Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 452/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-03-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6535 Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 marca 2018r. sprawy ze skargi E. K. na postanowienie Głównej Komisji Orzekającej w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistych omyłek pisarskich i rachunkowych; 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie z dnia [...] sierpnia 2016 r. 2. zasądza od Głównej Komisji Orzekającej w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych na rzecz E. K. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Regionalna Komisja Orzekająca w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych przy Regionalnej Izbie Obrachunkowej w O. (RKO) wydała w dniu [...] sierpnia 2016 r. postanowienie o sprostowaniu oczywistych omyłek pisarskich i rachunkowych (sygn. akt: [...]) w petitum wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych sygn. [...], z dnia [...] maja 2015 r., o ukaranie: E.K. i E.A., w ten sposób, że:

1. oczywiste omyłki pisarskie w petitum wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych właściwego w sprawach rozpatrywanych przez Regionalną Komisję Orzekającą w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych przy Regionalnej Izbie Obrachunkowej w O., sygn. [...] z dnia [...] maja 2015 r. o ukaranie: E.K. i E.A., postanowiła sprostować w ten sposób, że:

1) na stronie pierwszej - w opisie zarzutu nr 1 dotyczącego Obwinionej E.K., tiret 1: zwrot "opłacenie w dniu 27 kwietnia 2013 r." zastępuje się zwrotem "opłacenie w dniu 27 kwietnia 2012 r.";

2) na stronie pierwszej - w opisie zarzutu nr 1 dotyczącego Obwinionej E.K., usuwa się tiret 6 z uwagi na powtórzenie w nim treści zapisu poprzedzającego go tiretu 5;

3) na stronie czwartej - w opisie zarzutu nr 2 dotyczącego Obwinionej E.K.: zwrot ,,w rocznym sprawozdaniu RB-27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego" zastępuje się zwrotem "w rocznym sprawozdaniu Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa";

4) na stronie piątej - w opisie zarzutu nr 1 dotyczącego Obwinionej E.A., tiret 1: zwrot "opłaconej w dniu 27 kwietnia 2013 r." zastępuje się zwrotem "opłaconej w dniu 27 kwietnia 2012 r.";

5) na stronie piątej - w opisie zarzutu nr 1 dotyczącego Obwinionej E.A.: usuwa się tiret 6 z uwagi na powtórzenie w nim treści zapisu poprzedzającego go tiretu 5;

oczywiste omyłki pisarskie w uzasadnieniu wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych sygn. [...] z dnia [...] maja 2015 r. o ukaranie: E.K. i E.A., postanowiła sprostować w ten sposób, że:

1) na stronie piętnastej w czwartym akapicie: zwrot "sprawozdania RB-27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego" zastępuje się zwrotem "sprawozdania Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa";

2) na stronie piętnastej w drugim akapicie, wers 4-5: zwrot "rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 stycznia lutego 2014 r. w sprawie sprawozdawczości budżetowej (Dz.U. z 2014 r" poz. 119)" zastępuje się zwrotem "rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie sprawozdawczości budżetowej (Dz.U. z 2014 r., poz.119)";

oczywiste omyłki pisarskie w postanowieniu Zastępcy Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych z dnia [...] kwietnia 2015 r. o wszczęciu postępowania wyjaśniającego w sprawie o naruszenie dyscypliny finansów publicznych wobec E.K. i E.A., sygn. [...], w ten sposób, że:

1) na stronie pierwszej - w pkt 1 tiret 1: zwrot "opłacenie w dniu 27 kwietnia 2013 r." zastępuje się zwrotem "opłacenie w dniu 27 kwietnia 2012 r.";

2) na stronie pierwszej - w pkt 1: usuwa się tiret 6 z uwagi na powtórzenie w nim treści zapisu poprzedzającego go tiretu 5;

3) na stronie czwartej - w pkt 2 tiret 1: zwrot "w rocznym sprawozdaniu RB-28 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego"' zastępuje się zwrotem "w rocznym sprawozdaniu Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa";

4) na stronie piątej - w pkt 1 tiret 1: zwrot "opłaconej w dniu 27 kwietnia 2013 r." zastępuje się zwrotem "opłaconej w dniu 27 kwietnia 2012 r.";

5) na stronie piątej - w pkt 1: usuwa się tiret 6 z uwagi na powtórzenie w nim treści zapisu poprzedzającego go tiretu 5.

Zdaniem organu odwoławczego (GKO) RKO, odnosząc się do poszczególnych rozstrzygnięć o sprostowaniu, uzasadniła szczegółowo każde z nich oraz stwierdziła, że wszystkie błędy mają charakter omyłek pisarskich w rozumieniu art. 170 ust. 5 ustawy. Wskazała w szczególności, że oparła się na poglądzie doktryny, że omyłka oczywista to omyłka niebudząca wątpliwości, bezsporna i pewna. Oczywistość omyłki oznacza, że widoczna jest ona w danym kontekście na pierwszy rzut oka i wynikła z pośpiechu lub nieuwagi.

Zażalenia na ww. postanowienia złożyły obie Obwinione.

E.K. zaskarżyła postanowienie w całości, zarzucając:

1. naruszenie art. 170 ust. 5 ustawy, poprzez ich błędną wykładnię tj. przyjęcie, że zapis na stronie czwartej - w opisie zarzutu nr 2 dotyczącego Obwinionej E.K.: zwrot "w rocznym sprawozdaniu RB-27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego" zastępuje się zwrotem "w rocznym sprawozdaniu Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa" stanowi oczywistą omyłkę pisarską.

2. naruszenie art. 170 ust. 5 ustawy, poprzez niezastosowanie go i tym samym nieuwzględnienie w sprostowaniu omyłek rachunkowych popełnionych na stronie 1 punkt 1 podpunkt 1 tiret 4" na stronie 5 ppkt 1 tiret 4, stronie 2 tiret 5, strona 6; tiret 2, na stronie 3 tiret 5, strona 7 tiret 2, strona 3 tiret 8, strona 7 tiret 5 w petitum wniosku o ukaranie i w postanowieniu o wszczęciu postępowania wyjaśniającego.

Wniosła o uchylenie powyższego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez RKO.

Obwiniona E.A. w zażaleniu wskazała, że RKO niesłusznie stwierdziła, że pomylenie numeru i nazwy identyfikującej sprawozdanie jest oczywistą pomyłką pisarską. Postanowienie RKO w tym względzie ingeruje w treść merytoryczną wniosku o ukaranie oraz o wszczęcie postępowania wyjaśniającego, który wskazuje na sprawozdanie RB-27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego a także sprawozdania Rb-28 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego, którego to w instytucji, w której pracuje nie sporządza się.

Zarzuciła także, że RKO nie dokonała sprostowania szeregu omyłek rachunkowych, które podlegały sprostowaniu przez postanowienie Regionalnej Komisji Orzekającej z dnia [...] lutego 2016 r. W ocenie Obwinionej kwestie rachunkowe winny być skorygowane w drodze sprostowania oczywistych omyłek rachunkowych, albowiem ich wysokość w kwestii ewentualnego naruszenia dyscypliny finansów w tym względzie jest istotna.

W następstwie rozpoznania zażaleń obu obwinionych GKO postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r., sygn. akt [...] utrzymała w mocy postanowienia RKO.

Odnosząc się do zarzutów Obwinionych, które uznała za tożsame, Główna Komisja Orzekająca stwierdza w szczególności, że nie ma żadnych podstaw, aby nie przyznać przymiotu oczywistości omyłce polegającej na wskazaniu "w rocznym sprawozdaniu RB-27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego". GKO potwierdza, że z akt sprawy [...] w sposób bezsporny wynika, że postępowanie prowadzone w sprawie dotyczy złożonego przez E.K. - jako Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w O., rocznego sprawozdania Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa od początku roku do końca grudnia 2012 r. Tylko sprawozdanie o numerze Rb-28 i tytule: "sprawozdanie z wykonania planu wydatków budżetu państwa", znajduje się w aktach sprawy (k. 384. 467, 468, 577 i 582). Tylko takie sprawozdanie było przedmiotem badania w sprawie, zarówno na etapie postępowania kontrolnego, jak postępowania wyjaśniającego przed Zastępcą Rzecznika. Jedynie też do ww. rocznego sprawozdania Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa składały wyjaśnienia w toku postępowania w sprawie Obwinione - zarówno na etapie postępowania kontrolnego prowadzonego przez pracowników W. Urzędu Wojewódzkiego w O., jak i postępowania wyjaśniającego przed Zastępcą Rzecznika, w których to wyjaśnieniach Obwinione wyjaśniały okoliczności i powody zaistnienia zarzucanych nieprawidłowości w "rocznym sprawozdaniu Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa od początku roku do końca grudnia 2012 r.

Odnosząc się do zarzutu, że RKO nie dokonała sprostowania szeregu omyłek rachunkowych, wskazano, że zarzut ten nie może zostać oceniony w wyniku złożenia niniejszych zażaleń, ponieważ dotyczą ewentualnych sprostowań oczywistych omyłek pisarskich, które nie były przedmiotem postanowienia RKO. Nie zmienia tego fakt, że GKO zaleciła wnikliwą ocenę wniosku o ukaranie w zakresie sprostowania wszystkich omyłek. Obowiązkiem RKO było ponowne zweryfikowane, czy, i w jakim zakresie niezbędne jest dokonanie sprostowania.

Jednocześnie podkreślono, że zgodnie z art. 170 ustawy, oczywiste omyłki pisarskie lub rachunkowe w orzeczeniu, postanowieniu, zarządzeniu lub ich uzasadnieniu można sprostować, z urzędu lub na wniosek stron, w każdym czasie. Jeżeli zdaniem Obwinionych treść wniosku o ukaranie nadal wymaga sprostowania, można złożyć w tym zakresie stosowny wniosek. GKO nie znalazła natomiast podstaw do sprostowania omyłek pisarskich z urzędu.

Wyżej opisane postanowienia zaskarżyła w całości E.K. zarzucając mu:

1. naruszenie przepisu art. 170 ust. 5 ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych poprzez niezastosowanie go i tym samym nie uwzględnienie sprostowania omyłek rachunkowych popełnionych na stronie 1 punkt 1 podpunkt 1 tiret 4 na stronie 5 ppkt 1 tiret 4, stronie 2 tiret 5, strona 6, tiret 2, na stronie 3 tiret 5, strona 7 tiret 2, strona 3 tiret 8, strona 7 tiret 5 w petitum wniosku o ukaranie i w postanowieniu o wszczęciu postępowania wyjaśniającego,

2. naruszenie przepisu art. 170 ust. 5 ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych poprzez błędną wykładnię tj. przyjęcie, że zapis na stronie czwartej - w opisie zarzutu nr 2 dotyczącego Obwinionej E.K.: zwrot "w rocznym sprawozdaniu RB-27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego" zastępuje się zwrotem "w rocznym sprawozdaniu Rb-28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa" stanowi oczywistą omyłkę pisarską,

Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o:

1. uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji,

2. zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, m. in. że w niniejszej sprawie RKO wydało postanowienie z dnia [...] września 2015 roku o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej, (zawierające sprostowanie zarówno omyłek o naturze pisarskiej jak i rachunkowej), które zostało następnie uchylone (z uwagi na naruszenie art. 85 ust. 2 pkt 4 ustawy) postanowieniem GKO z dnia [...] grudnia 2015 roku, w którym wskazano także, że: "oczywiście, skoro Komisja I instancji podjęła trud dokonania sprostowania z urzędu, dla kompletności rozstrzygnięcia byłoby lepiej, gdyby od razu dostrzeżono wszystkie punkty wymagające sprostowania" i "powinna jednak z urzędu dokonać sprostowania wszystkich pomyłek."

Kolejno postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 roku RKO sprostowała oczywiste omyłki pisarskie i rachunkowe, które także postanowieniem GKO z dnia [...] maja 2016 roku zostało uchylone (z uwagi na naruszenie art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy), a w uzasadnieniu GKO wskazało, że "RKO rozpoznając sprawę w pierwszej instancji powinna rozpoznać ją w całości. Oznacza to zatem, że należy ustalić także czy charakter i skala wprowadzonych zmian uzasadniają przyjęcie, że chodzi wyłącznie o oczywiste omyłki, o których mowa w art. 170 ustawy."

Następnie, dnia [...] sierpnia 2016 roku RKO sprostowała postanowieniem już tylko oczywiste omyłki pisarskie.

Zdaniem skarżącej analizując wydane przez RKO postanowienia, należy wskazać, że zakres ich znacznie się od siebie różni, co jest dla strony całkowicie niezrozumiałe i pozbawione podstaw.

Poza tym zarzut stawiany w zakresie naruszenia art. 170 ust. 5 ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych poprzez jego niezastosowanie jest całkowicie zasadny, zwłaszcza, że z samej treści powyższego przepisu wynika, że oczywiste błędy rachunkowe prostuje się w drodze postanowienia. Zważywszy na fakt, że organ podjął się dokonania sprostowań, to należy uznać, że winien to zrobić kompleksowo, tak jak czynił to we wcześniejszych postanowieniach, zwłaszcza, że usunięcie wad w drodze sprostowania ma nadać wnioskowi i postanowieniu wszczynającym postępowanie wyjaśniające Zastępcy Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych właściwy sens. GKO pozostaje również niekonsekwentne, skoro sam definiuje oczywiste omyłki jako następstwo pośpiechu czy nieuwagi, a w zakresie omyłek rachunkowych twierdzi, że to ich nie dotyczy. Dokonywanie zaś zupełnie niezrozumiałej wykładni art. 170 ustawy i twierdzenie, że omyłki rachunkowe nie mogą zostać sprostowane jest nieprawidłowe.

W ocenie skarżącej nie sposób się zgodzić ze stanowiskiem zawartym w postanowieniu z dnia [...] listopada 2016 roku, że GKO nie może ocenić zarzutu dotyczącego sprostowania szeregu omyłek rachunkowych, gdyż postanowienie z dnia [...] sierpnia 2016 r. dotyczy tylko sprostowania oczywistych omyłek pisarskich. Jest to niezrozumiałe, zwłaszcza w kontekście wcześniej prezentowanego przez GKO stanowiska co do sprostowania wszystkich omyłek jak i szczegółowego uzasadnienia RKO w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2016 roku, gdzie RKO tłumaczy dlaczego ich nie dokonał w swoim postanowieniu.

Skarżąca przypomina iż GKO uznała, że "nie ma żadnych podstaw, aby nie przyznać przymiotu oczywistej omyłce polegającej na wskazaniu "w rocznym sprawozdaniem Rb-27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego". Powołała się na akta sprawy oraz oczywistość, że tylko takie sprawozdanie z racji pełnionych funkcji mogła złożyć strona.

Autorka skargi nie zgadza się ze stwierdzeniem, że sprostowanie w tym zakresie jest konsekwencją "pośpiechu czy nieuwagi". Uzasadnienie GKO nie zawiera bowiem wnikliwego uzasadnienia, zwłaszcza, że są stawiane zarzuty za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Poza tym w postanowieniu o wszczęciu postępowania wyjaśniającego jak i we wniosku o ukaranie mowa jest o sprawozdaniu, które zostało złożone w Urzędzie Wojewódzkim w dniu 15 stycznia 2013 roku. Tymczasem, w aktach sprawy znajduje się sprawozdanie złożone w dniu 15 stycznia 2013 roku. Powyższe, zwłaszcza w połączeniu z podanym sprawozdaniem Rb-27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego stanowi ingerencje merytoryczną i prowadzi do zmiany oceny faktycznej i prawnej.

Skarżąca podnosi, że sprostowanie dokonane przez Skład Orzekający nie dotyczy omyłki pisarskiej, albowiem omyłka pisarska miałaby miejsce, gdyby wpisano tylko numer sprawozdania (27 zamiast 28). We wniosku natomiast umieszczono również nazwę tego sprawozdania tj. sprawozdanie z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego. Jednak nie kieruje ona jednostką administracji rządowej i nie sporządza sprawozdań budżetowych przeznaczonych dla jednostek samorządu terytorialnego. Poza tym sprawozdanie z dochodów prowadzonej przez nią jednostki nie było przedmiotem sprawy. Zmiana numeru oraz nazwy sprawozdania ewidentnie wykracza poza granice określone art. 170 ust. 5 ustawy o odpowiedzialności za naruszenie finansów publicznych i nie może być sprostowana na mocy zaskarżonego postanowienia, albowiem ma wpływ na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Tym samym Komisja Orzekająca dokonała merytorycznego poprawienia wniosku o ukaranie, a nie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej. (Komisja Orzekająca we wniosku o wszczęcie postępowania wyjaśniającego sprostowała zapis o sporządzeniu sprawozdania Rb 27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego.) Skarżąca podnosi, że przywołane rozporządzenie, które zostało rzekomo przez nią naruszone odnosi się zarówno do sprawozdania Rb – 27 jak i Rb – 28 i dlatego precyzja w tym zakresie była wymagana przy formułowaniu postanowienia o wszczęciu ;postępowania wyjaśniającego oraz wniosku o ukaranie. To Zastępca Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych winien był dokonać weryfikacji.

Końcowo skarżąca wskazuje, że zarówno postanowienie o wszczęciu postępowania wyjaśniającego jak i wniosek o ukaranie muszą odpowiadać rygorom wynikającym z ustawy i dlatego winny być precyzyjne, jasne i zrozumiałe dla Obwinionej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Sąd zważył co następuje:

Stosownie do art. 170 ust. 1 – 5 ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz. U. 2013.168 tekst jedn., dalej także jako ustawa):

1. Oczywiste omyłki pisarskie lub rachunkowe w orzeczeniu, postanowieniu, zarządzeniu lub ich uzasadnieniu można sprostować, z urzędu lub na wniosek stron, w każdym czasie. Sprostowanie orzeczenia, postanowienia lub ich uzasadnień następuje w drodze postanowienia, a sprostowanie zarządzenia - w drodze zarządzenia.

2. Sprostowania dokonuje organ, który popełnił omyłkę, albo z urzędu organ odwoławczy, jeżeli postępowanie toczy się przed tym organem.

3. W celu sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej lub rachunkowej w treści wydanego orzeczenia, postanowienia lub ich uzasadnienia, odpowiednio Przewodniczący Głównej Komisji Orzekającej lub przewodniczący komisji orzekającej kieruje sprawę na posiedzenie.

4. O dokonaniu sprostowania, o którym mowa w ust. 1, zamieszcza się stosowną adnotację w protokole z przebiegu posiedzenia.

5. Oczywiste omyłki pisarskie lub rachunkowe we wniosku o ukaranie wniesionym do komisji orzekającej oraz w dołączonych do niego lub złożonych do akt sprawy postanowieniach i zarządzeniach rzecznika dyscypliny i ich uzasadnieniach prostuje, w drodze postanowienia, komisja orzekająca albo Główna Komisja Orzekająca, jeżeli postępowanie toczy się przed tą Komisją. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio.

Powyższy przepis jest po części odpowiednikiem przepisów art. 113 § 1 k.p.a., oraz 156 § 1 p.p.s.a., z tym tylko iż ma zastosowanie także w sytuacjach określonych w ust. 5, nie zaś wyłącznie w przypadku podjętych rozstrzygnięć.

Pojęcie oczywistych omyłek pisarskich lub rachunkowych którym operuje było wielokrotnie przedmiotem wykładni judyktatury (dotyczącej w szczególności art. 113 § 1 k.p.a.)

I tak dla przykładu NSA w wyroku z dnia 11 października 2017 r. sygn.. akt II OSK 2530/16 stwierdził, że organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Błąd pisarski rozumiany jest jako widoczne, niezamierzone i niewłaściwe użycie słowa lub określenia, zastosowanie niewłaściwej pisowni bądź też pominięcie wyrazu lub litery. Błąd rachunkowy odnosi się natomiast do wykonania nieprawidłowej operacji matematycznej lub mylnych obliczeń matematycznych. Omyłki to natomiast inne postacie wadliwości decyzji administracyjnej o podobnym charakterze do wymienionych błędów. Wszystkie te wady muszą mieć charakter techniczny i nieistotny, tj. nie mogą prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia lub znacząco modyfikować stan faktyczny ustalony w sprawie. Ponadto błędy pisarskie, rachunkowe i omyłki powinny być oczywiste, czyli łatwo dostrzegalne, niewymagające przeprowadzenia badań. Oczywistość danej nieprawidłowości wynika z jej natury lub z porównania wady z innymi okolicznościami, które nie budzą wątpliwości. Dopiero spełnienie tych wymogów otwiera drogę do sprostowania decyzji administracyjnej.

Z kolei w wyroku z dnia 5 lipca 2017 r. sygn.. akt II gsk 3047/15 NSA uznał, że nie jest dopuszczalne sprostowanie decyzji:

1. które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego, a przedmiot sprostowania oczywistego błędu (oczywistej omyłki) nie może odnosić się, ani do elementów stanu faktycznego sprawy, jako pierwotnie błędnie (mylnie) wskazanych, ani też do podstawy prawnej decyzji, czy też zastosowanego przepisu prawa, jako pierwotnie błędnie (mylnie) wskazanych.

2. Sprostowaniu nie mogą podlegać błędy i omyłki istotne - a więc błędy i omyłki nieposiadające cechy oczywistości w przedstawionym powyżej rozumieniu tego pojęcia - których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej.

Odnosząc się do omawianej kwestii WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 113/17 przyjął, że:

1. Przez oczywiste omyłki należy rozumieć błędy, które jednoznacznie wynikają z zestawienia zebranego w sprawie materiału z treścią decyzji.

2. Oczywistą omyłką pisarską może być też widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia lub sformułowanie czy też widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Widoczne opuszczenie wyrazu powinno być po prostu zauważalne przy czytaniu danego aktu.

3. Niedopuszczalne jest - w trybie sprostowania aktu - dopisywanie całych sformułowań, niezależnie od tego czy ma to wpływ na treść prostowanej decyzji, czy też nie.

Oczywistym jest również, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany merytorycznej orzeczenia gdyż jeśli rozstrzygnięcie jest wadliwe merytorycznie, zasadna jest jego korekta w trybie instancyjnym (por. m. in. wyrok WSA W Gliwicach z dnia 11 maja 2017 sygn. akt III SA/Gl 155/17).

W wyroku z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 2496/15 NSA stwierdził natomiast, że podstawowym wyznacznikiem omyłki pisarskiej w rozumieniu art. 113 § 1 k.p.a. jest możliwość natychmiastowego i niepozostawiającego jakichkolwiek wątpliwości wykrycia uchybienia w drodze nawet powierzchownego zestawienia treści rozstrzygnięcia z dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy. Aby mogło dość do sprostowania decyzji, oczywistość błędu nie może budzić wątpliwości.

Nie jest dopuszczalne skorygowanie jako błędu lub omyłki pisarskiej takich uchybień jak błędne ustalenia co do obowiązującego prawa stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej, oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej (por. np. wyrok NSA z dnia 4 maja 1988 r. sygn. akt III SA 1466/87).

Reasumując stwierdzić zatem należy, że:

1. w materii prostowania oczywistych omyłek najistotniejszą kwestią jest to, aby te oczywiste błędy należały do kategorii błędów, które można zauważyć "na pierwszy rzut oka", bez konieczności przeprowadzania dodatkowych badań, czy ustaleń. Pomyłki muszą więc być widoczne, a ich oczywistość musi polegać na niewłaściwym użyciu, czy sformułowaniu wyrazu, wbrew zamierzeniu organu. Dodatkowo zauważyć należy, że omawiane błędy nie powinny należeć do merytorycznej strony aktu administracyjnego.

2. podstawową kwestią wskazującą na możliwość rektyfikacji decyzji na podstawie art. 113 § 1 kpa jest to, aby modyfikacja jej treści nie wpływała na ukształtowanie praw bądź obowiązków objętych rozstrzygnięciem (tak m. in. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 24 marca 2017 r. sygn.. akt VII SA/Wa 981/16).

Przenosząc powyższe na grunt sprawy niniejszej stwierdzić należy iż istota sporu między organem a skarżącą sprowadza się do oceny tego czy w ramach trybu przewidzianego w art. 170 ust. 5 ustawy organ mógł sprostować treść wniosku o ukaranie oraz zarzutu sformułowanego wobec obwinionej E.K. odnoszących się do prawidłowości rocznego sprawozdania Rb – 27 z wykonania planu dochodów budżetowych jednostki samorządu terytorialnego i zastąpić go zarzutem odnoszącym się do rocznego sprawozdania Rb – 28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa.

Obwiniona (skarżąca) stoi na stanowisku, że pomylenie numeru i nazwy identyfikacyjnej sprawozdania nie mieści się w granicach wskazanych przez art. 170 ust 5 ustawy. Organ natomiast wskazuje, że z akt sprawy niespornie wynika, że postępowanie w sprawie dotyczyło złożonego przez E.K. jako Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w O. rocznego sprawozdania Rb – 28 z wykonania planu wydatków budżetu państwa od początku roku do końca grudnia 2012 i tylko takie sprawozdanie było przedmiotem badania w sprawie zarówno na etapie postępowania kontrolnego jak i wyjaśniającego.

Zdaniem sądu ewidentna sprzeczność między treścią wniosku o ukaranie i postawionym zarzutem, a przedmiotem postępowania będącego następstwem złożenia tegoż wniosku nie mogła być usunięta w trybie przewidzianym w art. 170 ust. 5 ustawy. Postępowanie ma bowiem ścisły związek zarówno z treścią wniosku o ukaranie jak i z zarzutem skierowanym do określonego podmiotu. Jest oczywiście możliwa sytuacja kiedy okoliczności sprawy do których ujawnienia (wyjaśnienia) dochodzi w toku trwania postępowania wskazują że postawiony zarzut nie jest właściwy. Jego zmiana nie może jednak nastąpić w trybie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej lub rachunkowej. Postawienie określonego zarzutu wiąże się zawsze z naruszeniem konkretnej normy prawa. Choćby więc z tego względu jego modyfikacja (zmiana) nie może mieć miejsca w procedurze przewidzianej dla prostowania oczywistych omyłek pisarskich lub rachunkowych. Zmiana zarzutu nie jest poza tym okolicznością błahą, nieistotną, którą można byłoby dokonywać w każdym czasie co dopuszcza art. 170 ust. 1 ustawy. W tym stanie rzeczy sąd uznaje za zbędne odnoszenie się do pozostałych poruszonych w skardze kwestii skoro organy nie miały podstaw do uznania iż treść zarzutu oraz wniosku o ukaranie może zostać zmieniona w oparciu o art. 170 ust. 5 ustawy.

Na marginesie Sąd wskazuje jednak, iż organ ma rację podnosząc iż sugerowany w skardze brak sprostowania innych oczywistych (zdaniem skarżącej) omyłek nie był przedmiotem rozstrzygnięcia organu. Ich ocena może zatem nastąpić po wystąpieniu ze stosownym wnioskiem w tej materii prze skarżącą.

Mając zatem na względzie powyższe Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.