Wyrok NSA, sygn. akt III FSK 228/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Koncesje
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 14 § pkt 1c w zw. z art. 134 § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 194 § 1, 2 i 3
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 21 § 2
journal: Dz.U. 2015 poz 520
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sokołowska (sprawozdawca), Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Sędzia WSA (del.) Paweł Dąbek, po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 19 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Rz 125/18 w sprawie ze skargi R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 4 stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za lata 2016-2017 oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Rz 125/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę R. D. (dalej: skarżący) na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 4 stycznia 2018 r. w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2016 r. oraz na 2017 r.

Skargę kasacyjną wywiódł skarżący. Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm.; dalej: P.p.s.a.), zarzucił:

1) naruszenie prawa materialnego, a to art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.; dalej: u.p.o.l.) przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, poprzez brak poczynienia ustaleń co do posiadania samoistnego przez zakład górniczy, który dysponuje koncesją na wydobywanie kopalin lub też prowadzenia działalności gospodarczej na obszarze górniczym Z. na którym są położone działki objęte postępowaniem podatkowym - co skutkuje nałożeniem podatku od prowadzonej działalności gospodarczej;

2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 14 § pkt 1c w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 21 § 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm.; dalej: P.g.k.) w zw. z art. 194 § 1, 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, ze zm.; dalej: O.p.) w wyniku naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania a to nieprzeprowadzenia dowodów z innych rejestrów publicznych, a to danych O. U. G. w K., które pozostają w sprzeczności z danymi Ewidencji Gruntów i Budynków - w zakresie przeznaczenia gruntów, użytkowania, oraz Państwowego Instytutu Geologicznego w W. który prowadzi rejestr obszarów i terenów górniczych na obszarze Polski oraz brak uwzględnienia treści dokumentów urzędowych, tj.: koncesja na wydobywanie gazu ziemnego, plan ruchu KGZ Z., wskazanie lokalizacyjne, pozwolenie budowlane i plan zagospodarowania złoża.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, a to głównie z tej przyczyny, że postawione w jej petitum zarzuty kasacyjne nie zostały należycie uzasadnione, zaś w świetle obowiązujących przepisów prawa uzasadnienie postawionych zarzutów jest równie ważne jak prawidłowe wskazanie podstaw kasacyjnych.

Zarówno z art. 183 § 1, jak i z art. 174 oraz art. 176 P.p.s.a. wynika, że do strony wnoszącej skargę kasacyjną należy takie zredagowanie tego środka odwoławczego, które umożliwi Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienie się do stanowiska Sądu pierwszej instancji we wszystkich kwestiach, które zdaniem strony zostały nieprawidłowo przez ten Sąd rozważone czy ocenione. Art. 176 P.p.s.a. stawia wymóg przypisania zarzutu do właściwej podstawy kasacyjnej oraz należyte jego uzasadnienie. W art. 174 pkt 1 P.p.s.a. wymieniono dwie formy naruszenia prawa materialnego umożliwiające zaskarżenie orzeczenia sądu administracyjnego pierwszej instancji: błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Zatem w przypadku zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego konieczne jest wskazanie na czym polegała ich błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie. Natomiast w przypadku wniesienia zarzutu na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. konieczne jest wykazanie, że zarzucane uchybienie przepisom postępowania mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Podkreślić trzeba, że dla spełnienia tego wymogu nie wystarczy przytoczenie w petitum skargi kasacyjnej formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. O skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., nie decyduje bowiem każde stwierdzone uchybienie przepisom postępowania, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych i ich należyte uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla wyniku sprawy, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny, mocą art. 183 § 1 P.p.s.a., jest związany granicami skargi kasacyjnej.

Zarzuty kasacyjne nie odpowiadające wskazanym warunkom uniemożliwiają Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę ich zasadności. Zaznaczyć należy, że Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też konkretyzować zarzutów kasacyjnych lub ich uzasadnienia.

Wniesione niniejszą skargą kasacyjną zarzuty nie zostały uzasadnione zgodnie z powyżej wskazanymi wymogami. Uzasadnienie skargi kasacyjnej stanowi wyłącznie oderwaną od przepisów prawa polemikę ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie tylko nie wykazano wpływu zarzucanego naruszenia przepisów postępowania na wynik sprawy, ale nawet nie podano sposobu w jaki, zdaniem skarżącego, przepisy te zostały naruszone. Poza tym zarzucono naruszenie art. 14 § pkt 1c P.p.s.a. (nie podano numeru §), a tak oznaczony przepis nie występuje w tej ustawie.

Tym samym nie podważono uznanego przez Sąd pierwszej instancji za miarodajny stanu faktycznego. Przypomnieć warto, że Sąd ten za niesporną uznał okoliczność, iż skarżący jest właścicielem spornych działek, przez które przebiegają rurociągi należące do P. Przyjął, iż na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia 28 lutego 2006 r. P. "uzyskała jedynie prawo do założenia i przeprowadzenia na wskazanych działkach gazociągów przesyłowych, ograniczając w tym zakresie prawo korzystania z tych nieruchomości przez ich właścicieli" oraz że "jest to ograniczone prawo do korzystania z nieruchomości w granicach z niej wynikających, w celu skorzystania przez P. na czas potrzebny do realizacji zamierzania budowlanego, dla którego konieczne jest prawo wejścia na te nieruchomości". Ustalenia te doprowadziły Sąd pierwszej instancji do wniosku, że P. uzyskało ograniczone prawo do korzystania z nieruchomości, które wyczerpuje znamiona posiadania zależnego. Sąd stwierdził, iż przez sam fakt wybudowania na działce skarżącego gazociągu ani zakład górniczy nie stał się posiadaczem samoistnym działki, ani skarżący nie utracił praw właścicielskich. Sąd podkreślił, że skarżący nie wskazał dokumentu, który pozwalałby na obalenie domniemania prawdziwości danych wynikających z ewidencji gruntów.

Podniesione w skardze kasacyjnej argumenty nie obalają przyjętego przez Sąd stanowiska zarówno odnośnie do stanu faktycznego, jak i wyprowadzonych z niego wniosków. Nie wywołuje takiego skutku podniesiona przez skarżącego okoliczność, iż jego grunt jest objęty pozwoleniem na budowę rurociągu. Po pierwsze roboty na działkach, których właścicielem jest skarżący, były prowadzone w 2011 r., natomiast niniejsza sprawa dotyczy podatku za 2016 i 2017 r. Po drugie, organ uwzględnił wyjaśnienia P. w S., według których na spornych działkach przeprowadzane są przez pracowników Kopalni G. Z. jedynie okresowe badania szczelności gazociągów i oznakowania przebiegu, co polega na pieszym przejściu po trasie rurociągu z przyrządem pomiarowym. Skarżący nie podważał prawdziwości tych wyjaśnień, a one potwierdzają prawidłowość stanowiska Sądu pierwszej instancji, że P. posiadało wyłącznie ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości oraz że firma ta nie miała woli pozostawania ich posiadaczem samoistnym (świadczy o tym podany przez P. zakres korzystania z działek skarżącego).

Skarżący zarzucił Sądowi, iż pominął rozstrzygnięcia w zakresie rekultywacji gruntów na poszczególnych etapach prowadzonej działalności na gruntach skarżącego, ale wątku tego rozwinął. Nie podał ani organu, który takie rozstrzygnięcia wydał, ani innych danych je identyfikujących. Nie wskazał co konkretnie z tych rozstrzygnięć wynika i jakie przełożenie mogą one mieć na wynik rozpoznanej sprawy. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie ma możliwości odnieść się do tego argumentu.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie zasługują na uwzględnienie. Natomiast zarzut naruszenia prawa materialnego uchyla się spod kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, ponieważ skarżący w ogóle go nie uzasadnił. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej nawet nie nawiązał do przepisów prawa materialnego, których naruszenie zarzucił. Nie ma więc możliwości przyporządkowania jakiekolwiek jego fragmentu do podniesionego zarzutu. Jak już wcześniej wyjaśniono, Naczelny Sąd Administracyjny nie ma prawa snuć domysłów odnośnie do intencji strony.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Wyjaśnić jeszcze pozostaje, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem z dnia 4 listopada 2021 r. Przewodniczącego Wydziału III Izby Finansowej, działającego na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.). Przewodniczący z uwagi na konieczność rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki po długim okresie oczekiwania spowodowanym ograniczeniami związanymi z sytuacją pandemiczną, skierował ją na posiedzenie niejawne. Strony zostały o tym powiadomione i pouczone o możliwości uzupełnienia argumentacji podniesionej w skardze kasacyjnej i odpowiedzi na nią w odrębnym piśmie procesowym. Żadna ze stron z tej możliwości nie skorzystała, a nadto nie sprzeciwiła się skierowaniu rozpoznania sprawy na posiedzenie niejawne.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

s. P. Dąbek s. J. Sokołowska s. S. Presnarowicz