicielem urządzeń wchodzących w skład jazu wodnego takich jak zapora czołowa oraz przepust techniczny oraz niepoczynienie jakichkolwiek ustaleń w zakresie zasięgu kanału wodnego;

6. naruszenie przepisu art. 127 ust. 7 pkt. 4 ustawy Prawo Wodne z "19" lipca 2001 r. przez jego niezastosowanie i nieuznanie skarżącej za podmiot, której przysługiwał status strony postępowania w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego dotyczącego urządzenia wodnego, w którego zasięgu oddziaływania znajduje się urządzenie wodne skarżącej.

Wskazując na powyższe, wniesiono o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości; 2) na podstawie art. 200 i nast. p.p.s.a. - o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości wynikającej z przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że jakkolwiek organy administracyjne (a przynajmniej organ I instancji) czyniły pewne starania w kierunku poczynienia ustaleń faktycznych to czyniły to w sposób wyjątkowo nieefektywny a nadto zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został całkowicie nieobiektywnie oraz z naruszeniem podstawowych zasad logiki i doświadczenia życiowego.

Skarżąca uważa, że licznymi dokumentami wykazała, że integralną częścią posiadanego jazu wodnego są elementy takie jak przepust techniczny i zapora boczna. W szczególności przedstawione zostały: prowadzona książka obiektu budowlanego, opinia biegłego, protokół kontroli z [...] marca 2014 roku, umowa kupna jazu czy dziennik budowy. Organy zgromadziły szczątkową, z uwagi na upływ czasu, dokumentację dotyczącą jazu. Z dokumentacji tej wywiodły jednakże całkowicie nieuprawnione wnioski.

Po pierwsze nie wynika z dokumentów jakoby wał czołowy, którego istnienia organy nie kwestionują, nie stanowił elementu składowego samego jazu. Jego istnienie zresztą jest tak ściśle powiązane z funkcjonowaniem jazu, że pogląd odmienny nie mógłby się obronić w zderzeniu z logiczną analizą. W przypadku bowiem piętrzenia wody w braku zapory bocznej doszłoby do swobodnego przepływu wody wokół jazu. Jedynym argumentem, wokół którego tezę o braku własności przepustu technicznego po stronie skarżącej, konstruują organy obu instancji, jest fakt wybudowania przepustu na etapie remontu jazu w 1997 r. Teza ta, jednakże doznaje znaczącego uszczerbku przy uważnej lekturze tych samych dokumentów. W pierwszej kolejności wskazuje więc skarżąca, że przepust techniczny przeznaczony został do pozostawienia po remoncie (dziennik budowy). Jego tymczasowy charakter został więc uchylony, a nadto przepust wykonany został przez poprzedniego właściciela jazu. Jeszcze trudniej w logiczny sposób uzasadnić konstatację o odrębnym bycie prawnym samoistnego urządzenia wodnego jakim byłaby według niej zapora boczna. Jeżeli w istocie stanowiłaby przedmiot odrębnej własności to czemu brak jest jakichkolwiek odniesień do tego faktu w dokumentacji remontu innego urządzenia wodnego jakim był według organu jaz. Organy, co znamienne, nie poczyniły żadnych starań w celu ustalenia stanu prawnego osobnych jak wydają się twierdzić, urządzeń wodnych. Próżno szukać w aktach wypisów z katastru wodnego, z których wynikać by miało, że skarżąca właścicielem urządzeń wodnych nie jest. Organy dysponując więc dokumentacją szczątkową, dokonały ustaleń niezgodnych nie tylko z twierdzeniami strony, ale także z większością zgromadzonego materiału dowodowego (pozostała część materiału dowodowego nie pozostaje w sprzeczności z twierdzeniami skarżącego a co najwyżej ich nie potwierdza).

Zdaniem skarżącej, postępowanie takie świadczy nie o swobodzie, a o dowolności w podjętej analizie dowodów. W aktach sprawy znajdują się dokumenty wprost wskazujące skarżącą jako właściciela wału/zapory czołowej oraz przepustu technicznego.

Ponadto organy nie zbadały w jakim miejscu swój bieg rozpoczyna kanał doprowadzający wody do zbiornika retencyjnego. Kanał ten nabyła bowiem także skarżąca w oparciu o znajdującą się w aktach sprawy umowę. W opinii skarżącej pomost znajduje się na wodach należącego doń kanału, zakotwiczony jest w grobli/wale czołowym stanowiącym integralną część jazu i ogranicza dostęp do przepustu technicznego stanowiącego element jazu. W ocenie skarżącej, organ administracyjny nie uzyskał odpowiedzi na pytanie czy skarżącej przysługuje, status strony w postępowaniu. Postępowanie zakończył de facto jedynie wnioskiem o niewykazaniu prawa własności do określonych elementów urządzenia wodnego który nie świadczy o braku tego prawa. Pominąwszy już oczywisty fakt, że w warstwie zasadniczej takie rozstrzygnięcie rozmija się z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a., to nie może skutkować umorzeniem postępowania.

Skarżąca podnosząc zarzut naruszenie zakazu reformationis in pius, i uważa, że jej sytuacja prawna po uzyskaniu decyzji organu I instancji porównaniu z sytuacją po decyzji organu II na gruncie proceduralnym kształtuje się w sposób mniej korzystny po odwołaniu. Skarżąca uzyskała merytoryczne rozpoznanie swojego wniosku w wyniku procedowania organu I instancji. Tym czasem organ odwoławczy odmówił skarżącej prawa do merytorycznego zweryfikowania decyzji umarzając postępowanie jako bezprzedmiotowe. Innymi słowy wynikiem badania organu I instancji była konstatacja o niezaistnieniu przesłanek przewidzianych przepisami proceduralnymi zaś badanie przez organ II instancji ograniczyło się do korekty sentencji rozstrzygnięcia na mniej korzystną.

Według skarżącej, organy obu instancji nie przeprowadziły w sposób prawidłowy postępowania dowodowego, w szczególności dokonały ustaleń stanu faktycznego w sposób wybiórczy i dowolny opierając swoje ustalenia na szczątkowych dowodach dokumentowych i czyniąc je w opozycji do logicznych wniosków płynących z innych dokumentów, przedłożonych przez skarżącą. Nie ustaliły przy tym braku przymiotu strony po stronie skarżącej, a jedynie uznawały, że nie usatysfakcjonowały ich wystarczająco zaprezentowane dowody. Taki bowiem wniosek płynie z uzasadnień zaskarżonych decyzji. Nie czyniły starań o dalszą weryfikację twierdzeń skarżącej. Nie poczyniły kwerendy w katastrze, nie zleciły weryfikacji przez osoby posiadające wiedzę specjalistyczną twierdzeń zawartych w opinii przedłożonej przez skarżącą.

W odpowiedzi na skargę Prezes PGW wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, że skarżąca, jako właścicielka jazu na rzece [...] w km [...] jej biegu, w pismach podaje, że elementem składowym tego jazu jest wał czołowy i przepust techniczny, którego wylot znajduje się w zasięgu oddziaływania pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...] i dlatego powinna ona być uznana za stronę postępowania, a decyzja Starosty [...] z [...] sierpnia 2016 r., w której to udzielono Gminie [...] pozwolenia wodnoprawnego na wybudowanie tego pomostu, powinna być uchylona.

Stanowisko skarżącej nie ma oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. W materialne tym, brak jest jednoznacznych dowodów do uznania, [...] Sp. z o.o. za stronę oraz brak dokumentów potwierdzających własność przedmiotowego przepustu technicznego. Prawidłowo zatem Prezes PGW stwierdził, że nie zaistniały przesłanki do uchylenia decyzji Starosty [...] nr [...] z [...] sierpnia 2016 r., w której to udzielono Gminie [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie pomostu w kształcie litery "[...]" na odnodze po prawej stronie rzeki [...] w rejonie km [...] na działce nr ew. [...], obręb [...] w m. [...].

Z treści wniosku Spółki z 6 lipca 2017 r. o wznowienie postępowania, wynika, że powinna zostać uznana za stronę w postępowaniu o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego jako właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych.

Wskazać również należy, że we wniosku z 6 lipca 2017 r. o wznowienie postępowania skarżąca podała, że mocą umowy sprzedaży z [...] stycznia 2013 r. [...] Sp. z o.o. zbyła na rzecz [...] Sp. z o.o. własność urządzeń wodnych w skład których wchodził: jaz, kanał wodny i staw retencyjny (akt notarialny rep. [...] nr [...]). Na podstawie ww. aktu notarialnego zbyto również na rzecz skarżącej własność innych urządzeń wodnych takich jak: część kanału wodnego (usytuowanego na terenie działek nr ew. [...],[...] i [...] z obrębu [...]), który prowadził wodę od jazu do stawu retencyjnego i staw retencyjny (usytuowany na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...]). W przeszłości urządzenia te stanowiły jedną gospodarczą całość. Po zmianach własnościowych i zaprzestaniu działalności przez [...] S.A. z siedzibą w [...] stanowią odrębne nieruchomości. Skarżąca w toku postępowania nie przedstawiła dokumentów (decyzji administracyjnych) na podstawie, których jednoznacznie można byłoby ustalić elementy składowe jazu. Dokumenty przekładane przez Spółkę (kserokopia książki obiektu budowlanego) nie są dokumentami na podstawie których można jednoznacznie ustalić elementy składowe jazu. Potwierdzają one jedynie okresowe przeglądy techniczne urządzenia wodnego jakim jest jaz. Założenie skarżącej, że do jazu przynależy również przepust techniczny oraz wał czołowy bez wykazania w sposób nie budzący wątpliwości przez odpowiednie dokumenty nie może w decydujący sposób wpłynąć na rozstrzygnięcie w postępowaniu wznowieniowym. W piśmiennictwie wskazuje się, że "Typowy jaz składa się z następujących części: 1) korpusu, na którym znajdują się zwykłe zamknięcia 2) przyczółków stanowiących połączenie jazu z brzegami rzeki oraz filtrów, które dzielą przestrzeń zawartą między przyczółka na części zwane otworami jazowymi, 3) ubezpieczenia i uszczelnienia górnego, które jest przedłużeniem korpusu w górę biegu rzeki, 4) przedłużenia korpusu w dół biegu rzeki, tj. najpierw wypadu, a za nim ubezpieczenia dolnego, 5) urządzeń do rozpraszania energii, 6) przepławek dla ryb i innych urządzeń pomocniczych. Mniejsze i prostsze jazy nie mają wszystkich wyżej wymienionych części. Jednak korpus, wypad, ubezpieczenie dolne i przyczółki są niezbędne w każdym jazie." (Z. Zmigrodzki, A. Machalski, K. Fiedler, Budownictwo wodne. Wiadomości encyklopedyczne, Warszawa 1961, s. 116-117). Cytowane wyże opracowanie nie potwierdza, aby elementami typowego jazu są: przepust techniczny oraz wał czołowy.

Z akt sprawy wynika, że przepust techniczny został zbudowany w innym okresie czasu niż jaz, najprawdopodobniej pomiędzy 1997 r., a 2009 r.). Na zdjęciach widać, że przepust ten porośnięty jest trawą i nie spełnia obecnie żadnych funkcji jako urządzenie wodne. Zły stan techniczny wylotu przepustu technicznego (tzw. kanał ulgi zlokalizowany na zaporze bocznej) potwierdza zdjęcie (fot. 2) znajdujące się w opinii biegłego dr M. F. (k. 367 akt adm.).

W przedłożonej kserokopii książki obiektu budowlanego nie ma wzmianki o okresowych przeglądach technicznych tego przepustu. Orzekające w sprawie organy ustaliły, że przepust, którego wylot usytuowany miałby być w zasięgu oddziaływania pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...], wykonany został w czasie remontu jazu prowadzonego w latach 1997-1999, na który Wojewoda [...] w decyzji z [...] grudnia 1997 r., nr [...] udzielił pozwolenia wodnoprawnego. Wniosek o wydanie o wydanie ww. pozwolenia wodnoprawnego dotyczył wykonania tymczasowego przepustu, którego funkcjonowanie było niezbędne jedynie na czas remontu jazu.

Z opinii M. F. oraz dokumentów archiwalnych wynika, że wylot z przepustu, na który wskazuje skarżąca, stanowił wlot do tymczasowego przepustu. Z treści dziennika budowy prowadzonego podczas przedmiotowego remontu jazu, wynika, że po zakończeniu remontu, komora wlotowa tego przepustu została zasypana i zabezpieczona, a skarpę rzeki zabezpieczono płytami betonowymi.

Z akt sprawy wynika zatem, że tymczasowy przepust był niezbędny jedynie podczas remontu jazu. Po jego zakończeniu remontu przepust ten zgodnie z treścią przedstawioną na str. 34 dziennika budowy miał zostać zasypany (k. 393 akt adm.).

Wlot do tego przepustu został zatem zlikwidowany. Z tego powodu zasadnie orzekające w sprawie organy ustaliły, że nie można mówić o jakimkolwiek oddziaływaniu pomostu na ten wylot. W konsekwencji powyższych ustaleń, które Sąd podziela, nie było podstaw do przyznania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] statusu strony postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na budowę pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...].

Sąd w składzie orzekającym, dokonując kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia Prezesa PGW w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy – doszedł do przekonania, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja organu II instancji nie została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a także nie została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy Wód Polskich rozpoznały sprawę w zakresie, który należał do ich kompetencji, gdyż dokonały czynności zmierzających do ustalenia, że nie było podstaw do przyznania Spółce statusu strony postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na budowę pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...].

Bezzasadne są zarzuty skargi odnoszące się do naruszeń przepisów postępowania związanych z ustaleniem stanu faktycznego, obejmujących: art. 7, art. 77 k.p.a. Nie zasługiwały także na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia art. 107 § 3, art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 oraz art. 139 k.p.a.

Stan faktyczny, który pozwolił stwierdzić orzekającym organom Wód Polskich, że nie było podstaw do przyznania Spółce statusu strony postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na budowę pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...] został ustalony prawidłowo.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji szczegółowo wyjaśnił, na jakiej podstawie uznał, że przedmiotowy jaz jest poza zasięgiem oddziaływania pomostu wybudowanego na podstawie pozwolenia wodnoprawnego udzielonego w decyzji Starosty [...] z [...] sierpnia 2016 r. Fakt ten potwierdzają również mapy znajdujące się w dokumentacji. Pomost został wybudowany przez Gminę [...] na odnodze po prawej stronie rzeki [...] w rejonie km [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...], natomiast jaz zlokalizowany jest w km [...] rzeki [...].

W ocenie Sądu, postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, z poszanowaniem zasad ogólnych uregulowanych w k.p.a. Organy zgromadziły wymagany przepisami prawa materiał dowodowy, dokonały jego wszechstronnej oceny, a zawarta w uzasadnieniu decyzji argumentacja jest logiczna i przekonująca. Wbrew wszystkim zarzutom skarżącej zdaniem Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wykazał, że nie było podstaw do przyznania skarżącej statusu strony postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na budowę pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...].

Nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia: art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 oraz art. 139 k.p.a. W orzecznictwie NSA ugruntowany jest pogląd, według którego "Z wykładni systemowej drugiej części zdania przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., wynika że dopuszczalne jest uchylenie zaskarżonej decyzji w części i umorzenie w tym zakresie postępowania przed organem pierwszej instancji. Zatem osnowa decyzji wydanej na podstawie drugiej części zdania przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., tak samo jak w części pierwszej omawianego przepisu składa się z dwóch części, w pierwszej organ odwoławczy uchyla oznaczoną decyzję organu pierwszej instancji i określa zakres tego uchylenia - w całości lub w części, zaś w drugiej umarza postępowanie pierwszej instancji w zakresie objętym uchyleniem. Zatem dopuszczalną formą rozstrzygnięcia, zgodnie z omawianym przepisem, jest uchylenie przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji w całości albo w części i w tym zakresie albo orzeczenie co do istoty sprawy (decyzja reformacyjna) bądź też umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości albo w części. Prawidłowość takiej wykładni znajduje swój wyraz w piśmiennictwie (zob. M. Jaśkowska, A. Wróbel. Komentarz Kodeks postępowania administracyjnego, LEX, 2013)" por. też: wyrok NSA z 15 maja 2014 r., sygn. II GSK 316/13, LEX nr 1586352 oraz wyrok NSA z 16 stycznia 2019 r., sygn. II GSK 4716/16, LEX nr 2633409.

Nie można też zgodzić się ze skarżącą, że doszło do naruszenia art. 139 k.p.a. przez jego niezastosowanie i wydanie przez organ odwoławczy decyzji na niekorzyść odwołującej się, skutkującej zamknięciem drogi do merytorycznego rozpatrzenia wniosku. Sąd orzekający w tym składzie podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie NSA, według którego "(...) decyzja umarzająca postępowanie administracyjne na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. lub też art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. nie może ze swej istoty być dla strony «niekorzystna» w rozumieniu art. 139 k.p.a. Umorzenie postępowania następuje w sytuacji jego bezprzedmiotowości (art. 105 k.p.a.). Dlatego przyjmuje się, że decyzja, o jakiej mowa w art. 139 k.p.a., to tylko taka decyzja organu odwoławczego, przy pomocy której organ ten uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy (art. 138 § 1 pkt 2 in principio k.p.a.). Decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach strony, wywiera bowiem inny skutek, przyjmuje, że nie ma przesłanek do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy. Skutki tej decyzji mają charakter procesowy. Nie kształtuje się stosunek materialno prawny"(por. wyrok NSA z 12 października 2012 r., sygn. II GSK 1099/12, LEX nr 1233921).

Odnosząc się do postawionego zarzutu naruszenia art. 139 k.p.a. Sąd stwierdza, że nie może on być skutecznie podnoszony w stosunku do decyzji wydawanych na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Decyzja organu odwoławczego o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania I instancji (art. 138 § 1 pkt 2 in fine, jak w niniejszej sprawie) oraz decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego (art. 138 § 1 pkt 3) nie są decyzjami na niekorzyść strony odwołującej się. Decyzje te są bowiem rozstrzygnięciami o charakterze procesowym i nie rozstrzygają sprawy materialnej, dlatego ani nie pogarszają, ani nie poprawiają sytuacji prawnej strony odwołującej się (tak też A. Skóra, Uwagi do glosy Tadeusza Kiełkowskiego do wyroku NSA z 28 marca 2001 r., PiP 2003, nr 6, s. 101).

Nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 127 ust. 7 pkt. 4 ustawy Prawo Wodne z 18 lipca 2001 r. przez jego niezastosowanie i nieuznanie skarżącej za podmiot, której przysługiwał status strony postępowania w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego dotyczącego urządzenia wodnego, w którego zasięgu oddziaływania znajduje się urządzenie wodne skarżącej.

Decyzja Starosty [...] z [...] sierpnia 2016 Nr [...] wydana została na podstawie ustawy z 18 lipca 2001r. Prawo wodne (tekst jedn.: Dz. U. z 2015r., poz. 469 ze zm.). Zgodnie z art. 127 ust. 7 ww. ustawy, stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest: 1) wnioskodawca ubiegający się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego; 2) właściciel wody w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 3) właściciel urządzeń kanalizacyjnych, do których będą wprowadzane ścieki przemysłowe zawierające substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego; 4) właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 5) właściciel powierzchni ziemi położonej w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 6) uprawniony do korzystania oraz uprawniony do rybactwa w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Art. 127 ust. 7 Prawa wodnego z 18 lipca 2001 r. generalnie zawężał status strony i był przepisem szczególnym w stosunku do art. 28 k.p.a. Zgodnie z art. 127 ust. 7 pkt 4 ww., ustawy stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest: właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Tymczasowy przepust wodny, który został zasypany i nie był istniejącym urządzeniem wodnym w dacie wydania przez Starostę [...] pozwolenia nr [...], udzielającego Gminie [...] z siedzibą w m. [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...]. Zdaniem Sądu, pojęcie "istniejące urządzenie wodne" należy rozumieć jako urządzenie, które zgodnie ze stanem technicznym spełnia lub przynajmniej może spełniać określone funkcje". Stan techniczny istniejącego urządzenia powinien pozwalać na bezpośrednie jego uruchomienie i działanie. Tymczasem przepust techniczny, który w ocenie skarżącej jest elementem jazu od wielu lat nie spełnia swoich funkcji jako część jazu.

W orzecznictwie NSA wyrażono pogląd, według którego "Przepisy art. 127 ust. 7 (po nowelizacji ustawy) z jednej strony poszerzają krąg podmiotów mających przymiot strony a z drugiej strony uszczegółowiają, precyzują w pkt 4 i 5, że właściciel istniejącego urządzenia wodnego lub władający powierzchnią ziemi, muszą znajdować się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych" (por. wyrok NSA z 19 lipca 2013 r., sygn. II OSK 696/12, LEX nr 1559870). Przepust techniczny w dacie wydania decyzji Starosty Piaseczyńskiego z 29 sierpnia 2016 Nr 283/2016 nie był zatem istniejącym urządzenie wodnym.

W ocenie Sądu, krąg stron w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na budowę pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...] ustalony został prawidłowo. Tymczasowy przepust był niezbędny jedynie podczas remontu jazu, a po jego zakończeniu został zasypany i przestał pełnić jakąkolwiek funkcję, natomiast wlot do tego przepustu został zlikwidowany. Nie można mówić o jakimkolwiek oddziaływaniu pomostu na ten wlot. W konsekwencji nie było zatem podstaw do przyznania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] statusu strony postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na budowę pomostu zlokalizowanego na odnodze po prawej stronie rzeki [...] na działce nr [...] obręb [...] w m. [...].

W ocenie Sądu, Prezes PGW wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył przepisów prawa materialnego i procesowego. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.