Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1401/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Owsiak, Sędziowie sędzia WSA Monika Barszcz (sprawozdawca), sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz, Protokolant starszy referent Cezary Ciwiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi C. w A. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za poszczególne okresy rozliczeniowe 2017 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: "Prezes Zarządu PFRON") określił wysokość zobowiązań Centrum [...] w A. (dalej: "Skarżący", "Strona") z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: "PFRON") za okres od września 2017 r. do listopada 2017 r. oraz umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązań z tytułu wpłat na PFRON prowadzone wobec Skarżącego za okres od grudnia 2016 r. do sierpnia 2017 r.

Od ww. decyzji Strona złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego w zakresie określania wysokości zobowiązań Skarżącego z tytułu wpłat na PFRON, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ z uwagi na to, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części.

Decyzji Prezesa Zarządu PFRON zarzucono:

1. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.

a. art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej: "O.p.") polegające na braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, przez co niemożliwe było ustalenie stanu faktycznego sprawy i rozpatrzenie w całości materiału dowodowego, a tym samym prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy,

b. art. 121 O.p., polegające na przeprowadzeniu postępowania w niniejszej sprawie w sposób nie budzący zaufania poprzez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego,

c. art. 120 O.p., polegające na rozstrzygnięciu sprawy według uznania, a nie na podstawie przepisów prawa,

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a. art. 21 ust. 2a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 511; dalej jako "ustawa o rehabilitacji:), poprzez błędne zastosowanie w okolicznościach faktycznych, w których należało zastosować art. 21 ust. 2b w związku z art. 93 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 roku prawo oświatowe (t.j. Dz. U. z 2018 roku, poz. 996 z późn. zm.), a tym samym przez błędne przyjęcie, że odwołujący nie miał prawa zastosować 2% stawki na PFRON.

Decyzją z [...] kwietnia 2019 r. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej: "MRPiPS") utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu PFRON z [...] lipca 2018 r.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji, w brzmieniu obowiązującym od 14 czerwca 2016 r., dla publicznych i niepublicznych uczelni, publicznych i niepublicznych szkół oraz placówek opiekuńczo-wychowawczych i resocjalizacyjnych, a także publicznych i niepublicznych żłobków wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych, o którym mowa w ust. 1 i 2, wynosi 2%.

Natomiast zgodnie z art. 2 pkt 2 ustawy z 7 września 1997 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2017 r., poz.2198), system oświaty obejmuje następujące szkoły:

1. podstawowe, w tym: specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi i sportowymi, sportowe i mistrzostwa sportowego,

2. gimnazja, w tym: specjalne, integracyjne, dwujęzyczne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi, sportowymi i przysposabiającymi do pracy, sportowe i mistrzostwa sportowego,

3. ponadgimnazjalne, w tym: specjalne, integracyjne, dwujęzyczne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi i sportowymi, sportowe, mistrzostwa sportowego, rolnicze i leśne,

4. artystyczne.

Z powyższego MRPiPS wywiódł, że nie wszystkie jednostki tworzone na podstawie ustawy o systemie oświaty zostały wymienione w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji, w związku z czym nie dla wszystkich podmiotów systemu oświaty dostępna jest możliwość rozliczania się z wpłat na PFRON na podstawie ww. artykułu.

W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji nie będzie miał zastosowania do innych podmiotów niż w rozumieniu ww. ustawy, przy czym zaznaczył, że na podstawie art. 21 ust. 2b ww. ustawy mogą się rozliczać również zespoły tworzone wyłącznie z jednostek wymienionych w przytaczanym przepisie.

MRPiPS zauważył, że zgodnie z załącznikiem Nr 2 do Uchwały Nr XXIII/224/17 Rady Powiatu w W. z dnia [...] marca 2017 r., dotyczącego statutu Centrum [...] w A., w skład Centrum wchodzą:

• [...] Liceum Ogólnokształcące,

• Technikum Nr [...],

• Branżowa Szkoła [...],

• [...] Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych,

• Centrum Kształcenia Praktycznego.

Organ odwoławczy podał, że z zastosowania preferencyjnych wskaźników mogą korzystać jedynie podmioty wprost wymienione w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji. Tymczasem, Centrum Kształcenia Praktycznego nie należy do podmiotów wymienionych w ww. przepisie. Prowadzenie przez Stronę chociażby jednego podmiotu, który nie kwalifikuje się do preferencyjnego rozliczania się z PFRON, powoduje bowiem wykluczenie możliwości korzystania z takiego rozliczania się w odniesieniu do pozostałych podmiotów, które w innej sytuacji mogłyby skorzystać z takiej możliwości na podstawie art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji.

MRPiPS zauważył, że rozliczenie w zakresie wpłat na PFRON dotyczy pracodawcy, a nie poszczególnych podmiotów przez niego utworzonych. Zauważył, że podmiotem wpłat na PFRON, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy, jest pracodawca w rozumieniu art. 3 k.p. Ustawa o rehabilitacji nie zawiera szczególnej definicji tego pojęcia, zaś w art. 66 odsyła w zakresie w niej nieuregulowanym m.in. do przepisów Kodeksu pracy. W świetle art. 3 k.p. pracodawcą jest osoba lub podmiot, który ma zdolność do samodzielnego zatrudniania pracowników i czyni z tej zdolności użytek. W przedmiotowym przypadku pracodawcą wszystkich zatrudnionych pracowników jest Skarżąca.

Organ odwoławczy podał, że z uchwały Nr XXIII/224/17 Rady Powiatu w W. z dnia [...] marca 2017 r. wynika, że Centrum [...] zwane dalej "Centrum" jest jednostką budżetową, co oznacza, że w przedmiotowym przypadku wysokość wpłat na PFRON z godnie z art. 21 ust 1 ustawy o rehabilitacji należało określić przy uwzględnieniu 6 % wskaźnika zatrudnienia niepełnosprawnych stosownie do treści art. 21 ust. 2a ww. ustawy.

W związku z powyższym MRPiPS uznał, że zarzut Strony dotyczący błędnego zastosowania art. 21 ust. 2a ustawy o rehabilitacji nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący będąc jednostką budżetową nie może korzystać z uprawnienia wynikającego z art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji. Z uwagi na to, że ustawa o systemie oświaty traktuje placówki kształcenia praktycznego, jako podmiot inny niż szkoła (art. 2 pkt 4 ustawy o systemie oświaty), dlatego nie można go uznać za jeden z podmiotów wymienionych w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie ww. decyzji MRPiPS i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o umorzenie postępowania, jako bezprzedmiotowego w zakresie określenia wysokości zobowiązań Centrum [...] w A. z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Ponadto wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji Strona zarzuciła:

1. naruszenie art. 21 ust. 2a i 2b ustawy o rehabilitacji w zw. z art. 93 ust. 1 i 2 ustawy Prawo oświatowe poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, iż Centrum [...] prowadzi działalność, która nie jest właściwa szkołom, podczas, gdy takiej działalności nie prowadzi i jest szkołą w rozumieniu tych przepisów;

2. naruszenie art. 210 § 4 O.p. poprzez przedstawienie faktów w sposób odmienny od przedstawionego przez stronę i niezakwalifikowania Centrum [...] w A. jako szkoły.

Wskazując na powyższe zarzuty Skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentacji w postaci:

1. wydruku z Rejestru Szkół i Placówek Oświatowych;

2. pisma z dnia 6 maja 2019 r. [...]Kuratora Oświaty;

3. wydruku z rejestru Głównego Urzędu Statystycznego;

4. zaświadczenia z dnia 7 maja 2019 r. Starosty W.;

5. uchwały Rady Powiatu w W. Nr XXXIV/340/18 z dnia [...] kwietnia 2018 r. w sprawie założenia Ośrodka [...] w A. i włączenie go do Centrum [...] w A.;

6. uchwały Rady Powiatu w W.nr XXIII/222/17 z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie utworzenia zespołu pod nazwą Centrum [...] w A. i włączenia go do Centrum [...] w A.;

7. uchwały Zarządu Powiatu W. Nr 1301/18 z dnia [...] października 2018 r.

na okoliczność ich treści i potwierdzenia faktu, że odwołujący prowadzi działalność, która jest właściwa szkołom i jest szkołą w rozumieniu art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji.

W odpowiedzi na skargę MRPiPS wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna.

Istota sporu dotyczy tego, czy Skarżący miał prawo skorzystać z preferencyjnego rozliczania wpłat na PFRON na podstawie art. 21 ust. 2b ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.

Zgodnie z art 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji, w brzmieniu obowiązującym od 14 czerwca 2016 r., dla publicznych i niepublicznych uczelni, publicznych i niepublicznych szkół oraz placówek opiekuńczo-wychowawczych i resocjalizacyjnych, a także publicznych i niepublicznych żłobków wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych, o którym mowa w ust. 1 i 2, wynosi 2%.

Zatem dokonując w pierwszej kolejności wykładni literalnej (gramatycznej) wskazanego przepisu, należy uznać, że podmiotami uprawnionymi do preferencyjnego rozliczania się z wpłat na PFRON są wyłącznie ww. podmioty. Przepis ten nie wymienia bowiem katalogu przykładowego (otwartego) podmiotów (poprzez zwrot np. "w szczególności") lecz katalog zamknięty (enumeratywny) podmiotów uprawnionych do preferencyjnych wpłat na PFRON. Zatem przepis art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji dotyczy wyłącznie pracodawców będących podmiotami lub prowadzących podmioty w nim szczegółowo wymienione (por. wyrok WSA w Warszawie z 31 marca 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 2436/13). Dodatkowo należy wskazać, że nie nazwa rodzaju działalności decyduje o możliwości skorzystania ze swego rodzaju przywileju zawartego w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji a sam fakt wykonywania danego rodzaju działalności, poparty odpowiednimi wpisami urzędowymi (por. wyrok WSA w Warszawie z 10 maja 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 8/10). Poglądy te, Sąd orzekający w niniejszej sprawie, w pełni podziela.

W doktrynie prawa i w orzecznictwie sądowym powszechne jest stanowisko, że wśród możliwych reguł interpretacyjnych tekstów prawnych pierwszeństwo ma wykładnia językowa, która powinna uwzględniać reguły znaczeniowe języka powszechnego, języka prawnego i języka prawniczego (por. wyrok NSA z 14 grudnia 2000 r., sygn. akt FSA 2/00). Przepisy dotyczące ulg podatkowych (czy też różnych preferencji) należy interpretować więc w sposób ścisły i przy wykorzystaniu reguł wykładni językowej (gramatycznej), które w takim przypadku posiadają pierwszeństwo (por. wyrok NSA z 4 czerwca 2001 r., sygn. akt FPK 6/01).

Należy w tym miejscu również wyjaśnić, że w orzecznictwie sądów administracyjnych jest formułowany pogląd, iż dla przyjęcia wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych określonego w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji nie jest konieczne, by szkoła miała samodzielność organizacyjną i zatrudniała we własnym imieniu pracowników. Pogląd ten dotyczy także sytuacji, gdy określony podmiot (pracodawca) prowadzi wyłącznie placówki wskazane w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji. W takiej sytuacji pracodawca (niebędący placówką wskazaną w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji) zobowiązany jest do dokonywania wpłat na PFRON według zasad określonych dla szkół (por. wyrok NSA z 22 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1811/10). Odnośnie zaś do statusu "zespołu szkół" jako pracodawcy wypowiedział się również Sąd Najwyższy (por. wyrok z 4 lipca 2001 r., sygn. akt I PKN 523/00, OSNP 2003/10/246). Wskazał, że zespół szkół składający się ze szkoły podstawowej i gimnazjum, jest "pracodawcą" dla nauczycieli wykonujących pracę w obu tych placówkach. Poglądy powyższe, Sąd w pełni podziela.

Przenosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego (wynikającego z akt sprawy), należy wskazać, że Centrum [...] w A. (dalej także jako: C.) jest zespołem szkół i placówek oświatowych, w skład którego wchodzą:

• [...] Liceum Ogólnokształcące,

• Technikum Nr [...],

• Branżowa Szkoła [...],

• [...]Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych,

• Centrum Kształcenia Praktycznego.

Zdaniem Sądu, mając powyższe okoliczności na uwadze, należy przyjąć, że ustawodawca nie upoważnił do skorzystania z preferencyjnego rozliczania składek na PFRON pracodawców zatrudniających jednocześnie:

a) pracowników dla jednostek objętych preferencją (szkół) oraz,

b) pracowników nieobjętych wskazaną preferencją (Centrum Kształcenia Praktycznego).

Błędne zatem jest twierdzenie, że skoro w skład C. wchodzą w większości "szkoły" (w rozumieniu art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji) i tylko jeden podmiot nie mający takiego statusu (tj. Centrum Kształcenia Praktycznego) - to można przyjąć, że C. jest uprawnione do preferencyjnego rozliczania składek na PFRON na podstawie art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji. Podmiot ten (tj. Centrum Kształcenia Praktycznego) nie jest bowiem ani "publiczną/niepubliczną uczelnią", publiczną/niepubliczną szkołą" oraz "placówką opiekuńczo-wychowawczą i resocjalizacyjną".

Co prawda C., jest podmiotem, do którego mają zastosowanie przepisy art. 93 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, zgodnie z którymi organ prowadzący szkoły dla dorosłych, szkoły prowadzące kształcenie zawodowe lub placówki, o których mowa w art. 2 kpt 4 (placówki kształcenia ustawicznego, placówki kształcenia praktycznego oraz ośrodki dokształcania i doskonalenia zawodowego umożliwiające uzyskanie wiedzy, umiejętności i kwalifikacji zawodowych) może je połączyć w zespół, zwany "Centrum [...], co nie oznacza jednak automatycznie prawa do preferencji związanej ze składkami na PFRON.

W przepisach prawnych brak jest też jakichkolwiek podstaw prawnych do możliwości liczenia np. proporcjonalnego zastosowania preferencyjnego rozliczenia składek, o których mowa w art. 21 ust 2b ustawy o rehabilitacji (np. liczenia preferencji w składkach na PFRON od "szkół" wchodzących w skład C. i stosowania zasad ogólnych od innych podmiotów – w tym przypadku od Centrum Kształcenia Praktycznego).

Sąd ma świadomość, że łączenie szkół w zespół/zespoły przez organy prowadzące może mieć uzasadnienie ekonomiczne i organizacyjne. Chodzi przede wszystkim o obniżenie kosztów zarządu (administrowania) poszczególnymi szkołami i innymi jednostkami wchodzącymi w skład Zespołu, które działają wówczas pod kierownictwem jednego dyrektora, ze wspólną administracją i obsługą. C., w skład którego wchodzi zespół szkół oraz inne jednostki, stanowi ponadto jednego pracodawcę (w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, t.j. Dz.U. z 2018, poz. 917), gdyż jest jednostką, której przyznano uprawnienie do zatrudniania pracowników i rozwiązywania z nimi stosunków pracy (por. wyrok SN z 14 czerwca 2016 r., sygn. akt II PK 144/15). W takiej sytuacji, łatwiejsze staje się zapewnienie możliwości korzystania z bazy dydaktycznej, którą posiadają poszczególne podmioty a także efektywniejsze i pełne wykorzystanie kadry pedagogicznej i administracyjnej. Jednak aspekty ekonomiczne i organizacyjne nie mogą przesądzać o możliwości skorzystania z preferencji rozliczania składek na PFRON, skoro ustawodawca nie wymienił konkretnego podmiotu (w analizowanym przypadku – Centrum Kształcenia Praktycznego, czy też C.) jako podmiotu uprawnionego do skorzystania z owej preferencji.

Reasumując, zdaniem Sądu, przepis art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji dotyczy wyłącznie pracodawców będących podmiotami lub prowadzących podmioty w nim wymienione, tj. publicznych i niepublicznych uczelni, publicznych i niepublicznych szkół oraz placówek opiekuńczo-wychowawczych i resocjalizacyjnych, a także publicznych i niepublicznych żłobków.

Zdaniem Sądu, gdyby intencją ustawodawcy było objęcie preferencją (o której mowa w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji) inne podmioty, to wymieniłby je w art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji. W związku z tym, zarówno wykładnia literalna jak i systemowa potwierdzają, że przepis w danym akcie prawnym nie jest umiejscowiony przypadkowo, lecz wynika z racjonalnego działania prawodawcy. Założenie racjonalnego prawodawcy zakłada istnienie takiego prawodawcy, który tworzy przepisy w sposób sensowny, racjonalny i celowy, znając cały system prawny i nadając poszczególnym słowom i zwrotom zawsze takie same znaczenie, nie zamieszczając jednocześnie zbędnych sformułowań (por. Z. Ziembiński, Teoria prawa, PWN 1978, s. 106-123, jak też postanowienie SN z 22 czerwca 1999 r., sygn. akt I KZP 19/99). Zatem jeżeli u podstaw każdej wykładni przepisu prawnego tkwić powinno założenie racjonalności ustawodawcy, to interpretator powinien dążyć do takiego tłumaczenia norm, które by stworzyło spójny z prakseologicznego punktu widzenia system.

Na koniec, należy zwrócić też uwagę na fakt, że generalnie wszelkie zwolnienia lub inne preferencje są odstępstwem od zasady powszechności płacenia składek na rzecz PFRON (w przypadku podmiotów zobowiązanych). Dokonując zatem interpretacji przepisów dotyczących preferencji należy przede wszystkim mieć na uwadze ich znaczenie językowe i odczytywać je tak, aby nie rozszerzać ani nie zawężać przesłanek uprawniających do skorzystania ze wskazanej preferencji. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się jednolicie, że wszelkie przepisy regulujące ulgi podatkowe lub preferencje należy interpretować ściśle, przede wszystkim w oparciu o wykładnię językową (por. wyroki NSA: z 24 września 2009 r., sygn. akt II FSK 649/08; 24 września 2009 r., sygn. akt II FSK 650/08; 12 sierpnia 2011 r., sygn. akt II FSK 374/10; 28 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1781/10). Rozważania te można odnieść również do daniny publicznej jaką jest składka na PFRON.

Ponadto Sąd zauważa, że z samej skargi i z akt sprawy wynika, że Centrum [...] jest Zespołem szkół i placówek oświatowych (tak wynika także z okazanych i załączonych do skargi rejestrów i dokumentów, w tym zaświadczeń, czy też oświadczeń). Nie można zgodzić się więc ze Skarżącym, że jest tylko szkołą.

Jak wskazano w skardze (str. 6) od 1 września 2017 r. w skład tego Zespołu wchodzi co najmniej jedna placówka (nie szkoła), która prowadzi kształcenie praktyczne, tj. w jego skład wchodzi Centrum Kształcenia Praktycznego. Centrum [...] prowadzi kwalifikacyjne kursy zawodowe, a także podejmuje działania w zakresie poradnictwa zawodowego i informacji zawodowej oraz współpracuje z pracodawcami i organizacjami pracodawców.

Zdaniem Sądu nie można zgodzić się także z faktem, na którym opiera swoje stanowisko Skarżący, że zajęcia edukacyjne prowadzone są w C. w systemie klasowo-lekcyjnym. Analiza dokumentów okazanych przez Stronę, w szczególności Statutu Centrum [...] w A. wskazuje, że wprawdzie z §10 ust. 1 tego statutu wynika, iż podstawową formą pracy Centrum są zajęcia edukacyjne prowadzone w systemie klasowo-lekcyjnym, jednakże z §15 tego statutu wynika, iż praktyczna nauka zawodu może być realizowana w formie praktyk zawodowych dla uczniów technikum oraz zajęć praktycznych dla uczniów zasadniczej szkoły zawodowej. Praktyki zawodowe przewidziane w programie nauczania klas, organizowane są przez Centrum i mogą odbywać się w zakładach pracy lub na terenie Centrum. Zajęcia praktyczne dla uczniów nie będących pracownikami młodocianymi organizowane są przez Centrum i mogą odbywać się w zakładach pracy lub warsztatach Centrum. Ze statutu Centrum Kształcenia Praktycznego w A. wynika, że do zadań Centrum w szczególności należy organizowanie i prowadzenie zajęć praktycznych dla uczniów szkół prowadzących kształcenie zawodowe, w zakresie całego lub części programu nauczania zawodu (§2 ust. 2). Podstawową formą pracy dydaktycznej Centrum są zajęcia praktyczne prowadzone w pracowniach i warsztatach, a podstawową jednostką organizacyjną zajęć praktycznych jest grupa złożona z uczniów lub słuchaczy realizujących określony program nauczania. Uczniowie po zakończeniu zajęć praktycznych otrzymują zaświadczenie z Centrum według wzoru określonego przez Ministerstwo Edukacji Narodowej, które jest podstawą do wystawienia ocen za zajęcia praktyczne w arkuszu ocen prowadzonym przez daną szkołę (§6 ust. 4 i 14).

Sam Skarżący twierdzi w skardze (str. 8), że ideą wprowadzenia przepisów o Centrum [...] było to, aby szkoła w ramach własnych struktur mogła prowadzić praktyki i kursy doszkalające dla swoich uczniów w ramach kierunków zawodowych, które prowadzi.

W świetle powyższego, wbrew twierdzeniom skargi nie można traktować Centrum tylko jako szkołę, przy tym podkreślić należy, że takie twierdzenie nie opiera się tylko na nazwie Skarżącego, ale na analizie rodzaju i charakteru działalności prowadzonej przez ten podmiot wskazanych np. w przytoczonych wyżej statutach.

Analiza zaskarżonej decyzji wskazuje, że wbrew twierdzeniom skargi organy rozważyły, czy któryś z podmiotów wchodzących w skład centrum prowadzi działalność w oderwaniu od działalności całego Centrum i prawidłowo ustaliły, że ta działalność nie ma charakteru stricte szkolnego, ale ma charakter kształcenia praktycznego.

Sąd podzielił stanowisko organów, że skoro w skład Centrum wchodzi placówka kształcenia praktycznego, nie można uznać, że ten zespół jest szkołą w rozumieniu art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji.

W przepisie tym nie przewidziano, że z preferencyjnego sposobu rozliczania może skorzystać ww. jednostka. Przedmiotowe rozliczenie nie dotyczy poszczególnych podmiotów, które wchodzą w skład Centrum, lecz całego Centrum jako pracodawcy.

Sąd podzielił stanowisko wyrażone w orzecznictwie, w szczególności orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że przedmiotowy przepis zawiera wyczerpujący wykaz podmiotów (katalog zamknięty), które mogą skorzystać z preferencyjnego sposobu rozliczenia z PFRON. Art. 21 ust. 2b ustawy o rehabilitacji dotyczyć może wyłącznie pracodawców, będących podmiotami lub prowadzących podmioty w nim wymienione. Za Naczelnym Sądem Administracyjnym należy przypomnieć, że zawsze tam gdzie nie zawodzi wykładnia językowa (jest wystarczająca, jak w niniejszym przypadku), nie ma potrzeby sięgania do wykładni systemowej prawa, czy też szukania odpowiedzi na stawiane pytania, poprzez stosowanie wykładni celowościowej danej regulacji prawnej. Gdyby celem ustawodawcy było objęcie ośrodków dokształcania i doskonalenia zawodowego, czy tak jak w niniejszej sprawie placówki kształcenia praktycznego, preferencyjnym wskaźnikiem, z pewnością omawiana regulacja prawna miałaby zupełnie inne sformułowania prawne. Tym samym do Skarżącego, jako pracodawcy, nie powinien mieć zastosowania wskaźnik 2% zatrudnienia osób niepełnosprawnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 sierpnia 2019 r., sygn. akt II FSK 1024/19).

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że organ prawidłowo zastosował obowiązujące przepisy i przyjął, że C. prowadzi nie tylko działalność właściwą szkołom i, że nie jest tylko szkołą w rozumieniu tych przepisów. Organ nie naruszył również art. 210 §4 O.p., gdyż prawidłowo ustalił i przedstawił stwierdzony stan faktyczny sprawy.

W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), orzekł jak w sentencji wyroku.