Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 98/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-06-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Opłata targowa
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1, ust.2 , art. 16,  art. 19 pkt 1
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant starszy sekretarz sądowy Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie opłaty targowej za okresy 1-24.05.2015 r., 25-27.05.2015 r., 31.05.2015 r., 1-17.06.2015 r. oraz 19-30.06.2015 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] r., nr [...], określającą B. S. wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej w dniach 1 – 24 maja 2015 r., 25 – 27 maja i 31 maja 2015 r., oraz od 1 do 17 czerwca 2015 r. i od 19 do 30 czerwca 2015 r. w kwocie [...] zł.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że przedmiotem opłaty targowej była sprzedaż przez podatniczkę towarów detalicznych w kiosku oraz na wystawce zorganizowanej przed kioskiem usadowionym na działce przy ulicy [...]

w miejscowości D., dzierżawionej od Gminy D., o powierzchniach [...] m2

i [...] m2. Okoliczności te potwierdzają meldunki inkasenta opłat targowych za poszczególne dni dotyczące odmowy uiszczenia opłaty targowej oraz dokumentacja fotograficzna.

Nie zgadzając się z decyzją organu I instancji, podatniczka wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., wnosząc o ponowne zweryfikowanie naliczenia dokonanego przez Wójta Gminy D. Podatniczka podniosła, że od dnia 27 maja 2015 r. organizując handel nie zajmowała działki większej niż w umowie dzierżawy z dnia 6 maja 2015 r. Dla uzasadnienia swoich twierdzeń podatniczka przedłożyła pomiar dokonany przez inspektora mienia komunalnego z dnia 27 maja 2015 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, przytoczyło treść przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (dalej, w skrócie: "u.p.o.l.").

Organ odwoławczy wskazał następnie, że podatniczka nie kwestionuje,

że dokonywała sprzedaży na targowisku podaje jednak, że obszar działki zajmowany przez nią, w związku ze sprzedażą, mieścił się w obszarze działki o pow. [...] m2, którą dzierżawi na ten cel od Gminy D.

Organ odwoławczy przypomniał, że podatniczka oraz Gmina D. zawarły umowę dzierżawy działki nr [...] położonej w D. o powierzchni [...] m2, stanowiącą własność Gminy. W zakresie wydzierżawionej powierzchni podatniczka korzystała ze zwolnienia podmiotowego od obowiązku ponoszenia opłaty targowej przewidzianej w art. 16 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Organ I instancji wydając zaskarżoną decyzję uznał, że czynności wykonywane przez podatniczkę mieszczą się w rozumieniu pojęcia "dokonywanie sprzedaży" na targowisku w związku z tym podlegają opłacie targowej i podlegają zwolnieniu od tej opłaty na podstawie art. 16 u.p.o.l., jedynie w zakresie wielkości wydzierżawionej nieruchomości. Jednocześnie z notatek służbowych inkasenta opłaty targowej wynikało, że w daniach od 1 maja do 24 maja 2015 r., 25 - 27 maja 2015 r. i 31 maja 2015 r. oraz od 1 do 17 czerwca 2015 r. i od 19 do 30 czerwca 2015 r. podatniczka, prowadząc sprzedaż detaliczną towarów w kiosku oraz eksponując towar na wystawce, zajmowała powierzchnię [...] m2 lub [...] m2.

Zdaniem organu odwoławczego, skoro podatniczka ustawiła poza kioskiem

tzw. wystawkę służącą jako miejsce oferowania reklamy sprzedawanych towarów,

to stanowi on element miejsca dokonywania sprzedaży, czyli powierzchni targowiska zajętej przez sprzedawcę. W świetle powyższego, wystawka przygotowana przez podatniczkę, na której wyeksponowany był oferowany towar, stanowiła przedmiot opłaty targowej.

W ocenie organu odwoławczego, twierdzenia podatniczki podniesione

w odwołaniu, nie poparte materiałem dowodowym dotyczącym całego spornego okresu, nie mogą stanowić podstawy do uznania, że pomiar został wykonany w sposób nieprawidłowy. Uwzględnić przy tym należy, że inkasent jest osobą zaufania dla organu podatkowego, dlatego przyjąć należy, że pomiar powierzchni sprzedaży dokonywany był prawidłowo. Organ odwoławczy zgodził się przy tym z organem I instancji, że opłata targowa pobierana jest na targowisku, za każdy dzień zajmowania targowiska, a zatem opłata za 27 maja 2015 r. mogła być pobrana po godzinie 12:55, a zatem po dokonaniu pomiaru przez inspektora komunalnego.

Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja jest zgodna ze stanem faktycznym wynikającym z materiału dowodowego oraz z przepisami prawa podatkowego.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, B. S., pismem z dnia 28 grudnia 2015 r., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy D. w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

- art. 15 ust.1 i ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz § 1 ust. 1 pkt. 3 uchwały Rady Gminy Darłowo nr LW458/2014 z dnia 24 października 2014 r.

w sprawie ustalania stawek opłaty targowej, terminu płatności i sposobu jej poboru na terenie Gminy Darłowo (Dz. Urz. Województwa Zachodniopomorskiego z dnia

3 listopada 2014 r., poz. 4224)

- art. 7, 77 i 80 oraz art. 130 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uznanie, że skarżąca handlując w dniach od 1 maja do 24 maja 2015 r., w dniach

25 - 27 maja 2015 r. i 31 maja 2015 r. oraz od 1 do 17 czerwca 2015 r. i od 19 do

30 czerwca 2015 r. w D. przy ul. [...] na działce nr [...] w kiosku, nie uiściła opłaty targowej zgodnie z zasadą, co mija się z prawdą.

Zdaniem skarżącej, opłata targowa została nałożona za powierzchnię na której nie handlowała, jak też za powierzchnię której nie użytkuje od maja 2015 r.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718, dalej, w skrócie: "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego tej decyzji.

Istota sporu sprowadza się do ustalenia tego, czy w okolicznościach rozpatrywanej sprawy w sposób prawidłowy, określono wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej z tytułu prowadzenia detalicznej sprzedaży towarów, prowadzonej w kiosku i wyeksponowanych na wystawce przed kioskiem w D. przy ul. [...] w dniach od 1 maja do 24 maja 2015 r., 25 - 27 maja 2015 r. i 31 maja 2015 r. oraz od 1 do 17 czerwca 2015 r. i od 19 do 30 czerwca 2015 r. kwocie [...] zł.

Zdaniem skarżącej, organy wadliwie ustaliły użytkowaną powierzchnię handlową wobec czego, opłata targowa została nałożona za powierzchnię, na której nie handlowała.

W ocenie organu, dokonywanie sprzedaży rozumiane jako korzystanie

z targowiska, ma miejsce zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz kiosku. Sprzedaż towaru na targowisku rodzi obowiązek zapłaty opłaty targowej, zaś jej wysokość jest zależna od powierzchni, którą zajmuje sprzedający.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849

zw. dalej: "u.p.o.l."), opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach, z zastrzeżeniem ust. 2b stanowiącym, że: opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich częściach.

Targowiskami, o których mowa w ust. 1, są wszelkie miejsca, w których jest prowadzona sprzedaż. Znaczenie terminu: "targowisko" ma zasadnicze znaczenie dla potrzeb pobierania opłaty targowej. Cytowany przepis w ust. 2 zawiera definicję terminu "targowiska", które - jak wynika z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego - jest szersza od definicji "targowiska" jaką posługiwał się dekret z 2 sierpnia 1951 r. o targach i targowiskach (Dz. U. Nr 41, poz. 312 ze zm.). Zgodnie bowiem z przepisem art. 15 ust. 2 u.p.o.l., targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż. A zatem, pobieranie opłaty targowej na podstawie wskazanej ustawy jest związane z prowadzeniem sprzedaży lub chociażby złożeniem oferty. Z cytowanego przepisu wynika, że nie ma większego znaczenia, w jakim miejscu prowadzona jest sprzedaż oraz czy sprzedaż ma charakter stały czy okazjonalny. Skoro o pobieraniu opłaty targowej decyduje sprzedaż towaru, uprawnione jest jej pobieranie również za prowadzenie sprzedaży poza miejscami do tego wyznaczonymi (por. wyrok Sądu Najwyższego z 9 grudnia 1994 r., sygn. akt ARN 66/93, OSNC 1994/6/139).

Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyrażał pogląd, że skoro, zgodnie

z art. 15 ust. 2 u.p.o.l., targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż to chodzi o miejsca, w których lokalizację wyznacza gmina, jak i każde inne miejsce mimo, że formalnie nie jest ono przez gminę oznaczone jako targowisko.

W takim rozumieniu targowiskiem jest, m.in. hala targowa, dom handlowy, plac, chodnik, pas przydrożny, byleby w tych miejscach prowadzono sprzedaż.

Opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych

w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowiska oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko (art. 15 ust. 3 u.p.o.l.). Stąd też, handlujący na targowisku, mimo uiszczania czynszu dzierżawnego, opłaty za wjazd na targowisku lub za zajęcie straganu, musi również płacić opłatę targową na rzecz gminy.

Ustawodawca w przepisach u.p.o.l., nie zdefiniował terminu "dokonywanie sprzedaży". Należy zatem przyjąć jego szerokie rozumienie, obejmujące nie tylko sprzedaż w rozumieniu art. 535 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), ale również czynności mające miejsce przed sprzedażą.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazywano, że przy ustalaniu znaczenia terminu "dokonywanie sprzedaży" nie jest istotne, czy dana osoba lub jednostka sprzedała oferowany towar, czy też żadna transakcja nie została sfinalizowana. Sama gotowość dokonywania sprzedaży, która przejawia się m.in. zajęciem miejsca na targowisku i wyeksponowaniem towaru, jest wystarczającą przesłanką do poboru opłaty targowej przez inkasenta. Termin "dokonywanie sprzedaży", zawarty w art. 15 ust. 1 u.p.o.l., oznacza, że każdy wymieniony w tym przepisie podmiot korzystający

z targowiska, w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.o.l., w celu podjęcia sprzedaży jakichkolwiek artykułów jest zobowiązany do zapłacenia opłaty targowej, a tym samym sformułowanie "dokonujących sprzedaży" należy interpretować szeroko, uznając, że obejmuje ono wszelkie czynności podejmowane przez podmiot określony w art. 15 ust. 1 u.p.o.l. w celu dokonania sprzedaży, a w szczególności oferowanie produktów, składowanie na stoisku, oczekiwanie na kontrahentów. Powyższe okoliczności wystąpiły na gruncie stanu faktycznego ustalonego w rozpoznawanej sprawie, który za podstawę orzekania przyjmuje także skład orzekający w sprawie.

Za bezzasadny uznać zatem należy zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.o.l. Obowiązek uiszczenia opłaty targowej powstaje z mocy prawa z chwilą faktycznego podjęcia czynności handlowych zmierzających do dokonania sprzedaży (niezależnie od skutku) w każdym miejscu danej gminy, przy czym realizacja tego ustawowego obowiązku następuje w razie zażądania jej uiszczenia przez inkasenta,

i z tą też chwilą następuje określenie osoby zobowiązanej do zapłaty określonego już zobowiązania z tytułu opłaty targowej przewidzianej uchwałą rady gminy, uprawnionej do określenia zasad i poboru oraz wysokości stawek opłaty targowej, stosownie do art. 19 pkt 1 u.p.o.l. Powstanie zatem zobowiązania z tytułu opłaty targowej wynika z samego faktu podjęcia działalności handlowej (sprzedaży) na terenie danej gminy.

Na podstawie art. 16 u.p.o.l., zwalnia się natomiast od opłaty targowej osoby

i jednostki dokonujące sprzedaży na targowiskach, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach. Przepis ten nie ma zastosowania do osób, które są podatnikami podatku od nieruchomości i prowadzą działalność sprzedaży towarów na targowisku poza miejscem, od którego płacą podatek od nieruchomości; opłata targowa dotyczy tylko powierzchni nieobjętej tym podatkiem. W niniejszej sprawie czynności wykonywane przez skarżącą, podlegają zatem zwolnieniu od opłaty targowej, na podstawie art.16 u.p.o.l., jednak jedynie w zakresie wielkości wydzierżawionej nieruchomości.

Podkreślenia wymaga, że dla obowiązku uiszczenia opłaty targowej nie jest istotne, czy osoba, będąca podatnikiem podatku od nieruchomości na targowisku, korzysta z pozostałej części targowiska bezpośrednio dla dokonywania czynności sprzedaży, czy też wykorzystuje ją na cele ekspozycji towarów w celu reklamy. Wystawa towarów w miejscu sprzedaży lub w bezpośrednim sąsiedztwie z miejscem sprzedaży mieści się w zakresie działalności handlowej lub targowej.

Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika,

że we wskazanych w decyzji dniach, skarżąca prowadziła sprzedaż detaliczną towarów w kiosku w D. przy ul. [...] oraz eksponując towar na wystawce przed kioskiem o powierzchni [...] m2 oraz [...] m2. Fakt ten potwierdzają sporządzone przez inkasenta opłaty targowej notatki służbowe. Nadto, w dniu 20 maja 2015 r., prowadzony przez skarżącą punkt handlowy został objęty kontrolą podatkową, z której sporządzono protokół kontroli wraz z dokumentacją fotograficzną. Kontrolę przeprowadzili inkasent oraz pracownicy Straży Gminnej.

W ocenie Sądu, zawarte w aktach sprawy dowody w sposób przekonujący potwierdzają fakt prowadzenia przez skarżącą w ww. dniach działalności handlowej na powierzchni wynikającej z notatek służbowych inkasenta gminnego, bowiem były one sporządzane na bieżąco i brak jest jakichkolwiek podstaw do kwestionowania danych w nich zawartych. Z dokumentacji fotograficznej wyraźnie wynika fakt ekspozycji towarów na zewnątrz pawilonu, w dniu 20 maja 2015 r., co zostało następnie stwierdzone we ww. notatkach inkasentów. Sąd podziela przy tym pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2002 r. (sygn. akt III SA 680/02, wyrok dostępny na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym stwierdzono, że "notatki urzędowe, sporządzone przez uprawniony podmiot, mają walor dokumentu, który w pełni pozwala na przyjęcie za wiarygodne, zawartych w nim danych".

Trafnie organ przyjął, że ustaleń tych nie sposób obalić w oparciu o twierdzenia i dokumenty zaoferowane przez skarżącą. Przedłożony przez skarżącą, pomiar dokonany przez inspektora mienia komunalnego z dnia 27 maja 2015 r. nie rzutuje na wadliwość pomiarów inkasenta, być może dokonanych po godzinie 12:55. Również umowa dzierżawy zawartą z Gminą D. na okres od 1 maja 2015 r. do 31 lipca 2015 r., nie stanowi okoliczności mogącej podważyć prawdziwość ustaleń wynikających z materiału fotograficznego oraz notatek służbowych inkasentów. Należy bowiem jeszcze raz podkreślić, że obowiązek uiszczenia opłaty targowej powstaje z mocy prawa z chwilą faktycznego podjęcia czynności handlowych zmierzających do dokonania sprzedaży w każdym miejscu danej gminy.

Nietrafiony jest zarzut naruszenia uchwały Rady Gminy Darłowo nr LV/458/2014 z dnia 24 października 2014 r. w sprawie ustalenia stawek opłaty targowej, terminu płatności i sposobu jej poboru na terenie Gminy D. W kwestii wyliczenia wysokości opłaty targowej, organ zasadnie oparł się na zestawieniach sporządzonych przez służby miejskie, co do dat dokonywania sprzedaży i wielkości powierzchni, na której sprzedaż ta była dokonywana, materiale fotograficznym oraz stawkach dziennych opłaty, uchwalonych przez Radę Gminy D., prawidłowo dokonując wyliczenia kwoty opłaty targowej.

Organy przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy nie naruszyły także wskazanych

w skardze przepisów Kodeksu postepowania administracyjnego, bowiem ta ustawa nie znajdowała w toku prowadzonego postępowania zastosowania.

Organy podatkowe zebrały materiał dowodowy w zakresie niezbędnym, wystarczającym do wydania rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonały wszechstronnej

i trafnej jego oceny. Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie i w granicach prawa. Wyrażone w decyzji stanowisko organu odwoławczego zostało właściwie uzasadnione, z odwołaniem się do stanu faktycznego wynikającego ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Zdaniem Sądu, wnioski wyciągnięte z takiej oceny przez organ podatkowy, co do zakresu przedmiotu opodatkowania oraz związanej z nim stawki opodatkowania, znajdują pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym i opierają się na jego swobodnej ocenie, respektującej wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało skargę oddalić.