Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 633/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 207 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 2183
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym - tekst jedn.
article: art. 6, art. 7,  art. 77 art. 107 art. 10
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Starszy referent Damian Szczurowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2018 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dziekana Wydziału Elektrycznego Politechniki [...] z [...]r. nr [...] 2) zasądza od Rektora Politechniki [...]na rzecz strony skarżącej kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Rektor Politechniki [...] – działając na podstawie art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 2183 ze zm., dalej także ustawa lub pr.sz.w.) i art. 138 § 1 punkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej Kpa) – po rozpatrzeniu odwołania A. P. (dalej także: strona, student) od decyzji Prodziekana ds. Studenckich Wydziału A Politechniki [...] z dnia [...] nr [...] w sprawie skreślenia go z listy studentów pierwszego semestru, kierunku[...] , studiów stacjonarnych, drugiego stopnia, Wydziału A Politechniki [...] – decyzję pierwszoinstancyjną utrzymał w mocy.

Argumentując podjęte rozstrzygnięcie, organ odwoławczy przybliżył dotychczasowy przebieg postępowania, według chronologii zdarzeń, wskazując przy tym prawne regulacje przedmiotu. W tych ramach przypomniał, że A. P. został wpisany na pierwszy semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunku [...] w roku akademickim 2015/2016 (w semestrze letnim). Decyzją Rektora Politechniki [...] z dnia [...] został zawieszony w prawach studenta. Na podstawie decyzji Rektora Politechniki [...] z dnia [...] decyzja ta została utrzymana w mocy. W dniu 12 grudnia 2016 r. do dziekanatu Wydziału A wpłynęło pismo Rektora Politechniki [...] informujące, iż ustały skutki decyzji Rektora Politechniki [...] z dnia [...] w związku z czym strona mogła ponownie korzystać z praw studenta. Po ustaniu skutków zawieszenia student został ponownie wpisany na semestr pierwszy studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek [...] w roku akademickim 2016/2017 (tj. semestr letni w roku akademickim 2016/2017). W dalszych motywach podniósł, że student pomimo przywrócenia mu pełni praw studenckich, nie uczęszczał na zajęcia dydaktyczne, nie pobrał również karty okresowych osiągnięć studenta z semestru letniego, roku akademickiego 2016/2017. W związku z zaistnieniem powyższych przesłanek decyzją z dnia [...] Prodziekan ds. Studenckich Wydziału A skreślił stronę z listy studentów z powodu stwierdzenia braku postępów w nauce. W wyniku złożonego odwołania, decyzją z dnia [...] decyzja ta została uchylona, a postępowanie w sprawie zostało umorzone.

Mając na uwadze fakt, iż decyzją z dnia [...] student został skreślony z drugiego semestru [...], natomiast zgodnie z otrzymanym przez niego zaświadczeniem oraz dokumentacją znajdującą się w aktach sprawy odwołujący jest studentem pierwszego semestru [...], nie zaś jak zostało wskazane w decyzji drugiego semestru na kierunku [...] niniejsza decyzja została na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa uchylona w całości, natomiast postępowanie w niniejszej sprawie zostało umorzone jako bezprzedmiotowe.

W dalszej kolejności organ drugoinstancyjny wskazał, że decyzją z dnia [...] Prodziekan ds. Studenckich Wydziału A skreślił stronę z listy studentów pierwszego semestru studiów stacjonarnych II stopnia na kierunku [...] z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru w określonym terminie.

Od decyzji tej student złożył odwołanie, w którym - na co zwrócił uwagę organ odwoławczy - zarzucił szereg naruszeń w szczególności:

po pierwsze - sprzeczność istotnych ustaleń organu I-ej instancji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym poprzez przyjęcie, iż nie uzyskał zaliczenia semestru w określonym terminie, pomimo iż władze Politechniki [...] nie zapewniły mu 15 tygodniowego semestru studiów,

po drugie - naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na treść rozstrzygnięcia, a to:

1) art. 108 § 1 Kpa poprzez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności,

2) art. 107 § 3 Kpa poprzez brak przytoczenia w przedmiotowej decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz

3) art. 10 § 1 Kpa poprzez zaniechanie przez organ I-ej instancji zapewnienia stronie czynnego udziału w sprawie.

Po rozpatrzeniu odwołania oraz po weryfikacji dokumentów związanych z tokiem studiów organ odwoławczy stwierdził, iż z punktu formalnoprawnego decyzja Prodziekana ds. Studenckich została podjęta zgodnie z art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 25 ust. 2 pkt 2 Regulaminu Studiów na Politechnice [...] uchwalonego Uchwałą nr [...] Senatu Politechniki [...] z dnia 22 marca 2017 r., a tym samym uznano ją za całkowicie prawidłową. Argumentując wyjaśnił, że z dokumentacji przedstawionej przez Wydział A wynika, że student nie zaliczył pierwszego semestru studiów. Dysponując z kolei indeksem z wpisem na pierwszy semestr w roku akademickim 2015/2016 oraz kartą okresowych osiągnięć z pierwszego semestru w roku akademickim 2015/2016, gromadził zaliczenia w karcie okresowych osiągnięć niezgodnie z obowiązującym Regulaminem Studiów - poprzez dowolne wybieranie osób prowadzących przedmioty w pierwszym semestrze studiów stacjonarnych, kierunku [...] w latach akademickich 2015/2016 lub 2016/2017. Powyższe zachowanie studenta, jak zaznaczył, naruszyło przepisy § 15 ust. 1 pkt 1, § 18 ust. 2, § 21 ust. 1 i 2 Regulaminu Studiów Politechniki[...] . Student - jak zaznaczył - wbrew ciążącemu na nim obowiązku nie uzyskał również na karcie osiągnięć okresowych studenta, oraz w indeksie adnotacji dotyczącej przedłużenia ważności karty z roku akademickiego 2015/2016 na rok akademicki 2016/2017. Organ II-ej instancji ustalił powyższe okoliczności w oparciu o analizę dokumentacji znajdującą się w aktach sprawy - w szczególności, na co zwrócił uwagę, na podstawie opinii Prodziekana ds. Studenckich Wydziału A, w której wskazano, iż pomimo wpisów odnotowanych zarówno w indeksie jak i w karcie okresowej na rok akademicki 2015/2016 z następujących przedmiotów: Elektromechaniczne systemy napędowe, Pomiary elektryczne wielkości nieAch, Modelowanie w elektrotechnice uzyskane zaliczenia pochodziły od osób nieuprawnionych do prowadzenia zajęć dla studentów pierwszego semestru, kierunku [...], studiów stacjonarnych drugiego stopnia w roku akademickim 2016/2017. Również wpisy zaliczeń z przedmiotów: Wybrane zagadnienia teorii obwodów oraz Zakłócenia w układach elektroenergetycznych zostały uzyskane w sposób nieprawidłowy - po upływie terminu przewidzianego harmonogramem roku akademickiego 2016/2017. Z kolei, zaliczenie z przedmiotu: Elektromechaniczne systemy zostało uzyskane po terminie przewidzianym harmonogramem roku akademickiego 2016/2017. Tym samym zarzuty zawarte w odwołaniu uznał za bezzasadne.

Wskazał także, że wbrew twierdzeniom odwołującego w niniejszej sprawie w żadnej mierze nie zachodzi zarzucana w odwołaniu sprzeczność istotnych ustaleń organu I-ej instancji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym poprzez przyjęcie, iż A. P. nie uzyskał zaliczenia semestru w określonym terminie, czy także, że władze Wydziału A Politechniki [...] nie zapewniły mu 15 tygodniowego semestru zgodnie z obowiązującym Regulaminem studiów. Wyjaśnił w tym zakresie, że dniu 30 maja 2016 r. została podana do wiadomości studentom struktura roku akademickiego 2016/2017 - Polecenie nr [...] Rektora Politechniki [...] z dnia 30 maja 2016 r. z późniejszymi zmianami. Student zgodnie z pismem nr [...] z dnia 08 grudnia 2016 r. został poinformowany, że ustały skutki decyzji z dnia [...] i może korzystać z praw studenta Politechniki[...]. Po ustaniu skutków zawieszenia (pismo nr [...] z dnia 02 lutego 2017 r.) nie skorzystał z możliwości wystąpienia o indywidualną organizację studiów, został ponownie wpisany na semestr pierwszy studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek [...] w roku akademickim 2016/2017 (tj. semestr letni w roku akademickim 2016/2017). Jednocześnie wskazał, że zajęcia dydaktyczne rozpoczynały się od 20 lutego 2017 r. i trwały do 16 czerwca 2017 r., zaś sesja egzaminacyjna trwała od 19 do 30 czerwca 2017 r., a jesienna sesja egzaminacyjna od 04 do 15 września 2017 r., zaś okres rejestracji trwał od 18 do 30 września 2017 r. Toteż w jego ocenie student miał możliwość odbycia zajęć w pełnym cyklu kształcenia, tj. 15 tygodni w semestrze letnim 2016/2017, a w związku z tym zarzut niezapełnienia mu pełnego 15 tygodniowego cyklu studiowania uznał za bezzasadny.

Za niezasadny uznał także argument odwołania, iż decyzji zostały nadane elementy pozorności rygoru natychmiastowej wykonalności. Wyjaśnił, iż zgodnie z art. 130 § 1 Kpa przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu, a mocą jego § 2 wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji. W tych okolicznościach, mając na uwadze treść tak przytoczonych przepisów prawa, jak i zamieszczonego w decyzji pouczenia, które wprost informuje o przysługującym stronie odwołaniu, jego zdaniem trudno uznać za zasadny argument, iż "Politechnika [...] nadaje wydanej decyzji pozory rygoru natychmiastowej wykonalności".

Zdaniem organu drugoinstancyjnego wbrew twierdzeniom studenta decyzji pierwszoinstancyjnej nie można zarzucić wadliwość uzasadnienia, albowiem zawierała ona zarówno uzasadnienie faktyczne jak i prawne.

Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia przez organ I-ej instancji art. 10 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, i uznając go za bezzasadny, wskazał, że w toku postępowania zasięgnięto informacji o przyczynach nieprawidłowego wpisania studentowi zaliczeń z roku akademickiego 2015/2016 z następujących przedmiotów: Elektromechaniczne systemy napędowe, Pomiary elektryczne wielkości nieAch, Modelowanie w elektrotechnice. Powyższe informacje wykazany, iż zaliczenia z powyższych przedmiotów Pan A.P. uzyskał od osób nieuprawnionych do prowadzenia zajęć dla studentów pierwszego semestru, kierunku [...], studiów stacjonarnych drugiego stopnia w roku akademickim 2016/2017. Również zaliczenia z przedmiotów: Wybrane zagadnienia teorii obwodów oraz Zakłócenia w układach elektroenergetycznych zostały uzyskane w sposób nieprawidłowy - po upływie terminu przewidzianego harmonogramem roku akademickiego 2016/2017. Z kolei, zaliczenie z przedmiotu: Elektromechaniczne systemy zostało uzyskane po terminie przewidzianym harmonogramem roku akademickiego 2016/2017.

Dla wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, jak podniósł, nie było konieczne przeprowadzenie postępowania z osobistym udziałem stron, tak więc nie doszło w jego ocenie do naruszenia przez organ I-ej instancji art. 10 § 1 Kpa. Następnie podał, że zasada pisemności postępowania administracyjnego jest jedną z podstawowych zasad procedury administracyjnej, a dowody zgromadzone w ten sposób są w pełni wystarczające dla prawidłowego prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Mając to na uwadze w sprawie nie naruszono art. 10 § 1 Kpa.

Równocześnie wyjaśnił, że organ Ii-ej instancji w dniu 06 kwietnia 2018 r. udostępnił pełnomocnikowi skarżącego dokumentację dotyczącą ww. postępowania.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję pierwszoinstancyjną z dnia [...] w sprawie skreślenia skarżącego z listy studentów pierwszego semestru, kierunku [...], studiów stacjonarnych, drugiego stopnia, Wydziału A Politechniki [...] j strona skarżąca zarzuciła jej - analogicznie jak w odwołaniu:

1) błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że skarżący nie uzyskał zaliczenia semestru w określonym terminie pomimo, iż skarżący A. P. uzyskał wszystkie wymagane programem studiów zaliczenia,

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 161 ust. 1 i 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym w zw. z § 5 ust. 2 pkt. 1 Regulaminu Studiów polegający na uniemożliwieniu skarżącemu uczestniczenie w 15 tygodniowym semestrze pomimo, iż każdy semestr obejmuje piętnastotygodniowy plan studiów,

3) naruszenie przepisów postępowania mający w sposób istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

a) art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 Kpa w zw. z art. 80 Kpa poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego zmierzającego do ustalenia stanu faktycznego, a tym samym nie wyjaśnienie wszelkich okoliczności niniejszej sprawy,

b) art. 107 § 1 pkt 8 Kpa poprzez podpisanie decyzji Dziekana Wydziału A z dnia [...] oznaczonej nr [...] przez dr inż. P.S. pomimo, iż osoba ta nie była upoważniona do wydawania decyzji

Formułując powyższe zarzuty jej autor wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji Rektora Politechniki [...] z dnia [...] i poprzedzającej ją decyzji Dziekana Wydziału A Politechniki [...] z dnia [...]

2) wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji z uwagi na zachodzące niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody polegającej na uniemożliwieniu studentowi A. P. kontynuowania studiów na Wydziale Am Politechniki [...] j.

W jej motywach wskazał, że organ administracji publicznej błędnie przyjął, iż wobec skarżącego zachodzą przesłanki skreślenia z listy studentów Wydziału A Politechniki [...] z uwagi na to, że nie uzyskał zaliczenia semestru w określonym terminie albowiem uzyskał on wszystkie wymagane programem studiów zaliczenia. Podkreślił, że żaden z wykładowców egzaminujący go nie kwestionował swojego uprawnienia do egzaminowania go.

Zdaniem autora skargi o statusie osoby uprawnionej lub osoby nieuprawnionej do zaliczania danego przedmiotu decyduje wyłącznie nauczyciel akademicki, a nie student. W jego ocenie jest "rzeczą oczywistą, że nauczyciel akademicki nie prowadzący zajęć z danego przedmiotu nie może go zaliczać i taką informację winien otrzymać student od danego nauczyciela akademickiego. Biorąc pod uwagę praktykę funkcjonowania szkoły wyższej zarzut ten wykracza poza elementarne zasady funkcjonowania szkoły wyższej i z tych powodów jest całkowicie bezzasadny". W jego opinii okoliczności te w znacznym stopniu utrudniły skarżącemu studiowanie I semestru studiów stacjonarnych II stopnia w semestrze letnim w roku akademickim 2016/2017. Będąc studentem I semestru studiów stacjonarnych II stopnia w semestrze letnim w roku akademickim 2015/2016 uczestniczył w zajęciach do chwili zawieszenia go w sprawach studenckich odrabiając pewną część ćwiczeń laboratoryjnych przewidzianych w programie studiów w tym semestrze. Wyjaśnił także, że skarżący wymagane zaliczenia I semestru w tym 3 egzaminy oraz 9 zaliczeń uzyskał w terminie do dnia 31 października 2017 r. składając kartę okresowych osiągnięć studenta i indeks do Dziekanatu Wydziału A. Zgodnie bowiem z § 5 ust. 2 pkt. 1 Regulaminu Studiów na Politechnice [...] okres trwania semestru wynosi 15 tygodni po którym następuje sesja zaliczeniowa. Podkreślił, że skarżący jednoznaczną informację o możliwości studiowania powziął dopiero w kwietniu 2017 r., po wpłynięciu w dniu 11 kwietnia 2017 r. do jego pełnomocnika wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach uchylającego decyzję Rektora Politechniki [...] w przedmiocie zawieszenia go w prawach studenta. Przed kwietniem 2017 r. otrzymywał on z Wydziału A Politechniki [...] sprzeczne decyzje, co do semestru na którym może studiować. Poza tym otrzymywał informację o możliwości studiów indywidualnych, co praktycznie uniemożliwiało mu rozpoczęcie odrabiania zaległości i ich zaliczania. Dopiero po piśmie prodziekana ds. studenckich z dnia 21 kwietnia 2017 r. i po bezpośredniej rozmowie z prodziekanem ds. studenckich zaczął on odrabiać zaległości i zaliczenia z I semestru, na co zgodnie z wyżej wymienionym przepisem winien mieć okres 15 tygodni. Dodatkowo podniósł, że od kwietnia 2017 r. do zakończenia semestru letniego w roku akademickim 2016/2017 pozostało niewiele czasu, a dalsze odrabianie zaległości mogło się odbywać dopiero od dnia 01 października 2017 r. kiedy rozpoczął się semestr zimowy w roku akademickim 2017/2018.

W roku akademickim 2017/2018 w semestrze zimowym zgodnie z tokiem studiów stacjonarnych II stopnia na kierunku [...] jest realizowany II semestr, co oznacza, że nie są prowadzone między innymi laboratoria z semestru I. Odrabianie zaległości z tych laboratoriów wymaga zatem każdorazowego uzgadniania z osobą prowadzącą tych ćwiczeń, których nie wykonano w semestrze letnim w roku akademickim 2016/2017. Odrabiając zaległości I semestru student musiał odrabiać ćwiczenia z 5 laboratoriów. Z oczywistych powodów - w jego ocenie - odrobienie tych ćwiczeń nie było możliwe do dnia 15 września 2017 r., gdyż zajęcia zaczynają się dopiero po dniu 01 października 2017 r.

Podsumowując ten wywód stwierdził, że zaistniała sytuacja i przedstawiony stan faktyczny oraz związane z nim okoliczności jednoznacznie wskazują na pełne zaangażowanie skarżącego do dalszego studiowania.

Podkreślił także, że student uzyskał uprawnienia do studiowania z chwilą uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 marca 2017 r. w sprawie o sygn. akt: IV SA/Gl 667/16.

Nie zgodził się tym samym z organem, że pismem z dnia 8 grudnia 2016 r. nr [...] student został poinformowany, o ustaniu skutków decyzji z dnia [...] i może korzystać z praw studenta Politechniki[...], gdyż - jak zauważył - decyzja z dnia[...] była decyzją ostateczną, a Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje określoną procedurę uchylania lub zmieniania decyzji ostatecznych. Takiej procedury w jego ocenie na pewno nie spełniało pismo z dnia 11 kwietnia 2016 r. Zaznaczył, że ponieważ pismo to nie było dla studenta do końca zrozumiałe w tej sprawie kilkakrotnie rozmawiał z Prodziekanem ds. studenckich Wydziału A Politechniki [...] prosząc przede wszystkim o ustalenie na jakim semestrze ma studiować na studiach stacjonarnych II stopnia, czy na trwającym w grudniu 2016 r. semestrze zimowym w roku akademickim 2016/2017 semestr II z równoczesnym uzupełnieniem braków z semestru I, czy dopiero w semestrze letnim w roku akademickim 2016/2017 może studiować semestr I w zakresie wymaganych zaliczeń z równoczesnym studiowaniem semestru II na zasadzie uzupełniania zaliczeń z tego semestru. Jednocześnie prosił o wyjaśnienie informacji zawartych w piśmie Rektora Politechniki [...] z dnia 08 grudnia 2016 r., gdyż informacja w nim zawarta odnosiła się do decyzji Rektora Politechniki [...] z dnia [...] natomiast nie odniesiono się do postanowienia (decyzji) z dnia[...] . oraz do decyzji z dnia [...]

Równocześnie wskazał, że sytuacja studenta była dla niego niejednoznaczna i niejasna, a prowadzący zajęcia w semestrze letnim w roku akademickim 2016/2017 w zakresie semestru I studiów stacjonarnych II stopnia na kierunku [...] w protokołach posiadali inny numer mojego albumu niż numer albumu jaki miał w indeksie wydanym na studiach stacjonarnych II stopnia. Nadto na zaświadczeniu potwierdzającym studiowanie na studiach stacjonarnych II stopnia z dnia 30 stycznia 2017 r. jako etap studiów został przyjęty semestr II, a na zaświadczeniu potwierdzającym studiowanie na studiach stacjonarnych II stopnia z dnia 20 lutego 2017 r. jako etap studiów został przyjęty semestr I, natomiast w systemie USOS stan decyzji nr [...] z dnia [...] był niezatwierdzony (A).

W jego opinii w zaistniałej sytuacji trudno zarzucić skarżącemu naruszenie § 18 ust.2 Regulaminu Studiów na Politechnice[...] , który to przepis ma charakter ogólny i dotyczy wielu czynności przy zaliczaniu semestru przez studenta.

Wyeksponował przy tym, że akta postępowania administracyjnego nie zawierają żadnego materiału dowodowego umożliwiającego merytoryczne jego zbadanie i wydanie decyzji o skreśleniu skarżącego z listy studentów Politechniki[...]. Udostępnione pełnomocnikowi skarżącemu w dniu 6 kwietnia 2018 r. akta zawierały jedynie opinie dotyczące odwołania złożonego przez studenta i dokumenty w tzw. "koszulkach" zawierające wyjaśnienie nauczycieli akademickich egzaminujących go z przedmiotów zgodnie z planem studiów.

Nadto - jak zaznaczył - organ II instancji, utrzymując decyzję o nr [...] z dnia [...] w mocy, wprowadził do obrotu prawnego wadliwą decyzję, która został podpisana przez osobę nieuprawnioną. Jedyną osobą uprawnioną do wydawania decyzji w imieniu Wydziału A Politechniki [...] jest dr hab. inż. K. C., który został wyznaczony kierownikiem Wydziału A w miejsce Dziekana Wydziału A Prof. dr hab. inż. A. R., przebywającego na urlopie dla podratowania zdrowia. Uchwała nr [...] Komisji konkursowej ds. przeprowadzenia konkursu na funkcje Dziekana i Prodziekanów Wydziału A z dnia 13 grudnia 2016 r. jest aktem wadliwym i wydanym bez umocowania ustawowego tj. zgodnie z ustawą o szkolnictwie wyższym. Wyjaśnił, że § 24a Statutu Politechniki [...] pozostaje w sprzeczności z art. 77 ust. 4 ustawy o szkolnictwie wyższym. W czasie kiedy był dodawany do Statutu Politechniki [...] §24a Senat Uczelni obradował w wadliwym składzie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w obydwu decyzjach. Zarzuty skarżącego ocenił jako nieuzasadnione podkreślając, że postępowanie zostało przeprowadzone uczciwie i rzetelnie, z poszanowaniem dla zasad ogólnych postępowania administracyjnego.

Na rozprawie skarżący i jego pełnomocnik podtrzymał zarzuty i żądania skargi, dodatkowo wnosząc o zasądzenie kosztów postępowania wg przedstawionej umowy. Pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko prezentowane w decyzjach organu i argumentację podaną w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Na wstępie należy zauważyć, iż podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: ppsa). Zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem jej art. 57a. W świetle art. 134 § 1 ppsa, Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak: NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt FSK 2326/04, wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA). Orzekanie – w myśl art. 135 ppsa – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego podejmowania. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Z kolei z brzmienia art. 145 § 1 ppsa wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przytoczona regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Powołane regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania, którą jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie bada celowości, czy też słuszności zaskarżonej decyzji. Nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją wówczas, gdy wiąże się ona z negatywnymi skutkami dla niej, bowiem związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa.

Prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, ze względu na jego istotne znaczenie w procesie urzeczywistniania praw i wolności obywatelskich, mieści się w treści zasady państwa prawnego (art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Obowiązkiem organów orzekających jest zatem kierowanie się w toku postępowania administracyjnego zasadami wynikającymi z przepisów prawa proceduralnego.

Przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Mając bowiem na uwadze zakreśloną w przytoczoną powyżej kognicję Sąd uznał, że decyzja będąca przedmiotem skargi narusza prawo w sposób wymagający jej usunięcia z obrotu prawnego. Nadto mając na względzie regulację zawartą w art. 135 ppsa, zgodnie z którym sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia, w wyniku przeprowadzenia w powyższym zakresie kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, stwierdzić należało, że akty te zostały wydane z istotnym naruszeniem prawa procesowego, co uzasadniało ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Powyższa wadliwość proceduralna stanowiła natomiast przeszkodę do dokonywania przez Sąd dalej idącej oceny zaskarżonych rozstrzygnięć, tj. pod względem merytorycznym.

W tym miejscu wskazać należy, iż stan faktyczny sprawy został zaprezentowany przy okazji prezentowania dotychczasowego przebiegu objętego skargą postępowania. W ocenie Sądu brak jest zatem uzasadnionych podstaw do jego ponownego przedstawiania w tej części uzasadniania.

Tym samym przedstawienie przyczyn, które legły u podstaw takiej oceny Sądu, rozpocząć należy od przypomnienia, że materialnoprawną podstawę kontrolowanych rozstrzygnięć stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 2183, ze zm.). Stosownie do treści art. 160 przedmiotowej ustawy organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów (ust. 1). Studia w uczelni są prowadzone według planów i programów kształcenia (ust. 2). Natomiast w myśl przepisu art. 161 ust. 1 tej ustawy, regulamin studiów uchwala senat uczelni co najmniej na pięć miesięcy przed początkiem roku akademickiego.

Podkreślić przyjdzie, że przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja organu odwoławczego, tj. Rektora Politechniki [...] z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Prodziekana ds. Studenckich Wydziału A Politechniki [...] z dnia [...] skreślająca skarżącego z listy studentów pierwszego semestru studiów stacjonarnych II stopnia na kierunku [...] z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru w określonym terminie zapadła na podstawie art. 207 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym w związku z art. 138 § 1 punkt 1 Kpa.

Jak m.in. wynika z pierwszego z przytoczonych przepisów do decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów stosuje się odpowiednio przepisy Kpa oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego, gdyż nie ulega wątpliwości, że stanowi ona decyzję podjętą w indywidualnych sprawach studentów, a więc dotyczy sfery praw i obowiązków studenta i wywiera bezpośredni skutek na zewnątrz (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2011 r., sygn. akt I OSK 2204/11, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są także na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dodać też trzeba, że wprawdzie decyzje organów uczelni, w kontekście wyrażonej w art. 70 ust. 5 Konstytucji RP i potwierdzonej w art. 4 ust. 1 ustawy zasady autonomii szkół wyższych, nie muszą spełniać tak rygorystycznych kryteriów jak decyzja organu administracji publicznej, to jednak skoro zostały poddane kontroli pod względem zgodności z prawem prowadzonej przez sąd administracyjny, to nie może budzić wątpliwości, że powinny spełniać przynajmniej podstawowe wymogi umożliwiające przeprowadzenie tej kontroli. Nadto zasada autonomii szkół wyższych musi się mieścić w granicach wynikających z ustawy.

Zważywszy na wyraźne wskazanie decyzyjnego trybu rozstrzygania spraw w art. 207 ust. 1 ustawy oraz odesłanie do przepisów Kpa, odnotowania wymaga, że przepisy art. 7 i art. 77 § 1 Kpa nakładają na organy administracji obowiązek ustalenia prawdy obiektywnej i podejmowania rozstrzygnięcia na podstawie wszechstronnie wyjaśnionego stanu faktycznego, przy zastosowaniu wszelkich koniecznych środków dowodowych, z uwzględnieniem słusznego interesu strony. Podkreślić też trzeba, że ustanowiona w art. 80 Kpa zasada swobodnej oceny dowodów zobowiązuje do oparcia się przez organ na przekonujących podstawach - wskazanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, stosownie do treści przepisu art. 107 § 3 Kpa - i z całą pewnością nie polega na formułowaniu ocen w sposób dowolny. Ostatnio wskazany przepis wyraźnie nakazuje, by organ podał w uzasadnieniu decyzji fakty uznane za udowodnione i dowody, na których się oparto, ale również przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności. Natomiast niewyjaśnienie wszystkich okoliczności oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd zaskarżonej decyzji. Tylko przeprowadzenie postępowania we wskazany sposób stanowi o spełnieniu warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 Kpa). Ponadto organ winien tak prowadzić postępowanie, by pogłębiać zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 Kpa), co w przypadku organu odwoławczego koresponduje z zasadą dwuinstancyjności postępowania (art. 15 Kpa), z której wynika obowiązek organu odwoławczego merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Zasada ta wymaga nie tylko podjęcia dwóch rozstrzygnięć organów kolejnych instancji, lecz zakłada ich podjęcie w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone. Chodzi zatem o to, aby przeprowadzono dwukrotnie merytoryczne postępowanie, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy i dogłębny przeanalizowano wszelkie argumenty i w konsekwencji dokonano prawidłowej subsumcji przepisu prawa do stanu faktycznego zaistniałego w sprawie.

Obowiązkiem organu odwoławczego jest więc ponowne rozpatrzenie sprawy tak, jak gdyby nie było rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.

Odnotować również przyjdzie, że uzasadnienie jest obowiązkowym składnikiem decyzji mającym na celu wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego jej dyspozytywną część. Zasadniczym celem uzasadnienia prawnego jest natomiast wykazanie, że przyjęte w decyzji rozstrzygnięcie jest wynikiem poprawnego logicznie procesu stosowania normy materialnej, przy równoczesnym przestrzeganiu norm procesowych. Uzasadnienie decyzji powinno umożliwiać kontrolę poprawności decyzji, w tym również przez Sąd, który - sprawując kontrolę w oparciu o powołane na wstępie przepisy ppsa - nie zastępuje organu w tym zakresie. Motywy, jakimi kierowano się przy wydaniu decyzji muszą wprost wynikać z decyzji, umożliwiając sądowi administracyjnemu kontrolę prawidłowości działań organu, które doprowadziły do wydania decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1503/14; wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1064/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 958/15; wyrok WSA w Łodzi z dnia 2 sierpnia 2012 r., sygn. akt II SA/Łd 426/12).

Tym samym podkreślenia wymaga, że - jak wskazano powyżej - przepisy regulujące przebieg postępowania administracyjnego wyposażają strony w szereg praw, które muszą być przestrzegane przez organ rozpoznający daną sprawę. Fundamentalnym uprawnieniem strony jest prawo do wzięcia czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Nie ulega wątpliwości, że strona nie mogłaby wykonywać swojego prawa do uczestniczenia w postępowaniu, gdyby nie została poinformowana o jego wszczęciu oraz przebiegu - co niewątpliwie wystąpiło w przedmiotowej sprawie. Podkreślenia wymaga, że dostęp do informacji na temat postępowania jest istotnym prawem strony. W treści Kodeksu postępowania administracyjnego odnaleźć można szereg norm, w których konkretyzują się te dwa prawa stron. Przykładowo, można wskazać na art. 10 § 1 Kpa zobowiązujący organ do umożliwienia stronom wzięcia czynnego udziału w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji zapoznanie się z materiałem dowodowym i zgłoszenie żądań. Naruszenie uprawnień stron w postępowaniu administracyjnym może skutkować uchyleniem decyzji w postępowaniu odwoławczym. Ponadto, zarzuty dotyczące istotnego naruszenia uprawnień stron mogą być również wykorzystywane w postępowaniach nadzwyczajnych, o których mowa w przepisach postępowania administracyjnego.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy podnieść trzeba, na co zwraca się uwagę w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że wiedzę o prowadzonym postępowaniu skarżący uzyskał zdaje się dopiero z momentem doręczenia mu decyzji organu pierwszej instancji. W aktach sprawy brak jest bowiem zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów, ale nie wynika z nich także kiedy organ je wszczął, jak długo było prowadzone, albowiem materiał gromadzony jest w różnym czasie, częstokroć bez dat pozwalających na odtworzenie czasowe ich pozyskania, nadto ułożony jest nie chronologicznie, wręcz niedbale, bez ich ponumerowania, właściwego ich opisania, bez ich spisu. Istotne jest przy tym, że ich Udostępnienie pełnomocnikowi skarżącego nastąpiło dopiero w dniu 06 kwietnia 2018 r., czyli na etapie odwoławczym albowiem decyzja pierwszoinstancyjna została wydana w dniu [...] Takie procedowanie uniemożliwiło stronie odniesienie się do zarzutów kierowanych do niej już na etapie pierwszoinstancyjnym, co wynika z uzasadnienia decyzji Prodziekan ds. Studenckich Wydziału A z dnia [...] nr [...] mocą której skreślono skarżącego z listy studentów pierwszego semestru studiów stacjonarnych II stopnia na kierunku [...] z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru w określonym terminie. Należy bowiem z większą starannością przyjrzeć się ciągowi zdarzeń towarzyszących zaliczeniom przedmiotów przez studenta, a w ocenie Sądu dających mu podstawę do uznania przez niego prawidłowości zaliczeń i spełnieniu nałożonego nań obowiązku. Jeżeli bowiem student otrzymał zaliczenia od osób - zdaniem organów nieuprawnionych - a w ocenie studenta wprost przeciwnie, to należało mu to rzetelnie wyjaśnić i wykazać w jaki sposób doszło do zaliczeń zakwestionowanych przedmiotów. Analiza akt postępowania nie pozwala na ocenę działania tak studenta jak i organu w aspekcie wiedzy studenta uzyskującego zaliczenia od nauczyciela akademickiego danej jednostki, że nie ma on chociażby indywidualnej zgody czy to kierownika tej jednostki do indywidualnego zaliczenia, czy przełożonego do niejako "wpadkowego" zaliczenia, co z kolei może zaistnieć w sytuacji chociażby długotrwałej choroby czy innej przeszkody w wykonaniu zadań przez osobę do tego pierwotnie wyznaczoną bądź w innych okolicznościach ziszczonych w określonej sytuacji czy warunkach. W tych okolicznościach uniemożliwienie studentowi udziału w postępowaniu i wskazaniu konkretnych sytuacji i każdorazowe rzetelne ich wyjaśnienie Sąd uznaje za nieprawidłowe i konieczne do zweryfikowania. W żaden sposób nie można zaaprobować stanowiska organu, że "dla wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, nie było konieczne przeprowadzenia postępowania z osobistym udziałem strony". Wszak to nie organ ocenia czy konieczne jest prowadzenia postępowania z udziałem strony li ustawodawca, który zagwarantował jej to prawnie statuując zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu czyniąc równocześnie, iż obowiązkiem organu jest podporządkowanie się tej zasadzie, zwłaszcza gdy organ kwestionuje działania strony i de facto samodzielnie kreuje ich podstawę i przyczyny leżące u jej podstaw. Zasada pisemności ma zupełnie inny walor i wymiar stąd też stanowisko organu co do naruszenia zasady udziału strony w postępowaniu i wpływu tego naruszenia na rozstrzygnięcie nie może zostać uznane za usprawiedliwiające naruszenie tej zasady. Organ odwoławczy niezasadnie stwierdził, że (...) Zasada pisemności postępowania administracyjnego jest jedną z podstawowych zasad procedury administracyjnej, a dowody zgromadzone w ten sposób są w pełni wystarczające dla prawidłowego prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Mając na uwadze powyższe wbrew twierdzeniom Pana A. P. Organ I-ej instancji nie naruszył art. 10 § 1 Kpa".

Odnosząc przy tym wyżej przedstawione uwagi do stanu faktycznego i prawnego kontrolowanej sprawy, Sąd uznał, że zarówno decyzja organu odwoławczego, jak i poprzedzająca ją decyzja pierwszoinstancyjna zostały podjęte z naruszeniem szeregu podstawowych zasad procedury administracyjnej, w tym określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i § 3 Kpa, ale nade wszystko art. 10 Kpa, co skutkować musiało wyeliminowaniem ich z obrotu prawnego.

Zdaniem Sądu analiza akt sprawy uzasadnia twierdzenie, że w sprawie doszło do naruszenia istotnych przepisów proceduralnych regulujących zasady ogólne postępowania administracyjnego oraz zasady prowadzenia postępowania dowodowego. Wadliwości tej nie usunięto na etapie drugoinstancyjnym. Organ tak I jak i II instancji usiłował przerzucić na skarżącego skutki swojego uchybienia, zupełnie ignorując treść odwołania, w żaden sposób nie wskazując podstawy wszczęcia postępowania w przedmiocie skreślenia strony z listy studentów ani realizacji w jego toku zasady czynnego udziału w nim strony.

Zgodnie z art. 7 Kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przytoczony wyżej przepis ustanawia zasadę prawdy obiektywnej, która stanowi naczelną zasadę Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tą zasadą, organ administracji publicznej zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zawarta w art. 7 Kpa zasada prawdy obiektywnej (materialnej), wyrażona również w innych przepisach Kodeksu, m.in. w art. 6, art. 10, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, ponieważ na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy organ administracyjny dokonuje jego subsumcji pod stosowną normę prawną. W ten sposób organ przesądza o powstaniu określonego obowiązku bądź prawa, a więc skutków prawnych, które dotyczyć będą wyłącznie faktów uznanych przez organ. Ponadto art. 77 § 1 Kpa nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego obejmującego wszystkie jego części składowe, wszystkie środki dowodowe. Pominięcie zatem, czy też zlekceważenie jakiegokolwiek dowodu, czy jego oceny skutkuje wadliwością podjętej decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy i podjąć wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania zgodnej z prawem decyzji.

Pominięcie w toku postępowania istotnego dla sprawy dowodu, czy brak zapewnienia stronie udziału w nim, brak prawidłowego pouczenia o przysługujących jej prawach i obowiązkach skutkuje uchybieniem wyżej wymienionym przepisom i stanowi naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić także należy, że odwołanie jest instytucją procesową tworzącą możliwość zaskarżenia decyzji administracyjnej przez uprawnione podmioty. Zgodnie zaś z art. 140 Kpa, w administracyjnym postępowaniu odwoławczym w sprawach nieuregulowanych odrębnie w szczególnym przepisie, mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji. Wniesienie odwołania przenosi zatem na organ odwoławczy kompetencje do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, rozstrzygniętej decyzją organu pierwszej instancji. Przy czym należy podkreślić, że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, wynikającą z treści art. 138 Kpa, organ odwoławczy nie może się ograniczyć wyłącznie do kontroli decyzji organu pierwszej instancji, lecz obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Rozstrzygnięcie to polega na ponownym rozpoznaniu sprawy merytorycznie w jej całokształcie w oparciu o stan prawny i faktyczny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Organ ten musi ocenić, czy na tle określonego stanu faktycznego organ pierwszej instancji podjął właściwe rozstrzygnięcie. Ponadto organ odwoławczy obowiązany jest rozpatrzeć wszystkie żądania strony podniesione w odwołaniu i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Uprawniony jest także, zgodnie z art. 136 Kpa, do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organ drugiej instancji nie przeprowadził należycie postępowania odwoławczego, gdyż nie rozpoznał w całokształcie merytorycznie sprawy i wadliwie zaaprobował decyzję wydaną w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Nie przedstawił bowiem ustaleń stanu faktycznego, nie dokonał jego oceny pod kątem mających zastosowanie norm prawnych, zaś zarzuty i wyjaśnienia strony zmarginalizował do uznania, że odwołanie nie znajduje przesłanek do zmiany decyzji organu pierwszej instancji. Sąd wskazuje, że w wyniku złożenia odwołania organ drugoinstancyjny jest obowiązany ponownie merytorycznie rozpatrzyć sprawę, przy czym w trakcie jego rozpatrywania niedopuszczalne jest pominięcie zarzutów sformułowanych w przedmiotowym środku zaskarżenia. Obowiązkiem organu jest odniesienie się do tych zarzutów. Uwzględnienie ich, ze skutkiem dla treści rozstrzygnięcia lub wyjaśnienie, dlaczego ocenia się je jako niezasadne czy też nie mające wpływu na wynik. W analizowanej sprawie skarżący kwestionował sposób procedowania organu i nie uwzględnienie jego specyficznej sytuacji, po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 2 marca 2017 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 667/16 uchylającym m.in. decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] w przedmiocie zawieszenia skarżącego w prawach studenta i decyzję ją poprzedzającą oraz umarzającym postępowanie administracyjne. Nie uwzględniając m.in. tego, w jakim czasie stal się on prawomocny i wywołał ustanowione nim skutki prawne.

Zdaniem Sądu w okolicznościach przedmiotowej sprawy potrzeba jej zindywidualizowania i wszechstronnego spojrzenia na zaistniały stan faktyczny wymaga jego prawidłowego ustalenia i zaprezentowania w uzasadnieniach decyzji a nie wyłącznie historycznego ich odtworzenia, bez oparcia go w skutkach i tym samym merytorycznych ustaleń z nich wynikających. Zdecydowanie można wręcz uznać nie tyle niestandardowej, co wyjątkowej, co jednak nie oznacza nie przewidywalnej prawnie sytuacji studenta wymagającej takiego procedowania. Zarzut niewłaściwego prowadzenia postępowania, w ocenie Sądu, został należycie uzasadniony, a prezentowana teza doznała wsparcia w przedłożonych dokumentach. Podniesione okoliczności pozostały poza zakresem zainteresowania organu, a treść zaskarżonej decyzji jest co do istoty powieleniem treści decyzji ją poprzedzającej. Taki sposób załatwienia odwołania stanowi naruszenie art. 207 ust. 2 ustawy w zw. z art. 127 § 1-2 Kpa, gdyż przeczy celowi ponownego rozpatrzenia sprawy, a także naruszeniem wskazanych przepisów w związku z art. 107 § 3 Kpa, który wymaga należytego uzasadnienia rozstrzygnięcia w zakresie faktycznym i prawnym w sposób wyjaśniający stronie powody, którymi kierował się organ wydając rozstrzygnięcie – również w zakresie podniesionych przez nią zarzutów.

Nadto Sąd stwierdza, że w sprawie doszło do naruszenia art. 200a ust. 1 ustawy oraz art. 7 i art. 8 § 1 Kpa stanowiącym, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, gdyż pominięto zaangażowanie studenta (strony) w kontynuowanie procesu kształcenia i ustalenie fazy studiów po wyroku tut. Sądu z 2 marca 2017 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 667/16.

Podsumowując Sąd uznał, że opisane powyżej wadliwości świadczą niewątpliwie o naruszeniu art. 7, art. 10, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i § 3 Kpa. Zważywszy, że motywy decyzji powinny być tak ujęte, aby strona mogła poznać tok rozumowania poprzedzającego wydanie decyzji oraz zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych oraz prawnych, jakimi kierował się organ przy załatwianiu sprawy.

Takich funkcji, w żadnej mierze, nie spełnia zaskarżona decyzja. W związku z zasadą wyrażoną w art. 15 Kpa, rozpatrujący odwołanie organ drugiej instancji winien dogłębnie przeanalizować przesłanki materialnoprawne i procesowe decyzji organu pierwszej instancji, rozpoznając sprawę ponownie, niejako od nowa. W niniejszej sprawie takiego "ponownego rozpoznania" zabrakło. Powszechnie przyjmuje się - i jest to pogląd słuszny - że strona ma prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji, bowiem w przeciwnym wypadku nie ma możliwości obrony swoich słusznych interesów przed organem odwoławczym, jak i przed sądem administracyjnym. Zapoznanie strony z motywami rozstrzygnięcia jest więc obowiązkiem organów.

Ponadto, skoro organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie, to powinien rozpoznać również wszystkie zarzuty i żądania strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 sierpnia 1999 r., sygn. akt IV SA 1167/97, LEX nr 47913). Analiza treści zaskarżonej decyzji prowadzi natomiast do oczywistego wniosku, że organ odwoławczy podtrzymując jedynie decyzję organu pierwszej instancji, powinnościom tym nie sprostał. Jednocześnie powiedzieć przyjdzie, że argumenty zawarte w odpowiedzi na skargę nie mogą stanowić uzupełnienia decyzji. Czym innym jest bowiem przedstawienie argumentów stanowiących polemikę z zarzutami skargi, a czym innym próba uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ wróci na etap odwieszenia studenta w jego prawach i rozważy umożliwienie skarżacemu kontynuowania kierunku studiów, przy wyrażanej przez tego ostatniego takiej woli. Postępowanie zostanie przeprowadzone w oparciu o przepisy prawa materialnego, z poszanowaniem dla obowiązujących regulacji proceduralnych.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w związku z art. 135 ppsa, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 ppsa, zasądzając na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, co odpowiada kwocie uiszczonego wpisu oraz koszty zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Jednocześnie Sąd wyjaśnia skarżącemu, że jego pozostałe żądania zgłoszone w tym zakresie nie mogły zostać uwzględnione, gdyż w żaden sposób nie zostały uzasadnione.