Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 420/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-10-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 3, art. 145,art.134, art.151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 34 par. 1, art. 18
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art.150, art. 162, art. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art.77par.1, art.80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący NSA Sylwia Zapalska NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie as. sąd. WSA Małgorzata Bejgerowska(spr.) Protokolant sekr. sąd. Magdalena Rossa- Śliwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2008 r. sprawy ze skargi W. T. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w kwestii złożonych zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne oddala skargę /-/M. Bejgerowska /-/S. Zapalska /-w. Zygmont


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej w dniu [...], działając na podstawie art. 17 § 1 oraz art. 34 § 1 i § 2 w związku z art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm. – dalej w skrócie: u.p.e.a.), jako wierzyciel należności podatkowych, postanowił zająć stanowisko odnośnie zarzutów wniesionych przez WT - wnosząc o uznanie ich za nieuzasadnione (nr [...]).

W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji podał, że egzekucja administracyjna przeciwko W T została wszczęta na podstawie tytułu wykonawczego, nr [...], z dnia [...] w związku z brakiem wpłaty podatku akcyzowego wymierzonego decyzją Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...], nr [...]. Pismem z dnia [...] WT wniósł zarzuty, w których podniesiono, iż w toku prowadzonej egzekucji administracyjnej naruszony został przepis art. 33 pkt 1 u.p.e.a., poprzez wszczęcie tej egzekucji mimo nieistnienia obowiązku. Zobowiązany podał, że decyzja wymierzająca podatek akcyzowy nie została prawidłowo doręczona według przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ nie był wówczas w kraju, a więc tytuł wykonawczy jest nieważny. Strona wniosła zatem o cofnięcie tytułu wykonawczego.

Odnosząc się do zarzutów wierzyciel zaznaczył, że Naczelnik Urzędu Celnego wydał decyzję wymierzającą podatek akcyzowy po przeprowadzeniu postępowania podatkowego i została ona doręczona stronie zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm. - zwanej dalej O.p.). Organ podkreślił, że uznanie decyzji za doręczoną poprzez dwukrotne awizowanie, na podstawie art. 150 § 1 i § 2 O.p., podczas gdy strona nie ustanowiła pełnomocnika do spraw doręczeń, w myśl art. 147 § 1 O.p. ma zapobiegać sytuacji, w której strony uniemożliwiałyby dochodzenie należności na rzecz Skarbu Państwa. Organ podał, że nieuregulowanie należności określonych decyzją podatkową, która została doręczona w sposób przewidziany w art. 150 O.p., pociąga za sobą konsekwencje w postaci wszczęcia postępowania egzekucyjnego i podjęcie przez właściwy organ egzekucyjny wszelkich czynności przewidzianych ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w celu przymusowego ściągnięcia powstałej zaległości.

W zażaleniu na powyższe postanowienie W T wniósł o jego uchylenie, powtarzając argumenty dotyczące nieprawidłowego, jego zdaniem, doręczenia decyzji organu podatkowego. Dodatkowo podniósł, że nie przebywał za granicą ponad [...] miesiące i nie miał obowiązku ustanowienia pełnomocnika dla doręczeń, a nadto nie odmawiał przyjęcia pism doręczanych za pośrednictwem poczty. Żalący przyjął, że skoro nie otrzymał decyzji z dnia [...] wymierzającej podatek akcyzowy, to nie otrzymał również tytułu wykonawczego. Wskazał, że termin do wniesienia odwołania winien być mu przywrócony i biec od dnia, w którym zapoznał się faktycznie z treścią tej decyzji.

Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie art. 17 § 1 a i art. 34 § 5 u.p.e.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 K.p.a., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W motywach postanowienia wskazano, że postępowanie egzekucyjne przeciwko W T zostało wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] w związku z nieuregulowaniem należności podatkowych określonych w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...]. Argumentacja strony, zawarta w zażaleniu, odnosi się do kwestii doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...], które nastąpiło prawidłowo w oparciu przepisy Ordynacji podatkowej, a nie jak twierdzi strona, że winien znaleźć zastosowanie Kodeks postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy podał, że z treści uzasadnienia decyzji z dnia [...] wymierzającej podatek akcyzowy wynika, że strona miała pełną świadomość toczącego się postępowania podatkowego oraz jaki był jego przebieg (stawiała się na wezwanie organu w celu złożenia wyjaśnień, zapoznawała się z aktami sprawy). Zdaniem Dyrektora Izby Celnej prawidłowo uznano, że decyzja [...], pomimo niepodjęcia przez zobowiązanego przesyłki listownej w terminie określonym przepisami prawa, została doręczona, w trybie art. 150 O.p. Tym samym zobowiązanie podatkowe powstało, a nieuregulowanie należności w terminie stało się podstawą do wszczęcia postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanego.

WT wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia powyższego postanowienia w całości. Skarżący powtórzył w skardze zarzuty i argumentację podniesioną uprzednio w zażaleniu oraz w zarzutach. Dodatkowo podał, że istnieje niespójność co do stawek podatku akcyzowego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona.

Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), a także art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej w skrócie: P.p.s.a.), bada, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a w szczególności czy przy jej wydawaniu doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów postępowania, dającego podstawę do jego wznowienia, względnie mającego istotny wpływ na wynik tego postępowania (art. 145 P.p.s.a.). Sąd administracyjny dokonuje zatem kontroli legalności działań administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych w zaskarżonej sprawie, a z drugiej przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego (zakaz reformationis in peius).

W postępowaniu przed sądami administracyjnymi pierwszej instancji obowiązuje ponadto zasada oficjalności, mająca tetyczne umocowanie i określone granice w postanowieniach przepisu art. 134 P.p.s.a. Zgodnie z zasadą oficjalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich istotnych naruszeń prawa podatkowego przez organy administracji, a związanych z przedmiotem zaskarżenia, którym w niniejszej sprawie jest stanowisko wierzyciela wyrażone w trybie art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm. - dalej w skrócie: u.p.e.a.), odnośnie zarzutów zgłoszonych przez zobowiązanego.

W analizowanej sprawie poza sporem pozostaje, że w obrocie prawnym jest decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...], nr [...], którą wymierzono WT podatek akcyzowy. Bezspornym jest również to, że podatnik nie uregulował powyższego zobowiązania podatkowego, stąd powstała zaległość podatkowa. W dniu [...] wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy, a następnie wszczęto postępowanie egzekucyjne, uregulowane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w celu przymusowego ściągnięcia powstałej zaległości.

Okoliczność, którą podniósł zobowiązany, polegająca na błędnym przyjęciu jako prawidłowej fikcji doręczenia decyzji wymierzającej podatek akcyzowy po dwukrotnym awizowaniu, na podstawie art. 150 O.p., zamiast faktycznego jej doręczenia, nie dotyczy w istocie postępowania egzekucyjnego, ale podatkowego. Ewentualne nieprawidłowe doręczenie decyzji, która była podstawą wydania tytułu wykonawczego, winno być podnoszone przed podatkowym organem odwoławczym w odwołaniu lub we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, zgodnie z art. 162 O.p., o czym strona została poinformowana w treści zaskarżonego postanowienia. Kwestionowana w skardze prawidłowość doręczenia decyzji w postępowaniu podatkowym, jak również brak spójności w przepisach co do stawek podatku akcyzowego, podczas gdy przedmiotem niniejszej sprawy jest stanowisko wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym, pozostaje poza zakresem oceny Sądu.

Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że skarżący nie podważył skutecznie prawidłowości doręczenia decyzji wymierzającej podatek akcyzowy z dnia [...], na podstawie której wydano w dniu [...] tytuł wykonawczy. W tej sytuacji całkowicie nietrafny jest pogląd, że powyższy tytuł wykonawczy jest nieważny, a obowiązek uregulowania zaległości nie istnieje. Wobec powyższego stanowisko wierzyciela wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, jako nienaruszające przepisów prawa, Sąd uznał za prawidłowe.

Wbrew zarzutom skargi przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie znajdują zastosowania w postępowaniu podatkowym, które jest szczególnym rodzajem postępowania prowadzonym przez organy podatkowe jako wyspecjalizowane organy administracji finansowej, na podstawie procedury uregulowanej w Ordynacji podatkowej, stosownie do treści art. 1 O.p. Decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] w sprawie wymiaru podatku akcyzowego została wydana w toku postępowania podatkowego i zasady doręczania decyzji wydanych w wyniku tego postępowania reguluje ta sama ustawa - Ordynacja podatkowa. Przepisy K.p.a. stosowane są natomiast w toku postępowania egzekucyjnego w administracji w zakresie wskazanym w treści art. 18 u.p.e.a., ale nie, jak wspomniano wcześniej, w postępowaniu podatkowym.

W niniejszej sprawie organ podjął rozstrzygnięcie, opierając się na całokształcie materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.) i mając na uwadze znaczenie poszczególnych dowodów dla sprawy, zasady logiki oraz doświadczenia życiowego, co było warunkiem poprawności dokonanej oceny w świetle art. 80 K.p.a. Fakt, że stanowisko wierzyciela zajęte w niniejszej sprawie nie jest zgodne z oczekiwaniami skarżącego, nie świadczy o tym, że doszło do naruszenia przepisów prawa oraz zasad prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji.

Biorąc pod uwagę całokształt okoliczności Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, wobec czego podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 powołanej wcześniej ustawy – P.p.s.a.

M. Bejgerowska S. Zapalska W. Zygmont