Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 628/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2018-08-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7,art.77 par 1 , art. 80 i art.  107 par 1 i 3, art. 75 par 1 , art. 83
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 58 par 1, 1a, art. 107 par 1 i 2
journal: Dz.U. 2017 poz 682
law: Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy - tekst jedn.
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 200, art. 205 par 2 w zw. z  par  14 ust. 1 pkt 1 ppkt c
journal: Dz.U. 2015 poz 1800
law: Rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącego M. L. kwotę [...]([...]) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.) zwanej dalej: "k.p.a.", art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1952), art. 4, art. 5, art. 7 oraz art. 2 pkt 11 w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r.,

poz. 1851) zwanej dalej: "u.p.p.w.d.", Inspektor [...] Centrum Świadczeń, działający z upoważnienia Prezydenta Miasta S., odmówił M. L. przyznania świadczenia wychowawczego dla L. L., w okresie od [...] r. do [...] r.

Organ wskazał, że wnioskiem z dnia [...] r. M. L. zwrócił się o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na córkę L. L.. Wnioskodawca podał, że w skład jego rodziny wchodzi on oraz dwoje dzieci M. L. (pierwsze dziecko w rodzinie) i L. L..

Według ustaleń organu, na mocy prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego

w S. z dnia [...] r. M. L. jest rodzicem rozwiedzionym. Wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnimi dziećmi: M. L. i L. L. zostało powierzone obojgu rodzicom, natomiast miejsce pobytu dzieci zostało ustalone przy matce – I. P.

de L.. W celu potwierdzenia, kto faktycznie sprawuje opiekę nad dziećmi oraz gdzie znajduje się ich centrum życiowe (art. 15 ust. 1 u.p.p.w.d.) organ zwrócił się z wnioskiem do MOPR w S. o przeprowadzenie u wnioskodawcy wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania. Organ wystosował także wniosek

do GOPS w K. celem przeprowadzenia wywiadu środowiskowego

u I. P. de L.. W wyniku przeprowadzenia wywiadu u M. L. organ ustalił, że syn M. przebywa u ojca przez trzy tygodnie w ciągu miesiąca, natomiast córka L. jest u ojca w każdy weekend oraz dodatkowo około

5-10 dni w miesiącu, co spowodowane jest wyjazdami matki. Na podstawie oświadczenia M. L. pracownik socjalny ustalił, że centrum życiowe syna jest u ojca, zaś centrum życiowe córki jest u matki. Wnioskodawca pełni opiekę nad dwójką swoich dzieci w zakresie finansowym (płaci alimenty w kwocie [...]zł miesięcznie, dodatkowo opłaca szkołę córki oraz zajęcia pozalekcyjne dzieci, zakupuje odzież i żywność), natomiast wychowaniem dzieli się z matką dzieci

I. P. de L..

W piśmie z dnia 10 stycznia 2018 r. GOPS w K. wskazał,

że [...] Centrum Świadczeń nie jest organem właściwym do wystąpienia

z wnioskiem o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego

u I. P. de L.. Nie ma zatem możliwości przeprowadzenia takiego wywiadu na wniosek [...] Centrum Świadczeń. Organem właściwym

w sprawie przyznania świadczeń wychowawczych dla I. P. de L. jest Wójt Gminy K.. Wnioskodawca od miesiąca grudnia 2016 r., tj. od miesiąca uprawomocnienia się wyroku (rozwodowego) nie może wskazywać ww. dzieci

w składzie swojej rodziny (w rozumieniu ustawy), a tym bardziej pobierać na nie świadczeń wychowawczych.

Według organu I instancji, wnioskodawca nie spełnia ustawowych przesłanek

z art. 2 pkt 16 u.p.p.w.d. do zaliczenia ww. dzieci jako członków swojej rodziny, gdyż nie zamieszkuje z nimi na stałe, natomiast sprawowanie nad nimi opieki naprzemiennej zostało stwierdzone w trakcie wywiadu środowiskowego na podstawie oświadczenia strony. Sytuacja, w której rozwiedzeni rodzice sprawują naprzemienną opiekę nad dzieckiem, nawet ze zgodnie wypracowanym porozumieniem, nie jest wystarczające do zaliczenia tego dziecka jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców. Możliwość zaliczenia dziecka do obu rodzin ma bowiem charakter wyjątkowy, a jej konieczną przesłanką jest wyrok sądu orzekający o opiece naprzemiennej zgodnie z ww. przepisem. W przypadku wnioskodawcy nie ma takiej możliwości, gdyż dzieci: L. L. i M. L. mają ustalone miejsce pobytu przy matce.

M. L., reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem, złożył odwołanie od ww. decyzji, której zarzucił obrazę:

- prawa materialnego - art. 2 pkt 16 i art. 5 ust. 2a u.p.p.w.d., mającą wpływ na treść kwestionowanej decyzji, poprzez ich błędną wykładnię polegającą na tym,

że pomimo stwierdzenia wykonywania opieki naprzemiennej, świadczenie wychowawcze nie zostało przyznane wnioskodawcy,

- obrazę przepisów prawa proceduralnego, mającą wpływ na wydanie i treść kwestionowanej decyzji, a mianowicie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia całego zebranego materiału dowodowego koniecznego dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności nieuwzględnienie wywiadu środowiskowego, w którym stwierdzono sprawowanie opieki naprzemiennej nad dziećmi, co uzasadnia przyznanie świadczenia wychowawczego.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną

na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 2 pkt 14 i 16, art. 4 ust. 1-3, art. 5

ust. 1 u.p.p.w.d., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało

w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 2 pkt 16 u.p.p.w.d., dziecko rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji,

czy w rozłączeniu, zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców, jedynie wtedy, gdy: jest ono zgodnie z orzeczeniem sądu pod opieką naprzemienną rodziców i opieka naprzemienna jest sprawowana w porównywalnych

i powtarzających się okresach. Opieka naprzemienna na dzieckiem powinna wynikać wprost z orzeczenia sądu, a nie z ustaleń dokonanych przez rodziców dzieci.

Z materiału dowodowego zebranego przez organ I instancji wynika,

że małoletnie dzieci wnioskodawcy są ze związku małżeńskiego

z I. P.-L., który został rozwiązany przez rozwód. W wyroku rozwodowym z dnia [...] r. Sąd Okręgowy w S. wykonywanie władzy rodzicielskiej powierzył obojgu rodzicom i ustalił miejsce ich pobytu przy matce. Kosztami utrzymania dzieci obciążył obie strony, zasądzając od M. L. na rzecz dzieci alimenty. W wyroku tym ustalono także kontakty ojca z dziećmi w ten sposób, że z M. L. będzie on spędzał co drugi tydzień miesiąca, od niedzieli od godz. 18.00 do niedzieli do godz. 17.00, a z L. L. – w każdy piątek, od godz. 17.00 do niedzieli do godz. 17.00. Ponadto ojciec, z obojgiem dzieci ma spędzać każdy pierwszy tydzień ferii zimowych, a w wakacje w czasie zaplanowanych przez ojca z nimi wspólnie wyjazdów, w każdy pierwszy dzień Świąt Bożego Narodzenia i w każdy pierwszy dzień Świąt Wielkanocnych.

W aktach sprawy znajduje się porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i o utrzymywaniu kontaktów z dziećmi po rozwodzie, zawarte w dniu

[...] r. przez odwołującego się i matkę jego dzieci, w którym strony uregulowały m.in. kwestię utrzymania dzieci oraz sposobu realizacji kontaktów ojca

z dziećmi. Podczas wywiadu środowiskowego ustalono, że syn M. przebywa

u ojca w ciągu miesiąca 3 miesiące (winno być tygodnie), zaś córka L. spędza

z nim każdy weekend oraz ok. 5-10 dni w miesiącu - pod nieobecność matki spowodowaną wyjazdami. Każde z dzieci ma u ojca własny pokój oraz zapewnione warunki do rozwoju i edukacji. W odczuciu pracownika socjalnego wnioskodawca pełni opiekę nad dwójką swoich dzieci w zakresie finansowym, natomiast wychowaniem dzieli się z matką dzieci.

Według Kolegium, o ile w przypadku opieki sprawowanej przez odwołującego się i I. P.-L. nad małoletnim M., nosi ona znamiona opieki naprzemiennej, o tyle już w przypadku opieki nad małoletnią ich córką (na którą ojciec wnosił o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego), z opieką noszącą znamiona opieki naprzemiennej nie mamy już do czynienia. Dodał, że w wyroku

z dnia [...] r. nie orzeczono o opiece naprzemiennej nad dziećmi.

W wyroku tym ustalono miejsce zamieszkania dzieci przy matce. Z tego względu organ odwoławczy uznał, że nie zostały spełnione przesłanki niezbędne do włączenia M. L. i L. L. do składu rodziny M. L., w rozumieniu u.p.p.w.d.

Kolegium podniosło, że organy administracji publicznej, realizujące zadania

z zakresu świadczenia wychowawczego nie są uprawnione do badania, w jaki sposób w danym przypadku jest faktycznie sprawowana opieka nad dzieckiem przez jego rodziców. Ustanowienie opieki naprzemiennej obojga rozwiedzionych rodziców nad dzieckiem należy bowiem do kompetencji sądu powszechnego, a w braku takiego orzeczenia sądowego, istnienia tego rodzaju opieki nie można domniemywać w toku postępowania o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego. Na poparcie ww. poglądów organ wskazał wybrane wyroki NSA.

M. L., reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem, wystąpił ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Nadto skarżący wniósł o przyznanie na jego rzecz od organu odwoławczego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego z uwzględnieniem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, według norm przepisanych.

Kwestionowanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego:

- art. 4 oraz art. 5 ust. 1 i 2 u.p.p.w.d., poprzez jego niezastosowanie i nieprzyznanie skarżącemu przysługującego mu świadczenia wychowawczego, podczas gdy skarżący wykonuje tzw. opiekę naprzemienną na mocy pisemnego porozumienia wychowawczego z dnia [...] r. uwzględnionego przez Sąd przy orzekaniu w przedmiocie rozwodu rodziców małoletnich, oraz sprawuje pełną władzę rodzicielską nad dziećmi, jak też wykonuje kontakty z nimi w powtarzających się okresach, podczas których dzieci pozostają pod wyłączną opieką ojca,

- art. 2 pkt 16 u.p.p.w.d., poprzez jego niewłaściwą wykładnię i uznanie, że zgodnie z definicją rodziny zawartą w powyższym przepisie, rodzic wykonujący tzw. opiekę naprzemienną na mocy uwzględnionego przez Sąd porozumienia wychowawczego nie może zakwalifikować dzieci w skład rodziny oraz konkluzję, iż intencją ustawodawcy było umożliwienie zakwalifikowania dzieci w skład rodziny obojga rodziców rozwiedzionych jedynie, gdy wyrokiem sądowym orzeczono o opiece naprzemiennej, a tym samym wywoływanie negatywnych skutków dla stron, które sprawują tzw. opiekę naprzemienną na podstawie dopuszczalnego prawem i przewidzianego w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego pisemnego porozumienia wychowawczego,

- art. 32 Konstytucji RP, poprzez jego niezastosowanie i wyeliminowanie z grona osób, którym przysługuje świadczenie wychowawcze, osób wykonujących opiekę naprzemienną na podstawie pisemnego porozumienia wychowawczego uwzględnionego przez Sąd na rzecz osób, które zrezygnowały z polubownego rozstrzygnięcia, najczęściej nie mogą dojść do porozumienia i z tego powodu są niejako "uprzywilejowane" – uprawnione do świadczenia wychowawczego,

2) naruszenie przepisów prawa proceduralnego:

- art. 80 k.p.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i brak właściwej oceny materiału dowodowego, tj. uznanie, że skarżący nie sprawuje tzw. opieki naprzemiennej, kiedy w rzeczywistości skarżący podczas swoich kontaktów

z dziećmi wykonuje władzę rodzicielską, jednocześnie współdziałając we wszystkich sprawach dotyczących dzieci oraz sprawuje wyłączną opiekę nad małoletnimi dziećmi, gdy nie przebywają one z matką,

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia całego zebranego materiału dowodowego koniecznego dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności nieuwzględnienie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, dzięki któremu stwierdzono sprawowanie opieki naprzemiennej nad dziećmi, co uzasadnia przyznanie świadczenia wychowawczego.

W uzasadnieniu skargi, skarżący wsparł swoje zarzuty stanowiskiem orzecznictwa sądowoadministracyjnego i na podstawie przedstawionych rozważań podniósł, że organ wydający zaskarżoną decyzję dokonał błędnej wykładni przepisów u.p.p.w.d., kwalifikując opiekę jaką sprawują Państwo L. jako opiekę naprzemienną w drodze dokonanego wywiadu środowiskowego, ale nieuwzględnienia tego faktu w przedmiocie wydawanej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę oraz podkreślił brak konsekwencji organu odwoławczego wobec uznania sprawowania przez skarżącego i matkę jego dzieci opieki naprzemiennej. Nie ma wątpliwości, co do sprawowania takiej opieki wobec M. L., chociaż okoliczność ta nie wynika z orzeczenia Sądu Okręgowego w S. z dnia

[...] r., natomiast kwestionuje tę opiekę wobec córki skarżącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Kontrola sprawy dokonana przez Sąd zgodnie z kryterium legalności działań organów administracji publicznej (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), potwierdziła zasadność wniesionej skargi.

Zaskarżona decyzja została wydana w przedmiocie świadczenia wychowawczego. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r., poz. 1851 ze zm.) zwanej dalej: "u.p.p.w.d.", celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka (ust. 2), do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia (ust. 3).

Stosownie do art. 5 ust. 1 u.p.p.w.d., świadczenie wychowawcze przysługuje ww. osobom w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. W przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego (ust. 2a).

Jak wynika z brzmienia art. 2 pkt 16 ww. ustawy, ilekroć jest w niej mowa

o rodzinie, oznacza to odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25. rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2016 r. poz. 162 i 972 oraz z 2017 r. poz. 1428); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko; w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji, lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców.

W okolicznościach sprawy niesporne jest, że skarżący wystąpił z wnioskiem

o przyznanie świadczenia wychowawczego na drugie dziecko - córkę L. L.. Wyrokiem Sądu Okręgowego w S. z dnia [...] r. zostało rozwiązane przez rozwód małżeństwo skarżącego i I. P.-L.. Mocą tego orzeczenia wykonywanie władzy rodzicielskiej na małoletnimi dziećmi,

tj. M. L. i L. L. zostało powierzone obojgu rodzicom, natomiast miejsce pobytu dzieci zostało ustalone przy matce I. P. – L.. Organ odwoławczy posiłkując się ustaleniami wywiadu środowiskowego przyjął,

że opieka sprawowana przez ojca nad synem M. nosi znamiona opieki naprzemiennej, ale w przypadku córki L. uznał, że z opieką naprzemienną

nie mamy do czynienia.

Organ wskazał, że w ww. wyroku rozwodowym nie orzeczono

o opiece naprzemiennej rodziców nad ich dziećmi. W wyroku tym ustalono natomiast miejsce zamieszkania dzieci przy matce, co oznacza, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki ustawowe do włączenia dzieci skarżącego do składu jego rodziny w znaczeniu określonym przepisami u.p.p.w.d. Organ uznał, że nie jest uprawniony do badania w jaki sposób jest sprawowana faktycznie władza nad małoletnimi dziećmi i regulowaniem kontaktów tych dzieci z ich rodzicami, gdyż ustanowienie opieki naprzemiennej jest sprawą cywilną rozpoznawaną przez sąd powszechny. Powyższe jest osią sporu między stronami w sprawie.

Kluczowe do zaliczenia małoletniego dziecka do obydwu rodzin rozwiedzionych rodziców i uzyskania przez oboje rodziców prawa do części świadczenia wychowawczego jest ustalenie sprawowania przez tychże rodziców opieki naprzemiennej w porównywalnych i powtarzających się okresach. Wówczas dziecko zalicza się do członków rodzin obydwojga rodziców.

W związku z tym Sąd zwraca uwagę, iż w aktach sprawy znajduje się wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia [...] r., sygn. akt X RC [...], który nie stwierdza wprost, że córka stron ma pozostawać pod opieką naprzemienną rodziców. Pokreślić należy, że pojęcie opieki naprzemiennej nie zostało zdefiniowane

w polskim porządku prawnym. Definicji tej nie zawiera również ustawa z dnia [...] Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2017 r., poz. 682 ze zm.), dalej w skrócie: "k.r.o.". Wyrażenie to zostało po raz pierwszy użyte w ustawie u.p.p.w.d., która weszła w życie w dniu 1 kwietnia 2016 r. W Kodeksie postępowania cywilnego, w tym do art. 59822 mowa jest "o orzeczeniu, w którym sąd określił, że dziecko będzie mieszkać z każdym z rodziców w powtarzających się okresach". W ocenie Sądu, z uwagi na zasadę jednolitości systemu prawa, ww. regulację należy odnieść do wyrażenia "opieka naprzemienna" zastosowanego w u.p.p.w.d.

W związku z tym uznać należy, iż opieka naprzemienna obydwojga rodziców wynika z określenia w orzeczeniu sądu, że dziecko będzie zamieszkiwać z każdym

z rodziców w powtarzających się okresach. Zgodnie z art. 58 § 1 i 1a k.r.o., w wyroku orzekającym rozwód sąd rozstrzyga o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem obojga małżonków i kontaktach rodziców z dzieckiem oraz orzeka, w jakiej wysokości każdy z małżonków jest obowiązany do ponoszenia kosztów utrzymania

i wychowywania dziecka. Sąd uwzględnia pisemne porozumienie małżonków

o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i o utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie, jeżeli jest ono zgodne z dobrem dziecka. W braku porozumienia, sąd uwzględniając prawo dziecka do wychowywania przez oboje rodziców, rozstrzyga o sposobie wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej i o utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia. Podobne rozwiązanie zawiera art. 107 § 1 i 2 k.r.o. odnoszący się do rodziców dziecka żyjących w rozłączeniu.

W ocenie Sądu, przyjęty przez organ wynik wykładni art. 2 pkt 16 i art. 5 ust. 2a u.p.p.w.d., nie jest trafny, pomija bowiem w sposób nieuzasadniony rodzica rozwiedzionego opiekującego się dzieckiem, w sytuacji gdy zasady określone

w orzeczeniu sądu co do opieki nad tym dzieckiem nie zostały nazwane wprost opieką naprzemienną, a tego rodzaju opiekę rodzic ten sprawuje. Wydanie orzeczenia rozwodowego, o którym powyżej była mowa, nie wyklucza bowiem możliwości faktycznego sprawowania opieki naprzemiennej nad dzieckiem. Skład orzekający podziela te poglądy orzecznictwa, które wskazują, iż czynienie założenia, że z opieką naprzemienną mamy do czynienia tylko wówczas, gdy wprost takie orzeczenie znajdzie się w wyroku sądu, jest nieracjonalne i niesprawiedliwe wobec rodziców, którzy sami ustalili taką opiekę bez ingerencji sądu. Przyjęcie przedstawionej wykładni art. 2 pkt 16 u.p.p.w.d., w zakresie opieki naprzemiennej byłoby swoistym premiowaniem rodziców, którzy nie potrafią się porozumieć co do opieki nad dziećmi, w stosunku do rodziców, którzy są w stanie to uczynić bez ingerencji sądu. Takie postępowanie jest niedopuszczalne i godzi w podstawową zasadę równości wobec prawa (por. wyrok WSA w Ł. z dnia [...] r., sygn. akt II SA/Łd [...] opubl. w: orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku części wyroków rozwodowych fakt ustalenia dużej częstotliwości kontaktów dziecka z jednym z rodziców może, choć nie musi, być przejawem sprawowania opieki naprzemiennej. Pamiętać także należy, że art. 58 § 1b k.r.o. umożliwia sądowi nieorzekanie o kontaktach na zgodny wniosek stron (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 17 maja 2018 r., sygn. akt II SA/BK 130/18).

Przenosząc ww. wywody na grunt niniejszej sprawy wskazać należy

na konieczność dokonania przez organ analizy wyroku Sądu Okręgowego

w S. z dnia [...] r., w powiązaniu z zatwierdzonym przez sąd porozumieniem rodziców, w celu ustalenia rodzaju sprawowania opieki nad dzieckiem, którego dotyczy wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego. W każdej indywidualnej sprawie konieczna jest ocena, czy ww. dokumenty wskazują

na sprawowanie na dzieckiem "opieki naprzemiennej", choć sformułowanie takie wprost nie zostało użyte w tych dokumentach. W ocenie Sądu, organy obu instancji niezasadnie uchyliły się od ww. oceny. Organ odwoławczy zachował

przy tym niekonsekwencję, skoro przy ocenie charakteru sprawowania opieki nad pierwszym dzieckiem wnioskodawcy uznał, że mamy do czynienia ze sprawowaniem opieki naprzemiennej, natomiast w przypadku drugiego dziecka organ uchylił

się w istocie od tej oceny z uwagi na treść orzeczenia sądu. Dopiero wszechstronna

i przekonująca analiza orzeczenia rozwodowego i porozumienia zawartego pomiędzy rodzicami pod ww. kątem, połączona z przeprowadzeniem wywiadu środowiskowego

u obojga rozwiedzionych rodziców mogła umożliwić organowi formułowanie twierdzeń, czy M. L. spełnia przesłanki przyznania świadczenia wychowawczego. Powyższe zaniechanie organu powoduje, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazuje, że w dokonaniu rzetelnych ustaleń stanu faktycznego sprawy, nie stanowiła uzasadnionej przeszkody

odmowa przeprowadzenia wywiadu środowiskowego przez organ pomocy społecznej właściwy dla miejsca zamieszkania I. P. – L.. Organ rozpoznający wniosek skarżącego ma bowiem możliwość skorzystania z instytucji dopuszczenia dowodu (art. 75 § 1 k.p.a.), w tym przesłuchania ww. matki dziecka w charakterze świadka (art. 83 k.p.a.), szczególnie, że miejscowość w której zamieszkuje ta osoba, znajduje się w ościennej gminie, w nieznacznej odległości od siedziby organu rozpatrującego wniosek skarżącego o przyznanie świadczenia wychowawczego.

Podsumowując uznać należy, że brak poczynienia przez organ wszystkich koniecznych ustaleń stanu faktycznego sprawy czyni zaskarżoną decyzję wadliwą,

a przy tym dla końcowego załatwienia sprawy uzasadnione okazało się nie tylko uchylenie zaskarżonej decyzji, ale także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Ponownie rozpatrujący sprawę organ uwzględni przedstawioną w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia ocenę prawną co do pojęcia "opieka naprzemienna" oraz poczyni konieczne w tym celu ustalenia w oparciu o treść wyroku rozwodowego

i porozumienie rodziców co do sposobu wykonywania opieki na dzieckiem wskazane we wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego, łącząc ich wynik z ustaleniami wywiadu środowiskowego i innymi dowodami mogącymi wyjaśnić, czy faktycznie w sprawie mamy do czynienia ze sprawowaniem ww. opieki.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), w pkt I sentencji wyroku, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] r. O kosztach postępowania Sąd orzekł, jak w pkt II sentencji wyroku,

na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 ppkt c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 ze zm.).