Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2495/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-02-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: § 5 ust. 2, 3 i 4
journal: Dz.U. 2001 nr 152 poz 1732
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.
article: art. 156 § 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska, Sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska (spr.), Sędzia del. WSA Iwona Kosińska, Protokolant starszy asystent sędziego Piotr Baryga, po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 2117/13 w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 4 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 2117/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi R. S. uchylił decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2013 r. oraz poprzedzającą ją decyzję nr [...] z dnia 1 sierpnia 2013 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji; stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie w dniu [...] stycznia 2013 r. wszczął z urzędu postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie nr [...] z dnia 16 lipca 2012 r., a następnie decyzją nr 7 z dnia 29 marca 2013 r. na podstawie art. 157 § 1 Kpa i art. 158 § 1 Kpa "orzekł o braku podstaw do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. w sprawie określenia nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat na dzień przyjęcia policjanta do służby w Policji, tj. 16 listopada 1994 r. w wysokości, 4% asp. R. S. s. J. (901164)".

Po dokonaniu analizy akt wskazanej sprawy i stwierdzeniu, że zaistniała przesłanka określona w art. 156 § 1 Kpa, Komendant Główny Policji decyzją nr 76 z dnia 1 sierpnia 2013 r. stwierdził nieważność decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia [...] marca 2013 r.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Komendant Główny Policji nie podzielił zarzutów odwołania wniesionego przez R. S. i utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję stwierdził, iż Komendant Policji w Krakowie nie rozpoznał i nie rozstrzygnął zgodnie z przepisami sprawy administracyjnej, tj. kwestii prawidłowości rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie nr [...] z dnia 16 lipca 2012 r. pod kątem kwalifikowanych wad prawnych wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Świadczy o tym chociażby okoliczność, iż wydając kwestionowaną decyzję nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. całkowicie pominął okoliczność, iż rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. został wydany wbrew treści § 5 ust. 2, 3 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732, z późn. zm.), z których jednoznacznie wynika, że określenie terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego i jego procentowej wysokości przy ustaleniu lub zmianie wysługi lat, następuje na dzień przyjęcia policjanta do służby, chyba że z przepisów odrębnych wynika inny termin zaliczenia danego okresu. Organ podniósł, iż w przypadku osoby przyjmowanej do służby, która przed datą przyjęcia do służby przedstawiła dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat, określenie terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego i jego procentowej wysokości następuje na dzień przyjęcia do służby. Natomiast w sytuacji, gdy udokumentowanie okresów zaliczanych do wysługi lat następuje po dacie przyjęcia do służby, zastosowanie znajduje przepis art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687, z późn. zm.), zgodnie z którym zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę.

W sprawie ustalenia procentowego wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat data złożenia przez policjanta w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr dokumentów, potwierdzających okresy zaliczane do wysługi lat winna być zatem terminem uzasadniającym nabycie prawa do zwiększonego uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, a nie dzień przyjęcia do służby. Policjantowi zaś wskutek błędnej interpretacji wskazanych powyżej norm prawa wadliwie został ustalony w rozkazie personalnym Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. termin procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, co spowodowało zawyżenie wysokości uposażenia policjanta z tytułu tejże wysługi i generowanie nienależnych wydatków z budżetu państwa, a także stanowiło rażące naruszenie art. 107 ust. 1 ustawy o Policji poprzez błędną wykładnię instytucji przedawnienia, w oderwaniu od daty wymagalności roszczenia.

Powyższe prowadzi, zdaniem organu, do stwierdzenia, iż przy wydawaniu przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. doszło także do rażącego naruszenia:

- art. 8, art. 9, art. 11 oraz art. 77 Kpa poprzez zaniechanie przez organ zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego;

- art. 80 Kpa w związku z art. 7 Kpa polegającego na dowolnej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, skutkiem czego organ dokonał błędnych ustaleń faktycznych;

- art. 81 Kpa poprzez niezastosowanie podstawowych zasad dotyczących postępowania dowodowego, tj. oparcie rozstrzygnięcia na okolicznościach, które nie mogą zostać uznane za udowodnione;

- art. 107 Kpa poprzez brak wskazania w decyzji motywów rozstrzygnięcia, tj. uzasadnienia faktycznego i prawnego. Organ I instancji nie wskazał dlaczego pewne fakty uznał za udowodnione, nie skonkretyzował dowodów na których się oparł oraz nie wyjaśnił przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także nie przedstawił argumentów przemawiających za przyjęciem interpretacji przepisów będących podstawą do wydania skarżonej decyzji za prawidłową.

Organ wskazał, że w świetle art. 156 § 1 pkt 2 Kpa mnogość uchybień proceduralnych może także pociągać za sobą rażące naruszenie prawa, które wymaga wyeliminowania tak podjętej decyzji z obrotu prawnego. Przepis art. 156 § 1 pkt 2 Kpa stanowi bowiem o rażącym naruszeniu prawa, a zatem zarówno materialnego, jak i procesowego. W takim samym stopniu mogą być więc naruszone normy materialne, jak i zasady procesowe. Wówczas jednak niezbędnym jest szczegółowe ustalenie stanu faktycznego odnośnie każdego z dostrzeżonych naruszeń, odniesienie się przez organ podejmujący decyzję w trybie nieważnościowym do każdego z nich, a przede wszystkim wykazanie, że ogół tych naruszeń, bądź też jedno z nich pociąga za sobą skutki materialno-prawne, które są nie do pogodzenia, albo w rażący sposób są sprzeczne z treścią przepisów prawa. Stwierdzenie nieważności decyzji może więc nastąpić w przypadku rażącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. W odniesieniu do tych przepisów można natomiast mówić o rażącym ich naruszeniu, gdy w sposób nie budzący wątpliwości nie zastosowano ich w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego albo zastosowano je nieprawidłowo. W odniesieniu więc do przepisów postępowania za rażące naruszenie uznaje się oczywiste niezastosowanie lub nieprawidłowe zastosowanie zasad ogólnych postępowania określonych wyjątkiem takiego naruszenia, które stanowi podstawę wznowieniową, jak też mającym wpływ na nieprawidłowe zastosowanie prawa materialnego. W ramach natomiast realizacji zasady zawartej w art. 80 Kpa organ prowadzący postępowanie winien oprzeć się na materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie, którego ocena powinna być oparta na wszechstronnej analizie, co oznacza, iż w tej analizie organ nie może pominąć jakiegokolwiek dowodu .

Rażąco więc naruszenie art. 80 Kpa, które miało niewątpliwie miejsce w przedmiotowej sprawie może stanowić podstawę stwierdzenia nieważności decyzji, jako że przepis ten stanowi integralny element zasady prawdy materialnej (art. 7 Kpa), mającej status ogólnej zasady postępowania administracyjnego i wyznaczającej jeden z fundamentalnych standardów prawidłowego postępowania organu władzy w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej.

Nie bez znaczenia pozostaje także okoliczność, iż naruszenie zasady ogólnej postępowania administracyjnego będzie miało charakter rażący, wtedy kiedy będzie oczywiste i niewątpliwe. Przyjąć wprawdzie należy, że przesłanki z art. 156 § 1 Kpa odnoszą się do wadliwości samego aktu, a nie postępowania, w którym go podjęto, jednak można wyprowadzić rażące naruszenie prawa z przepisu art. 7 Kpa wskutek ustalenia, że w sprawie zastosowano przepis prawa materialnego do stanu faktycznego, który nie został ustalony, a więc co do którego nie można w niewątpliwy sposób przyjąć, że mieści się w hipotezie tej normy prawnej, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Wiążące bowiem konsekwencje normy materialnego prawa administracyjnego ustala się w stosunku do określonego podmiotu ze względu na zaistnienie określonych faktów, zdarzeń czy okoliczności, objętych przedmiotowym zakresem tego prawa. Aby więc rozstrzygnięcie było zgodne z prawem, właściwy organ administracji publicznej winien - zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej - podjąć wszelkie niezbędne kroki zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego w celu zbadania, czy stan ten odpowiada stanom faktycznym określonym w przepisach prawa materialnego. Poznanie zatem sfery faktów, które są przedmiotem postępowania administracyjnego, i dokonanie ich prawidłowej oceny jest podstawowym obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie, zmierzające do załatwienia konkretnej sprawy administracyjnej, organ rozstrzygający sprawę winien dysponować dowodami potwierdzającymi zaistnienie określonych faktów i wskazać je w uzasadnieniu decyzji. Zaniechanie natomiast przez organ podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym kwalifikowaną wadliwością decyzji.

Powyższa decyzja Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] września 2013 r. stała się przedmiotem skargi R. S..

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie Sądu nie można się zgodzić ze stanowiskiem orzekających w sprawie organów Policji, gdyż w sprawie nie zaistniała przesłanka do stwierdzenia nieważności ww. rozkazu personalnego z uwagi na rażące naruszenie prawa, o którym stanowi art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Przede wszystkim podkreślić należy, że organy Policji swoje stanowisko w niniejszej sprawie o istnieniu podstaw do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie z dnia [...] lipca 2012 r. wywodzą z odmiennej oceny stanu faktycznego, w oparciu o który doszło do jego wydania.

Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie, badając zasadność zaliczenia policjantowi wysługi lat dokonanej rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie z dnia [...] lipca 2012 r., stwierdził, iż R. S. urodził się w 24 lutego 1974 r. i 16 lat ukończył w dniu 24 lutego 1990 r., a zatem spełniał warunek wieku wymagany do wliczenia stażu pracowniczego pracy w gospodarstwie rolnym. Wymieniony we wnioskowanym do zaliczenia okresie zamieszkania na terenie gospodarstwa rolnego o powierzchni 2, 91 ha i wykonywał prace w tym gospodarstwie od dnia 24 lutego 1990 r. do dnia 26 października 1990 r.

Organ stwierdził ponadto, że R. S. spełnia przesłanki do uznania go za domownika, w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Szkoła do której uczęszczał skarżący, znajdowała się 13 – 15 kilometrów od gospodarstwa rolnego jego rodziców, a czas dojazdu zajmował od 20 do 30 minut. Zatem fakt pobierania przez wymienionego nauki w szkole nie wpłynął negatywnie na udzielaną rodzicom pomoc przy prowadzeniu gospodarstwa, natomiast świadkowie zeznali, że pracę taką wykonywał.

Orzekając o braku podstaw do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego nr [...] w sprawie określenia nabycia prawa do wzrostu uposażenia Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie orzekł w istocie o odmowie stwierdzenia nieważności wskazanego wyżej rozkazu personalnego. W ocenie sądu nie budzi w wątpliwości, co podnosi Komendant Główny Policji, iż organ nadzoru rozstrzygnął w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności, a nie umorzył postępowania w sprawie z uwagi na niezaistnienie przesłanek z art. 156 § 2 Kpa.

Odnosząc się do stwierdzeń organu, iż Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie wydając kwestionowaną decyzję nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. całkowicie pominął okoliczność, iż rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie został wydany wbrew treści § 5 art. 2, 3 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 z późn. zm.) Sąd zważył, iż wykładnię wskazanych przepisów rozporządzenia dokonał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 2323/13. Wynika z niej, że jeżeli na dzień przyjęcia policjanta do służby nie zostało ustalone uposażenie z uwzględnieniem okresu pracy w gospodarstwie rolnym, wówczas okres ten powinien zostać zaliczony do wysługi lat służby w Policji w drodze odrębnej decyzji ustalającej na nowo wysokość uposażenia. Decyzja wydana w tym przedmiocie ma ten skutek, że policjant nabywa prawo do zwiększonego uposażenia zasadniczego od dnia jej wejścia do obrotu prawnego. Zatem twierdzenia organu, iż rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji prowadzi do generowania nienależnych wydatków z budżetu państwa, nie ma uzasadnienia.

Analiza orzecznictwa sądowego dotyczącego nieważności decyzji administracyjnej wskazuje na to, że wprawdzie decyzja jest traktowana jako obarczona wadami materialnoprawnymi, ale przyczyną ich powstania może być nie tylko naruszenie przepisów samego prawa materialnego, lecz również naruszenia szczególnie istotnych przepisów Kpa, takich jak dotyczących toku instancji administracyjnych, stosunku wzajemnego środka weryfikacji decyzji w trybie zwykłym i trybach nadzwyczajnych, dopuszczalności dysponowania postępowaniem i prawami przez stronę postępowania. W przypadku kwestionowanej decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia [...] marca 2013 r. naruszenia tego rodzaju w ocenie Sądu nie wystąpiły.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Komendant Główny Policji.

Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając naruszenie:

I. przepisów postępowania, a to art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez:

a) ustalenie na podstawie posiadanych przez Sąd I Instancji akt postępowania administracyjnego, że rzeczywistą przyczyną stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie nr [...] z dnia [...]marca 2013 r. było odmienna ocena stanu faktycznego w kontekście spełniania przez R. S. warunków do uznania go za domownika rolnika w myśl art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników.

b) niedostateczne odniesienie się do kwestii wskazanych w uchylonej decyzji w przedmiocie skutków prawnych związanych przedawnieniem roszczeń wynikających z treści art. 106 i art. 107 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.

II. przepisów prawa materialnego a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z § 5 ist. 2, 3 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażeń oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego poprzez błędną wykładnię w/w przepisów polegającą na przyjęciu, że skutki finansowe zaliczenia okresów pracy w gospodarstwie rolnym do stażu służby na mocy decyzji Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie nr [...] z dnia 16 lipca 2012 r. mimo daty nabycia tego prawa na dzień przyjęcia do służby powstały w dniu wejścia do obrotu prawnego decyzji ustalającej wysokość uposażenia zasadniczego i uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji wobec stwierdzenia, że decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. nieodnosząca się w ogóle do powyższej kwestii nie była dotknięta nieważnością.

W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną R. S. wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw w związku z czym podlegała oddaleniu.

Przedmiotowa sprawa dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia [...] marca 2013 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego w przedmiocie ustalenia policjantowi wysługi lat dla celów uposażeniowych.

Za całkowicie chybiony należy uznać zarzut naruszenia 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a.

Sąd I opierając się na zgromadzonym w aktach materiale dowodowym prawidłowo uznał, że zarówno decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2013 r. jak i poprzedzająca ją decyzja zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa, bowiem w sprawie nie zaistniała przesłanka do stwierdzenia nieważności Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia [...] marca 2013 r. Sąd I instancji zasadnie uznał, że organy Policji stanowisko o istnieniu podstaw do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie z dnia [...] lipca 2012 r. wywodzą z odmiennej oceny stanu faktycznego, w oparciu o który doszło do jego wydania.

Podkreślić należy, że poza odmienną oceną stanu faktycznego organy nie wskazały na inne naruszenia przepisów prawa, których miałby dopuścić się Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie wydając decyzję z dnia [...] marca 2013 r.. Odmawiając stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego z dnia [...] lipca 2012 r. Komendant Wojewódzki nie przeprowadzał postępowania dowodowego, a jedynie oceniał czy przy wydawaniu rozkazu personalnego z dnia [...] lipca 2012 r. nie doszło do naruszenia prawa o którym mowa w art. 156 § 1 k.p.a.

W orzecznictwie sądowo administracyjnym ugruntowane jest stanowisko, że w postępowaniu nadzwyczajnym nie bada się sprawy merytorycznie, w tym nie przeprowadza dowodów, ani ich nie ocenia. Z tego względu w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności nie mogą być korygowane nieprawidłowości w zakresie postępowania dowodowego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może dotyczyć tylko ustalenia, czy decyzje, których wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy, są obarczone wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2013r. , sygn. akt I OSK 1822/11 LEX nr 1336326). Należy więc w całości zgodzić się z Sądem I instancji, że odmienna ocena stanu faktycznego nie uzasadnia stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.

Za nieuzasadniony należy także uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z § 5 ust. 2, 3 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. Nr 152, poz. 1732, z późn. zm) poprzez jego błędną wykładnię.

Wskazać bowiem należy, że § 5 ust. 2, 3 i 4 powyższego rozporządzenia przewidują, że również w razie zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów, wysługę lat ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby, natomiast termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia określa się z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu. Oznacza to, że oprócz art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, określającego 3 letni termin przedawnienia, należy także uwzględniać art. 107 ust. 3 pkt 1 tej ustawy, regulujący kwestię przerwania biegu przedawnienia. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że dzień złożenia przez policjanta udokumentowanego wniosku o zmianę wysługi lat w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr (tak jak wymaga tego przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r.) przerywa bieg przedawnienia roszczenia o wypłatę różnicy między uposażeniem zasadniczym w wysokości uwzględniającej wzrost z tytułu nowo udokumentowanego okresu wysługi lat, a uposażeniem zasadniczym w wysokości dotychczasowej. W konsekwencji policjant traci prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu na nowo udokumentowanej wysługi lat jedynie za okres objęty przedawnieniem. Natomiast podjęcie przez policjanta czynności przerywającej bieg terminu przedawnienia skutkuje tym, że zachowuje on prawo do odpowiednio powiększonego uposażenia za trzyletni nieprzedawniony okres.

Policjant nabywa prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z momentem osiągnięcia odpowiedniej wysługi lat uwzględniającej wysługę liczoną na dzień przyjęcia do służby. W przypadku, gdy już w dacie przyjęcia do służby legitymuje się on wymaganą wysługą lat, to już z tym dniem nabywa przedmiotowe uprawnienie. Oznacza to, że uprawnienie do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat jest nabywane z mocy prawa. Złożenie przez policjanta wymaganych dokumentów i wydanie decyzji (rozkazu personalnego) ma charakter potwierdzający istniejące już uprzednio uprawnienie. Wydana w tym przedmiocie decyzja (rozkaz personalny) ma zatem charakter deklaratoryjny.

Policjant z chwilą powstania z mocy prawa uprawnienia do wzrostu uposażenia zasadniczego posiada roszczenie o ustalenie nabycia prawa, a w konsekwencji roszczenie o jego realizację. Nie oznacza to jednak, że z tą chwilą powstaje po stronie organów Policji obowiązek realizacji świadczenia. Obowiązek ten istnieje potencjalnie i warunkowo. Uruchomienie przez policjanta jego prawa następuje poprzez złożenie wniosku, a następnie wydanie stosownej decyzji (rozkazu personalnego).

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że policjant nabył prawo do wzrostu uposażenia z tytułu większej wysługi lat, nie z dniem złożenia wniosku o zaliczenie okresu pracy w gospodarstwie rolnym do wysługi lat, ale wcześniej. Prawo to istniało już w dniu przyjęcia do służby, a ponieważ przerwanie biegu przedawnienia tego prawa zostało dokonane w dniu złożenia wniosku, to termin nabycia prawa należnego funkcjonariuszowi do wyższego uposażenia z tytułu wysługi lat winien uwzględniać okres nieprzedawniony (3 lata przed złożeniem wniosku). Mając na względzie, że skarżący został przyjęty do służby w dniu 16 listopada 1994 r., dzień ten będzie w tym konkretnym przypadku także terminem nabycia prawa do wzrostu uposażenia.

Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na powyższe, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.