Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 248/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2014-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Sędziowie : Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.) Protokolant : st. sekretarz sądowy Dorota Hurman po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi L.J. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego I. oddala skargę; II. przyznaje adwokatowi P. Ż. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwotę 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100 ) złotych w tym 23% podatku VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym.


UZASADNIENIE

Wojewoda D. decyzją Nr [...] w dniu 7 stycznia 2014 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 2013 r. Dz. U. poz. 267) w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. z 2006r. Dz. U. Nr 139, poz. 993 z póź. zm.) - po rozpatrzeniu odwołania L. J. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] orzekającej o wymeldowaniu skarżącej wraz z małoletnim J. J. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] we W. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podano, że postępowanie w sprawie wymeldowania L. J. wraz z małoletnim J. J. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...].we W., w trybie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, wszczęte zostało przez Prezydenta W. w dniu 23 kwietnia 2012 r. na skutek wniosku Z. J., właścicielki spornej nieruchomości. Wnioskodawczyni wskazała, że zainteresowana wyprowadziła się z przedmiotowego lokalu w 2011 r.

W pierwszych czynnościach wyjaśniających zeznania do protokołu złożyła L. J.. Przyznała, że nie mieszka w miejscu stałego zameldowania od kwietnia 2011 r., ponieważ została wraz z dziećmi (J. i K.) wyrzucona z mieszkania przez męża. W dniu 8 kwietnia 2011 r. doszło z jej wniosku do dwóch interwencji Policji pod tym adresem. W maju 2011 r. strona wystąpiła do sądu o przywrócenie naruszonego posiadania i zgodnie z wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2011 r. przywrócono jej posiadanie przedmiotowego lokalu i nakazano wydanie kluczy. Jak dalej wyjaśniła nadal ma zamiar przebywać w miejscu stałego zameldowania, pozostawiła tam cały swój majątek. Po rozwodzie, który odbył się w październiku 2011 r., nie nastąpił podział majątku małżonków. Ponadto w Sądzie Rejonowym [...] toczy się sprawa o znęcanie się psychiczne i fizyczne nad nią i córką K.. Stwierdziła też, że nie bywa w miejscu zameldowania. Podobnej treści zeznania złożyła w dniu 30 kwietnia 2012 r. K. J.. Wyjaśniła wtenczas, że w dniu 8 kwietnia 2011 r. ojciec wyrzucił ją, mamę i brata z przedmiotowego lokalu. Obecnie mieszka wraz z nimi w użyczonym mieszkaniu, niemniej jednak w miejscu zameldowania pozostały wszystkie jej rzeczy osobiste. Dodała, że w maju 2011 r. wspólnie z mamą wystąpiła do sądu o przywrócenia naruszonego posiadania, nie bywa w miejscu zameldowania, ojciec wymienił zamki i nie ma dostępu do tego lokalu. Zaraz po wyrzuceniu z mieszkania wspólnie z mamą powiadomiła o tym Dział Ewidencji Ludności listem poleconym, wysłała list polecony do urzędu i do prokuratury. Ma wspólnie z mamą założoną niebieską kartę.

W dniu 30 kwietnia 2012 r. zeznania złożył S. J., pełnomocnik Z.J. i jednocześnie były mąż L. J.. Jak wyjaśnił była żona i syn J. dobrowolnie opuścili sporną nieruchomość, pozostawiając w miejscu tym część, swoich rzeczy. Majątek pozostały w lokalu, należący do wymienionej, został spakowany do worków i oczekuje na odebranie, o czym zainteresowana została stosownie powiadomiona. Zeznający podniósł również, że nieprawdą jest, jakoby wyrzucił byłą żonę z mieszkania.

Do akt sprawy dołączone zostały kopie pism, m.in.:

- pisma z dnia 14 kwietnia 2011 r. skierowanego przez L. J. i K.J.. do Urzędu Miasta W., w którym podnoszą, że S. J. - zachowując się agresywnie - utrudnia ich wspólne zamieszkiwanie,

- postanowienia Sądu Okręgowego [...]z dnia 8 września 2010 r. sygn. akt [...]w którym - na wniosek L. J. - przyznano w/w prawo do korzystania z przedmiotowego mieszkania w ten sposób, że będzie miała wyłączne prawo do korzystania z pokoju, który obecnie zajmuje oraz prawo korzystania ze wszystkich wspólnych części nieruchomości.

Następnie, w dniu 02 maja 2012 r., zeznania w charakterze świadka złożyła E. S., córka Z. J.. Jak oświadczyła, L. J. wyprowadziła się z dotąd zajmowanej nieruchomości w kwietniu 2011 r. W mieszkaniu pozostały należące do niej rzeczy, które spakowane oczekują obecnie na odbiór.

W dniu 4 maja 2012 r. przesłuchano W. K., sąsiadkę stron, która wyjaśniła, że K. J. wyprowadziła się z przedmiotowej nieruchomości kilka lat temu ("jakieś trzy, cztery lata temu"). Z kolei L. J., gdy jeszcze zamieszkiwała w tym miejscu, nie dokonywała żadnych opłat za użytkowanie mieszkania. W domu bardzo często interweniowała Policja, jednej z nich zeznająca była świadkiem. W trakcie dokonywania czynności sprawdzających funkcjonariusze Policji zapytali L. J., dlaczego nie opuści spornego mieszkania, skoro - jak wówczas twierdziła - czuje się zagrożona. W następstwie powyższego zainteresowana wyprowadziła się z miejsca stałego zameldowania, a K. J. pomagała jej w przeprowadzce. Zabrały wtedy, "jakieś ubrania, pralkę". Od czasu opuszczenia lokalu zainteresowana nie bywa w tym miejscu, z tego co jej wiadomo L. J. podjęła decyzję o wyprowadzce po tym, jak właścicielka mieszkania zażądała od niej pokrywania rachunków za użytkowanie nieruchomości.

Słuchana ponownie w dniu 9 maja 2012 r., L. J. zaprzeczyła, że do opuszczenia miejsca zameldowania doszło w sposób dobrowolny. Dołączyła jednocześnie do akt sprawy następujące dokumenty:

- pozew o naruszone posiadanie i wydanie lokalu złożony w Sądzie Rejonowym [...] w dniu 9 maja 2011 r.,

- protokół zapakowania pozostawionych przez L. J. i K. J. rzeczy w mieszkaniu, podpisany przez sąsiadów w dniu 4 czerwca 2011 r.,

- pismo skierowane przez L. J. w dniu 10 maja 2010 r. do Sądu Okręgowego [...], w którym podnosi: "4 marca 2010 r. otrzymałam wraz z córką K. listy polecone od mojej teściowej Z. J., abym wyprowadziła się z jej mieszkania razem z synem J. i córką K. w terminie do 17 marca 2010r. (...). Latem 2008r. Urząd Gminy W. poinformował moją teściową Z. J. - główną najemczynię o możliwości wykupu w.w. mieszkania za 2% wartości. W związku z brakiem środków finansowych teściowa poprosiła nas (ją i męża) o to abyśmy sfinansowali wykup mieszkania. Mąż wyraził zgodę na propozycję matki, która w listopadzie 2008r. wyprowadziła się do córki. Z uwagi na fakt iż teściowa posiada orzeczenie o niepełnosprawności w stopniu znacznym, wymagającym stałej opieki, do dnia dzisiejszego mieszka razem z córką na ul. [...] we W.. Po wyprowadzce matki mąż zajął i użytkuje 2 pokoje, a ja wraz z dwojgiem dzieci mieszkam w 1 pokoju, korzystam z kuchenki i łazienki".

- wniosek L. J. do Sądu Okręgowego [...] z dnia 29 listopada 2010 r. o pozbawienie S. J. władzy rodzicielskiej nad małoletnim J. J.

- zaświadczenie wydane przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. z dnia 22 marca 2011 r. na okoliczność objęcia L. J. od lutego 2010 r. pomocą finansową w formie pracy socjalnej. Zgodnie z podanymi w zaświadczeniu informacjami rodzina została objęta procedurą Niebieskiej Karty,

- pozew złożony przez Z. J. do Sądu Rejonowego [...] z dnia 19 marca 2010 r. o eksmisję L. J. i K.J.,

- wyrok Sądu Okręgowego [...]z dnia 30 marca 2011 r. sygn. akt XIII RC [...]orzekający rozwód L. J. i S. J. z winy wymienionego, który w pkt IV ustala sposób korzystania z mieszkania zajmowanego przez strony w ten sposób, iż przyznaje zainteresowanej do wyłącznego korzystania dwa pokoje dotychczas zajmowane przez nią i dzieci,

- akt oskarżenia Prokuratora Rejonowego z dnia 21 listopada 2011 r. przeciwko S. J. o to, że w okresie od października 2004 r. do kwietnia 2011 r. znęcał się psychicznie i fizycznie nad żoną L.J. i córką K. J.,

- pismo L. J. i K. J. z dnia 18 kwietnia 2011 r. wzywające Z.J. do zaprzestania uniemożliwiania zamieszkiwania w lokalu i wydania kluczy,

- protokół z przeprowadzonej w dniu 4 listopada 2011 r. rozprawy w Sądzie Rejonowym [...] w przedmiocie ochrony naruszonego posiadania. W trakcie rozprawy przesłuchano M. W.- S., pracownika socjalnego, która zeznała, że prowadziła wobec L. J. procedurę Niebieskiej Karty od lipca 2010 r. do kwietnia 2011 r. W kwietniu zainteresowana zgłaszała, że w przedmiotowym mieszkaniu został odcięty prąd i gaz, a ona sama - z uwagi na uniemożliwiony dostęp do zajmowanego dotychczas pokoju - zmuszona była opuścić mieszkanie. Na początku kwietnia świadek wraz z dzielnicowym i zainteresowaną przyszli do miejsca jej stałego zameldowania po odbiór rzeczy osobistych. Z zachowania L. J. wywnioskować było można, że nie planowała opuszczenia lokalu, była zmuszona jednak zabrać niezbędne do codziennego funkcjonowania rzeczy swoje i dzieci. W okresie od lipca 2010 r. do kwietnia 2011 r. właścicielka mieszkania, Z. J., była nieobecna. W następnej kolejności przesłuchano M. W., matkę ojca dziecka K. J.. Oświadczyła wówczas, że w kwietniu 2011 r. L. J. zadzwoniła do niej i powiedziała, że została wraz z dziećmi wyrzucona z mieszkania. Zainteresowana zwierzyła się, że pracodawca umożliwił jej tymczasowe zamieszkanie w należącym do jego zmarłych rodziców mieszkaniu. W tym miejscu przebywa do chwili obecnej, pokrywa zań wszelkie opłaty. Następny powołany w sprawie świadek, W. S. (pracodawca wymienionej), zeznał, że w "kwietniu - maju" zaproponował L. J. zamieszkanie w domu po zmarłych rodzicach, z uwagi na jej wielce skomplikowaną sytuację z mężem,

- protokół z przeprowadzonej w dniu 30 grudnia 2011 r. rozprawy w Sądzie Rejonowym [...] o ochronę naruszonego posiadania. W trakcie rozprawy przesłuchana została E. S., która oświadczyła, iż L. J. wyprowadziła się dobrowolnie z mieszkania, po tym jak właścicielka lokalu zażądała ponoszenia opłat za jego eksploatację. Z mieszkania strona zabrała część swoich rzeczy osobistych. Podobnej treści zeznania złożyła W.K.. Stwierdziła, że K. J. nie mieszka w spornym lokalu już od kilku lat, zaś L. J. opuściła go w kwietniu lub maju 2011 r. W trakcie jednej z interwencji Policji zainteresowana przedstawiła "jakieś postanowienie Sądu, że ma prawo do pokoju", czego właścicielka mieszkania nie zanegowała. Poprosiła jednakże, by w/w zapłaciła za wyrządzone w lokalu szkody oraz aby płaciła na bieżąco za jego użytkowanie. Na koniec dodała, że strona opuściła lokal z własnej woli, pozostawiając duży bałagan. Kolejna powołana na świadka osoba, I. J., stwierdziła, że była świadkiem wynoszenia przez L. J. rzeczy z przedmiotowej nieruchomości, podpisała też protokół z okoliczności spakowania ubrań zainteresowanej i jej syna. W trakcie rozprawy oświadczenie złożył również C. S., dzielnicowy i jednocześnie uczestnik jednej z interwencji w mieszkaniu. Jak oznajmił stosunki między L. J. a jej mężem były "bardzo napięte i złe", wielokrotnie dochodziło do interwencji z wniosku zainteresowanej. Podczas jednej z nich, w której brał udział również pracownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W., odbyto rozmowy z małżonkami, które - w ocenie świadka - zakończyły się wyrażeniem zgody przez S. J. na zabranie przez wymienioną rzeczy z mieszkania.

Organ ustalił także, że wyrokiem Sądu Rejonowego [...] z dnia 25 kwietnia 2012 r. L. J., K. J. i małoletniemu J.

J. przywrócono utracone przez nich na skutek naruszenia przez S.J. i Z. J. posiadanie. Nakazano tym samym w orzeczeniu, aby w/w wydali zainteresowanym klucze do nieruchomości i dopuścili do korzystania z pokoju. Z kolei w myśl wyroku Sądu Okręgowego [...] z dnia 5 czerwca 2012 r. w sprawie apelacji L. J. od orzeczenia Sądu Rejonowego [...] nakazującego opróżnienie przedmiotowego lokalu, podtrzymano nakaz opuszczenia, opróżnienia i wydania spornej nieruchomości przez zainteresowaną i jej dzieci na rzecz Z. J., przyznano im jednak prawo do lokalu socjalnego. Zatem zgodnie z powyższym, eksmisja została wstrzymana do czasu przyznania wymienionym przez Gminę W. innego lokalu mieszkalnego.

W dniu 16 października 2012 r. zeznania do protokołu złożyła L.J.. Podniosła wówczas, że w dalszym ciągu nie ma dostępu do miejsca stałego zameldowania i nie posiada doń kluczy.

Następnie do akt sprawy dołączono kopię wyroku Sądu Okręgowego we [...] z dnia 9 stycznia 2013 r., w którym oddalono apelację Z. J. w sprawie przywrócenia zainteresowanym naruszonego posiadania i nakazania wydania im kluczy, a więc i udostępnienia lokalu.

W dalszych czynnościach wyjaśniających organ I instancji zwrócił się z zapytaniem do Wydziału Lokali Mieszkalnych Urzędu Miasta W. o podanie, czy K. J. i L. J. otrzymały, zgodnie z orzeczeniem Sądu Rejonowego [...], lokal socjalny. W odpowiedzi poinformowano, że L. J. wiele lat ubiegała się o wskazanie lokalu gminnego do remontu na własny koszt i została ujęta w 2012 r. na liście osób oczekujących. Następnie wskazany przez Gminę W. lokal wyremontowała i w dniu 6 czerwca 2013 r. wydano zainteresowanej skierowanie do zawarcia nań umowy najmu. Jak dalej wyjaśniono: "wniosek w sprawie realizacji wyroku sądu orzekającego eksmisję L. J., K. J. i P. W. został skorygowany i przeniesiony na liście spraw oczekujących na realizację z części dotyczącej trzyosobowych gospodarstw domowych do części dotyczącej dwuosobowych gospodarstw domowych i oczekuje na realizację. Lokal socjalny otrzyma Pani K. J. i P. W.

W dniu 23 sierpnia 2013 r. protokolarne oświadczenie złożyła L. J., która przyznała, że w dniu 29 lipca 2013 r. podpisała umowę najmu na przydzielone, komunalne, mieszkanie. Jak dalej wyjaśniła, komornik wystąpił do S. J. o dobrowolne wydanie kluczy do mieszkania przy ul. [...] we W. i sprawa jest obecnie w toku. Prawdopodobnie w najbliższy m czasie komornik wyznaczy termin przymusowego wejścia na teren mieszkania w celu odebrania rzeczy zainteresowanej i jej syna J. Po otrzymaniu swoich rzeczy osobistych dokona dobrowolnego wymeldowania. Podała też, że K. J. oczekuje obecnie na lokal socjalny. Do akt sprawy dołączono wezwanie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] skierowane do Z. J. i S. J. o wydanie kluczy do przedmiotowego lokalu i dopuszczenie do współposiadania nieruchomości przez L. J. i K. J.

W dniu 27 września 2013 r. zeznania złożył S. J., oznajmiając, że w dniu 25 września 2013 r. odbyła się sprawa karna, w trakcie której L. J. wskazała jako swoje nowe miejsce pobytu lokal przy ul. [...] we W.. Jak też dodała, konkubent córki wynajął pokój w domu przy tej samej ulicy, wobec czego "dzielą wspólnie podwórko".

Na koniec do akt sprawy dołączona została m.in. kopia umowy najmu lokalu mieszkalnego położonego przy ul. [...] we W. zawarta w dniu 6 czerwca 2013 r. z L. J., kopia protokołu odbioru technicznego przedmiotowego mieszkania oraz kopia oświadczenia zainteresowanej o wymeldowaniu się z dotychczasowego miejsca stałego zameldowania po uzyskaniu tytułu prawnego do nowo zajmowanej nieruchomości.

Po dokonaniu powyższych ustaleń, zgodnie z art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego, decyzją nr [...] z dnia 22 października 2013 r. Prezydent Wrocławia orzekł o wymeldowaniu L. J. i jej małoletniego syna z miejsca stałego pobytu w lokalu przy ul. [...] we W.. Od niniejszego rozstrzygnięcia zainteresowana złożyła, w stosownym terminie, odwołanie.

W oparciu o przedstawiony stan faktyczny i prawny organ II instancji rozpoznając przedmiotową sprawę zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, osoba która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. W przypadku niedopełnienia powyższego obowiązku - zgodnie z art. 15 ust. 2 cyt. ustawy - organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

Ustawodawca nie sprecyzował, jaki charakter ma mieć opuszczenie przez osobę miejsca stałego pobytu oraz w jaki sposób fakt opuszczenia lokalu ma być potwierdzony. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się natomiast pogląd, zgodnie z którym spełnienie przesłanki opuszczenia lokalu przez zainteresowaną osobę, stanowiącego dotychczasowe miejsce pobytu stałego, następuje wówczas, gdy jest ono trwałe i dobrowolne, tj. wynika z własnej woli. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może przy tym nastąpić w sposób wyraźny - poprzez złożenie oświadczenia woli, jak również w sposób domniemany - poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się sprawy życiowe danej osoby. Dla kwestii istnienia lub braku dobrowolności w opuszczeniu lokalu, w którym dana osoba jest zameldowana, istotne znaczenie ma również okoliczność długotrwałego okresu zamieszkiwania w innym mieszkaniu. Jeżeli przez dłuższy czas dana osoba, będąc zameldowana w spornym lokalu, mieszkała w innym lokalu, to tym samym dała wyraz swojej woli dobrowolnego opuszczenia lokalu, w którym faktycznie nie przebywa, a jedynie wbrew przepisom ustawy jest nadal zameldowana.

W myśl art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Nieruchomość jest tylko wówczas stałym miejscem pobytu przebywającej w nim osoby, gdy stanowi dla niej wyłączne centrum życiowe, a więc gdy jest to nieruchomość, w której koncentrują się jej wszystkie codzienne sprawy, w której dana osoba przebywa, wypoczywa, prowadzi gospodarstwo domowe. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 maja 2001 r. sygn. akt V SA 1496/00) pobyt stały w danym lokalu oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Wychodząc z powyższego założenia należy przyjąć, iż miejsce stałego pobytu danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję. Miejscem stałego pobytu jest jednocześnie miejsce, w pobliżu którego lub w możliwie jak najmniejszym oddaleniu od którego osoba zameldowana stara się koncentrować miejsce pracy lub nauki, miejsca robienia zakupów i korzystania z usług, opieki medycznej, itd.

Ogół zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bezsprzecznie zaświadcza, że L. J. opuściła miejsce stałego zameldowania i żadnej z przykładowo wymienionych powyżej czynności na pewno w nim nie wykonuje. Jak ustalono strona wyprowadziła się z zajmowanego dotąd mieszkania już w kwietniu 2011 r., z uwagi na agresywne zachowanie ze strony S. J. - byłego męża i obecnie pełnomocnika właścicielki nieruchomości. Nie ulega żadnym wątpliwościom, że między stronami panowała napięta i konfliktowa sytuacja, co potwierdzone zostało chociażby objęciem rodziny procedurą Niebieskiej Karty. Organ odwoławczy nie przeczy też, iż zainteresowana w chwili opuszczenia mieszkania mogła działać bez zamiaru zmiany miejsca zamieszkania. Niestety, w okolicznościach całej rozpatrywanej sprawy, zapewnienia o braku dobrowolności opuszczenia lokalu i braku po stronie wymienionej zamiaru zmiany adresu zamieszkania nie mogą być kluczowymi. Wszak - co jest bezsprzeczne i niepodważalne - od dnia 6 czerwca 2013 r. L. J. zamieszkuje w nowo wynajętym lokalu mieszkalnym, o który starała się już wiele lat. Na tę okoliczność spisano stosowną umowę, a wcześniej protokół odbioru technicznego nieruchomości. Co jednak niezwykle istotne, w oświadczeniu złożonym przez zainteresowaną w dniu 10 czerwca 2013 r. ona sama zobowiązała się do dokonania dobrowolnego wymeldowania z przedmiotowego lokalu, w chwili uzyskania tytułu prawnego do lokalu położonego przy ul. [...] we W.. Wobec powyższych zapewnień dziwi zachowanie zainteresowanej i dalsze - nieprawne - podtrzymywanie zameldowania. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z obowiązującym art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca.

W odwołaniu od decyzji Prezydenta W. L. J. podniosła, że organ I instancji "całkowicie pominął kwestię zamiaru skarżącej opuszczenia lokalu. Zgodnie z rzeczywistym stanem faktycznym, skarżąca nigdy nie miała zamiaru dobrowolnego opuszczenia lokalu". Wyjaśnić wobec powyższego należy, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Innymi słowy chodzi tu o sytuację, gdy osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym poprzednio miała zorganizowane centrum życiowe oraz, gdy nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby. Zamiar ten ma istotne znaczenie przy ocenie, czy do opuszczenia lokalu rzeczywiście doszło. Przy ustaleniu zamiaru nie można jednak poprzestać tylko na oświadczeniach zainteresowanej osoby. Dla jego oceny istotne znaczenie mieć będzie, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą między innymi: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu (przebywanie w nim w sensie fizycznym), a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 24 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SA/Bk 133/12). L. J. opuściła miejsce stałego zameldowania w 2011 r. - jak podaje - z uwagi na nieprawne zachowanie wobec niej przez S. J.. I chociaż opuszczeniu takiemu można by nadać walor niedobrowolności, to ocena trwałości opuszczenia go nie pozostawia żadnych wątpliwości. Wszak zgodnie z własną wolą i zamiarem strona wynajęła w dniu 6 czerwca 2013 r. mieszkanie przy ul. [...] we W. i tam właśnie skoncentrowała całe swoje życie. Wobec czego gdyby nawet badać prawdziwość twierdzeń strony, jakoby "nigdy nie miała zamiaru dobrowolnego opuszczenia lokalu", czynność ta dokonała się już 3 lata temu, a jej konsekwencją obecnie jest posiadanie przez w/w nowego miejsca pobytu. Jak dowodzi materiał zgormadzony w sprawie strona wiele lat starała się o uzyskanie od Gminy W. mieszkania do własnego remontu, co urzeczywistniło się w czerwcu 2013 r. Przemilczeć można jedynie w tym miejscu, że wspomniane przez pracownika Wydziału Lokali Mieszkalnych Urzędu Miasta W. "wieloletnie" ubiegania się strony o lokal z gminy nie do końca potwierdzają podawany przezeń brak woli opuszczenia miejsca stałego zameldowania.

W dniu 25 kwietnia 2012 r. Sąd Rejonowy dla [...] Wydział I Cywilny przywrócił L. J., K. J., i małoletniemu J. J. utracone przez nich posiadanie wyrokiem z dnia 9 stycznia 2013 r. apelacja wnioskodawczyni w tej sprawie została oddalona. Pomimo powyższego zainteresowana nie powróciła do przedmiotowej nieruchomości, ale wynajęła inne mieszkanie i w nim właśnie koncentruje wszystkie swoje sprawy życiowe. W świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego stan opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu w rozumieniu art. 15 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych powinien być przejawem woli osoby opuszczającej lokal. Jednakże możliwa do przezwyciężenia w postępowaniu prawnym przyczyna opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu, wynikająca z przeszkód faktycznych stosowanych przez właściciela, nie wyłącza dopuszczalności zastosowania trybu wymeldowania ustanowionego we wskazanym przepisie. Jeżeli osoba, której dotyczy postępowanie, nie podejmowała środków prawnych zmierzających do przezwyciężenia przeszkód w swobodnym korzystaniu z lokalu lub okażą się one nieskuteczne i nie powróci do lokalu, to obowiązkiem organu administracji jest jedynie ustalenie, czy nastąpiło faktyczne opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu bez wymeldowania się (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/G1 1532/12). Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. L. J. podjęła co prawda kroki prawne zmierzające do udostępnienia spornego lokalu, jednak okazały się one nieskuteczne, bowiem nie powróciła i nie zamieszkała w przedmiotowej nieruchomości. Wyrok przywracający naruszone posiadanie lokalu nie przesądza o braku spełnienia przesłanki do wymeldowania osoby z lokalu, jeżeli osoba pomimo pozytywnego wyroku, faktycznie w lokalu nie zamieszkała. Ewidencja ludności ma jedynie charakter rejestracyjny, jej celem jest odzwierciedlenie stanu faktycznego, tj. miejsca pobytu osoby. Skoro zainteresowana nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu, konieczne było doprowadzenie do stanu, w którym zapis ewidencji będzie odpowiadał stanowi faktycznemu. Strona nie przebywa fizycznie w lokalu przy ul. [...] we W. od kilku lat, a deklarowany zamiar powrotu do przedmiotowego lokalu winien być oceniany na podstawie obiektywnych okoliczności, ponieważ dla oceny stanu faktycznego w sprawie mniejsze znaczenie mają twierdzenia osoby zainteresowanej, istotniejsze są zaś dające się obiektywnie stwierdzić okoliczności (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 1890/06).

W trakcie składania oświadczeń do protokołu w dniu 23 sierpnia 2013 r. L. J. sama przyznała, że otrzymała mieszkanie komunalne od Gminy W. i tam właśnie zamieszkuje. Zainteresowana zobowiązała się jednocześnie do dokonania dobrowolnego wymeldowania "do końca września br. a najpóźniej do polowy października br", po wcześniejszym uzyskaniu swoich rzeczy od S. J.. Organ stwierdził, że kwestia wymeldowania dotyczy tylko i wyłącznie kwestii przebywania bądź nie w danym lokalu, wobec czego niedopuszczalnym jest wstrzymywanie się od dokonania nałożonego przepisami ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych obowiązku do czasu pozytywnego rozstrzygnięcia spraw, niezwiązanych w ogóle ze wspominanym przebywaniem w mieszkaniu.

W sprawie wymeldowania w oparciu o art. 15 ust. 2 cyt. ustawy wymaga ustalenia, czy osoba powzięła zamiar fizycznego opuszczenia swojego dotychczasowego miejsca pobytu stałego i czy ten zamiar zrealizowała poprzez założenie w nowym miejscu ośrodka swych interesów osobistych i majątkowych. Ocena stanu faktycznego winna tym samym dotyczyć tak kwestii faktycznego opuszczenia lokalu, jak i trwałości oraz dobrowolności zamiaru jego opuszczenia. Zarówno element przedmiotowy, czyli fizyczne opuszczenie miejsca pobytu stałego, jak i element podmiotowy, tj. zamiar skoncentrowania swego centrum życiowego gdzie indziej, powinien zostać ustalony w drodze wyjaśnienia różnorodnych okoliczności faktycznych. W szczególności chodzi o fizyczne przebywanie w określonym miejscu, cel przebywania w tym miejscu, a także okoliczności faktyczne związane z opuszczeniem miejsca pobytu stałego, tj. cel i przyczynę opuszczenia miejsca pobytu stałego. Zaznaczyć trzeba, że w postępowaniu o wymeldowanie osoby z miejsca pobytu stałego organ administracji powinien brać pod uwagę stan faktyczny istniejący w dacie opuszczenia przez nią lokalu. Odnosi się to jednak wyłącznie do oceny kwestii dobrowolności opuszczenia lokalu. W szczególności w sytuacji, gdy nie nastąpił powrót do lokalu, okoliczności te są istotne dla ustalenia, czy opuszczenie lokalu wynikało z własnej chęci, czy też zostało spowodowane zdarzeniami, które wymusiły konieczność opuszczenia lokalu, do jakich zaliczyć należy bezprawne działanie innych osób. Natomiast jeśli chodzi o ocenę zamiaru opuszczenia lokalu i jego realizacji, a także trwałości opuszczenia lokalu, nie ulega wątpliwości, że uwzględnieniu podlegają również okoliczności, jakie wystąpiły w późniejszym okresie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2013 r., II OSK 1182/12). L. J., jak dowodzą zgormadzone dokumenty, opuściła miejsce stałego zameldowania jeszcze w 2011 r. W chwili, gdy doszło do wyprowadzenia się wymienionej w powyższego adresu, trudno by doszukiwać się zupełnej dobrowolności czy faktycznego zamiaru opuszczenia wspomnianego adresu. Niemniej jednak, pomimo pozytywnie rozstrzygniętej sprawy o ochronę naruszonego posiadania, zainteresowana nie powróciła do miejsca zameldowania, lecz w dniu 6 czerwca 2013 r. wynajęła inne mieszkanie, gdzie przebywa do chwili obecnej. Dlatego nawet gdyby przyjmować za niedobrowolne opuszczenie mieszkania w 2011 r., to okoliczność skoncentrowania życia w nowym miejscu, fakt ten skutecznie niweczy. Co więcej wymieniona sama przyznaje, że podejmowane w chwili obecnej czynności komornicze zmierzają właściwie do odebrania z mieszkania pozostawionych w nim rzeczy, nie zaś do faktycznego, ponownego wprowadzenia się do nieruchomości. Dziwnym byłoby założenie, że osoba, która dokonuje na własny koszt remontu mieszkania, w którym następnie zamieszkuje i którego staje się prawnym najemcą, faktycznie zamierza nadal przebywać w lokalu, który opuściła 3 lata wcześniej i w którym obecnie przebywa jej były mąż. Dokonywanie rozważań w tej kwestii uznać należy za niezrozumiałe i nie mające właściwie rozsądnego umocowania.

Po dokładnej analizie materiałów zgormadzonych w niniejszej sprawie organ II instancji nie ma żadnych wątpliwości, by rozstrzygnięcie Prezydenta W. uznać za prawidłowe. Li. J. nie mieszka w miejscu stałego zameldowania. Fakt ten potwierdza sama zainteresowana. Przyznaje ponadto, że od czerwca 2013 r. jest najemcą innej nieruchomości, miejsca na którego remont sama wyłożyła odpowiednie środki finansowe. Sama okoliczność, iż w mieszkaniu tym znajdują się rzeczy należące do danej osoby, podczas gdy ona sama nie przebywa w lokalu, nie może stanowić dowodu, że stale tam zamieszkuje. Opuszczenie lokalu nie musi być bowiem połączone z jego opróżnieniem ze wszystkich rzeczy należących do opuszczającego lokal. Pozostawienie rzeczy nawet o charakterze osobistym nie świadczy o skoncentrowaniu spraw życiowych w spornym lokalu. Zdaje się też logicznym uznanie, że pozostawione pod tym adresem rzeczy nie są zainteresowanej niezbędne do codziennej egzystencji, wszak od dłuższego czasu w ogóle z nich nie korzysta. Kwestionowana przez wymienioną dobrowolność opuszczenia przedmiotowego mieszkania również nie może mieć przesądzającego znaczenia dla niniejszej sprawy, ponieważ pomimo pozytywnie dla siebie rozstrzygniętej sprawy o przywrócenie naruszonego posiadania zainteresowana nie powróciła pod dany adres. Najważniejszym dla sprawy pozostaje bowiem, iż zainteresowana nie mieszka w miejscu zameldowania i zamieszkiwanie jej w przyszłości jest mało prawdopodobne. Wymieniona zamieszkuje od dłuższego czasu we własnym (wynajętym) lokalu, tam właśnie skoncentrowała swoje życie. Trwałość opuszczenia miejsca pobytu - jedna z przesłanek uzasadniających wydanie decyzji o wymeldowaniu - bezsprzecznie więc zaistniała. Niekwestionowanym jest bowiem, że wynajęcie nowego mieszkania, przeniesienie się do niego ze wszystkimi rzeczami, wreszcie dokonanie z własnych środków finansowych jego stosownego remontu, bezsprzecznie zaświadcza o trwałym związaniu się z nim.

Organ wskazał że wymieniona wskazuje na brak dobrowolności opuszczenia mieszkania, lecz pomimo pozytywnie rozstrzygniętej sprawy o ochronę naruszonego posiadania nie powróciła do przedmiotowego lokalu, ale wynajęła inne mieszkanie, o które z resztą starała się wiele lat. Wobec tak przedstawionych okoliczności fakt nawet niedobrowolnego opuszczenia miejsca zameldowania należy bez względnie interpretować poprzez pryzmat aktualnych działań strony. Te zaś: remont nowego mieszkania, zawiązanie umowy najmu, skoncentrowanie w nim życia - uzasadniają niewątpliwe obowiązek wydania decyzji o wymeldowaniu wymienionej. Co się tyczy zaś braku zamiaru opuszczenia spornej nieruchomości przez J. J. przypomnieć przyjdzie, ze zgodnie z art. 26 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 1964 r. Poz. 16, Nr 93 z późn. zm.) miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska lub któremu zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej. Zamiar opuszczenia lokalu przez osoby nieposiadające pełnej zdolności do czynności prawnych należy oceniać więc głównie poprzez ocenę zachowania ich przedstawicieli ustawowych, ewentualnie osób, które sprawują nad nimi faktyczną opiekę. Osoby te są bowiem zobowiązane do wykonania obowiązku meldunkowego za osoby nieposiadające pełnej zdolności do czynności prawnej (art. 9a ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych).

Skargę na powyższą decyzję wniosła L. J.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy: - art. 7, art. 75 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, przekraczającej granice swobodnej oceny dowodów, poprzez wybiórcze potraktowanie materiału dowodowego i pominięcie istotnych okoliczności w sprawie co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego.

W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej.

W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła treść zaskarżonej decyzji oraz zasadnicze motywy jej uzasadnienia.

Podała, że nie godzi się z ustaleniami stanu faktycznego organów, że dokonane ustalenia naruszają przepisy postępowania i mają wpływ na wynik postępowania a co zatem idzie zostały wydane wadliwe decyzji, które powinny być uchylone.

Twierdziła, że opuszczenie lokalu nie na charakteru trwałego, ani nie nastąpiło dobrowolnie. W kwietniu 2011 r. została wyrzucona wraz z małoletnim synem J. i córką K. z przedmiotowego lokalu, zostały w nim rzeczy osobiste i meble.

Już w dniu 5 maja 2011 r. skarżąca złożyła pozew o przywrócenie posiadania i wydania lokalu. Pozytywny dla niej, syna i córki wyrok Sądu Rejonowego dla [...] z dnia 25 kwietnia 2012 r. nie został dobrowolnie zrealizowany przez byłego męża i jego matkę. W związku z powyższym skarżąca złożyła wniosek do Komornika o wszczęcie egzekucji, która ze względu na czynności podejmowane przez wskazane wyżej osoby była notorycznie utrudniana.

Do wydania kluczy nie doszło również 19 grudnia 2013 r. Ze względu na nieprawidłowości w przebiegu wprowadzania w posiadanie i uniemożliwienie skarżącej zabranie swoich rzeczy złożyła ona 27 grudnia 2013 r. skargę na czynności Komornika. Mimo, że organy miały wiedzę o przeszkodach wyegzekwowania wyroku z dnia 25 kwietnia 2012 r. nie wzięły tych okoliczności pod uwagę.

Skarżąca informowała organ I instancji, że wymelduje się dobrowolnie po przeprowadzeniu egzekucji, która w dalszym ciągu się nie zakończyła, a skarżąca do tej pory nie uzyskała rzeczy które są jej własnością. Z tego powodu nie może zgodzić się ze stwierdzeniem organu, że co prawda podjęła kroki prawne zmierzające do udostępnienia lokalu, jednak okazały się one nieskuteczne, bowiem nie powróciła i nie zamieszkała w przedmiotowej nieruchomości. Wszystkie czynności, które podejmuje skarżąca mają oparcie w przepisach prawa, także skarga na czynności Komornika, która jest aktualnie rozpatrywana przez Sąd. Brak zatem podstaw aby stwierdzić, że kroki podjęte przez skarżącą są nieskuteczne.

Skarżąca nie może przyjąć argumentacji organu polegającej na twierdzeniu, że zawarcie przez nią umowy najmu lokalu przeczy jej wyjaśnieniom składanym w toku postępowania, jakoby "nigdy nie miała zamiaru dobrowolnego opuszczenia lokalu". Organ II instancji, zawarcie przez skarżącą umowy najmu mylnie wiąże z sytuacją, gdy osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym miała poprzednio zorganizowane centrum życiowe oraz gdy nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby, wskazując, że skarżąca zgodnie z własną wolą i zamiarem wynajęła mieszkanie przy ul. [...] we W..

Stwierdziła, że podjęła działania aby zapewnić prawidłowe warunki mieszkaniowe niepełnosprawnemu synowi.

Błędne są także ustalenia, że skarżąca od wielu lat starała się o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego.

Zarzuciła, że wątpliwości, na które powołuje się organ II instancji związane z ustaleniami, czy skarżąca dobrowolnie czy niedobrowolnie opuściła przedmiotowy lokal i brak pewności w tym zakresie, nie mogą zostać ocenione pozytywnie, jako okoliczności dające podstawę do orzeczenia o wymeldowaniu z pobytu stałego. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, a w szczególności wyroku z dnia 25 kwietnia 2012 r. w przedmiocie przywrócenia skarżącej posiadania organy nie powinny mieć wątpliwości, że opuszczenie spornego lokalu nie nastąpiło dobrowolnie.

To zaś ustalenie, w świetle orzeczeń sądowoadministracyjnych nie daje podstaw do wymeldowania.

Stwierdziła, że w postępowaniu o wymeldowanie osoby z miejsca pobytu stałego organ administracyjny powinien brać pod uwagę stan faktyczny istniejący w dacie opuszczenia lokalu.

Zarzuciła też, że przy ocenie zamiaru opuszczenia stałego miejsca zamieszkania należy uwzględnić wszelkie okoliczności sprawy, przy czym, zgodnie z art. 75 k.p.a. wszystkim dopuszczonym w sprawie dowodom przyznawana jest równa moc dowodowa, mimo to wydaje się, że organy rozstrzygające w niniejszej sprawie większą wiarę dają przesłuchanym świadkom wnioskodawcy E. S., czy W. K. aniżeli obiektywnym przesłankom, które na podstawie zgromadzonego materiału są możliwe do stwierdzenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, a uzasadniając swoje stanowisko przywołał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta sprowadza się do badania aktów (decyzji, postanowień) lub czynności z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego. Kontrola nie jest dokonywania z punktu widzenia słuszności. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwaną dalej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonana we wskazanym zakresie ocena daje podstawę do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie zawiera istotnych uchybień, które uzasadniłyby jej uchylenie (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Materialnoprawną podstawą do rozpoznania skargi jest ustawa z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006r., Nr 139, poz. 993 ze zm.), w szczególności art. 15 ust. 2 tej ustawy.

Przepis ten brzmi: "organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się."

Wynika z niego, że przesłanką do wymeldowania osoby jest fakt opuszczenia przez nią miejsca pobytu stałego lub czasowego, trwającego ponad 3 miesiące.

Na tle omawianego art. 15 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych praktyka wypracowała jednolity pogląd, według, którego opuszczenie, o którym mówi ten przepis musi mieć charakter dobrowolny i trwały (wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2003 r. Sygn. akt V SA 2323/02 Lex nr 159183) a także, że za równoznaczne z opuszczeniem lokalu w rozumieniu powołanego art. 15 ust. 2 omawianej ustawy, należy traktować nie tylko dobrowolne zmiany miejsca pobytu, ale także sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana została usunięta z lokalu i do niego niedopuszczona a nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu.

Zatem podstawową kwestią jest zbadanie zamiaru osoby, która ma być wymeldowana, czy nastąpiło opuszczenie lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 cytowanej ustawy.

Ocena tego zamiaru nie może polegać na przyjęciu oświadczeń osoby dotyczących jej woli wewnętrznej z pominięciem czynników obiektywnych. Przez zamiar należy rozumieć nie tylko wolę wewnętrzną, ale wolę dającą się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności.

Według Sądu dla oceny zamiaru istotne znaczenie będzie mieć, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę wewnętrzną zainteresowanej osoby, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będzie między innymi: koncentracja interesów życiowych w danym miejscu, a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim. Stwierdzić bowiem należy, że sam zamiar stałego pobytu pod oznaczonym adresem nie stanowi jeszcze o zamieszkaniu tam osoby, ale musi być połączony z przebywaniem, które polega na skoncentrowaniu w nim swoich osobistych i majątkowych interesów (wyrok NSA z dnia 19 marca 1981r., SA 314/81, ONSA 1981/1/24; wyrok NSA z dnia 6 lutego 2002 r., SA/Sz 1278/00, wyrok NSA z dnia 7 października 1998 r. SA/Rz 308/96).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy – stwierdzić należy, że decyzja organu odwoławczego – Wojewody D. z dnia 7 stycznia 2013 r. w świetle zaistniałych okoliczności właściwie oceniła "zamiar" opuszczenia lokalu przez skarżącą.

W tym miejscu stwierdzić należy, że w orzeczeniach ugruntował się pogląd, że o opuszczeniu miejsca stałego pobytu w rozumieniu omawianego art. 15 ust. 2, ustawy można mówić wówczas gdy osoba, której postępowanie dotyczy, fizycznie nie przebywa w lokalu, w którym uprzednio miała zorganizowane centrum życiowe oraz gdy nieprzebywanie w tym lokalu jest wynikiem woli, zamiaru tej osoby (wyrok NSA z dnia 14 maja 2001 r. sygn. akt SA 1496/00 Lex nr 54454). Za miejsce stałego pobytu uważa się miejsca, w którym zainteresowana osoba stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe. O istnieniu przesłanki opuszczenia można mówić wtedy gdy całokształt zachowań zainteresowanej osoby będzie wskazywał, iż lokal, w którym była na stałe zameldowana nie jest nadal miejscem koncentracji jej interesów życiowych.

W ocenie Sądu zebrany materiał dowodowy daje podstawy do uznania, że zaistniały przesłanki określone w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych do orzeczenia o wymeldowaniu skarżącej.

Podstawową okolicznością w niniejszej sprawie jest po pierwsze fakt, że skarżąca w dniu 6 czerwca 2013 r., zawarła z Zarządem Zasobu Komunalnego z siedzibą we W. reprezentującym Gminę W. umowę najmu lokalu mieszkalnego Nr 25 położonego we W. przy ul. [...].

Lokal ten otrzymała – co jest okolicznością niesporną, w związku z wyrokiem Sądu Okręgowego [...] z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt II Ca [...], który orzekł eksmisję L. J., K. J. i P. W. ze spornego lokalu i wstrzymał wykonanie wyroku do czasu otrzymania przez wymienione wyżej osoby oferty najmu lokalu socjalnego.

Po drugie opisany wyżej wyrok ma także kluczowe znaczenie dla sprawy. Przede wszystkim stwierdza, że skarżąca nie ma tytułu prawnego do zamieszkiwania w spornej nieruchomości. Wszelkie uprawnienia skarżącej związane z wcześniejszymi wyrokami dotyczącymi przywrócenia posiadania, czy też określenia sposobu korzystania z mieszkania w sprawie rozwodowej w momencie spełnienia się warunku, który określił Sąd w sprawie eksmisyjnej, złożenia oferty najmu lokalu mieszkalnego, wygasają.

Okoliczności wstrzymujące wykonanie powyższego wyroku przestają chronić skarżącą.

W rozpatrywanej sprawie – wyrok eksmisyjny oraz fakt nie zamieszkiwania skarżącej przy ul. [...] od kwietnia 2011 r. do chwili obecnej oraz zawarcie umowy najmu lokalu przy ul. [...] ma ten skutek, że skarżąca, która od 3 lat koncentrowała swoje życie poza mieszkaniem przy ul. [...] obecnie ma już centrum życiowe zorganizowane w innym miejscu, w innym lokalu. Umowa najmu obejmuje nie tylko zainteresowaną ale również syna J., nad którym skarżąca sprawuje opiekę. Zgodnie z art. 26 kodeksu cywilnego miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodzica, któremu zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej – w tym przypadku skarżącej.

W tych okolicznościach skoro skarżąca z synem skoncentrowała centrum życiowe poza lokalem przy ul. [...], a zamieszkiwanie w nowym lokalu ma charakter stały i faktycznie trwa od czerwca 2013 r. należy uznać, że zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 15 ust. 2 z omawianej ustawy.

Brak jest podstaw do utrzymywania fikcji zameldowania skarżącej i jej syna przy ul. [...].

W związku z opisanym wyrokiem eksmisyjnym ponownie należy też podkreślić, że orzecznictwo sądów administracyjnych przyjęło, że wydanie takiej treści wyroku sankcjonuje nawet ewentualnie niedobrowolne opuszczenie danego lokalu – o czym była mowa na wstępie rozważań.

Dla rozpoznania sprawy istotny jest stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wydawania wyroku (wyrok NSA w Warszawie z dnia 17 października 2013 r., I OSK 1182/12).

W ocenie Sądu okoliczności wskazane wyżej dają podstawę do uznania, że skarżąca wraz z synem skoncentrowała swoje centrum życiowe w innym lokalu niż lokal będący przedmiotem sporu. To zaś uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu z lokalu przy ul. [...]. Nie ulega wątpliwości w świetle ustalonego stanu faktycznego, że decyzja skarżącej o przeniesieniu się do nowego lokalu jest dobrowolna.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że w świetle tego co stwierdzono wyżej zarzuty w niej zawarte a dotyczące twierdzeń, że opuszczenie lokalu przy ul. [...] nie było dobrowolne ani trwałe nie mają istotnego znaczenia dla rozpoznania wniosku o wymeldowanie skarżącej i jej syna.

Już tylko marginalnie należy zauważyć, że Sąd nie stwierdził aby zostały naruszone przepisy postępowania – art. 7, art. 75, art. 77 i art. 80 k.p.a. Organy przeprowadziły postępowanie dowodowe wnikliwie, dopuściły dowody zawnioskowane przez strony; przesłuchały wnioskowanych świadków, a także zaliczyły w poczet materiału dowodowego złożone przez strony dokumenty - w tym wyroku Sądu Rejonowego dla [...], a także protokoły zawierające zeznania świadków przesłuchiwanych w sądach powszechnych. Mimo zarzutu naruszenia art. 7 i 75 kpa skarżąca nie wskazała jakie ewentualnie dowody organ winien przeprowadzić lub które zostały pominięte. Również zarzut wadliwej oceny materiału dowodowego jest nieskuteczny. Organy nie naruszyły wskazanego przez skarżącą art. 77 i 80 kpa.

Organy I i II instancji oceniając zebrany materiał dowodowy w zakresie wyprowadzki z lokalu przy ul. [...] stwierdziły, że brak jest pewności czy miała one w tym momencie charakter dobrowolny i czy skarżąca miała w tym momencie zamiar powrotu i zamieszkania w tym lokalu. Organy stwierdziły, że działania prawne skarżącej były bardzo zdecydowane – złożyła ona między innymi pozew o przywrócenie posiadania nie mniej jednak mimo tego, że wyrok, uprawomocnił się w styczniu 2013 r. a wyrok Sądu I instancji zapadł w kwietniu 2012 r. nie podjęła żadnych działań aby zamieszkać w lokalu przy ul. [...]. W aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek materiału dowodowego, który wskazywałby na inne okoliczności. Ponadto z samych twierdzeń skargi wynika, że wszczęcie egzekucji w sprawie dotyczącej przywrócenia posiadania nastąpiło w okresie, gdy skarżąca miała już złożoną ofertę zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Jak wcześniej stwierdzono okoliczności, na które powołuje się skarżąca w skardze, zarzuty dotyczące dobrowolnego lub niedobrowolnego opuszczenia lokalu i ewentualnego ponownego zamieszkania w lokalu przy ul. [...] w świetle tego co stwierdzono wyżej nie mają znaczenia dla rozpoznania sprawy. Nie są istotne dla sprawy te okoliczności w sytuacji kiedy, co jest niesporne, skarżąca koncentruje swoje centrum życiowe wraz z synem w innym lokalu.

Mając powyższe na uwadze w oparciu o art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak wyżej.

H.B.10.12.2014 r.