Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2323/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2011 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...]; 2. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2009 r. nr [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...]; 3. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...]; 4. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...]; 5. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. po rozpoznaniu wniosku [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...].":

I. zezwolił [...]SM "[...]" na usunięcie 145 drzew,

II. ustalił opłatę za usunięcie tych drzew w kwocie 464 633,80 zł,

III. zezwolił [...]SM "[...]" na przesadzenie 4 drzew.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]." podnosząc zarzut, że naliczenie opłaty za usunięcie drzew jest niezgodne z art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody. Z przepisu tego wynika, że nie pobiera się opłat za usunięcie drzew, które posadzono na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień i zakrzewień. Według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Miasta W. nr [...] z dnia [...] września 1992 roku drzewa objęte decyzją zostały posadzone na terenach, które nie były przewidziane pod zakrzewienia i zadrzewienia. Tereny te były przeznaczone na cele mieszkaniowo - usługowe.

Decyzją [...] sierpnia 2003 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło punkt II decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] i umorzyło postępowanie w tym zakresie zaś w pozostałej części decyzję organu I instancji utrzymało w mocy.

W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że działka należąca do Spółdzielni położona jest w obszarze oznaczonym symbolem MU-14, w którym preferuje się utrzymanie i rozwój funkcji mieszkaniowych wraz z urządzeniami I stopnia, funkcji usługowych II i III stopnia obsługi. W obszarze tym dopuszcza się utrzymanie i lokalizowanie innych funkcji niekolidujących z funkcjami preferowanymi. W obszarze tym wyklucza się natomiast lokalizowanie obiektów, których uciążliwości i szkodliwości dla środowiska wykraczałaby poza granice terenu inwestycji.

Sformułowanie zawarte w art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody wskazuje, że dotyczy on drzew posadzonych, jednakże, zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego uznać należy,

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

iż dotyczy to także samosiejek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 1997 roku, sygn. akt II SA/Wr 1467/96 (OSP 1998/12/2/12), w którym Sąd ten stwierdził, że: "opłat tych nie pobiera się również za usuwanie drzew i krzewów wyrosłych w wyniku samosiewu na gruncie przeznaczonym w planie na inne cele niż zadrzewienie lub zakrzewienie." W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego bez znaczenia jest zatem dla oceny merytorycznej decyzji organu I instancji ustalenie, które z drzew objętych decyzją są drzewami posadzonymi, a które wyrosły w wyniku samosiewu.

Wyrokiem z dnia 16 lipca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3541/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi Stowarzyszenia E. uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2003 roku, Nr [...].

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że wykładnia art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody dokonana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest błędna. Sąd stwierdził, że przepis ten nie zwalnia od uiszczenia opłaty za wycięcie drzew wyrosłych w wyniku samosiewu, tzw. samosiejek.

Nadto, zdaniem Sądu, przeznaczenie terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego należy ustalać na datę posadzenia drzew lub krzewów, a nie na datę wydawania decyzji zezwalającej na wycięcie drzew.

Decyzją z dnia [...] lutego 2006 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że istnieje konieczność ustalenia, które z drzew objętych decyzją organu I instancji wyrosły w wyniku samosiewu (tzw. samosiejek), jakie było przeznaczenie terenu w planie zagospodarowania przestrzennego, w okresie w którym posadzono drzewa.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. zezwolił [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]." na usunięcie 145 drzew i ustalił opłatę za ich usunięcie w kwocie 464633,80 zł.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta W. stwierdził, że z protokołu oględzin drzew oraz inwentaryzacji zieleni według stanu na dzień [...] października 2002 roku wynika, że drzewa objęte zezwoleniem były samosiejkami.

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

Nie występują w nim żadne zapisy wskazujące na to, że drzewa były posadzone celowo lub tymczasowo. Działka ma powierzchnię 2,5 ha zaś występujące na niej drzewa rosły w bliskich odległościach od siebie, chaotycznie, bez żadnego planu. Na działce znajdowały się miejsca mniej lub więcej zadrzewione lub całkowicie pozbawione zadrzewień.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...].".

Decyzją z dnia [...] września 2006 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] kwietnia 2006 roku, Nr [...] i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że organ I instancji nie rozważał możliwości zastosowania art. 47e ust. 2 ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody, to jest uzależnienia udzielenia zezwolenia od zastąpienia drzew lub krzewów przewidzianych do usunięcia innymi drzewami lub krzewami.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. zezwolił [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" na usunięcie 145 drzew i ustalił opłatę za ich usunięcie w kwocie 464633,80 zł.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta W. stwierdził, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody uzależnienie udzielenia zezwolenia na usunięcie drzew innymi drzewami nie zwalnia organu administracji od naliczenia opłaty za ich usunięcie.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]".

Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] stycznia 2007 roku, Nr [...].

Wyrokiem z dnia 26 października 2007 roku, sygn. akt IV SA/Wa 1641/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2007 roku, Nr [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] stycznia 2007 roku, Nr [...].

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że dla oceny prawidłowości wydanego przez organ administracji rozstrzygnięcia znaczenie ma okoliczność zajęcia w przeszłości nieruchomości pod ogródki działkowe i w konsekwencji jej wpływu na ustalenie, które spośród drzew wyrosły samoistnie, a które mogły być zasadzone przez człowieka. Znaczenie może mieć także stwierdzona dotychczas przez organy orzekające okoliczność o nierównomiernym rozmieszczeniu drzew na całym terenie, niekiedy w bardzo bliskich odległościach od siebie, chaotycznie, bez żadnego planu. Zdaniem Sądu, nie przesądzając znaczenia tych okoliczności, organy administracji powinny jednak poddać je łącznej ocenie w ramach art. 80 kpa, aby po wyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych, z zastosowaniem wszelkich środków dowodowych, przewidzianych przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, jakie okażą się niezbędne, dokonać należycie uzasadnionej oceny dopuszczalności ustalenia wobec skarżącej opłaty za wycięcie drzew na podstawie udzielonego zezwolenia.

Wymierzenie tej opłaty stanowi wyraz władczego działania organów administracji publicznej wobec danego podmiotu, gdzie władztwo to ograniczone jest niewątpliwym stwierdzeniem spełnienia wszystkich prawnie określonych warunków, od których zależy dopuszczalność wymierzenia tej opłaty i to w określonej wysokości. Jako zaś zobowiązanie dla danego podmiotu, wymierzenie tej opłaty nie może być wynikiem niejednoznacznych lub niepełnych ustaleń organów, zwłaszcza w tym zakresie, w jakim ustawodawca przewidział zwolnienie z jej poniesienia.

W tym kontekście, zdaniem Sądu, niepełne zastosowanie się organów orzekających do oceny prawnej zawartej w wyroku Sądu z dnia 16 lipca 2004 roku, miało wpływ na wynik rozstrzygnięcia, skoro mogło rzutować na wysokość ustalonego zobowiązania z tytułu opłaty za wycięcie drzew. Tym samym, w ocenie Sądu, stanowi to naruszenie art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sposób uzasadniający uchylenie decyzji organów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w wyroku Sądu z dnia 16 lipca 2004 roku poprzez ustalenie stanu faktycznego w sposób zgodny z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. dla prawidłowej oceny zastosowania w sprawie art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody.

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. zezwolił [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" na usunięcie 145 drzew i ustalił opłatę za ich usunięcie w kwocie 464633,80 zł.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent stwierdził, że drzewa objęte zezwoleniem były samosiejkami i przedstawił argumenty, które jego zdaniem mają przemawiać za tym poglądem.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]".

Decyzją z dnia [...] września 2009 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] czerwca 2008 roku, Nr [...] i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia, nakazując Prezydentowi przeprowadzenie postępowania dowodowego.

Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego Prezydent był zobowiązany do ustalenia obiektywnie istniejącego stanu faktycznego na datę wydania decyzji. Prezydent powinien dokonać ponownych oględzin drzew, których ma dotyczyć zezwolenie i przeprowadzić postępowanie zgodnie ze wskazówkami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2007 roku oraz stwierdzić, czy istnieje przedmiot sprawy dający podstawę do wydania decyzji, to jest, czy stan faktyczny uległ zmianie, a następnie podjęć stosowną decyzję.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. umorzył postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na wycięcie drzew z terenu położonego przy ul. [...], kolidujących z realizacją zespołu mieszkaniowego "[...]" wszczęte na wniosek [...]SM "[...]" z dnia 16 listopada 2002 roku.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta W. stwierdził, że postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na wycięcie drzew z terenu położonego przy ul. [...], kolidujących z realizacją zespołu mieszkaniowego "[...]" wszczęte zostało wnioskiem [...]SM "[...]" z dnia 6 listopada 2002 roku. W toku tego postępowania wydawane decyzje były uchylane kilkakrotnie i sprawa wracała do ponownego rozpatrzenia. W tym okresie na terenie objętym wnioskiem o wydanie zezwolenia na wycięcie drzew wybudowane zostało przez [...]SM "[...]" osiedle mieszkaniowe na podstawie pozwolenia na budowę. Znajdujące się tam

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

drzewa, o których była mowa we wniosku [...]SM "[...]", zostały usunięte bez wymaganego zezwolenia. W tej sytuacji postępowanie o wydanie zezwolenia na wycięcie drzew, zdaniem Prezydenta Miasta stało się bezprzedmiotowe, bowiem przedmiot wniosku, a więc drzewa, nie istnieje.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" podnosząc zarzuty naruszenia:

1. art. 105 § 1 k.p.a. poprzez bezpodstawne umorzenie postępowania administracyjnego przy braku zaistnienia przesłanek ku temu,

2. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie zaskarżonej decyzji, zarówno w zakresie jej uzasadnienia faktycznego, jak i prawnego,

3. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, niezebranie materiału dowodowego w zakresie koniecznym do jej wnikliwego rozpoznania, co doprowadziło organ administracji do błędnej konkluzji, że drzewa zostały usunięte bez wymaganego zezwolenia.

Decyzją z dnia [...] października 2010 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2009 roku, Nr [...], podzielając zawarte w niej stanowisko.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" podnosząc zarzuty naruszenia.

1) art. 105 § 1 k.p.a., tj. bezpodstawne umorzenie postępowania administracyjnego przy braku zaistnienia ku temu przesłanek;

2) art. 107 § 3 k.p.a. polegające na nieprawidłowym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zarówno w zakresie jej uzasadnienia faktycznego, w szczególności poprzez niewskazanie faktów, które uznano za udowodnione oraz niewskazanie dowodów, na których się oparto oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej, jak i uzasadnienia prawnego;

3) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, poprzez nie zebranie materiału dowodowego w zakresie koniecznym do jej wnikliwego rozpoznania, a zatem nienależyte rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co skutkowało

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

naruszeniem zasady prawdy obiektywnej i doprowadziło organ do błędnej

konkluzji, iż drzewa zostały usunięte bez wymaganego zezwolenia.

Zdaniem Spółdzielni nienależyte rozpatrzenie całego materiału dowodowego, skutkowało naruszeniem zasady prawdy obiektywnej i doprowadziło organ do błędnej konkluzji, iż drzewa zostały usunięte bez wymaganego zezwolenia. Z treści decyzji nie wynika także, czy i za pomocą jakich dowodów organ administracji w ogóle ustalił, że drzewa zostały usunięte. Z treści decyzji, w szczególności zaś jej uzasadnienia, nie można tym bardziej wywnioskować, na jakiej podstawie organ administracji uznał, że drzewa zostały usunięte bez wymaganego zezwolenia.

W 2002 roku z wniosku [...]SM "[...]" wszczęte zostało postępowanie administracyjne o zezwolenie na usunięcie i przesadzenie drzew kolidujących z planowaną realizacją budynków mieszkalnych na terenie położonym przy ul. [...] w W. Decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 roku Prezydent Miasta W. zezwolił wówczas [...]SM "[...]" na usunięcie 145 drzew, ustalił opłatę za ich usunięcie w wysokości 464.633,80zł oraz zezwolił na przesadzenie 15 drzew i ustalił opłatę w wysokości 16.260zł z odroczonym terminem płatności na okres dwóch lat od daty przesadzenia.

[...]SM "[...]" złożyła odwołanie od powyższej decyzji w części dotyczącej ustalenia opłaty za udzielone zezwolenie. Po jego rozpatrzeniu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...] sierpnia 2003 roku wydało w sprawie decyzję ostateczną [...], którą uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ustalenia opłaty za udzielenie zezwolenia i w tym zakresie umorzyło postępowanie w sprawie, w pozostałym zakresie utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Zgodnie z art. 16 § 1 kpa, decyzją ostateczną jest decyzja, od której nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji. Decyzjami ostatecznymi są między innymi decyzje wydane w drugiej instancji. Tym samym w sprawie o zezwolenie na usunięcie i przesadzenie drzew kolidujących z planowaną realizacją budynków mieszkalnych na terenie położonym przy ul. [...] w W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, jako organ drugiej instancji w dniu 14 sierpnia 2003 roku wydało już decyzję ostateczną [...], od której stronom nie służyło odwołanie w administracyjnym toku instancji. Tym samym, zdaniem Spółdzielni, za niezgodne z prawdą należy uznać twierdzenie, iż w sprawie toczącej się z wniosku [...]SM "[...]" w 2002 roku o zezwolenie na usunięcie i przesadzenie drzew kolidujących z planowaną realizacją budynków mieszkalnych na terenie

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

położonym przy ul. [...] w W. nie wydano decyzji ostatecznej. Nie może więc być mowy o działaniu Spółdzielni bez zezwolenia właściwego organu administracji lub wbrew zezwoleniu wydanemu przez taki organ.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem art. 105 § 1 k.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Organy administracji uznały, że postępowanie w przedmiocie wymierzenia opłaty za zezwolenie na wycięcie drzew stało się bezprzedmiotowe, gdyż wycięte zostały już drzewa, których to zezwolenie miało dotyczyć. Co więcej organy administracji uznały, że drzewa zostały wycięte przez skarżącą Spółdzielnię bez zezwolenia. Stanowisko to, w ocenie Sadu, uznać należy za niezasadne.

Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. zezwolił [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" na wycięcie drzew oraz naliczył Spółdzielni opłatę za usunięcie tych drzew. Następnie decyzją [...] sierpnia 2003 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło punkt II decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] i umorzyło postępowanie w tym zakresie zaś w pozostałej części decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. Decyzja z dnia [...] sierpnia 2003 roku została uchylona dopiero wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2004 roku. W okresie między wydaniem decyzji przez organ odwoławczy, a wydaniem wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzja zezwalająca na wycięcie drzew była ostateczna.

Nadto stwierdzić należy, że do sądu administracyjnego zaskarżona została decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w części dotyczącej zwolnienia Spółdzielni od obowiązku uiszczenia opłaty. Z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2004 roku wynika, że Sąd zakwestionował prawidłowość rozstrzygnięcia Kolegium jedynie w części dotyczącej

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

zwolnienia Spółdzielni od obowiązku uiszczenia opłaty. Uznać więc należy, że w części dotyczącej zezwolenia na wycięcie drzew oraz w części zezwalającej na przesadzenie drzew rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta W. nie było kwestionowane. Nie było więc podstaw do uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lutego 2006 roku, Nr [...] całości decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] i przekazywania sprawy w całości do ponownego rozpatrzenia temu organowi administracji. Wykonanie wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3541/03 uzasadniało uchylenie decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] jedynie w części ustalającej wysokość opłaty za zezwolenie na wycinkę drzew, to jest punktu II tej decyzji.

Kwestia ustalenia, czy istnieją podstawy do nałożenia na Spółdzielnię obowiązku uiszczenia opłaty za zezwolenie na wycinkę drzew, a jeżeli tak to w jakiej wysokości nadal pozostaje aktualna i to właśnie ta kwestia jest przedmiotem postępowania administracyjnego. Nie ma więc podstaw do formułowania poglądu, że postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe.

Nadal tym samym pozostaje aktualna kwestia wykonania wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 16 lipca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3541/03. Niezależnie od tego, czy organy administracji uważają te wytyczne za trafne, czy też nie, zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi są one związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w tym orzeczeniu. Przypomnieć należy, iż w wyroku tym Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził co następuje:

* nie podlega zwolnieniu z opłaty zezwolenie na usunięcie tzw. samosiejek nawet wówczas, gdy drzewa lub krzewy rosną na terenie, który w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie był przeznaczony pod zalesienia lub zakrzewienia,

* dokonując ustaleń odnośnie do przeznaczenia terenu należy brać pod uwagę zapisy miejscowego planu zagospodarowania obowiązującego w dacie zasadzenia drzew, a nie zapisy planu obowiązującego w dacie wydawania decyzji zezwalającej na usunięcie drzew.

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

W konsekwencji powyższych wskazań organy administracji były zobowiązane do ustalenia, czy 145 drzew objętych zezwoleniem na usunięcie było tzw. samosiejkami bądź też, czy część z nich była tzw. samosiejkami. Jeśli zostałoby ustalone, że wszystkie drzewa są samosiejkami, to oczywiście winna zostać ustalona Spółdzielni opłata. Jeśli cześć drzew była samosiejkami, to opłata winna być naliczana tylko od tej części. Z kolei w odniesieniu do drzew zasadzonych organy administracji były zobowiązane do ustalenia, jakie było przeznaczenie terenu, na którym zostały zasadzone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie zasadzenia drzew.

Biorąc pod uwagę fakt, iż w postępowaniu wydanych zostało dużo decyzji, w których zawarto różnego rodzaju zalecenia dla organu I instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za konieczne wyeliminowanie z obrotu prawnego nie tylko zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej ale także decyzji, które zapadły na wcześniejszym etapie postępowania. Jest to zdaniem Sądu niezbędne dla prawidłowego zakończenia sprawy. Jak to zostało już wcześniej wskazane istotną dla rozstrzygnięcia sprawy kwestią jest zrealizowanie wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3541/03. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2007 roku, sygn. akt IV SA/Wa 1641/07 jedynie potwierdzał konieczność realizacji tych wytycznych.

Aktualnie po wyeliminowaniu z obrotu prawnego wskazanych w sentencji wyroku decyzji sprawa wraca do etapu, w którym wydany został prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3541/03 uchylający decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. [...] sierpnia 2003 roku, Nr [...]. Powstaje więc sytuacja, w której Samorządowe Kolegium Odwoławcze będzie zobowiązane do rozpatrzenia odwołania [...]SM "[...]" od decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] z uwzględnieniem wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3541/03.

Nie zostały przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszym postępowaniu uchylone decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2007 roku, Nr [...] decyzja Prezydenta Miasta W. z dnia [...] stycznia 2007 roku, Nr [...], gdyż

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

te decyzje zostały już wyeliminowane z obrotu prawnego na mocy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2007 roku, sygn. akt IV SA/Wa 1641/07.

Nie ulega wątpliwości, że zrealizowanie wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3541/03 po upływie ponad ośmiu lat od daty wszczęcia postępowania będzie trudne zwłaszcza, że drzewa, których dotyczyło zezwolenie na usunięcie już nie istnieją. Niemniej jednak organy administracji winny nałożony na nie obowiązek wykonać.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy realizując wytyczne Sądu sformowane w sprawie sygn. akt IV SA 3541/03 organy administracji winny mieć na względzie, że ustalenie, iż drzewa, na usunięcie których Spółdzielnia uzyskała zgodę, są tzw. samosiejkami skutkuje koniecznością nałożenia na Spółdzielnię opłaty. Stąd też ustalenie to musi być absolutnie pewne. Dowody wskazywane przez Prezydenta Miasta W. we wcześniejszych decyzjach, iż wszystkie drzewa, których dotyczyło pozwolenie na usunięcie, są samosiejkami, zdaniem Sądu, nie pozwalają na poczynienie ustaleń absolutnie pewnych. Okoliczność, iż drzewa rosły w bliskich odległościach od siebie, chaotycznie, bez żadnego planu, że na działce znajdowały się miejsca mniej lub więcej zadrzewione lub całkowicie pozbawione zadrzewień jak również okoliczność, że w protokole oględzin nie ma żadnych zapisów wskazujących na to, że drzewa były posadzone wskazuje na duże prawdopodobieństwo, że drzewa były samosiejkami. Okoliczności te nie dają natomiast podstaw do poczynienia ustaleń absolutnie pewnych. Drzewo posadzone i samosiejka niczym się od siebie nie różnią. Nie można wykluczyć, że osoba sadząca drzewa sadziła je chaotycznie, bez określonego wcześniej planu.

Ponownie stwierdzić należy, iż podstawą nałożenia opłaty muszą być ustalenia absolutnie pewne. Nie wystarczy duże prawdopodobieństwo zaistnienia określonych okoliczności. Jeśli nie zostaną ujawnione dodatkowe dowody pozwalające na poczynienie absolutnie pewnych ustaleń, że drzewa, których dotyczy zezwolenie na usunięcie (lub cześć tych drzew) były samosiejkami, to wówczas, zdaniem Sądu, należy przyjąć, że drzewa te zostały posadzone. To z kolei skutkowało będzie obowiązkiem ustalenia przez organy administracji, czy drzewa, których dotyczy zezwolenie na usunięcie, posadzono na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień

Sygn. akt IV SA/Wa 2323/10

lub zakrzewień. Jeśli tak, to opłata za usunięcie drzew nie powinna być od Spółdzielni pobierana. Data posadzenia drzew może być ustalona pośrednio na podstawie średnicy pni tychże drzew. Jeśli okaże się, że był to miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Miasta W. nr [...] z dnia [...] września 1992 roku, a drzewa objęte decyzją zostały posadzone na terenach przeznaczonych na cele mieszkaniowo - usługowe, to zdaniem Sądu, uznać należy, że tereny te nie były przeznaczone pod zadrzewienia lub zakrzewienia. Oznaczałoby to, że od Spółdzielni nie powinna być pobierana opłata za zezwolenie na usunięcie drzew. Podkreślić bowiem należy, że w sprawie zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 roku, Nr 99, poz. 1079 - tekst jednolity ze zm.).

Jak to zostało już wyżej wskazane, na skutek wyroku Sądu wydanego w niniejszej sprawie powstała sytuacja, w której Samorządowe Kolegium odwoławcze będzie zobowiązane do rozpatrzenia odwołania [...]SM "[...]" od decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] z uwzględnieniem wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3541/03. Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno ocenić, czy może samodzielnie w postępowaniu odwoławczym rozstrzygnąć sprawę, czy też istnieje konieczność przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Ponownie też podkreślić należy, że ewentualne uchylenie decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2002 roku, Nr [...] może dotyczyć wyłącznie tej jej części, która dotyczy ustalenia opłaty za usunięcie drzew (pkt II decyzji).

Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. 1 c, art. 135 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.