Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SAB/Po 71/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-05-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
Powołane przepisy: article: art. 35, art. 36 par. 1 i art. 37 par 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 maja 2022 r. sprawy ze skargi S. Oddział w S. O. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania zażalenia 1. umarza postępowanie sądowe w części dotyczącej zobowiązania Samorządowego Kolegium Odwoławczego do rozpoznania zażalenia skarżącej od postanowienia Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] 2. stwierdza, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się bezczynności w rozpoznaniu zażalenia, o którym mowa w pkt 1 wyroku; 3. stwierdza, że bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej S. Oddział w S. O. kwotę [...]zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 18 marca 2022 r. Skarżąca S. sp.z o.o. w S., reprezentowana przez pełnomocnika profesjonalnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego

w przedmiocie rozpoznania jej zażalenia z dnia [...] lipca 2021 r. na postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta W. z [...] czerwca 2021 r. (nr [...]) negatywnie opiniujące wniosek Skarżącej o zmianę decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2014 r. (nr [...]) w przedmiocie udzielenia Skarżącej zezwolenia na zbieranie odpadów w miejscowości M. gm. W., na działce o nr. ewid. [...].

W skardze sformułowano wnioski o:

1) zobowiązanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do rozpoznania opisanego powyżej zażalenia w terminie 7 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.;

2) stwierdzenie, że nierozpoznanie zażalenia w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 oraz § 1a p.p.s.a.;

3) skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.;

4) zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że Skarżąca wniosła o zmianę udzielonego jej zezwolenia na zbieranie odpadów, a stosownie do art. 41 ust. 6a ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2021 r. poz. 779 ze zm.) w zw. z art. 106 § 1 k.p.a. zezwolenie na zbieranie odpadów wydaje się po zasięgnięciu opinii wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, właściwych ze względu na miejsce prowadzenia zbierania odpadów. W dniu [...] czerwca 2021 r. Burmistrz Gminy i Miasta W. wydał postanowienie, którym negatywnie zaopiniował wniosek Skarżącej. Na postanowienie to Skarżąca wniosła zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (zwane dalej także "Kolegium"). Jak podała Skarżąca, wobec braku rozpatrzenia przez Kolegium zażalenia przez okres ponad 3 miesięcy oraz braku informacji o podjęciu jakichkolwiek czynności zmierzających do rozpoznania zażalenia, w dniu [...] października 2021 r. Skarżąca skierowała do Kolegium ponaglenie w trybie art. 37 § 1 pkt 1 i § 3 pkt 2 k.p.a. Dodano, że pomimo upływu kolejnych niemal 5 miesięcy, Kolegium nie rozpoznało ani ponaglenia, ani zażalenia. Skarżąca nie uzyskała informacji o jakichkolwiek czynnościach Kolegium, zmierzających do rozpoznania wspomnianych środków. Nadto, Skarżąca nie uzyskała również jakiegokolwiek zawiadomienia o niezałatwieniu sprawy w terminie.

W dalszej kolejności, podniesiono, że sytuacja Skarżącej jest o tyle pilna, iż zgodnie z posiadanym zezwoleniem na zbieranie odpadów na nieruchomości Skarżącej w m. M. , gm. W. (nr ewid. [...]), Skarżąca może przyjąć maksymalnie [...] ton odpadu o kodzie 03 01 05 (trociny, wióry, ścinka, drewno, płyta wiórowa i fornir inne niż wymienione w 03 01 04). Przedmiotem toczącego się postępowania w sprawie zmiany zezwolenia jest m.in. zwiększenie tych ilości odpadów. Zwrócono uwagę, że w okresie od początku 2022 roku do dnia [...] marca 2022 r. (zatem przez nieco ponad dwa miesiące roku 2022) Skarżąca przyjęła już [...] wskazanych odpadów. Mając na uwadze, iż Spółka prowadzi regularną działalność, a odpadów będzie przybywać, wysoce prawdopodobne jest, że wartości wskazane w zezwoleniu zostaną wyczerpane już w połowie roku, a zatem, zdaniem Skarżącej, przed tą datą winna ona dysponować zmienionym zezwoleniem. Jednocześnie, przygotowując się do zwiększenia zakresu prowadzonej działalności, Skarżąca złożyła wniosek o zmianę zezwolenia z ponad rocznym wyprzedzeniem przed spodziewaną datą konieczności uzyskania zmienionego zezwolenia, mając na uwadze, że postępowania administracyjne trwają zazwyczaj dłużej niż wskazywałyby na to terminy wskazane w k.p.a., przy czym, zdaniem Skarżącej, terminy te należy traktować jako maksymalne terminy załatwiania spraw. Dodano także, że Skarżąca ma świadomość tego, iż liczba spraw rozpatrywanych przez Kolegium może być znacząca, a możliwości ich rozpoznania ograniczone, jednak, w ocenie Skarżącej, okoliczności te co do zasady nie uzasadniają przekroczenia terminów określonych w k.p.a. Kwestie związane z trudnościami organizacyjnymi i osobowymi organu nie zwalniają bowiem, zdaniem Skarżącej, z zarzutu bezczynności. Skarżąca podniosła, że brak rozpoznania zażalenia, a co za tym idzie możliwości zmiany zezwolenia, wpływa nie tylko na sytuację Skarżącej, ale także na jej kontrahentów i podmioty współpracujące oraz pracowników. Jeśli zezwolenie nie zostanie zmienione, to istnieje duże prawdopodobieństwo wstrzymania działalności przez Skarżącą, a do takiej sytuacji nie chce ona dopuścić.

Skarżąca wywiodła, że dla stwierdzenia bezczynności organu istotny jest jedynie upływ czasu między datą wszczęcia postępowania (wniesienia zażalenia) a chwilą orzekania przez Sąd w sprawie ze skargi na bezczynność. Jak podała Skarżąca, w jej sprawie minęło 8 miesięcy od złożenia zażalenia i ponad 5 miesięcy od złożenia ponaglenia. Co więcej, w ocenie Skarżącej, w takim przypadku uzasadnione jest uznanie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, gdyż zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem zaniechań Kolegium, które wyrażają się w braku podejmowania rozstrzygnięcia, braku zawiadomienia o niezałatwieniu sprawy w terminie oraz braku jakiejkolwiek reakcji na ponaglenie. Skarżąca podkreśliła, że Kolegium przez 8 miesięcy nie podjęło żadnej czynności w sprawie i nie poinformowało Skarżącej o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie, jak i nie wskazało terminu załatwienia sprawy. Tym samym, Kolegium nie zareagowało na żadne ze wskazanych wyżej pism Skarżącej i nie udzieliło na nie żadnej odpowiedzi czy wyjaśnień. Zdaniem Skarżącej, taka postawa Kolegium nosi znamiona bezczynności i to w jej kwalifikowanej postaci. Wskazując na konieczność odniesienia się także do okoliczności faktycznych sprawy, Skarżąca zwróciła uwagę, że sprawa dotyczy zażalenia złożonego przez nią do Kolegium, a przez to nie jest ona skomplikowana ani pod względem formalnym, ani merytorycznym, nie wymaga także podjęcia dodatkowych czynności poza zwykłą analizą akt sprawy i wydaniem rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] kwietnia 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi w całości oraz skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że nie załatwiło przedmiotowej sprawy w terminie z uwagi na obciążenie znaczną ilością spraw wymagających rozpatrzenia. Jak podano, sprawa została jednak załatwiona postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2022 r., nr [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności (zgodności z prawem).

Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022, poz. 329 – dalej jako: p.p.s.a.) przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być brak działań administracji publicznej w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na jej organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie. Z treści przywołanych przepisów ustawy procesowej wynika, że zaskarżalna do sądu opieszałość organu administracji w procedowaniu może przybrać dwie postaci – bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., wymogiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego omawianej skargi jest to, aby została ona poprzedzona ponagleniem skierowanym do właściwego organu.

Rozpoznawana w niniejszej sprawie skarga dotyczy bezczynności organu w przypadku określonym w pkt 2 art. 3 § 2 p.p.s.a., (v. art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy), i jest dopuszczalna, jako że przed jej wniesieniem pełnomocnik skarżącego skierował do skarżonego organu ponaglenie. Nie ulega wątpliwości, że w okolicznościach badanej sprawy stosowny tryb został wyczerpany - ponaglenie Skarżącej w sprawie administracyjnej, co do której wniosła skargę na bezczynność, zostało wniesione w dniu [...] października 2021 r., co ujawniają bezsprzecznie przekazane Sądowi akta administracyjne (k. 22-23 akt adm. org. II inst.).

Sąd dodatkowo zauważa, że wydanie przez Kolegium postanowienia z dnia [...] kwietnia 2022 r., nr [...], już po wniesieniu w dniu [...] marca 2022 r. skargi do sądu, nie stanowi przeszkody dla merytorycznego rozpoznania skargi.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania przedmiotowej skargi należy zauważyć, że w niniejszym postępowaniu obowiązkiem Sądu było zbadanie, czy zarzucana w skardze bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego rzeczywiście istniała – tak w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania – a jeśli tak, to czy miała ona charakter rażącego naruszenia prawa.

Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 sąd: zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

W zaskarżonej skardze S. sp.z o.o. w S. zarzuciła Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu jedynie bezczynność w rozpoznaniu zażalenia Skarżącej z dnia [...] lipca 2021 r. na postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], czym ograniczyła przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego, wyłączając z niego konieczność przeprowadzenia przez Sąd analizy potencjalnego przewlekłego prowadzenia postępowania. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021, poz. 735 – dalej jako: k.p.a.), bezczynność to stan, w którym nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. (a więc w terminie dodatkowym wyznaczonym przez organ).

Stwierdzenie, iż organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania wymaga również dokonania oceny, czy bezczynność lub przewlekłość miała charakter rażący. Rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego sformułowania za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezspornie ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być przy tym dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych. Nie jest bowiem możliwe przesądzenie z góry o tym, że dana kategoria naruszeń przybiera postać kwalifikowaną (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wr 14/14).

Aby ocenić zasadność zarzutów skargi według określonych wyżej kryteriów, należy uwzględnić regulacje prawne i procedury w jakich działał organ administracji, którego przewlekłe postępowanie jest przedmiotem skargi.

Stosownie do treści art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (art. 12 § 2 k.p.a.). W myśl art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Zauważyć należy także, że stosownie do art. 144 k.p.a. w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołania. Oznacza to, że przepisy określające terminy rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym mają także zastosowanie do rozpoznawania przez organy wyższej instancji zażaleń.

Mając na uwadze przywołane powyżej przepisy k.p.a., w szczególności określające terminy rozpoznania zażalenia w postępowaniu przed organem wyższego stopnia, jak w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się bezczynności w rozpoznaniu zażalenia Skarżącej na postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] Weryfikacja akt sprawy potwierdza, że Kolegium było bezczynne, ignorując ustawowe terminy rozpoznania zażalenia Skarżącej.

Zauważyć należy, że pismem z dnia [...] maja 2021 r. Skarżąca zwróciła się do Marszałka Województwa W. z wnioskiem o zmianę treści decyzji z dnia [...] maja 2021 r., nr [...] zezwalającej na prowadzenie zbierania odpadów w miejscowości M. , gm. W., w zakresie zapisu dotyczącego maksymalnej masy magazynowanych odpadów w ciągu roku dla kodu 03 01 05. Pismem z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], Marszałek Województwa W. zwrócił się do Burmistrza Gminy i Miasta W. o zaopiniowanie, mając na uwadze art. 41 ust. 6a ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 779, ze zm.), wniosku S. sp. z o.o. w S. o zmianę decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], udzielającej Skarżącej zezwolenia na prowadzenie zbierania odpadów w miejscowości M., działka o nr ewid. [...], gm. W., zmienionej decyzją Marszałka Województwa W. z dnia [...] maja 2021 r., nr [...] Zgodnie z treścią pisma, przekazano także złożony wniosek, celem wydania opinii w terminie 14 dni od daty doręczenia niniejszego pisma, zgodnie z art. 106 § 3 k.p.a.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], Burmistrz Gminy i Miasta W. negatywnie zaopiniował wskazany wniosek Skarżącej o zmianę decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] (karta nienumerowana akta adm. org. I inst.). Postanowienie to zostało doręczone Skarżącej w dniu [...] lipca 2021 r.

Pismem z dnia [...] lipca 2021 r. Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika profesjonalnego, wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem Burmistrza Miasta i Gminy W. zażalenie na przywołane postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...] czerwca 2021 r., nadając je w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu [...] lipca 2021 r. (k. 1-13 akt adm. org. II inst.). Zażalenie to wraz z aktami sprawy wpłynęło do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...] lipca 2021 r., o czym świadczy prezentata na piśmie Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...] lipca 2021 r. w sprawie przekazania zażalenie (k. 16 akt adm. org. II inst.).

Z akt sprawy administracyjnej wynika, że od dnia otrzymania zażalenia, tj. [...] lipca 2021 r. do dnia [...] kwietnia 2022 r. (kiedy wydano postanowienie merytorycznie rozpoznające zażalenie) Kolegium nie podjęło żadnych czynności bezpośrednio zmierzających do załatwienia zażalenia Skarżącej. Oznacza to, że od dnia [...] lipca 2021 r. do dnia [...] kwietnia 2022 r., tj. przez okres 8 miesięcy, zażalenie pozostało niezałatwione, a jednocześnie organ II instancji nie podejmował również żadnych czynności zmierzających do załatwienia sprawy. Postanowienie załatwiające zażalenie Skarżącej wydano dopiero po wniesieniu skargi do Sądu.

Rozpoznając przedmiotową skargę Sąd stwierdził zatem, że w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania zażalenia Skarżącej była ona zasadna w dniu jej wniesienia ([...] marca 2022 r.), niemniej jednak w chwili orzekania przez Sąd stan bezczynności ustał, skoro postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2022 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy.

Dlatego też, ponieważ bezczynność Kolegium ustała po wniesieniu skargi, postępowanie sądowe - w zakresie zobowiązania do wydania aktu lub dokonania czynności - należało umorzyć jako bezprzedmiotowe, na podstawie art.161 § 1 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w pkt 1 sentencji wyroku.

W następnej kolejności należało zatem rozstrzygnąć, czy bezczynność zaistniała w tej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, iż rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu 149 § 1a p.p.s.a. jest stan, w którym bez żadnych wątpliwości, w okolicznościach danej sprawy, można stwierdzić, że w sposób oczywisty naruszono prawo. W przypadku przekroczenia przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, o tym czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nie decyduje sam tylko przedmiot sprawy, ale wszystkie okoliczności z tym związane, w tym także czas trwania tejże bezczynności (przewlekłości). Chodzi zatem o wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Tym samym bezczynność o charakterze rażącego naruszenia prawa ma miejsce w sytuacji, gdy w sposób znaczący i jednoznaczny doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające winę organu za tę bezczynność. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. (lub przepisu szczególnego) można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (por. wyroki NSA z: 21.03.2018 r. II OSK 3253/17; 10.10.2018 r. II OSK 721/18; 10.01.2017 r. II FSK 3646/14; 8.07.2015 r. I OSK 237/15). Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych.

Niekwestionowany w orzecznictwie i w piśmiennictwie pozostaje pogląd, zgodnie z którym warunkiem uznania, że doszło do rażącego naruszenia prawa jest znaczące przekroczenie terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności. Do terminów załatwienia sprawy nie wlicza się jednak okresów opóźnień z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). To zatem, czy do przekroczenia terminu doszło z przyczyn niezależnych od organu, ma istotne znaczenie dla stwierdzenia bezczynności. Okoliczności te mają także znaczenie dla oceny, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany. Okoliczności dotyczące realnej możliwości działań organu, w tym także kwestia braku odpowiedniej obsady etatowej i znaczna ilość spraw podlegających rozpoznaniu, podlegają ocenie w każdej indywidualnej sprawie (por. m.in. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Podobnie, indywidualnej ocenie podlega zaangażowanie organu polegające na zapoznaniu się z zebranym materiałem wyjaśniającym, analizie tego materiału, rozważeniu twierdzeń stron, pojawiającej się w określonej fazie postępowania ewentualnej potrzebie uzupełniania materiału dowodowego. Należy także brać pod uwagę to, jaki jest stopień skomplikowania występującej w sprawie problematyki prawnej.

W sprawie niniejszej poza sporem pozostaje, że organ co najmniej kilkukrotnie przekroczył ustawowy termin do rozpoznania zażalenia Skarżącej, którą – jak dowodzą akta sprawy – był w stanie załatwić w terminie miesiąca (nie było w szczególności potrzeby przeprowadzenia jakiegokolwiek uzupełniającego postepowania wyjaśniającego, a całość materiału w sprawie Kolegium posiadało od dnia [...] lipca 2021 r. – kiedy Kolegium otrzymało akta sprawy). Zestawiając ze sobą datę otrzymania przez Kolegium przekazanego mu zażalenia Skarżącej ([...] lipca 2021 r.) oraz datę rozpoznania tego zażalenia ([...] kwietnia 2022 r.) trzeba stwierdzić, że Skarżąca oczekiwała na załatwienie jej zażalenia ponad 8 miesięcy, przy czym przez tak samo długi okres - 8 miesięcy - Kolegium nie udokumentowało w aktach sprawy podjęcia - żadnej - czynności zmierzającej do efektywnego jej zakończenia. Jednocześnie, jak dowodzą akta sprawy Kolegium zignorowało również ponaglenie Skarżącej z dnia [...] października 2021 r. Pomimo ponaglenia, Skarżąca nie została nawet zawiadomiona o przewidywanym terminie rozpoznania jej zażalenia, nawet pomimo wniesionego przez Skarżącą ponaglenia z dnia [...] października 2021 r., tj. kiedy zażalenie Skarżącej oczekiwało na rozpoznanie przez Kolegium już od 3 miesięcy.

W ponagleniu Skarżąca podnosiła natomiast, że z informacji telefonicznej uzyskanej od Kolegium wynika, że z powodów organizacyjnych czas oczekiwania na rozstrzygniecie sprawy może wydłużyć się nawet do kilku miesięcy. Skarżąca podała przy tym, że do czasu rozstrzygnięcia wniesionego przez nią zażalenia Skarżąca nie będzie mogła prowadzić działalności w planowanym zakresie, a który był jej pierwotnym zamierzeniem. Tymczasem stan oczekiwania staje się dla Spółki coraz to bardziej kłopotliwy. W świetle utrwalonego już orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wyjaśnienia Kolegium co do przyczyn tak długiego czasu oczekiwania na rozpoznanie zażalenia Skarżącej, tj. obciążanie znaczną ilością spraw wymagających rozpatrzenia, nie stanowią przyczyny mogącej usprawiedliwiać nieterminowość działania Kolegium. Finalnie Sąd podkreśla także, że zestawienie daty wpływu skargi na bezczynność do Kolegium ([...] marca 2022 r. - k. 6 akt sąd.) z datą wydania postanowienia w sprawie ([...] kwietnia 2022 r. – k. 26 akt adm. org. II inst.) dowodzi, że Kolegium było w stanie dokonać czynności (wydać postanowienie) w ustawowym terminie.

Powyższe stanowi, że postępowanie Kolegium prowadzone w sprawie rozpoznania zażalenia Skarżącej nosi znamiona bezczynności, naruszając zasady i terminy określone w art. 35 k.p.a., a w szczególności art. 35 § 3 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., oraz art. 36 k.p.a., a także art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 12 k.p.a., a w konsekwencji art. 6 k.p.a. i art. 7 k.p.a. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu zażalenia, o czym, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku. Jednocześnie, Sąd uznał, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 3 wyroku.

Jako że skarga została uwzględniona, o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w pkt 4 sentencji wyroku. Na zasądzone od organu koszty postępowania składa się: kwota 100 zł uiszczona tytułem wpisu od skargi, kwota wynagrodzenia pełnomocnika Skarżącego ustalona w wysokości 480 zł na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 z późn. zm.) i kwota 17 zł uiszczona tytułem opłaty od pełnomocnictwa.

Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 17 maja 2022r. (k. 24) sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym stosownie do art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 p.p.s.a.