Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1386/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Prezes Głównego Urzędu Ceł
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek ( spr.) Sędziowie NSA Ryszard Słupczyński WSA Marzenna Kosewska Protokolant: ref. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2004r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymiaru cła I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...] nr [...] II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M. Kosewska /-/ T. M. Geremek /-/ R. Słupczyński AR


UZASADNIENIE

Dyrektor Urzędu Celnego w dniu [...] objął procedurą tranzytu wg SAD nr [...] towar - samochód osobowy marki Opel Vectra wyznaczając termin do przedstawienia tego towaru w urzędzie celnym przeznaczenia tj. w O. do dnia [...] października 2000 r.

Zgłoszenie towaru do procedury tranzytu w imieniu J. K. dokonał przewoźnik towaru C. S. na podstawie pełnomocnictwa z dnia [...] 09.2000 r.

Towar nie został przedstawiony w urzędzie celnym przeznaczenia w związku z czym Dyrektor Urzędu Celnego , postanowieniem z dnia [...] postępowanie w sprawie niezakończenia procedury tranzytu przedmiotowego towaru.

Następnie organ celny I instancji, decyzją nr [...] z dnia [...] skierowaną do J. K., na podstawie przepisów art. 13 § 1, art. 23 § 1, art. 35 § 3, art. 84, art. 98,art. 211 § 1 i 3, art. 222 § 1, art. 223 § 1 pkt. 1, art. 226 § 1, art. 230 § 1, art. 231 § 1 pkt. 1 i art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny /Dz. U. Nr 75 z 2001r. poz. 802/ oraz § 207 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10.11.1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych /Dz. U. Nr 104 poz. 1193 ze zm./ a także na podstawie przepisów taryfy celnej importowej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21.12.1999 r. w sprawie Taryfy celnej - określił kwotę długu celnego poprzez wymiar dla J. K. cła oraz odsetek za sprowadzony przez niego samochód osobowy Opel Vectra.

W uzasadnieniu tej decyzji podano, że w przedmiotowej sprawie główny zobowiązany nie dostarczył towaru do urzędu celnego przeznaczenia w O. ani dokumentów potwierdzających zabezpieczenie procedury tranzytu jak też innych, z których mogłoby wynikać, że towar objęto inna dopuszczalną procedurą celną.

W tej sytuacji organ celny I instancji uznał, że towar został usunięty spod dozoru celnego i z dniem [...] 10.2000 r. powstał dług celny w rozumieniu art. 223 § 3 pkt. 1 tej ustawy w związku z czym był on uprawniony do wydania decyzji określającej kwotę wynikająca z długu celnego.

Organ celny wyjaśnił również, że w niniejszej sprawie nie mógł być przyjęty dowód pochodzenia towaru z Unii Europejskiej, ponieważ termin jego ważności jest określony na 4 miesiące, zaś dowód przedstawiono po tym terminie.

J. K. odwołał się od tej decyzji zarzucając jej wydanie na podstawie nieobowiązujących przepisów prawa i przeciwko osobie niebędącej stroną postępowania a nadto nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy zwłaszcza w zakresie woli mocodawcy oraz treści pełnomocnictwa.

Zdaniem odwołującego się organ celny powołał nieobowiązujące już rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10.11.1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych oraz nieaktualne rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie Taryfy celnej.

Odwołujący się kwestionuje zasadniczo interpretacje treści udzielonego C. S. pełnomocnictwa przez organ celny.

Na podstawie tego pełnomocnictwa C. S. został upoważniony jedynie do sprowadzenia z zagranicy samochodu osobowego marki Mazda 121 a nie innego pojazdu oraz do dokonania wszelkich czynności celnych.

Odwołujący się podkreślił, że nie posiada ani tez nigdy nie posiadał samochodu osobowego, który wprowadził do kraju C. S. na podstawie przerobionego pełnomocnictwa, o czym jednoznacznie świadczą cechy tego dokumenty.

Prezes Głównego Urzędu Ceł, decyzją nr [...] z dnia [...] - utrzymał \w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i stanowisko prawne organu celnego I instancji, podkreślając m.in. ze nie jest sporne, że skarżący udzielił C. S. pełnomocnictwa a z jego treści wynika jednoznacznie, że upoważnienie obejmowało nie tylko sprowadzenie samochodu z zagranicy a także dokonanie wszelkich formalności celnych.

Z treści art. 254 § 4 Kodeksu celnego wynika, iż czynności dokonane przez przedstawiciela w granicach upoważnienia, pociągają za sobą skutki bezpośrednio dla osoby, która ustanowiła przedstawiciela.

Zdaniem organu odwoławczego, w niniejszej sprawie naruszenie przepisów polegało na usunięciu towaru spod dozoru celnego, co na podstawie art. 211 § 1 Kodeksu celnego powstaje powstanie długu celnego w przywozie.

Krąg dłużników, czyli osób zobowiązanych do zapłacenia kwoty wynikającej z długu celnego określa art. 211 § 1 Kodeksu celnego, co stosownie do art. 3 § 1 pkt. 3 tej ustawy oznacza każdą osobę zobowiązaną do zapłacenia kwoty długu celnego.

Zgodnie z art. 211 § 3 pkt. 4 ustawy dłużnikami są osoby zobowiązane do wykonania obowiązków wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty w procedurze tranzytu. Jest nim główny zobowiązany /art. 101 § 1 Kodeksu celnego/

J. K. wniósł skargę do Sadu administracyjnego na powyższą decyzję zarzucając jej:

- naruszenie art.211 Kodeksu celnego oraz przepisów postępowania poprzez powołanie w zaskarżonej decyzji nieobowiązującej podstawy prawnej,

- wydanie zaskarżonej decyzji pomimo nie rozpatrzenia zarzutów związanych z decyzja organu I instancji,

- niewłaściwą ocenę stanu faktycznego i sprzeczność dokonanych ustaleń z treścią materiału dowodowego w sprawie.

W uzasadnieniu skargi J. K. podniósł okoliczności i argumenty podobne jak w toku dotychczasowego postępowania i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymują swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga J. K. zasługuje na uwzględnienie.

Sporny problem w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy skarżący zasadnie został uznany przez organy celne za dłużnika długu celnego powstałego na skutek usunięcia towaru spod dozoru celnego w rozumieniu art. 211 § 1 Kodeksu celnego.

Stosownie do treści art. 211 § 3 tej ustawy, dłużnikami są: 1/ osoba, która usunęła towar spod dozoru celnego 2/ osoby, które uczestniczyły w usunięciu towaru i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że towar został usunięty spod dozoru celnego 3/ osoby, które nabyły, posiadały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że był to towar usunięty spod dozoru celnego 4/ osoby zobowiązane do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towarów lub wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty.

Cytowany wyżej przepis stanowi zamknięty katalog osób, które mogą być uznane za dłużników powstałego w taki sposób długu celnego, w związku, z czym należy ocenić czy wskazane tam sytuacje można odnieść do skarżącego.

Organy celne uznały, że J. K. jest dłużnikiem długu celnego na podstawie art. 211 § 3 pkt. 4 Kodeksu celnego jako główny zobowiązany do wykonania obowiązków w procedurze tranzytu /art. 101§ 2 Kodeksu celnego/.

Stanowisko organów celnych nie jest zasadne.

Z niespornych okoliczności sprawy wynika, że samochód osobowy Opel Vectra wprowadził do kraju C. S. wskazując jako odbiorcę przedmiotowego towaru J. K..

C. S. przedłożył organom celnym notarialne pełnomocnictwo J. K., z którego wynika, że jest on upoważniony do sprowadzenia z zagranicy samochodu osobowego oraz do dokonania wszelkich formalności celnych.

Właśnie zakres tego pełnomocnictwa jest kwestia sporną mającą zasadniczy wpływ na prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy, bowiem organy celne przyjęły-stosownie do treści art. 254 § 4 Kodeksu celnego - że C. S. działał w imieniu i na rzecz skarżącego i jego też obciążają bezpośrednio skutki działania pełnomocnika.

W myśl powołanego wyżej przepisu, czynności dokonane przez przedstawiciela w granicach upoważnienia pociągają za osoba skutki bezpośrednio dla osoby, która ustanowiła przedstawiciela.

Istotnym jest, zatem zakres /granice/ upoważnienia udzielonego przez skarżącego C. S..

W toku postępowania skarżący wielokrotnie wyjaśniał, że nie upoważniał C. S. do sprowadzenia z zagranicy samochodu Opla Vectry i ze posłużył się on przerobionym pełnomocnictwem i przedłożył jako dowód inne pełnomocnictwo, z którego wynika, że upoważnił on C. S. do sprowadzenia z zagranicy samochodu osobowego marki Mazda 121 D oraz do dokonania wszelkich formalności celnych, ale odnoszących się do sprowadzenia samochodu tej konkretnej marki.

Przerobienie tego dokumentu polegało, zatem na usunięciu zapisu "marki Mazda 121 D"i w rezultacie C.S. dysponował dokumentem upoważniającym go do sprowadzenia do kraju dowolnego samochodu osobowego oraz do dokonania związanych z tym formalnosci celnych.

Dokument ten został skserowany i nie posiadał autentycznego podpisu mocodawcy oraz notariusza, zawierał również niewłaściwy kolor pieczęci notarialnej, mimo to organy celne przyjęły to pełnomocnictwo jako autentyczne i na tej podstawie określiły obowiązki celne skarżącego.

Z niespornych okoliczności sprawy wynika, że skarżący nigdy nie miał kontaktu z przedmiotowym samochodem, nie podpisywał zmienionej treści pełnomocnictwa i nie wiedział również o pozostawaniu w obrocie prawnym fałszywego pełnomocnictwa.

Podkreślić należy dodatkowo ze skarżący pismem z dnia 20.11.2000 r. skierowanym do C. S. odstąpił od umowy kupna samochodu marki Mazda 121 D z powodu niezachowania warunków tej umowy i zażądał zwrotu pobranych przez C. S. pieniędzy przekazanych na ten cel. Okoliczność ta potwierdza również wyjaśnienia skarżącego, które są spójne, konsekwentne i odpowiadają ujawnionym w niniejszej sprawie okolicznościom.

Ponadto już w toku postępowania organy celne dysponowały informacjami, że p-ko C. S. prowadzone jest postępowanie karne obejmujące równie sprowadzenie samochodu Opla Vectry na podstawie przerobionego pełnomocnictwa użytego jako autentyczne.

Okoliczność powyższa znajduje pełne potwierdzenie w przedłożonym przez skarżącego /już po w niesieniu skargi/ odpisu wyroku Sadu Rejonowego w sprawie o sygn. akt [...] z dnia [...], z którego wynika, że C. S. został skazany za to, że w dniu [...] na przejściu granicznym w S. oraz w Oddziale Celnym użył jako autentyczne podrobione uprzednio pełnomocnictwo udzielone przez J. K. do sprowadzenia z Niemiec samochodu osobowego marki Mazda 121D poprzez usunięcie z jego treści zapisu dotyczącego marki sprowadzonego pojazdu a następnie na tak przerobiony dokument sprowadził samochód marki Opel Vectra tj za przestępstwo z art. 270 § 1 kk.

Powyższy fakt, w ocenie sądu jednoznacznie wyjaśnia kwestie pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego C. S., przesądzając o tym, że nie może ono rodzić skutków prawnych dla skarżącego, bowiem C. S. nie działał faktycznie w jego imieniu, zaś skarżący praktycznie nie miał nic wspólnego z sprowadzeniem przedmiotowego samochodu do kraju a zatem nie powinien być strona tego postępowania.

Niezależnie od powyższego, wbrew twierdzeniom organów celnych w dokumencie SAD /pole 50/ jako główny zobowiązany wskazany został C. S..

W tych warunkach skoro organy celne naruszyły wskazane wyżej przepisy prawne a także przepisy art. 120,121,187 Ordynacji podatkowej należało uwzględnić skargę i w oparciu o art. 145§ 1 pkt. 1 lit. a i c, art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ i orzec jak w sentencji wyroku.

/-/ M. Kosewska /-/ T. M. Geremek /-/ R. Słupczyński

AR