Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 773/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 139 ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1510
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Specjalista Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2019 r. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Śląskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Katowicach decyzją z [...] r. nr [...], oddalił odwołanie K.S. (dalej strona, skarżąca) od rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej: w rodzaju rehabilitacja lecznicza, w zakresie fizjoterapia domowa kod postępowania [...].

Przedstawiając stan faktyczny organ wyjaśnił, że [...] r. Dyrektor Śląskiego OW NFZ na podstawie art. 139 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1510, ze zm., dalej ustawa, u.o.ś.z.) ogłosił prowadzone w trybie konkursu ofert postępowanie w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: rehabilitacja leczniczą w zakresie: fizjoterapia domowa na obszarze obejmującym powiaty oraz miasta: [...], [...], [...], [...], [...], [...], B., C., D. G., J., K., M., P., R., S., S., S., T., Z.; kod postępowania: [...]. W ogłoszeniu postępowania wartość zamówienia określono na nie więcej niż [...] zł. Wskazano również okres obowiązywania umowy od [...] r. do [...] r.

Ogłoszenie o konkursie zawierało wszystkie wymagane prawem elementy, a także szczegółowe kryteria wyboru ofert określone w następujących aktach prawnych:

1. ustawa z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych,

2. zarządzenie wewnętrzne nr 179/2015 Dyrektora Śląskiego OW NFZ z 5 listopada 2015 r. w sprawie wprowadzenia zasad weryfikacji oferentów uczestniczących w postępowaniach poprzedzających zawarcie umów o udzielnie świadczeń opieki zdrowotnej,

3. zarządzenie nr 18/2017/DSOZ Prezesa NFZ z 14 marca 2017 r. w sprawie warunków postępowania dotyczącego zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej,

4. zarządzenie nr 42/2018/DSOZ Prezesa NFZ z 23 maja 2018 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzajach rehabilitacja lecznicza oraz programy zdrowotne w zakresie świadczeń - leczenie dzieci i dorosłych ze śpiączką (ze zm.).

5. rozporządzenie Ministra Zdrowia z 8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1146 ze zm.),

6. rozporządzenie Ministra Finansów z 22 grudnia 2011 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej świadczeniodawcy niebędącego podmiotem wykonującym działalność leczniczą, udzielającego świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. 2011 r.. nr 293, poz. 1728) albo rozporządzenie Ministra Finansów z 22 grudnia 2011 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. 2011 r.. Nr 293, poz. 1728) - stosowane odpowiednio do formy prowadzonej działalności,

7. rozporządzenie Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. 2016 r., poz. 1372 ze zm.),

8. rozporządzenie Ministra Zdrowia z 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (Dz.U. 2014 r., poz. 1980 ze zm),

9. ustawa z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz.U. z 2018 r., poz. 160 ze zm.),

10. rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej z 6 listopada 2013 r. (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 465 ze zm.).

W postępowaniu złożono ogółem 30 ofert.

W części jawnej Komisja Konkursowa dokonała oceny formalno-prawnej złożonych ofert.

Po przeprowadzeniu części jawnej 17 ofert, jako spełniających wymagane warunki niezbędne dla realizacji wyżej wymienionego świadczenia, w tym oferta skarżącej zostały zakwalifikowane do części niejawnej postępowania.

W części niejawnej konkursu ofert Komisja Konkursowa przeprowadziła z oferentami negocjacje. Następnie system informatyczny automatycznie wygenerował ranking końcowy, w którym oferty zostały uszeregowane zgodnie z punktacją malejącą. Wybór oferentów następował według kolejności wynikającej z rankingu końcowego.

W dniu [...] r. Komisja Konkursowa ogłosiła rozstrzygnięcie postępowania, dokonując wyboru 10 ofert obejmujących 13 miejsc udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Oferta skarżącej nie została wybrana.

W odwołaniu od tego rozstrzygnięcia skarżąca zarzuciła:

- naruszenie interesu prawnego oferenta poprzez przeprowadzenie i rozstrzygniecie postępowania niezgodnie z przepisami prawa, głównie przez niewłaściwe zastosowanie zapisów § 3 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy,

- naruszenie przez Fundusz art. 134 ust 1 ustawy, według którego Fundusz jest zobowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy,

- naruszenie przez Fundusz § 15 ust 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy.

Zaskarżoną decyzją organ oddalił odwołanie. Odnosząc się do podniesionych zarzutów organ wskazał, że w ramach prowadzonego postępowania. Komisja Konkursowa dokonała wyboru Oferentów do przeprowadzenia negocjacji, w oparciu o pozycję zajmowaną przez złożone oferty w rankingu otwarcia, co wynika z rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu

pracy, wydanego na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 139 ust. 9 ustawy, w którym w § 15 wyraźnie doprecyzowano, że do negocjacji kwalifikuje się Oferentów w liczbie, która zapewni możliwość dokonania skutecznego wyboru, przy założeniu wyczerpania planowanej do zakupienia liczby świadczeń lub wartości zamówienia, licząc kolejno od najwyższej łącznej oceny uzyskanej na podstawie kryteriów niecenowych (ust. 1), jak i że do negocjacji zaprasza się Oferentów zakwalifikowanych do negocjacji, spełniających wymogi konieczne do zawarcia i realizacji umowy (ust. 2). Biorąc powyższe pod uwagę, Komisja Konkursowa podjęła decyzję o zaproszeniu na spotkanie negocjacyjne Oferentów, których oferty uzyskały w rankingu otwarcia najwyższą łączną ocenę na podstawie kryteriów niecenowych i jednocześnie wyczerpały wartość postępowania lub wskazaną w ogłoszeniu o postępowaniu maksymalną liczbę umów. Organ zaznaczył, że oferta skarżącej uzyskała za kryteria niecenowe 63 pkt, za ofertę cenową 5, zatem łącznie uzyskała 68 pkt, natomiast najniżej oceniona oferta zakwalifikowana do negocjacji uzyskała 66 pkt za kryteria niecenowe, za ofertę cenową 10 pkt, zatem łącznie uzyskała 76 pkt Zatem spotkanie negocjacyjne i ewentualne obniżenie ceny przez skarżącą pozwoliłoby uzyskać maksymalną łączną liczbę punktów w wysokości 73 pkt., co i tak nie skutkowałoby zaproszeniem do negocjacji.

Odnosząc się do zarzutu utajnienia ofert organ wskazał, że Oferent zastrzega informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorcy w formie pisemnej, w szczególności przez wypełnienie i załączenie do oferty formularza, którego wzór określony jest w załączniku nr 8 do ww. zarządzenia. Składa do komisji prowadzącej postępowanie przedmiotowe zastrzeżenie, najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania. Dokumentacja z postępowania udostępniona została z zachowaniem powyższych zasad a więc zarzut strony w tym zakresie jest chybiony.

Organ podkreślił, że Komisja Konkursowa dokonała weryfikacji wszystkich złożonych ofert w jednolity i transparentny sposób, a więc z poszanowaniem zasad równego traktowania. Warunki wymagane były znane wszystkim Oferentom, co zostało potwierdzone w złożonych przez nich oświadczeniach. Oświadczenie takie złożyła także strona.

Odnosząc się zatem do zarzutu, że pozytywny wynik wizytacji stanowi gwarancję zaproszenia na spotkanie negocjacyjne, organ wyjaśnił, że zgodnie z § 15 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 grudnia 2014 r. (Dz.U. z 2018 r., poz. 1897) w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy, do negocjacji zaprasza się oferentów zakwalifikowanych do negocjacji, spełniających wymogi konieczne do zawarcia i realizacji umowy, natomiast zgodnie z § 17 ust. 3 ww. rozporządzenia Komisja Konkursowa przeprowadza weryfikację oferentów, którzy dotychczas nie mieli zawartej umowy w zakresie świadczeń stanowiących przedmiot postępowania lub z którymi rozwiązano uprzednią umowę w zakresie świadczeń stanowiących przedmiot postępowania w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po stronie oferenta. Przywołany przez stronę pkt 3a ww. aktu prawnego nie może być interpretowany jako odrębny przepis, ponieważ stanowi integralną część § 17 oraz całego rozporządzenia. Przeprowadzona w miejscu udzielania świadczeń weryfikacja Oferenta i jej pozytywna ocena, potwierdzająca spełnienie warunków wymaganych określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej, stanowiła warunek konieczny do zakwalifikowania oferty do części niejawnej postępowania. Jednak wybór Oferentów odpowiednio do negocjacji i zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dokonywany jest wyłącznie na podstawie wskazanych powyżej kryteriów. Jednocześnie w przypadku podjęcia decyzji o przeprowadzeniu negocjacji, komisja może przeprowadzić je ze wszystkimi lub wybranymi oferentami. Przesłanką zakwalifikowania oferenta do negocjacji jest wysoka łączna ocena oferty uzyskana na podstawie kryteriów niecenowych.

Odnosząc się do interpretacji przez stronę definicji miejsca udzielania świadczeń organ wyjaśnił, że każde miejsce udzielania świadczeń stanowi odrębną komórkę organizacyjną, która posiada swój unikalny kod stanowiący VII część systemu resortowych kodów identyfikacyjnych tj. 3-znakowy niepowtarzalny kod identyfikujący komórkę organizacyjną przedsiębiorstwa podmiotu leczniczego w strukturze organizacyjnej tego podmiotu, która jest zarejestrowana w Księdze Rejestrowej, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 17 maja 2012 r. w sprawie systemu resortowych kodów identyfikacyjnych oraz szczegółowego sposobu ich nadawania (t. j, Dz.U. z 2019 r., poz. 173). W księdze Rejestrowej nr [...] została zrejestrowana komórka organizacyjna "zespół rehabilitacji domowej" w K. przy ul. [...]. Specyfika realizacji świadczeń w zakresie fizjoterapii domowej odnosi się wyłącznie do świadczeń udzielanych w domu pacjenta, co nie oznacza, że każde z tych miejsc objęte jest odrębną umową. Organ wskazał też, że formularz oferty w części III. WYKAZ MIEJSC UDZIELANIA ŚWIADCZEŃ zawiera; unikalny wyróżnik miejsca udzielania świadczeń, dane miejsca udzielania świadczeń w tym unikalny kod komórki organizacyjnej (cz. VII KR) oraz specjalność komórki organizacyjnej (cz. VIII KR), lokalizacja (adres miejsca) oraz dane profili medycznych miejsca udzielania. Z kolei w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (t. j. Dz.U.2018 poz. 465 ze zm.) określona jest definicja miejsca udzielania świadczeń gwarantowanych - pomieszczenie lub zespół pomieszczeń w tej samej lokalizacji, powiązanych funkcjonalnie i organizacyjnie, w celu wykonywania świadczeń gwarantowanych. Dodatkowo organ wskazał, że zgodnie z zarządzeniem nr 13/2019/DSOZ Prezesa NFZ z 6 lutego 2019 r. § 6 ust. 1 stanowi, że: "Świadczeniodawca realizujący umowę obowiązany jest spełniać wymagania określone w niniejszym zarządzeniu oraz w przepisach odrębnych, w szczególności w rozporządzeniu w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji oraz w rozporządzeniu w sprawie programów zdrowotnych. Z kolei z ust. 2 wynika, że: Wymagania, o których mowa w ust. 1, dotyczą wszystkich miejsc udzielania świadczeń, w których realizowana jest umowa.

Odnosząc się do zarzutów strony co do pytania ankietowego 1.2.4.3: "Świadczeniodawca prowadzi historię choroby lub historii zdrowia i choroby w postaci elektronicznej, w sposób, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 30 ustawy o prawach pacjenta, oraz wystawia recepty i skierowania co najmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku", organ wyjaśnił, że Komisja Konkursowa uznała spełnienie powyższego warunku poprzez złożenie do oferty faktury zakupu oprogramowania z wyraźnym wskazaniem możliwości realizacji tej funkcjonalności. Zdaniem organu powyższy warunek był wymagany oraz oceniany zarówno wobec świadczeniodawców, którzy realizowali już świadczenia w zakresie fizjoterapii domowej na podstawie umowy zawartej z Narodowym Funduszem Zdrowia jak również wobec oferentów, którzy nie mieli zawartej umowy z NFZ w tym zakresie. Organ poinformował również, że faktury za zakup stosownego oprogramowania są wystawiane na adres siedziby podmiotu leczniczego, a nie na adres miejsca udzielania świadczeń, zatem oferenci posiadający kilka miejsc udzielania świadczeń mogli przedstawić jedną fakturę, na której wskazano zakup licencji obejmującej kilka stanowisk tudzież odrębne faktury na każde z miejsc udzielania świadczeń.

Odnosząc się do zarzutu braku weryfikacji specjalizacji uzyskanych przez wykazanych w ofertach fizjoterapeutów organ stwierdził, że w części jawnej postępowania konkursowego Komisja Konkursowa dokonuje weryfikacji wszystkich złożonych ofert w oparciu o warunki wymagane określone w aktach prawa powszechnie obowiązującego oraz zarządzeniach Prezesa NFZ. W związku z powyższy Komisja Konkursowa dokładnie weryfikuje kompetencje personelu wykazanego w każdym formularzu ofertowym poprzez sprawdzenie dołączonych do oferty dokumentów, a w przypadku braku dokumentów poprzez wezwanie oferenta do przedstawienia potwierdzonych za zgodność z oryginałem kopii dyplomów oraz innych dokumentów potwierdzających uzyskane kwalifikacje. Ponadto Komisja Konkursowa korzysta również z powszechnie dostępnych rejestrów takich jak Krajowy Rejestr Fizjoterapeutów prowadzony przez Krajową Izbę Fizjoterapeutów oraz Centralny Rejestr Lekarzy RP prowadzony przez Naczelna Izbę Lekarską

W kwestii warunków wymaganych organ wskazał na rozporządzenie Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (t. j. Dz.U.2018 poz. 465 ze zm.), gdzie w Ip. 2 lit. b oraz pkt 1 oraz ppkt 1-2 określono wymagane warunki dotyczące personelu w dziedzinie fizjoterapii lub fizjoterapeuta. Z kolei pkt 2 pkt 1-2 ww. rozporządzenia określa warunki dotyczącym wyposażenia świadczeniodawcy. Zatem mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że oferenci "A" Sp. z o.o., "B" Sp. z o.o. oraz "C" w K. Sp. z o.o. spełnili ww. warunek wymagany. Ponadto na posiedzeniu [...] r. Komisja Konkursowa większością głosów przyjęła decyzję o dalszym procedowaniu ofert, w których stwierdzono rozbieżność pomiędzy odpowiedzią ankietową, a sprzętem wykazanym w ofercie. W przypadku zaistnienia powyższej sytuacji Komisja Konkursowa wzywała oferentów do złożenia wyjaśnień i udokumentowania posiadania wymaganego sprzętu na dzień złożenia oferty. Ponadto podczas przeprowadzonej [...] r. weryfikacji we wskazanym w ofercie miejscu (część III formularza ofertowego) u oferenta: "A" Sp. z o.o., zespół wizytacyjny, w odniesieniu do wykazanego w ofercie sprzętu, potwierdził, że wykazane w ofercie wyposażenie znajduje się we wskazanym miejscu zgodnie z załącznikiem nr 3 do protokołu weryfikacyjnego oferenta oraz posiada paszporty techniczne do sprzętu wykazanego w ofercie.

Odnosząc się do kwestii faktury z [...] r. organ wyjaśnił, że oferent podczas ww. weryfikacji przekazał zespołowi wizytującemu dokumenty potwierdzające prawo do użytkowania sprzętu wykazanego w ofercie w tym min. datowany na dzień [...] protokół wypożyczenia od innej firmy sprzętu rehabilitacyjnego, tj. dwóch laserów biostymulujących [...]. Wspomniany sprzęt został następnie, zgodnie z informacją udzieloną przez oferenta, zakupiony od użyczającego [...] r. co potwierdza przekazana podczas weryfikacji faktura, zatem na dzień złożenia oferty posiadał prawo do użytkowania wykazanego sprzętu.

Odpowiadając na zarzut kasacji sprzętu wykazanego w ofercie organ wyjaśnił, że w trakcie trwania postępowania konkursowego oferent poinformował Komisję Konkursową o kasacji sprzętu w związku z jego awarią i wprowadzeniu na jego miejsce innego urządzenia będącego w zasobach oferenta. Powyższe zostało przyjęte przez Komisję Konkursową a wykazany sprzęt zweryfikowany przez zespół wizytujący [...] r.

Zdaniem organu niezasadny okazał się też zarzut braku specjalizacji dwóch fizjoterapeutów wykazanych w ofercie podmiotu "A" Sp. z o.o., gdyż posiadają oni tytuł specjalisty w dziedzinie fizjoterapii uzyskany przed dniem złożenia oferty.

Odnosząc się do kwestii pytania ankietowego nr 1.2.1.4: Zapewnienie konsultacji lekarza specjalisty w dziedzinie rehabilitacji medycznej, zdaniem organu oferent "B" Sp. z o.o. wykazał w ofercie lekarza specjalistę w dziedzinie rehabilitacji medycznej, z rozpisanym harmonogramem na łączny wymiar czasu pracy z harmonogramem zgodnym z ofertą i wyodrębnionymi godzinami konsultacji.

W ocenie organu nietrafny okazał się zarzut braku certyfikatu ISO 9001 u oferenta "C" w K. Sp. z o.o., gdyż ww. oferent [...] r. złożył potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię certyfikatu ISO 9001, który obejmuje min. cały rodzaj świadczeń rehabilitacja lecznicza.

W konsekwencji organ stwierdził, że postępowanie wyjaśniające nie wykazało, by Komisja Konkursowa naruszyła zasady postępowania dokonując wyboru ofert, które mogłoby spowodować uszczerbek w interesie prawnym strony.

W skardze do sądu administracyjnego strona wniosła o uchylenie w całości decyzji, zarzucając prowadzenie i rozstrzygnięcie postępowania konkursowego z naruszeniem przepisów.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że w ogłoszeniu podano wartość zamówienia nie większą niż [...] zł oraz maksymalną ilość umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, które zostaną zawarte po przeprowadzeniu postępowania w liczbie 14. Zamieszczono również informację, że maksymalna liczba umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej - rozumie się jako maksymalna liczba odrębnie ocenianych miejsc udzielania świadczeń określonych w ofertach, które zostaną wybrane w wyniku postępowania, z wyłączeniem świadczeń opieki kompleksowej/koordynowanej, dla której należy podać maksymalną liczbę oferentów, z którymi zostaną zawarte umowy.

W wyniku przeprowadzonego postępowania, zawarto umowy z dziesięcioma świadczeniodawcami, gdyż część oferentów wykazała w ofercie więcej niż jedno "miejsce" (komórkę organizacyjną), nie będące jednak miejscem udzielania świadczeń w przedmiotowym zakresie, jak ogłoszono w postępowaniu. Ponadto z dostarczonej dokumentacji konkursowej wynika, że niektóre podmioty multiplikowały w swoich ofertach nie tylko komórki organizacyjne zakładu leczniczego (interpretowane przez Fundusz jako miejsca udzielania świadczeń), ale również oferty, przystępując do konkursu jako spółka oraz jako osoba fizyczna. Dodatkowo podczas weryfikacji przez komisję konkursową kryteriów dodatkowo ocenianych przedstawiały np. faktury za zakup oprogramowania wystawione na inny zakład leczniczy niż ten, którego dotyczy oferta (przykład; M.G. przedstawiła fakturę wystawioną przez "D" S.A dla firmy "E" Sp z o.o., która też brała udział w przedmiotowym postępowaniu konkursowym).

Takie działanie zdaniem strony jest sprzeczne z zasadą uczciwej konkurencji, a dodatkowo prowadzi do sytuacji, w której świadczeniobiorcom ogranicza się możliwość wyboru świadczeniodawcy, u którego skorzystają ze świadczeń. Wpływać może to negatywnie na jakość udzielanych świadczeń zdrowotnych poprzez ograniczenie wolnorynkowej konkurencji czyli monopolizację rynku. W związku z tym strona przedstawiła następujące zarzuty:

Zarzut I

Tak przeprowadzone postępowanie konkursowe narusza też interes prawny skarżącej poprzez przekłamanie rankingu otwarcia oraz rankingu końcowego, w którym multiplikowane komórki organizacyjne podmiotów biorących w nim udział wyczerpały wskazaną w ogłoszeniu wartość postępowania oraz liczbę "miejsc" nie będących jednak miejscem udzielania świadczeń w zakresie fizjoterapia domowa jak ogłoszono w postępowaniu.

Strona przywołując treść art. 2 ust.1 pkt 10, art. 3, art. 8 i art. 10 ustawy. o działalności leczniczej, wyjaśniła, że świadczenia opieki zdrowotnej udzielane w ramach umów w rodzaju Rehabilitacja Lecznicza w zakresie Fizjoterapia Domowa należą do ambulatoryjnych świadczeń zdrowotnych, a miejscem udzielania tych świadczeń jest miejsce pobytu pacjenta. Miejsca oceniane w określonych ofertach, które zostały wybrane w wyniku postępowania nie są zatem miejscami udzielania świadczeń zdrowotnych w ramach fizjoterapii domowej, a tylko miejscem, w którym przyjmowane są skierowania, przechowywana jest dokumentacja medyczna oraz sprzęt przy pomocy, którego ww. świadczenia są udzielne. Co do zasady podmiot przystępujący do postępowania o udzielanie świadczeń w przedmiotowym zakresie zobowiązuje się do realizacji umowy na danym obszarze, którego dotyczy postępowanie dlatego w trosce o dobro pacjenta, jakość udzielanych świadczeń oraz zwiększenie dostępności do nich, w przypadku fizjoterapii domowej, maksymalna liczba umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (rozumiana jako liczba podmiotów, a nie liczba komórek organizacyjnych), powinna określać maksymalną liczbę oferentów, z którymi zostaną zawarte umowy o udzielanie świadczeń.

Zarzut 2

Zdaniem strony doszło do naruszenia art. 134 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z Ip. 2 lit.b pkt 2 pkt 1-2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (t.j. Dz.U.2018 poz. 465 ze zm.) warunkiem wymaganym dotyczącym wyposażenia świadczeniodawcy jest posiadanie m.in. przenośnego zestawu do elektroterapii z osprzętem - nie mniej niż 1 zestaw na 2 fizjoterapeutów oraz przenośnego zestawu do biostymulacji laserowej - nie mniej niż 1 zestaw na 2 fizjoterapeutów. Skarżąca spełniała wszystkie warunki wymagane w dniu złożenia oferty.

Z udostępnionej dokumentacji konkursowej wynika, że kliku wybranych oferentów tj. "A" Sp. z o.o.. "B" oraz "C" Sp, z o.o. w K. nie spełniało wyżej opisanego warunku wymaganego w dniu złożenia oferty. Mimo to Komisja Konkursowa na posiedzeniu [...] r. większością głosów przyjęła decyzję o dalszym procedowaniu ofert, w których stwierdzono rozbieżność pomiędzy odpowiedzią ankietową, a sprzętem wykazanym w ofercie. Uchwała Komisji Konkursowej, o której mowa wyżej oraz inne uchwały Komisji nie zostały przekazane stronie odwołującej się wraz z pozostałą dokumentacją konkursową pomimo tego, że składała o to prośbę. Zdaniem strony posiadanie ww. sprzętu jest warunkiem wymaganym, a nie warunkiem dodatkowo ocenianym i zgodnie z art. 149 ust.1 pkt 7 ustawy, oferty te powinny zostać odrzucone, tym bardziej, że dużo innych ofert w przedmiotowym postępowaniu oraz w innych postępowaniach prowadzonych jednoczasowo w trybie konkursu ofert poprzedzających zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju rehabilitacja lecznicza zostało odrzuconych z powodu nie spełniania wymaganych warunków określonych przepisami prawa.

Z przekazanej dokumentacji konkursowej oraz zaskarżonej decyzji wynika, że Komisja uznała, że ww. Oferenci spełnili opisany warunek w dniu złożenia oferty na podstawie umowy (protokołu) jego wypożyczenia. Jest to sprzeczne z zasadą uczciwej konkurencji oraz zasadą równego traktowaniem wszystkich świadczeniodawców. Doprowadziło to do sytuacji, w której Oferenci będący faktycznie w posiadaniu wymaganego sprzętu (posiadający potencjał) do udzielania świadczeń zdrowotnych w przedmiotowym zakresie nie zostali wybrani, a zostali wybrani Ci, którzy dysponowali jedynie protokołem lub umową jego wypożyczenia w dniu złożenia oferty. Ponadto w piśmie z [...] r. wystosowanym przez "A" do komisji konkursowej w odpowiedzi na pismo NFZ z [...] r. pojawia się zdanie; "Jednak po uzyskaniu informacji z Narodowego Funduszu Zdrowia, że do każdego wykazanego fizjoterapeuty musi być przypisany zestaw do elektroterapii z osprzętem oraz zestaw do biostymulacji laserowej, w załączeniu przedstawiamy umowę użyczenia na wymagany sprzęt i oświadczamy, że jesteśmy w jego posiadaniu."

To zdanie sugeruje, że oferent nie znał i nie spełniał warunków wymaganych dotyczących sprzętu w dniu złożenia oferty, a umowę jego użyczenia przekazał Komisji dopiero w [...] r.

Zarzut 3.

Błędna ocena potencjału oferentów wybranych w konkursie w odniesieniu do kryteriów wyboru ofert określonych w art. 148 ust. 1 ustawy.

Zdaniem skarżącej nie zweryfikowano w sposób rzetelny czy oferenci prowadzą/będą prowadzić historię choroby w postaci elektronicznej oraz przyznano im punkty za kryteria dodatkowo oceniane: 1. Świadczeniodawca prowadzi historię choroby lub historię zdrowia i choroby w postaci elektronicznej, w sposób, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 30 ustawy o prawach pacjenta, oraz wystawia recepty i skierowania co najmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku. Z przekazanej dokumentacji konkursowej wynika, że w toku postępowania wszyscy oferenci przedstawiali jedynie faktury za zakup oprogramowania. Ponadto większość oferentów przedstawiała licencję na oprogramowanie wykupioną na przełomie września/października 2018 r. ważną do stycznia/lutego 2019 r., a nowe umowy na przedmiotowy zakres świadczeń miały być realizowane dopiero od [...] r. Biorąc pod uwagę fakt, że w większości przypadków byli to świadczeniodawcy posiadający w trakcie prowadzonego postępowania konkursowego umowę z NFZ na fizjoterapię domową należy przypuszczać, że nie prowadzili oni historii choroby w postaci elektronicznej, a licencja została wykupiona tylko "na potrzeby przeprowadzonego postępowania". Godnym uwagi jest także fakt, że czasowa licencja na jedno stanowisko, w niektórych przypadkach została wykupiona na miejsce inne niż wskazane w ofercie lub oferent przedstawia w swojej ofercie fakturę zakupu oprogramowania wystawioną na innego oferenta biorącego również udział w tym postępowaniu.

Ponadto pytanie dotyczące ocenianego kryterium brzmi: czy świadczeniodawca prowadzi dokumentację w ww. sposób, a nie czy posiada odpowiednie oprogramowanie. Dlatego też w przypadku ofert składanych przez oferentów, którzy mieli podpisane umowy na udzielanie świadczeń zdrowotnych w przedmiotowym zakresie, podczas prowadzonego postępowania konkursowego powinno się weryfikować czy spełniają oni ww. warunek podczas ich realizacji co jest zgodne z kryterium określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Reasumując, strona zanegowała ranking otwarcia jaki powstał w wyniku przyznania Oferentom dodatkowych punktów m.in. za jakość (ww. kryterium dodatkowo oceniane) oraz dalszego procedowania ofert, w których stwierdzono rozbieżność w zakresie wymaganego sprzętu na dzień złożenia oferty u oferentów "A" Sp. z o.o., "B" oraz "C" Sp. z o.o. w K., a także wykazania przez Oferentów w ofertach kilku komórek organizacyjnych na obszarze terytorialnym objętym postępowaniem. Zarzuciła, że Komisja Konkursowa podjęła decyzję o zaproszeniu na spotkanie negocjacyjne tylko tych, których oferty uzyskały w rankingu otwarcia najwyższą łączną ocenę na podstawie kryteriów niecenowych i jednocześnie wyczerpały wartość postępowania. Decyzja ta spowodowała, że składająca skargę pomimo spełnienia wszystkich warunków wymaganych i zakwalifikowania się do części niejawnej postępowania na przedmiotowe negocjacje zaproszona nie została.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na rozprawie 5 listopada 2019 r. pełnomocnik strony skarżącej podkreślił, że skarżąca w rankingu zajęła 15 miejsce i nie chodziło mu o zwiększenie punktów, ale o odrzucenie 2 ofert, które nie spełniały warunków. Skarżąca nie miała też możliwości zapoznania się z ofertami firm, które organ wskazał, jako dysponujące większą liczbą punktów. Nie można zatem wykluczyć, że punktacja ta była nieprawidłowa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga okazała się bezzasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Tym samym sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Rozpatrując skargę pod względem prawidłowości zastosowania procedury oraz prawa materialnego, Sąd nie stwierdził, aby Dyrektor przy podejmowaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia dopuścił się naruszenia prawa materialnego, ewentualnie przepisów postępowania, w stopniu w jakim mogłoby to mieć wpływ na wynik sprawy.

W tym miejscu należy wyjaśnić, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 1510 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 139 ust. 1, 2 i 4 ustawy zawieranie przez Fundusz umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, z zastrzeżeniem art. 159 i art. 159a, odbywa się po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert albo rokowań. W celu przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert Fundusz zamieszcza ogłoszenie zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 9. Natomiast Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu powołuje i odwołuje komisję konkursową w celu przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Ponadto art. 142 ust. 1, 2, 5, 6 i 7 ustawy stanowi, że konkurs ofert składa się z części jawnej i niejawnej. W części jawnej konkursu ofert komisja w obecności oferentów: 1) stwierdza prawidłowość ogłoszenia konkursu ofert oraz liczbę złożonych ofert; 2) otwiera koperty lub paczki z ofertami i ustala, które z ofert spełniają warunki określone w przepisach wydanych na podstawie art. 31d oraz warunki, o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 2; 3) przyjmuje do protokołu zgłoszone przez oferentów wyjaśnienia lub oświadczenia. Natomiast w części niejawnej konkursu ofert komisja może: 1) wybrać ofertę lub większą liczbę ofert, najkorzystniejszych pod względem kryteriów wyboru ofert określonych w art. 148 ust. 1; 2) nie dokonać wyboru żadnej oferty, jeżeli nie wynika z nich możliwość właściwego udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Jednocześnie komisja w części niejawnej konkursu ofert może przeprowadzić negocjacje z oferentami w celu ustalenia: 1) liczby planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej; 2) ceny za udzielane świadczenia opieki zdrowotnej. Komisja ma również obowiązek przeprowadzić negocjacje co najmniej z dwoma oferentami, o ile w konkursie bierze udział więcej niż jeden oferent. Poza tym kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania (art. 147 ustawy). Porównanie zaś ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dokonuje się według kryteriów wyboru ofert: jakości, kompleksowości, dostępności, ciągłości, ceny - udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej (art. 148 ust. 1 ustawy). Z kolei art. 149 ust. 1 ustawy stanowi, że odrzuca się ofertę: 1) złożoną przez świadczeniodawcę po terminie; 2) zawierającą nieprawdziwe informacje; 3) jeżeli świadczeniodawca nie określił przedmiotu oferty lub nie podał proponowanej liczby lub ceny świadczeń opieki zdrowotnej; 4) jeżeli zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia; 5) jeżeli jest nieważna na podstawie odrębnych przepisów; 6) jeżeli świadczeniodawca złożył ofertę alternatywną; 7) jeżeli oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz w szczegółowych warunkach umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 2; 8) złożoną przez świadczeniodawcę, z którym w okresie 5 lat poprzedzających ogłoszenie postępowania, została rozwiązana przez oddział wojewódzki Funduszu umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie lub rodzaju odpowiadającym przedmiotowi ogłoszenia, bez zachowania okresu wypowiedzenia z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy.

Podkreślić także należy, że zgodnie z art. 134 ust. 1 i 2 ustawy Fundusz jest obowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Wszelkie zatem wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej udostępniane są świadczeniodawcom na takich samych zasadach. Ponadto art. 152 ust. 1 ustawy stanowi, że świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154. Z kolei stosownie do treści art. 154 ustawy świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może wnieść do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania (ust. 1 zd. 1). Wniesienie odwołania wstrzymuje zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej do czasu jego rozpatrzenia (ust. 2 zd. 2). Po rozpatrzeniu odwołania dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą lub oddalającą odwołanie (ust. 3 zd. 1). Od decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu świadczeniodawcy przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (ust. 4). Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu rozpatruje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w ust. 4, w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania i wydaje decyzję administracyjną w sprawie. Decyzja dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu wydana na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy podlega natychmiastowemu wykonaniu (ust. 6). Od decyzji, o której mowa w ust. 6, świadczeniodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego (ust. 8).

Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że Dyrektor uprawniony jest jedynie do badania, czy w związku z naruszeniem zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie doznał uszczerbku interes prawny oferenta. Świadczeniodawca może więc wnieść odwołanie, a następnie skargę, gdy Fundusz naruszy zasady postępowania określone przepisami powszechnie obowiązującymi lub przepisami wydanymi na ich podstawie przez Prezesa NFZ i godzi to w interes prawny świadczeniodawcy.

W tym miejscu należy również podkreślić, że w postępowaniu w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami mogą wystąpić dwie fazy. Zasadniczo konkurs ofert w sprawie udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, jeśli żaden z uczestników postępowania nie skorzysta ze środka wymienionego w art. 154 ust. 1 ustawy, kończy całość postępowania. Jeśli natomiast którykolwiek z uczestników postępowania złoży odwołanie, rozpoczyna się faza administracyjna. Tym samym należy wyjaśnić, że postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz staje się nim dopiero z chwilą złożenia odwołania przez świadczeniodawcę w trybie art. 154 tej ustawy. Odwołanie powyższe otwiera zatem niejako postępowanie administracyjne, do którego zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w zakresie niewyłączonym przez przepisy ustawy.

Celem procedury uruchamianej odwołaniem jest natomiast weryfikacja w postępowaniu administracyjnym, czy we wcześniejszej nieadministracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie doznał uszczerbku interes prawny podmiotu powołującego się na naruszenie zasad postępowania. Zakres kontroli dokonywanej przez organ administracji jest zatem ściśle związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego w wyniku naruszenia przepisów prawa (zasad postępowania). Dla uznania skuteczności wniesionych środków odwoławczych konieczne jest pozytywne ustalenie, iż w przeprowadzanym postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń zostały naruszone zasady tegoż postępowania, po czym ustalenie, że naruszenie to spowodowało uszczerbek w interesie prawnym strony. Ustalenie, że nie doszło do naruszenia zasad postępowania czyni zbędnym dalsze badanie (por. wyrok NSA z 24 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 236/10). Jednocześnie uszczerbek w interesie prawnym uczestnika postępowania (świadczeniodawcy) w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może zostać wywołany, gdy naruszenie zasad postępowania przez podmiot prowadzący postępowanie, ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Takie ujęcie determinuje sposób postępowania organu administracyjnego, którego zadaniem jest zbadanie okoliczności podnoszonych w odwołaniu i ocena czy i w jakim zakresie naruszenie to realnie spowodowało doznanie takiego uszczerbku. W postępowaniu administracyjnym musi zatem dojść do ujawnienia i wyjaśnienia wszelkich okoliczności związanych z oceną spełnienia wymagań stawianych w ogłoszeniu. Przyjąć należy, że zadaniem Dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, z zachowaniem wyrażonej w art. 134 ustawy, zasady równego traktowania świadczeniodawców w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Chodzi tu zatem nie tylko o kontrolę postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa, ale także zbadanie stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania.

Zestawiając powyższe z realiami rozpatrywanej sprawy Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Niezasadny okazał się pierwszy zarzut skargi dotyczący błędnej interpretacji przez Komisję Konkursową miejsca udzielania świadczeń.

Słusznie wskazał organ, że miejsce udzielania świadczeń zostało określone w przepisach prawa i nie pozwala organowi na dowolną interpretację.

Świadczenia zdrowotne mogą być realizowane przez różne kategorie podmiotów leczniczych, z których część nie musi posiadać statusu przedsiębiorcy (art. 4 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej). Wszystkie one muszą jednak być wpisane do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą prowadzonego przez wojewodę właściwego dla siedziby albo miejsca zamieszkania podmiotu leczniczego (art. 100 ust. 1 i 106 ust. 1 pkt 1 ustawy o działalności leczniczej). Wpis do rejestru podmiotów leczniczych stanowi warunek sine qua non prowadzenia działalności leczniczej i ma na celu zagwarantowanie pacjentom bezpieczeństwa i pewności, że podmiot leczniczy, z którego usług korzystają spełnia podstawowe standardy uznane przez ustawodawcę za niezbędne dla tego rodzaju działalności. Zgodnie z art. 103 ww. ustawy można rozpocząć działalność, tj. udzielanie świadczeń zdrowotnych i promocję zdrowia, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 u.d.l., dopiero po uzyskaniu wpisu do powyższego rejestru zaś jego charakter jest konstytutywny, co oznacza, że prawo udzielania określonych świadczeń zdrowotnych może być realizowane dopiero po ujawnieniu w rejestrze. Co istotne, podmiot leczniczy może prowadzić działalność jedynie w granicach zakreślonych wpisem do rejestru. Przy czym, w odniesieniu do podmiotów leczniczych w formie spółek kapitałowych, obowiązku rejestracji w ww. rejestrze nie wolno utożsamiać z rejestracją podmiotu, który go utworzył, są to bowiem różne postępowania, wynikające z odrębnych przepisów.

Słusznie zatem skonstatował organ, że każde miejsce udzielania świadczeń stanowi odrębną komórkę organizacyjną, która posiada swój unikalny kod stanowiący VII część systemu resortowych kodów identyfikacyjnych tj. 3-znakowy niepowtarzalny kod identyfikujący i komórkę organizacyjną przedsiębiorstwa podmiotu leczniczego w strukturze organizacyjnej tego podmiotu, która jest zarejestrowana w Księdze Rejestrowej, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 17 maja 2012 r. w sprawie systemu resortowych kodów identyfikacyjnych oraz szczegółowego sposobu ich nadawania. Okoliczności te zostały uwzględnione w formularzu oferty w części III WYKAZ MIEJSC UDZIELANIA ŚWIADCZEŃ.

W tej sytuacji zasadnie uznał organ, że oferenci mogą wskazywać na więcej niż jedno miejsce realizacji świadczeń. Jeśli zaś miejsca te spełniają wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej oraz zarządzeniu nr 13/2019/DSOZ Prezesa NFZ z 6 lutego 2019 r. to zasadnym było rozpoznanie takich ofert i odrębna ocena każdego ze wskazanych miejsc realizacji świadczeń.

Skoro więc dwaj oferenci M.G. "E". Sp. z o.o. wskazali na dwa miejsca realizacji świadczeń organ był zobowiązany je odrębnie ocenić.

Nie doszło też do naruszenia zasad postępowania konkursowego poprzez wybór 10 ofert obejmujących 13 miejsc udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, mimo iż w ogłoszeniu konkursu wskazano, że maksymalna liczba umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, które zostaną zawarte po przeprowadzeniu postępowania wynosi 14. Słusznie wskazał organ, że skoro w rankingu końcowym dwóch oferentów zajęło 14 miejsce nie było możliwości zawarcia z nimi umów.

W ocenie Sądu słuszne jest także stanowisko organu, że nie doszło do naruszenia zasad konkursu, poprzez fakt, że uczestniczyli w nim oferenci, którzy stworzyli sieć kontrahentów, w której "E". Sp. z o.o. pełni funkcję koordynatora, a pozostałe podmioty są uczestnikami sieci (między ww. podmiotami została zawarta wielostronna umowa o współpracy). Stąd też stosowne faktury wystawiane są na oferenta "E". Sp. z o.o. Słusznie organ wskazał, że oferent M.G. do oferty załączyła m.in. oświadczenie dostawcy oprogramowania z [...] r. , że dla ww. zapewnia rozwiązaniami zastosowanymi w swoim oprogramowaniu [...] prowadzenie historii choroby lub historii zdrowia i choroby w postaci elektronicznej w sposób, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 30 ustawy o prawach pacjenta, oraz wystawienia recept i skierowań co najmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku; ponadto zapewnia odrębną aplikację służącą wykonaniu obowiązku zapewnienia bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu.

Niezasadny okazał się również drugi zarzut niespełnienia na dzień składania oferty przez oferentów "A" Sp. z o.o., "B" Sp. z o.o. oraz "C" Sp. z o.o. w K. warunku posiadania przenośnego zestawu do elektroterapii z osprzętem - nie mniej niż 1 zestaw na 2 fizjoterapeutów oraz przenośnego zestawu do biostymulacji laserowej - nie mniej niż 1 zestaw na 2 fizjoterapeutów (rozporządzenie Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej Ip. 2 lit. b pkt 2 pkt 1- 2).

W ocenie Sądu słuszne było stanowisko Komisji Konkursowej podjęte na posiedzeniu [...] r. o dalszym procedowaniu ofert, w których stwierdzono rozbieżność pomiędzy odpowiedzią ankietową, a sprzętem wykazanym w ofercie. Komisja Konkursowa działała w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawnymi, żądając uzupełnienia braków formalnych, poprzez wyjaśnienie rozbieżności odpowiedzi oferenta w części VI oferty (szczegóły oferty) i w części VIII (ankieta). Wezwanie oferentów do złożenia wyjaśnień i udokumentowania posiadania wymaganego sprzętu na dzień złożenia oferty, nie stanowi o braku równego traktowania oferentów. W drodze wyjaśnień mogą ulec korekcie odpowiedzi zamieszczone w różnych częściach oferty. Słusznie wskazał organ, że skoro Komisja Konkursowa w przypadku stwierdzenia rozbieżności pomiędzy odpowiedziami zamieszczonymi w części VIII oferty (ankiecie) z danymi zamieszczonymi w części VI oferty (szczegóły oferty) dokonuje stosownych korekt, uwzględniając w uzasadnionych wypadkach spełnienie warunków przez oferenta w zakresie godzin pracy personelu (lub harmonogramu pracy personelu), kwalifikacji personelu, sprzętu, czasu pracy (harmonogramu) komórki, to nie ma przeszkód prawnych do wyjaśnienia rozbieżności w części VI oferty (szczegóły oferty) z odpowiedziami zamieszczonymi w części VIII oferty (ankieta).

Wezwani oferenci te rozbieżności wyjaśnili.

Oferent "B" Sp. z o.o. przedłożył stosowne dokumenty wraz z pismem datowanym na dzień [...] r.

Oferent "A" Sp. z o.o. przedłożył stosowne dokumenty wraz z pismem datowanym na dzień [...] r. oraz na dzień [...] r., wskazując, że jeden z aparatów do elektrostymulacji został zutylizowany w związku z jego uszkodzeniem,, a na jego miejsce wprowadzono nowy aparat do elektrostymulacji będący w zasobach oferenta. Oferent przesłał do Oddziału kopię paszportu przedmiotowego sprzętu. Oferent przedłożył także protokół z [...] r. wypożyczenia od innej firmy dwóch laserów biostymulujących [...]. Tym samym potwierdził posiadanie sprzętu na dzień złożenia oferty. Dodatkowo podczas weryfikacji [...] r. zespół wizytacyjny, w odniesieniu do wykazanego w ofercie sprzętu, potwierdził, że wykazane w ofercie wyposażenie znajduje się we wskazanym miejscu zgodnie z załącznikiem nr 3 do protokołu weryfikacyjnego oferenta oraz posiada paszporty techniczne do sprzętu wykazanego w ofercie.

W przypadku oferenta "C" Sp. z o.o. w K., oferent w ofercie wykazał trzech fizjoterapeutów oraz dwa przenośne zestawy do elektroterapii z osprzętem oraz dwa przenośne zestawy do biostymulacji laserowej. Posiadanie wymaganego sprzętu została także potwierdzone podczas weryfikacji w [...] r.

Wobec powyższego niezasadny jest zarzut skarżącej, że oferenci będący faktycznie w posiadaniu wymaganego sprzętu (posiadający potencjał) do udzielania świadczeń zdrowotnych w przedmiotowym zakresie nie zostali wybrani, a zostali wybrani ci, którzy dysponowali jedynie protokołem lub umową jego wypożyczenia w dniu złożenia oferty. Zauważyć przyjdzie, że posiadanie nie jest związane tylko z własnością rzeczy, ale jest to pojęcie prawa cywilnego, z którego wynika prawo do korzystania z rzeczy zgodnie z jej przeznaczeniem. Skoro zakwestionowani przez stronę oferenci wykazali stosownymi dokumentami, że w dacie składania oferty na podstawie umów cywilnych byli w posiadaniu wymaganego sprzętu, to nie ma podstaw do kwestionowania ich oświadczeń.

Niezasadny okazał się także trzeci zarzut niezweryfikowania w sposób rzetelny przez Komisję Konkursową warunku rankingującego prowadzenia historii choroby lub historii zdrowia I choroby w postaci elektronicznej, w sposób, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 30 ustawy o prawach pacjenta oraz wystawiania recept i skierowań co najmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku.

Nie ulega wątpliwości, iż informacja o sposobie spełnienia tego kryterium, winna być przedstawiona wszystkim oferentom przed terminem składania ofert. Niedopuszczalne jest bowiem precyzowanie powyższego pojęcia na późniejszym etapie, bowiem uniemożliwia to oferentom, przyjmującym inną wykładnię wskazanego kryterium, jego spełnienie. Zasada równego traktowania świadczeniodawców przejawia bowiem się w stosowaniu takich samych kryteriów do wszystkich świadczeniodawców biorących udział w danym postępowaniu. Wskazuje na to treść art. 134 ust. 2 ustawy o udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej, zgodnie z którym wszelkie wymagania, w tym informowanie wszystkich oferentów o tychże wymaganiach, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej udostępniane są świadczeniodawcom na takich samych zasadach.

W rozpoznawanej sprawie Komisja Konkursowa uznała spełnienie powyższego warunku poprzez złożenie do oferty faktury zakupu oprogramowania wraz z oświadczeniem dostawcy oprogramowania o funkcjonalności oprogramowania, z kolei licencja była wymagana od wszystkich oferentów na dzień składania oferty.

Skoro zatem powyższy warunek był oceniany identycznie zarówno w stosunku oferentów, którzy realizowali już świadczenia w zakresie fizjoterapii domowej na podstawie umowy zawartej z Narodowym Funduszem Zdrowia jak również wobec oferentów, którzy nie mieli zawartej umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia w powyższym zakresie, to nie naruszono art. 147 u.o.ś.z., a więc zasady niezmienności kryteriów oceny ofert i wymagań wobec świadczeniodawców w toku postępowania oraz art. 134 ust. 1 u.o.ś.z., w myśl którego Fundusz jest zobowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich oferentów ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Ponadto słusznie wskazał organ, że w przypadku oferentów realizujących już umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia jedynym sposobem weryfikacji prowadzenia dokumentacji medycznej w postaci elektronicznej jest przeprowadzenie kontroli już w trakcie realizacji tej umowy.

Sąd podziela również stanowisko organu, co do kwestii "wykupienia oferty na miejsce inne niż wskazane w ofercie". Organ wyjaśnił, że faktury na zakup stosownego oprogramowania są wystawiane na adres siedziby podmiotu leczniczego, a nie na adres miejsca udzielania świadczeń, zetem oferenci posiadający kilka miejsc udzielania świadczeń mogli przedstawić jedną fakturę, na której wskazano zakup licencji obejmującej kilka stanowisk, tudzież odrębne faktury na każde z miejsc udzielania świadczeń.

W odpowiedzi na skargę organ przyznał, że stronie oraz innym uczestnikom postępowania omyłkowo nie został udostępniony protokół z posiedzenia Komisji Konkursowej z [...] r. Sąd podziela stanowisko organu, że naruszenie art. 10 § 1 K.p.a., poprzez umożliwienie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji, nie jest samodzielną przesłanką do uchylenia takiej decyzji, czy też wznowienia postępowania w sprawie, albowiem skarżący nie wykazał, że uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy i uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnej czynności.

Faktem jest również podnoszona przez pełnomocnika na rozprawie okoliczność, że skarżąca nie miała też możliwości zapoznania się z ofertami firm, które organ wskazał, jako dysponujące większą liczbą punktów, zatem nie można wykluczyć, że punktacja ta była nieprawidłowa. Okoliczności tej organ nie zaprzeczył. Jednakże zauważyć przyjdzie, że zakres kontroli Sądu sprowadza się do badania, czy skarżąca doznała uszczerbku w interesie prawnym spowodowanym naruszeniem zasad postępowania. Ponadto należy wyjaśnić, że uszczerbek w interesie prawnym uczestnika postępowania w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może zostać wywołany, tylko i wyłącznie gdy naruszenie zasad postępowania przez podmiot prowadzący postępowanie, miało wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Tymczasem z akt sprawy wynika, że pomiędzy wybranymi ofertami a ofertą skarżącej wystąpiły znaczne różnice w uzyskanej punktacji. Najniżej oceniony Oferent, który został zakwalifikowany do negocjacji otrzymał za kryteria niecenowe 66 punktów, za ofertę cenową 10 punktów, łącznie 76 punktów. Tymczasem skarżąca otrzymała za warunki niecenowe 63 punkty, za ofertę cenową 5 punktów, łącznie 68 punktów. Powyższa punktacja zdaniem Sądu jednoznacznie zatem wskazuje, że skarżąca nie miała żadnych szans na wybór jej oferty przez Fundusz. W tym stanie rzeczy nie doszło do uszczerbku w interesie prawnym skarżącej poprzez niezapoznanie jej z ofertami uczestników zajmujących wyższą pozycję od niej w rankingu, którzy również nie zostali zakwalifikowani do części negocjacyjnej konkursu.

Podsumowując Sąd uznał, że w toku postępowania nie doszło do naruszenia art. 134 ust. 1 ustawy, a także innych przepisów wskazanych w skardze. Wszyscy uczestnicy konkursu składali ofertę udzielając odpowiedzi na te same pytania. Ocena ofert odbywała się na podstawie jasno określonych kryteriów. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, że w postępowaniu konkursowym doszło do naruszenia zasady równego traktowania oferentów, albowiem zasada ta przejawia się w stosowaniu takich samych kryteriów do wszystkich świadczeniodawców biorących udział w danym postępowaniu. Tym samym naruszeniem omawianej zasady byłoby stosowanie w danym postępowaniu w stosunku do niektórych świadczeniodawców dodatkowych kryteriów, względnie wyłączenie stosowania określonych kryteriów wobec niektórych świadczeniodawców. Jednakże zdaniem Sądu taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie nastąpiła.

Jednocześnie należy podkreślić, że w ogłoszonym konkursie o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej obowiązywały te same wymagania w stosunku do wszystkich biorących udział w nim świadczeniodawców i stosowano tożsame kryteria ocen. Końcowa liczba punktów uzyskana przez oferenta była zależna od udzielonych odpowiedzi ankietowych i stanowiła wynik przypisania wartości punktowej poszczególnym kryterium oceny. Komisja natomiast dokonała wyboru oferentów w kolejności zgodnej z uzyskaną pozycją w rankingu końcowym.

W konsekwencji Sąd uznał, że wbrew zarzutom skarżącej, organ zgromadził w sposób należyty materiał dowodowy, odnosząc się w sposób pełny do okoliczności podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przeprowadził prawidłowo postępowanie w związku z przedstawianymi przez skarżącą zarzutami i dokonał szczegółowej ich analizy oraz odniósł do nich.

W ocenie Sądu, organ nie dopuścił się naruszenia norm prawa materialnego ani przepisów postępowania administracyjnego, w tym przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił na jednoznaczne stwierdzenie, iż w przedmiotowym postępowaniu konkursowym nie doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącej.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi.