Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 347/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art. 10, 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2011 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu, 2. zasądza na rzecz skarżącej Spółki od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 20 marca 2007 r., złożonym w dniu 23 marca 2007 r., [A] Sp. z o.o. zwróciła się do Prezydenta Miasta K. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na odbudowie instalacji wytrawiania stali, gdzie całkowita pojemność wanien procesowych przekracza 30 m3, w istniejącym obiekcie wytrawialni byłej [B] na działce nr [a] w obrębie Dz. [...] przy ul. [...] w K.

Prezydent Miasta K. dwukrotnie odmówił wydania wnioskowanej decyzji, jednak wydane przez organ I instancji rozstrzygnięcia każdorazowo były uchylane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K.

Prowadząc po raz kolejny postępowanie wyjaśniające pismem z dnia 28 listopada 2008 r. Prezydent Miasta K. zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. o wyłączenie organu i wyznaczenie innego organu do prowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu wniosku podano, iż wszystkie nieruchomości bezpośrednio sąsiadujące z nieruchomością o nr [a] stanowią własność Skarbu Państwa, a jedna z nieruchomości znajduje się w użytkowaniu wieczystym Miasta K.

Nadto decyzją z dnia [...]r. nr [...] Prezydent Miasta K. umorzył postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację opisanego we wniosku Inwestora przedsięwzięcia uznając, że zaistniały przesłanki pozbawiające organ administracji publicznej możliwości kontynuowania wszczętej sprawy. Decyzja ta, w wyniku rozpoznania wniesionego przez Inwestora odwołania, została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...].

Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wyłączyło Prezydenta Miasta K. od prowadzenia postępowania w wymienionej sprawie i wyznaczyło Prezydenta Miasta Z. do jej załatwienia. W uzasadnieniu wskazało, iż w dniu 15 listopada 2008 r. weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227). Art. 153 tej ustawy stanowi, iż do spraw wszczętych, na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz. U. 2008 r., Nr 25, poz. 150 z późn. zm.), przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Wniosek w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia złożony został w dniu 23 marca 2007 r. Zgodnie zatem z art. 46 ust. 1 pkt. 1 ustawy - Prawo ochrony środowiska realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację tego przedsięwzięcia. Stosownie do art. 46a ust. 7 pkt. 4 ustawy - Prawo ochrony środowiska organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanych przedsięwzięć jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta.

Zgodnie z ww. postanowieniem Prezydent Miasta K. przekazał wniosek Inwestora o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach Prezydentowi Miasta Z. wraz z dokumentami zgromadzonymi w dotychczas prowadzonym postępowaniu.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...]Prezydent Miasta Z. ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia "Odbudowa instalacji wytrawiania stali, gdzie całkowita pojemność wanien procesowych przekracza 30 m3, w istniejącym obiekcie wytrawialni byłej [B] na działce nr [a] w obrębie Dzielnicy [...] przy ul. [...] w K.", którego charakterystykę zawiera załącznik nr 1 do decyzji, określając w osnowie rozstrzygnięcia rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, wymagania dotyczące ochrony środowiska. W obszernym uzasadnieniu organ I instancji wskazał m.in., iż w sprawie nie mają już zastosowania przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Z przepisu art. 153 ust. 1 tej ustawy wynika bowiem, że przepisy dotychczasowe stosuje się wyłącznie do spraw wszczętych a nie zakończonych decyzją ostateczną. Tymczasem przedmiotowa sprawa wszczęta wnioskiem w dniu 23 marca 2007 r. została zakończona decyzją ostateczną Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia [...]r., umarzającą postępowanie administracyjne, która została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. nr [...] z dnia [...] r. Dlatego też wniosek przekazany do Prezydenta Miasta Z. został rozpatrzony zgodnie z aktualnymi przepisami, tj. ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Jak następnie wyjaśnił organ I instancji stronę podmiotową postępowania ustalił w oparciu o art. 73 ww. ustawy z dnia 3 października 2008 r. i art. 28 k.p.a. Inwestor do wniosku dołączył mapę ewidencyjną, na podstawie której organ jako strony postępowania uznał inwestora oraz właścicieli działek, znajdujących się w zasięgu oddziaływania inwestycji, tj. bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji: [A] Sp. z o.o., [C] Sp. z o.o., [B] S.A. w upadłości, Przedsiębiorstwo [D] Sp. z o.o. oraz Skarb Państwa reprezentowany przez Urząd Miasta K. Organ I instancji omówił następnie przedłożony raport o oddziaływaniu inwestycji na środowisko i zgłoszone w trakcie postępowania zarzuty Przedsiębiorstwa [D] Sp. z o.o. (występującego następnie jako [E] sp. z o.o.). Wskazał kolejno, iż przedsięwzięcie realizowane będzie na terenach, które objęte są zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w rejonie ulic: [...] w K. zatwierdzoną uchwałą Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] r. Zgodnie z ustaleniami planu tereny [A] Sp. z o.o. położone są na terenie oznaczonym symbolem 2 P, U, KS i przeznaczonym na obiekty produkcyjne, składy, magazyny i usługi oraz urządzenia komunikacji. Jako dominujące przeznaczenie ustala się dla tego terenu funkcję produkcyjną w tym przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zdaniem organu wytrawialnia również mieści się w pojęciu funkcji produkcyjnej, pozostaje zatem w zgodzie z ustaleniami planu. Utrzymywanie stanowiska, iż wytrawialnia może powstać tylko w budynku, gdzie w przeszłości funkcjonowała czynnie wytrawialnia, jak wskazywał to w przeszłości Prezydent Miasta K. w uchylanych przez Kolegium decyzjach odmawiających Inwestorowi wydania wnioskowanej decyzji, nie może się ostać, albowiem zapisy planu odnoszą się do pojęcia funkcji, znacznie szerszego niż pojęcie konkretnego sposobu wykorzystania obiektu. Omawiając szczegółowe aspekty projektowanej inwestycji organ I instancji wskazał m.in., iż ilość zgromadzonych substancji nie zalicza zakładu do grupy zakładów o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej i zakład nie wymaga opracowania raportu o bezpieczeństwie instalacji, ale posiada instrukcję określającą sposoby postępowania w przypadku występowania awarii. W samej instalacji przewidziano możliwość wystąpienia sytuacji awaryjnej i zaprojektowano wannę awaryjną, która w przypadku awarii jednej z wanien podstawowych przejmie jej zawartość. Awaria urządzenia oczyszczającego gazy odlotowe będzie natomiast skutkowała unieruchomieniem całej instalacji. Zgodnie z art. 82 ust. 3 ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r. (Dz. U. Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.) [A] Sp. z o.o. wystąpił z wnioskiem do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. o wydanie decyzji zwalniającej od zakazu wykonywania robót w strefie bezpośredniego zagrożenia powodzią rzeki [...] dla planowanych inwestycji. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. umorzył jednak postępowanie z uwagi na brak studium ochrony przeciwpowodziowej regionu wodnego [...]. Równocześnie zwrócił uwagę, że zakład winien mieć świadomość narażania się na potencjalne straty materialne wynikające z wystąpienia wezbrań lub powodzi, ponieważ granica zasięgu wód powodziowych określa ten obszar, jako narażony na niebezpieczeństwo powodzi. Mając powyższe na uwadze, w celu zabezpieczenia instalacji oraz środowiska przed negatywnymi skutkami wynikającymi z wystąpienia powodzi, wykonane zostaną dodatkowe prace:

od strony wewnętrznej na całym obwodzie hali wytrawialni zostanie wykonana żelbetowa szczelna podwalina zespolona z żelbetową płytą posadzki o górnej krawędzi min. 30 cm powyżej zwierciadła wody powodziowej,

docelowo na odcinku 9 m od bramy wjazdowej w ścianie szczytowej, poziom posadzki będzie podniesiony powyżej zwierciadła wody powodziowej,

przejściowo do czasu realizacji rozbudowy instalacji do obróbki cieplnej i wykańczania na odcinkach bram wjazdowych do hali wytrawialni zostaną przygotowane prefabrykaty żelbetowe do szczelnego zabezpieczenia wjazdów do obiektu od strony zewnętrznej na wypadek powodzi.

Wykonanie tych prac pozwoli na prawidłową eksploatację instalacji wytrawialni i wyeliminowanie wszelkich zagrożeń dla środowiska gruntowo - wodnego. Organ I instancji podkreślił, że w raporcie oddziaływania na środowisko w obliczeniach rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń w powietrzu uwzględniono wszystkie istniejące i projektowane źródła emisji pracujące równocześnie z maksymalną wydajnością. W obliczeniach rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń w powietrzu nie ma obowiązku uwzględniania wielkości emisji z sąsiednich zakładów. Przedstawione zostały wielkości maksymalne chwilowe, jakie mogą wystąpić w krótkich okresach czasu, wartości maksymalne występujące przez 0,2 % czasu w roku (0,274% czasu w roku dla dwutlenku siarki) tj. percentyl oraz wartości średnioroczne. Maksymalne stężenia pyłu, dwutlenku siarki, tlenku węgla i chlorowodoru po uruchomieniu wszystkich istniejących i projektowanych instalacji nie będą przekraczać 10 % wartości odniesienia tych zanieczyszczeń w powietrzu, czyli zgodnie z metodyką przyjmuje się, że zakład będzie dotrzymywać poziomów dopuszczalnych i nie prowadzi się dalszych obliczeń w celu wyznaczenia wartości średniorocznych. Dodatkowym zanieczyszczeniem powietrza będzie fluorowodór, ale emisja tego zanieczyszczenia również nie spowoduje przekroczenia 10 % wartości odniesienia. Opis znaczących oddziaływań na środowisko został przedstawiony przez Inwestora w informacji dodatkowej do aneksu do raportu o oddziaływaniu na środowisko. Wielkości produkcji (obecna i projektowana) zostały określone w raporcie w punkcie "4.3. Bilans zużycia surowców i paliw oraz wielkości produkcji". Miejsca magazynowania i sposoby zabezpieczenia środowiska w zakresie substancji niebezpiecznych zostały ujęte w raporcie w opisie projektowanej instalacji wytrawiania stali oraz w punkcie "11. Możliwość wystąpienia poważnej awarii przemysłowej". Sposób uwzględnienia tła zanieczyszczeń wokół badanego obiektu określa nieobowiązujące już rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 5 grudnia 2002 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu, gdzie bierze się pod uwagę substancje objęte pomiarami [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska. Dla pozostałych substancji tło uwzględniało się w wysokości 10% wartości odniesienia uśrednionej dla roku. W celu sprawdzenia dotrzymania średniorocznej wartości odniesienia przeprowadzono dodatkowe obliczenia sprawdzające, w których uwzględniono emisję dwutlenku azotu z projektowanych źródeł emisji tj. źródeł instalacji wytrawiania oraz nowych źródeł instalacji obróbki cieplnej wraz z istniejącym tłem zanieczyszczeń. Wyniki obliczeń wykazały, że stężenie średnioroczne dwutlenku azotu z projektowanych źródeł emisji na granicy zakładu nie przekroczy 9 ug/m3, co po uwzględnieniu tła z 2007 r. daje 40 ug/m3, a z 2008 r. - 33 ug/m . Warunek dotrzymania dopuszczalnej wartości odniesienia stężenia średniorocznego jest zatem spełniony. Nadto zakład nie będzie powodował przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu ustalonych dla terenów mieszkaniowo-usługowych. Projektowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza obszarami sieci NATURA 2000. W zasięgu oddziaływania zakładu nie występują także obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin i zwierząt oraz ich siedlisk oraz siedlisk przyrodniczych objętych ochroną. Projektowana instalacja wytrawiania stali objęta jest obowiązkiem uzyskania pozwolenia zintegrowanego, dlatego w raporcie oddziaływania na środowisko porównano proponowaną technologię wytrawiania stali z najlepszymi dostępnymi technikami. Zdaniem organu informacje dostępne w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz uzupełnieniach są wystarczające, aby ocenić oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia na środowisko w związku z tym, nie wskazano potrzeby przeprowadzenia ponownej oceny. W konkluzji Prezydent Miasta Z. stwierdził, że realizacja planowanego przedsięwzięcia nie pociągnie za sobą znaczących oddziaływań na środowisko.

Odwołanie od ww. decyzji złożyła [E] sp. z o.o. zarzucając otrzymanemu rozstrzygnięciu naruszenie:

- art. 80 § 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, poprzez wydanie zaskarżanej decyzji pomimo sprzeczności planowanego przedsięwzięcia z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu położonego w rejonie ulic [...] w K.;

- przepisów § 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U Nr 257, poz. 2573 z późn. zm.) poprzez uznanie, iż przedsięwzięcie nie jest objęte wymogiem obligatoryjnego sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, co w konsekwencji doprowadziło do uzgodnienia jego środowiskowych uwarunkowań;

przepisów art. art 66 i 74 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, poprzez oparcie decyzji na raporcie, który nie spełnia wymogów ustawowych w zakresie wyznaczonej przez art. 66 tej ustawy treści;

- art. 7 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla należytego rozstrzygnięcia sprawy, poprzez pominięcie wyrażanej wielokrotnie w raporcie kwestii faktycznej jedności technologicznej objętej zaskarżanej decyzją instalacji i instalacji do wytrawiania stali w wannach procesowych mających być posadowionych na terenie tego samego zakładu, kiedy wytrawianie, zgodnie z opisem zawartym w ww. raporcie, służy otrzymaniu wyrobu finalnego, oraz niewyjaśnienie jak rozbudowa instalacji do obróbki cieplnej i wykańczania wpłynie na zdolności zakładu w zakresie walcowania wyrobów w skali jednej godziny;

art. 33 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko poprzez podanie ze zwłoką do publicznej wiadomości informacji o rozpoczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie.

Decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło zaskarżoną doń decyzję Prezydenta Miasta Z. i przekazało sprawę organowi temu do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu, przytaczając odnośne przepisy, orzecznictwo sądowe i stanowisko doktryny wskazało, iż ponownego postępowania wymagać będzie ustalenie kręgu stron. Zarówno przepis art. 74 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r., jak i pozostałe normy tejże ustawy nie zawierają definicji legalnej strony postępowania w przedmiocie wydania decyzji środowiskowej. Przymiot strony posiadać będą zatem podmioty mające tytuł prawny do nieruchomości położonych nie tylko w sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia, ale także te podmioty, które posiadają tytuł prawnorzeczowy do nieruchomości znajdujących się w zasięgu oddziaływania tego przedsięwzięcia - o ile będą one posiadały interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. Kolegium zauważyło w tej mierze, iż zbadanie dokonanej przez organ I instancji kwalifikacji w zakresie strony podmiotowej postępowania utrudnione jest ze względu na przyjęcie przez organ ten jako materiału dowodowego "Raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko projektowanych obiektów [A] Sp. z o. o. na terenie byłej [B] w K.". Postępowanie w sprawie dotyczy natomiast ustalenia środowiskowych uwarunkowań na realizację przedsięwzięcia: "Odbudowa instalacji wytrawiania stali, gdzie całkowita pojemność wanien procesowych przekracza 30 m3, w istniejącym obiekcie wytrawialni byłej [B] na działce nr [a] w obrębie Dzielnicy [...] przy ul. [...] w K.". Dla tak planowanego przedsięwzięcia nie można uznać wymienionego raportu jako dowodu sporządzonego w oparciu o przepisy ustawy, zgodnie z jej wymogami. Inne bowiem mogą być np. parametry techniczne, warunki oddziaływania na środowisko, rodzaje i ilości zanieczyszczeń emitowanych do środowiska przez te przedsięwzięcia oraz zasięg oddziaływania, co wpłynąć może w sposób znaczący na ustalenie kręgu stron postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla takiego przedsięwzięcia. Kolegium wskazało nadto, że przedłożony raport, datowany na [...]r. nie spełnia wymogów określonych w art. 66 ustawy. Stosownie do ust. 1 powołanego przepisu raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis analizowanych wariantów, w tym: a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, b) wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Raport powinien w swej treści ujmować również określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów, w tym również w przypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, a także możliwego transgranicznego oddziaływania na środowisko, a także uzasadnienie proponowanego przez wnioskodawcę wariantu, ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko. W raporcie zamieszczono rozdział zatytułowany: "Opis wariantów możliwych do zastosowania", gdzie omówione jest znaczenie projektowanej inwestycji, jak również wariant niepodejmowania przedsięwzięcia oraz wariant najkorzystniejszy dla środowiska jednak zdaniem Kolegium przepisy prawne nie zezwalają na eliminowanie obligatoryjnych elementów raportu. Prawidłowe zatem określenie i zanalizowanie każdego z trzech wariantów realizacji przedsięwzięcia ma istotne znaczenie dla poprawnego merytorycznie i formalnie rozstrzygnięcia w sprawie. Kolegium zaakcentowało nadto, iż do raportu przedkładane były również: "Aneks do raportu oddziaływania na środowisko dla odbudowy instalacji do wytrawiania stali o pojemności wanien procesowych powyżej 30 m3 w [A] Sp. z o. o. w K.", "Informacja dodatkowa do aneksu do raportu oddziaływania na środowisko dla odbudowy instalacji do wytrawiania stali o pojemności wanien procesowych powyżej 30 m3 w [A] Sp. z o. o. w K. " oraz "Dodatkowe wyjaśnienia do raportu oddziaływania na środowisko dla odbudowy instalacji do wytrawiania stali o pojemności wanien procesowych powyżej 30 m w [A] Sp. z o. o. w K.". Konieczne zatem będzie w ponownym postępowaniu przeanalizowanie prawidłowości sporządzenia według wymogów ustawowych przedłożonego raportu wraz z aneksem, informacją dodatkową oraz wyjaśnieniami w celu zweryfikowania ich wartości dowodowej dla planowanego przedsięwzięcia. Kolegium stwierdziło w konkluzji, iż zaskarżona decyzja wydana została z uchybieniami, które skutkować muszą jej uchyleniem w całości i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia, ponieważ wymagane jest przeprowadzenie postępowania w znacznej części.

Pismem z dnia 14 kwietnia 2011 r. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika [A] Sp. z o.o wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji, zarzucając jej naruszenie art. 7, 28, 77 k.p.a. oraz art. 66 i 74 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko i wnosząc w konsekwencji o jej uchylenie. W uzasadnieniu skarżąca Spółka podniosła, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że Prezydent Miasta Z. nie przeanalizował według kryteriów prawnie obowiązujących położenia poszczególnych nieruchomości, a w konsekwencji nie dokonał prawidłowej analizy w celu ustalenia kręgu stron postępowania. Inwestor do wniosku dołączył bowiem mapę ewidencyjną, na podstawie której organ I instancji jako strony postępowania uznał inwestora oraz właścicieli działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji. Z uzasadnienia skarżonej decyzji w żaden sposób nie wynika zatem, skąd organ drugiej instancji wysnuł przekonanie, iż Prezydent Miasta Z. nie przeanalizował położenia działki, na której ma być zrealizowane przedsięwzięcie objęte wnioskiem w kontekście art. 28 k.p.a.. Co więcej, załączony przez skarżącą raport o oddziaływaniu na środowisko przyjęty prawidłowo jako dowód w sprawie, zawiera informacje pozwalające stwierdzić, iż oddziaływanie planowanej inwestycji nie będzie wychodzić poza obszar zaznaczony na mapie ewidencyjnej dołączonej do wniosku. Argument, iż kwalifikacja w zakresie strony podmiotowej postępowania jest utrudniona, albowiem organ pierwszej instancji przyjął jako materiał dowodowy raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zatytułowany "Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko projektowanych obiektów [A] Sp. z o.o. na terenie byłej [B] w K.", zaś postępowanie dotyczy wydania decyzji ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia: "Odbudowa instalacji wytrawiania stali, gdzie całkowita pojemność wanien procesowych przekracza 30 m3 , w istniejącym obiekcie wytrawialni byłej [B] na działce nr [a] w obrębie Dzielnicy [...]przy ul. [...] w K." uznać należy za chybiony. Organ drugiej instancji błędnie przyjął, iż mogą zaistnieć jakiekolwiek wątpliwości, czy raport został sporządzony dla tego samego przedsięwzięcia, którego dotyczy decyzja. Dokładna analiza treści raportu jednoznacznie wskazuje, iż decyzja, której przedmiotem było postępowanie dotyczyła przedsięwzięcia w tymże raporcie opisanego. Organ pierwszej instancji słusznie przyjął zatem, iż raport spełniał wszelkie wymogi określone w art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r.

Skarga została wniesiona w terminie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko, które wyraził był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że jest ona, z przyczyn po części podniesionych w skardze, po części zaś dostrzeżonych przez Sąd z urzędu, dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie. W konsekwencji wniesiona skarga musiała zostać uwzględniona aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej argumenty Sąd podzielił.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do przyczyn jakie Kolegium wskazało w uzasadnieniu swej decyzji, przemawiających zdaniem organu za potrzebą uchylenia rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego i odnoszącym się do nich zarzutów skargi Sąd zauważa, iż organ bez wątpienia słusznie przykłada istotną wagę do kwestii prawidłowości ustalenia przez Prezydenta Miasta Z. kręgu osób, którym w toczącym się postępowaniu przysługiwać winien przymiot strony. Zgodnie bowiem z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania. Jedną z form realizacji ciążącego na organach obowiązku jest wyrażony w art. 61 § 4 k.p.a. nakaz powiadomienia wszystkich osób będących stronami w sprawie o wszczęciu, na żądanie jednej ze stron lub z urzędu, postępowania administracyjnego. Aby bowiem strona mogła czynnie uczestniczyć w postępowaniu musi ona być świadoma, że takie postępowanie się toczy. W konsekwencji jednym z pierwszoplanowych obowiązków organu związanych z wszczęciem postępowania administracyjnego jest prawidłowe ustalenie kręgu osób posiadających w danej sprawie przymiot strony. Organ administracji państwowej zobowiązany jest bowiem z urzędu ustalić, kto ma w danej sprawie interes prawny lub obowiązek. Aby uchronić się od zarzutu niezapewnienia stronie udziału w postępowaniu organ powinien zawiadomić ją o wszczęciu postępowania oraz wezwać do udziału w czynnościach postępowania wyjaśniającego. Niedopuszczenie strony do udziału w postępowaniu skutkuje bowiem naruszeniem prawa obligującym do wznowienia postępowania z powodu wypełnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - por. wyrok. Naczelnego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 czerwca 1998 r., sygn. akt I SA/Lu 652/97, LEX nr 34721. Stwierdzenie zatem przez organ drugoinstancyjny, że wskutek wadliwego postępowania przed organem pierwszej instancji części stron nie dopuszczono do udziału w toczącej się procedurze niewątpliwie przesądza o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Podzielić należy jednak w tej mierze zarzut skargi, iż Kolegium ustaleń takich nie poczyniło. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera bowiem wprawdzie obszerne wywody dotyczące pojęcia strony i pojęcia interesu prawnego, mają one jednak charakter jedynie teoretyczny. Kolegium nie wskazuje bowiem na czym opiera swe twierdzenie, że krąg stron został przez organ I instancji ustalony wadliwie i z jakich konkretnych przyczyn neguje twierdzenie organu tego, sformułowane w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej, iż w niniejszej sprawie stronami postępowania winni być, oprócz inwestora, jedynie właściciele działek przylegających do terenu inwestycji, taki bowiem jest zasięg jej oddziaływania. Sąd podkreśla w tym miejscu, iż organ w żadnej mierze nie jest związany wskazaniami inwestora co do kręgu stron postępowania i winien dokonać własnej oceny zasięgu oddziaływania inwestycji, jednak sformułowanie wobec niego zarzutu, iż uczynił to wadliwie i uchylenie z tej przyczyny decyzji pierwszoinstancyjnej wymaga skonkretyzowania. Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium winno zatem rozważyć, czy rzeczywiście ustalony przez organ I instancji krąg stron nie odpowiada treści art. 28 k.p.a. i czy istotnie zdaniem Kolegium istnieją podmioty, które pomimo posiadania interesu prawnego w sprawie wskutek wadliwej oceny organu I instancji nie zostały dopuszczone do udziału w postępowaniu. Dopiero bowiem taka konkretyzacja zarzutu, a nie jego gołosłowne wskazanie, zezwalałaby Kolegium na uchylenie zaskarżonej doń decyzji z przyczyn wskazanych powyżej.

Kolejny argument Kolegium stanowi teza, iż organ pierwszej instancji wadliwie przyjął jako materiał dowodowy w sprawie "Raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko projektowanych obiektów [A] Sp. z o. o. na terenie byłej [B] w K." podczas gdy postępowanie dotyczy ustalenia środowiskowych uwarunkowań na realizację przedsięwzięcia: "Odbudowa instalacji wytrawiania stali, gdzie całkowita pojemność wanien procesowych przekracza 30 m3, w istniejącym obiekcie wytrawialni byłej [B] na działce nr [a] w obrębie Dzielnicy [...] przy ul. [...] w K.". Zdaniem Kolegium dla tak planowanego przedsięwzięcia nie można uznać wymienionego raportu jako dowodu sporządzonego w oparciu o przepisy ustawy, zgodnie z jej wymogami. Zarzut ten, zdaniem Sądu, nie jest w pełni klarowny. Choć bowiem oczywistym jest, że przedłożony przez inwestora raport musi odpowiadać treścią inwestycji stanowiącej przedmiot postępowania środowiskowego to jednak, jak trafnie podniosła strona skarżąca, Kolegium odnosi się w przywołanym passusie jedynie do tytułu opracowania, nie zaś do jego treści. Nadto samo wskazuje w końcowej części uzasadnienia, iż część raportu, której tytuł komentuje, nie stanowi kompletu dokumentacji raportowej albowiem inwestor dodatkowo przedłożył "Aneks do raportu oddziaływania na środowisko dla odbudowy instalacji do wytrawiania stali o pojemności wanien procesowych powyżej 30 m3 w [A] Sp. z o. o. w K.", "Informację dodatkową do aneksu do raportu oddziaływania na środowisko dla odbudowy instalacji do wytrawiania stali o pojemności wanien procesowych powyżej 30 m3 w [A] Sp. z o. o. w K." oraz "Dodatkowe wyjaśnienia do raportu oddziaływania na środowisko dla odbudowy instalacji do wytrawiania stali o pojemności wanien procesowych powyżej 30 m3 w [A] Sp. z o. o. w K.". Kolegium okoliczność tę dostrzegając nie odnosi się jednak do niej, nie stwierdza, czy pomimo dodatkowych elementów raportu nadal, zdaniem organu nie odpowiada on treściowo zakresowi planowanej inwestycji, nie wskazuje na czym polega ewentualna wadliwość w tej mierze procedowania przez organ I instancji, czyniąc w konsekwencji niejasnym zarzut powodujący, zdaniem organu, konieczność uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej.

Formułując w zaskarżonej decyzji wskazane wyżej zarzuty Kolegium nie dostrzegło natomiast w działaniach organu I instancji uchybienia o charakterze zasadniczym. Prezydent Miasta Z., jako podstawę prawną wydanej przezeń decyzji, wskazał bowiem w części nagłówkowej ustawę z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, podając w uzasadnieniu, iż podstawa ta wynika z art. 153 ust. 1 tejże ustawy. Przepis ten stanowi bowiem, że przepisy dotychczasowe stosuje się wyłącznie do spraw wszczętych przed wejściem w życie aktu a nie zakończonych decyzją ostateczną. Zdaniem organu I instancji przedmiotowa sprawa wszczęta wnioskiem strony w dniu 23 marca 2007 r. została zakończona decyzją ostateczną Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia [...] r., umarzającą postępowanie administracyjne, które to rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. znak [...] K z dnia [...] r. Przesądza to zdaniem organu o tym, że wniosek przekazany do Prezydenta Miasta Z. w dniu [...] r. i uzupełniony w dniu [...] r., został rozpatrzony zgodnie z przepisami wskazanej wyżej ustawy, nie zaś ustawy Prawo ochrony środowiska.

Tezę powyższą Sąd uznaje za ewidentnie błędną. Fakt bowiem umorzenia przez Prezydenta Miasta K. prowadzonego przez siebie przez niemal 2 lata postępowania z uwagi na złożenie przezeń wniosku o wyłączenie go od rozstrzygania, w żadnej mierze nie jest tożsamy z zakończeniem sprawy decyzją ostateczną w rozumieniu art. 153 ust. 1 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Decyzja Prezydenta Miasta K. zakończyła bowiem jedynie ten etap postępowania administracyjnego, który toczył się przed wymienionym organem, z oczywistych względów nie załatwiała natomiast sprawy administracyjnej wszczętej w 2007 r. wnioskiem inwestora. Kwestia ta zdaniem składu orzekającego nie budzi wątpliwości, a jednoznacznym dowodem może być fakt przekazania wyznaczonemu Prezydentowi Miasta Z. wniosku Inwestora celem jego załatwienia (co nie miałoby miejsca gdyby istotnie sprawa, a nie tylko czynności prowadzone przez Prezydenta Miasta K., została zakończona decyzją ostateczną). Jeśli zatem, czego Sąd nie może zweryfikować wobec braku w aktach sprawy pełnej dokumentacji związanej z przekazaniem wniosku, decyzja Prezydenta Miasta Z. ustalająca środowiskowe uwarunkowania została wydana, jak organ stwierdził w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia, po rozpoznaniu zmodyfikowanego wniosku inwestora z dnia 23 marca 2007 r. (w części nagłówkowej decyzji organ z nieznanych przyczyn, nie wynikających z przedłożonego Sadowi materiału dowodowego, wskazał jako datę wniosku 22 styczeń 2009 r.) to niewątpliwym jest, że stosownie do wskazanego wyżej przepisu przejściowego oparta winna być na stosownych normach Prawa ochrony środowiska. Data złożenia wniosku jest bowiem wcześniejsza niż data wejścia w życie ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, a sprawa nie została uprzednio zakończona decyzją ostateczną. Kwestię tę Kolegium winno, w ramach ponownego rozpoznania sprawy, uczynić przedmiotem wnikliwych rozważań, oceniając zwłaszcza wpływ błędnie przyjętej przez organ I instancji podstawy prawnej na faktyczny przebieg postępowania.

Notabene Sąd zauważa w tym miejscu, że już w postanowieniu z dnia [...] r. nr [...] wyłączającym od prowadzenia postępowania, na jego wniosek, Prezydenta Miasta K. i wyznaczającym do załatwienia sprawy Prezydenta Miasta Z. Kolegium w uzasadnieniu jednoznacznie wskazało, iż rozpoznaniu podlegać winien wniosek złożony w dniu 23 marca 2007 r., a w konsekwencji postępowanie winno opierać się na art. 46 i 46a i innych ustawy Prawo ochrony środowiska. Niezrozumiałym jest zatem powód zmiany stanowiska przez Kolegium i zaakceptowanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji tezy Prezydenta Miasta Z. dotyczącej przyjętego przezeń trybu postępowania, albowiem przyczyn takich Kolegium nie wskazało.

W konsekwencji uwag dotyczących stanu prawnego Sąd nie odnosi się do tych fragmentów uzasadnienia zaskarżonej decyzji, które podnoszą zarzuty związane z konkretnymi przepisami ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (art. 66, 81).

Wskazać natomiast należy, że pomimo zawartych w art. 107 § 3 k.p.a. wymogów w uzasadnieniu wydanej decyzji drugoinstancyjnej Kolegium nie ustosunkowało się do części argumentów podnoszonych przez odwołującą się Spółkę z.o.o. [E]. Brak bowiem jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów związanych z istniejącą, zdaniem odwołującej się Spółki, sprzecznością przedsięwzięcia z planem miejscowym, jak również do podnoszonej kwestii "jedności technologicznej" projektowanych na tym samym terenie instalacji. Kolegium nie ustosunkowało się także do złożonego w formie odpowiedzi na odwołanie pisma inwestora z dnia [...] r. podnoszącego, iż jego zdaniem wnosząca odwołanie Spółka nie posiada działek w obszarze oddziaływania inwestycji i nie powinna być traktowana jako strona postępowania.

W ramach ponownego postępowania organ II instancji powtórnie rozważy sprawę usuwając wątpliwości i uchybienia wskazane powyżej, a następnie, w zależności od wyniku ustaleń, wyda należycie umotywowane rozstrzygnięcie.

W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach obejmujących wpis od skargi w kwocie 500,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 240,00 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa – 17,00 zł orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a. a także § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. 2002, Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).

.