Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2977/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-07-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4 art. 203 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Teza: przepis art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium RP oraz zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP i ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r. nr 191, poz. 1130) (przesłanka negatywna) może stanowić samoistną podstawę prawną do wydania decyzji odmawiającej udzielenia cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 1 tej ustawy wydania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP

TEZY

przepis art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium RP oraz zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP i ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r. nr 191, poz. 1130) (przesłanka negatywna) może stanowić samoistną podstawę prawną do wydania decyzji odmawiającej udzielenia cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 1 tej ustawy wydania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP


SENTENCJA

Dnia 14 lipca 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Łuczaj /spr./ sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak sędzia del. WSA Teresa Zyglewska Protokolant asystent sędziego Agnieszka Chorab po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2013 r. sygn. akt IV SA/Wa 1160/13 w sprawie ze skargi N. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od N. na rzecz Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców kwotę 330 (trzysta trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 1160/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - po rozpoznaniu skargi N. T. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkalnie na czas oznaczony na terytorium RP - uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2012 r., nr [...] (pkt 1 wyroku); stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku (pkt 2 wyroku); zasądził od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącego N. T. kwotę 300 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt 3 wyroku).

W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że w dniu 5 stycznia 2012 r. N. T., z pośrednictwem N. D., wystąpił do Wojewody Mazowieckiego z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w trybie tzw. abolicji wskazując, że ostatni raz wjechał na terytorium Polski w dniu 1 listopada 2006 r.

Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] października 2012 r. Nr [...], działając na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 191, poz. 1133), orzekł o odmowie udzielenia cudzoziemcowi wnioskowanego zezwolenia stwierdzając, że cudzoziemiec nie przebywa nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej od dnia 20 grudnia 2007 r. oraz, że w postępowaniu w przedmiotowej sprawie złożył fałszywe informacje.

W odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i udzielenie cudzoziemcowi wnioskowanego zezwolenia. Cudzoziemiec podkreślił, że na terytorium Polski wjechał w dniu 1 listopada 2006 r. i przebywa tutaj nieprzerwanie, natomiast na terytorium Czech wjechał w dniu 30 października 2006 roku. Wyjaśnił, że co prawda cudzoziemiec posiadał wizy na terytorium Czech w okresach: 19 października 2006 - 1 lutego 2007, 2 lutego 2006 - 1 lutego 2007 oraz 19 marca 2008 - 1 lutego 2009, jednak wiza nie jest dokumentem urzędowym, a w związku z tym jest jedynie dowodem na to, że cudzoziemiec mógł w tych okresach przebywać w Czechach. Ww. wizy uzyskiwał przez pełnomocnika zostawiając mu swój paszport, a sam przebywał w tym czasie w Polsce. Do odwołania dołączono: oświadczenie N. H. złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej w dniu 6 listopada 2012 roku, oświadczenie D. T. złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej w dniu 5 listopada 2012 r., zaproszenie na wesele sporządzone w języku wietnamskim, 2 fotografie, na których znajduje się cudzoziemiec wywołane w dniu 19 stycznia 2007 r., legitymacja do biletu ZTM oraz warszawską kartę miejską. Ponadto pełnomocnik strony wniósł o przesłuchanie świadków – D. T. i N. H.

Decyzją z dnia [...] marca 2013r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania N.T. od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] - orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy wskazał, iż wydając decyzję organ I instancji posiłkował się zapisami w prowadzonym przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców Systemie Informatycznym "POBYT". Z ww. systemu wynika, że zainteresowany nie ubiegał się na terytorium Polski o nadanie statusu uchodźcy, a więc w przedmiotowej sprawie nie mają zastosowania przepisy art. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach. Z akt sprawy wynika, że aplikujący w dniu wejścia w życie ww. ustawy, czyli w dniu 1 stycznia 2012 r., przebywał w Polsce nielegalnie oraz przedmiotowy wniosek złożył w terminie wskazanym w art. 3 ust. 1. We wniosku o udzielenie przedmiotowego zezwolenia N.T. wskazał, że ostatnio wjechał na terytorium Polski w dniu 1 listopada 2006 r. Składając przedmiotowy wniosek cudzoziemiec przedstawił dokument podróży Nr [...] wydany w Warszawie z terminem ważności od dnia 19 października 2011 r. do dnia 19 października 2021 r. Podkreślono, iż w dniu 16 kwietnia 2012 r. przesłuchany do protokołu przez organ I instancji cudzoziemiec zeznał, że na terytorium Polski wjechał w dniu 1 listopada 2006 r. N. T. wyjeżdżając z Wietnamu chciał przyjechać do Polski, ale do Czech łatwiej było otrzymać wizę. Cudzoziemiec przyleciał z Hanoi do Pragi, a następnie samochodem z innym Wietnamczykiem podjechał samochodem pod granicę Polski. Granicę polsko-czeską cudzoziemiec pokonał z innym Wietnamczykiem pieszo. Po polskiej stronie czekał na niego samochód, który zawiózł go na stadion. W trakcie przesłuchania cudzoziemiec nie zrozumiał zadanego pytania w języku polskim i w związku z tym nie był w stanie na nie odpowiedzieć. W dalszej części przesłuchania cudzoziemiec zeznał, że w 2008 r. wyjechał przez Czechy na ważnej wizie czeskiej do Wietnamu. Szwagier "załatwił" mu wizę czeską na rok. Nie pamięta, w którym to było roku. W Wietnamie spędził 2 miesiące od października 2008 r. do grudnia 2008 r. Poprzedni paszport, po wyrobieniu obecnego, został zatrzymany w Ambasadzie Wietnamu w Warszawie.

Pismem z dnia [...] września 2012 r. Sudecki Oddział Straży Granicznej w Kłodzku przekazał organowi I instancji informację, że N. T. w dniu 30 października 2006 roku wjechał na terytorium Republiki Czeskiej. W okresach: 19 października 2006 - 1 lutego 2007, 2 lutego 2007 - 1 lutego 2009 oraz 19 marca 2008 - 1 lutego 2009 cudzoziemiec posiadał wizy, w tym w okresie od dnia 2 lutego 2007 r. do dnia 1 lutego 2009 r. było to zezwolenie na pobyt długoterminowy w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W toku postępowania odwoławczego pełnomocnik cudzoziemca załączył do akt sprawy oświadczenia z dnia 5 listopada 2012 r. D. T. oraz z dnia 6 listopada 2012 r. N. H. informujące, że N. T. przebywa w Polsce nieprzerwanie od listopada 2006 r. do chwili obecnej.

Organ odwoławczy wskazał, iż w przedmiotowym wniosku w części E pkt IV i V cudzoziemiec podał, że w Polsce przebywa nieprzerwanie od dnia 1 listopada 2006 roku oraz, że nie wyjeżdżał z Polski w okresie ostatnich 5 lat. Nie bez znaczenia w przedmiotowej sprawie pozostaje fakt, że na 7 stronie wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony jest zamieszczone oświadczenie dot. m.in. konsekwencji złożenia wniosku zawierającego nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje. Zainteresowany w dniu składania wniosku podpisał wniosek i ww. oświadczenie, potwierdzając prawdziwość podanych we wniosku informacji, a także świadomość ww. konsekwencji. Zdaniem organu odwoławczego uzyskane przez cudzoziemca wizy pobytowe w Czechach - pierwszą ważną od dnia 19 października 2006r. do dnia 1 lutego 2007 r. i kolejną ważną od dnia 2 lutego 2007 r. do dnia 1 lutego 2009 r. - jednoznacznie wskazują, że N. T. przebywał w tym czasie na terytorium Czech, w związku z powyższym budzą wątpliwości twierdzenia pełnomocnika strony, że pobyt cudzoziemca jest nieprzerwany na terytorium Polski co najmniej od dnia 20 grudnia 2007 r. Cudzoziemiec nie wskazał ww. informacji w przedmiotowym wniosku, co w ocenie organu II instancji było celowym działaniem cudzoziemca. Odnosząc się do dowodów złożonych przez cudzoziemca organ odwoławczy wyjaśnił, iż co prawda cudzoziemiec w styczniu 2007 r. miał przebywać w Polsce. o czym świadczą załączone do akt sprawy fotografie oraz że, w 2008 r. otrzymał zaproszenie na wesele, jednak na podstawie załączonych ww. dowodów nie można stwierdzić, że N. T. od dnia 1 listopada 2006 r. przebywa na terytorium Polski nieprzerwanie. Organ nie uwzględnił żądania przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, gdyż uznał, że zgromadzony materiał dowodowy bezspornie wskazuje, iż nie udowodniono, że pobyt N.T. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w badanym okresie jest nieprzerwany w rozumieniu art. 3 ust. 4 ww. ustawy. Na podstawie powyższego stanu faktycznego Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców jednoznacznie stwierdził, że wbrew twierdzeniom pełnomocnika strony i cudzoziemca pobyt N. T. na terytorium Polski nie trwa co najmniej od dnia 20 grudnia 2007 r., w związku z tym cudzoziemiec nie spełnia m. in. jednej z przesłanek warunkującej udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 1 pkt 1 tzw. ustawy abolicyjnej.

Pismem z dnia 19 kwietnia 2013 r. N. T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając decyzji:

1. naruszenie prawa procesowego tj.:

- art. 136 w związku z art. 78 § 2 i art. 140 k.p.a., poprzez uznanie, że zgłoszony w odwołaniu od decyzji Wojewody Mazowieckiego środek dowodowy w postaci oświadczeń złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej dwóch świadków oraz dowodu ze zdjęć fotograficznych, zaproszenia na wesele wietnamskie, legitymacji do biletu ZTM oraz warszawskiej karty miejskiej na okoliczność nieprzerwanego pobytu Pana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zmierza do udowodnienia tezy sprzecznej z zebranym już w sprawie materiałem dowodowym i nie uwzględnienie przedmiotowego dowodu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 7 i 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez zaniechania zebrania pełnego materiału dowodowego oraz błędną jego ocenę, pominięcie dowodu z przesłuchania świadków a oparcie się na niemającej znaczenia informacji uzyskanej z Sudeckiego Oddziału Straży Granicznej w Kłodzku a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż rozstrzygnięcie oparte zostało na częściowym materiale dowodowym co skutkowało odmową udzielenia N. T. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

- art. 78 § 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i nie uwzględnienie wniosku dowodowego o przesłuchanie świadków w sytuacji, gdy żądanie to zostało złożone w toku przeprowadzania dowodów oraz okoliczności, które mają potwierdzić zeznania świadków stanowią istotne znaczenie dla sprawy.

2. naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 3 ust. 4 w zw. z art. 1, art. 3 ust 2 pkt 1 oraz art. 3 ust. 5 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że domniemanie nieprzerwanego pobytu może obalić również domniemanie faktyczne, podczas gdy procedura administracyjna nie przewiduje takiego sposobu dowodzenia.

Skarżący podkreślił, iż organ nie wyjaśnił czy pomimo posiadanych przez skarżącego wiz, opuszczał Polskę, pomijając dowody przedstawione przez stronę. Dodatkowo na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu tj. z pracowniczej książeczki zdrowia na okoliczność nieprzerwanego pobytu w Polsce.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd podniósł, że podstawę materialno - prawną decyzji stanowił art. 1 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 191, poz. 1133), który stanowi, że ustawa określa zasady zalegalizowania pobytu cudzoziemców przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej: 1) nieprzerwanie co najmniej od dnia 20 grudnia 2007 r., których pobyt na tym terytorium w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny; 2) nieprzerwanie co najmniej od dnia 1 stycznia 2010 r., którym przed tym dniem została wydana ostateczna decyzja o odmowie nadania statusu uchodźcy, zawierająca orzeczenie o wydaleniu, i których pobyt na tym terytorium w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny; 3) wobec których w dniu 1 stycznia 2010 r. trwało postępowanie w sprawie nadania statusu uchodźcy wszczęte na skutek kolejnego wniosku. Sąd zaznaczył, że stosownie do treści art. 3 ust. 4 i 5 powołanej ustawy pobyt cudzoziemca, o którym mowa w art. 1, uznaje się za nieprzerwany, jeżeli nic innego nie wynika z zebranego materiału dowodowego lub z okoliczności sprawy. Do oceny, czy pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest nieprzerwany, stosuje się odpowiednio art. 64 ust. 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011r., Nr 264, poz. 1573 ze zm.), zgodnie z którym pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się za nieprzerwany, gdy żadna z przerw w nim nie była dłuższa niż 6 miesięcy i nie przekroczyła łącznie 10 miesięcy w okresach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 lub 3, chyba że przerwa była spowodowana: 1) wykonywaniem obowiązków zawodowych lub świadczeniem pracy poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie umowy zawartej z pracodawcą którego siedziba znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 2) towarzyszeniem małżonkowi wykonującemu obowiązki zawodowe lub świadczącemu pracę w warunkach, o których mowa w pkt 1; 4) leczeniem cudzoziemca.

W ocenie Sądu z wyraźnym naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie wyjaśniły, czy skarżący przebywa w Polsce nieprzerwanie co najmniej od 20 grudnia 2007 r. Obowiązek ten wynika z zasady dążenia do prawdy obiektywnej określonej w art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. Sąd podkreślił, że przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego na okoliczność, czy cudzoziemiec spełnia warunek przebywania w Polsce co najmniej od wskazanego w ustawie dnia, łączy się z natury rzeczy z istotnymi problemami natury dowodowej w sytuacji, w której pobyt cudzoziemca w Polsce jest nielegalny od samego dnia jego przybycia do Polski. Organy przyjęły, iż skoro skarżący posiada wizy to oznacza, iż pobyt w Polsce nie był nieprzerwany. Z jednej strony organy uznały, iż skarżący nie udowodnił, że przebywa w Polsce nieprzerwanie od 20 grudnia 2007 r., z drugiej, iż dowody przedstawione przez skarżącego nie mają znaczenia w sprawie. Zdaniem Sądu nie zostało wyjaśnione czy pomimo posiadania przez wiz czeskich N. T. rzeczywiście opuszczał Polskę. Organ zobowiązany był do rozpatrzenia całego materiału dowodowego takiego jak oświadczenia świadków, fotografie oraz inne wskazane przez stronę dowody, które zdaniem skarżącego, stanowią potwierdzenie nieprzerwanego pobytu w Polsce. Sąd podkreślił, iż skoro organ zarzuca skarżącemu, że nie udowodnił nieprzerwanego pobytu w Polsce, to nie mógł jednocześnie odmówić przesłuchania wskazanych przez skarżącego świadków na okoliczność nieprzerwanego pobytu w Polsce od 20 grudnia 2007r. Dodatkowo organ powinien ocenić dowód w postaci książeczki zdrowia skarżącego, mającej potwierdzać jego pobyt w Polsce. Dopiero uzupełnienie materiału dowodowego, a następnie jego ocena zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 80 k.p.a., pozwoli na ustalenie stanu faktycznego i podjęcie prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie.

W skardze kasacyjnej Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, reprezentowany przez r. pr. A. P., zaskarżył powyższy wyrok w całości.

Wyrokowi zarzucono:

1. naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. polegające na:

1) błędnym przyjęciu, że stwierdzone przez Sąd naruszenia w/w przepisów postępowania administracyjnego mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, do czego doszło skutkiem pominięcia przez Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku tego, że podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiła także przesłanka określona w art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011r. Nr 191, poz. 1133), której zastosowanie uzasadniały zebrane w sprawne dowody,

2) zaniechaniu dokonania przez Sąd oceny zastosowania przez organy administracji art. 3 ust. 2 pkt 3 powołanej wyżej ustawy z dnia 28 lipca 2011 r.;

3) dokonaniu błędnej oceny dowodów, które zdaniem organów administracji przemawiały za zastosowaniem w zaskarżonej decyzji art. 3 ust. 2 pkt 3 powyższej ustawy z dnia 28 lipca 2011r., w tym zwłaszcza zeznań samego skarżącego, które jednoznacznie wskazywały na podanie we wniosku z dnia 5 stycznia 2013r. nieprawdziwych informacji o istotnym dla sprawy znaczeniu;

4) niemal całkowitym pominięciu stanowiska procesowego organu administracji wskazującego na fakt, iż stwierdzone przez Sąd uchybienia nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.

2. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że w sprawie miał zastosowanie jedynie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2011r. i nieuwzględnieniu, że podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił także art. 3 ust. 2 pkt 3 tej ustawy, co skutkowało błędnym założeniem, że oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego należało dokonać wyłącznie w odniesieniu do przesłanek pozytywnych określonych w art. 1 w/w ustawy, podczas gdy należało uwzględnić także dowody przemawiające za zastosowaniem przesłanek negatywnych określonych w art. 3 ust. 2 pkt 3.

W oparciu o powyższe zarzuty organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podniósł, że w części sprawozdawczej zaskarżonego orzeczenia Sąd odnotował jaka była podstawa prawna rozstrzygnięcia - art. 3 ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. - jednak w dalszej części uzasadnienia w ogóle nie odniósł się do jednej z tych przesłanek, ani nawet nie przytoczył jej brzmienia. Sąd miał na uwadze jedynie pierwszą z tych przesłanek - art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy, a pominął przesłankę z art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy.

Zdaniem organu stwierdzenie Sądu, że ocena organu, iż skarżący nie spełnia przesłanki określonej w art. 1 pkt 1 ustawy "abolicyjnej" była przedwczesna, a prawidłowa konkluzja w tym przedmiocie wymagałaby kontynuowania postępowania dowodowego, jest trafne, co przyznał organ w odpowiedzi na skargę. W szczególności w sposób wadliwy uzasadniono nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków. Są to jednak inne naruszenia przepisów postępowania, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., a więc Sąd uchylając decyzję winien wykazać, że gdyby nie doszło do tego naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne. W ocenie organu Sąd całkowicie pominął fakt, że w sprawie obok art. 3 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 1 ustawy "abolicyjnej" organy administracji zastosowały także art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy, na co pozwalały dowody zgromadzone w sprawie. Za zastosowaniem art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy abolicyjnej przemawiał fakt, iż skarżący we wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony podał nieprawdziwe informacje odnośnie podróży zagranicznych oraz odnośnie daty ostatniego wjazdu do Polski. W części E pkt I. IV lit. a i b oraz E V formularza wniosku skarżący podał, że jego pobyt w Polsce datował się od 1 listopada 2006r., że pobyt ten jest nieprzerwany i że pytanie dotyczące podróży zagranicznych w okresie 5 ostatnich lat go nie dotyczy, przez co należało rozumieć, że podróży takich nie było od daty wjazdu do Polski tzn. od listopada 2006r. Dodatkowo w części E pkt IV lit. b wniosku skarżący podał, że data jego ostatniego wjazdu do Polski to dzień 1 listopada 2006r. Składając powyższe oświadczenia skarżący zapewnił więc organy, że od 2006r. nie opuszczał Polski, co jednak okazało się niezgodne z prawdą. Podczas przesłuchania w dniu 16 kwietnia 2012r. skarżący, pouczony o odpowiedzialności za składanie fałszywych zeznań, na pytanie: "Czy wyjeżdżał Pan z Polski w ciągu ostatnich 5 lat" (pyt. nr 14 w protokole przesłuchania) przyznał, że w 2008r, wyjechał do Wietnamu przez Czechy. Wyjaśnienia takiego nie zawiera odwołanie, w którym stwierdza się, że skarżący przez "cały ten czas przebywał w Polsce od dnia pierwszego wjazdu nie opuszczając jej granic." Skarżący w odwołaniu przeczy więc w/w zeznaniom, ponownie podtrzymując twierdzenia zawarte we wniosku. Treść zeznania skarżącego z dnia 16 kwietnia 2012r. koresponduje z ustaleniami Sudeckiego Oddziału Straży Granicznej w Kłodzku (k. 32 akt Wojewody Mazowieckiego), który przekazał organowi I instancji informację, że N. T. w dniu 30 października 2006 roku wjechał na terytorium Republiki Czeskiej, że w okresach: 19 października 2006r. - 1 lutego 2007r., 19 marca 2008 r- 1 lutego 2009r. posiadał czeskie wizy, w tym w okresie od dnia 2 lutego 2007 roku do dnia 1 lutego 2009 roku skarżący posiadał zezwolenie na pobyt długoterminowy na terytorium Republiki Czeskiej w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. W ocenie organu fakt opuszczeniu przez skarżącego terytorium Polski został należycie udowodniony za pomocą zeznań samego skarżącego, które w połączeniu z informacjami przekazanymi przez stronę czeską wskazują, że oświadczenia złożone przez skarżącego w części E I, IV i V wniosku z dnia okazały się nieprawdziwe. Do odwołania dołączono oświadczenia dwóch osób: N. H. i D. T. o identycznej treści stwierdzające, że w/w osoby znają osobiście skarżącego i że skarżący przebywa nieprzerwanie w Polsce od listopada 2006r. do dnia złożenia oświadczeń. W/w oświadczenia w części, w której stwierdzają, że pobyt skarżącego w Polsce był faktycznie nieprzerwany były jednak niezgodne z zeznaniami samego skarżącego, który przyznał, że w w/w okresie opuszczał Polskę. Organ podniósł, że co do zasady, o tym które informacje mogą być potencjalnie istotne w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony rozstrzygnął ustawodawca, ustanawiając w rozporządzeniu wzór formularza wniosku (rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia z dnia 19 stycznia 2011r. w sprawie wzoru formularza wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na cza oznaczony, fotografii dołączanych do wniosku oraz wzoru stempla potwierdzającego złożenie wniosku (Dz. U. z 2011, Nr 23, poz.124) (wniosek z art. 2 ust. 1 ustawy abolicyjnej). W niniejszej sprawie była to przede wszystkim informacja o wyjeździe skarżącego z Polski, czy też o dacie ostatniego wjazdu do Polski, który skarżący zataił. W postępowaniu abolicyjnym była to okoliczność o podstawowym znaczeniu dla sprawy (art. 3 ust. 5 ustawy " abolicyjnej ’’ w zw. art. 64 ust 4 ustawy o cudzoziemcach). W tym stanie rzeczy zastosowanie w sprawie miał art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach. W/w regulacja stanowi samodzielną i wystarczającą przesłankę odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Zdaniem organu ocena prawidłowości zastosowania przez organy art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2011r. została w zaskarżonym orzeczeniu całkowicie pominięta. Jedynie w części sprawozdawczej orzeczenia WSA w Warszawie przywołał w/w przesłankę, jednak nie dokonał oceny prawidłowości jej zastosowania, pomijając ją całkowicie w dalszych rozważaniach. Jedyne zdanie zawarte w konkluzji orzeczenia korespondujące pośrednio z niewymienioną wprost przesłanką, o której mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy, to ocena, że zdaniem Sądu nie zostało wyjaśnione, czy pomimo posiadania wiz czeskich skarżący rzeczywiście opuszczał Polskę. Sąd przy tym nie podał powodów, dla których zakwestionował zeznania samego skarżącego w tym przedmiocie pomimo, iż wcześniej treść tych zeznań przytoczył relacjonując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Fakt wyjazdu skarżącego z Polski w 2008r. został przyznany w skardze toteż przytoczone wyżej stwierdzenie Sądu musi budzić uzasadnione wątpliwości. Nie jest jasne czy i ewentualnie dlaczego w/w jednoznaczne zeznania skarżącego, potwierdzone pośrednio ustaleniami Straży Granicznej, miały okazać się zdaniem Sądu niewiarygodne, czy niewystarczające i to w sytuacji, gdy zostały potwierdzone w skardze. Organ stwierdził, iż z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia nie sposób wywieść jednoznacznych wniosków w tym przedmiocie. Oceniając ustalenia faktyczne organu, dotyczące kwestii wyjazdu skarżącego z Polski w 2008r. Sąd pominął argumentację zawartą decyzji i w odpowiedzi na skargę. Wobec powyższego uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie spełnia więc wymogów określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a.

W sprawie miała zastosowanie przesłanka negatywna z art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2011r. W ocenie organu nie było zatem konieczne kontynuowanie postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia, czy skarżący spełnia przesłanki pozytywne warunkujące udzielenie mu zezwolenia. Nieprzeprowadzenie dowodów we wnioskowanym zakresie uzasadniało odstąpienie od zastosowania art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy "abolicyjnej". W świetle materiału dowodowego zastosowanie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2011r. było przedwczesne i nie powinno mieć miejsca w sprawie. Dowody zgromadzone w toku postępowania administracyjnego wskazywały jednak na konieczność zastosowania przesłanki negatywnej z art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy i dalsze ustalenia dotyczące przesłanek pozytywnych nie miałyby wpływu na rozstrzygnięcie sprawy i prowadziłyby do bezzasadnego przedłużania postępowania. Organ podniósł, że w zaskarżonym orzeczeniu Sąd pominął znaczenie faktu, że organ administracji w postawie prawnej zaskarżonej decyzji zastosował art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy "abolicyjnej", a także bez bliższego uzasadnienia podważył kluczowe dla sprawy i przyznane przez skarżącego ustalenie faktyczne odnośnie wyjazdu skarżącego z Polski w 2008r.; nadto pominął stanowisko organu odwoławczego w tym zakresie i w konsekwencji nie ocenił należycie wpływu stwierdzonych rzeczywistych uchybień procesowych na wynik sprawy, co z kolei doprowadziło do błędnego zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

Zarzucając Sądowi naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędne zastosowanie Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców przyjął, że przez to błędne zastosowanie należy rozumieć albo bezzasadne tolerowanie błędu subsumcji popełnionego przez organ administracyjny, albo wręcz przeciwnie - bezzasadne zarzucenie organowi popełnienia takiego błędu (za: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, LEX 2011). Jakkolwiek art. 174 pkt 1 p.p.s.a. wyraźnie o tym nie stanowi, naruszenie prawa materialnego może także polegać na niezastosowaniu tego przepisu prawa, który powinien być zastosowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oceniając wpływ dostrzeżonych naruszeń procedury administracyjnej na treść rozstrzygnięcia, miał na uwadze brzmienie przesłanek pozytywnych określonych w art. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. oraz brzmienie art. 3 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, zgodnie z którym cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 1 odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Wynika to jasno z konkluzji orzeczenia, gdzie zacytowano art. 1 ustawy "abolicyjnej" pomijając przy tym katalog przesłanek negatywnych zawarty w art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.

W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, a to z poniższych względów.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011r. Nr 191, poz. 1133), dalej: "u.z.p.c.", zwanej ustawą abolicyjną, wojewoda właściwy ze względu na miejsce pobytu cudzoziemca, o którym mowa w art. 1, udziela zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na okres 2 lat, jeżeli wniosek o udzielenie tego zezwolenia zostanie złożony w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.

Cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 1 u.z.p.c., odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli zachodzą przesłanki negatywne wyszczególnione w art. 3 ust. 2 pkt 1 – 6 u.z.p.c. Przepis art. 3 ust. 2 u.z.p.c. zawiera enumeratywny katalog przesłanek negatywnych skutkujących odmową udzielania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP.

Jak stanowi art. 3 ust. 2 pkt 1 u.z.p.c. cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 1, odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów do udzielenia tego zezwolenia. W myśl zaś art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c. cudzoziemcowi odmawia się udzielenia takiego zezwolenia, jeżeli w postępowaniu w sprawie udzielenia tego zezwolenia został złożony wniosek lub zostały przedstawione dokumenty zawierające nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje.

Podstawę prawną wydanej w niniejszej sprawie decyzji przez organ I instancji jak i decyzji wydanej przez organ odwoławczy stanowił jednocześnie przepis art. 3 ust. 2 pkt 1 u.z.p.c. i przepis art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c.

Tymczasem, Sąd pierwszej instancji w części historycznej uzasadnienia zaskarżonego wyroku wskazał, iż podstawę prawną decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2012 r. stanowił art. 3 ust. 2 pkt 1 u.z.p.c. Wprawdzie Sąd pierwszej instancji dalej podał, iż decyzją z dnia [...] marca 2013r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 i 3 u.z.p.c. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, to jednak w motywach zaskarżonego wyroku Sąd w żaden sposób nie odniósł się do podstawy prawnej odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, o jakiej mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c.

Przypomnieć należy, iż zawarte w sentencji wyroku sądu administracyjnego rozstrzygnięcie, ujęte w odpowiedniej formule procesowej, jest rezultatem przeprowadzenia przez Sąd kontroli administracji publicznej. Treść uzasadnienia wyroku winna odpowiadać wymogom ustanowionym, a w szczególności potwierdzać proces badania przez Sąd zgodności z prawem zaskarżonego do Sądu rozstrzygnięcia organu. Z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. mamy do czynienia w przypadku, gdy uzasadnienie nie odpowiada wymogom tego przepisu, przy czym nie każde naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).

Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego Sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem. Zarzut naruszenia tego przepisu jest skuteczny wówczas, gdyby Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, ani przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.

W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji dopuścił się zarzucanego w skardze kasacyjnej naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazując jako podstawę prawną wyroku przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Sąd nie wyjaśnił w dostateczny sposób przyczyny podjętego rozstrzygnięcia w odniesieniu do podstawy prawnej decyzji i zebranego materiału dowodowego sprawy. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie odpowiada wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., albowiem nie zwraca uwagi na okoliczności istotne dla rozpoznania sprawy i nie wypowiada się co do okoliczności objętych hipotezą art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c. Sąd pierwszej instancji uchylił zaskarżoną decyzję uznając, że organy z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie wyjaśniły czy skarżący przebywa w Polsce nieprzerwanie co najmniej od 20 grudnia 2007r. Z powyższego zdaje się wynikać, że Sąd pierwszej instancji rozważał sprawę w zakresie art. 3 ust. 2 pkt 1 u.z.p.c., chociaż nie powołał tego przepisu w motywach prawnych.

W motywach prawnych zaskarżonego wyroku brak jest natomiast jakichkolwiek fragmentów mogących wskazywać, iż Sąd pierwszej instancji rozważał sprawę w aspekcie przesłanki negatywnej z art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c., który to przepis stanowił także podstawę prawną decyzji organu I instancji i decyzji organu odwoławczego. Jest to uchybienie istotne, gdyż przepis art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011r. Nr 191, poz. 1133) (przesłanka negatywna ) może stanowić samoistną podstawę prawną wydania decyzji odmawiającej udzielenia cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 1 tej ustawy, zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP.

Powyższe czyni także usprawiedliwionym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 133 § 1 p.p.s.a., który nakłada na sąd administracyjny obowiązek orzekania na podstawie "akt sprawy" oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., który Sąd pierwszej instancji wskazał jako podstawę prawną wyroku.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji, konieczne jest stwierdzenie, że w postępowaniu administracyjnym doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skoro przepis art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c. może stanowić samoistną podstawę prawną do odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP, to Sąd pierwszej instancji mógłby uchylić zaskarżoną decyzję, gdyby stwierdził, że także w zakresie tej podstawy prawnej zaistniało w postępowaniu administracyjnym naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Takich zaś wniosków w zakresie tej podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, tj. art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c., nie można wyprowadzić z uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Motywy prawne zaskarżonego wyroku nie pozwalają na uznanie, że Sąd pierwszej instancji stwierdził naruszenie przez organy przepisów postępowania administracyjnego także w zakresie przesłanki negatywnej z art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c. Sąd pierwszej instancji nie wskazał także na naruszenie prawa materialnego w tym zakresie, które uzasadniałoby uchylenie decyzji z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. i takiej podstawy prawnej wyroku nie podał. W tym stanie rzeczy rację ma skarżący organ, iż Sąd pierwszej instancji dopuścił się także naruszenia art. 3 ust. 2 pkt 3 u.z.p.c., albowiem motywy prawne zaskarżonego wyroku i część historyczna uzasadnienia wyroku wskazują, że Sąd pierwszej instancji za podstawę prawną odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP przyjął jedynie art. 3 ust. 2 pkt 1 u.z.p.c. To zaś oznacza, iż Sąd pierwszej instancji nie dokonał należytej kontroli legalności zaskarżonej decyzji ( art. 3 § 1 p.p.s.a.), co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.