Wyrok NSA, sygn. akt I SA 1499/99
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1999-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Powołane przepisy: article: art. 231
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz. 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Teza: Przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741 ze zm./ nie wymagają wydania zaświadczenia przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast o potwierdzeniu uprawnień zawodowych w zakresie szacowania nieruchomości, nadanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. nr 30 poz. 163 ze zm./, nie wyklucza to jednak możliwości ubiegania się o nie na podstawie art. 217 par. 2 pkt 2 Kpa.

TEZY

Przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741 ze zm./ nie wymagają wydania zaświadczenia przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast o potwierdzeniu uprawnień zawodowych w zakresie szacowania nieruchomości, nadanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. nr 30 poz. 163 ze zm./, nie wyklucza to jednak możliwości ubiegania się o nie na podstawie art. 217 par. 2 pkt 2 Kpa.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Przemysława P. na postanowienie Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 31 grudnia 1998 r. (...) w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia wznawia postępowanie i w jego wyniku - uchyla postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30.06.1999 r. I SA 328/99; uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 16.12.1998 r. (...); (...).


UZASADNIENIE

Przemysław P. wnioskiem z dnia 2.11.1998 r. zwrócił się do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że na podstawie art. 231 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741 ze zm./ nabył uprawnienia zawodowe rzeczoznawcy majątkowego w zakresie szacowania nieruchomości /gruntów/. Do wniosku załączył świadectwo wydane przez Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa dnia 19.05.1990 r. stwierdzające, iż na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. nr 30 poz. 163 ze zm./ uzyskał uprawnienia m.in. w zakresie rozgraniczenia, podziału i szacowania nieruchomości /gruntów/ oraz sporządzania dokumentacji do celów prawnych.

Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast postanowieniem z dnia 16.12.1998 r. (...) odmówił wydania zaświadczenia o treści żądanej przez Przemysława P., a po rozpatrzeniu jego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanowienie to utrzymał w mocy postanowieniem z dnia 31.12.1998 r. (...). Stanowisko uzasadnił tym, że rzeczoznawcą majątkowym w rozumieniu art. 174 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest osoba fizyczna posiadająca uprawnienia zawodowe w zakresie szacowania nieruchomości gruntowych, budynkowych i lokalowych, a Przemysław P. posiada jedynie uprawnienia do szacowania składnika gruntowego nieruchomości. Art. 231 ustawy stwierdza, że uprawnienia nabyte na podstawie ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne uznaje się za uprawnienia do szacowania nieruchomości, ale z zachowaniem zakresu choćby w świadectwie ich nadania. Przemysław P. może zatem wykonywać czynności polegające na szacowaniu składnika gruntowego nieruchomości, ale nie jest rzeczoznawcą majątkowym w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami. Prezes nie prowadzi rejestru osób, które nie będąc rzeczoznawcami majątkowymi mają prawo szacowania składnika gruntowego nieruchomości toteż wydanie zaświadczenia zgodnie z art. 218 Kpa jest niemożliwe.

W skardze na to postanowienie Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast Przemysław wniósł o uchylenie obu postanowień jako niezgodnych z prawem. W obszernym wywodzie przedstawił interpretację przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami mających zastosowanie w sprawie, tj. art. art. 174, art. 191 oraz art. 231, z której wynika, iż jego żądanie wydania zaświadczenia o treści wskazanej we wniosku ma oparcie w tych przepisach, tylko że jego uprawnienia rzeczoznawcy majątkowego ograniczają się jedynie do szacowania wyłącznie składnika gruntowego nieruchomości.

Fakt, iż Prezes nie założył rejestru, mimo wynikającego z art. 193 ustawy obowiązku nie może stanowić przeszkody do wydania zaświadczenia. Organ powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, skoro załączone do wniosku dowody nie wystarczają do wydania zaświadczenia.

Odpowiadając na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 30 czerwca 1999 r. I SA 328/99 odrzucił skargę Przemysława P. z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego. Skarżący przy piśmie procesowym z dnia 16.07.1999 r. przesłał dowód uiszczenia wpisu w terminie. Pismo to Sąd potraktował jako złożony w terminie i oparty na ustawowej przesłance wniosek o wznowienie postępowania.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Załączony przez Przemysława P. dowód uiszczenia wpisu od skargi w terminie stanowił podstawę wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Sądu o odrzuceniu skargi, o której mowa w art. 403 par. 2 Kpc, który ma zastosowanie w sprawie na mocy art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Uiszczenie wpisu w terminie czyniło skargę dopuszczalną, a zatem należało uchylić postanowienie Sądu o jej odrzuceniu i skargę rozpoznać.

Art. 231 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741 ze zm./ stanowi, że uprawnienia zawodowe w zakresie szacowania nieruchomości, nadane na podstawie ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. nr 30 poz. 163 ze zm. /, uznaje się za uprawnienia zawodowe, o których mowa w art. 174 i art. 191, z zachowaniem zakresu uprawnień określonego w świadectwie nadania tych uprawnień. Z normy tej wynika, iż z mocy ustawy - uznaje się - osoby, którym nadano uprawnienia zawodowe do szacowania nieruchomości przed dniem jej wejścia w życie zachowują je jako przewidziane w przepisach ustawy, jednakże w innym, aniżeli z niej wypływającym zakresie. Zakres uprawnień ograniczony został tylko do takiego stopnia jaki wynika ze świadectwa ich nadania. Posiadający uprawnienia zawodowe do szacowania nieruchomości na podstawie przepisów ustawy - Prawo geodezyjne nadane przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami z mocy art. 231 tej ostatniej jest rzeczoznawcą majątkowym, o którym mowa w art. 174 ze wszystkimi prawami i obowiązkami z niego wynikającymi tak, jakby przeszedł postępowanie kwalifikacyjne określone w art. 191 ustawy z jednym wszakże zastrzeżeniem - zakres jego uprawnień jest ograniczony tylko do określonego w świadectwie nadania uprawnień.

Uzyskanie uprawnień wykraczających poza zakres ustalony świadectwem nadanym na podstawie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego wymaga procedury przewidzianej art. 191 ustawy o gospodarce nieruchomościami, o ile zakres ten jest węższy od ustalonego w art. 174 ustawy.

Skoro art. 231 ustawy uzyskane przed dniem jej wejścia w życie, stwierdzone świadectwem uprawnienia zawodowe uznaje za równoznaczne, w określonym zakresie, z nadanymi przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w trybie art. 191 ustawy do rozważenia pozostaje czy osoba je posiadająca może skutecznie domagać się wydania przez ten organ zaświadczenia.

Zaświadczenia, jak wynika z art. 217 Kpa, można zdefiniować jako urzędowe potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego, wydane przez właściwy organ administracji na żądanie osoby ubiegającej się o nie. Przesłanki wydania zaświadczenia określa art. 217 par. 2 Kpa i jako jedną z nich przewiduje w pkt 1 nakazanie wydania przez przepis prawa, a w pkt 2 wykonanie przez osobę ubiegającą się o nie interesu prawnego w jego wydaniu. Spełnienie tego wymogu obliguje organ do wydania zaświadczenia wówczas, gdy żądanie dotyczy potwierdzenia faktów lub stanu prawnego wynikających z prowadzonej prze niego ewidencji, rejestrów lub innych posiadanych przez organ danych, jak wynika z art. 218 par. 1 Kpa. Nie wyklucza to oczywiście możliwości przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego /art. 218 par. 2 Kpc/. Omówione wyżej przepisy wskazują, iż odmowa wydania zaświadczenia może nastąpić wówczas, gdy osoba ubiegająca się nie wskaże przepisu prawa lub nie wykaże interesu prawnego, albo gdy jej żądanie nie znajduje oparcia w dokumentach, o których mowa w art. 218 par. 1 Kpa.

Przemysław P. uzyskał uprawnienia zawodowe do szacowania nieruchomości przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, stwierdzone świadectwem wydanym na podstawie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Z mocy art. 231 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zatem wykonywać rzeczoznawstwo majątkowe w zakresie wynikającym z posiadanego świadectwa bez potrzeby poddawania się postępowaniu kwalifikacyjnemu. Przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wymagają wydania na potwierdzenie jego uprawnień zaświadczenia przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nie wyklucza to jednak możliwości ubiegania się o nie na podstawie art. 217 par. 2 pkt 2 Kpa. Interes prawny w otrzymaniu takiego zaświadczenia jest oczywisty, potwierdza jego wiarygodność wobec tych, którzy mogliby mieć wątpliwość co do jego obecnych uprawnień. Przesłanka zatem wydania zaświadczenia, o której mowa w powołanym wyżej przepisie została spełniona i już samo to nie mogło stanowić podstawy do odmowy wydania zaświadczenia.

Przyczyną taką nie mógł być również fakt, iż organ nie prowadzi rejestru rzeczoznawców z uprawnieniami o których mowa w art. 231 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w sytuacji gdy skarżący stosowne świadectwo załączył do wniosku o wydanie zaświadczenia, a organ powinien był przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, jeśli dowód ten uznał za niewystarczający.

Z przyczyn wskazanych nie było podstaw do odmowy wydania zaświadczenia, a wobec tego skargę należało uwzględnić i Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 27 ust. 1 i art. 55 ust. 1 ustawy o NSA.