Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 481/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2010-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 113 par. 1, art. 156 par. pkt 2, art. 156 par 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska (spr.) Sędziowie WSA Izabela Bąk - Marciniak WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 listopada 2010 r. sprawy ze skargi P. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nieważności postanowienia prostującego oczywistą omyłkę pisarską oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. stwierdziło nieważność postanowienia Prezydenta Miasta P. z dnia [...] stycznia 2009 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] sierpnia 2008 r. o zmianie części decyzji nr [...] z dnia [...] maja 2007 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie, nadbudowie i wymianie dachu poddasza do pełnej wysokości użytkowej w budynku mieszkalnym -willi miejskiej, wielorodzinnej, przewidzianej do realizacji na działce nr [...], ark. mapy [...], obręb Ł., położonej w P. przy ul. G. [...].

W uzasadnieniu organ wskazał, iż postępowanie nieważnościowe jest jednym z trybów nadzwyczajnych służących do uchylenia decyzji ostatecznej i nieostatecznej. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych wskazanej w art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z roku 2000, Nr 98, poz. 1071, ze zm. dalej jako Kpa). Może mieć ono miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Dalej organ podniósł, iż stosownie do przepisu art. 113 § 1 Kpa sprostowaniu podlegają jedynie błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki popełnione w decyzjach wydanych przez organ administracji państwowej. Błąd rachunkowy oznacza omyłkę w wykonaniu działania matematycznego, a błąd pisarski to widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia albo widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Organ wyjaśnił, iż sprostowanie nie może wykraczać poza granice określone powyższym przepisem. Organ wskazał, iż te wady decyzji charakteryzuje przy tym ich oczywistość, stanowiąca równocześnie normy dopuszczalności sprostowania. Wynika z tego, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany merytorycznej orzeczenia. Oczywistość błędu pisarskiego, rachunkowego czy też innego wynikać powinna bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku czy też innymi okolicznościami. W orzecznictwie i piśmiennictwie powszechnie przyjęta jest teza, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia. Dalej organ wyjaśnił, iż o rażącym naruszeniu prawa można mówić w sytuacji, gdy określona decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, oraz gdy wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono. Jak wskazuje się w orzecznictwie cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą. Organ wskazał, iż przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu nieważnościowym było postanowienie z dnia [...] stycznia 2009 r. w którym Prezydent Miasta P. sprostował oczywistą omyłkę pisarską w decyzji z dnia [...] sierpnia 2008 r. o zmianie części decyzji nr [...] z dnia [...]maja 2007 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie, nadbudowie i wymianie dachu poddasza do pełnej wysokości użytkowej w budynku mieszkalnym - willi miejskiej wielorodzinnej przewidzianej do realizacji na działce nr [...], położonej w P. przy ul. G. [...]. Zakres sprostowania obejmował: pkt 1.2 decyzji zamiast wyrazów: "wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki - max 48% zabudowy działki wszystkimi obiektami kubaturowymi łącznie" powinno być "wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki - max 51% zabudowy działki wszystkimi obiektami kubaturowymi łącznie". Zamiast wyrazów: "szerokość elewacji frontowej: od ul. Ś. - max do 12,5 m" powinno być: "szerokość elewacji frontowej : od ul. Ś. - max do 13,5 m", zamiast wyrazów: "rodzaje dachów - dach stromy lub mansardowy, wysokość kalenicy równa wysokości kalenicy budynku przy ul. Ś. [...]" powinno być: "rodzaje dachów - dach stromy lub mansardowy, wysokość kalenicy do wysokości kalenicy budynku przy ul. Ś. [...]".

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zaistniała oczywista omyłka pisarska polegająca na błędnym wpisaniu wymagań dla nowej zabudowy dotyczących powierzchni zabudowy, szerokości elewacji frontowej oraz rodzaju dachu.

Organ wskazał, iż o ile możliwe jest sprostowanie zarówno w sentencji jak i w uzasadnieniu (bowiem dopiero łącznie te elementy stanowią decyzję), to w żadnym razie jednak przedmiotem sprostowania nie mogą być tak, jak w niniejszej sprawie mylne ustalenia faktyczne organu administracji. W ocenie organu nie ulega wątpliwości, że wydane przez Prezydenta Miasta P. postanowienie narusza przepis 113 § 1 Kpa, bowiem zakres sprostowania nie dotyczył sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w postaci błędu pisarskiego, rachunkowego ale obejmował treść merytoryczną : zmianę wskaźnika powierzchni zabudowy, szerokości elewacji frontowej oraz zmianę rodzaju dachu. Przedmiotowe zmiany dotyczyły zatem treści merytorycznej decyzji, zmian parametrów technicznych planowanej inwestycji, które wymagają sporządzenia analizy urbanistycznej. Przedmiotowe zmiany nie stanowią oczywistej omyłki pisarskiej i nie mogą być sprostowane w drodze postanowienia, ale powinny nastąpić w drodze zmiany decyzji o ustaleniu warunków zabudowy.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniósł P. R. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie, że postanowienie Prezydenta Miasta P. zostało wydane z naruszeniem prawa.

W uzasadnieniu strona podniosła, iż z zaskarżonej decyzji nie wynika przyczyna, jaką kierował się organ ograniczając ustalenie stanu faktycznego jedynie do chronologii zdarzeń do daty wydania postanowienia i oparcia rozstrzygnięcia na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Dalej strona wskazała, iż organ w najmniejszym stopniu nie odniósł się i nie podjął działań zmierzających do zbadania, czy w sprawie nie zachodzą okoliczności określone w art. 156 § 2 Kpa tzn. czy decyzja nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych. Skarżący zwrócił uwagę, iż organ nie odniósł się do okoliczności, że w dniu [...] maja 2009 r. została wydana decyzja Nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i o udzieleniu pozwolenia na budowę, oraz że w oparciu o tę decyzję projekt został zrealizowany wcześniej od wystąpienia zainteresowanych o stwierdzenie nieważności postanowienia. Skarżący wyjaśnił, iż w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2009 r. (II SK 1454/07), w którym przywołany został również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r. (przytoczony przez Organ) stwierdza się, cyt. " W niniejszej sprawie w sytuacji, gdy budowa została zakończona i oddana do użytku znacznie wcześniej, niż wszczęto postępowanie nieważnościowe, szczególnie istotne jest dokonanie gruntownej oceny zwłaszcza w aspekcie tej trzeciej przesłanki (przytoczonej również przez Organ - dop. wnioskodawcy), na którą zwraca się uwagę w przytoczonym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, to jest okoliczności, czy kwestionowana decyzja zawierająca określone wady, wywołała skutki możliwe, czy też niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności (czy jest do pogodzenia z porządkiem prawnym). Godzi się przypomnieć, że na pytanie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd Najwyższy wypowiedział się, że zrealizowanie budowy powoduje nieodwracalne skutki prawne. Ten pogląd co do zasady nie został podzielony w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, jednakże nie zwalnia to z obowiązku dokonania przez sąd administracyjny oceny, czy kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja, nawet jeżeli dojdzie do przekonania, iż dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 Kpa, wywołała skutki możliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności."

Postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uchyliło decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 roku w całości i stwierdziło nieważność postanowienia Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. podlega na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa - uchyleniu w całości w związku z wydaniem jej z rażącym naruszeniem prawa. Organ wyjaśnił, iż z art. 126 w związku z 158 § 1 Kpa wynika, że rozstrzygniecie w sprawie nieważności postanowienia następuje w drodze postanowienia, a nie drodze decyzji. Zgodnie z art. 158 § 1 Kpa rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji. Zgodnie natomiast z art. 126 Kpa do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 149 § 3, 151 § 1, 157 § 1 i 158, wydaje się postanowienie.

Organ wskazał, iż rozstrzygniecie sprawy stwierdzenia nieważności postanowienia Prezydenta Miasta P. z dnia [...] styczniu 2009 r., winno zatem dokonane zostać postanowieniem, a nie decyzją. Organ podniósł, iż aby organ nadzoru mógł stwierdzić nieważność danego aktu, to nie tylko musi zachodzić jedna z przesłanek pozytywnych określonych w § 1 pkt 1-7 art. 156 Kpa, ale również nie może zachodzić żadna z przesłanek negatywnych, określonych w § 2 powołanego przepisu. Nie stwierdza się bowiem nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt. 1,3,4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Organ odwoławczy w ślad za organem I instancji wskazał, iż sprostowanie nie może wykraczać poza granice określone przepisem art. 113 § 1 Kpa oraz nie może prowadzić do zmiany merytorycznej orzeczenia.

Organ odwoławczy wskazał, iż w niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że wydane przez Prezydenta Miasta P. postanowienie rażąco narusza przepis 113 § 1 Kpa, bowiem zakres sprostowania nie dotyczył sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w postaci błędu pisarskiego, rachunkowego, ale obejmował treść merytoryczną: zmianę wskaźnika powierzchni zabudowy, szerokości elewacji frontowej oraz zmianę rodzaju dachu. Przedmiotowe zmiany dotyczyły zatem treści merytorycznej decyzji, zmian parametrów technicznych planowanej inwestycji, które wymagają sporządzenia analizy urbanistycznej. Przedmiotowe zmiany nie stanowią oczywistej omyłki pisarskiej i nie mogą być wprowadzone do decyzji w drodze postanowienia prostującego treść decyzji, ale powinny nastąpić w drodze zmiany decyzji o ustaleniu warunków zabudowy.

Organ odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż organ nie zbadał, czy nie nastąpiły nieodwracalne skutki prawne wskazał, iż jest on niezasadny, ponieważ postanowienie wydane na podstawie art. 1 13 § 1 Kpa skutków takich wywołać nie mogło, bowiem z istoty swej nie prowadzi ono do dokonania jakiegokolwiek rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie.

Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł P. R. zarzucając mu rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 156 § 1 pkt 2 i § 2 Kpa.

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż stosownie do postanowień art. 127 § 3 Kpa, w sprawie złożonego wniosku należało stosować przepisy dotyczące odwołań od decyzji - a więc ostatecznie sprawa winna być rozpatrzona i rozstrzygnięta w trybie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa. Zdaniem skarżącego wyłączną zaś formą ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją w postępowaniu odwoławczym jest forma decyzji administracyjnej.

W ocenie skarżącego postanowienie organu odwoławczego jest dotknięte wadą nieważności, którą Sąd bada z urzędu.

Dalej skarżący wskazał, iż organ w zasadzie jednym zdaniem odniósł się do twierdzeń skarżącego podnosząc, że postanowienie wydane na podstawie art. 113 § 1 Kpa nie prowadzi do dokonania jakiegokolwiek rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie. Tak wyrażone stanowisko należy przyjąć jako błędne, ponieważ postanowienie o sprostowaniu błędów i omyłek pisarskich w decyzji ma ten skutek, że po jego wydaniu decyzja musi być wykonywana stosownie do treści zgodnej ze sprostowaniem.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, iż zgodnie z art. 127 § 3 Kpa do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Organ wskazał, iż rozpoznając wniosek skarżącego Kolegium stwierdziło, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2010 r. podlega - na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 138 § 1 punkt 2 Kpa - uchyleniu w całości w związku z wydaniem jej z rażącym naruszeniem prawa, a mianowicie art. 126 w związku z 158 § 1 Kpa. Organ wskazał, iż z przepisów tych wynika, że rozstrzygniecie w sprawie nieważności postanowienia następuje w drodze postanowienia, a nie w drodze decyzji. Zgodnie z art. 158 § 1 Kpa rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji. Zgodnie natomiast z art. 126 Kpa do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 149 § 3, 151 § 1, 157 § 1 i 158, wydaje się postanowienie. Rozstrzygnięcie sprawy stwierdzenia nieważności postanowienia Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. winno zatem dokonane zostać postanowieniem, a nie decyzją. W związku z tym, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji (nie zaś wprost), również wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy winien zostać rozpatrzony w formie postanowienia.

Kolegium podtrzymało również stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, iż wydane przez Prezydenta Miasta P. postanowienie rażąco narusza przepis 113 § 1 Kpa, bowiem zakres sprostowania nie dotyczył sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w postaci błędu pisarskiego, rachunkowego, ale obejmował treść merytoryczną: zmianę wskaźnika powierzchni zabudowy, szerokości elewacji frontowej oraz zmianę rodzaju dachu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej Ppsa) ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega, więc na zbadaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przy czym należy zauważyć, iż na podstawie art. 134 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 roku w całości i stwierdziło nieważność postanowienia Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2008 r. o zmianie części decyzji nr [...] z dnia [...] maja 2007 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie, nadbudowie i wymianie dachu poddasza do pełnej wysokości użytkowej w budynku mieszkalnym -willi miejskiej, wielorodzinnej, przewidzianej do realizacji na działce nr [...], ark. mapy [...], obręb Ł., położonej w P. przy ul. G. [...].

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej jest postępowaniem szczególnym, gdyż jego przedmiotem jest ustalenie, czy na podstawie ściśle określonych przesłanek, wbrew wyrażonej w art. 16 Kpa zasadzie trwałości decyzji administracyjnych, można wzruszyć takie rozstrzygnięcie. Numerus clausus wad decyzji administracyjnej skutkujących jej nieważnością zawiera dyspozycja art. 156 § 1 Kpa (zob. wyrok NSA z dnia 10 czerwca 1998 r., sygn. akt IV SA 1290/96, niepubl.; wyrok NSA z dnia 8 czerwca 1998 r., sygn. akt IV SA 1490/96, niepubl.; wyrok NSA z dnia 30 grudnia 1998 r., sygn. akt IV SA 2319/96, niepubl.).

Celem tego postępowania jest przeprowadzenie kontroli ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, tj. tego, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych i opisanych w zamkniętym katalogu w art. 156 § 1 pkt 1-7 Kpa. Organ prowadzący postępowanie nieważnościowe nie jest kompetentny do rozstrzygania sprawy, co do meritum, jego zadaniem jest rozpoznanie sprawy w granicach określonych dyspozycją art. 156 §1 Kpa to znaczy, że nie może rozpoznawać sprawy, "co do istoty" jak w postępowaniu odwoławczym ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 1985r I SA 89/85, ONSA 1985, Nr 1, poz. 30).

Zgodnie z art. 156 § 1 Kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:

1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,

2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,

3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,

4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,

5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,

6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,

7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Przesłanką stwierdzenia nieważności postanowienia Prezydenta Miasta było ustalenie przez organ, iż zostały ono wydane w tym zakresie z rażącym naruszeniem prawa. Sąd podziela powszechnie przyjęte w orzecznictwie sądowym stanowisko, iż o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie dwie przesłanki: oczywistość naruszenia prawa oraz charakter przepisu, który został naruszony. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa.

Przykładowo za "rażące naruszenia prawa", będzie uznawane: oczywiste lub nieprawidłowe zastosowanie zasad ogólnych z ograniczeniem praw stron; oczywista sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy a treścią przepisu; naruszenie przepisów o trwałości decyzji, jej sądowej kontroli, dwuinstancyjności; naruszenie podstawy prawnej decyzji niegodzące się z systemem prawa; oczywista sprzeczność z przepisem prawa nie do pogodzenia z założeniami działania organu praworządnego państwa; proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu wskazujące na jawną sprzeczność. Stan prawny sprawy powinien być możliwy do ustalenia na podstawie treści przepisów prawnych bez takich rozbieżności wykładni, które mogą być usunięte tylko na zasadzie wyboru równorzędnych dla siebie rozwiązań prawnych, czyli konsekwencje prawne obowiązywania norm prawnych powinny być w nich wyrażone w sposób dostatecznie precyzyjny dla praktyki ich stosowania w określeniu praw lub obowiązków stron postępowania administracyjnego.

Sąd podziela pogląd organu, iż w niniejszej sprawie postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] stycznia 2009 r. rażąco narusza prawo. Postanowieniem tym Prezydent sprostował oczywiste omyłki w decyzji własnej z dnia [...] sierpnia 2008 r. Zakres sprostowania obejmował: pkt 1.2 decyzji dotyczący wymagań nowej zabudowy: zamiast wyrazów: "wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki - max 48% zabudowy działki wszystkimi obiektami kubaturowymi łącznie" powinno być "wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki - max 51% zabudowy działki wszystkimi obiektami kubaturowymi łącznie". Zamiast wyrazów: "szerokość elewacji frontowej: od ul. Ś. - max do 12,5 m" powinno być: "szerokość elewacji frontowej : od ul. Ś. - max do 13,5 m", zamiast wyrazów: "rodzaje dachów - dach stromy lub mansardowy, wysokość kalenicy równa wysokości kalenicy budynku przy ul. Ś. [...]" powinno być: "rodzaje dachów - dach stromy lub mansardowy, wysokość kalenicy do wysokości kalenicy budynku przy ul. Ś. [...]".

W tym miejscy wskazać należy, iż podstawę prawną do wydania postanowienia z dnia [...] stycznia 2009 r. stanowił art. 113 § 1 Kpa. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej może z urzędu albo na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Poprzez art. 126 Kpa powyższy przepis ma także zastosowanie do postanowień.

Z art. 113 § 1 Kpa wynika, iż przedmiotem sprostowania mogą być jedynie "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "inne oczywiste omyłki".

W tym miejscu wskazać należy, iż ustawodawca nie daje ustawowej definicji pojęć zawartych w art. 113 § 1 Kpa. Stosując ten przepis należy mieć zatem na względzie potoczne znaczenie tych pojęć. W orzecznictwie sądowym przyjęto następujące znaczenia tych pojęć:

- błąd pisarski - to widoczne wbrew zamierzeniu władzy niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia, widoczne, nie zamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów,

- inne oczywiste omyłki, to omyłki stojące na równi z błędami pisarskimi, polegające na tym, że w decyzji wyrażono coś, co widocznie jest niezgodne z myślą wyrażoną niedwuznacznie przez władze, a zostało wypowiedziane przez przeoczenie, niewłaściwy dobór słowa. Oczywistość błędu w rozumieniu analizowanego przepisu winna wynikać bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku.

Przy czym zwrócić należy uwagę, iż sprostowanie nie może zatem wykraczać poza granice określone tym przepisem i nie może prowadzić do zmiany merytorycznej orzeczenia. W tej formie nie jest możliwe tego rodzaju ingerowanie w treść aktu administracyjnego, które co do zasady mogłoby się przyczynić do zmiany rozstrzygnięcia w sposób odbiegający od zawartego w akcie. Przedmiotem sprostowania nie mogą być mylne ustalenia faktyczne organu administracji lub mylne zastosowanie przepisu prawnego. Ponadto dominuje pogląd, że nie mogą podlegać sprostowaniu w trybie przewidzianym w art. 113 § 1 Kpa błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia obowiązującego prawa, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Niedopuszczalne jest również obejmowanie instytucją sprostowania omyłek popełnionych przez organ administracji publicznej w określeniu okoliczności mogących rzutować na ocenę legalności decyzji kończącej konkretne postępowanie (por. wyrok NSA z dnia 20 lutego 2001 r., IV SA 2746/98, ONSA 2002, nr 2, poz. 77). W tym miejscu należy również przytoczyć wyrok NSA z dnia 22 stycznia 1997 r., SA/Ka 2714/95, PG 1998, nr 3, poz. 33, zgodnie z którym tryb rektyfikacji decyzji administracyjnych, ustanowiony w art. 113 § 1 Kpa, przewidziany jest dla nieistotnych wadliwości.

W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę zakres sprostowania nie dotyczył sprostowania w postaci błędu pisarskiego, rachunkowego czy też innej oczywistej omyłki, ale obejmował treść merytoryczną: zmianę wskaźnika powierzchni zabudowy, szerokości elewacji frontowej oraz zmianę rodzaju dachu. Nie można uznać, iż zmiana parametrów technicznych nowej zabudowy jest sprostowaniem omyłki. W istocie prowadzi ona do zmiany decyzji o warunkach zabudowy, co nie jest dopuszczalne w ramach postępowanie mającego za przedmiot sprostowanie oczywistej omyłki.

Wobec powyższego słusznie organ uznał, iż postanowienie o sprostowaniu rażąco narusza prawo, ponieważ w niniejszej sprawie zachodzi oczywista sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy, a treścią przepisu. W tym miejscu przypomnieć należy, iż w orzecznictwie i piśmiennictwie powszechnie przyjęta jest teza, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia (np. wyrok NSA z dnia 4 maja 1988 r., III SA 1466/87, OSP 1990, z. 11, poz. 398). Ponadto wskazać należy, iż w orzecznictwie wskazuje się, iż wydane w trybie art. 113 Kpa postanowienie o sprostowaniu decyzji, nienoszące jednak cech sprostowania, potraktowane natomiast przez organ jako integralna część zaskarżonej decyzji, uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji przez NSA" (por. wyrok NSA z dnia 4 maja 1988 r., III SA 1466/87, OSP 1990, z. 11-12, poz. 398 z aprobującą glosą W. Tarasa).

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ art. 138 § 1 pkt 2 Kpa wskazać należy, iż jest on bezzasadny. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji. Naruszenie powyższego przepisu w ocenie skarżącego polegało na wydaniu postanowienia po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją.

W tym miejscu wskazać należy, iż zgodnie z art. 127 § 3 Kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Ponadto należy mieć na uwadze, iż zgodnie z art. 144 Kpa w sprawach nie uregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Wskazać również należy, iż zgodnie z art. 126 Kpa do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 149 § 3, 151 § 1, 157 § 1 i 158, wydaje się postanowienie.

Sąd podziela pogląd organu, iż w niniejszej sprawie należało uchylić decyzję organu I instancji, ponieważ wydana rozstała z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie przepis art. 126 Kpa wprost wskazuje, iż organ orzekając o nieważności postanowienia winien uczynić to w drodze postanowienia, a nie w drodze decyzji. Sąd podziela również pogląd organu, iż skoro organ obowiązany był wydać postanowienia, a wydał decyzję, to rozpoznając środek odwoławczy organ winien uczynić to w formie przypisanej prawem. Zatem nie ulega wątpliwości, iż organ w przedmiotowej sprawie postąpił prawidłowo.

Wyjaśnić należy, iż uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego postępowania tylko z tego względu, że organ zamiast decyzji wydał postanowienie nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z art. 138 § 2 Kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przepis art. 138 § 2 Kpa upoważnia organ odwoławczy do wydania decyzji kasacyjnej tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Zagadnienie dopuszczalności podjęcia przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej może być zatem rozważane na płaszczyźnie postępowania wyjaśniającego (dowodowego), przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji. Zatem skoro w niniejszej sprawie nie zachodziła konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego, to organ nie mógł wydać rozstrzygnięcia przewidzianego w art. 138 § 2 Kpa. Ponadto organ rozpoznając sprawę winien również mieć na uwadze ogólne zasadny postępowania, w tym wynikającą z art. 12 Kpa zasadę szybkości i prostoty postępowania. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, iż niezasadne powstrzymywanie się przez organ od wydania decyzji lub uchylanie się od rozstrzygnięcia sprawy narusza art. 12 § 1. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 kwietnia 1985 r., SA/Wr 90/85, GAP 1986, nr 4, stwierdził, że "organ odwoławczy, który mimo przeprowadzenia rozprawy administracyjnej i dysponowania wiedzą o stanie faktycznym uchyla się od rozstrzygnięcia sprawy co do istoty zgodnie z art. 138 § 1 i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji (art. 138 § 2) dopuszcza się również obrazy art. 12 § 1".

Z powyższych względów w ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji. Ponadto w ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie wbrew wywodom skargi nie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa.

Również zarzut naruszenia art. 156 § 2 Kpa uznać należy za niezasadny. Zgodnie z tym przepisem nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Podstawą stwierdzenia nieważności w niniejszej sprawie stanowił art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, a więc przesłanka nie mieszcząca się w katalogu art. 156 § 2 Kpa wskazująca na przesłanki negatywne stwierdzenia nieważności decyzji czy postanowienia.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 Ppsa skargę oddalił.

ja