Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 1073/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 92a ust. 1, ust. 6, art. 93 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 60 poz 1 art. 3 ust.  1 i ust. 2, art. 32 ust. 1
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie  drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz  zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych  odnoszących się do transportu drogowego.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 102 poz 1 art. 27
law: Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów  socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również  uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Tekst mający znaczenie dla EOG).
article: art. 7, art. 8, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 106 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję [...] Inspektora Transportu Drogowego z dnia 12 października 2016 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 4 lipca 2016 r., wydaną na podstawie art. 92a ust. 1 oraz art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.) – dalej jako "u.d.t.", [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na K. M. karę pieniężną w wysokości 3000 zł za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że dnia 9 maja 2016 r. w miejscowości W. na drodze krajowej nr [...], zatrzymano do kontroli pojazd członowy, składający się z ciągnika samochodowego marki DAF o nr rej. [...] i naczepy ciężarowej marki [...] o nr rej. [...], którym wykonywano krajowy transport drogowy w imieniu przedsiębiorcy K. M. W wyniku oględzin kabiny pojazdu stwierdzono, że kontrolowany ciągnik samochodowy wyposażony jest w tachograf analogowy marki MANNESMANN VDO AG oraz że pojazd nie był wyposażony w żadne cyfrowe urządzenie rejestrujące. Z okazanych dokumentów pojazdu silnikowego wynika, że kontrolowany pojazd został zarejestrowany po raz pierwszy i dopuszczony do ruchu dnia 22 sierpnia 2007 r. Zdaniem organu z uwagi na datę pierwszej rejestracji pojazdu, w ww. pojeździe powinien być zainstalowany tachograf cyfrowy, a nie tachograf analogowy. W ocenie organu strona nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku tj. instalacji w pojeździe wymaganego cyfrowego urządzenia rejestrującego. Mając na uwadze fakt wykonywania przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, organ stosownie do treści art. 92a ust. 1, 6 i 7 w związku z lp. 6.1.1 załącznika nr III do ustawy o transporcie drogowym, winien był nałożyć karę pieniężną w wysokości 3000 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji K. M. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, zarzucając jej naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zdaniem skarżącego, skoro kontrolowany pojazd był sprowadzony z Holandii w 2007 r., w związku z tym nie było obowiązku zmieniać zamontowanego w nim tachografu analogowego na tachograf cyfrowy. Zdaniem skarżącego przepisy nakładają obowiązek wyposażenia w cyfrowe tachografy jedynie pojazdy rejestrowane po raz pierwszy. Każdy użytkownik urządzenia analogowego może z niego korzystać, aż do jego technicznej usterki. Wymiana urządzenia analogowego na cyfrowy będzie konieczna tylko wówczas, gdy nie będzie technicznej możliwości jego naprawienia. Obowiązek wyposażenia pojazdów w cyfrowe tachografy nie dotyczy osób sprowadzających pojazdy z zagranicy, wcześniej już zarejestrowanych w kraju Unii Europejskiej lecz jedynie pojazdów wprowadzonych do użytkowania po raz pierwszy np. jako nowo wyprodukowane.

Decyzją z dnia 12 października 2016 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 4 pkt 22 lit. a i h, art. 92a ust. 1 i 2 u.d.t., lp. 6.1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 3 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (tj. Dz. U. UE L 2014 60.1 ze zm.), art. 27 pkt 1 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85(Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r., tachografy są instalowane i użytkowane w pojazdach zarejestrowanych w państwie członkowskim używanych do przewozu drogowego osób lub rzeczy oraz do których zastosowanie ma rozporządzenie (WE) nr 561/2006. Państwa członkowskie mogą wyłączyć z zakresu stosowania niniejszego rozporządzenia pojazdy wymienione w art. 13 ust. 1 i 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006.

Według art. 32 ust. 1 rozporządzenia 165/2014, przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy zapewniają poprawne działanie i właściwe użytkowanie tachografów i kart kierowcy. Przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy stosujący tachografy analogowe zapewniają ich poprawne działanie i prawidłowe stosowanie wykresówek.

Stosownie do treści art. 27 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, zmieniającym art. 2 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 2135/98, od dwudziestego dnia po dniu opublikowania rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego i zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) nr 2135/98 pojazdy dopuszczone do ruchu po raz pierwszy będą wyposażane w urządzenie rejestrujące zgodnie z wymaganiami załącznika IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85.

Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 zostało opublikowane w dniu 11 kwietnia 2006 r., wobec czego na mocy art. 29 tegoż rozporządzenia wskazany powyżej przepis art. 27 wszedł w życie z dniem 1 maja 2006 r.

Analizując ww. zapisy organ odwoławczy wskazał, że po dacie 1 maja 2006 r., wszystkie pojazdy zarejestrowane po raz pierwszy winny być wyposażone w tachografy cyfrowe. Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 6.1.1 załącznika nr 3 ustawy o transporcie drogowym, która przewiduje karę pieniężną w wysokości 3000 złotych za naruszenie w postaci wykonywania przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące.

W ocenie organu odwoławczego materiał dowodowy zawarty w aktach sprawy w pełni potwierdza fakt naruszenia przepisów przez adresata decyzji. Odnośnie twierdzeń strony o pierwszym zarejestrowaniu pojazdu w 2002 r. w Holandii, organ wyjaśnił, że strona nie dostarczyła, żadnych dokumentów potwierdzających jej wyjaśnienia, zatem nie można było ich uwzględnić. Pojazd o nr rej. [...] w dniu kontroli wyposażony był w tachograf analogowy zamiast wymaganego prawem tachografu cyfrowego dlatego też inspektorzy stwierdzone naruszenie zakwalifikowali jako wykonywanie przewozu pojazdem nie wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące. Gdyby kontrolowany pojazd był dopuszczony do ruchu przed 1 maja 2006 r. zamontowany tachograf w tym pojeździe byłby uznany za prawidłowy i do naruszenia by nie doszło. Sam fakt wyposażenia pojazdu w tachograf nie powoduje, że strona wykonuje przewóz zgodnie z przepisami jeżeli dany tachograf nie spełnia wymogów określonych przez ustawodawcę tak jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie.

Zdaniem organu odwoławczego w czasie kontroli inspektorzy dysponowali niebudzącymi ich wątpliwości danymi świadczącymi, że strona wykonywała transport pojazdem nie wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące. Nie było więc koniecznym zebranie dodatkowego materiału dowodowego w sytuacji gdy ustalenia faktyczne uzyskane w trakcie kontroli nie budziły wątpliwości i jednoznacznie wskazywały na powstanie naruszenia. W świetle powyższego, w ocenie organu odwoławczego, nie można uznać, aby organ pierwszej instancji zaniechał przeprowadzenia rzetelnego postępowania.

W skardze na powyższą decyzję K. M. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 7 k.p.a., ponieważ organ administracji publicznej wydał decyzję bez podjęcia wszelkich czynności mających na celu dogłębne wyjaśnienie stanu faktycznego i obowiązujących w tym zakresie przepisów,

- art. 8 k.p.a. ponieważ sposób przeprowadzenia postępowania przez organ wydający decyzję podważył zaufanie do władzy publicznej,

a ponadto

- prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie przez organ pierwszej instancji przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym stwierdzające naruszenie tj. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące.

Zdaniem skarżącego, w prowadzonym przez organ pierwszej instancji postępowaniu, strona została pozbawiona przysługujących jej praw, gdyż strona pomimo złożenia wniosków dowodowych w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, nie została zawiadomiona o sposobie załatwienia złożonego przez stronę wniosku dowodowego o przesłuchanie świadka.

Skarżący podtrzymał swoje stanowisko, że obowiązek wyposażenia w cyfrowe tachografy dotyczy jedynie pojazdów wprowadzonych do użytkowania po raz pierwszy np. jako nowo wyprodukowane. Wskazał, że pojazd został wyprodukowany w 2002 r. w Holandii, a sprowadzony został do kraju w 2007 r. Na potwierdzenie powyższego skarżący załączył do skargi kserokopię dowodu rejestracyjnego pojazdu.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu wydawania zaskarżonej decyzji dysponował kopią potwierdzoną za zgodność z oryginałem dowodu rejestracyjnego kontrolowanego pojazdu, w którym za datę pierwszej rejestracji pojazdu wskazano dzień 22 sierpnia 2007 r. Z pisma przedłożonego w odwołaniu -zaświadczenia z dnia 29 lipca 2016 r. - nie wynika inna data pierwszej rejestracji kontrolowanego pojazdu. Mając powyższe na uwadze organ II instancji wydał decyzję w oparciu o materiał dowody znajdujący się w aktach sprawy. Natomiast mając na uwadze treść przesłanej kserokopii dowodu rejestracyjnego wraz z kserokopią tłumaczenia poświadczonego z języka niderlandzkiego organ stwierdził, że rzeczywiście wynika z niego data pierwszego dopuszczenia w dniu 8 kwietnia 2002 r. Są to jednakże jedynie kserokopie przedmiotowych dokumentów i na etapie sądowoadministracyjnym to sąd może podjąć odpowiednie działania w celu weryfikacji ich treści.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016, poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).

Zgodnie z art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Powołując się na treść art. 92a ust. 1, art. 92a ust.6 oraz na podstawie lp. 6.1.1 załącznika nr 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.) na skarżącego nałożono karę pieniężną za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące.

W myśl art. 93 ust.1 ww. ustawy karę pieniężną, o której mowa w art. 92a ust. 1, nakłada, w drodze decyzji administracyjnej, właściwy ze względu na miejsce wykonywanej kontroli organ, którego pracownicy lub funkcjonariusze stwierdzili naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, z zastrzeżeniem ust. 4-6.

Stosownie do art. 92a ust.1 podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie.

2. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10.000 złotych.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 3 ust.1 i ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 roku tachografy są instalowane i użytkowane w pojazdach zarejestrowanych w państwie członkowskim używanych do przewozu drogowego osób lub rzeczy oraz do których zastosowanie ma rozporządzenie (WE) nr 561/2006.

W myśl art. 32 ust.1 rozporządzenia 165/2014 przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy zapewniają poprawne działanie i właściwe użytkowanie tachografów i kart kierowcy. Przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy stosujący tachografy analogowe zapewniają ich poprawne działanie i prawidłowe stosowanie wykresówek.

Stosownie do art. 27 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, zmieniającym art. 2 ust.1 rozporządzenia (WE) nr 2135/98, od dwudziestego dnia po dniu opublikowania rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 roku w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98 pojazdy dopuszczone do ruchu po raz pierwszy będą wyposażane w urządzenie rejestrujące zgodnie z wymaganiami załącznika IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85.

Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 zostało opublikowane w dniu 11.04.2006 r. a zatem na mocy art. 29 tego rozporządzenia, przepis art. 27 wszedł w życie z dniem 1 maja 2006 roku.

W reasumcji stwierdzić trzeba, że na podstawie ww. unormowań, po 1 maja 2006 roku, wszystkie pojazdy dopuszczone do ruchu po raz pierwszy w państwie członkowskim UE powinny być wyposażone w tachografy cyfrowe.

Odnośnie stanowiska organów celnych akcentujących, że chodzi o pierwszą rejestrację, wyjaśnić należy, że przepis mówi o dopuszczeniu do ruchu, jednak można przyjąć, iż pierwsze dopuszczenie do ruchu (jeśli nie następuje na podstawie pozwolenia czasowego) może być uznane za tożsame z pierwszą rejestracją. Natomiast co istotne, chodzi o dopuszczenie do ruchu po raz pierwszy na terenie któregokolwiek państwa członkowskiego. Organy celne natomiast, w toku prowadzonego postępowania, mimo sygnalizacji strony skarżącej, że samochód został zakupiony za granicą skoncentrowały się na dowodzie potwierdzającym datę pierwszej rejestracji na terenie Polski.

W odwołaniu z dnia 8 sierpnia 2016 roku K. M. zarzucił m.in. naruszenie naczelnych reguł postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Do odwołania dołączył zaświadczenie z dnia 29 lipca 2016 roku wydane przez Kierownika autoryzowanego serwisu pojazdów marki DAF A. K. z którego wynika, że pojazd skarżącego był przedmiotem obrotu handlowego na terenie Holandii. Mimo tego organ odwoławczy, wbrew obowiązkowi wynikającemu z ww. reguł postępowania administracyjnego nie zobowiązał skarżącego do złożenia dokumentu potwierdzającego dopuszczenie do ruchu po raz pierwszy kontrolowanego pojazdu na terenie Holandii, jak też sam postępowania w tym kierunku nie prowadził. Wydana przez organ odwoławczy decyzja narusza ww. przepisy postępowania administracyjnego co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy dlatego nie może pozostać w obrocie prawnym.

Niewątpliwym potwierdzeniem takiej konstatacji jest złożenie na etapie skargi, kserokopii dowodu rejestracyjnego kontrolowanego pojazdu, wraz z tłumaczeniem poświadczonym z języka niderlandzkiego przez tłumacza przysięgłego języków niemieckiego i niderlandzkiego W. W., w którym wskazano datę 8 kwietnia 2002 roku jako datę wydania pierwszego dowodu rejestracyjnego w Holandii.

Odnośnie stanowiska organu zawartego w końcowej części odpowiedzi na skargę z dnia 1 grudnia 2016 roku, zwrócić należy uwagę, że sąd administracyjny na podstawie art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego oświadczył, że K. M. był kolejnym nabywcą pojazdu i nie dysponuje oryginałem dokumentu ani poświadczonym za zgodność z oryginałem przez właściwy podmiot odpisem dokumentu, nie orientuje się także czy aktualnie oryginał tego dokumentu znajduje się w dyspozycji Starostwa Powiatowego w S. Wydział Komunikacji i Transportu. Z tego względu Sąd uznał, że w okolicznościach tej sprawy, przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu spowoduje nadmierne przedłużenie postępowania w sprawie.

W toku ponownego rozpoznania sprawy rzeczą organu odwoławczego będzie uzupełnienie postępowania dowodowego w zakresie wynikającym z powyższych rozważań.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił decyzję organu odwoławczego.