Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1253/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 3
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3, art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Maria Werpachowska, , Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Wiechowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2017 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w P., D. S.A. z siedzibą w M., V. S.A. z siedzibą w M., E. S.A. z siedzibą w M. na decyzję PKP Polskich Linii Kolejowych S.A. z siedzibą w W. z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] kwietnia 2016 r.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] wydaną przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. utrzymana została w mocy decyzja tego samego organu z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], mocą której odmówiono konsorcjum spółek P. Sp. z o.o., D. S.A., V. S.A., E. S.A. zwanej dalej wnioskodawcą, udostępnienia informacji w zakresie "uwag ZLK L. i ZLK C. do treści Programu Funkcjonalno-Użytkowego, zgłoszone na etapie przygotowywania dokumentacji przetargowej".

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż wnioskiem z dnia 5 kwietnia 2016 r. wnioskodawca zwrócił się do Spółki o udzielenie w trybie dostępu do informacji publicznej informacji w zakresie "uwag ZLK L. i ZLK C. do treści Programu Funkcjonalno-Użytkowego, zgłoszone na etapie przygotowywania dokumentacji przetargowej".

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. Spółka odmówiła udzielenia informacji publicznej w zakresie wskazanym we wniosku, ponieważ dane te stanowią tajemnicę Spółki, zgodnie z Załącznikiem nr 1 "Ramowy wykaz rodzajów informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy w PKP Polskie Linie Kolejowe S.A." do pozycji [...] pn.: "Polityka Bezpieczeństwa Tajemnicy Przedsiębiorcy w PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.", jako dokumenty organizacyjno-prawne Spółki (zwłaszcza na etapie ich opracowania i uzgodnienia). Sporządzając wspominany wykaz, Spółka wypełniła dyspozycję ww. przepisu art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji w zakresie podjęcia niezbędnych działań w celu zachowania poufności informacji mających wartość gospodarczą dla Spółki.

Wnioskodawca pismem z dnia 9 maja 2016 r. zarzucił decyzji:

1. naruszenie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez bezpodstawne ograniczenie prawa wnioskodawcy dostępu do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy i odmowę udzielenia informacji publicznej w sytuacji, w której podstawy ograniczenia prawa dostępu do informacji określone w art. 5 ust. 2 ustawy nie zachodzą,

2. naruszenie art. 5 ust. 2 ww. ustawy poprzez jego nieprawidłową wykładnię i przyjęcie, że pojęcie "tajemnica przedsiębiorcy" oznacza każdą informację publiczną oznaczoną przez podmiot, którego ona dotyczy, jako tajemnicę, a także poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że podmiot, na którym ciąży obowiązek udzielenia informacji publicznej jest zwolniony z obowiązku badania merytorycznej zasadności zastrzeżenia określonych informacji jako tajemnicy przedsiębiorcy.

Odwołujący się wniósł o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Spółka podtrzymała w całości swoje dotychczasowe stanowisko. Spółka wskazała, że informacja publiczna nie jest informacją jawną bezwzględnie. Jej ujawnienie podlegać może bowiem ograniczeniem z uwagi na istnienie tajemnic prawnie chronionych, na co wskazuje art. 5 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z brzmieniem art. 5 ust. 2 zd. 1 ustawy prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnice przedsiębiorcy. W przedmiotowej sprawie Spółki stanęła na stanowisku, że żądane przez wnioskodawcę dane stanowią tajemnicę przedsiębiorcy (Spółki).

Pojęcie tajemnicy przedsiębiorcy zdefiniowane zostało w art. 11 ust. 4 ustawy

z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, który to przepis wskazuje, że przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.

Zaskarżona decyzja wskazuje na okoliczności, które uzasadniają

w przedmiotowej sprawie przyjęcie, że wnioskowane przez wnioskodawcę informację stanowią tajemnicę przedsiębiorcy (Spółki) i tym samym nie mogły zostać ujawnione. Przede wszystkim oczywiste jest, że żądane informacje są informacjami posiadającymi szeroko pojętą wartość gospodarczą dla Spółki. Ponadto, co zostało w decyzji wyjaśnione, Spółka podjęła niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.

Organ zwrócił uwagę, iż zasada jawności zamówień publicznych nie jest zasadą o charakterze bezwzględnym. Jednym z ograniczeń tej zasady, w kontekście dostępu do informacji publicznej, jest właśnie możliwość odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na fakt, że stanowi ona informację przedsiębiorcy.

Fakt jawności umów zawartych w trybie zamówienia publicznego nie umożliwia bezwzględnie Spółce odmowy udostępnienia informacji publicznej w postaci dokumentów związanych z realizacją takiej umowy, zwłaszcza w sytuacji, gdy informacje takie stanowią tajemnicę przedsiębiorcy (Spółki).

Organ podkreślił, iż wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie sygn. akt II SAB/Wa 877/14 stwierdzono, że regulacja prawna zawarta w art. 139 ust. 3 ustawy – Prawo zamówień publicznych (Umowy są jawne i podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w przepisach o dostępie do informacji publicznej) nie oznacza, że inne niż umowy dokumenty dotyczące postępowań przetargowych i szeroko pojętej realizacji zamówień nie zawierają informacji publicznej i nie podlegają udostępnieniu. Nie oznacza to, że wskazane dokumenty związane z postępowaniem przetargowym i dotyczące realizacji zamówienia są bezwzględnie jawne i podlegają udostępnieniu na takich samych zasadach jak umowy w sprawie zamówień publicznych. Dokumenty te zawierają bowiem przede wszystkim dane o charakterze organizacyjnym, które w sposób oczywisty zawierają know-how Spółki na polu prowadzenia inwestycji związanych z infrastrukturą kolejową.

Przed wydaniem decyzji, rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej, Spółka dokonała konfrontacji żądanych informacji z Załącznikiem nr 1 "Ramowy wykaz rodzajów informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy w PKP Polskie Linie Kolejowe S.A." do pozycji [...] pn.: "Polityka Bezpieczeństwa Tajemnicy Przedsiębiorcy w PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.", jako dokumenty organizacyjno-prawne Spółki (zwłaszcza na etapie ich opracowania i uzgadniania) zawierające know-how, posiadające wartość gospodarczą dla Spółki, pod kątem stanowienia przez nie tajemnicy przedsiębiorcy (Spółki). Wnioskowane informacje mieszczą się w zakresie rodzajów informacji, które co do zasady stanowią tajemnicę przedsiębiorcy, jak przyjął organ.

Fakt sporządzenia przez Spółkę dokumentu, jakim jest wspomniana "Polityka Bezpieczeństwa Tajemnicy Przedsiębiorcy w PKP Polskie Linie Kolejowe S.A." oraz objęcie nim pracowników Spółki, należy bezwzględnie uznać za podjęcie przez Spółkę działań mających na celu zachowanie w poufności informacji, których rodzaje zostały w tym dokumencie wymieniane, stosownie do treści art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Co więcej, dokument ten, stanowiący element wewnętrznej procedury PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. w zakresie obrotu informacjami, sporządzony został przez Spółkę w roku 2007, tj. jeszcze na długo przed wystąpieniem przez wnioskodawcę z wnioskiem o dostęp do informacji publicznej, a więc oczywistym jest, że Spółka podjęła działania zmierzające do zachowania wnioskowanych informacji w poufności.

Fakt, że "Ramowy wykaz rodzajów informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy PKP Polskie Linie Kolejowe S.A." stanowi Załącznik nr 1 do pozycji [...] pn.: "Polityka Bezpieczeństwa Tajemnicy Przedsiębiorcy w PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.", czyli obowiązującej pracowników Spółki wewnętrznej procedury w zakresie bezpieczeństwa informacji, potwierdza jedynie, że Spółka jako przedsiębiorca przejawia wolę zachowania takich informacji jako niepoznawalnych dla osób trzecich.

Podsumowując powyższe, organ wskazał, że przytoczone w decyzji okoliczności uzasadniające odmowę udostepnienia informacji publicznej z uwagi na fakt, że stanowią one tajemnicę przedsiębiorcy PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., mają wartość gospodarczą i stanowią informacje, co do których Spółka podjęła kroki w celu zachowania ich w poufności. Spełniony został warunek materialny, o czym świadczy fakt, że żądane informacje są niewątpliwie związane z prowadzoną przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. działalnością gospodarczą. Żądane przez wnioskodawcę informacje o uwagach Zakładu Linii Kolejowych w L. i w C. do treści Programu Funkcjonalno-Użytkowego, zgłoszone na etapie przygotowania dokumentacji przetargowej, odnoszą się do polityki inwestycyjnej PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. i posiadają dla Spółki określoną wartość gospodarczą. Spełniony został także warunek formalny, o czym świadczy fakt, że żądanym informacjom w postaci uwag Zakładu Linii Kolejowych w [...] i w [...] do treści Programu Funkcjonalno-Użytkowego, została nadana klauzula tajemnicy przedsiębiorcy na podstawie uchwały nr [...] Zarządu PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z dnia [...] sierpnia 2007 r. w sprawie przyjęcia do stosowania "Polityki Bezpieczeństwa Tajemnicy Przedsiębiorcy Polskie Linie Kolejowe S.A.". Tym samym, w sposób obiektywny i oderwany od woli PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., wykazane zostało, że dane, których udostępnienia żąda wnioskodawca, nie mogą zostać ujawnione ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy.

Skargę na ww. decyzję wniosły: P. Sp. z o.o., D. S.A., V. S.A., E. S.A. reprezentowane przez adwokata M.D., Skarżący wnieśli o uwzględnienie skargi w całości poprzez uchylenie decyzji w całości i przekazania sprawy PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. do ponownego rozpatrzenia.

W skardze podniesione zostały zarzuty naruszenia prawa procesowego i materialnego, a mianowicie:

a. art. 107 § 1 w związku z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez sporządzenie wadliwego i niewystarczającego uzasadnienia skarżonej decyzji, tj. uzasadnienia pozbawionego wskazania oraz szczegółowego wyjaśnienia w odniesieniu do poszczególnych rodzajów żądanych dokumentów przyczyn, które przemawiały za uznaniem, że informacje w nich zawarte stanowią tajemnicę przedsiębiorcy i skutkowały odmową udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej;

b. art. 2 ust 1 w związku z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez jego błędne zastosowanie i bezpodstawne ograniczenie prawa wnioskodawcy do dostępu do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy – odmowę udzielenia informacji publicznej w sytuacji, w której podstawy ograniczenia prawa dostępu do informacji określone w art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie występowały;

c. naruszenie art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez jego nieprawidłową wykładnię i przyjęcie, że pojęcie "tajemnica przedsiębiorcy" oznacza każdą informację publiczną oznaczoną przez podmiot, którego ona dotyczy, jako tajemnicę, a także poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że podmiot, na którym ciąży obowiązek udzielenia informacji publicznej jest zwolniony z obowiązku badania merytorycznej zasadności zastrzeżenia określonych informacji jako tajemnicy przedsiębiorcy.

W skardze podniesiono, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wadliwe. W ocenie skarżącej uzasadnienie skarżonej decyzji stanowi bowiem niemalże powtórzenie treści uzasadnienia (wadliwej) decyzji z dnia [...] kwietnia 2016 r., jednocześnie zaś nie pozwala stwierdzić:

a. czy organ istotnie podjął działania niezbędne w celu zachowania wszystkich dokumentów objętych zakresem żądania wnioskodawcy w tajemnicy;

b. które spośród dokumentów objętych zakresem zgłoszonego przez wnioskodawcę żądania stanowią rzekomą tajemnicę przedsiębiorcy – PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.;

c. w jakim zakresie udostępnienie żądanej przez wnioskodawcę Informacji miałoby stanowić naruszenie rzekomej tajemnicy przedsiębiorcy – PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.

Zdaniem skarżących uzasadnienie nie tylko skarżonej decyzji, ale również decyzji wydanej uprzednio przez organ w tej sprawie, stoją w sprzeczności z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., który ustanawia ograniczenie dostępu do informacji publicznej z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy. Uzasadnienie skarżonej decyzji nie pozwala stwierdzić, jakie fakty przemawiały, w ocenie organu, za zakwalifikowaniem żądanych informacji jako tajemnicy przedsiębiorcy.

Uzasadnienia rozstrzygnięcia w tym zakresie nie stanowią lakoniczne (i gołosłowne) tezy, którymi posłużył się organ, a które wskazują, że dokumenty te zawierają informacje dotyczące know-how spółki PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., czy też prezentują wartość gospodarczą dla tej Spółki.

Nadto skarżący podkreślił, że organ nie odniósł się do istoty żądanych informacji. Organ ograniczył się jedynie do lakonicznego stwierdzenia i odwołania się do wewnętrznych regulacji prawnych obowiązujących w organie.

Zdaniem skarżących brak jest podstaw dla odmowy udostępnienia informacji, które obejmują informacje dotyczące przetargu zorganizowanego w oparciu o przepisy ustawy – Prawo zamówień publicznych, a okoliczności wskazane w uzasadnieniu decyzji nie mogą stanowić podstawy dla takiej odmowy.

W treści uzasadnienia decyzji organ, zdaniem skarżących, w sposób nieuprawniony usiłuje utożsamić pojęcie "tajemnicy przedsiębiorcy" stosowanej na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz "tajemnicy przedsiębiorstwa" wskazanej w treści art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Informacje żądane przez skarżących są informacjami publicznymi, czemu organ nie przeczy. Brak jest przy tym podstaw do wskazania, że zachodzą przesłanki określone w art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o jej oddalenie i podtrzymała argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Spółka wniosła także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Spółka wskazała między innymi, że pojęcie tajemnicy przedsiębiorcy na gruncie art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej jest szersze i nie jest ograniczone jedynie do tajemnicy przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zdaniem organu nie jest wymagana przesłanka gospodarczej wartości informacji jak przy tajemnicy przedsiębiorstwa, co ma szczególne znaczenie w stosunku do informacji historycznej.

Spółka wskazała także, że skarżący podjęli próbę uzyskania żądanych informacji wyłącznie na potrzeby gry rynkowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Ponadto w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że Sąd nie może w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się jedynie do zarzutów sformułowanych w skardze, ale także powinien wadliwość kontrolnego aktu podnieść z urzędu.

Skarga oceniana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia stała się decyzja PKP PLK S.A. z siedzibą w W. odmawiająca udostępnienia informacji publicznej z powołaniem się na ograniczenie dostępu ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa.

Dla porządku należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 6 września

2001 r. o dostępie do informacji publicznej, każda informacja w sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie. Zakres przedmiotowy informacji publicznej wymienia art. 6 ustawy. Na podstawie powyższych regulacji przyjmuje się, iż każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz, podmiotów sprawujących funkcje publiczne albo odnosząca się do innych podmiotów, wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa stanowi informację publiczną podlegającą udostępnieniu.

Wyjątki od powyższej zasady wprowadza art. 5 ustawy. W myśl ust. 1 powołanego przepisu, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie

i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz

o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Stosownie natomiast do ust. 2 wymienionego przepisu, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek

z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

Jak wynika z treści powołanego przepisu, a także z art. 61 ust. 3 Konstytucji RP, dostęp do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom, zaś ograniczenie to może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w tym przepisie okoliczności.

Wydając decyzję odmowną z powołaniem się na "tajemnicę przedsiębiorstwa", należy uwzględnić, iż ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zawiera definicji tego pojęcia.

W orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowały się dwa stanowiska, jeśli idzie o rozumienie użytego w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. pojęcia tajemnica przedsiębiorcy. Zgodnie z pierwszym z nich pojęcie tajemnica przedsiębiorcy, o jakiej mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. utożsamia się z pojęciem tajemnica przedsiębiorstwa, której definicję zawiera art. 11 u.z.n.k. (por. wyrok NSA z 13 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OSK 2950/14) Zgodnie z drugim stanowiskiem pojęcie tajemnica przedsiębiorcy wyprowadza się z tajemnicy przedsiębiorstwa, której definicję zawiera art. 11 u.z.n.k. i przyjmuje się, że pojęcia te w zasadzie pokrywają się zakresowo, ale w niektórych sytuacjach tajemnica przedsiębiorcy może być rozumiana szerzej. Przyjmuje się, że tajemnicę przedsiębiorcy stanowią informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich poufności (nie jest wymagana przesłanka gospodarczej wartości jak przy tajemnicy przedsiębiorstwa). Informacja staje się tajemnicą, kiedy przedsiębiorca przejawi wolę zachowania jej jako niepoznawalnej dla osób trzecich (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. I OSK 192/13 i z dnia 5 lipca 2013 r., sygn. I OSK 511/13, dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych).

W niniejszej sprawie Sąd opowiada się za pierwszym z ww. stanowisk co do rozumienia pojęcia tajemnica przedsiębiorstwa. Sąd w tej kwestii podziela też pogląd co do rozumienia pojęcia tajemnicy przedsiębiorcy wyrażony w wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1882/16, dostępny w bazie orzeczeń sądów administracyjnych).

Warto w tym miejscu przytoczyć też pogląd Sądu Najwyższego co do znaczenia pojęcia tajemnicy przedsiębiorcy. Otóż według wykładni Sądu Najwyższego zawartej w wyroku z dnia 28 lutego 2007 r., sygn. akt V CSK 444/06, tajemnicą przedsiębiorcy "są nieujawnione wiadomości, informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne lub inne posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Fakt, że informacje dotyczące poszczególnych elementów urządzenia są jawne nie decyduje o odebraniu zespołowi wiadomości o produkcie przymiotu poufności".

Mariusz Jabłoński w opracowaniu "Udostępnienie informacji publicznej w formie wglądu do dokumentów", PRESSCOM Spółka z o. o. Wrocław 2013, str. 131 wskazał, iż: "możliwość ograniczenia prawa do informacji publicznej na podstawie tajemnicy przedsiębiorcy wchodzi w grę, gdy spełnione są przesłanki: 1) brak wcześniejszego upublicznienia określonych informacji znajdujących się w dokumentacji wniesionej przez przedsiębiorcę; 2) uprawdopodobnienie, że informacje te mają ze względu na swój charakter, sposób zastosowania itp. szczególną wartość gospodarczą, co w konsekwencji ich ujawnienia mogłoby narazić takiego przedsiębiorcę na szkodę; 3) podjęcie przez przedsiębiorcę niezbędnych działań w celu zachowania poufności takich informacji (treść dokumentacji) – powinny one nastąpić w momencie składania odpowiednich dokumentów: ich brak dyskwalifikuje możliwość ograniczenia dostępu do tego typu dokumentów ze względu na tego rodzaju przesłankę, w szczególności gdy zastrzeżenie tajemnicy mogłoby nastąpić po wcześniejszym wpłynięciu wniosku o udostępnienie informacji".

Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia zasadności odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej w postaci uwag Zakładu Linii Kolejowych L. i Zakładu Linii Kolejowych C. do treści Programu funkcjonalno-użytkowego, zgłoszonych na etapie przygotowania dokumentacji projektowej. W rozpoznawanej sprawie organ odmawiając udostępnienia żądanej informacji, wskazał, iż informacja ta objęta jest "Polityką Bezpieczeństwa Tajemnicy Przedsiębiorcy w PKP Polskie Linie Kolejowe S.A." Spółka PKP PLK S.A. stwierdziła nadto, że jest oczywiste, że żądane informacje są informacjami posiadającymi szeroko pojętą wartość gospodarczą dla Spółki. Odnoszą się one bowiem do polityki inwestycyjnej Spółki i posiadają dla Spółki określoną wartość gospodarczą.

Zdaniem Sądu organ powołując się na tę podstawę odmowy udzielenia informacji publicznej, przede wszystkim nienależycie ją uzasadnił. Nie przedstawił wystarczających argumentów i dowodów uzasadniających odmowę udostępnienia żądanych informacji, dalej nie ustosunkował się do zarzutów podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczących kwestii merytorycznej zasadności zakwalifikowania określonych informacji jako tajemnicy przedsiębiorcy. Za takie nie może być, w ocenie Sądu, uznane przywołane powyżej enigmatyczne stwierdzenie o oczywistości "szeroko pojętej wartości gospodarczej" dla Spółki żądanej informacji.

Organ nie wyjaśnił znaczenia użytego pojęcia "szeroko pojętej wartości gospodarczej", nie odniósł też tego pojęcia do objętej wnioskiem informacji w taki sposób, by adresat decyzji był przekonany o słuszności rozstrzygnięcia, czego wymaga art. 11 k.p.a. statuujący zasadę przekonywania. To, że jakaś okoliczność jest dla organu oczywista, nie oznacza, w sytuacji gdy ta oczywistość jest właściwie przedmiotem sporu, że organ może zrezygnować z pełnego i wyczerpującego przedstawienia argumentów na poparcie swych poglądów.

Należy podkreślić, iż zdaniem Sądu, gospodarujący informacją, powinien dokonać oceny zasadności wyłączenia jawności żądanej informacji. Na przedsiębiorcy ciąży obowiązek wykazania, że zastrzeżone przez niego informacje, są tego rodzaju, że wpisują się w definicję tajemnicy przedsiębiorstwa (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 343/13).

W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, iż złożone zastrzeżenie może stać się skuteczne dopiero w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do ujawnienia informacji, po przeprowadzeniu stosownego badania, pozytywnie przesądzi, że zastrzeżone informacje mają charakter tajemnicy przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 11 ust. 4 powołanej ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Jeżeli w wyniku weryfikacji okaże się, że zastrzeżona informacja nie stanowi tajemnicy przedsiębiorstwa, to zadeklarowane zastrzeżenie staje się bezskuteczne (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1483/12).

Dodać należy, iż podjęta w odpowiedzi na skargę próba sanowania opisanych wad uzasadnienia decyzji poprzez przedstawienie szerszej argumentacji w zakresie tajemnicy przedsiębiorcy nie może odnieść zamierzonego skutku, gdyż ocenie Sądu podlega zaskarżona decyzja.

Powyższe – w ocenie Sądu – skutkuje uznaniem, iż organ nie wyjaśnił w sposób wystarczający kwestii wystąpienia negatywnej przesłanki uzasadniającej odmowę udzielenia informacji publicznej, tj. tajemnicy przedsiębiorcy. Uzasadnienie decyzji PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. w W. jest lakoniczne i ogólnikowe, ograniczające się do przytoczenia stanu faktycznego sprowadzonego do prostej konstatacji, iż żądane informacje należy uznać za tajemnicę przedsiębiorstwa, co ma stanowić o zasadności jej nieudostępnienia, gdyż posiadają one wartość gospodarczą.

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, iż zaskarżona, jak

i poprzedzająca ją decyzja, zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania

w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 80 k.p.a. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ zobowiązany jest stosować się do poglądów przedstawionych w uzasadnieniu wyroku.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.