Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 131/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-09-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2012 poz 1551
law: Ustawa z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą  działalność.
article: art. 28 ust. 2, ust. 3, ust. 3a, art. 83 ust. 4
journal: Dz.U. 2016 poz 963
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: § 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne
article: art. 24 § 1 pkt 5, art. 127 § 3, art. 145 § 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. b
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski Sędziowie WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca), WSA Iwona Tchórzewska Protokolant Asystent sędziego Radosław Kot po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 26 września 2017 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B., po rozpatrzeniu wniosku S. Z. (dalej jako wnioskodawca lub skarżący) o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco:

Wnioskodawca w okresie od 7.02.2003 r. do 31.01.2012 r. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego towarów - przewóz mleka - (PKD. 49.41.Z), i z tego tytułu miał obowiązek odprowadzać należne składki na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. Ponieważ nie wywiązał się z obowiązku spłaty na koncie rozliczeniowym powstało zadłużenie.

Zadłużenie nie jest objęte żadną formą egzekucji, ponieważ w dniu 12.03.2012 r. wnioskodawca zawarł z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. Umowę nr [...] o rozłożeniu należności na 96 rat. W dniu 12.02.2013 r. wnioskodawca złożył wniosek o umorzenie należności na podstawie ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012 r. poz. 1551 ). W dniu [...].04.2013 r. została wydana decyzja nr [...] określająca należności podlegające umorzeniu na podstawie ustawy abolicyjnej. Warunkiem umorzenia określonych w decyzji należności jest spłata należności, które nie podlegają przepisom w/w ustawy. Należności niepodlegające abolicji zostały rozłożone na raty, ostateczny termin spłaty tych należności upłynie w dniu 26.02.2020 r.

Odnośnie sytuacji osobistej i materialnej wnioskodawcy ustalono, że zamieszkuje on i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną I. Z. Źródłem jego utrzymania jest świadczenie emerytalno-rentowe wypłacane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział B. w kwocie 723,00 zł brutto, tj. 630,55 zł netto. Żona również pobiera świadczenie emerytalno-rentowe w kwocie 967,80 zł netto. Wnioskodawca stałe wydatki związane z utrzymaniem wykazał w kwocie 393,00 zł miesięcznie, koszty związane z leczeniem w kwocie 200,00 zł miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że posiada zobowiązania z tytułu kredytu w [...] w kwocie 1.796,39 zł, raty kredytowe wynoszą 160,93 zł miesięcznie, ostateczna spłata przypada na dzień 6.12.2017 r. Ponadto spłaca ratalnie zadłużenie wobec ZUS (Umowa nr [...] z dnia [...].03.2012r, Aneks nr 1 z dnia 6.05.2013r.), rata układu ratalnego wynosi około 300,00 zł miesięcznie. Rodzina wnioskodawcy nie korzysta z żadnych form pomocy społecznej Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Nieliszu. Wnioskodawca oraz jego żona mają pewne problemy zdrowotne.

W oparciu o informacje zawarte w Centralnej Bazie Danych Ksiąg Wieczystych ustalono, że wnioskodawca posiada nieruchomość gruntową położoną w miejscowości Ś. gmina N. o pow. 2,00ha (współwłasność w udziale 1/2 części na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej z żoną I. Z.), objętą księgą wieczystą nr [...]. Na udziale w powyższej nieruchomości została w dniu 8.05.2012 r. wpisana hipoteka na rzecz O/ZUS w B. w kwocie 122.174,63 zł zabezpieczająca nieopłacone należności z tytułu składek.

Organ przeanalizował i ocenił powyższy stan faktyczny w oparciu o przesłanki, warunkujące umorzenie należności, wynikające z następujących podstaw prawnych:

1) art. 28 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2016r. poz. 963 ze zm. – dalej jako: "u.s.u.s."),

2) art. 28 ust. 3a w/w ustawy.

Organ odwołując się do treści przepisów art. 28 ust. 2 i 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy nie zachodzi całkowita nieściągalność składek. Zadłużenie z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy nie było dotychczas objęte przymusowym dochodzeniem za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego lub Komornika Sądowego, żaden organ egzekucyjny nie wypowiedział się co do ściągalności lub braku ściągalności zadłużenia. Zebrany w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy wskazuje, że wnioskodawca posiada składniki majątkowe, z których można prowadzić skuteczną egzekucję, tj. nieruchomość oraz posiada prawo majątkowe w postaci świadczenia emerytalno-rentowego. Istnienie majątku zobowiązanego stanowi przesłankę uniemożliwiającą umorzenie należności. Ze względu na posiadanie przez dłużnika majątku nieruchomego jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym uzyska się kwoty przekraczające wydatki egzekucyjne. Wysokość zadłużenia figurującego na koncie rozliczeniowym przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym.

W ocenie organu brak było także podstaw do umorzenia zadłużenia z tytułu składek na podstawie art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 141, poz.1365).

Odnośnie podstawy określonej w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenie organ wskazał, że wnioskodawca nie wykazał, że spłata zadłużenia pozbawi go możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Sytuacja wnioskodawcy niewątpliwie jest trudna z uwagi na niskie dochody, jednak brak jest podstaw do jednoznacznego stwierdzenia, iż wnioskodawca żyje w ubóstwie, i że ubóstwo to ma charakter trwały i pogłębiający się. Źródłem utrzymania rodziny wnioskodawcy jest dochód z tytułu pobieranych świadczeń emerytalno-rentowych w kwocie łącznej 1.598,35 zł netto miesięcznie. Stałe wydatki związane z utrzymaniem ( w tym czynsz, energia, gaz itp.) wykazano w kwocie 393,00 zł miesięcznie, koszty związane z leczeniem wykazano w kwocie 200,00 zł miesięcznie. Wnioskodawca posiada zobowiązania z tytułu kredytu w [...] w kwocie 1.796,39 zł, który spłaca ratalnie po 160,93 zł miesięcznie, ostateczna spłata przypada na dzień 6.12.2017 r. Spłaca również ratalnie zadłużenie wobec ZUS, rata układu ratalnego wynosi około 300,00 zł miesięcznie. Rodzina wnioskodawcy nie korzysta z żadnych form pomocy społecznej Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w N., zatem sytuacja finansowa nie była dotychczas i nie jest aż tak wyjątkowo ciężka, żeby konieczne było sięganie po pomoc społeczną do organów, które udzielają wsparcia finansowego lub rzeczowego osobom najuboższym. Ponadto wnioskodawca posiada majątek w postaci nieruchomości. Z analizy zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest trudna, jednak nie można jej uznać za zagrażającą zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych. Zarówno wnioskodawca i jego żona posiadają stałe źródło dochodów. Posiadane zobowiązania zostały rozłożone na dogodne raty, dostosowane do możliwości płatniczych. Z opisanych wyżej względów wynika, że opłacenie należności z tytułu składek w systemie ratalnym nie pozbawia wnioskodawcy i jego rodziny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Zdaniem Zakładu spłata zadłużenia w określony wyżej sposób nie godzi w taki sposób w egzystencję rodziny, że może być zachwiana możliwość zaspokojenia niezbędnych potrzeb rodziny, a umorzenie należności nie jest jedyną formą ulgi o jaką może starać się dłużnik. Ponadto posiadanie ww. zobowiązań wobec innych wierzycieli nie może przesądzać o umorzeniu należności względem ZUS, w przeciwnym razie prowadziło by to do uprzywilejowania jednych wierzycieli kosztem drugich.

Odnośnie podstawy określonej w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenie organ podniósł, że wnioskodawca nie wykazał, że poniósł jakieś straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujące, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić go możliwości dalszego prowadzenia działalności. Nie przedstawił bowiem żadnych dokumentów na potwierdzenie zaistnienia ww. zdarzeń, a ponadto, od dnia 31.01.2012 r. faktycznie nie prowadzi już działalności gospodarczej.

W kwestii podstawy określonej w § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenie organ wyjaśnił, że wnioskodawca udokumentował, że choruje na nadciśnienie tętnicze, oraz że jego żona jest przewlekle chora, ma niedowład czterokończynowy spastyczny na tle uszkodzenia rdzenia szyjnego i móżdżku, ma wodogłowie leczone zastawką, jest po 5 operacjach guzów - oponiaków, jest całkowicie niezdolna do samodzielnej egzystencji i wymaga stałej opieki we wszystkich czynnościach.

Jednocześnie jednak organ zaznaczył, że przewlekła choroba wnioskodawcy lub członka jego rodziny może stanowić podstawę ubiegania się o umorzenie należności z tytułu składek, tylko wówczas, gdyby pozbawiała ona możliwości uzyskiwania dochodu pozwalającego na opłacenie należności. W przypadku gdy mimo istnienia choroby oraz opieki nad chorym członkiem rodziny wnioskodawca uzyskuje dochody z tytułu świadczenia emerytalno-rentowego, z którego może być dokonywana spłata należności - wskazana podstawa umorzenia nie ma zastosowania. Celem ww. przepisu, tak jak całej instytucji umorzenia należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, jest udzielenie pomocy zobowiązanym, którzy znaleźli się w szczególnie trudnym położeniu. W takiej sytuacji wnioskodawca się nie znajduje, co prawda ma przewlekłe schorzenia i wymaga leczenia, oraz opiekuje się przewlekle chorą żoną lecz mimo to osiąga dochód ze świadczenia emerytalnego, z którego możliwa jest spłata zadłużenia w systemie ratalnym.

Decyzja z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.

We wniesionej skardze S. Z. zarzucił, że decyzję w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy uważa za krzywdzącą dla siebie oraz swojej rodziny ponieważ nie obiektywnie przeanalizowano jego sytuacje rodzinną.

W skardze podniesiono, że dominującym problemem rodziny wnioskodawcy jest przewlekła choroba żony, która ma niedowład czterokończynowy spastyczny na tle uszkodzenia rdzenia szyjnego i móżdżku. Ponadto ma wodogłowie i jest po 5- operacjach guzów. Choroba ta przyczyniła się do całkowitej niezdolności do samodzielnej egzystencji oraz spowodowała potrzebę stałej opieki.

Jak wskazywał skarżący wspólnie z żoną żyją na skraju ubóstwa. Utrzymują się z emerytur z ZUS w łącznej wysokości 1598,35 zł. Posiadają gospodarstwo rolne o powierzchni 2 ha fizyczne. Nieruchomość obciążona jest hipoteką na rzecz ZUS B. Koszty związane z leczeniem żony wnioskodawcy, utrzymaniem domu i rodziny oraz spłatą zobowiązań z tytułu kredytu w [...], oraz zobowiązań wobec ZUS w znacznym stopniu poobciągają zbyt ciężkie skutki mające na celu brak możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Wnioskodawca nadmienił także, że jego rodzina nie ma możliwości skorzystania z pomocy finansowej z GOPS ponieważ, przekracza kryterium dochodowe uprawniające do skorzystania z pomocy, które wynosi 514 zł na osobę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub stwierdzono naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a.).

Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu albowiem wydana została z naruszeniem art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. polegającym na tym, że w wydaniu zaskarżonej decyzji brał udział pracownik podlegający wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a.

Zgodnie z art. 83 ust. 4 u.s.u.s. od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne odwołanie nie przysługuje. Stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Analogicznie dotyczący decyzji wydanych w pierwszej instancji przez ministra art. 127 § 3 k.p.a. stanowi, że od takiej decyzji nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.

W konsekwencji do złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosować należało przepisy kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące odwołań od decyzji, w tym także przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. dotyczący wyłączenia pracownika organu administracji od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.

Mając na względzie, że analogiczna jak w niniejszej sprawie sytuacja była przedmiotem oceny i rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 13 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 759/17 (Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach Naczelnego Sądu Administracyjnego) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, podzielając wyrażone tam stanowisko, stwierdza co następuje:

Istotą instytucji prawnej wyłączenia pracownika organu - unormowanej w Dziale I Rozdziale 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, zatytułowanym: "Wyłączenie pracownika oraz organu" - jest zapewnienie realizacji zasady prawdy obiektywnej poprzez stworzenie warunków do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez pracownika organu administracji, a także sam organ, który nie jest zainteresowany w sposobie jej rozstrzygnięcia. Należy zwrócić także uwagę na gwarancyjną funkcję przepisów prawa procesowego o wyłączeniu, które z założenia mają chronić bezstronność i obiektywizm orzekania, zapewniając warunki "uczciwego procedowania".

Ratio legis instytucji wyłączenia polega na stworzeniu prawnych warunków przyczyniających się do wyeliminowania wszelkich wątpliwości, co do bezstronności pracowników. Podkreślił to NSA w uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów z dnia 22 lutego 2007 r. (sygn. akt II GPS 2/06 ONSAiWSA 2007 nr 3 poz. 61 s. 93-94), stwierdzając, że: "Przepis art. 2 Konstytucji stanowi, że Rzeczpospolita Polska jest państwem prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Prawo obywatela do wniesienia odwołania oznacza według tej zasady jego prawo do ponownego i sprawiedliwego rozpoznania sprawy. Z kolei "sprawiedliwość" wymusza między innymi takie cechy procesowe, jak obiektywizm w orzekaniu oraz związaną z tym konieczną niezależność osób wydających decyzje administracyjne". Zawsze więc tam, gdzie dochodzi do ponownego rozpatrzenia wniosku przez ten sam organ (art. 127 § 3 k.p.a.), trzeba bezwzględnie oceniać, czy jest możliwe zastosowanie przesłanki wyłączenia pracownika przewidzianej w art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Za zgodne ze standardami bezstronnego i sprawiedliwego procedowania uznać trzeba dążenie do możliwie najszerszego eliminowania sytuacji, w których pracownik biorący wcześniej udział w czynnościach konkretnego postępowania administracyjnego i mający przez to wyrobiony pogląd, byłby w jakikolwiek sposób determinowany przez swoje wcześniejsze doświadczenia związane z poprzednim udziałem w tym postępowaniu, przy rozpoznawaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie tej samej sprawy.

Jak trafnie przyjął Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczenia przy tym wymaga, że zwrot "brać udział" użyty w art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. oznacza zarówno wykonywanie czynności procesowych poprzedzających wydanie zaskarżonej decyzji jak i wydawanie zaskarżonej decyzji przez pracownika na mocy stosownego upoważnienia.

Dodatkowo podkreślić należy, że zmiana w treści art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., która weszła w życie 11 kwietnia 2011 r., polegająca na usunięciu zwrotu " w niższej instancji" powoduje, że tym bardziej należy opowiedzieć się za potrzebą stosowania art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. w przypadku rozpatrywania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Analiza akt administracyjnych prowadzi do wniosku, że decyzja z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...], tj. objęta wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzja poprzedzająca wydanie decyzji zaskarżonej do sądu administracyjnego, podpisana została (wydana została) przez Zastępcę Dyrektora ZUS Oddział w B. Z. U.

Wprawdzie zaskarżona do sąd administracyjnego decyzja z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] wydana została z upoważnienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przez p.o. Dyrektora ZUS Oddział w B. Z.W. to jednak decyzja to została również podpisana przez Zastępcę Dyrektora Oddziału Z. U., a więc pracownika, który wydał decyzję objętą wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy i podlegającego wyłączeniu z mocy art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 83 ust. 4 u.s.u.s. i art. 127 § 3 k.p.a.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że użyty w art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. zwrot "brać udział" oznacza zarówno wykonywanie czynności procesowych poprzedzających wydanie zaskarżonej decyzji jak i wydawanie zaskarżonej decyzji przez pracownika na mocy stosownego upoważnienia.

W realiach rozpoznawanej sprawy nie budzi wątpliwości, że ten sam pracownik - Zastępca Dyrektora ZUS Oddziału w B. Z. U. wydała decyzję z dnia [...] listopada 2016 r. oraz brała udział w postępowaniu prowadzonym na skutek wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonym decyzją z dnia [...] lutego 2017 r.

Z. U. podpisała bowiem wraz pieczęcią imienną także decyzję z dnia [...] lutego 2017 r., co oznacza, że co najmniej zaaprobowała ona decyzję z dnia [...] lutego 2017 r., w sytuacji, gdy z uwagi na dyspozycję art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. powinna była powstrzymać się od wszelkich czynności związanych z rozpoznaniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i wydaniem decyzji z dnia [...] lutego 2017 r.

Oznacza to, że w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji brał udział pracownik podlegający wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Podkreślenia wymaga, że przepis art. 24 § 1 k.p.a. określający ustawowe przyczyny wyłączenia pracownika ma charakter bezwzględnie obowiązujący. W sytuacji wystąpienia jednej z ustawowych przyczyn wyłączenia pracownika ma on obowiązek powstrzymania się od udziału w postępowaniu a ustawodawca, poza przypadkiem określonym w art. 24 § 4 k.p.a., nie przewiduje w tym zakresie żadnych wyjątków.

Dodać także trzeba, że przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. stwarza warunki do bezstronnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez pracownika organu administracji. Pracownik, który raz już uczestniczył w czynnościach procesowych, ma przez to ugruntowane poglądy zarówno na stan faktyczny, jak i na sposób rozstrzygnięcia sprawy, co z kolei może budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności i obiektywizmu.

Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, art. 25 i art. 27 k.p.a. W myśl zaś art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w razie wystąpienia jednej z podstaw wznowienia, określonych w przepisach k.p.a., sąd administracyjny jest zobowiązany do wydania rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., bez względu na to, czy naruszenie to miało, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy.

Stwierdzone naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowi podstawę do wznowienia postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a., co z kolei obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.

Ponownie rozstrzygając sprawę organ należycie przeprowadzi postępowanie i dokona odpowiadających dowodom ustaleń faktycznych dotyczących sytuacji materialnej i rodzinnej wnioskodawcy, z uwzględnieniem wszystkich okoliczności mających na nią wpływ.

Przede wszystkim organ zadba o to, by w postępowaniu w sprawie nie brał udziału pracownik podlegający wyłączeniu.

W dalszej kolejności organ rozważy wszechstronnie zebrany materiał dowodowy i dokona oceny wniosku o umorzenie należności w kontekście przesłanek określonych w art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. oraz art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.