Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 38/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2022-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) , art. 200
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu [...] r. sprawy ze skargi F. .. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] [...] r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz F. .. w K. kwotę [...](sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

1.1 Dyrektor Izby Skarbowej (dalej: dyrektor) postanowieniem z [...] r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. (dalej: naczelnika) z [...] r. nr [...] w sprawie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku F. .. w K. (dalej: spółki).

1.2 Dyrektor wyjaśnił, że 14 września 2020 r. do naczelnika wpłynął wniosek spółki o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku VAT w kwocie 400.000 zł na rachunek bankowy spółki. Został podpisany przez W. M. jako członka zarządu. Organ ustalił, że z informacji odpowiadającej odpisowi pełnemu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (według stanu na dzień 30 grudnia 2020 r.), organem uprawnionym do reprezentowania spółki jest zarząd, w którego skład wchodzą: M. M. M. - prezes zarządu; M. W. A. - członek zarządu; T. P. P. - członek zarządu. Organ skierował do spółki wezwanie, w którym zobowiązał ją do usunięcia braków w postaci właściwego opatrzenia przedmiotowego wniosku podpisami osób upoważnionych do reprezentowania spółki oraz przedłożenia dokumentów wskazujących jednoznacznie na skuteczne upoważnienie osób do reprezentowania spółki (samodzielnej lub łącznej). W odpowiedzi W. M. wyjaśnił, że wniosek z 11 września 2020 r. został opatrzony podpisem osoby uprawnionej do jednoosobowej reprezentacji spółki. Do pisma załączył dokumenty, które miały potwierdzić, że żadna inna osoba nie jest obecnie uprawniona do reprezentowania spółki. Organ wyraził stanowisko, że istnieje niezgodność pomiędzy wpisami widniejącymi w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącymi wspólników spółki oraz członków jej zarządu, a danymi zawartymi w okazanych dokumentach. Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje na trwający spór dotyczący składu zarządu oraz osób uprawnionych do działania w imieniu spółki. Prowadzonych jest aktualnie szereg postępowań sądowych, skutkiem których będzie ustalenie osób będących wspólnikami spółki oraz członkami jej organów, w tym członkami zarządu. Wskazał, że w dniu 2 października 2018 r. nadzwyczajne zgromadzenie wspólników podjęło uchwały nr 7 i 8 o powołaniu R. R. i P. T. do zarządu spółki. Na dzień 24 stycznia 2019 r. ww. osoby zwołały kolejne nadzwyczajne zgromadzenie wspólników, gdzie podjęto uchwałę nr 6 o powołaniu R. R. na prezesa zarządu i P. T. na członka zarządu. Sąd Okręgowy w K. VII Wydział Gospodarczy orzekł o zakazie prowadzenia spraw i reprezentowania spółki przez R. R. jako prezesa zarządu spółki oraz P. T. jako członka zarządu. Powyższe sprawy są w dalszym ciągu w toku, ponieważ W. M. złożył w terminach zakreślonych przedmiotowymi postanowieniami pozwy o stwierdzenie nieważności, względnie ustalenie nieistnienia uchwał rzekomego "zgromadzenia wspólników".

Sąd Apelacyjny w K. postanowieniem z 28 września 2018 r. sygn. akt. AGz 454/18 zmienił postanowienie Sądu Okręgowego w K. Wydział VII Gospodarczy, który postanowieniem z dnia [...] r. zakazał W. M. prowadzenia spraw spółki i reprezentowania spółki w charakterze członka zarządu oraz zakazał M. M. prowadzenia i reprezentowania spółki w charakterze członka zarządu - w ten sposób, że ograniczył podejmowanie przez W. M. czynności w imieniu spółki do działania w zakresie zwykłego zarządu.

1.3 Z analizy sprawozdania finansowego za 2019 r. wynika, że spółka na koniec 2019 r. dysponowała aktywami w wysokości 8.447.400,97 zł, w tym aktywami obrotowymi w wysokości 8.411.371,39 zł (składającymi się z zapasów o wartości 1.318.045,08 zł, należności krótkoterminowych w wysokości 3.740.382,22 zł, inwestycji krótkoterminowych w wysokości 3.343.330,04 zł), osiągnęła przychody netto ze sprzedaży i zrównanych z nimi w wysokości 13.246.276,15 zł, a ostateczny zysk netto wyniósł 793.951,29 zł. Zatem spółka posiada aktywa obrotowe, w tym środki pieniężne o znacznej wartości, ale nie posiada środków trwałych o znacznej wartości (aktywa trwałe stanowią jedynie wartość 36.029,58 zł, w tym środki trwałe urządzenia techniczne i maszyny - 26.580,77 zł). Jak wynika z ekonomiki, należności mają mniejsze gwarancje realności i nie dają 100% zabezpieczenia płynności finansowej, a jak ustalono spółka osiągnęła przychody netto ze sprzedaży w wysokości 13.246.276,15 zł, głównie od spółki zależnej F. S. Sp. z o.o., w której jest 100% udziałowcem (udziały o wartości 5.000 zł przy kapitale zakładowym spółki F. S. Sp. z o.o. 5.000 zł). Z wpisów Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że od 19 września 2019 r. jedynym członkiem zarządu spółki F. S. Sp. z o.o. jest W. M.. Wniosek o uwolnienie kwoty 400.000 zł z rachunku VAT spółki dotyczy środków pieniężnych, które powinny być wykorzystane do zapłaty podatków i należności. W okolicznościach analizowanej sprawy, tj. z uwagi na trwający aktualnie spór w składzie organów spółki, zasadnym jest wzięcie pod uwagę ewentualnych skutków w odniesieniu do majątku i obrotów spółki, jak i wspólników, podejmowanych czynności w przypadku ewentualnego niezgodnego z ich interesem zachowania się osoby uprawnionej jedynie do czynności zwykłego zarządu. Powyższe nie narusza zasady zaufania do przedsiębiorcy, o której mowa w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, bowiem nie chodzi tutaj o podejrzenia nieuczciwego działania W. M., lecz o ewentualne skutki istniejącego ograniczenia w jego działaniu. W przedmiotowej sprawie nie można mówić jedynie o reprezentacji lub czynnościach członka zarządu w zakresie zwykłego zarządu. W tym przypadku reprezentacja oraz czynności podejmowane przez W. M. zazębiają się. Aktualnie toczą się postępowania przed sądami, których celem będzie ustalenie organów spółki. Sąd Rejonowy w K., z uwagi na zaistniały wewnętrzny spór korporacyjny pomiędzy członkami zarządu i wspólnikami, zawiesił postępowanie rejestrowe do czasu prawomocnego zakończenia postępowań wywołanych tym sporem. Na obecnym etapie brak prawomocnego wyroku sądu, na podstawie którego stwierdzono by, że uchwały powołujące na członków zarządu R. R. i P. T. są nieważne. Na aktualnym etapie nie można uznać, że złożenie wniosku przez W. M. o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku VAT spółki F. .. zostało złożone w sposób prawidłowy, tj. mieści się w granicach zwykłego zarządu. Fakt, że posiada on umocowanie orzeczone postanowieniem Sądu Apelacyjnego w K. z 28 września 2018 r. do działania w zakresie zwykłego zarządu, nie oznacza, że złożony wniosek opatrzony został prawidłowym podpisem w ramach przyznanego mu prawa, tj. zwykłego zarządu. Wniosek nie został opatrzony podpisem zgodnym z reprezentacją ujawnioną w Krajowym Rejestrze Sądowym.

1.4 W ocenie organu, nieuzasadnione jest powoływanie się przez stronę na stanowisko sądów zawarte w przywołanych w zażaleniu rozstrzygnięciach Sądu Rejonowego w K. z 20 sierpnia 2019 r., sygn. akt. I Ns 457/19 oraz Sądu Okręgowego w K. z 11 maja 2020 r., sygn. akt. II Ca 1765/19 na okoliczność uznania przez Sąd Okręgowy w K., że przekazanie kwoty 433.834,11 zł, czyli kwoty wyższej niż kwota, której przekazania domaga się spółka w niniejszym postępowaniu z rachunku Banku Spółdzielczego w K. na rzecz spółki zawiera się w kompetencji pozostawionej zarządowi spółki na podstawie postanowienia Sądu Apelacyjnego w K. z 28 września 2018r., sygn. akt. I AGz 454/18. Z treści ww. postanowień wynika, że dotyczą wypowiedzenia przez bank zawartych umów o prowadzenie rachunku i wypłaty posiadaczowi rachunku bankowego kwoty znajdującej się na tym koncie. Zarówno Sąd Rejonowy w K., jak i Sąd Okręgowy w K. orzekły, że nie zachodzą przesłanki do złożenia środków finansowych spółki do depozytu sądowego, ponieważ istnieje zarząd uprawniony do reprezentacji spółki, a postanowienie Sądu Apelacyjnego w K. I AGz 454/18 upoważniło członków zarządu wybranych uchwałami zwyczajnego zgromadzenia wspólników z 29 czerwca 2018 r. do działania w zakresie wykonywania zwykłego zarządu, a zatem również do dysponowania środkami pieniężnymi spółki i przyjmowania wierzytelności spółki. Powyższe zdarzenia kształtują stosunek cywilno - prawny łączący wierzyciela i dłużnika.

W przedmiotowej sprawie został złożony wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku VAT w kwocie 400.000 zł na rachunek bankowy spółki (mechanizm podzielonej płatności), na mocy którego podatnikowi przysługują określone prawa i obowiązki podatkowe, a organ w zakresie swojego władztwa obowiązany jest do przestrzegania przepisów prawa i nadzoru nad prawidłowością realizowanych obowiązków przez podatnika. W ramach mechanizmu podzielonej płatności, płatność za towar lub usługę dokonywana jest przez nabywcę na dwa rachunki bankowe dostawcy: kwota sprzedaży netto wpływa na zasadniczy rachunek rozliczeniowy dostawcy, natomiast kwota VAT trafia na dedykowany rachunek VAT - tworzony przez bank automatycznie, jako dodatkowe konto do każdego firmowego rachunku rozliczeniowego. Podatnik ma możliwość złożenia wniosku o uwolnienie środków, tj. przekazanie środków z konta VAT na rachunek rozliczeniowy. W tym względzie organ ma jednak obowiązek przeanalizować wniosek pod względem formalnym oraz czy nie zachodzą przesłanki do odmowy uwolnienia środków pieniężnych z rachunku VAT. W tym zakresie stosunek łączący podatnika z organem podatkowym nie ma charakteru stosunku cywilno - prawnego, a charakter administracyjno - prawny.

2.1 Na powyższą decyzję spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. Zarzuciła:

1. naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść zaskarżanego postanowienia, w postaci:

a) art. 122 § 1, art. 187 § 1 w zw. z art. 239 i art. 235 Ordynacji podatkowej poprzez błąd w ustaleniach faktycznych, to jest:

- nieustalenie, że Sąd Apelacyjny w K. wyrokiem z 15 czerwca 2021 r., sygn. akt I AGa 340/19, uchylając wyrok Sądu Okręgowego w K. z 2 października 2019 r., sygn. akt VII GC 267/18, zniósł również postępowanie przed sądem I instancji w zakresie dotkniętym nieważnością ze względu na niedopuszczenie zarządu spółki w osobach W. M. i M. M., a później tylko W. M., do reprezentowania spółki w tym sporze, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia. Tymczasem Sąd Apelacyjny w K. uznał niedopuszczenie zarządu spółki w powyższym składzie za rażące naruszenie przepisów postępowania, które doprowadziło do naruszenia prawa do obrony spółki w tym postępowaniu cywilnym. W konsekwencji uznał kompetencję do działania za spółkę tych osób (obecnie: W. M.), co winno prowadzić organ do ustalenia, że osoby te mogą (a obecnie W. M. może samodzielnie) działać za spółkę przed organem oraz przed innymi organami podatkowymi;

- nieustalenie, że wskutek zaskarżenia postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 2 sierpnia 2018 r., sygn. akt VII GC 169/18 Sąd Apelacyjny w K. postanowieniem z 28 września 2018 r. (sygnatura akt: I AGz 454/18) w znacznym stopniu zmienił orzeczenie Sądu Okręgowego w K., to jest zakazał W. M. i M. M. wyłącznie podejmowania działań za spółkę w zakresie przekraczającym zwykły zarząd, w pozostałym, przeważającym zaś zakresie oddalił wniosek R. C. o udzielenie zabezpieczenia jego roszczenia, to znaczy przywrócił wykonalność uchwał nr 14 i 15 zwyczajnego zgromadzenia wspólników spółki z 29 czerwca 2018 r. powołujących M. M. i W. M. do zarządu oraz uprawnił ich do podejmowania czynności w zakresie zwykłego zarządu oraz do reprezentowania spółki w całej rozciągłości, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia. Tymczasem treść sentencji ww. postanowienia Sądu Apelacyjnego w K., w zestawieniu z sentencją poprzedzającego postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z 2 sierpnia 2018 r. VII GC 169/18, powinno prowadzić organ do ustalenia pełnej wykonalności wyżej wskazanych uchwał i uprawnienia do reprezentowania w całej rozciągłości, i prowadzenia spraw spółki (w zakresie zwykłego zarządu). W konsekwencji organ powinien uznać legitymację niżej podpisanego do jednoosobowej reprezentacji spółki;

- błędne ustalenie (nieoparte żadnym dowodem), że W. M. i M. M. założyli spółkę zależną F. S. sp. z o.o. i udzielili jej pożyczki (rzekomo) z naruszeniem zakazu reprezentacji i prowadzenia spraw spółki (jak spółka przypuszcza, bo nie zostało to jasno sprecyzowane - orzeczonego postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z dnia 2 sierpnia 2018 r. VII GC 169/18), co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia, bowiem stanowiło faktycznie kolejny argument "przeciwko" merytorycznemu rozpoznaniu wniosku inicjującego niniejsze postępowanie (pomimo, że organ wprost nie wyprowadził żadnego skutku z powyższego). Zatem założenie spółki zależnej i udzielenie jej pożyczki nastąpiło w lipcu 2018 r., to jest przed wydaniem rzeczonego postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 2 sierpnia 2018 r. (VII GC 169/18). W konsekwencji zarząd spółki nie naruszył orzeczonego zabezpieczenia;

- brak ustalenia, kto zasiada w zarządzie spółki i poprzestanie organu na przyjęciu, że "wniosek nie został opatrzony podpisem zgodnym z reprezentacją ujawnioną w Krajowym Rejestrze Sądowym, tym samym organ nie naruszył przepisów: art. 201 § 1 w zw. z art. 204 § 1 oraz art. 208 § 3 k.s.h. Ponadto organ przyjął, że zarząd spółki jest wieloosobowy (i to mimo wcześniejszego stanowiska organu, że wpis w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego Spółki jest nieaktualny), i to nawet pomimo braku ostatecznego ustalenia przez organ, kto zasiada w zarządzie spółki, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia. Tymczasem organ, przyjmując brak legitymacji W. M. do jednoosobowej reprezentacji spółki, winien był wskazać, kto powinien wnieść rzeczony wniosek. Nadto ze stanu faktycznego niniejszej sprawy, wszelkich przedłożonych dowodów jak i przepisów prawa wynika, że zarząd skarżącego jest jednoosobowy, a w jego skład wchodzi wyłącznie W. M.;

b) art. 217 § 2 w zw. z art. 219 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 239 i art. 235 oraz art. 120, art. 122, art. 124 i art. 125 § 1 w zw. z art. 239 i art. 235 Ordynacji podatkowej, to jest: niedostateczne wyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżanego postanowienia, na jakiej podstawie organ uznał materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie za niedostateczny do uznania W. M. jako uprawnionego do jednoosobowego złożenia wniosku inicjującego niniejsze postępowanie. Ponadto organ ustalił (pomimo braku jakiegokolwiek przepisu Ordynacji podatkowej uzasadniającego takie stanowisko) rzekomą odmienność stosunków cywilnych i stosunków prawnopodatkowych, co ma skutkować tym, że w ramach postępowania podatkowego organ podatkowy winien w odmienny, niż ten wynikający z k.s.h. sposób ustalać zakres czynności zwykłego zarządu. Nadto organ autorytatywnie stwierdził brak podstawy do uznania W. M. jako uprawnionego do złożenia rzeczonego wniosku, czego nie poparł analizą materiału dowodowego (w tym przedłożonych do akt postępowania orzeczeń sądów powszechnych), przepisów prawa (w tym orzecznictwa) oraz bez nawet podstawowego odniesienia się do stanowiska spółki, co uwypukla również mało wnikliwe i sprawne działanie organu w niniejszej sprawie, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia, podczas gdy organ był zobowiązany działać w sposób wnikliwy i szybki, a nadto w dostateczny sposób wyjaśnić, na bazie jakich środków dowodowych oraz na podstawie jakich przepisów prawa zajął swoje stanowisko, jak również dlaczego odmawia słuszności stanowisku spółki, popartego przez skarżącego postanowieniami o udzieleniu zabezpieczenia udzielonymi przez Sąd Okręgowy w K. oraz innymi orzeczeniami sądów powszechnych wydanych w sprawach dotyczących spółki. Organ zobowiązany był również odnieść się do orzecznictwa, w tym uchwały składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z 18 września 2013 r. III CZP 13/13, winien też respektować przepisy k.s.h. dotyczące zakresu czynności zwykłego zarządu, co w niniejszej sprawie zostało już prawomocnie ustalone wydanymi wcześniej postanowieniami Sądu Rejonowego w K. z 20 sierpnia 2019 r., I Ns 457/19 oraz Sądu Okręgowego w K. z 11 maja 2020 r., II Ca 1765/19;

c) art. 191 w zw. z art. 239 i art. 235 Ordynacji podatkowej poprzez przeprowadzenie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów zebranych w niniejszej sprawie, w szczególności z:

- treści protokołu zwyczajnego zgromadzenia wspólników spółki z 28 czerwca 2018 r., jak również z treści postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 23 lipca 2018 r. (sygnatura akt: VII GCo 25/18), postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 19 września 2018 r. (sygnatura akt: VII GCo 38/18), postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 26 listopada 2018 r. (sygnatura akt: VII GCo 56/18) oraz postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 12 lutego 2019 r. (sygnatura akt VII GCo 9/19), z których jednoznacznie wynika, że P. T. (ani R. R.) nie pełnią od 29 czerwca 2018 r. żadnej funkcji w zarządzie spółki (a R. R. nigdy nie pełnił takiej funkcji),

- treści postanowienia Sądu Apelacyjnego w K. z 28 września 2018 r. I AGa 340/18 (w porównaniu z treścią postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 2 sierpnia 2018r. VII GC 169/18), z której jednoznacznie wynika, że od chwili wydania tego pierwszego orzeczenia W. M. oraz M. M. byli w pełni uprawnieni do reprezentacji spółki, a są (M. M. był) ograniczeni jedynie prowadzenia spraw spółki do zakresu czynności zwykłego zarządu,

- pisma z 8 lipca 2019 r. (doręczonego W. M. tego samego dnia), którym M. M. złożył rezygnację z pełnienia funkcji w zarządzie spółki,

- treści § 12 ust. 3 zdanie 1 umowy spółki, z którego wynika, że zarząd składa się z nie więcej niż z 3 członków, powoływanych i odwoływanych przez zgromadzenie wspólników na zasadach opisanych w § 15 na wspólną kadencję, a kadencja członków pierwszego zarządu powołanego na mocy niniejszej umowy upłynęła w dniu, w którym zwyczajne zgromadzenie wspólników z 29 czerwca 2018 r. zatwierdziło sprawozdanie finansowe za rok 2017,

- treści § 13 ust. 1 umowy spółki, z której wynika, że w przypadku zarządu jednoosobowego do składania oświadczeń w imieniu spółki uprawniony jest jeden członek zarządu,

- treści wyroku Sadu Apelacyjnego w K. z 15 czerwca 2021 r. l AGa 340/18 wraz z uzasadnieniem, z którego jednoznacznie wynika, że w spółce nie zachodzą wątpliwości co do prawidłowej reprezentacji spółki przez członka zarządu W. M.

- i uznanie przez organ, że uzyskane w toku postępowania dowody organ poddał wnikliwej i poprawnej ocenie, a także że organ pierwszej instancji poddał swej ocenie wszystkie uzyskane dowody (uwzględnił wszystkie wyjaśnienia strony oraz wziął pod uwagę materiały pozyskany z sądów), co prowadziło do przyjęcia, że organ pierwszej instancji prawidłowo dokonał subsumpcji stanu faktycznego do zastosowanych przepisów prawa. Nadto zdaniem organu treść wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z 15 czerwca 2021 r. (I AGa 340/19) nie ma znaczenia dla niniejszej sprawy, co jednocześnie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia, podczas gdy wyżej opisany materiał dowodowy oraz przepisy prawa wprost prowadzą do stwierdzenia, że jedynie W. M. zasiada i pełni funkcję w zarządzie spółki i jest jednoosobowo uprawniony do reprezentowania spółki (co faktycznie potwierdził wyżej wskazany wyrok Sądu Apelacyjnego w K. z 15 czerwca 2021r.), przez co był on jednoosobowo uprawniony do złożenia wniosku inicjującego niniejsze postępowanie, a złożenie wniosku inicjującego niniejsze postępowanie mieści się w kompetencji pozostawionej W. M. na podstawie postanowienia Sądu Apelacyjnego w K. z 28 września 2018 r. I AGz 454/18;

d) art. 33 w zw. z art. 239 § 1 i art. 235 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie przez organy obu instancji nieopartych na żadnej podstawie prawnej i bezzasadnych postanowień o pozostawieniu wniosku skarżącego bez rozpoznania, z wykorzystaniem art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej, które to postanowienia faktycznie stanowią formę zabezpieczenia na majątku spółki wykonania jego zobowiązań podatkowych w sposób nieznany ustawie, które to stwierdzenie uzasadnia następujący cytat, że organ w zakresie swojego władztwa obowiązany jest do przestrzegania przepisów prawa i nadzoru nad prawidłowością realizowanych obowiązków przez podatnika, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia, podczas gdy organ (ani organ I instancji) nie mają uprawnienia zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej do zabezpieczania majątku podatnika w inny sposób i w innych okolicznościach, niż te wynikające z przepisu art. 33 i następne tej ustawy,

e) art. 743 § 2 w zw. z 365 § 1 oraz art. 360 Kodeksu postępowania cywilnego, to jest: nierespektowanie skutecznych i prawomocnych postanowień o udzieleniu zabezpieczenia roszczeń przedłożonych przez spółkę w niniejszym postępowaniu i poprzestanie jedynie na stwierdzeniach o braku prawomocnego rozstrzygnięcia sporów korporacyjnych w spółce, zawieszeniu postępowań rejestrowych w zakresie wspólników i osób wchodzących w skład zarządu spółki, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia. Tymczasem w obrocie prawnym funkcjonują skuteczne i prawomocne (a wiec wywołujące wszelkie skutki wynikające z ich treści) postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia poprzez wstrzymanie wykonania wszelkich uchwał "powołujących" do zarządu R. R. i P. T. do zarządu spółki oraz zakazujących im reprezentacji i prowadzenia spraw spółki w całym zakresie. W obrocie prawnym funkcjonują również skuteczne i prawomocne postanowienie oddalające w przeważającej części wniosek o zabezpieczenie złożony przez R. C. (w szczególności przywracające pełną wykonalność uchwał nr 14 i 15 zwyczajnego zgromadzenia wspólników spółki z 29 czerwca 2018 r. powołujących W. M. i M. M. do zarządu spółki oraz przywracające ich uprawnienia do reprezentacji spółki w całej rozciągłości i uprawnienie do prowadzenia spraw spółki w zakresie zwykłego zarządu). Zatem łączna analiza powyższych orzeczeń winna prowadzić do stwierdzenia uprawnienie W. M. (obecnie: jednoosobowo) do reprezentowania spółki jako członek zarządu przynajmniej do prawomocnego rozstrzygnięcia sporów korporacyjnych w spółce, które to postanowienia winny być respektowane przez organy obu instancji, aż do prawomocnego rozstrzygnięcia powyższych spraw, bez względu na obecny stan braku prawomocnego rozstrzygnięcia sporów korporacyjnych czy zawieszenia postępowań rejestrowych;

f) art. ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców poprzez niesłusznie insynuowanie rzekomej nieuczciwości działań W. M. w przyszłości, mających skutkować powstaniem szkody po stronie spółki i pozostałych wspólników, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia, podczas gdy W. M. wykonuje swój mandat członka zarządu spółki w sposób należyty, a organ nie jest uprawniony do insynuowania działań nieuczciwych po stronie W. M., nie dysponując przy tym żadnym materiałem dowodowym uzasadniającym odmienne stanowisko, przez co organ nie może uzasadniać odmowy uznania legitymacji W. M. jego rzekomymi przyszłymi działaniami,

g) art. 169 § 4 w zw. z art. 239 i art. 235 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że wniosek inicjujący niniejsze postępowanie (jak również pozostałe pisma spółki) nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku bez rozstrzygnięcia, podczas gdy wniosek ten takie wymogi spełniał, gdyż pismo zawierające ten wniosek zostało podpisane przez W. M., a zatem osobę uprawnioną do jednoosobowego działania za spółkę;

2. naruszenie prawa materialnego mające wpływy na rozstrzygnięcie zawarte w postanowieniu w postaci:

a) art. 201 § 1 w zw. z 204 § 1 oraz art. 208 § 3 k.s.h., przez to, że organ odmówił W. M. prawa do złożenia za spółkę wniosku jednoosobowo, co doprowadziło organ do utrzymania w mocy poprzedzającego postanowienia naczelnika, tymczasem z materiału dowodowego (w szczególności z przedłożonych przez spółkę prawomocnych i skutecznych postanowień o udzieleniu zabezpieczenia roszczeń) oraz z wykładni przepisów prawa powszechnie obowiązującego jednoznacznie wynika, że tak w chwili zainicjowania niniejszego postępowania administracyjnego, jak i obecnie jedynym członkiem zarządu spółki uprawnionym w pełni do jednoosobowej reprezentacji spółki jest W. M.;

b) art. 201 § 1 w zw. z 204 § 1 k.s.h., organ uznał bowiem, że złożenie wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku VAT w kwocie 400.000,00 zł stanowi czynność przekraczającą zwykły zarząd, w którym to zakresie W. M. na podstawie postanowienia Sądu Apelacyjnego w K. z 28 września 2018 r. I AGz 454/18) nie może wykonywać czynności. Ponadto, zdaniem organu, charakter administracyjny (podatkowy) niniejszej sprawy nie uzasadnia możliwości działania w niej W. M., co doprowadziło organ do utrzymania w mocy poprzedzającego postanowienia naczelnika. Tymczasem postanowienie Sądu Apelacyjnego w K. z 28 września 2018 r. I AGz 454/18 nie zakazało W. M. reprezentacji spółki w żadnym zakresie, przez co jest uprawniony do reprezentacji spółki bez ograniczeń. Co więcej (wskazując z najdalej idącej ostrożności), złożenie wniosku inicjującego niniejsze postępowanie stanowi czynność zwykłego zarządu, do dokonywania których W. M. jest w pełni uprawniony. Powyższe wynika z interpretacji wyżej wskazanych przepisów k.s.h. (popartych orzecznictwem), a potwierdzone zostało postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z 20 sierpnia 2019 r. l Ns 457/19 oraz postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z 11 maja 2020 r. II Ca 1765/19. Nadto, żaden przepis Ordynacji podatkowej nie stanowi odstępstwa od reguł ustalania tego, czy dana czynność stanowi bądź nie czynność zwykłego zarządu w rozumieniu art. 201 § w zw. z 204 § 1 k.s.h.

3.1 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

3.2 W piśmie procesowym z 25 października 2021 r. spółka powtórzyła zarzuty skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje:

4.1 Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 ust 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137). Oznacza to, że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie rozstrzygnięcie naruszające prawo w sposób o jakim mowa w art. 145 §1 pkt 1 lit. a-c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329).

Dokonana w ten sposób kontrola wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty okazały się zasadne.

4.2 Przedmiotem oceny organów podatkowych było to, czy złożony przez F. .. w K. w dniu 14 września 2020 r. (data wpływu do organu) wniosek o przekazanie na rachunek spółki środków zgromadzonych na rachunku VAT w trybie art. 108 b ust. 1 i 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług był opatrzony właściwym podpisem.

W ocenie organów podatkowych podpisany pod wnioskiem W. M. nie mógł samodzielnie złożyć takiego wniosku, bo z odpisu KRS wynikało, że zarząd spółki jest trzyosobowy w związku z czym wymagane było współdziałanie dwóch członków zarządu, a po wtóre czynność ta przekraczała zwykły zarząd, co oznaczało, że skarżący nie mógł skutecznie powołać się na orzeczenie Sądu Apelacyjnego w K. zapadłe 28 września 2018 r. w sprawie I AGz 454/18. Tym samym wniosek należało pozostawić bez rozpoznania.

Zdaniem strony skarżącej, zacytowane przez organ orzeczenie w sprawie I AGz 454/18 upoważniające go do czynności zwykłego zarządu, powodowało, że mógł skutecznie wystąpić ze spornym wnioskiem, a zadaniem organu było jego merytoryczne rozpatrzenie.

Wobec powyższego spór w sprawie dotyczy tego, czy złożony w trybie art. 108 b ustawy o VAT wniosek jest czynnością zwykłego zarządu czy też przekraczającą zwykły zarząd.

4.3 Przypomnieć na wstępie należy, że na podstawie art. 108 b ustawy o VAT, na wniosek podatnika naczelnik urzędu skarbowego wydaje, w drodze postanowienia, zgodę na przekazanie środków zgromadzonych na wskazanym przez podatnik rachunku VAT na wskazany przez niego rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, dla których jest prowadzony ten rachunek.

Istotnym w tym kontekście jest, że Kodeks spółek handlowych (Dz.U.2020.1526 t.j. z 2020.09.04) nie definiuje, co należy rozumieć przez sprawę przekraczającą i nieprzekraczającą zakres zwykłych czynności. W związku z tym ocena ta powinna się odnosić do konkretnej czynności konkretnej spółki. Znaczenie będzie więc mieć cel spółki, skala prowadzonej działalności, stan finansów, wysokość kapitału zakładowego, poziom zadłużenia czy wartość aktywów. Nadto należy mieć na uwadze, że czynności przekraczające zwykły zarząd to czynności o charakterze wyjątkowym. Jak wskazano w komentarzu pod redakcją A. K. do art. 208 ksh (WKP 2018, tom II- dostępny w bazie Lex) będą to decyzje, które wymagają uchwały wspólników, a nie zarządu tj. zbycie i wydzierżawienie przedsiębiorstwa lub jego części, ustanowienie na nich ograniczonego prawa rzeczowego, nabycie i zbycie nieruchomości albo udziału w nieruchomości – jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej – art. 228 pkt 3-4 oraz 5 ksh – zwrot dopłat). Nadto w orzecznictwie sądów powszechnych uznano, że na tle regulacji dotyczącej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, za sprawy przekraczające zwykły zarząd uznano czynności nietypowe tj. inne niż stale prowadzone przez spółkę, bądź o znacznym ciężarze gatunkowym (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w S. z 12 listopada 2015 r. I ACa 826/15 – dostępny w bazie LEX). Z kolei Sąd Apelacyjny w K. w wyroku z 15 czerwca 2021 r. w sprawie I ACa 340/19 (baza LEX) wyjaśnił, że " Do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu należy zaliczyć wszelkie sprawy o znacznym ciężarze gatunkowym, a więc z reguły stwarzające poważne ryzyko dla spółki, prowadzące do powstania nowych powiązań kapitałowych, obejmujących rozporządzenie prawem czy zaciągnięcie zobowiązań o znacznej wysokości. W doktrynie panuje pełna zgodność, że z pewnością czynnościami przekraczającymi zakres zwykłych czynności są te wszystkie, które na gruncie prowadzenia spraw spółki wymagają uchwały wspólników na podstawie art. 228 pkt 3-4, 5 ksh, art. 229 ksh, art. 230 ksh."

4.4 Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy zauważy należy, że organy podatkowe ustalając, że sporny wniosek stanowi czynność przekraczającą zwykły zarząd, nie wyjaśniły dostatecznie swego stanowiska, co narusza w sposób kwalifikowany art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ord. pod. Wskazały poprawnie, że ocena przeprowadzona powinna być w odniesieniu do konkretnej spółki, a wziąć pod uwagę należało cel spółki, skalę prowadzonej działalności, stan finansów, wysokość kapitału zakładowego, poziom zadłużenia, wartość aktywów, skutki w zestawieniu z umową, majątkiem oraz obrotami spółki. W wykonaniu powyższego opisały stan finansowy spółki, posiłkując się jej sprawozdaniem finansowym za 2019 r. Z przytoczonych danych nie wyciągnęły jednak żadnego wniosku odnośnie wpływu tych danych na określenie statusu badanego wniosku. Nadto przywołując treść wniosku podniosły w sposób nieuprawniony, argument ochrony praw pozostałych wspólników, który to argument w ustaleniu poprawności formalnej wniosku nie mógł być użyty. Interesy wspólników mogą być badane i badane są jak wynika z akt sprawy w postępowaniach toczących się przed sądem powszechnym, poprzez kontrolę poszczególnych zaskarżonych tam uchwał. Przedmiotem postępowania w sprawie jest jedynie to, czy podpisanie w imieniu spółki wniosku z zwrot na jej konto określonej kwoty VAT przez W. M. mieściło się w ramach czynności zwykłego zarządu. Należało więc przeanalizować przesłanki wymienione w pkt 4.3 uzasadnienia, badając np. czy wniosek taki stwarzał dla działalności spółki poważne ryzyko, czy też był elementem bieżącego funkcjonowania spółki. Należało też przeanalizować, czy była to czynność przysparzająca czy rozporządzająca, a także wziąć pod uwagę, że nie była to żadna z czynności wymagających podjęcia uchwały przez zgromadzenie wspólników. Sprawdzenia wymagało też czy umowa spółki nie zawierała stosownych zapisów. Nadto należało z przytoczonych w decyzji danych o kondycji finansowej spółki wyciągnąć wnioski w zakresie statusu wniosku o zwrot VAT na konto spółki.

P. tym organ winien mieć na uwadze, że czym innym jest zwrot VAT na konto spółki, a czym innym późniejsze rozdysponowanie tej kwoty, w ramach czynności zwykłego lub przekraczających zwykły zarząd, które to czynności mogą dopiero oddziaływać na interesy tak samej spółki jak i jej udziałowców.

4.5 Należy też podnieść, że skoro organ przywołuje prawomocne orzeczenie Sądu Apelacyjnego w K. z 28 IX 2018 r. I AGz 454/18 w zakresie tymczasowej reprezentacji spółki, to niezrozumiała jest jego teza, że sporny wniosek (wobec faktu uznania go za czynność przekraczającą zwykły zarząd) winien być opatrzony podpisami członków zarządów ujawnionych w KRS. W takiej sytuacji, w świetle cytowanego wyżej orzeczenia, wniosek mógłby być złożony jedynie przez ustanowionego w tym celu kuratora. Postanowienie to przyznaje bowiem prawo reprezentacji jedynie w zakresie zwykłego zarządu sprawami spółki W. M. i M. M., który jednak w dniu 8 lipca 2019 r. złożył pisemną rezygnację.

4.6 Zadaniem organu było wnikliwe zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Organ (jak wskazano w pkt 4.4) nie zebrał całości materiału pozwalającego poprawnie ocenić status wniosku, a materiału zebranego nie rozpatrzył prawidłowo. Tym samym doszło do naruszenia art.187 § 1 ord. pod. w sposób, który mógł mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Decyzja nie zawiera przytoczenia wszystkich okoliczności faktycznych mogących mieć wpływ na wynik sprawy, w związku z tym dopiero poprawne zebranie i rozważenie materiału dowodowego pozwoli ustalić charakter prawny złożonego wniosku.

4.7 Rozpoznając ponownie sprawę organy podatkowe w oparciu o wskazane powyżej kryteria, uzupełnią materiał dowodowy i dokonają jego kompleksowej oceny. Na wypadek uznania, że badany wniosek jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd majątkiem spółki, doprowadzą do ustanowienia kuratora spółki w trybie art. 42 § 1 kc chyba, że wcześniej zapadnie prawomocne orzeczenie sadu powszechnego regulujące sprawę jej reprezentacji. Jeśli ustalą, że wniosek mieści się w zakresie reprezentacji wynikającej z orzeczenia Sądu Apelacyjnego w K. I AGz 454/18 rozpoznają go merytorycznie.

4.8 Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach wydano w oparciu o art. 200 p.p.s.a.