Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1348/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 5, art. 149 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 190
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Danuta Kania (spr.), Adam Lipiński, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 listopada 2017 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2012 r. [...] M. S. zwróciła się do Komendanta Rejonowego Policji [...] o zaliczenie do wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego dotychczas nieudokumentowanego okresu pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] czerwca 1997 r. do dnia [...] września 2007 r. oraz od dnia [...] czerwca 2008 r. do dnia [...] września 2008 r. w charakterze domownika. Do wniosku dołączyła określone dokumenty, które miały potwierdzać, że w tych okresach pracowała w gospodarstwie rolnym babci przy produkcji roślinnej i zwierzęcej.

Komendant Rejonowy Policji [...] rozkazem personalnym z dnia [...] października 2012 r. nr [...] odmówił [...] M. S. ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego za wnioskowany okres pracy w gospodarstwie rolnym.

Na skutek wniesienia odwołania, Komendant [...] Policji rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.

Powyższy rozkaz personalny M. S. uczyniła przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 399/13 przedmiotową skargę odrzucił stwierdzając, że została ona wniesiona z uchybieniem terminu.

Następnie M. S. raportem z dnia [...] listopada 2013 r. ponownie zwróciła się do Komendanta Rejonowego Policji [...] o zaliczenie ww. okresu pracy w gospodarstwie rolnym do wysługi lat. Powołała się na dokumenty znajdujące się w jej aktach osobowych oraz dodatkowo przedstawiła oświadczenia trzech osób z dnia [...] października 2013 r.: J. F., E. P. i J. D., które jej zdaniem, potwierdzają fakt świadczenia stałej pracy w gospodarstwie rolnym. Komendant Rejonowy Policji [...] pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. wezwał wnioskodawczynię do uzupełnienia raportu poprzez sprecyzowanie żądania w zakresie podstawy prawnej oraz uzasadnienia faktycznego, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania.

W piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. M. S. podała, że swoje żądanie wywodzi z art. 101 ust. 1, art. 106 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310) oraz § 3 ust. 1, § 4 i § 5 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 52, poz. 1732 ze zm.). Ponadto wskazała, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane zarówno jej jak i organowi. W związku z powyższym wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy we wnioskowanym zakresie, włączenie do postępowania wszystkich dowodów załączonych do wniosku z dnia [...] czerwca 2012 r. oraz przesłuchanie nowych świadków, których wymieniła w raporcie z dnia [...] listopada 2013 r.

Komendant Rejonowy Policji [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], na podstawie art. 61a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej: "k.p.a.", po rozpatrzeniu wniosku M. S. z dnia [...] listopada 2013 r. odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie zaliczenia do wysługi lat okresu pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] czerwca 1997 r. do dnia [...] września 2007 r. oraz od dnia [...] czerwca 2008 r. do dnia [...] września 2008 r. w charakterze domownika. W uzasadnieniu postanowienia powołując ostateczny rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...], którym odmówiono M. S. ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego za wnioskowany okres pracy w gospodarstwie rolnym stwierdził, że sprawa o tym przedmiocie została już rozstrzygnięta. Ponowne wszczęcie postępowania w tej samej sprawie stanowiłoby rażące naruszenie prawa.

Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2014 r., zawartym w zażaleniu na powyższe postanowienie, M. S. zwróciła się do Komendanta [...] Policji o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. We wniosku wskazała na nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody, które powinny stanowić podstawę wznowienia postępowania, gdyż są dla sprawy istotne, mają znaczenie prawne, a co za tym idzie wpływ na zmianę treści decyzji - oświadczenia z dnia [...] października 2013 r.: J. F., E. P. i J. D.. Wniosła o przesłuchanie tych świadków, gdyż bezpośrednio pracowali z nią na roli i mieli możliwość obserwowania jej zarówno w domu, jak i w drodze do szkoły i ze szkoły, a także Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych nr [...] w B. - dr M. B., koleżanki ze szkoły ponadpodstawowej – A. G. i M. K. oraz wójta Gminy P. – J. K., którzy mogą ocenić nakład czasowy, jaki poświęcała na dojazd do szkoły i przygotowanie do lekcji.

Komendant [...] Policji, po rozpoznaniu przedmiotowego zażalenia, postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Następnie organ z uwagi na fakt, że w ww. postanowieniu omyłkowo wskazano, że zaskarżone postanowienie dotyczyło odmowy wznowienia postępowania administracyjnego, zamiast odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego, postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] z urzędu sprostował tę oczywistą omyłkę.

Komendant [...] Policji odnosząc się do zawartego w piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r. wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., pismem z dnia [...] maja 2014 r. wezwał M. S. do sprecyzowania żądania, poprzez wskazanie wznowienia jakiego postępowania żąda, a także wskazanie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który tę decyzję wydał oraz terminu uzyskania przez stronę informacji o zaistnieniu okoliczności uzasadniających wznowienie postępowania.

W odpowiedzi M. S. w piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. oświadczyła, że dotychczasowa korespondencja organu i wydane w sprawie orzeczenia wprowadzają ją w błąd. Podała, iż domaga się wznowienia postępowania w sprawie. Poinformowała, że niedawno dowiedziała się o nowych dowodach istniejących w dniu wydania decyzji, a nieznanych organowi, tj. o wypisie z treści orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia w B. z dnia [...] czerwca 1997 r. nr akt [...] o zaliczeniu jej babci T. K. do pierwszej grupy inwalidzkiej, zakazującym jej wykonywania jakiejkolwiek pracy i konieczności opieki osoby drugiej, którą sprawowała osobiście, a także o opinii - oświadczeniu dr M. B. Dyrektora Szkoły ZSZ nr [...] w B. oraz oświadczeniu M. K.

Następnie M. S. przy piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. przesłała do organu dokumenty, na które wskazała w piśmie z dnia [...] czerwca 2014r. a mianowicie: kserokopię wypisu z treści orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia w B. z dnia [...] czerwca 1997 r. nr akt [...], dotyczącego zakwalifikowania T. K. do pierwszej grupy inwalidzkiej; zaświadczenie z dnia [...] kwietnia 2014 r. Dyrektora Szkoły ZSZ nr [...] w B. dr M. B., stwierdzające, że M. S. w latach 1996-2000 była uczennicą Technikum Zawodowego w Zespole Szkół Zawodowych nr [...] im. [...] w B., nie brała udziału w zajęciach pozalekcyjnych, nie mieszkała w internacie szkolnym; kserokopię opinii z dnia [...] maja 2000 r. z Zespołu Szkół Zawodowych nr [...] w B. (nieczytelny podpis i pieczątka osoby wystawiającej dokument), z której wynika, iż wymieniona posiadała wzorowy stosunek do obowiązków szkolnych; oświadczenie z dnia [...] czerwca 2014 r. M. K., z którego wynika, iż do szkoły dojeżdżała razem z koleżanką M., nie korzystały z internatu, nie uczęszczały na dodatkowe zajęcia, a M. opowiadała, że ma chorą babcię której pomagała stale w prowadzeniu gospodarstwa, w zależności od pory roku, natomiast jej mama zajmowała się młodszą siostrą, na zajęcia praktyczne uczęszczała dwa razy w tygodniu.

Komendant [...] Policji pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. ponownie wezwał stronę do sprecyzowania żądania, poprzez wskazanie, o wznowienie jakiego konkretnie postępowania i zakończonego jaką decyzją wnosi. Ponadto wezwał do wskazania konkretnej daty, kiedy wnioskodawczyni dowiedziała się o okolicznościach i dowodach powołanych w piśmie z dnia [...] i [...] czerwca 2014 r.

M. S. w piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. poinformowała, że z wnioskiem o wznowienie postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wystąpiła przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r. Wskazała, iż jedyną sprawą administracyjną dotyczącą ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] czerwca 1997 r. do dnia [...] września 2007r. oraz od dnia [...] czerwca 2008 r. do dnia [...] września 2008 r. była sprawa zakończona rozkazem personalnym Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]. Podała również, iż o okolicznościach i dowodach przedstawionych w oświadczeniach z dnia [...] października 2013 r. przez świadków: J. D., E. P. i J. F. dowiedziała się kilka lub kilkanaście dni przed dniem [...] października 2013 r. Natomiast wypis orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia w B. z dnia [...] czerwca 1997 r. znalazła około [...] czerwca 2014 r. Dodała, że mniej więcej w tym samym czasie rozmawiała z dyrektorem ZSZ nr [...] w B. dr M. B., a z M. K. rozmawiała w drugim kwartale 2014 r., nie pamięta dokładnej daty.

Komendant [...] Policji postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną - rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], utrzymującym w mocy rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] czerwca 1997 r. do dnia [...] września 2007r. oraz od dnia [...] czerwca 2008 r. do dnia [...] września 2008 r. w charakterze domownika.

W uzasadnieniu postanowienia podał, że złożenie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie obliguje organ do zbadania, czy łącznie zachodzą formalne przesłanki do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.), a zatem ustalenia, czy: po pierwsze - decyzja, której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania jest ostateczna, po drugie - wniosek o wznowienie postępowania pochodzi od strony, po trzecie - podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów, określonych w art. 148 § 1 i 2 k.p.a., po czwarte - żądanie wznowienia postępowania jest oparte na powołaniu wyliczonych w art. 145 § 1 k.p.a. przyczynach wznowienia. Wystąpienie łącznie wszystkich wymienionych wyżej przesłanek uprawnia organ do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania, natomiast brak którejkolwiek z nich obliguje organ do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.).

Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wynosi jeden miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Przy czym to strona musi udowodnić w jakiej dacie dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu, od dnia w którym dowiedziała się o tych okolicznościach.

Komendant [...] Policji wskazał, że z wyjaśnień M. S. wynika, że o okolicznościach i dowodach przedstawionych w oświadczeniach z dnia [...] października 2013 r. przez świadków J. D., E. P. i J. F. dowiedziała się kilka lub kilkanaście dni przed dniem [...] października 2013 r. Oznacza to, że wniosek o wznowienie postępowania został przez stronę złożony po upływie ponad 7 miesięcy od dnia, w którym dowiedziała się o okoliczności stanowiącej - jej zdaniem - podstawę do wznowienia postępowania.

Natomiast o okolicznościach i dowodach zawartych w wypisie orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia w B. z dnia [...] czerwca 1997 r. oraz o zaświadczeniu Dyrektora ZSZ nr [...] w B. dr M. B. dowiedziała się około dnia [...] czerwca 2014 r., czyli po upływie niespełna 2 miesięcy po złożeniu wniosku o wznowienie postępowania.

Z kolei z M. K., która potwierdziła fakt wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym babci, pobierania nauki w Technikum [...] w ZSZ w B., strona rozmawiała w drugim kwartale 2014 r. Załączona przez stronę do pisma z dnia [...] czerwca 2014 r. opinia z Zespołu Szkół Zawodowych nr [...] w B., z której wynika, że posiadała ona wzorowy stosunek do obowiązków szkolnych opiewa na dzień [...] maja 2000 r.

W konsekwencji organ uznał, że wniosek z dnia [...] kwietnia 2014 r. o wznowienie postępowania został wniesiony z uchybieniem jednomiesięcznego terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a.

Ponadto organ stwierdził, iż pomijając fakt, że co do części dowodów M. S. dowiedziała się około 7 miesięcy przed złożeniem wniosku o wznowienie postępowania, to w ocenie organu przedstawione przez nią okoliczności i dowody nie stanowią podstawy prawnej wznowienia postępowania w niniejszej sprawie. Trudno bowiem przyjąć, że strona w dniu składania pierwotnego wniosku z dnia [...] czerwca 2012 r. o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanego powołanego wyżej okresu pracy w gospodarstwie rolnym babci – T. K. w sytuacji, gdy wymagała ona opieki drugiej osoby, nie posiadała wiedzy o orzeczeniu w stosunku do niej pierwszej grupy inwalidzkiej. Zdaniem organu, w chwili złożenia przez M. S. wniosku z dnia [...] czerwca 2012 r. wiedziała ona również o istnieniu dowodów w postaci zeznań świadków: J. D., E. P. i J. F. oraz M. K. a także treści zaświadczenia Dyrektora Szkoły dr M. B. Po wydaniu ostatecznego rozkazu personalnego uzyskała jedynie informację, iż ww. osoby zgodzą się zaświadczyć o jej pracy w gospodarstwie rolnym, jak również odnalazła decyzję potwierdzającą inwalidztwo T. K. Uznać zatem należy, iż stronie były znane powyższe okoliczności już od momentu, kiedy świadczyła pracę w gospodarstwie rolnym i jednocześnie uczyła się w szkole ponadpodstawowej, w więc w latach 1997-2008. W chwili złożenia wniosku w dniu [...] czerwca 2012 r. mogła zatem zgłosić dowód z zeznań ww. świadków.

W ocenie organu, w świetle art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., powołane przez stronę dowody nie mogą stanowić podstawy wznowienia postępowania, gdyż nie zostały ujawnione po wydaniu decyzji albowiem strona wiedziała o ich istnieniu co najmniej od chwili złożenia pierwszego wniosku w sprawie. Nie mają one zatem znaczenia dla treści wydanych rozkazów personalnych.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia M. S. do Komendanta Głównego Policji, który postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 w zw. z art. 144 K.p.a., zaskarżone postanowienie utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu postanowienia podzielił argumentację organu I instancji. Stwierdził, że M. S. wniosek z dnia [...] kwietnia 2014 r. o wznowienie postępowania zakończonego rozkazem personalnym Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], uzupełniony pismami z dnia [...],[...], i [...] czerwca 2014 r., złożyła po terminie określonym w art. 148 § 1 k.p.a. Wskazał, że przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a nie daje żadnych podstaw do tego, aby termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania liczyć od dnia, w którym strona postępowania dowiedziała się, że organ administracji nie uwzględnił tych okoliczności lub dowodów (por. wyrok NSA z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2083/11, publ. LEX nr 1340181).

Ponadto Komendant Główny Policji podał, że przy ocenie podstawy wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., najistotniejszym warunkiem jest istnienie tych okoliczności i dowodów w dacie podejmowania decyzji ostatecznej. Jeżeli okoliczności te i dowody powstały po dacie wydania ostatecznej decyzji, nie mogą stanowić podstawy wznowienia, lecz podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2010r. sygn. akt II GSK 986/09, publ. LEX nr 746382). Niedopuszczalnym jest zatem wznowienie postępowania w sytuacji, gdy strona przywołuje jako podstawę podania okoliczności nie istniejące jeszcze w dacie wydania decyzji ostatecznej. W takim wypadku organ jest zobligowany w drodze postanowienia na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmówić wznowienia postępowania w sprawie.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi M. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wyraziła niezadowolenie z zajętego przez organ stanowiska, zarzucając naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 8 czerwca 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 2121/14, uchylił zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2014 r. nr [...] oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji (pkt 1); stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości (pkt 2); zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącej M. S. koszty postępowania (pkt 3).

W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania ma na celu naprawienie konkretnych wad postępowania zakończonego ostateczną decyzją ujętych w formie podstaw wznowienia. Wystąpienie podstawy wznowienia nie może być pretekstem do ponownego rozpoznania sprawy w całości, bez względu na stwierdzone uchybienia. Oznacza to m.in., że jeżeli nie stwierdzono istnienia żadnej z podstaw wznowienia, które dotyczą postępowania dowodowego, to wznowienie postępowania z innej przyczyny, nie daje podstaw do ponownej oceny już przeprowadzonych i ocenionych dowodów. Jeżeli zaskarżone postanowienie zostało wydane w trybie art. 149 § 3 k.p.a., to Sąd oceniając prawidłowość tego postanowienia bada wyłącznie to, czy organ miał podstawy do odmowy wznowienia postępowania z przyczyn formalnych. Wznowienie postępowania administracyjnego - jako szczególny rodzaj procedury umożliwiającej, w przypadkach prawem przewidzianych (art. 145 § 1 i 145a § 1 k.p.a.) - wzruszenie ostatecznych indywidualnych aktów z zakresu administracji publicznej, składa się z dwóch etapów. W pierwszym organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania bada przesłanki formalne niezbędne do uruchomienia nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych - co w przypadku wznowienia postępowania na żądanie strony - oznacza badanie, czy inicjatywa w sprawie wznowienia pochodzi od osoby mającej czynną legitymację procesową, czy wniosek złożono z zachowaniem terminów określonych w art. 148 i art. 145a § 2 k.p.a., a także czy wskazano przyczynę wznowienia postępowania z katalogu ujętego w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a. Jeżeli wstępne postępowanie wyjaśniające wykaże, że żądanie wznowienia pochodzi od osoby niemającej przymiotu strony w danym postępowaniu, wniosek został złożony po upływie ustawowych terminów albo wnioskodawca nie podał ustawowej przyczyny wznowienia postępowania, właściwy organ wydaje postanowienie odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego (art. 149 § 3 k.p.a.). Gdy nie zaistnieje żadna z wymienionych okoliczności, organ ten wznawia postępowanie administracyjne w drodze postanowienia (art. 149 § 1 k.p.a.), które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). W drugim etapie postępowania organ właściwy w sprawie wznowienia przechodzi do badania przyczyn wznowienia, a następnie podejmuje jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 § 1 k.p.a., tj. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a k.p.a., w przeciwnym wypadku uchyla decyzję dotychczasową i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

Sąd wskazał, iż z powołanych unormowań wynika, że w pierwszym etapie organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania nie analizuje przyczyn wznowienia, gdyż jego kompetencje w tej fazie proceduralnej sprowadzają się jedynie do ustalenia, czy wnioskodawca wskazał przynajmniej jedną z ustawowych przyczyn uruchomienia nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych. Powinność zbadania przyczyn wznowienia aktualizuje się dopiero w drugim etapie postępowania, a więc po wydaniu postanowienia wznawiającego postępowanie, które stanowi podstawę do przeprowadzania postępowania zarówno co do przyczyn wznowienia, jak i co do rozstrzygnięcia sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Odnosząc poczynione uwagi do rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że organy orzekające, w pierwszym etapie postępowania nie wyjaśniły i nie ustaliły w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności związanych z zachowaniem przez M. S. terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Odmowa wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., gdy wskazywaną przyczyną wznowienia jest art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nie może opierać się na ustaleniu istnienia przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania, łączy się bowiem z ustaleniem istnienia przyczyny wznowienia, jednakże kwestia ta podlega badaniu po wznowieniu postępowania, a więc w drugim etapie postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że w odniesieniu do odmowy wznowienia postępowania z przyczyny wymienionej z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wydanie takiego rozstrzygnięcia staje się możliwe tylko wówczas, gdy okoliczność ta jest oczywista. Jeśli istnieją wątpliwości co do tego, badanie tego przymiotu następuje po wznowieniu postępowania. W takiej sytuacji organ ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie według reguł określonych w art. 150 i art. 151 k.p.a. Gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot niebędący stroną, albo termin do jego złożenia nie został zachowany organ wydaje decyzję o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie (art. 149 § 1 k.p.a.) i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Sąd wskazał, że organ ponownie rozpatrując sprawę jest zobowiązany wyjaśnić, czy faktycznie doszło do uchybienia przez stronę terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Jeżeli tej okoliczności nie da się ustalić, organ jest zobowiązany podjąć czynności procesowe związane ze wznowieniem postępowania.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Komendant Główny Policji zaskarżając wyrok w całości.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie i wyrokiem z dnia 4 sierpnia 2017 r. sygn. akt I OSK 2921/15 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu przedmiotowego wyroku NSA wskazał, iż z akt sprawy wynika, że M. S. podanie o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego rozkazem personalnym Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] utrzymującym w mocy zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika nadała w urzędzie pocztowym w dniu [...] kwietnia 2014 r. i uzupełniła pismami z dnia [...],[...] i [...] czerwca 2014 r. Powołując jako podstawę wznowienia postępowania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wskazała - jej zdaniem - istotne dla sprawy nowe okoliczności i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Podała, iż są nimi:

1) oświadczenia świadków: J. D., E. P. i J. F. z dnia [...] października 2013 r., o których dowiedziała się kilka lub kilkanaście dni przed [...] października 2013 r.

2) wypis z treści orzeczenia z dnia [...] czerwca 1997 r. nr [...] Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia dotyczący zaliczenia T. K. do pierwszej grupy inwalidzkiej, który znalazła podczas porządkowania dokumentów ok. [...] czerwca 2014 r.,

3) zaświadczenie Dyrektora ZSZ nr [...] im. [...] w B. dr M. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r. potwierdzające, że M. S. była uczennicą Technikum Zawodowego w Zespole ww. Szkół w zawodzie [...] w latach 1996-2000 i nie brała udziału w zajęciach pozalekcyjnych oraz nie mieszkała w internacie, o którym dowiedziała się również ok. [...] czerwca 2014 r.

4) oświadczenie świadka M. K. z dnia [...] czerwca 2014 r. z którą rozmawiała w II kwartale 2014 r. (dokładnej daty nie pamięta),

5) opinię z dnia [...] maja 2000 r. z ZSZ nr [...] w B., z której wynika, że posiadała ona wzorowy stosunek do obowiązków szkolnych.

Następnie M. S. po wniesieniu zażalenia na postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną - rozkazem personalnym [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], utrzymującym w mocy rozkaz personalny KRP [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym, przy piśmie z dnia [...] sierpnia 2014r. przedłożyła kolejne dowody w postaci oświadczeń świadków: H. C. z dnia [...] sierpnia 2014 r. i H. K. z dnia [...] sierpnia 2014 r., a przy piśmie z dnia [...] września 2014 r. oświadczenie świadka R. C. z dnia [...] września 2014 r.

NSA zaznaczył, iż w przypadku złożenia przez stronę podania o wznowienie postępowania z powołaniem jako przyczyny art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, jednomiesięczny termin, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., jest liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

Dokonana przez organy obu instancji analiza okoliczności i dokumentów podanych w pkt 1, 2 i 3 doprowadziła do stwierdzenia, że odnośnie dowodu z pkt 1 podanie o wznowienie postępowania administracyjnego zostało złożone po upływie ok. 7 miesięcy od dnia, gdy M. S. dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, odnośnie dowodu z pkt 2 i pkt 3 nastąpiło to po upływie ok. 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku, a więc z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a.

Zdaniem Sądu II instancji, kwestia zachowania przez skarżącą przedmiotowego terminu odnośnie dowodów określonych w pkt 4 i pkt 5, a także przedstawionych przy pismach z dnia [...] sierpnia 2014 r. i z dnia [...] września 2014 r. nie została przez organ wyjaśniona.

NSA zauważył, iż Sąd pierwszej instancji kontrolując legalność rozstrzygnięcia opartego na przepisie art. 149 § 3 k.p.a. - o odmowie wznowienia postępowania, ograniczył się wyłącznie do kwestii oceny przez organ zachowania przez M. S. terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Natomiast nie dostrzegł, że Komendant Główny Policji wskazał, niezależnie od ustalenia, że podanie o wznowienie postępowania administracyjnego w zakresie określonych wyżej dowodów zostało wniesione z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., że określona w podaniu przyczyna wznowienia nie mieści się w katalogu podstawy wznowienia wymienionej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Stwierdził, iż na pierwszy rzut oka widać, że okoliczności, które skarżąca podała jako przyczynę wznowienia, nie wyszły na jaw po wydaniu ostatecznej decyzji - rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]oraz nie są dla niej nowe. Następnie szczegółowo uzasadnił przyjęcie, że o okolicznościach, na które się powołuje jako podstawę wznowienia skarżąca wiedziała jeszcze przed wydaniem ww. rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji jak i przed wydaniem rozkazu personalnego przez organ I instancji oraz przedstawił argumentację, według której podstawą wznowienia nie mogą być okoliczności znane stronie przed wydaniem przedmiotowego rozkazu personalnego.

Ponadto organ odwoławczy odnosząc się do zaświadczenia Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych Nr [...] im. [...] w B. dr M. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r., oświadczenia świadka M. K. z dnia [...] czerwca 2014 r. oraz oświadczeń świadków: H. C. z dnia [...] sierpnia 2014 r., H. K. z dnia [...] sierpnia 2014 r. oraz R. C. z dnia [...] września 2014 r. uznał, że z treści tych dowodów nie wynikają "nowe okoliczności" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż powielają one informacje, które zostały już uwzględnione przez organ przy wydawaniu rozkazu personalnego Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...], tj. w zakresie niemożności wykonywania wszelkich prac w tym gospodarstwie przez babcię strony z uwagi na jej zły stan zdrowia, pomocy M. S. przy wykonywaniu niektórych prac w gospodarstwie rolnym, a także uczęszczania przez stronę w latach 1996 - 2000 do Technikum Zawodowego w ZSZ nr [...] im. [...] w B. oraz niebrania udziału w zajęciach pozalekcyjnych i niekorzystania z internatu szkolnego.

W konsekwencji Komendant Główny Policji przyjął, że w rozpoznawanej sprawie brak podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest oczywisty, a zatem odmowa wznowienia przedmiotowego postępowania była zasadna.

Sąd kasacyjny wskazał, iż kwestia ta, jako przesłanka zastosowania przez organ art. 149 § 3 k.p.a., nie była przez Sąd I instancji w tej sprawie w ogóle rozważana. Nie oceniał on bowiem, czy w odniesieniu do podstawy wznowieniowej przewidzianej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. organ w tej fazie postępowania miał prawo i obowiązek zbadać, czy skarżąca przywołała w podaniu o wznowienie postępowania nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, jej zdaniem istniejące w dniu wydania decyzji lecz nieznane organowi, który wydał decyzję i zasadnie uznał, że brak tej podstawy wznowienia jest oczywisty. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji winien uwzględnić wskazaną powyżej argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając sprawę ponownie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2014 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] nie narusza prawa.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), dalej: "p.u.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Kluczowa w sprawie pozostaje kwestia, że na skutek kasacyjnej Komendanta Głównego Policji, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 sierpnia 2017 r., sygn. akt I OSK 2921/15 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 2121/14 i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

NSA za zasadny uznał zarzut skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji polegający na naruszeniu przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." zw. z art. 148 § 1 k.p.a. w zw. z art. 149 § 3 w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez uwzględnienie skargi w sytuacji, gdy w Sąd I instancji, ograniczył się wyłącznie do kwestii oceny przez organ zachowania przez skarżącą terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Nie dostrzegł natomiast, iż organ wskazał - niezależnie od ustalenia, że podanie o wznowienie postępowania administracyjnego zostało wniesione z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. - że określona w podaniu przyczyna wznowienia postępowania nie mieści się w katalogu podstawy wznowienia wymienionej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Organ stwierdził, iż na pierwszy rzut oka widać, że okoliczności, które skarżąca podała jako przyczynę wznowienia, nie wyszły na jaw po wydaniu ostatecznej decyzji - rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] oraz nie są dla niej nowe. Następnie szczegółowo uzasadnił przyjęcie, że o okolicznościach, powołanych jako podstawa wznowienia, skarżąca wiedziała jeszcze przed wydaniem ww. rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji jak i przed wydaniem rozkazu personalnego przez organ I instancji oraz przedstawił argumentację, według której podstawą wznowienia nie mogą być okoliczności znane stronie przed wydaniem ww. rozkazu personalnego.

Ponadto Sąd kasacyjny zwrócił uwagę, iż organ odwoławczy odnosząc się do zaświadczenia Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych Nr [...] im. [...] w B. dr M. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r., oświadczenia świadka M. K. z dnia [...] czerwca 2014 r. oraz oświadczeń świadków: H. C. z dnia [...] sierpnia 2014 r., H. K. z dnia [...] sierpnia 2014 r. oraz R. C. z dnia [...] września 2014 r. uznał, że z treści tych dowodów nie wynikają "nowe okoliczności" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż powielają one informacje, które zostały już uwzględnione przez organ przy wydawaniu rozkazu personalnego Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...].

W konsekwencji Komendant Główny Policji przyjął, że w rozpoznawanej sprawie brak podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest oczywisty, a zatem odmowa wznowienia przedmiotowego postępowania była zasadna.

Sąd kasacyjny wskazał, że kwestia ta, jako przesłanka zastosowania przez organ art. 149 § 3 k.p.a., nie była przez Sąd I instancji w tej sprawie w ogóle rozważana. Nie oceniał on bowiem, czy w odniesieniu do podstawy wznowieniowej przewidzianej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., organ w tej fazie postępowania miał prawo i obowiązek zbadać, czy skarżąca przywołała w podaniu o wznowienie postępowania nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, jej zdaniem istniejące w dniu wydania decyzji lecz nieznane organowi, który wydał decyzję i zasadnie uznał, że brak tej podstawy wznowienia jest oczywisty.

NSA zobowiązał Sąd I instancji do uwzględnienia wskazanej wyżej argumentacji przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

W myśl art. 190 zdanie pierwsze p.p.s.a. Sąd w składzie orzekającym związany jest wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 sierpnia 2017 r.

Stosownie do ww. przepisu Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Natomiast w myśl zdania drugiego powołanego przepisu nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Wykładnia prawa, o której mowa w art. 190 p.p.s.a., jest osądem o prawnej wartości sprawy, może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Związanie sądu rozpoznającego ponownie sprawę trwa aż do czasu ostatecznego załatwienia sprawy, chyba że nastąpi zmiana stanu prawnego lub też istotnych okoliczności faktycznych powodująca, że pogląd wyrażony w orzeczeniu sądu kasacyjnego staje się nieaktualny. Sąd I instancji mógłby zatem odstąpić od zawartej w orzeczeniu Sądu wyższej instancji wykładni prawa wyłącznie w sytuacji, gdyby stan faktyczny sprawy uwzględniany w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że nie miałyby do niego zastosowania przepisy wyjaśnione przez NSA, ewentualnie jeśli po wydaniu orzeczenia NSA zmieniłby się stan prawny.

Sąd rozpoznający obecnie sprawę stwierdza, że sytuacja zmiany stanu faktycznego czy też stanu prawnego we wskazanym wyżej stopniu w niniejszej sprawie nie występuje.

Na obecnym etapie postępowania znajduje również zastosowanie art. 170 p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Skutki prawomocnego orzeczenia obejmują zarówno wykładnię przepisów prawnych, jak i sposób ich zastosowania w konkretnym przypadku, w związku z rozpoznawaną sprawą.

Dokonując oceny postanowienia Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w zakresie wskazanym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 sierpnia 2017 r. wskazać należy, że w przypadku złożenia przez stronę podania o wznowienie postępowania właściwy organ administracji inicjuje postępowanie wstępne w sprawie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia. W tej fazie organ bada, czy wniosek o wznowienie postępowania jest oparty na ustawowych przesłankach wznowienia, enumeratywnie wyliczonych w art. 145 § 1 k.p.a., czy wniosek pochodzi od strony oraz czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów określonych w art. 148 k.p.a. W przypadku ujawnienia, że podanie o wznowienie nie pochodzi od strony, nie wykazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 k.p.a., bądź nie został zachowany termin jego złożenia przewidziany w art. 148 k.p.a., organ administracji na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach organ ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie rozpoznawcze zgodnie z zasadami określonymi w art. 150 i 150 k.p.a.

Z powyższego wynika, że organ administracji wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania, jeżeli m.in. stwierdzi w podaniu brak ustawowej przesłanki wznowienia (art. 145 § 1 k.p.a.). Stanowisko to koresponduje z poglądem prezentowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych gdzie podkreśla się, że organ odmawia wznowienia postępowania, jeżeli termin złożenia podania o wznowienie nie został zachowany, a także gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie postępowania wynika, że brak jest ustawowych podstaw wznowienia (por. wyrok NSA z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1747/07, publ. LEX nr 484887), a także gdy w sposób jednoznaczny z twierdzeń zawartych w podaniu o wznowienie postępowania wypływa wniosek o braku związku między powołaną podstawą wznowienia a treścią decyzji (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 184/09, publ. LEX nr 597405). Jeżeli zatem strona występując z żądaniem wznowienia postępowania nie wykazuje przesłanek wznowienia postępowania, czy to poprzestając jedynie na wskazaniu przepisów k.p.a., czy też w ogóle nie uzasadniając wniosku, czy też wreszcie uzasadniając wniosek w sposób, który nawet bez głębszej analizy prowadzi do wniosku, że argumenty tam zawarte nie stanowią przesłanek do wznowienia postępowania, to właściwy organ administracji powinien odmówić wznowienia postępowania, przyjmując, że istnieją formalne przeszkody do oceny wniosku w postępowaniu nadzwyczajnym (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 28 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 686/13, publ. 1401670).

W niniejszej sprawie skarżąca, powołując jako podstawę wznowienia postępowania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wskazała - jej zdaniem - istotne dla sprawy nowe okoliczności i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, wymienione w pkt 1 - 5 części sprawozdawczej uzasadnienia. Przy czym odnośnie okoliczności i dowodów wymienionych w pkt 1 - 3, tj. oświadczeń świadków: J. D., E. P. i J. F. z dnia [...] października 2013 r., wypisu z treści orzeczenia z dnia [...] czerwca 1997 r. nr [...] Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia dotyczący zaliczenia T. K. do pierwszej grupy inwalidzkiej oraz zaświadczenia Dyrektora ZSZ nr [...] im. [...] w B. dr M. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r., Naczelny Sąd Administracyjny w ww. wyroku z dnia 4 sierpnia 2017 r. stwierdził, iż podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a.

W odniesieniu do pozostałych okoliczności i dowodów wskazanych przez skarżącą, tj. oświadczenia świadka M. K. z dnia [...] czerwca 2014 r., opinii z dnia [...] maja 2000 r. z ZSZ nr [...] w B. oraz oświadczeń świadków: H. C. z dnia [...] sierpnia 2014 r., H. K. z dnia [...] sierpnia 2014 r. oraz R. C. z dnia [...] września 2014 r., organ zasadnie przyjął, że brak podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest oczywisty, a zatem, że istniały podstawy do odmowy wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. organ wznawia postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

Powołany przepis może mieć zastosowanie gdy spełnione są kumulatywnie trzy przesłanki. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy są nowe. Po drugie, nowe okoliczności faktyczne lub dowody istnieją w dniu wydania decyzji ostatecznej. Po trzecie, nowe okoliczności faktyczne lub dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję.

Jak podkreśla się w orzecznictwie dowody i fakty, o których mowa w ww. przepisie muszą być nowe, tzn. nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę, lecz istniejące w dacie wydania decyzji ostatecznej. Jeżeli okoliczności te i dowody powstały po dacie wydania decyzji ostatecznej, nie będą mogły stanowić podstawy wznowienia, lecz będą stanowić podstawę wszczęcia postępowania w nowej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt II GSK 986/09, LEX nr 746382). Wznowienie postępowania na podstawie okoliczności, które miały miejsce po wydaniu decyzji, stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 18 września 2012 r., sygn. akt II SA/Op 297/12, LEX nr 1222390).

Użyte w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. sformułowanie "wyjdą na jaw" oznacza, że istotny jest moment "ujawnienia" danego dowodu lub danej okoliczności organowi, a nie moment, w którym wnoszący podanie uświadomił sobie prawne znaczenie okoliczności faktycznej lub dowodu jako podstawy wznowienia postępowania. W przypadku gdy strona wnioskuje o wznowienie postępowania na podstawie okoliczności znanej jej przed wydaniem decyzji ostatecznej, należy uznać, że wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych, co uzasadnia wydanie decyzji (obecnie postanowienia - przyp. Sądu) o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 24 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Gl 1191/09, publ. LEX nr 577022).

W świetle powyższych uwag stwierdzić należy, iż rację ma Komendant Główny Policji, że w stosunku do wymienionych powyżej okoliczności i dowodów zachodzi oczywistość braku podstaw do wznowienia postępowania zakończonego ostatecznym rozkazem personalnym Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r.

Mianowicie, z oświadczenia świadka M. K. z dnia [...] czerwca 2014 r. wynika jedynie to, że M. S. uczęszczała do Technikum [...] w Zespole Szkół Zawodowych w B., nie korzystała z internatu szkolnego, nie uczęszczała na dodatkowe zajęcia w szkole ze względu na "obowiązki związane z domem rodzinnym (mieszkanie na wsi)", pomagała chorej babci w prowadzeniu gospodarstwa, dwa razy w tygodniu uczęszczała na zajęcia praktyczne podczas których przygotowywane były [...].

Z kolei z opinii z dnia [...] maja 2000 r. Zespołu Szkół Zawodowych nr [...] w B. (podpis i pieczęć pod opinią nieczytelna) wynika, że M. S. była uczennicą Technikum Zawodowego w zawodzie [...], miała wzorowy stosunek do obowiązków szkolnych, aktywnie uczestniczyła w życiu klasy i szkoły, brała udział w organizowanych konkursach przedmiotowych, przez okres nauki była reprezentantką szkoły w piłce siatkowej.

Co do oświadczeń H. C. z dnia [...] sierpnia 2014 r., H. K. z dnia [...] sierpnia 2014 r. oraz R. C. z dnia [...] września 2014 r. wskazać należy, że postały one po dacie wydania ww. rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r., jednak odnoszą się do okoliczności istniejących przed tą datą. Wskazano w nich, że babcia M. S. była chora i wymagała stałej opieki. M. S. natomiast podczas nauki w Technikum Zawodowym oraz podczas studiów na [...] w W. w systemie zaocznym pracowała w gospodarstwie rolnym: wykonywała prace polowe, prace związane z utrzymaniem zwierząt, pielęgnowała ogród, zbierała plony.

Żadne z powołanych w tych dokumentach okoliczności nie są "nowe" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nieznane organowi, a tym bardziej skarżącej, w dacie wydania ostatecznego rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r.

Mianowicie, fakt choroby babci skarżącej i konieczność sprawowania opieki nad nią wskazuje sama skarżąca w oświadczeniu z dnia [...] lutego 2012 r. Na przebieg nauki skarżącej najpierw w Technikum [...] Zespołu Szkół Zawodowych nr [...] w B. (bez korzystania z internatu), a następnie w [...] w W. wskazują same organy Policji najpierw w rozkazie personalnym z dnia [...] października 2012 r., a następnie w rozkazie personalnym z dnia [...] listopada 2012 r. w przedmiocie odmowy ustalenia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego za wnioskowany okres pracy w gospodarstwie rolnym.

Z kolei okoliczności dotyczące pracy skarżącej w gospodarstwie rolnym babci były przedmiotem oświadczeń świadków: M. C. oraz A. F. z dnia z dnia [...] lutego 2012 r. Świadkowie zeznali, że M. S. wykonywała wszystkie prace konieczne do prowadzenia gospodarstwa rolnego, praca (przy uprawie roli, hodowli zwierząt i drobiu) trwała nie mniej niż 8 godzin na dobę, zależnie od pory roku. Nadto sama skarżąca w oświadczeniu z dnia [...] lutego 2012 r. wskazała, że pracowała przy uprawie roli, hodowli zwierząt i wykonywała wszelkie inne prace związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Warto podkreślić, że ww. oświadczenia świadków zostały uzupełnione ich wyjaśnieniami złożonymi w toku postępowania przed organem I instancji. Świadkowie wskazali szczegółowo jakie prace wykonywała skarżąca w gospodarstwie rolnym, a mianowicie: poiła, karmiła, pasła zwierzęta, wyrywała chwasty z ogrodu, pracowała przy sadzeniu ziemniaków, wykopkach, żniwach, zbiorze siana. Powyższe wynika wprost z uzasadnienia rozkazu personalnego z dnia [...] listopada 2012 r.

W świetle powyższego nie można czynić skutecznie organowi Policji zarzutu, że odmawiając wznowienia postępowania w niniejszej sprawie naruszył art. 149 § 3 k.p.a. Rację ma bowiem Komendant Główny Policji twierdząc, że argumenty na które powołuje się skarżąca w ww. dowodach są powieleniem treści twierdzeń podnoszonych przez nią samą oraz przez ww. świadków w toku postępowania zakończonego ostatecznym rozkazem personalnym Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2012 r. Już bowiem na pierwszy rzut oka - jak wskazał organ - widać, że powołane okoliczności nie "wyszły na jaw", nie są "nowe", leczy były znane organowi przed wydaniem ww. decyzji ostatecznej, a zatem w sposób oczywisty nie spełniają przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Końcowo zwrócić należy uwagę, że skarżąca w treści skargi na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2014 r. zarzuciła, iż organ Policji w postępowaniu zakończonym wydaniem ostatecznego rozkazu personalnego z dnia [...] listopada 2012 r. "nie dawał wiary", że stan zdrowia jej babci zmuszał ją do pracy w gospodarstwie rolnym, że nauka w Technikum Zawodowym umożliwiała wykonywanie jej tej pracy, "nie dał też wiary" zeznaniom świadków. Dlatego też dowody jakie skarżąca złożyła przy wniosku o wznowienie postępowania "winny być brane pod uwagę jako nowe okoliczności faktyczne lub nieznane organowi, gdyż dokumentują one niezbicie pracę w gospodarstwie rolnym w okresie pobierania nauki". Z powyższego wynika, że skarżąca w istocie kwestionuje ocenę materiału dowodowego, jakiej dokonał organ Policji w rozkazie personalnym z dnia [...] listopada 2012 r. Nie służy temu jednak instytucja wznowienia postępowania administracyjnego, która stanowi tryb nadzwyczajny wzruszenia decyzji ostatecznej, stosowany wyłącznie przy zaistnieniu ustawowych przesłanek (art. 145 i nast. k.p.a.), które w sprawie niniejszej nie zostały spełnione, lecz skarga do sądu administracyjnego na decyzję ostateczną, której skarżąca skutecznie nie wniosła.

Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 190 i art. 119 pkt 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.