Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2172/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt V SA/Wa 2172/ W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia -, Sędzia -, WSA -, Protokolant - Beata Bińkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi K.Z.F. P. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia (...) czerwca 2005 r. Nr (...) w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe Oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu (...) kwietnia 2000 r. K.Z.F.P. S.A. (dalej: KZF P.) z siedzibą w K. dokonały zgłoszenia celnego o nr (...) wnioskując o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym leków importowanych z W.B. i deklarując w polu 22 SAD wartość tych leków na kwotę 440.000 CHF. Do zgłoszenia celnego załączono m.in. fakturę handlową wystawioną przez firmę M.M.GmbH z siedzibą w S. (eksportera w sprawie) o nr (...).

Dyrektor Urzędu Celnego (...) (...) w W. przyjął zgłoszenie celne jako odpowiadające wymogom formalnym określonym w art. 64 § 1 i 2 Kodeksu celnego, co spowodowało objęcie towarów wnioskowaną procedurą celną i określenie kwoty wynikającej z długu celnego na podstawie deklarowanej przez importera wartości celnej.

W wyniku przeprowadzonej w siedzibie importera kontroli celnej, której przedmiotem był import leków w okresie od 1 stycznia 2000 r. do 21 maja 2002 r., tj. do dnia rozpoczęcia kontroli, stwierdzono nieprawidłowości związane z deklarowaniem wartości celnej importowanych farmaceutyków.

Mając wątpliwości, na podstawie przeprowadzonej kontroli, co do prawidłowości deklarowanej przez polską Spółkę wartości celnej sprowadzonych produktów, Naczelnik Urzędu Celnego (...) w W. postanowieniem z (...) marca 2003 r. wszczął z urzędu postępowanie celne w niniejszej sprawie celem określenia prawidłowej wartości celnej, kwoty długu celnego należnego z tytułu importu towaru zgłoszonego do odprawy celnej ww. JDA SAD.

Następnie, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z (...) kwietnia 2003 r., powołując w podstawie materialno-prawnej m.in. art. 13 § 1 i § 3 pkt 4, § 4, art. 23 § 1 i § 9, art. 65 § 2, § 3 i § 4 pkt 2b, art. 83 § 3, art. 85 § 1, art. 262 ustawy - Kodeks celny (Dz. U. Nr 75 z 2001 r., poz. 802 ze zm.), uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części określenia wartości celnej towaru ujętego w ww. SAD i dokonał określenia kwoty wynikającej z długu celnego, ze względu na ustalenie wartości sprowadzonego towaru (w polu 42 SAD) na kwotę 238.209,08 CHF.

W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, iż w trakcie przeprowadzonego postępowania ustalono, że deklarowana przez KZF P. S.A. w zgłoszeniu celnym wartość importowanych leków została zawyżona z powodu nieuwzględnienia w dniu odprawy - udzielonej przez eksportera i związanej z realizacją ujawnionej w toku kontroli Umowy- prowizji podstawowej w wysokości 32,5% (lub 30% w przypadku preparatu O.) od zakupów dokonanych w każdym roku kalendarzowym (odliczanej przed dokonaniem zapłaty dla firmy M.), oraz prowizji w formie rabatu w naturze dostarczanego wraz z zamówionym towarem. Zauważył, iż w polu 22 SAD zadeklarowano wartość towaru w kwocie 440.000,00 CHF, w sytuacji gdy faktura importowa opiewa na znacznie niższą kwotę, tj. na 419.113,22 CHF. Różnica w wartości obu dokumentów - jak ustalił organ I instancji - wynika z udzielonego rabatu ilościowego, uwzględnionego w fakturze w postaci zamówionych towarów. Natomiast bankowe dowody potwierdzające zapłatę za importowany towar, przedstawione kontrolującym przez Spółkę P., zostały wystawione - na co również zwrócił uwagę organ - na łączną kwotę 238.209,08 CHF.

Od tej decyzji strona złożyła odwołanie wnosząc w nim o uchylenie zaskarżonej decyzji I instancji w całości i uznanie ww. zgłoszenia celnego za prawidłowe. Przedstawiając swoje stanowisko zarzuciła organowi celnemu przede wszystkim dokonanie błędnej interpretacji ujawnionej Umowy o dystrybucji zawartej 17 lutego 1998 r. z M.M.GmbH z siedzibą w S.. Wyjaśniła m.in., iż udzielane na podstawie tego kontraktu stronie polskiej prowizje i rabaty stanowiły jedynie formę wsparcia działalności dystrybucyjnej KZF P. S.A. na rynku polskim.

Orzekając w sprawie na skutek tego odwołania Dyrektor Izby Celnej w W. zaskarżoną decyzją z (...) czerwca 2005 r. nr (...) utrzymał decyzję Naczelnika Urzędu Celnego (...) w W. w mocy.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, podtrzymując ustalenia i stanowisko organu I instancji wyjaśnił, iż przeprowadzone w sprawie postępowanie wykazało, iż deklarowana przez stronę w zgłoszeniu celnym wartość importowanych leków została zawyżona z powodu nieuwzględnienia przyznanych przez eksportera rabatów, a zatem została ustalona w sposób niezgodny z treścią art. 23 § 9 Kodeksu celnego. Wartość celna sprowadzanych towarów była bowiem określona jedynie na podstawie faktury handlowej, załączonej do zgłoszenia celnego, podczas gdy P. S.A. związana była z firmą M.M.GmbH Umową o dystrybucji z 17 lutego 1998 r., której integralną część stanowi List uzupełniający oraz Zmiana Listu uzupełniającego z 2 marca 1998 r. W kontrakcie tym (zwanym Umową o dystrybucji - List uzupełniający), strony przewidziały, że Spółka P. w ramach wynagrodzenia za usługi wykonywane na podstawie Umowy o dystrybucji będzie uprawniona do prowizji podstawowej ustalanej w wysokości 32,5% zakupów dokonanych przez P. zgodnie z fakturami firmy M. w każdym roku kalendarzowym, oraz prowizji dodatkowej w wysokości od 2,5% (5%, 7,5%, 10%), do 12% w zależności od osiągniętej wysokości rocznych zakupów, która zostanie dodana do prowizji podstawowej (pkt 1 Umowy o dystrybucji - List uzupełniający). Zgodnie z pkt 2 Umowy o dystrybucji - List uzupełniający prowizja ustalana będzie w oparciu o roczne zakupy i będzie odliczona przed dokonaniem zapłaty do firmy M. zgodnie z pkt 6.1 Umowy o dystrybucji (tj. 30% w ciągu 30 dni od daty fakturowania i 70% w ciągu 60 dni po dacie fakturowania). Strona polska upoważniona została również do dodatkowej prowizji w wysokości 5% w formie rabatu w naturze w oparciu o zamówioną ilość Preparatu, który będzie dostarczony wraz z zamówionym Preparatem (pkt 4 Umowy o dystrybucji - List uzupełniający).

Powołując się na kontrolę w siedzibie Spółki, Dyrektor Izby podniósł, iż realizując postanowienia ww. Umowy oraz związanych z nią uzgodnień, kontrahent zagraniczny obniżał ceny sprzedawanych leków o ww. prowizje. Jednakże strona dokonując zgłoszenia celnego zadeklarowała w niniejszej sprawie kwotę nie uwzględniającą rabatów oraz nie przedłożyła Umowy o dystrybucji. Kierując się dyspozycją art. 23 § 1 i 9 Kodeksu celnego Dyrektor Izby wskazał, iż w przedmiotowej sprawie kwotą należną za towar jest kwota wynikająca z faktury handlowej obniżona o prowizję podstawową (32,5%) i pomniejszona o prowizję dodatkową od wartości zakupów w 1999 r. w wysokości 44.692,34 CHF. Taka też kwota wskazana jest w dokumentach płatności znajdujących się w aktach sprawy. W tym miejscu Dyrektor Izby wyjaśnił, iż organ I instancji nieprawidłowo obniżył wartość celną towaru. Mianowicie zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie dodatkowo winien zostać odliczony rabat naturalny (ilościowy), jednakże powołując się na zasadę reformationis in peius organ II instancji również nie uwzględnił tego rabatu.

Odnosząc się do podniesionych zarzutów organ odwoławczy m.in. stwierdził, iż przyznana prowizja w żadnej mierze nie dotyczyła innych działań, nazywanych przez stronę wspieraniem rozwoju działalności strony na rynku polskim przez kontrahenta zagranicznego. Dalej zauważył, iż brak jest dokumentacji potwierdzającej, że rabaty wspierały jakiekolwiek inne przedsięwzięcia strony związane z dystrybucją, oprócz obniżenia ceny towarów. Ponadto, z postanowień Umowy o dystrybucji wynika, iż przyczyną uzasadniającą udzielenie rabatu był sam fakt importu leków przez KZF P. S.A. Dyrektor Izby zauważył również, iż przyznawane upusty nie noszą charakteru przypadkowego, ale są elementem wszystkich transakcji objętych Umową. Prowizja w wysokości 32,5% ma charakter stały, a zakupy ponad określoną wartość gwarantowały nawet jej podwyższenie.

W swoim uzasadnieniu Dyrektor Izby odniósł się także do kwestii proceduralnych podnoszonych przez stronę, w tym dotyczącej naruszenia zasady prawdy obiektywnej i prawdy materialnej oraz zasady dwuinstancyjności, podkreślając przy tym, iż działanie organu celnego było zgodne z przepisami obowiązującego prawa.

W skardze wniesionej w dniu 5 sierpnia 2005 r. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie KZF P. S.A. zarzuciła naruszenie:

1. art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z 19 marca 2004 r. - Prawo celne poprzez nieprawidłowe dokonanie ustaleń faktycznych,

2. art. 23 § 1 i § 9 ustawy z 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny w zw. z art. 26 ustawy z 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne poprzez uznanie, że świadczenie podmiotu trzeciego względem stron umowy sprzedaży towarów wynikające z innego tytułu prawnego niż sprzedaż towarów może obniżać wartość celną towarów,

3. art. 24 § 1 i 25 § 1 kodeksu celnego w zw. a art. 26 Przepisów wprowadzające ustawę Prawo celne poprzez brak zastosowania do ustalenia wartości celnej towaru stanowiącego rabat ilościowy oraz art. 23 § 1 Kodeksu celnego w związku z art. 26 Przepisów wprowadzające ustawę Prawo celne poprzez niewłaściwe zastosowanie do ustalenia wartości celnej,

4. art. 29 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz art. 145 ust. 2 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny w zw. z art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej i w związku z art. 91 ust. 1 Konstytucji RP,

5. art. 68 Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzeczypospolitą Polską z jednej strony a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi z drugiej strony, w związku z art. 69 Układy Europejskiego i w związku z art. 91 ust. 1 Konstytucji RP poprzez uznanie, że dostosowanie prawa polskiego do prawa wspólnotowego realizowane jest wyłącznie przez oparcie legislacji na wspólnych rozwiązaniach prawnych i nie obejmuje praktyki wykładni i stosowania prawa przez organy państwowe,

6. art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez nieuwzględnienie działania przez Stronę w zaufaniu do prawomocnej decyzji Urzędu Celnego (...) (...) w W.,

7. art. 127 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w oparciu postępowania celnego na wytycznych otrzymanych przez organy celne od Prezesa Głównego Urzędu Ceł w piśmie z (...) września 2001 r. nr (...).

Mając na uwadze wymienione zarzuty skarżąca Spółka wniosła o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i w zw. z art. 145 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oraz uchylenie w całości decyzji Naczelnika Urzędu Celnego (...) w W. kierując się art. 135 ww. ustawy.

Przedstawiając swoje stanowisko skarżąca wyszła od naruszenia przepisów prawa procesowego regulujących prowadzenie postępowania dowodowego. Zarzuciła nieprawidłowości w postępowaniu dowodowym, które doprowadziły do niedokładnego bądź wręcz wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy i powtórzenia błędnej oceny skutków prawnych rozliczeń skarżącej z kontrahentami zagranicznymi dokonanej przez organ I instancji w decyzji poprzedzającej zaskarżoną decyzję.

Przede wszystkim stwierdziła, iż organy celne nie rozpoznały w pełni całokształtu kontaktów handlowych pomiędzy skarżącą, eksporterem - M.M.GmbH z siedzibą w S., oraz podmiotem wystawiającym noty kredytowe z tytułu prowizji - tj. M. Ges.m.b.H. z siedzibą w A.. Stosunki handlowe i operacje finansowe między tymi podmiotami uznano za odnoszące się wyłącznie do sprzedaży towarów. Tymczasem relacja skarżącej ze Spółkami z grupy M. miała charakter trójstronny i można w niej wyróżnić w szczególności dwa odrębne stosunki zobowiązaniowe, pierwszy - związany z zakupem od M.M.GmbH leków, oraz drugi - związany ze wsparciem finansowym udzielonym skarżącej w formie prowizji przez odrębny podmiot, tj. M. Ges.m.b.H. Skarżąca podkreśliła przy tym, iż premia finansowa (zwana prowizją), nie była przyznawana przez sprzedającą towary M.M.GmbH, lecz przez podmiot zewnętrzny względem stron Umowy o dystrybucji, tj. M. Ges.m.b.H., odpowiedzialny w ramach grupy M. za działania promocyjne i reklamowe na terenie Europy Wschodniej. W konsekwencji, jak podkreśliła to skarżąca, wbrew ustaleniom poczynionym przez organy celne, Spółka polska była zobowiązana do uiszczenia na rzecz M.M.GmbH całej ceny należnej wykazanej w fakturze handlowej, gdyż eksporter nie był stroną rozliczeń finansowych z tytułu premii. Skarżąca zauważa, iż powyższe okoliczności podnosiła w piśmie procesowym z 13 kwietnia 2005 r. skierowanym do Dyrektora Izby (pismo wraz z załącznikami karty 48-82 akt administracyjnych), a wystarczającym dowodem - w jej przekonaniu - potwierdzającym przedstawiony stan faktyczny są noty uznaniowe wystawione przez M. Ges.m.b.H z siedzibą w A.. Z treści tych dokumentów wynika niezbicie, że wystawione zostały przez podmiot nie będący eksporterem.

Wyjaśniając charakter premii (prowizji), przyznawanej na podstawie Listu Uzupełniającego, skarżąca odwołała się do oświadczenia osób uczestniczących w negocjowaniu Umowy o dystrybucji, w którym stwierdzono, iż prowizja ma charakter wsparcia finansowego nakierowanego na współfinansowanie działalności promocyjnej i reklamowej, i nie stanowi upustu, rabatu lub innego zmniejszenia kwoty należnej M.M.GmbH z tytułu sprzedaży towaru, ani też odzysku kwoty należnej za towar.

Dalej skarżąca podniosła, iż związek premii z ceną towaru jest dokładnie odwrotny od tego co ustaliły organy celne. Kwota premii nie prowadziła do obniżenia ceny towaru, lecz przeciwnie - wysokość premii była w aspekcie rachunkowym pochodną ceny towaru. Chociaż premia stanowiła rozliczenie z innego tytułu prawnego, to jednak jako mechanizm zapewniający dostosowanie jej wysokości do rzeczywistego rozmiaru działalności prowadzonej przez skarżąca, przyjęto określanie wysokości premii na podstawie wartości zakupionych od kontrahenta zagranicznego produktów.

Ponadto zauważyła, iż sam fakt przepływu środków pieniężnych między KZF P. S.A. a M.M.GmbH w kwocie stanowiącej różnicę ceny wykazanej w fakturze oraz prowizji, nie świadczy o wysokości wykonanego w ten sposób zobowiązania skarżącej z tytułu ceny nabycia leków, nie przesądza też o charakterze i podstawie samego zobowiązania. Dlatego też metodologia ustalania wartości celnej przyjęta przez organy celne była nieprawidłowa, albowiem w sposób nieuzasadniony przypisywała kluczowe znaczenie wysokości płatności dokonanej za pośrednictwem banku.

W celu potwierdzenia swojego stanowiska co do charakteru otrzymywanej premii skarżąca podała, iż na potrzeby księgowe ujmowała prowizję otrzymaną od podmiotu a. jako zmniejszenie zobowiązania względem podmiotu s., jednak premia ta winna była zostać wykazana jako należność od M. z siedzibą w A.. Na okoliczność tą zwrócił uwagę m.in. niezależny audytor, który wskazał na nieprawidłową praktykę księgową polegającą na ujmowaniu otrzymanej od M. Ges.m.b.H prowizji jako obniżającej koszty zakupu preparatów, podczas gdy w okolicznościach sprawy winna ona stanowić jej przychód. Pierwotne podejście Spółki polegające na obniżaniu kosztów nabycia towaru o kwotę otrzymanych prowizji nie było więc -zgodnie z twierdzeniem skarżącej- uzasadnione. Na te okoliczności -co też zarzuca skarżąca- organy celne nie zwróciły jednak uwagi i pominęły pismo z (...) lutego 2005 r. o nr (...) Ł. Urzędu Skarbowego w Ł. jako dowód w postępowaniu, dopuszczając się w konsekwencji naruszenia art. 180 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej, a także art. 187 § 1 ww. ustawy.

Skarżąca zwróciła również uwagę na fakt, iż wartość celną towarów importowanych w niniejszej sprawie, zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym, organy celne obniżyły o rabat ilościowy wykazany na fakturze w wysokości 20.886,78 CHF oraz o 32,5% prowizji podstawowej, a także o kwotę 44.692,34 CHF odpowiadające wartości prowizji dodatkowej wynikającej z noty kredytowej z dnia (...) kwietnia 2000r. Skarżąc podkreśliła, iż prowizja dodatkowa w wysokości 44.692,34 CHF obliczona została na bazie sumarycznej wartości zakupów dokonanych przez skarżąca w 1999r. Zdaniem skarżącej wysokość prowizji dodatkowej nie stanowiła pochodnej względem ceny towarów przedstawionych do zgłoszenia celnego w niniejszej sprawie, jako że nabyte one zostały w roku 2000r.

Niezależnie od błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, zdaniem skarżącej, organy celne dokonały niewłaściwej interpretacji norm prawa materialnego, tj. art. 23 § 1 i 9 orz art. 85 § 1 Kodeksu celnego. Zwracając uwagę na dyspozycję wymienionych przepisów oraz dokonując ich wykładni skarżąca jeszcze raz podniosła, iż premia przyznawana była przez inny podmiot niż sprzedawca i z innego tytułu niż sprzedaż towarów, a więc nie wpływała na kategorię ceny należnej określoną w przepisie art. 23 § 9 Kodeksu celnego.

Skarżąca wskazała, iż wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, Naczelnik Urzędu Celnego (...) w W. obniżył wartość celną towaru również rabat ilościowy (naturalny). Obniżenie tej wartości o rabat ilościowy w ocenie skarżącej było sprzeczne z treścią art. 23 Kodeksu celnego, ponieważ w przedmiotowej sprawie nie zaistniała sprzedaż tych towarów po określonej cenie. W ocenie skarżącej organ winien zastosować zastępcze metody ustalania wartości celnej określone przepisach art. 25-28 Kodeksu celnego.

Następnie w treści skargi skarżąca wskazała na występującą w jej przekonaniu sprzeczność rozstrzygnięć organów celnych w niniejszej sprawie z aktami prawa Wspólnoty Europejskiej, w tym z art. 29 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Zarzuciła także naruszenie art. 68 i art. 69 Układu Europejskiego. Rozwijając te zarzuty odwołała się do unijnej praktyki stosowania przepisów regulujących ustalanie wartości celnej towarów oraz orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS).

Rozwijając zaś zarzut dotyczący naruszenia art. 127 Ordynacji podatkowej, regulującego zasadę dwuinstancyjności postępowania, skarżąca podniosła oparcie postępowania kontrolnego, a następnie postępowania celnego na wytycznych otrzymanych przez organy celne od Prezesa GUC w piśmie z (...) września 2001 r. Konsekwencją tego było zakwalifikowanie świadczenia uzyskiwanego przez skarżącą od partnera a. jako rabatu pomniejszającego cenę płatną za towar otrzymywany od partnera s., co - w jej przekonaniu- było działaniem automatycznym i niezgodnym ze stanem faktycznym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko oraz argumenty prezentowane w skarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz. U. nr 153, poz. 1269] oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kpa lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 ww. ustawy).

Sąd kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, doszedł do przekonania, iż decyzja ta jest prawidłowa, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim Sąd nie dopatrzył się aby w toku postępowania zakończonego wydaniem skarżonego aktu administracyjnego doszło do naruszenia przepisów procesowych -zawartych w Ordynacji podatkowej, do których odsyła w art. 73 obowiązującej w dacie wydania skarżonej decyzji ustawy - Prawo celne- co miałoby skutkować -jak wywodzi skarżąca- błędnym ustaleniem stanu faktycznego.

Po pierwsze w ocenie Sądu organy celne orzekające w obu instancjach prawidłowo uznały, iż ujawnione w toku kontroli postimportowej dokumenty mogą mieć wpływ na rzeczywistą wartość celną importowanych leków. W związku z czym zasadnie zostało wszczęte z urzędu postępowanie celne w niniejszej sprawie. Po drugie, poczynione w toku postępowania dowodowego ustalenia zdaniem Sądu są prawidłowe i znajdują potwierdzenie w prawidłowo zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.

Podstawę tych ustaleń stanowiła przede wszystkim ujawniona w wyniku kontroli w siedzibie importera, zawarta przez skarżącą z M.M.GmbH z siedzibą w S. (eksporterem) - Umowa o dystrybucji z 17 lutego 1998 r. i stanowiące jej integralną część - List uzupełniający (również z 17 lutego 1998 r.) oraz Zmiana listu uzupełniającego z 2 marca 1998 r. (k. 167-218 akt adm.), w których to dokumentach strony przewidziały, że P. w ramach wynagrodzenia za usługi wykonywane na podstawie Umowy o dystrybucji będzie uprawniona do otrzymania prowizji podstawowej, prowizji dodatkowej oraz dodatkowej prowizji w formie rabatu w naturze. W pkt 1 Listu uzupełniającego z 17 lutego 1998 r. postanowiono bowiem, iż w ramach wynagrodzenia za usługi wykonywane przez Dystrybutora (P.) na podstawie Umowy o dystrybucji P. będzie uprawniona do:

- prowizji podstawowej ustalonej w wysokości 32,5% od zakupów dokonanych przez P. zgodnie z fakturami firmy M. w każdym roku kalendarzowym (zwanych Rocznymi zakupami), oraz

- prowizji dodatkowej, która zostanie dodana do prowizji podstawowej i będzie obliczana na podstawie Rocznych zakupów w wysokości od 2,5% (5%, 7,5%, 10%), do 12,5% w zależności od osiągniętej wysokości Rocznych zakupów, która zostanie dodana do prowizji podstawowej.

Zgodnie natomiast z pkt 2 Listu uzupełniającego, prowizja ustalana miała być w oparciu o Roczne zakupy i odliczana przed dokonaniem zapłaty do firmy M. zgodnie z pkt 6.1 Umowy o dystrybucji (tj. 30% w ciągu 30 dni od daty fakturowania i 70% w ciągu 60 dni po dacie fakturowania).

W związku z wymienionym dokumentami, których importer nie załączył do przedmiotowego zgłoszenia celnego, istotą w sprawie było ustalenie czy ze względu na zawarte w nich zapisy mogły one mieć wpływ na wartość celną sprowadzanych leków. W tym celu należało ustalić prawny charakter przewidzianych Umową prowizji, czy stanowiły one rabaty/upusty obniżający cenę towaru podaną w zgłoszeniu celnym i wynikającą z dołączonych do niego faktur handlowych, czy - jak twierdzi skarżąca Spółka - formę swoistych premii finansowych mających charakter wsparcia finansowego nakierowanego na współfinansowanie działalności promocyjnej i reklamowej, które były świadczeniem wynikającym z odrębnego od sprzedaży towarów tytułu prawnego. Dla dokonania prawidłowej oceny charakteru prowizji niezbędna była przede wszystkim analiza uregulowań zawartych w Umowie o dystrybucji i Liście uzupełniającymi, którą organ celny w ocenie Sądu przeprowadził w sposób prawidłowy.

Niewątpliwie wpływ na dokonaną przez organ celny ocenę charakteru otrzymywanej przez importera prowizji miały również ujawnione dokumenty w postaci przelewów bankowych tytułem płatności za towar na rzecz M.M.GmbH, w tym dwa przelewy z 16 czerwca 2000 r. i 23 maja 2000 r. tytułem zapłaty za fakturę nr (...) (k. 142-143 akt adm.), potwierdzające, iż postanowienia ww. kontraktu (z 17 lutego 1998 r.), w omówionym zakresie były rzeczywiście realizowane.

Realizując postanowienia Umowy i związane z nią uzgodnienia, eksporter (M.M.GmbH) wystawiał więc faktury z uwidocznionymi rabatami naturalnymi, zaś P. dokonywała płatności za te faktury - po pierwsze z uwzględnionym już na fakturze rabatem naturalnym (od 5 do 15%), a po drugie pomniejszone o prowizję podstawową (32,5%). Tak też się stało w niniejszej sprawie. Dodatkowo w przedmiotowej sprawie płatność pomniejszono o kwotę 44.692,34 CHF z tytułu dodatkowej prowizji. Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu nie ma wątpliwości, iż ujawniony kontrakt został zawarty pomiędzy dwoma podmiotami występującymi w sprawie w charakterze importera i eksportera, tj. Spółką P. i jej s. kontrahentem. W dokumentach tych nie ma mowy o innym podmiocie zagranicznym, tj. firmie M. Ges.m.b.H z siedzibą w A., co czyni zarzut skarżącej- nie rozpoznania przez organy celne całokształtu kontaktów handlowych pomiędzy skarżącą, eksporterem (M.M.GmbH ze S.) oraz podmiotem wystawiającym noty kredytowe z tytułu prowizji (M. Ges.m.B.H z A.), które miały charakter trójstronny i nie odnosiły się wyłącznie do sprzedaży towarów- bezzasadnym. Sąd zauważa, iż w aktach sprawy brak jest trójstronnego porozumienia, zaś Umowa o dystrybucji i Listy uzupełniające - co jeszcze raz warto zaznaczyć - są dwustronne, dotyczą KZF P. SA i Spółki M.M.GmbH z siedzibą w S.. W treści tej Umowy brak jest zaś jakichkolwiek zapisów dotyczących Spółki M. Ges.m.B.H z siedzibą w A.. Podmiot a. nie pojawia się też ani na fakturach, ani na przelewach bankowych. Dokumenty ujawnione nie stanowią również o tym, iż podmiot ten miałby wystawiać noty kredytowe z tytułu prowizji. Trudno wobec tego zarzucić organom celnym, iż nie rozpoznały w pełni całokształtu kontaktów handlowych pomiędzy skarżącą, eksporterem a Spółką a.. Na marginesie Sąd wyjaśnia, iż w powołanym przez skarżącą piśmie Ł. Urzędu Skarbowego z (...) lutego 2005 r. nr (...) "Stan sprawy/wniosek" (znanym Sądowi z akt adm. sprawy o sygn. V SA/Wa 2168/05 k. 50-57 - o analogicznym stanie faktycznym), wymieniono dwie noty uznaniowe z 13 grudnia 2000 r. i 7 lutego 2001 r., (wg skarżącej podmiot a. miał takowe noty tytułem wsparcia wystawiać), a więc z okresu późniejszego niż zgłoszenie celne w niniejszej sprawie. Ponadto -co ważne- noty te nie dotyczyły wsparcia finansowego na rzecz promocji, reklamy, lecz wg wyjaśnień Spółki zawartych w tymże wniosku "dotyczą wsparcia finansowego w związku z ponoszonymi przez Spółkę wydatkami na czynności, które Spółka dokonywała we własnym imieniu i na własne ryzyko w swoim zakładzie w K." oraz "niesatysfakcjonujących wyników ekonomicznych związanych ze sprzedażą" leku MST. Wobec tego uznać należało, iż noty te nie mają znaczenia dla przedmiotu niniejszej sprawy. Inne natomiast noty kredytowe, które miałyby być wystawione tytułem udzielenia prowizji stanowiącej wsparcie finansowe działalności promocyjnej i reklamowej Spółki w aktach nie występują. Na konkretne noty nie powołuje się również sama skarżąca, ale i z pism organu podatkowego przedstawionych przez stronę w postępowaniu odwoławczym nie wynika aby takie istniały. Nadto Sąd zauważa, iż Spółka uczestnicząc aktywnie w postępowaniu przed organami celnymi obu instancji, dopiero w swoim ostatnim piśmie procesowym skierowanym do Dyrektora Izby -po ponad roku od wniesienia odwołania- podniosła, iż prowizja była udzielana przez zupełnie odrębny od eksportera podmiot, tj. Spółkę z siedzibą w A. odpowiedzialną za promocję i reklamę. Natomiast we wcześniejszej swojej korespondencji z organem udzielanie prowizji tłumaczyła innym obszarem współpracy z eksporterem ze S..

Niezależnie od powyższego należy podkreślić, iż zarówno eksporter (M.M.GmbH ze S.) oraz M. Ges.m.B.H z A. posiadają taką samą nazwę, która niewątpliwie wskazuje, co przyznaje też skarżący, iż podmiot M. Ges.m.B.H z A. wchodzi w skład całej grupy M.. Nawet więc gdyby przyjąć, iż w przedmiotowej sprawie występują nieznane organom celnym porozumienia trójstronne, to fakt ten nie powodowałby uchylenia decyzji organu odwoławczego, ponieważ w praktyce handlu zagranicznego zdarzają się podmioty, które np. zajmują się samym factoringiem. To więc, że jak twierdzi strona jeden podmiot wystawiałby noty kredytowe, a inny z tej samej Grupy wystawiałby faktury i otrzymywał za nie płatności pomniejszone o przyznane rabaty, nie powoduje, iż ustalenia organu co do zasadności odliczenia tych rabatów były nieprawidłowe. Nie jest bowiem istotne w przedmiotowej sprawie w jaki sposób podmioty w ramach tej samej Grupy rozliczają się, istotne jest natomiast czy udzielany umową zawartą przez eksportera i importera rabat podlegał odliczeniu, czy też nie. W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie udzielone rabaty miały wpływ na zadeklarowaną przez stronę wartość celną.

Za niezasadny należało również uznać zarzut dotyczący błędnego ustalenia przez organy celne charakteru przyznawanej prowizji. Wg skarżącej prowizja nie została w jakikolwiek sposób uregulowana w Umowie o dystrybucji i chociażby z tego powodu nie sposób powiązać ją z transakcją sprzedaży zawartą w oparciu o tę Umowę. Dalej skarżąca podniosła, iż zadaniem przyznawanych prowizji (premii pieniężnych), było wsparcie finansowe importera nakierowane na współfinansowanie działalności promocyjnej i reklamowej, które były świadczeniem wynikającym z odrębnego od sprzedaży towarów tytułu prawnego. Przede wszystkim Sąd zauważa, iż List uzupełniający, w którym uregulowano kwestię udzielanej polskiej Spółce prowizji stanowi uzupełnienie Umowy dystrybucyjnej, co w sposób bezsporny wynika z treści tego dokumentu, a ponadto sugeruje to również już sama jego nazwa. Następnie zauważyć należy, iż twierdzenia skarżącej co do charakteru prowizji nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Jak wyżej wykazano w sprawie nie występuje podmiot trzeci, w postaci firmy a.. Stanowiska skarżącej co do charakteru otrzymywanej prowizji nie potwierdza też Umowa o dystrybucji oraz Listy uzupełniające, w których brak jest postanowień o udzielaniu skarżącej przez eksportera wsparcia finansowego mającego na celu promowanie sprzedaży objętych umową wyrobów na terenie Polski. Wręcz przeciwnie, w pkt 18.4 Umowy strony postanowiły, że cyt. "(...) wszystkie działania promocyjne i sprzedaż będą podjęte przez Dystrybutora (P.) na jego koszt bez prawa do jego zwrotu (...)." Taki zapis umowy prowadzi do jednoznacznego wniosku, że udzielane przez eksportera prowizje (premie pieniężne) nie miały za zadanie promowania sprzedaży towarów zakupionych od firmy s. na terenie kraju, ponieważ za to -zgodnie z kontraktem- odpowiadał wyłącznie importer. W tej sytuacji prowizja udzielana na podstawie Umowy o dystrybucji i Listu uzupełniającego musiała mieć zupełnie inny charakter niż twierdzi skarżąca. Treść kontraktu i zawarte w nim postanowienia co do spornej prowizji pozwalają na stwierdzenie, iż była ona związana ze sprzedażą sprowadzanych leków i w konsekwencji miała wpływ na ich ostateczną cenę. Została uregulowana jako trwały element każdej transakcji kupna-sprzedaży, nieprzypadkowy, bezwarunkowy, występujący w stałej wysokości bez względu na Produkt - wynoszący 32,5%. Tak też zostało to ocenione przez organy celne. Trafnie również Dyrektor Izby podkreślił, iż prowizja ta przysługiwała stronie niezależnie od ilości zakupionych leków. Natomiast skarżąca, co już podnoszono wyżej, nie przedstawiła jakiejkolwiek innej dokumentacji, która mogłaby potwierdzić, iż prowizja była udzielana przez podmiot a. a jej celem było wspieranie przedsięwzięcia Spółki związanego z dystrybucją towarów, tj. z jej działalnością promocyjną i reklamową. Twierdzenia strony w tym zakresie nie zostały niczym udokumentowane. Ponadto warto w tym miejscu zwrócić uwagę na twierdzenie skarżącej, zgodnie z którym Spółka "była zobowiązana do uiszczenia na rzecz M.M.GmbH całej ceny należnej wykazanej w fakturze handlowej", a więc z uwzględnieniem rabatu naturalnego. Rabat naturalny został przewidziany zaś w tym samym dokumencie, podpisanym przez te same podmioty, i z tego samego tytułu, co prowizja podstawowa.

Przedstawione przez skarżącą oświadczenie z 4 października 2004 r. (karta 80-81 akt administracyjnych) osób uczestniczących bezpośrednio w negocjowaniu Umowy o dystrybucji, na które się powołuje, nie jest wystarczającym dowodem w tym zakresie. Należy przede wszystkim zauważyć, iż dokument ten powstał w 2004 r., natomiast Umowę i List uzupełniający strony zawarły w 1998 r., a w związku z tym nasuwa się wątpliwość czy dokument ten nie powstał na potrzeby niniejszego postępowania administracyjnego. Ponadto dokument ten jako dokument prywatny nie ma mocy dowodowej dokumentu urzędowego, w związku z czym stanowi dowód zupełny jedynie na to, że zawarte w nim oświadczenia pochodzą od wystawcy. Niezależnie od powyższego Sąd organ celny uwzględnił istnienie tego dokumentu w swoim postępowaniu (str. 6 decyzji, k. 47 akt adm.).

Przyjętej przez organ ceny charakteru udzielanej prowizji nie zmienia także podnoszony przez skarżącą sposób jej księgowania uznany następnie przez organ podatkowy za nieprawidłowy. Skarżąca -jak wyjaśnia w skardze- na potrzeby księgowe ujmowała prowizję otrzymaną od podmiotu a. jako zmniejszenie zobowiązań względem podmiotu s., jednak powinna była -jak tłumaczy- wykazywać ją jako należność od firmy z siedzibą w A., czyli jako swój przychód. Okoliczność tę potwierdziła pismem audytora dotyczącego nieprawidłowego księgowania premii oraz pismami organu podatkowego, zauważając jednocześnie, iż zwracała na nią uwagę już w postępowaniu odwoławczym, co zostało przez organ pominięte. W trakcie trwającego postępowania przed Dyrektorem Izby wystąpiła bowiem -jak podnosi- z wnioskiem o dopuszczenie jako dowodu w sprawie pisma Ł. Urzędu Skarbowego w Ł. z (...) lutego 2005 r., w którym organ podatkowy ocenił praktykę księgową stosowaną przez skarżącą i jej wpływ na rozliczenie podatku dochodowego od osób prawnych, które to pismo -jak następnie zauważa- organ odwoławczy w swoim postępowaniu pominął. Odnosząc się do powyższego Sąd zauważa, iż co prawda Dyrektor Izby Celnej dopuścił się uchybienia przepisom regulującym postępowanie dowodowe poprzez jedynie lakoniczne odniesienie się w uzasadnieniu swojej decyzji do wniosków dowodowych strony, jednakże w ocenie Sądu uchybienie to nie miało wpływu, tym bardziej istotnego na wynik sprawy, a tylko takie uchybienie norm prawa procesowego uzasadniałoby uwzględnienie skargi (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Niemniej jednak, mając na uwadze dyspozycję art. 188 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Izby winien był w sposób jednoznaczny odnieść się do zgłoszonych przez Spółkę wniosków dowodowych poprzez albo ich uwzględnienie -z uwagi na to, iż dotyczą okoliczności mających znaczenie dla sprawy- albo zadecydować o ich nie uwzględnianiu w prowadzonym postępowaniu. Skuteczność prawna tego żądania strony uzależniona jest bowiem od następującej przesłanki: przedmiotem dowodu musi być okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, a więc dotycząca przedmiotu sprawy i mająca znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia, o czym -jak zauważa się w literaturze przedmiotu- przesądza norma prawa materialnego. Wskazać w związku z tym trzeba, iż postępowanie podatkowe prowadzone przez Urząd Skarbowy w Ł. dotyczyło analizy poniesionych kosztów i osiągniętych przychodów dla celów podatku dochodowego od osób prawnych (CIT). Mimo więc, iż organ podatkowy analizował postanowienia Umowy o dystrybucji, czynił to jednakże z zupełnie innego powodu, nie mającego żadnego znaczenia i wpływu na prawidłowość deklarowanej przez skarżącą wartości celnej sprowadzanych farmaceutyków. Przedmiot obu postępowań, celnego i podatkowego, znacznie się od siebie różnią, rządzą nimi zupełnie odmienne normy prawa materialnego. Trudno zatem uznać, aby ustalenia dokonane w postępowaniu podatkowym miały wpływ na postępowanie celne.

Reasumując powyższe wywody dotyczące podniesionych przez skarżącą naruszeń prawa procesowego Sąd stwierdza, iż nie dopatrzył się w sprawie uchybienia art. 122 Ordynacji podatkowej, w którym ustawodawca uregulował podstawową zasadę rządzącą postępowaniem dowodowym, tj. zasadę prawdy obiektywnej, jak i przepisów, które pozwalają na jej realizację i stanowią gwarancję jej zachowania. Dyrektor Izby prawidłowo bowiem ustalił stan faktyczny, przeprowadzając prawidłową analizę zgromadzonych w sprawie dowodów. Dokonana zaś przez organy celne ocena materiału dowodowego nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej). W toku postępowania odwoławczego ponownie rozpoznano i rozstrzygnięto sprawę, uprzednio rozstrzygniętą decyzją organu I instancji, zgodnie z obowiązującą zasadą dwuinstancyjności, i wydając -w konsekwencji tego postępowania- orzeczenie zgodne z art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, albowiem w wyniku rozpoznania sprawy jego rozstrzygnięcie pokrywało się z rozstrzygnięciem organu I instancji. Motywy swojego rozstrzygnięcia przedstawił natomiast w uzasadnieniu decyzji jako jej integralnej części (art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej).

Tak dokonanej przez Sąd oceny -w kontekście zachowania przez organy celne orzekające w niniejszej sprawie zasady dwuinstancyjności postępowania- nie zmienia treść krytycznie ocenionego przez skarżącą pisma Prezesa GUC z (...) września 2001 r. skierowanego do dyrektorów urzędów celnych, z którego -co ważne- wynika jedynie kwestia konieczności zwrócenia szczególnej uwagi na prawidłowość deklarowania wartości celnej przez firmy importujące farmaceutyki i sugestia przeprowadzenia kontroli postimportowych. O ocenie prawidłowości dokonanych zgłoszeń celnych miały decydować wyniki kontroli. Wymienione pismo Prezesa GUC nie było więc w ocenie Sądu aktem ingerencji w postępowanie prowadzone przez organy celne i nie wywierało na nie nacisku, a w związku z tym brak jest jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że naruszona została zasada dwuinstancyjności postępowania.

Odnosząc się do zarzutów merytorycznych skargi, Sąd wyraża stanowisko, iż w sprawie Dyrektor Izby zastosował właściwe normy prawa materialnego i właściwą ich wykładnię, tj. przepisy Kodeksu celnego w zw. z art. 26 ustawy z 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne, a mianowicie przepisy art. 23 § 1 i § 9, oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego powołane w podstawie materialno-prawnej zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Mając na uwadze zarzuty Spółki dotyczące niewłaściwej interpretacji ww. norm prawa materialnego Sąd wyjaśnia, iż w myśl art. 85 § 1 Kodeksu celnego, należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Stosownie zaś do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego, wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny ustalana, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 tej ustawy. Stosownie natomiast do art. 23 § 9 Kodeksu celnego ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita kwota płatności dokonanej lub mającej zostać dokonaną przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedawcy za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane przez kupującego osobie trzeciej celem spełnienia zobowiązań sprzedawcy. Płatność może zostać dokonana w formie przelewu pieniężnego lub za pomocą innych form zapłaty bezpośrednio lub pośrednio.

Redakcja powyższych przepisów wskazuje na przyjęcie przez ustawodawcę jako wiążącej takiej wartości celnej, która jest ceną rzeczywistą, czyli obliczoną ostatecznie i obejmującą faktyczne płatności, jakich nabywca - importer dokonał lub ma dokonać na rzecz eksportera - sprzedawcy lub na jego korzyść. Skoro w przepisach tych mowa jest o cenie jako płatności dokonanej "lub mającej zostać dokonaną", to równocześnie ustawodawca nie wiąże ustalenia tej ceny z określoną datą, a w szczególności z dniem zgłoszenia celnego. Cena na dzień zgłoszenia celnego może bowiem z różnych względów, a w tym ustaleń umownych wiążących strony, nie odpowiadać cenie ostatecznej tj. płatności zrealizowanej lub należnej, i dlatego też według powyższych unormowań wartość celna towaru to jego wartość transakcyjna, a więc cena faktycznie zapłacona lub należna, nawet jeśli jej ostateczne ustalenie nastąpiło po dniu zgłoszenia celnego.

Należy w tym miejscu dodać, co też wielokrotnie było już podnoszone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż regulacje zawarte w przepisach art. 23 § 1 i art. 85 § 1 Kodeksu celnego są wprawdzie ze sobą powiązane, jednakże związek ten nie sięga tak daleko, aby w treści art. 85 § 1 Kodeksu celnego widzieć dopełnienie definicji wartości celnej, określonej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego. Zasady ustalania wartości celnej towarów zostały uregulowane w dziale III Kodeksu celnego, w tym głównie w art. 23. Natomiast przepis art. 85 § 1 Kodeksu celnego odnosi się do innej materii - wymagalności należności celnych i stanowi, że należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Tylko więc -co należy wyraźnie podkreślić- dla potrzeb ustalenia należności celnych wartość celna w rozumieniu art. 23 § 1 i 9 Kodeksu celnego jest odnoszona do dnia przyjęcia zgłoszenia celnego.

Kodeks celny przewiduje mechanizm korygowania wartości celnej podanej w zgłoszeniu celnym do wartości celnej mierzonej faktyczną, całkowitą ceną zapłaconą lub należną za towar. Mechanizm ten jest niezbędny w sytuacji, gdy po dniu przyjęcia zgłoszenia celnego wartość celna z tego dnia okazała się być inna od wartości transakcyjnej, to znaczy faktycznej ceny towaru. Organ celny po zwolnieniu towarów może z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego i jeżeli z tej kontroli wynika, że przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane (art. 83 § 1 - 3 Kodeksu celnego). W rezultacie na podstawie art. 64 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego wydaje z urzędu lub na wniosek strony decyzję, którą m. in. uznając zgłoszenie celne za nieprawidłowe w całości lub w części, zmienia elementy zawarte w tym zgłoszeniu, w tym wartość celną towaru (v. wyrok NSA z 16 marca 2005r., sygn. akt I GSK 70/05).

Z powyższego wynika możliwość ustalenia, że wartość celna towaru jest odmienna od przyjętej w dacie odprawy celnej i skorygowania we właściwym trybie należności celnych. Zadaniem organu orzekającego w takiej sytuacji jest doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem, to jest do obliczenia - z chwilą uzyskania niezbędnych danych - i zarejestrowania prawidłowej kwoty wynikającej z długu celnego (art. 226 § l Kodeksu celnego), w tym także, o ile istnieją podstawy faktyczne, kwoty niższej od pierwotnie określonej.

W niniejszej sprawie wartość celna przedmiotu importu zadeklarowana została w przyjętym przez organ celny zgłoszeniu celnym, na podstawie załączonej faktury z 12 kwietnia 2000 r. nr (...), na którą złożyła się suma ceny za towar (419.113,22 CHF) oraz wartość identycznego towaru objętego tą fakturą będącą rabatem ilościowym (20.886,78 CHF). W toku postępowania celnego ustalono zaś, iż kwota zadeklarowana nie odpowiada rzeczywistej wartości celnej sprowadzanych leków. Importer, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie załączył bowiem do zgłoszenia Umowy o dystrybucji wraz z Listem Uzupełniającym, na podstawie których płacąc za importowane leki ich cenę obniżył o prowizję podstawową 32,5% od ceny wynikającej z faktury, zgodnie z zawartym porozumieniem.

Dlatego też, mając na uwadze dyspozycję art. 23 § 1 i 9 Kodeksu celnego i powyżej przedstawioną wykładnię tych przepisów, prawidłowo organy celne uznały, iż wartość celna towaru winna być ustalona z uwzględnieniem faktycznej płatności jaką Spółka dokonała za importowane farmaceutyki, tj. jak dokumentują to przelewy bankowe - z uwzględnieniem udzielanych prowizji i rabatu w naturze.

Zgodzić się należy ze skarżącą, iż wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, Naczelnik Urzędu Celnego (...) w W. odliczył rabat ilościowy. Jednakże mimo zawarcia w zaskarżonej decyzji stwierdzenia niezgodnego z rzeczywistością, to pomimo, że zarzut skarżącej jest uzasadniony, nie stanowi to jednak podstawy wzruszenia zaskarżonej decyzji. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym bardziej, że zarówno zdaniem organu jak i Sądu rabat ten winien zostać odliczony.

Dodatkowo w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie prawidłowo organy celne odliczyły dodatkowy rabat/prowizję w wysokości 44.692,34 CHF. Należy zauważyć, że mimo iż rabat został udzielony za zakupy dokonane w 1999r. to odnosi się on niewątpliwie do roku 2000r. W tym też roku został on rozliczony przez strony umowy, zarówno poprzez jego udzielenie (zdaniem skarżącej nota kredytowa z dnia (...) kwietnia 2000 r.), jak i dokonanie płatności (dwa przelewy z 16 czerwca 2000 r. i 23 maja 2000 r. tytułem zapłaty za fakturę nr (...)). Skarżąca uregulowała należność za fakturę załączoną do zgłoszenia celnego, pomniejszając jej wysokość o rabat ilościowy, rabat podstawowy oraz powyższy rabat dodatkowy.

Sąd podkreśla (zgodnie z tym co zostało powyżej wyjaśnione), iż w Kodeksie celnym nie ma żadnych przepisów prawnych, które uzasadniałyby stwierdzenie, że ustalenia co do ostatecznej ceny towaru importowanego mogą być czynione tylko do chwili przyjęcia zgłoszenia celnego, czy też dopuszczenia towaru do obrotu (v. wyrok NSA z 28.07.2004 r., sygn. GSK 312/04, Lex 158053).

Z przedstawionych powyżej powodów zarzuty dotyczące naruszenia art. 23 § 1 i 9, oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego Sąd uznał za nietrafne, a wywody skarżącej za niezgodne z obowiązującą wykładnią tych przepisów.

Sąd nie podzielił także zarzutów skargi dotyczących naruszenia postanowień przepisów prawa unijnego, w szczególności art. 68 i art. 69 Układu Europejskiego z 16 grudnia 1991 r., stanowiących o dostosowaniu ustawodawstwa m.in. w zakresie prawa celnego do ustawodawstwa Wspólnoty. Unormowania ustawy z 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny, stanowiące w niniejszej sprawie materialno-prawną podstawę oceny rozstrzygnięć organów celnych, w szczególności regulacje w zakresie wartości celnej przedmiotu importu, opierają się na rozwiązaniach przyjętych w Porozumieniu w sprawie stosowania art. VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. [zał. do Dz. U. z 1995 r. Nr 98, poz. 483], które recypowane zostały do Kodeksu celnego. W konsekwencji, oparte na przepisach tej ustawy rozstrzygnięcia nie mogą być poczytane za naruszające prawo Wspólnoty.

Nietrafne jest również powołanie się przez skarżącą na wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z 24 kwietnia 1980 r. w sprawie nr 65/79, ponieważ wyrok ten zapadł w innym stanie faktycznym. W przedmiotowym wyroku ETS stwierdził, że uwzględnienie zmniejszenia ceny importowanych towarów podanej na fakturze jest niezgodne z celem reguł naliczania wartości celnej towarów, podczas gdy w sprawie niniejszej występuje problem zniżki przed dokonaniem zgłoszenia celnego i nie poinformowania o tym fakcie organów celnych. Ponadto należy mieć na uwadze okoliczność, że wyrok ETS z 24 kwietnia 1980 r. zapadł zarówno przed wejściem w życie tzw. Kodeksu Wartości Celnej, jak i Kodeksu Celnego Wspólnoty z 12 października 1992 r. (rozporządzenie Rady nr 2913/92).

Konkludując Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, gdyż zarówno argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, że mogłyby one mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.