Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 205/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61a
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun - Kulik (spr.), sędzia WSA Mirosław Montowski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 października 2021 r. sprawy ze skargi H. D. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2020 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] grudnia 2020 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB", "organ") po rozpoznaniu wniosku H. D. (dalej: "skarżący") o ponowne rozpoznanie sprawy utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] października 2020 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego.

Z akt sprawy wynika poniższy stan faktyczny i prawny.

Powołanym postanowieniem z [...] października 2020 r. GINB, na podstawie art. 61a § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a."), odmówił H. D. wszczęcia - na jego wniosek - postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB") z [...] września 2018 r., znak: [...]. Mocą tej ostatniej decyzji [...] WINB uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: "PINB") z [...] listopada 2017 r., nr [...] i nakazał H. D. (właścicielowi) rozbiórkę budynku mieszkalnego posadowionego na działce nr [...], obręb [...], położonej przy ul. [...] w [...] i uporządkowanie terenu.

Utrzymując w mocy własne postanowienie z [...] października 2020 r. GINB wskazał, że kluczowym dla niniejszej sprawy jest fakt uprzedniego zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji objętej żądaniem stwierdzenia nieważności. Wyrokiem z dnia 4 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Po 15/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę H. D. na decyzję [...] WINB z [...] września 2018 r. Wobec niewniesienia przez skarżącego skargi kasacyjnej wyrok ten stał się prawomocny z dniem 28 maja 2020 r.

GINB wyjaśnił, że po wydaniu przez sąd administracyjny prawomocnego wyroku oddalającego skargę na decyzję administracyjną niedopuszczalne jest prowadzenie przez organy administracji postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tejże decyzji. Wskazał, że zgodnie z art. 61a k.p.a., gdy żądanie o wszczęcie postępowania zostało wniesione przez osobę niebędąca stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, to organ administracji wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. GINB wskazał na art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oraz uchwałę Naczelnego Sądu administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09, z których wynika, że organ administracji ma obowiązek odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, jeśli zaskarżona decyzja była uprzednio poddana kontroli sądowoadministracyjnej.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego wobec niezbadania czy przedmiotem oceny sądu były okoliczności podnoszone we wniosku o stwierdzenie nieważności, GINB zwrócił uwagę, że kwestia nieważności decyzji jest zawsze brana pod uwagę z urzędu przez sąd administracyjny. Odwołując się do orzecznictwa sądowego GINB wyjaśnił, że dla przyjęcia takiego założenia nie ma znaczenia czy określona kwestia, która mogłaby stanowić przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 k.p.a., została wprost powołana przez stronę w skardze do Sądu ani czy została omówiona w uzasadnieniu wyroku. Zaznaczył, że co do zasady jeżeli nie występowały przyczyny nieważności w chwili wydawania decyzji, to nie powstaną one również po jej wydaniu.

W ocenie organu okoliczności zaistniałe po wydaniu wyroku oddalającego skargę na decyzję administracyjną, najczęściej nie mogą prowadzić do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności. Odwołując się do orzecznictwa sądowego organ podkreślił, że orzekanie w sprawie stwierdzenia nieważności aktu administracyjnego następuje bowiem w oparciu o stan prawny i faktyczny istniejący w chwili wydania tego aktu.

Następnie GINB podniósł, że jakkolwiek rację ma skarżący, iż w postanowieniu pierwszoinstancyjnym nie odniesiono się szczegółowo do wskazanych we wniosku przesłanek mającej uzasadniać stwierdzenie nieważności, to zwrócić należy uwagę, że powołany we wniosku o ponowne rozpoznanie brak możliwości wykonania decyzji z uwagi na odpowiedzialność karną (art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a.), nie został w żaden racjonalny, logiczny i spójny sposób uzasadniony. Skarżący wskazał, że wykonanie decyzji naraziłoby go na odpowiedzialność karną, na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. GINB wyjaśnił, że przepisy te nie dotyczą nałożonych obowiązków, lecz normują odpowiedzialność za niewykonywanie decyzji i utrudnianie czynności, a tym samym odpowiedzialności tej skarżący może podlegać właśnie z tytułu niewykonania kwestionowanej decyzji, a nie jak twierdzi z powodu jej wykonania.

Reasumując organ zaznaczył, że nie sposób tym samym uznać, że kwestia ta nie była przedmiotem oceny WSA w Poznaniu, tym bardziej, że przepisy te nie uległy zmianie od dnia wydania wyroku.

Organ odnosząc się do podniesionych we wniosku przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2 i 5 k.p.a., wskazał, że brak jest jakichkolwiek okoliczności, które pozwalałyby przyjąć, że WSA w Poznaniu nie ocenił decyzji [...] WINB z [...] września 2018 r., pod kątem wystąpienia wad z przywołanego przepisu. GINB zaznaczył, że nie może budzić wątpliwości, że przedmiotem oceny sądu administracyjnego zawsze jest istnienie podstawy prawnej zaskarżonego aktu jak i prawidłowość zastosowania przepisów prawa materialnego i procesowego. Organ ocenił, że skoro Sąd oddalił skargę, a więc uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, to oczywiste jest, że nie pominął przy tej ocenie także ewentualnego naruszenia prawa w stopniu kwalifikowanym, tj. rażącym, w zakresie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.

Dodatkowo GINB wskazał, że wyrok WSA w Poznaniu z dnia 4 marca 2020 r. nie posiada uzasadnienia, a więc nie jest możliwe poznanie motywów, jakimi kierował się Sąd oddalając skargę, co jednak nie uprawnia do przyjęcia, że pominął ocenę zaskarżonej decyzji z punktu widzenia którejkolwiek przesłanki nieważnościowej.

GINB, powołując się na ww. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 grudnia 2009 r. wyjaśnił, że w przypadku niesporządzenia uzasadnienia wyroku oddalającego skargę, możliwa jest odmowa wszczęcia postępowania, a badanie wniosku na etapie przed wszczęciem postępowania "będzie musiało z konieczności ograniczyć się do analizy dostępnych organowi administracji publicznej oraz przedstawionych przez wnoszącego żądanie informacji".

Reasumując organ wskazał, że stan techniczny, konstrukcja, a także podnoszone przez skarżącego usytuowanie budynku - były badane w postępowaniu zwykłym (wynika to wprost z uzasadnienia kwestionowanej decyzji). Sąd zaś orzeka na podstawie akt sprawy i ocenia bez względu na treść skargi i zakres zarzutów i wniosków zgodność z prawem decyzji w całości, a nie tylko jej fragmentach (np. samej osnowy rozstrzygnięcia). GINB wyjaśnił, że nie można było przyjąć, że podnoszone przez skarżącego okoliczności w przedmiotowej sprawie mogły znaleźć się poza zakresem kontroli sądowej z uwagi na "uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy sądu o istotnych dla wyniku postępowania okolicznościach sprawy".

W związku z powyższym GINB uznał za zasadne utrzymanie w mocy własnego postanowienia z [...] października 2020 r.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł H. D., kwestionując je w całości.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1. art. 61a § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. mimo istnienia przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji tj. w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą i istnienia wady trwałej niewykonalności decyzji,

2. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, niedostateczne uzasadnienie decyzji wynikające z faktu nieuwzględnienia żądania wniosku, co w konsekwencji doprowadziło do pozostawienia w obrocie prawnym decyzji obarczonej wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a.

Biorąc powyższe zarzuty pod uwagę skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o stwierdzenie nieważności decyzji [...] WINB z [...] września 2018 r. znak: [...].

Jednocześnie wniósł o przeprowadzenie dowodu z załączonego pisma PINB w [...] z [...] czerwca 2020 r. i tytułu wykonawczego celem wykazania, że powołana we wniosku okoliczność dotycząca sankcji karnych zaistniała.

W uzasadnieniu skargi skarżący szeroko przedstawił prezentowane stanowisko na poparcie podniesionych zarzutów oraz przytoczył stan faktyczny sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.

Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2020 r. znak: [...] utrzymujące w mocy własne postanowienie z [...] października 2020 r., znak: [...], odmawiające skarżącemu H. D. wszczęcia na jego wniosek postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] WINB z [...] września 2018 r., znak: [...] uchylającej w całości decyzję PINB dla miasta [...] z [...] listopada 2017 r., nr [...] i nakazującej H. D. (jako właścicielowi), rozbiórkę budynku mieszkalnego posadowionego na działce nr [...], obr. [...], położonej przy ul. [...] w [...] i uporządkowanie terenu.

Przepis art. 61a § 1 k.p.a. stanowi podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego m.in. w sytuacji gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Odmowa wszczęcia postępowania następuje zatem z przyczyn o charakterze procesowym, które czynią stosowny wniosek niedopuszczalnym. Organ na tym etapie postępowania bada zatem, czy zachodzą podstawy do wszczęcia postępowania, dokonując oceny, czy istnieją przesłanki procesowe uniemożliwiające merytoryczne rozpoznanie wniosku. Oznacza to, że odmowa wszczęcia postępowania może mieć miejsce jedynie w sytuacjach oczywistych, nie wymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów. Na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi bowiem postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty.

Ponadto wskazania wymaga, że z treści art. 61a § 1 k.p.a. wynikają dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, a drugą przesłanką jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania, przy czym przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Do takich przyczyn należą sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania.

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności rozpoczęte na żądanie strony składa się z dwóch etapów. Pierwszy dotyczy kwestii wszczęcia tego postępowania, drugi zaś – postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1366/09). W pierwszej fazie badane są jedynie kwestie formalne, jak m.in. legitymacja danego podmiotu do wystąpienia z żądaniem wszczęcia postępowania, czy wskazanie przez ten podmiot przesłanki określonej w art. 156 § 1 k.p.a.

Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może nastąpić wówczas, gdy wszczęcie i prowadzenie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Przyczyną przedmiotową odmowy wszczęcia postępowania może być m.in. wniesienie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, która była już poddana kontroli Sądu.

Zasadnicze znaczenie w sprawie w tej materii ma to, że decyzja [...] WINB z [...] września 2018 r., znak: [...], kwestionowana przez skarżącego, była poddana kontroli sądowoadministracyjnej.

I tak wyrokiem z dnia 4 marca 2020 r. w sprawie II SA/Po 15/20 WSA w Poznaniu oddalił skargę H. D. na powyższe rozstrzygniecie.

Okoliczność ta prawidłowo została dostrzeżona i przywołana przez organ. Prawidłowo również została oceniona. GINB właściwie bowiem przyjął, iż stanowi ona przeszkodę we wszczęciu postępowania w trybie stwierdzenia nieważności i uzasadnia zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a.,

W tym miejscu należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że obowiązkiem sądu meriti jest dokonanie kontroli całościowej zaskarżonego orzeczenia organu, a nie wyłącznie w ramach zarzutów skargi. Sąd kontroluje więc zaskarżone orzeczenie również pod kątem jego ewentualnej nieważności, gdyż zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, wówczas stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części lub stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W judykaturze prezentowany jest pogląd, wedle którego uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 7 grudnia 2009 r. I OPS 6/09, zachowuje swą aktualność, pomimo zmiany stanu prawnego (por. wyroki NSA z 4 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 2996/12, z 24 lipca 2014 r., sygn.. akt I OSK 1552/13, z 6 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 1896/13). Stanowisko zawarte w uchwale I OPS 6/09 sprowadza się do tezy, wedle której "żądanie strony stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie - ze względu na wydany uprzednio wyrok sądu - przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych wypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a.". W motywach do tej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że "w razie oddalenia skargi prawomocnym wyrokiem, ustalenie, czy żądanie strony stwierdzenia nieważności decyzji poddanej ocenie sądu powinno zostać załatwione przez organ administracji publicznej rozstrzygnięciem podjętym na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a., czy też decyzją o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.), wymaga zbadania co było przedmiotem rozstrzygnięcia. Niezbędne jest zatem stwierdzenie, czy oddalenie skargi nastąpiło w wyniku rozważenia przez sąd administracyjny także okoliczności odpowiadających wskazanym w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji przesłankom kwalifikującym do jej wzruszenia (art. 156 § 1 k.p.a.). Jeśli tak, wydany wyrok zamknie organowi administracji drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż wniesione żądanie wkraczałoby w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej (materii prawnej, co do której wiążąco wypowiedział się sąd formułując zwrot stosunkowy o zgodności z prawem zakwestionowanej decyzji). Możliwa jest wszakże i taka sytuacja, w której występujący z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji wskaże okoliczności, które nie były objęte orzeczeniem sądu, np. fakt uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy inną decyzją ostateczną albo zwróci uwagę na fakt oddalenia skargi z powodu braku legitymacji skarżącego. Uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy sądu o istotnych dla wyniku postępowania okolicznościach sprawy spowoduje, że poza zakresem kontroli sądowej objętej powagą rzeczy osądzonej znajdzie się to, na co powoła się wnoszący żądanie. W takim wypadku, prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję nie byłby przeszkodą dla przeprowadzenia postępowania w celu merytorycznego rozpoznania złożonego do organu administracji żądania".

Ponieważ, jak już wyżej podniesiono sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi przeto niezależnie od jej zarzutów powinien zawsze skontrolować, czy w procesie stosowania prawa przez organy administracji publicznej nie doszło do naruszenia prawa przewidzianego w art.145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Punktem odniesienia tych ustaleń w czasie jest data wydania decyzji ostatecznej, kończącej postępowanie administracyjne objęte kontrolą sądową. W judykaturze i piśmiennictwie przeważa pogląd, iż sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonej decyzji z prawem na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu administracyjnym na dzień jej wydania oraz z uwzględnieniem stanu prawnego wówczas obowiązującego. Jeżeli przy rozpoznaniu skargi sąd administracyjny dojdzie do przekonania, że w chwili wydania zaskarżonej decyzji nie naruszyła ona prawa w rozumieniu powołanego wyżej przepisu, to wówczas skargę oddala. Wyrok oddalający skargę jest rezultatem jej nieuwzględnienia wobec niewystępowania wad prawnych, uzasadniających uchylenie decyzji albo stwierdzenie jej nieważności. Jego istotną treścią zatem jest ustalenie, że w chwili wydania zaskarżonej decyzji ostatecznej nie była ona prawnie wadliwa z punktu widzenia ustanowionych kryteriów kontroli legalności decyzji administracyjnych. Taki wyrok zamyka organom administracji publicznej możliwość korzystania z nadzwyczajnych postępowań, właściwych dla uchylenia decyzji ostatecznych wadliwych, ale tylko wówczas, gdy przyczyny tej wadliwości mogły być zbadane przez Sąd w toku rozpoznania skargi. Po wyroku oddalającym skargę, niedopuszczalne więc byłoby stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, albowiem sąd z urzędu powinien ustalić, czy występują okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności w myśl art. 156 § 1 k.p.a. Żadna z okoliczności wymienionych w tym przepisie (pkt 1-7) nie zmienia swej wartości prawnej z upływem czasu. Jeżeli nie występowały przyczyny nieważności w chwili wydania decyzji, to nie powstaną one również po jej wydaniu, a więc wszystkie mogą być ujawnione w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 9 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2448/16).

Nie ulega wątpliwości, że WSA w Poznaniu stwierdził prawomocność wyroku z dnia 4 marca 2020 r. z dniem 28 maja 2020 r. Tak więc zarówno w dniu złożenia wniosku (z dnia 21 września 2020 r.) o stwierdzenie nieważności decyzji [...] WINB z [...] września 2018 r. jak i w dniu wydania obu postanowień GINB z [...] października 2020 r. oraz [...] grudnia 2020 r., wyrok z dnia 28 maja 2020 r. sygn. akt II SA/Po 15/20 korzystał z waloru prawomocności (brak wniesionej skargi kasacyjnej).

Sąd w składzie orzekającym całkowicie podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 2 października 2015 r., sygn. akt II OSK 205/14, że ocena, jakie okoliczności były przedmiotem kontroli sądu w postępowaniu zakończonym oddaleniem skargi na decyzję, objętą następnie wnioskiem o stwierdzenie jej nieważności, wymaga uwzględnienia obowiązków ciążących na sądzie administracyjnym, określonych w art. 134 p.p.s.a. Sąd ten rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. Oznacza to obowiązek sądu zbadania legalności decyzji wedle stanu faktycznego i prawnego mającego w niej zastosowanie. Przepis art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. obliguje sąd do stwierdzenia nieważności kontrolowanego rozstrzygnięcia, jeśli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa jest przesłanką nieważności wskazaną w punkcie 2 § 1 art. 156 k.p.a. i niezależnie od zarzutów skargi sąd administracyjny kwestię tę obejmuje badaniem. Zatem zakwestionowanie dokonania przez sąd kontroli w tym zakresie musiałoby oznaczać zakwestionowanie prawidłowości prawomocnego wyroku, do czego organ w trybie weryfikacji materiałów i informacji nie jest uprawniony (porównaj: wyrok NSA z dn. 3.06.2015 r., sygn. akt I OSK 1777/14, npubl.).

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić , że skarżący we wniosku o stwierdzenie nieważności nie wskazał na takie okoliczności (mogące mieć znaczenie w kontekście art. 156 § 1 k.p.a.), które nie byłyby objęte badaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. W takiej zaś sytuacji nie było możliwe przystąpienie do merytorycznej oceny podniesionych we wniosku o stwierdzenie nieważności zarzutów i należało wydać postanowienie przewidziane w ww. art. 61a § 1 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę nie można zarzucić organom orzekającym naruszenia przepisów procesowych. Stwierdzić bowiem należy, iż wobec słuszności zastosowania przez organ pierwszej instancji art. 61a § 1 k.p.a., organ odwoławczy zasadnie zastosował art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 k.p.a. utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie.

Z uwagi na powyższe okoliczności Sąd nie uznał za celowe przeprowadzenia dowodu z dokumentów, o które wnosił skarżący, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawomocnym wyrokiem z 28 maja 2020 r., sygn., II SA/Po 15/20 oddalił skargę na tę decyzje. To tym orzeczeniem, na podstawie art. 170 p.p.s.a., związany jest nie tylko Sąd i organy orzekające w niniejszym postępowaniu, ale także inne sądy i inne organy państwowe.

W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym - art. 119 pkt 3 p.p.s.a.