Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1387/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Organiściak, Sędziowie WSA Teresa Randak, Bożena Suleja-Klimczyk (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi D. W. (W.) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej "k.p.a.", oraz art. 17 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm. – obecnie t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.), dalej "u.p.e.a." lub "ustawa egzekucyjna", uchylił w całości postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia

[...] r. nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie z dnia [...] r. nr [...] odmawiające uznania zarzutów na opis i oszacowanie wartości nieruchomości i orzekł o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. nr [...].

W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej w K. przedstawił następujący stan faktyczny oraz argumentację prawną.

W oparciu o własne tytuły wykonawcze nr [...] i [...] obejmujące zaległości w podatku od towarów i usług za okres 09-12/2008, nr [...] do [...], [...] obejmujące należności z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów za okresy 11/2004 i 11/2005 oraz odsetki za zwłokę od tego podatku za 2004 i 2005 rok Naczelnik Urzędu Skarbowego

w D. wszczął wobec D.W. (dalej "strona" lub "zobowiązany") egzekucję z nieruchomości, dokonując jej zajęcia zawiadomieniem

z dnia [...] r. wzywającym do zapłaty długu w terminie 14 dni od daty jego otrzymania, pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.

Wobec braku zapłaty organ egzekucyjny sporządził protokół opisu

i oszacowania nieruchomości należącej do zobowiązanego, na który zobowiązany pismem z dnia 30 grudnia 2015 r. złożył zarzuty.

Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] organ egzekucyjny uznał zarzuty za bezzasadne. Postanowienie to zostało doręczone na adres zobowiązanego do rąk dorosłego domownika w dniu 18 marca 2016 r. Natomiast Dyrektor Izby Skarbowej w K. rozpatrując zażalenie z dnia [...] r. od powyższego postanowienia w dniu [...] r. wydał postanowienie nr [...] stwierdzające uchybienie 7 - dniowego terminu przewidzianego w art. 17 § 1 ustawy egzekucyjnej. Postanowienie to zostało doręczone zobowiązanemu w dniu 19 maja 2016 r. To ostateczne orzeczenie organu odwoławczego zobowiązany zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Sprawa jest prowadzona pod sygn. akt I SA/Gl 1006/16.

W dniu 10 czerwca 2016 r. (data nadania) zobowiązany złożył wniosek

o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. nr [...] podnosząc, iż postanowienie to zostało doręczone podczas jego nieobecności w miejscu stałego zamieszkania matce – A. W., mimo wcześniejszych uzgodnień z listonoszem, by korespondencję doręczał wyłącznie do rąk własnych lub wystawiał awizo. Ponadto zobowiązany wskazał, że jego matka jest osobą starszą i schorowaną, w związku z czym nie została odnotowana prawidłowa data doręczenia przesyłki, a nikt nie może ponosić odpowiedzialności za działalność doręczyciela sprzeczną z wcześniejszymi ustaleniami, a to oznacza, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.

Dodatkowo podniósł, ze niezwłocznie po otrzymaniu postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. udał się do placówki pocztowej celem uzyskania informacji, kto i kiedy odebrał postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. W dniu 6 czerwca 2016 r. - po sprawdzeniu w wewnętrznym systemie - potwierdzone zostało, że korespondencja została doręczona jego matce w dniu 18 marca 2016 r., a nie jak dotychczas sądził w dniu 21 marca 2016 r., co potwierdza załączone do wniosku oświadczenia Naczelnika Urzędu Pocztowego z dnia 7 czerwca 2016 r.

Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w D. odmówił uwzględnienia ww. żądania.

W zażaleniu wniesionym na powyższe postanowienie zobowiązany wniósł

o jego uchylenie. Uzasadniając zażalenie zakwestionował prawidłowość doręczenia przesyłki zawierającej zaskarżone postanowienie jego matce. Ponadto zaprzeczył tezie organu egzekucyjnego, iż powinien poinformować organ o czasowej nieobecności, dowodząc przy tym, że należycie wykazał, iż w czasie kiedy doszło

do doręczania korespondencji przebywał poza granicami kraju. Końcowo przytaczając fragment wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku

z dnia 26 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 823/13 prezentującego pogląd, że domniemanie doręczenia przesyłki w trybie art. 43 k.p.a. jest wzruszalne co oznacza, że strona może wykazać, iż przekazanie jej przesyłki przez domownika nastąpiło w innej dacie niż data odbioru i było ono niezawinione przez adresata, to taka okoliczność uzasadnia przywrócenie terminu do dokonania czynności, wskazał, iż odnosi się on do jego sprawy, gdyż obalił domniemanie otrzymania przesyłki w dacie doręczenia jej A. W., gdyż w tym czasie przebywał za granicą.

Dyrektor Izby Skarbowej w K. rozpatrując zażalenie na wstępie wskazał, że zostało ono wniesione w ustawowym terminie przewidzianym dla dokonania tej czynności procesowej w art. 141 § 2 k.p.a.

Dalej podniósł, że stosownie do wytycznych art. 59 § 2 k.p.a., mającego zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym z odesłania art. 18 u.p.e.a., o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Podkreślił, że poza sporem w tej sprawie pozostaje, iż właściwym do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. był Dyrektor Izby Skarbowej w K., który postanowieniem z dnia [...] r. stwierdził uchybienie ustawowego terminu, przewidzianego dla zażaleń w art. 17 u.p.e.a.

Według zatem założeń powołanego wyżej art. 59 § 2 k.p.a., to Dyrektor Izby Skarbowej w K. jest organem właściwym do rozpatrzenia wniosku strony

o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] r.

Organ odwoławczy analizując całokształt sprawy w kontekście argumentów zobowiązanego zawartych we wniosku z dnia 9 czerwca 2016 r. i dyrektywy art. 58 k.p.a. nie stwierdził, by w odniesieniu do strony realizowały się przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia.

Cytując dalej treść art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. wskazał, że dla przywrócenia terminu konieczne jest łączne spełnienie przesłanek:

- uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony,

- zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia,

- jednocześnie ze złożeniem wniosku zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin.

Zdaniem organu odwoławczego strona wnioskując o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia spełniła tylko ostatni z wymienionych wyżej warunków, załączając do wniosku egzemplarz zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r., nie uprawdopodobniła natomiast braku winy w uchybieniu terminu, a wniosek o jego przywrócenie złożyła

w dniu 10 czerwca 2016 r., podczas gdy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia doręczone zostało w dniu 19 maja 2016 r.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w K. nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem zobowiązanego, który z powodu nieprzekazania mu przesyłki odebranej przez dorosłego domownika, wyprowadził wniosek braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Twierdzenie to bowiem przeczy zasadom doręczenia zastępczego przewidzianą w art. 43 k.p.a., nie wyczerpując tym samym przesłanki umożliwiającej przywrócenie terminu. Zgodnie z tym przepisem, doręczenie jest skuteczne, gdy adresat jest nieobecny w mieszkaniu w czasie doręczania pisma, pismo zostało przyjęte przez dorosłego domownika i osoba ta podjęła się oddania pisma adresatowi. Zaistnienie wszystkich tych okoliczności, a miały one miejsce w niniejszej sprawie skutkuje uznaniem przyjęcia pisma przez adresata i to niezależnie, czy osoba taka wykonała obowiązek przekazania pisma adresatowi, czy też nie. Organ odwoławczy wskazał, że w aktach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r., które zawiera podpis odbiorcy, a także datę doręczenia i brak jest na nim adnotacji o odmowie przyjęcia przesyłki. Okoliczność zaś, że dorosły domownik nie doręczył w stosownym czasie przyjętego pisma do rąk adresata, nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia zażalenia, bowiem jeśli nie odmówił on przyjęcia przesyłki, to automatycznie podjął się jego doręczenia adresatowi.

Przede wszystkim jednak organ odwoławczy zauważył, że strona ubiegając się o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. nie dopełniła warunku jego wniesienia w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jak podaje bowiem we wniosku, o niedotrzymaniu terminu zobowiązany dowiedział się z postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. stwierdzającego to uchybienie, które zostało mu doręczone w dniu 19 maja 2016 r. Zatem zdaniem organu odwoławczego siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upływał w dniu 27 maja 2016 r., a wniosek z załączonym egzemplarzem zażalenia zobowiązany nadał drogą pocztową dopiero w dniu 10 czerwca 2016 r.

W skardze na powyższe postanowienie, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący wniósł o jego uchylenie oraz orzeczenie

o zwrocie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:

1. błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. odebrał osobiście;

2. naruszenie art. 58 k.p.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu, choć spełnione zostały przesłanki do jego przywrócenia;

3. naruszenie art. 17 § 1 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe przyjęcie, że zażalenie z dnia 29 marca 2016 r. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. wniesione zostało z uchybieniem

7 - dniowego terminu.

W uzasadnieniu skargi po raz kolejny podniósł, że ww. postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. doręczone zostało podczas jego nieobecności w miejscu zamieszkania (spowodowanej wyjazdem poza granice kraju, co potwierdza oświadczenie Prezesa Zarządu A s.r.o. z siedzibą w Republice [...] z dnia 8 czerwca 2016 r.), do rąk jego matki – A. W., choć wielokrotnie prosił listonosza, by korespondencję doręczał do rąk własnych, a w razie nieobecności wystawiał zawiadomienie o próbie doręczenia.

Ponownie wywiódł, że matka jest osobą starszą i schorowaną, wskutek czego nie została odnotowana prawidłowa data doręczenia pisma, w związku z czym był przekonany, że termin na wniesienie zażalenia jeszcze nie upłynął. Dlatego niezwłocznie po otrzymaniu pisma Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia

[...] r. uzyskał potwierdzenie z placówki pocztowej, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. doręczono jego matce w dniu 18 marca 2016 r., co potwierdza złożone do organu oświadczenie Naczelnika Urzędu Pocztowego z dnia 7 czerwca 2016 r.

Dodatkowo skarżący wskazał, że nikt nie może ponosić odpowiedzialności za działalność doręczyciela pocztowego, który doręczył korespondencję osobie starszej, schorowanej, która mogła przeoczyć rzeczywistą datę doręczenia korespondencji. Uchybienie terminu nastąpiło więc bez jego winy, który to fakt organ winien uwzględnić i merytorycznie rozpoznać zażalenie.

Dodał, że w dniu 9 czerwca 2016 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu, załączając jednocześnie zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D.. W jego ocenie organ odwoławczy nie uwzględniając faktu nieodebrania osobiście postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. nie może z góry zakładać, że każdy dorosły domownik uprawniony jest do odbioru korespondencji. Jego zdaniem doręczyciel pocztowy powinien wziąć pod uwagę wcześniejsze zastrzeżenia dotyczące doręczania poczty jego starszej i schorowanej matce.

Uznając za niedopuszczalne przyjęcie, że uchybienie terminowi nastąpiło z jego winy, skarżący stanął na stanowisku, że organ odwoławczy winien przyjąć, że zażalenie zostało wniesione w ustawowym terminie i rozpoznać go merytorycznie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze wskazał, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. doręczono skutecznie w dniu 18 marca 2016 r., a korespondencję odebrała matka zobowiązanego A. W., której podpis widnieje na dowodzie doręczenia. Oznacza to, że termin na złożenie zażalenia rozpoczął bieg w dniu 19 marca 2016 r., a upłynął dnia 25 marca 2016 r. Dzień ten nie był ustawowo wolny od pracy, a więc nie nastąpiło przedłużenie terminu, o czym mowa w art. 57 § 4 k.p.a.

Zobowiązany złożył natomiast osobiście zażalenie na to rozstrzygnięcie

w dniu 29 marca 2016 r., a więc po upływie 7 - dniowego terminu przewidzianego dla tej czynności procesowej w art. 17 u.p.e.a.

Ponadto za bezzasadne organ odwoławczy uznał naruszenie art. 58 k.p.a.

i art. 17 u.p.e.a. wskazując, że w omawianej sprawie miało miejsce doręczenie tzw. zastępcze, którego reguły określa art. 43 k.p.a., stosowany w postępowaniu egzekucyjnym z odesłania art. 18 u.p.e.a.

Cytując dalej treść art. 43 k.p.a. organ zaznaczył, że dla skutecznego doręczenia pisma wystarczy, aby na podpisywanym przez domownika potwierdzeniu odbioru znajdowała się informacja, że doręczenie następuje, jeżeli osoba ta podjęła się oddania pisma adresatowi. Taki sposób doręczenia opiera się na domniemaniu, że osoba wskazana na potwierdzeniu odbioru jako domownik adresata, która pokwitowała doręczenie, przyjęła je w celu oddania adresatowi oraz, że pismo to zostało mu doręczone. Podniósł, że zaprezentowana wyżej wykładnia art. 43 k.p.a. jest też zgodna z art. 37 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2016 r., poz. 1113) oraz z § 21 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 23 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego (Dz. U. z 2013 r., poz. 545), które wymagają jedynie, by osoba dorosła mieszkająca z adresatem pisma, odbierająca to pismo w celu oddania adresatowi, umieściła na pokwitowaniu swój czytelny podpis i datę odbioru pisma.

W tej sprawie zdaniem organu odwoławczego przyjąć więc należy, iż doręczenie zastępcze postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] r. A. W. w dniu 18 marca 2016 r. wywierało ten sam skutek, co doręczenie adresatowi. Jednocześnie organ zauważył, że dotychczasowa korespondencja kierowana do skarżącego była odbierana niemalże w całości przez jego matkę, zatem nie sposób przyjąć, iż doręczenie postanowienia z dnia [...] r. miało charakter incydentalny.

Reasumując organ wskazał, że w niniejszej sprawie miało miejsce ewidentne uchybienie terminu do jego wniesienia, upływającego 25 marca 2016 r., a zobowiązany nie przedstawił przekonującej motywacji dla obalenia domniemania doręczenia postanowienia w trybie art. 43 k.p.a. Nie istnieją więc pozytywne przesłanki do uwzględnienia wniosku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 - dalej p.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu Sąd uznał, iż rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Skarbowej w K. jest prawidłowe a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie organu II instancji, mocą którego odmówiono skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] r. o odmowie uwzględnienia zarzutów na opis i oszacowanie nieruchomości. Ustalony w sprawie stan faktyczny został przedstawiony powyżej. Poza sporem pozostaje, że przedmiotowe postanowienie zostało doręczone na prawidłowy adres do rąk dorosłego domownika (matki zobowiązanego) w dniu 18 marca 2015 r., oraz że skarżący nie zachował terminu do wniesienia zażalenia. Sformułowany w pkt 3 skargi zarzut błędnego przyjęcia, iż zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu został rozstrzygnięty wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 stycznia 2017 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1006/16, mocą którego Sąd oddalił skargę zobowiązanego na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia zażalenia.

Rozważenia wymaga zatem kwestia spełnienia przez skarżącego ustawowych przesłanek warunkujących przywrócenie terminu jego wniesienia.

Spór pomiędzy stronami dotyczy przede wszystkim pierwszej przesłanki - uprawdopodobnienia, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony skarżącej. Problematyczna jest również kwestia wniesienia podania o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy stanął bowiem na stanowisku, że strona o uchybieniu terminowi dowiedziała się z treści postanowienia z dnia [...] r. stwierdzającego, że zażalenie wniesione zostało z uchybieniem terminu, a doręczonego jej osobiście w dniu 19 maja 2016 r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia zawarto informację, że sporne postanowienie z dnia [...] r. zostało prawidłowo doręczone w dniu 18 marca 2016 r. a zatem termin do wniesienia zażalenia upływał w dniu 25 marca 2016 r. Stąd też strona, wnosząc je w dniu 29 marca 2016 r., uchybiła 7 - dniowemu terminowi do wniesienia zażalenia. W kolei składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia w dniu 10 czerwca 2016 r. - uchybiła terminowi, o którym mowa w art. 58 § 2 k.p.a. Skarżący argumentował z kolei, że niezwłocznie po otrzymaniu postanowienia z dnia [...] r. udał się do właściwej placówki Poczty Polskiej i w dniu 7 czerwca 2016r. otrzymał potwierdzenie, że sporną przesyłkę odebrała jego matka w dniu 18 marca 2016 r. a nie - jak sądził - w dniu 21 marca 2016 r.

W tym miejscu wskazać należy, iż w razie uchybienia terminu istnieje możliwość jego przywrócenia na zasadach uregulowanych w art. 58 § 1 i 2 k.p.a. W myśl tego przepisu organ administracji publicznej jest obowiązany przywrócić termin, jeżeli są spełnione łącznie następujące przesłanki:

- zainteresowany uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy,

- prośba o przywrócenie terminu zostanie wniesiona w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia,

- jednocześnie z wniesieniem prośby zainteresowany dopełni czynności, dla której określony był termin.

Ponadto przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w tym przepisie jest niedopuszczalne.

Zdaniem Sądu, nawet jeśli przyjąć w rozpoznawanej sprawie interpretację najbardziej korzystną dla skarżącego, a to że zachował termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu - 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, w tym przypadku od daty otrzymania oświadczenia Naczelnika Urzędu Pocztowego - to w sposób oczywisty nie uprawdopodobnił on braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia.

Przede wszystkim Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, że doręczenie nastąpiło w sposób nieprawidłowy.

Zgodnie z art. 42 § 1 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Natomiast stosownie do art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania.

Podkreślenia wymaga, że doręczenie w trybie art. 43 k.p.a. ma taki sam skutek prawny jak doręczenie dokonane bezpośrednio stronie postępowania. Osoba, która odebrała pismo w trybie tzw. doręczenia zastępczego nie może skutecznie podnieść zarzutu, że nie zna treści pisma. Określony w art. 43 sposób zastępczego doręczenia pisma opiera się na domniemaniu, że osoba wskazana na potwierdzeniu odbioru pisma jako domownik adresata, która pokwitowała odbiór pisma, przyjęła je w celu oddania go adresatowi oraz że pismo to zostało mu doręczone. Należy w pełni podzielić pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 23 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2413/14, iż art. 43 k.p.a. nie przewiduje składania przez domownika odbierającego pismo pisemnego zobowiązania do oddania pisma adresatowi, jako warunku uznania doręczenia w trybie tego przepisu za prawidłowe. Z treści tego uregulowania nie wynika, aby "podjęcie się oddania pisma adresatowi" miało formułę wyraźnego oświadczenia, z którego treści wynika zgoda odbiorcy na przyjęcie pisma i zobowiązanie do osobistego oddania go adresatowi (tak też NSA w wyroku z dnia 15 grudnia 2015 r. sygn. akt I OSK 916/14).

W rozpoznawanej sprawie postanowienie o uznaniu zarzutów za bezzasadne odebrała w trybie art. 43 k.p.a., w dniu 18 marca 2016 r., A. W. - matka skarżącego albowiem ona sam przebywał w dniach od 18 do 28 marca 2016 r. w C.. W tej sytuacji datą doręczenia pisma adresatowi jest dzień odebrania pisma przez dorosłego domownika. Datą tą nie jest natomiast dzień faktycznego odebrania przez adresata pisma przekazanego przez tę osobę. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 11 marca 2014 r. sygn. akt II GSK 1954/12, okoliczność, że dorosły domownik nie doręczył w stosownym czasie przyjętego pisma do rąk adresata, nie ma wpływu na skuteczność doręczenia zastępczego z art. 43 k.p.a., a tym samym na bieg terminu do wniesienia środka zaskarżenia.

Oceniając natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia od tak skutecznie doręczonego aktu administracyjnego zbadać należało czy skarżący uprawdopodobnił, że wniesienie odwołania po terminie nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych i na skutek przeszkody, której obiektywnie nie mógł usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku

Warunek braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Norma art. 58 k.p.a. nie uzależnia uprawnienia do przywrócenia terminu od stopnia zawinienia. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego zaniedbania (por. Kodeks postępowania administracyjnego, komentarz B. Adamiak i J. Borkowski 7 wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck z 2005 r., str. 334). O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Istnienie po stronie tej osoby niedbalstwa, czy chociażby winy nieumyślnej powoduje niemożność przywrócenia terminu. Przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie (por. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2013 r. sygn. akt I FSK 533/12). Trzeba przy tym brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły dokonanie czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu

Uprawdopodobnienie okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w terminie jest obowiązkiem wnoszącego prośbę o przywrócenie terminu. W konsekwencji na stronie ciąży obowiązek uwiarygodnienia, poprzez przedstawienie stosownej argumentacji, że dochowała ona należytej staranności, a mimo to dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanego i istniejącej przez cały czas, aż do wniesienia wniosku.

Oceniając zgodność z prawem zaskarżonego orzeczenia należy stwierdzić, iż skarżący w żaden sposób nie wykazał, aby charakter schorzeń oraz wiek jego matki uniemożliwił jej przekazanie stronie odpisu postanowienia ze wskazaniem daty jego odbioru. Samo bowiem stwierdzenie, że matka jest osobą "starszą i schorowaną" nie pozwala przyjąć, że nie wywiązała się ona za obowiązku oddania pisma adresatowi czy też wskazała późniejszą datę odbioru - z przyczyn od niej całkowicie niezależnych. Nie można uznać za wystarczające wyjaśnień skarżącego, że "umówił się" z listonoszem co do nie pozostawiania pism podczas jego nieobecności w miejscu zamieszkania. W tym zakresie zgodzić się w pełni trzeba z argumentacją organu, iż właściwą formę złożenia takiego zastrzeżenia przewiduje powołane już wyżej rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. W myśl jego § 32 operator wyznaczony może przyjąć od adresata pisemne (podkreślenie Sądu) oświadczenie o niedoręczaniu przesyłek rejestrowanych osobie pełnoletniej zamieszkałej wraz z adresatem. Oświadczenie takie należy złożyć we właściwej placówce pocztowej, można również otrzymać potwierdzenie złożenia takiego zastrzeżenia. Formy tej skarżący nie dochował. Wyjaśnieniom strony w tym przedmiocie przeczy nadto fakt, że jego matka wielokrotnie w toku postępowania egzekucyjnego odbierała korespondencję kierowaną przez organy do strony skarżącej. Tytułem przykładu wymienić można: odbiór zlecenia biegłemu oszacowania nieruchomości z dnia 10 lutego 2015 r. (zwrotne poświadczenie odbioru K 80 akt adm.), odbiór zawiadomienia skarżącego o terminie opisu i oszacowania z dnia 4 marca 2015 r. (K 100 - 99 akt adm.), odbiór zawiadomienia skarżącego o terminie sporządzenia protokołu opisu i oszacowania z dnia 21 października 2015 r. (K 186 akt adm.), odbiór postanowienia o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego (wobec wniesienia zarzutów) z dnia [...] r. (zwrotne poświadczenie odbioru K 188 -akt adm.). Prawidłowości tych doręczeń skarżący nie kwestionował. Nadmienić także warto, że A. W. była w toku postępowania egzekucyjnego jego uczestnikiem.

Z powyższych względów uznać - zdaniem Sądu - należało, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło w wyniku niezachowania przez stronę skarżącą należytej staranności, a więc nie zaistniały podstawy do przyjęcia, że uchybienie terminu było niezawinione. Nie można bowiem zasadnie twierdzić, że skarżący wskazał we wniosku wyjątkowe okoliczności, które uniemożliwiły dochowanie uchybionego terminu. Trafnie organ odwoławczy uznał, że okolicznością wyłączającą winę strony w uchybieniu nie mogło być przekazanie skarżącemu nieprecyzyjnej informacji o dacie odebrania przez jego matkę postanowienia o odmowie uwzględnienia zarzutów. Ewentualne zaniedbania, nieuwaga, przeoczenie dorosłego domownika czy też popełnienie przez niego oczywistej omyłki spowodowane czynnikami subiektywnymi, nie mogą być kwalifikowane jako brak winy adresata (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 1173/13). Niewyjaśnienie tej kwestii i nieustalenie rzeczywistej daty doręczenia decyzji (w trybie art. 43 k.p.a.), obciąża skarżącego i wskazuje na brak po jego stronie należytej staranności i dbałości o własne sprawy. Powtórzyć raz jeszcze trzeba, iż doręczenie w tzw. trybie zastępczym wywołuje dokładnie takie skutki, jak doręczenie pisma do rąk adresata. Oznacza to, że powoduje ono również otwarcie terminu do wystąpienia z ewentualnymi środkami zaskarżenia, a skutki uchybienia temu terminowi w pełni obciążają stronę. Jeśli skarżący miał jakiekolwiek wątpliwości co do daty doręczenia pisma jego matce, to winien był od razu poczynić kroki zmierzające do ich wyjaśnienia. Tym samym za słuszne przyjąć trzeba było stanowisko, że skarżący nie dochował należytej staranności, a odmowa przywrócenia terminu była prawidłowa.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić trzeba, że w niniejszej sprawie organ II instancji dokonał wszechstronnej analizy i oceny wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożonego przez skarżącego, co znajduje wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Prawidłowo też w oparciu o dokonaną ocenę odmówił przywrócenia terminu uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił, aby wniesienie środka zaskarżenia po upływie terminu było przez niego niezawinione. Zarzuty skargi należało zatem uznać za niezasadne. Sąd nie dopatrzył się nadto innych naruszeń w sprawie przepisów prawa materialnego i prawa procesowego.

Podsumowując skonstatować należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.