Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 153/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-09-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska – Szary (spr.), Asesor WSA - Joanna Gierak, Protokolant - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2007 r. ze skargi Zakładu [...] Sp. z o. o. w W. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty dofinansowania oraz umorzenia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepelnosprawnych za miesiąc styczeń 2006 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej pismem z dnia 17 sierpnia 2006 r. przez Zakład [...] (dalej: Zakład) Sp. z o.o. w W. jest decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] o odmowie wypłaty dofinansowania za okres sprawozdawczy obejmujący styczeń/luty 2006 r. , w części dotyczącej miesiąca stycznia 2006 r. i umorzeniu postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych (INF-D) za miesiąc styczeń 2006 r.

Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Wnioskiem z 2 marca 2006 r., uzupełnionym w dniu 24 marca 2006 r., Zakład [...] (dalej: Zakład) Sp. z o.o. w W. zwrócił się do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: PFRON) o przywrócenie terminu do złożenia deklaracji INF-D za styczeń 2006 r., gdyż nastąpiła zmiana na stanowisku pracownika odpowiedzialnego za przekazywanie informacji do PFRON i pracownik ten w związku z natłokiem bieżących zadań przeoczył termin.

Decyzją z [...] kwietnia 2006 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych odmówił wypłaty dofinansowania za okres sprawozdawczy obejmujący styczeń/luty 2006 r. , w części dotyczącej miesiąca stycznia 2006 r. i umorzył postępowanie w sprawie przywrócenia terminu do złożenia miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych (INF-D) za miesiąc styczeń 2006 r. W uzasadnieniu stwierdzono, iż strona nie złożyła w przewidzianym ustawą z dnia 27 sierpnia 1997 r., o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. nr 123, poz. 776 z późn. zm.) terminie tj. do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego informacja dotyczy, miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych (INF-D) za miesiąc styczeń 2006r. Miesięczna informacja o wynagrodzeniach, stopniach niepełnosprawności (INF-D) za okres styczeń 2006 r., została przekazana do Funduszu za pośrednictwem SOD w dniu 27 lutego 2006 r. Terminy przewidziane do składania

wniosków w tej sprawie mają charakter materialnoprawny. Niedotrzymanie przez pracodawcę terminu złożenia informacji oznacza, iż nie dopełniono wymogów formalnoprawnych, co w konsekwencji wywołuje skutek podlegający na nie nabyciu prawa lub obowiązku. Uniemożliwia też przedstawienie przez PFRON w przypadku, o którym mowa w § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 grudnia 2003 r. w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. 2003 r. Nr 232, poz. 2330, ze zm.), zwanego w skrócie rozporządzeniem z 2003 r., informacji o wysokości salda przysługującego dofinansowania wraz z informacją o jego uzgodnieniu, lub też przeprowadzenie procesu uzgodnienia wysokości kwoty przysługującego dofinansowania.

W odwołaniu od powyższej decyzji Zakład wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji. Zdaniem strony termin do złożenia miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych INF-D jest terminem procesowym, dyscyplinującym jednostki korzystające z Funduszu, w związku z czym może ulec przywróceniu w trybie art. 58 kpa. Strona wyjaśnia jednocześnie, iż miesięczną informację o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych INF-D za miesiąc styczeń 2006 r. przesłała do PFRON z siedmiodniowym opóźnieniem z powodu zmiany pracownika odpowiedzialnego za przekazywanie informacji do PFRON. Odmowa przywrócenia terminu, a tym samym wypłaty dofinansowania jest krzywdząca i uderza w interesy samych osób niepełnosprawnych.

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z [...] lipca 2006 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 i 105 oraz art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: kpa) w związku z art. 26c ust. 1 pkt 1 i art. 66 ustawy o rehabilitacji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na przekroczenie przez stronę terminu złożenia miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych INF-D za miesiąc styczeń 2006 r. Zaznaczył, iż terminy te mają charakter materialnoprawny, nieprzywracalny, co oznacza, iż wniosek o ich przywrócenie nie może być rozpatrywany merytorycznie i w sprawie nie można zastosować art. 58 kpa. Organ rozpatrujący odwołanie podzielił pogląd organu pierwszej instancji odnośnie materialnoprawnego charakteru terminu do złożenia miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych INF-D. Powołał się w tej mierze dodatkowo na stanowisko Sekretarza Stanu - Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych z dnia 16 lipca 2004 r. Organ wskazał, że strona miesięczną informację o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych INF-D za miesiąc styczeń 2006 r. przesłała do PFRON z siedmiodniowym opóźnieniem. Uchybienie terminu - z uwagi na jego charakter - skutkować musi odmową wypłaty dofinansowania za wskazany okres, bez względu na przyczyny jego uchybienia. W związku z powyższym, jako że strona nie dotrzymała materialnoprawnego terminu do złożenia miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych INF-D za miesiąc styczeń 2006 r., a przez to nie dopełniła wymogów formalnoprawnych, w konsekwencji uniemożliwiła przedstawienie przez Fundusz pracodawcy informacji o wysokości salda przysługującego dofinansowania wraz z informacją o jego uzgodnieniu -w przypadku, o którym mowa w § 4 ust. l rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 grudnia 2003r. w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 232, poz 2330 z póżn. zm.) lub też przeprowadzenie procesu uzgodnienia wysokości kwoty przysługującego dofinansowania, zgodnie z treścią § 4 ust. 2 powołanego rozporządzenia gdy kwota podana przez pracodawcę nie jest równa kwocie wyliczonej przez Fundusz, a Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. słusznie odmówił wypłaty dofinansowania za w/w okres sprawozdawczy.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Zakład wniósł o przywrócenie terminu do złożenia miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych INF-D. za miesiąc styczeń 2006 r. i zasądzenie dofinansowania za miesiąc styczeń 2006 r. na pracowników niepełnosprawnych.

Skarżący przyznał, że złożył miesięczną informację o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych INF-D. za miesiąc styczeń 2006 r. z siedmiodniowym opóźnieniem wywołanym zmianą na stanowisku pracownika przygotowującego informacje. Ponadto pracownik ten był skierowany na szkolenie i trudno go było zastąpić, przy oszczędnej obsłudze administracyjnej zakładu. Skarżący podkreślił, że termin do złożenia informacji powinien podlegać przywróceniu, gdyż ustawa o rehabilitacji służy osobom niepełnosprawnym i powinna być interpretowana na korzyść tych osób.

W odpowiedzi na skargę Minister Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny (w tym przypadku - decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Jednocześnie Sąd zaznacza, iż o uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzyga właściwy organ administracyjny. Sąd administracyjny nie ma uprawnień do merytorycznego załatwienia sprawy administracyjnej, a więc do rozpatrywania wniosków "o przywrócenie terminu do złożenia informacji..." czy też "o zasądzenie dofinansowania". Sąd jest natomiast uprawniony do zbadania skarżonej decyzji pod względem jej legalności, tj. zgodności z przepisami mającymi w sprawie zastosowanie.

Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

W niniejszej sprawie skarżąca nie złożyła za pośrednictwem Systemu Obsługi Dofinansowania (SOD) miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych (INF-D) za okres styczeń 2006 r. w przewidzianym ustawą z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych terminie tj. do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego informacja lub wniosek dotyczy.

Miesięczna informacja o wynagrodzeniach, zatrudnieniu, stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych (INF-D) za miesiąc styczeń 2006 r. została przekazana przez skarżącą za pośrednictwem Systemu Obsługi Dofinansowania w dniu 27 lutego 2006 r.

Zgodnie z art. 26a. ust 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych pracodawcy zatrudniającemu osoby niepełnosprawne, które nie osiągnęły wieku emerytalnego i zostały ujęte w ewidencji prowadzonej przez Fundusz, o której mowa w art. 26b ust. 1 tej ustawy, przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń tych pracowników niepełnosprawnych, wypłacane raz na dwa miesiące, w określonych ustawą kwotach. Pracodawca taki w myśl Art 26c ust 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych , składa Funduszowi: miesięczne informacje o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych, z uwzględnieniem pracowników, u których stwierdzono chorobę psychiczną, upośledzenie umysłowe lub epilepsję oraz pracowników niewidomych - w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego informacja dotyczy, Jak również wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania za dwa miesiące - w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącach, których wniosek dotyczy, przez transmisję danych w formie dokumentu elektronicznego, z zastrzeżeniem ust. 2, oraz pobiera drogą elektroniczną potwierdzenie wysłanej informacji lub wniosku, Informacje i wniosek, o których mowa w ust. 1, pracodawca przekazuje w formie dokumentu elektronicznego przez teletransmisję danych oraz pobiera drogą elektroniczną potwierdzenie wysłanej informacji lub wniosku ( ust. 1a).

Tym samym w sytuacji, gdy pracodawca nie złoży stosownej informacji i wniosku, nie dojdzie do realizacji uprawnień przewidzianych z mocy art. 26a ust. 1 cytowanej ustawy.

W związku z tym nawet w sytuacji, gdy pracodawca, o którym mowa w art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji spełnia warunki określone w tym przepisie, czyli zatrudnia osoby niepełnosprawne, które nie osiągnęły wieku emerytalnego i zostały ujęte w ewidencji prowadzonej przez Fundusz, o której mowa w art. 26b ust. 1 ustawy, ale nie złoży w prawem przewidzianym terminie (art. 26c ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji) stosownej informacji, nie będzie mógł zrealizować uprawnień wynikających z ustawy.

W tym miejscu Sąd zauważa, że tak w nauce prawa, jak i w judykaturze mianem "terminu" określa się dodatkowe zastrzeżenie czynności prawnej, przez które jej skutek zostaje ograniczony w czasie. Wyróżnia się przy tym terminy początkowe, przy których skutek prawny powstaje z chwilą nadejścia terminu i terminy końcowe, przy zaistnieniu, których skutek prawny ustaje z chwilą nadejścia terminu. Jeżeli skutki czynności prawnej mają powstać w oznaczonym terminie, stosuje się odpowiednio przepisy o warunku zawieszającym, a jeżeli mają ustać w oznaczonym terminie, stosuje się odpowiednio przepisy o warunku rozwiązującym (art. 116 k.c.).

"Warunek" (zdarzenie) to zaś takie zastrzeżenie, na mocy którego strona dokonująca czynności prawnej uzależnia powstanie lub ustanie stosunku prawnego od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Warunek ma charakter "zawieszający", jeśli w razie jego spełnienia powstaje skutek prawny; jeśli zaś skutek prawny ustaje warunek ma charakter "rozwiązujący" (A. Wolter, Prawo cywilne, Zarys części ogólnej, Warszawa 1972 str. 277-278 i 280-281 oraz uchwała składu pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 1996 r. OPK 19/96 ONSA 1997/2, poz. 56).

Dochowanie terminu z art. 26c ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o rehabilitacji wywołuje ten sam skutek prawny, jak spełnienie warunku "zawieszającego", tj. powstanie prawa do przyznania dofinansowania. Termin, o którym wyżej mowa, jest więc terminem prawa materialnego. Materialnoprawny charakter terminu dokonania czynności określonych w art. 26c ust. 1 pkt. 1 i 2 powoływanej ustawy został też potwierdzony wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 6 lutego 2007 r. sygn. akt P 25/06 ( OTK-A-2007/2/9).

Terminów prawa materialnego, co nie jest kwestionowane, ani w orzecznictwie, ani w doktrynie i na co trafnie zwróciły uwagę organy administracyjne obu instancji - nie można przywrócić. Jedynie terminy zawite, a więc dotyczące czynności procesowych są przywracalne.

Do terminów materialoprawnych nie mają więc zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 58-60) dotyczące możliwości przywrócenia terminu przewidzianego przez prawo dla dopełnienia określonej czynności procesowej.

W świetle powyższego brak więc podstaw do zakwestionowania prawidłowości wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.