Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1019/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję - art. 64a ppsa
Powołane przepisy: article: art. 59, 60, 61 ust. 1 pkt 1 i 4
journal: Dz.U. 2020 poz 293
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j.
article: art. 138 § 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 6 lipca 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Dąbrowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 lipca 2020 roku sprawy ze sprzeciwu A.L. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2020 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz A.L. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

A. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] z [...] marca 2020 r., w której uchylono decyzję Wójta Gminy [...] z [...]grudnia 2019 r. ustalającą warunki zabudowy i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

A. L. wnioskiem z 7 sierpnia 2019 r., uzupełnianym pismami z 19 sierpnia 2019 r., 3 września 2019 r. i 30 października 2019 r., zwrócił się do Wójta Gminy [...] o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarsko - składowego o obsadzie do 39,9 DJP wraz z innymi zabudowaniami na działce ewidencyjnej numer [...] położonej we wsi [...], gmina [...]. Wójt Gminy [...] decyzją z [...] grudnia 2019 r. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie: budynku inwentarsko - składowego o obsadzie do 39,9 DJP, silosu na kiszonkę, zbiornika na odcieki z kiszonek o poj. do 10 m3, otwartego zbiornika na odchody zwierzęce o poj. do 600 m3, otwartego zbiornika na płynne odchody zwierzęce o poj. do 30 m3 i trzech zbiorników na pasze o poj. do 30 ton każdy - na ww. działce.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] marca 2020 r. uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z [...] grudnia 2016 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, po przytoczeniu regulacji art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1, ust. 6 i 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym [(Dz. U. z 2020 r., poz. 293) - dalej w skrócie: "u.p.z.p."] i powołaniu się na rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [(Dz. U. Nr 164, poz. 1588) – zwane dalej: "rozporządzeniem"], wskazał, że wnioskowana inwestycja ma być zrealizowana w ramach zabudowy zagrodowej, przy uwzględnieniu warunków wynikających z art. 61 ust. 4 u.p.z.p. W świetle takiego uwarunkowania organ odwoławczy dostrzegło niezwykle istotną okoliczność dla rozpoznania sprawy, która uszła uwadze organu pierwszej instancji, a jej wyjaśnienie determinuje dalszy tok postępowania w sprawie w zakresie ustalenia warunków zabudowy. Organ wskazał, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie 4 lutego 2019 r. zapadł wyrok w sprawie sygn. akt IV SA/Wa 2295/18 - wydany w analogicznym stanie prawnym i faktycznym, z jakim organ miał do czynienia w rozpoznawanej sprawie. W treści przedmiotowego wyroku Sąd zwrócił między innymi uwagę na następującą ewentualność - "Jak wskazał skarżący w zmodyfikowanym wniosku zamierza prowadzić działalność w zakresie chowu o obsadzie 39,9 DJP, co zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. o przedsięwzięciach mogących znacząco oddziaływać na środowisko (D.U.2016, poz. 71) - § 3 pkt 103 - nie jest przedsięwzięciem mogącym oddziaływać potencjalnie na środowisko, ponieważ chów jest przewidziany w liczbie mniejszej niż 40 DJP. Inaczej natomiast rzecz by się miała gdyby inwestor w swym gospodarstwie prowadził już tego rodzaju działalność. Skutkowałoby to koniecznością oceny oddziaływania na środowisko całego przedsięwzięcia (tzw. przedsięwzięcie skumulowane). Zwrócić należy uwagę, że w skardze skarżący wskazują na toczące się postępowania o wydanie warunków zabudowy dla kilku inwestycji związanych z chowem zwierząt na terenie gminy [...]". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], rozpoznając przedmiotową sprawę, podniosło, że wytyczne zamieszczone w tym wyroku stanowiły wskazanie dla organu odwoławczego również w zakresie ustalenia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy. W realiach niniejszej sprawy wnioskiem z 7 sierpnia 2019 r. (następnie modyfikowanym) A. L. zwrócił się o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji zlokalizowanej na działce oznaczonej w ewidencji gruntów numerem [...], położonej w obrębie miejscowości [...] , dla inwestycji polegającej m. in. na budowie budynku inwentarsko - składowego o obsadzie do 39,9 DJP na działce nr [...] położonej we wsi [...] . Natomiast organ odwoławczy powziął wiedzę z urzędu, że decyzją Wójta Gminy [...]Nr [...] z [...]grudnia 2019 r. ustalono na rzecz J. L. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie m. in. budynku inwentarsko - składowego o obsadzie do 39,9 DJP na działce nr [...] położonej we wsi [...], gmina [...] (inwestycja zrealizowana w odległości ok. 110 m od działki objętej wnioskiem w niniejszej sprawie). Z materiału zgromadzonego w aktach sprawy nie wynika natomiast, że dla planowanej inwestycji wydana została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Również inwestor, wezwany przez Kolegium, nie udzielił informacji na temat wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Tymczasem celem postępowania środowiskowego jest ustalenie zakresu strat w środowisku związanych z realizacją przedsięwzięcia, ich charakteru i dopuszczalności oraz sposobów rekompensaty. Zatem skoro poza planowanym przez inwestora przedsięwzięciem, w odległości 110 m - ma powstać analogiczna inwestycja, która może generować dodatkową emisję do środowiska - czy to substancji chemicznych, czy to generować hałas lub innego sposobu oddziaływanie na środowisko - konieczne jest przeprowadzenie postępowania w celu ustalenia zakresu tegoż oddziaływania w ramach tzw. oddziaływania skumulowanego ma środowisko. Przed decyzją o ustaleniu warunków zabudowy w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymagane jest uwzględnienie kumulacji oddziaływań lub sumowanie parametrów tego samego rodzaju przedsięwzięcia (np. wyroki NSA z 16 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2706/13; z 9 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 708/15; z 22 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1494/14, z 10 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 2877/17 i sygn. akt II OSK 1570/18). Stąd też, mając na uwadze treść cytowanego wyżej wyroku WSA w Warszawie z 4 lutego 2019 r., który końcowo dodatkowo wywiódł, że "Nie uzasadnione jest bowiem w świetle ustawy ocenowej pozorne dzielenie inwestycji tylko po to aby uniknąć konieczności sporządzenia oceny oddziaływania na środowisko - stanowi to działanie w celu obejścia prawa", organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie istnieje konieczność przeprowadzenia postępowania w przedmiocie dokonania oceny oddziaływania inwestycji objętej wnioskiem na środowisko, która będzie poprzedzała wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, z uwagi na fakt, że oddziaływanie przedsięwzięcia objętego wnioskiem podlega skumulowaniu z podobnym przedsięwzięciem, którego realizacja planowana jest w bezpośrednim sąsiedztwie. W tych okolicznościach należało wydać decyzję na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Rozpatrując ponownie sprawę organ pierwszej instancji winien wezwać wnioskodawcę do przedłożenia ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji objętej wnioskiem, bądź też wskazującej na brak konieczności przeprowadzenia tego rodzaju postępowania. Bez wyjaśnienia powyższego zagadnienia nie jest możliwe rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy przed organami administracji publicznej obu instancji. Przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego, przekraczającego granice wyznaczone przez art. 136 k p a. stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, której istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy (art. 15 k.p.a.).

A. L. w sprzeciwie wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...]marca 2020 r. W motywach sprzeciwu podniesiono, że jedyną podstawą do wydania decyzji uchylającej decyzję organu pierwszej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia był brak decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji wnioskowanego przez wnoszącego sprzeciw przedsięwzięcia. Zdaniem wnoszącego sprzeciw zgodnie z art. 71 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane wyłącznie dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wnoszący sprzeciw zauważył, że z treści uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji (str. 8) wynika, że projektowana inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco i zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, co jest jednoznaczne z brakiem konieczności wydawania decyzji środowiskowej w przedmiotowej sprawie i nie ma potrzeby ponownego analizowania już raz poprawnie rozpatrzonego aspektu sprawy. Organ drugiej instancji w swym bezpodstawnym żądaniu przeprowadzenia dodatkowego postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej podparł się wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 lutego 2019 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2295/18) uznając go jako "analogiczny w stanie prawnym i faktycznym, z jakim mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie", argumentując, że w odległości ok. 110 m od planowanej inwestycji została wydana inna decyzja o warunkach zabudowy (według wiedzy wnoszącego sprzeciw uchylona do ponownego rozpatrzenia) na rzecz jego brata, J. L. Zdaniem wnoszącego sprzeciw, cytowanego wyroku nie można uznać za analogiczny w stanie prawnym i faktycznym do jego sprawy, gdyż jak zaznaczono w nieprzytoczonej przez SKO, dalszej części uzasadnienia ww. wyroku: "Zwrócić należy uwagę, że Skarżący wskazują na toczące się postępowania o wydanie warunków zabudowy dla kilku inwestycji związanych z chowem zwierząt na terenie gminy [...]. Z pism Skarżących wynika, że inwestycje te dotyczą miejscowości [...] i [...] (inwestor ma tam zabudowania mieszkalne). Jeżeli istotnie tak jest i wniosek o wdanie warunków zabudowy pochodzi od tego samego inwestora, organ powinien rozważyć czy nie mamy do czynienia z jednym przedsięwzięciem. W takim wypadku ocenie, pod kątem ewentualnego oddziaływania na środowisko powinno podlegać całe przedsięwzięcie". Powyższej sytuacji, w której ten sam inwestor, ta sama osoba, składa jednocześnie kilka wniosków na podobne inwestycje w różnych częściach gminy nie można uznać za analogiczną do pojedynczego wniosku skarżącego złożonego na jedną inwestycję. Wnoszący sprzeciw jest rolnikiem indywidualnym, prowadzi gospodarstwo rolne od 17 stycznia 2005 r., którego powierzchnia przewyższa średnią powierzchnię gospodarstwa w gminie [...]. Złożenie podobnego do jego wniosku o decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przez brata, który tak jak skarżący ma swój własny dom, żonę i nastoletnie dzieci i jako rolnik indywidualny, tak jak skarżący i inni mieszkańcy wsi [...] prowadzi własne gospodarstwo rolne, nie może być traktowane jako wniosek złożony przez jednego inwestora, tylko dlatego, że jesteśmy spokrewnieni i mieszkamy po sąsiedzku. Rozpatrywanie każdego wniosku o warunkach zabudowy na terenie tak małej wsi jak [...] (około 150 mieszkańców) z uwzględnieniem inwestycji planowanych bądź zrealizowanych przez bliższych i dalszych krewnych skutkowałoby blokadą inwestycji w całej wsi, przez sztuczne wydłużanie terminów załatwiania spraw oraz zwiększeniem kosztów spowodowanych nakładaniem na prawie każdego mieszkańca wsi konieczności ubiegania się o decyzję środowiskową pod budowę nawet najmniejszych obiektów gospodarczych związanych z rolnictwem, gdyż prawie wszyscy są ze sobą spokrewnieni lub skoligaceni i mieszkają w zabudowie o charakterze zagrodowym.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] – w odpowiedzi na sprzeciw - wniosło o oddalenie sprzeciwu i podtrzymało stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019, poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. 2019, poz. 2325, ze zm.) - zwanej dalej: p.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, uwzględnił sprzeciw. W konsekwencji uznał, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] marca 2020 r. narusza prawo w stopniu dającym podstawy do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Przedmiotem kontroli Sądu pod względem zgodności z prawem była ww. decyzja wydana na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [(Dz. U. z 2020 r., poz. 256) - dalej w skrócie: "k.p.a.").

Stosownie do art. 64a p.p.s.a. - od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść sprzeciw. Sąd rozpoznaje sprzeciw na posiedzeniu niejawnym (art. 64d § 1 p.p.s.a.) i ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Uwzględniając sprzeciw, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 151a § 1 p.p.s.a.).

Podstawowym obowiązkiem sądu administracyjnego rozpoznającego sprzeciw na decyzję kasatoryjną jest przede wszystkim ustalenie, czy zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., a więc odstąpienia od zasady ogólnej ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy albo zakończenia jej w inny sposób. Innymi słowy, kontrola prawidłowości zaskarżonej decyzji w ramach rozpoznania sprzeciwu oznacza konieczność dokonania oceny, czy w realiach konkretnej sprawy organ drugiej instancji w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasatoryjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. W myśl art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy uwzględnić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Tym samym, organ odwoławczy może wydać decyzję kasatoryjną, gdy organ pierwszej instancji przy rozpatrywaniu sprawy nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego lub naruszył przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym uznanie sprawy za niekwalifikującą się do merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ drugiej instancji (wyrok NSA z 14 lutego 2017r., II OSK 1386/15, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Powodem zastosowania w sprawie art. 138 § 2 k.p.a. było uznanie przez organ odwoławczy, że sprawa przed organem pierwszej instancji nie została wyczerpująco i wszechstronnie rozpoznana. Nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego w kierunku wskazanym w zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy (o czym będzie mowa w dalszej części uzasadnienia), a według organu przekraczającym ramy uzupełniającego postępowania dodatkowego dopuszczalnego art. 136 k.p.a. i stanowiącym podstawy do podważenia istoty dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego dającego stronie w myśl art. 15 k.p.a. prawo do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym, według organu odwoławczego, doszło do wydania przez organ pierwszej instancji decyzji z 16 grudnia 2019 r. z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Powyższego uznania jednak Sąd nie zaakceptował.

Zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1 – pkt 5 u.p.z.p. wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:

1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;

2) teren ma dostęp do drogi publicznej;

3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;

4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;

5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.

Z kolei według art. 61 ust. 4 u.p.z.p. przepisów ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. W sprawie zostało ustalone, że wnoszący sprzeciw zamieszkuje przy ul. [...] w [...]. Jest rolnikiem indywidualnym prowadzącym gospodarstwo rolne od 2005 r. Obecnie posiada gospodarstwo rolne położone na obszarze gminy [...] w obrębach: [...] o powierzchni 12,6502 ha (własność) i 58,6257 ha (współwłasność), a średnia powierzchnia gospodarstwa rolnego w gminie [...]wynosi 12,76 ha. Planowana inwestycja (obiekty przeznaczone do produkcji rolnej zwierzęcej) na działce ewidencyjnej numer [...] ma zostać zrealizowana jako uzupełnienie i kontynuacja istniejącego układu funkcjonalno – przestrzennego zabudowy zagrodowej zlokalizowanej na działce ewidencyjnej numer [...], w skład której wchodzą budynek mieszkalny i budynki gospodarcze.

Wykazanie przez organy, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy mamy do czynienia z zabudową zagrodową i, że powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z produkcją rolną wnoszącego sprzeciw wynosi powyżej 70 ha i przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w gminie [...], która wynosi 12,76 ha, zadecydowało o zastosowaniu art. 61 ust. 4 u.p.z.p., dającego podstawy do odstępstwa od normatywnie ujętej w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. tzw. zasady dobrego sąsiedztwa, mającej na celu zapewnienie ładu przestrzennego na danym terenie (zgodności nowej zabudowy z istniejącym sposobem zagospodarowania). Wnioskowana na działce nr [...] inwestycja miałaby obejmować budowę: budynku inwentarsko - składowego o obsadzie do 39,9 DJP, silosu na kiszonkę, zbiornika na odcieki z kiszonek o poj. do 10 m3, otwartego zbiornika na odchody zwierzęce o poj. do 600 m3, otwartego zbiornika na płynne odchody zwierzęce o poj. do 30 m3 i trzech zbiorników na pasze o poj. do 30 ton każdy. W piśmie z 21 lutego 2020 r. wnoszący sprzeciw oświadczył, że w planowanej inwestycji nie będzie odbywał się chów i hodowla norek.

W tak przedstawiających się okolicznościach sprawy, organ odwoławczy stwierdził, że uwadze organu pierwszej instancji uszła okoliczność, której wyjaśnienie determinuje dalszy tok postępowania w sprawie w zakresie ustalenia warunków zabudowy. Z materiału zgromadzonego w sprawie nie wynika żeby dla planowanej inwestycji wydana została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, w sytuacji gdy poza planowanym przez inwestora przedsięwzięciem, w sąsiedztwie ma powstać analogiczna inwestycja, która może oddziaływać na środowisko, co stwarza konieczność przeprowadzenia postępowania w celu ustalenia zakresu tegoż oddziaływania w ramach tzw. oddziaływania skumulowanego na środowisko. To z kolei doprowadziło organ odwoławczy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., celem przeprowadzenia przed organem pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego przekraczającego granice wyznaczone art. 136 k.p.a. i zapewnienia rozpatrzenia sprawy zgodnie z zasadą wynikającą z art. 15 k.p.a. oraz wskazania, że organ pierwszej instancji rozpoznając ponownie sprawę winien wezwać wnioskodawcę do przedłożenia ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji objętej wnioskiem, bądź decyzji wskazującej na brak konieczności przeprowadzenia tego rodzaju postępowania środowiskowej. Bez wyjaśnienia powyższego zagadnienia nie jest możliwe rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Sąd podzielił co do zasady stanowisko organu odwoławczego, że w przypadku stwierdzenia w danym stanie faktycznym sprawy przesłanki do przeprowadzenia postępowania środowiskowego, uzasadnione jest uznanie podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko – obecnie Dz. U. z 2020 r., poz. 283 – zwanej dalej: "ustawą o udostępnianiu informacji). Niemniej zabrakło wykazania trafności zajętego stanowiska w sposób, który nie nasuwa wątpliwości, a tym samym wypełnia omówione wyżej przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Na tle niniejszej sprawy wyłonił się spór, czy budowa przedmiotowej inwestycji wymagała (wymaga) uprzedniego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a co za tym idzie - czy organ słusznie uchylił zaskarżoną decyzję celem uzupełnienia postępowania o decyzję wydaną w postępowaniu środowiskowym. W myśl art. 59 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 (czyli w drodze postanowienia organu właściwego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach). Zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla takich przedsięwzięć wymagane jest przed wystąpieniem m.in. o decyzję o warunkach zabudowy (art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku). Rada Ministrów, uwzględniając możliwe oddziaływanie na środowisko przedsięwzięć oraz uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1, określa, w drodze rozporządzenia: 1) rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko; 3) przypadki, gdy zmiany dokonywane w obiektach są kwalifikowane jako przedsięwzięcia, o których mowa w pkt 1 i 2 (art. 60 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku). O zaliczeniu danego przedsięwzięcia do jednej z powyższych grup decyduje spełnienie przez przedsięwzięcie kryteriów wynikających w obecnym stanie prawnym z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, które weszło w życie 11 października 2019 r. [(Dz. U. poz. 1839) – zwanego dalej: "rozporządzeniem"]. Według § 3 ust. 1 pkt 104 rozporządzenia - do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt, innych niż wymienione w pkt 103:

a) w liczbie nie mniejszej niż 40 DJP i mniejszej niż 210 DJP - jeżeli ta działalność będzie prowadzona:

– w odległości mniejszej niż 210 m od:

-- terenów lub gruntów, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, tj. mieszkaniowych, rolnych zabudowanych zajętych pod budynki mieszkalne, innych zabudowanych z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt, zurbanizowanych niezabudowanych lub w trakcie zabudowy, rekreacyjno-wypoczynkowych z wyłączeniem kurhanów, pomników przyrody oraz terenów zieleni nieurządzonej niezaliczonej do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone,

-- zrealizowanego, realizowanego lub planowanego przedsięwzięcia chowu lub hodowli zwierząt innych niż norki, w liczbie nie mniejszej niż 40 DJP,

– na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy,

b) w liczbie nie mniejszej niż 60 DJP i mniejszej niż 210 DJP - na obszarach innych niż wymienione w lit. a.

Natomiast, w przypadku niniejszej sprawy, na skutek wszczęcia wnioskiem z 7 sierpnia 2019 r. postępowania w sprawie decyzji o warunkach zabudowy, zastosowanie znalazłyby przepisy dotychczasowe. Zgodnie bowiem z brzmieniem § 4 ww. rozporządzenia, do przedsięwzięć, w przypadku których przed dniem wejścia w życie rozporządzenia wszczęto i nie zakończono przynajmniej jednego z postępowań w sprawie decyzji, [...], o których mowa w [...] art. 72 ust. 1 [...] ustawy [...] o udostępnianiu informacji o środowisku [...], stosuje się przepisy dotychczasowe. Jednym z postępowań w sprawie decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 jest wymieniona w pkt 3 tej normy – decyzja o warunkach zabudowy. A rozporządzeniem obowiązującym do dnia wejścia w życie rozporządzenia z 10 września 2019 r. było rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71). I tak według tego rozporządzenia, a konkretnie:

1) § 3 ust. 1 pkt 103 - do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 40 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP), jeżeli działalność ta prowadzona będzie:

a) w odległości mniejszej niż 100 m od następujących terenów w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone:

– mieszkaniowych,

– innych zabudowanych z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt,

– zurbanizowanych niezabudowanych,

– rekreacyjno-wypoczynkowych z wyłączeniem kurhanów, pomników przyrody oraz terenów zieleni nieurządzonej niezaliczonej do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych,

b) na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy;

2) § 3 ust. 2 - do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia:

1) polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w § 2 ust. 1 i niespełniające kryteriów, o których mowa w § 2 ust. 2 pkt 1;

2) polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w ust. 1, z wyłączeniem przypadków, w których ulegająca zmianie lub powstająca w wyniku rozbudowy, przebudowy lub montażu część realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia nie osiąga progów określonych w ust. 1, o ile progi te zostały określone;

3) nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1; przy czym przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy;

3) § 3 ust. 3 – do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się także przedsięwzięcia niezwiązane z przebudową, rozbudową lub montażem realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia, powodujące potrzebę zmiany uwarunkowań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; przepis stosuje się, o ile ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko nie wyłącza konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz o ile potrzeba zmian w zrealizowanym przedsięwzięciu nie jest skutkiem następstw wynikających z konieczności dostosowania się do wymagań stawianych przepisami prawa lub ustaleń zawartych w analizie porealizacyjnej, przeglądzie ekologicznym lub podsumowaniu wyników monitoringu oddziaływania na środowisko zrealizowanego przedsięwzięcia.

Z przytoczonej regulacji prawnej wynika, że jednym z kryteriów decydujących o zaliczeniu przedsięwzięcia dotyczącego chowu lub hodowli zwierząt do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko jest liczba dużej jednostki przeliczeniowej inwentarza (DJP). Skoro wnoszący sprzeciw wskazał, że zamierza prowadzić działalność w zakresie chowu o obsadzie do 39,9 DJP, to oznacza, że zgodnie z rozporządzeniem z 10 listopada 2010 r., inwestycja objęta decyzją o warunkach zabudowy z [...]grudnia 2019 r. nie jest przedsięwzięciem mogącym oddziaływać potencjalnie na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 103 ww. rozporządzenia , ponieważ chów jest przewidziany w liczbie mniejszej niż 40 DJP. Pozytywnej oceny w powyższym kontekście wymagałaby natomiast sytuacja, gdyby wnoszący sprzeciw w swym gospodarstwie rolnym dodatkowo planował (tzn. doszłoby do wszczęcia postępowania w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku), realizował, czy zrealizował przedsięwzięcie tego samego rodzaju znajdujące się na terenie, do którego ma tytuł prawny. Wtedy musiałoby dojść do zsumowania parametrów charakteryzujących przedmiotowe przedsięwzięcie (czyli nieosiągające progu 40 DJP) z parametrami któregoś z wyżej wymienionych przedsięwzięć i po osiągnięciu progu określonego w § 3 ust. 1 pkt 103 przedmiotowe przedsięwzięcie zyskałoby miano przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W konsekwencji skutkowałoby to koniecznością przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko całego przedsięwzięcia (tzw. przedsięwzięcie skumulowane) na warunkach określonych art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Na taką okoliczność jednak nie powołał się organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji. Nie wykazał też powiązania technologicznego z przedsięwzięciem zamierzonym przez J. L. na działce nr [...]. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 13 ustawy o udostępnianiu informacji - pod pojęciem przedsięwzięcia należy rozumieć zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin; przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. W tym względzie można jedynie dodać, że: - inwestycja, na którą powołał się organ w zaskarżonej decyzji, planowana do realizacji przez J. L. - według informacji organu została objęta warunkami zabudowy ustalonymi decyzją Wójta Gminy [...] z [...]grudnia 2019 r.; - według wiedzy skarżącego powyższa decyzja została uchylona do ponownego rozpatrzenia; - inwestycja ta według informacji organu planowana byłaby na terenie oddalonym od inwestycji wnoszącego sprzeciw o 110 m, czyli nie w bezpośrednim sąsiedztwie (teren inwestycji zakreślonej przez wnoszącego sprzeciw a teren inwestycji J. L. przedziela działka nr [...] trzykrotnie większa od działek nr [...] i [...]).

|W świetle powyższego wywodu, Sąd nie podzielił twierdzenia organu odwoławczego jakoby w badanej sprawie organ miał do czynienia z |

|analogicznym stanem prawnym i faktycznym, w którym zapadł wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 lutego 2019 r. |

|(sygn. akt IV SA/Wa 2295/18). Z treści uzasadnienia wyroku z 4 lutego 2019 r., przytoczonego w zaskarżonej decyzji – jak słusznie |

|zauważył skarżący - we fragmencie pasującym do tezy organu, wynika że zgromadzona dokumentacja dawała podstawy do stwierdzenia, że |

|terenu gminy, w tym miejscowości, gdzie inwestor ma zabudowania mieszkalne, dotyczą toczące się postępowania o wydanie warunków |

|zabudowy związane z chowem zwierząt i któryś z wniosków o wydanie warunków zabudowy pochodzi od tego samego inwestora, to organ |

|powinien rozważyć czy w sprawie nie mamy do czynienia z jednym przedsięwzięciem, bo ocenie oddziaływania na środowisko powinno podlegać|

|całe przedsięwzięcie, aby nie doprowadzić do obejściem przepisów prawa. Oznacza to, że wskazanie Sądu zostało nakierowane na toczące |

|się postępowania dotyczące ustalenia warunków zabudowy, których inicjatorem miałby być również inwestor, tymczasem w niniejszej sprawie|

|nie było takiego ustalenia. Dodatkowo można jeszcze zauważyć w świetle na przykład brzmienia art. 66 ust. 1 pkt 3b ustawy o |

|udostępnianiu informacji o środowisku, że aspekt powiązania przedsięwzięć, w tym kumulowania się oddziaływań w głównej mierze dotyczy |

|przedsięwzięć, dla których wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach (pod. art. 63 ust. 1 pkt 3 f ustawy o udostępnianiu |

|informacji). |

|Samorządowe Kolegium Odwoławcze przy ponownym rozpatrzeniu odwołania uwzględni ocenę wyrażoną przez Sąd w niniejszym orzeczeniu i wyda |

|decyzję odpowiadającą dyspozycji art. 138 k.p.a. |

|Wobec stwierdzonej niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd uwzględnił sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w |

|[...] z [...] marca 2020 r. i na mocy art. 151a § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania sądowego, na które |

|złożył się wpis od skargi, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 210 § 2 p.p.s.a. |

| |

| |