Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3262/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 § 1, art. 49
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 74
journal: Dz.U. 2018 poz 2081
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska, sędzia del. SO Aleksandra Westra (spr.), Protokolant st. ref. Marta Pachulska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2020 r. sprawy ze skargi J. F., M. F. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2018 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 158 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 127 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235), dalej ustawy ooś, po rozpatrzeniu wniosków: M. B., H. M., B. S., J. S., J. B., M. F. oraz J. F., o stwierdzenie nieważności decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]:

1. z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...], ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pa.: "Gazociąg [...] — [...] — [...] — wykonanie prac planistycznych",

2. z dnia [...] grudnia 2016 r., znak: [...], zmieniającej decyzję z dnia [...] lutego 2015 r. i stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn.: "Gazociąg [...] — [...] — [...] — wykonanie prac planistycznych",

odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji.

Decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...], Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...]s ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pod nazwą "Gazociąg [...] — [...] - [...] — wykonanie prac planistycznych. W związku z wnioskiem inwestora z dnia [...] sierpnia 2016 r. o zmianę ww. decyzji, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r., znak: [...], dokonał zmiany decyzji z dnia [...] lutego 2015 r. i stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia.

Z wnioskami o stwierdzenie nieważności ww. decyzji do Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska zwrócili się: J. i B. S., J. B., M. i J. F.. W piśmie z dnia [...] lipca 2017 r., wnioskujący wskazali numery działek, których są właścicielami oraz numery ksiąg wieczystych tych nieruchomości, twierdząc przy tym, że inwestycja będzie realizowana na terenie tych nieruchomości.

O podjęcie czynności weryfikacyjnych w stosunku do inwestycji pod nazwą "Gazociąg [...] — [...] — [...] — wykonanie prac planistycznych, zwrócili się ponadto M. B., H. M., R. i P. P., J. i J. J., A. K. oraz B. W..

Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska pismami z dnia [...] września 2017 r. oraz [...] września 2017 r. wezwał wnioskujących na podstawie art. 64 § 2 kpa do doprecyzowania, co jest przedmiotem każdego wniosku, w tym wskazania jakiego trybu i jakiej decyzji dotyczy wniosek. Jednocześnie poinformowano, że odpowiedź należy przedłożyć w ciągu siedmiu dni od dnia otrzymania pisma, a nieusunięcie braków w tym terminie spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania.

Ze względu na nieusunięcie braków formalnoprawnych przez J. i J. J., A. K. oraz B. W., wnioski tych osób na podstawie art. 64 § 2 kpa, pozostawiono bez rozpatrzenia, o czym ww. osoby zostały poinformowane odrębnymi pismami z dnia [...] września 2018 r. oraz [...] września 2018 r.

R. i P. P. wskazali, że ich wniosek dotyczy uchylenia decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...], oraz decyzji Wojewody [...][...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak: [...], i przeprowadzenia postępowania ponownie w oparciu o obecny stan faktyczny. Wobec wniosku ww. osób, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wydał odrębne rozstrzygnięcie oraz zgodnie z dyspozycją art. 66 kpa, zawiadomił wnoszących podanie, że w kwestii uchylenia decyzji Wojewody [...][...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak: [...], powinni wnieść odrębne podanie do Ministra Infrastruktury.

Wobec decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. oraz z dnia [...] grudnia 2016 r., sformułowano następujące zarzuty:

brak doręczenia ww. decyzji właścicielom nieruchomości, przez które przebiega, lub na które będzie oddziaływać przedmiotowa inwestycja, co uniemożliwiło stronom złożenie odwołań od przedmiotowych decyzji i spowodowało celowe wyeliminowanie wszystkich właścicieli nieruchomości z toczących się postępowań w sprawie wydania decyzji;

nadanie decyzji z dnia [...] lutego 2015 r. rygoru natychmiastowej wykonalności bez podstawy prawnej;

brak rozpoznania materiału dowodowego w zakresie ustalenia trasy przebiegu gazociągu z punktu widzenia:

a) zagospodarowania nieruchomości,

b) sposobu korzystania z nieruchomości obciążonych gazociągami,

c) bezpieczeństwa wykonywanych robót budowlanych w stosunku do właścicieli gruntów jak i osób trzecich,

d) skali obciążenia nieruchomości skarżących,

e) możliwości przeprowadzenia gazociągu po nieruchomościach sąsiadujących;

naruszenie przepisów w zakresie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121 t.j.), poprzez rażącą sprzeczność kwestionowanych decyzji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego;

naruszenie przepisów dotyczących postępowania wywłaszczeniowego poprzez pominięcie tych przepisów i brak słusznego odszkodowania. Inwestycja spowoduje obciążenie nieruchomości i uniemożliwi korzystanie z nich zgodnie z ich przeznaczeniem;

brak ustaleń faktycznych poczynionych przez organ pierwszej instancji i celowe pominięcie kwestii bezpieczeństwa mieszkańców. Przedmiotowy gazociąg będzie realizowany w sąsiedztwie istniejącego gazociągu, wybudowanego kilkadziesiąt lat temu. Praca ciężkiego sprzętu budowlanego na tym gazociągu oraz w jego sąsiedztwie będzie stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia mieszkańców, bądź osób pracujących na terenie zakładów zlokalizowanych wokół trasy gazociągu;

naruszenie art. 64 oraz art. 32 Konstytucji RP, dotyczących prawnej obrony własności, poprzez celową dyskryminację właścicieli nieruchomości - obywateli RP i ustawienie ponad prawem inwestora;

niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz brak rozpatrzenia materiału dowodowego. W ocenie skarżących, organ nie dokonał wnikliwej analizy zgromadzonej dokumentacji, co w ich ocenie stanowi naruszenie następujących zasad prawa procesowego: zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej, zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, zasady informowania stron postępowania w sposób czytelny o toczących się postępowaniach, a przez to celowego uniemożliwienia właścicielom nieruchomości, jak i stronom trzecim, wzięcia czynnego udziału w postępowaniach;

brak kompromisowego załatwienia sprawy w zakresie ustalenia trasy przebiegu gazociągu, poprzez jego lokalizację:

a) na odcinku [...] - [...] wzdłuż trasy przebiegu istniejącego gazociągu wg wcześniejszych uzgodnień z [...] r.,

na odcinku [...] rzeka [...] ul. [...] do ul. [...] w miejscu likwidowanego gazociągu [...][...]-[...],

na odcinku [...] ul. [...] do [...] wg wcześniejszych uzgodnień z [...] r.;

poświadczenie przez inwestora nieprawdy w celu osiągnięcia korzyści majątkowych oraz nieprawidłową analizę przez organ pierwszej instancji akt sprawy, przez co kwestionowane decyzje zostały wydane w oparciu o niewłaściwie zebrany i zinterpretowany materiał dowodowy;

brak poczynionych przez organ ustaleń faktycznych w zakresie zapewnienia ochrony środowiska naturalnego, poprzez pominięcie negatywnego wpływu inwestycji na zwierzęta;

naruszanie art. 155 k.p.a. W ocenie skarżących, decyzję administracyjną można zmienić tylko na żądanie strony i za zgodą pozostałych stron postępowania. Organ powinien poinformować pisemnie wszystkie strony o złożeniu przez inwestora wniosku o zmianę decyzji oraz uzyskać zgodę wszystkich stron na jej zmianę.

Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska nie stwierdził przesłanek przemawiających za koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. i z dnia [...] grudnia 2016 r. W uzasadnieniu powołano, że brak było podstaw do stwierdzenia nieważności, albowiem nie wystąpiła żadna z przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. W szczególności organ wskazał, że nie doszło do naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., albowiem decyzje zostały wydane na podstawie obowiązujących przepisów prawa i nie doszło do rażącego naruszenia prawa przy ich wydawaniu.

Organ powołał, że uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymagane jest dla przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, co wynika z art. 71 ust. 2 ustawy ooś. Wskazano, że analizowana inwestycja obejmuje wykonanie obiektów liniowych (gazociągu wysokiego ciśnienia do DN500 relacji [...] - [...] — [...], gazociąg łączący śluzę odbiorczą z węzłem [...]) oraz obiektów nieliniowych (śluzy nadawczej tłoka [...], śluzy odbiorczej tłoka [...], Zespołów Zaporowo - Upustowych (ZZU) kątowych i przelotowych (8 - w m. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]) i infrastruktury towarzyszącej. Planowane przedsięwzięcie należy do kategorii przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy ooś. Ponadto kwalifikuje się do § 3 ust. 1 pkt 33 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71).

Organ nadzoru wskazał, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] w podstawie prawnej decyzji wskazał obowiązujące przepisy ustawy ooś, które jednoznacznie określają, że planowana inwestycja jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymaga wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Tym samym brak jest podstaw do twierdzenia, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej.

Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w toku prowadzonego postępowania nie stwierdził, aby zaskarżone decyzje w sposób rażący naruszały jakikolwiek przepis prawa, mający zastosowanie przy ich wydaniu. Powołano, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest odrębnym postępowaniem, w którym nie może dochodzić do ponownego rozpatrzenia sprawy, tak jak w postępowaniu odwoławczym. Istotą tego postępowania nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, ale wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji obarczonych wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a.

Odnosząc się do poszczególnych zarzutów stron organ wskazał, że liczba stron w przedmiotowym postępowaniu przekroczyła 20. Zastosowanie znalazł zatem przepis materialnoprawny wyrażony w art. 74 ust. 3 ustawy ooś. Zgodnie z dyspozycją ww. przepisu, o wszelkich czynnościach podejmowanych przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] strony były zawiadamiane zgodnie z art. 49 k.p.a., tj. poprzez publiczne obwieszczenie. W ten sposób poinformowano m.in. o wszczęciu postępowania, stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, zapewnieniu udziału społeczeństwa w postępowaniu zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy ooś, wydaniu opinii właściwego organu sanitarnego, uzupełnieniach raportu, zmianach terminu na załatwienie sprawy, możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i zgłoszenia uwag i wniosków przed wydaniem decyzji oraz o wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W analogiczny sposób organ pierwszej instancji informował strony postępowania o wszczęciu postępowania w sprawie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz o wydaniu decyzji zmieniającej decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Obwieszczenia były każdorazowo wywieszane na tablicach ogłoszeń Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...], Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...], Starostwa Powiatowego w [...], Urzędu Miasta [...], Starostwa Powiatowego w [...], Urzędu Miasta [...], Urzędu Gminy [...], Urzędu Gminy [...], Urzędu Gminy [...], Starostwa Powiatowego w [...], Urzędu Gminy [...], Urzędu Miasta [...] oraz Urzędu Gminy [...]. Ponadto obwieszczenia publikowano na stronie internetowej w Biuletynie Informacji Publicznej Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...] . Organ powołał, że weryfikacja terminów wywieszenia wydanych przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] zawiadomień w rozpatrywanych sprawach wskazuje na prawidłowy sposób informowania stron postępowania oraz zainteresowanego społeczeństwa o podejmowanych przez ww. organ czynnościach administracyjnych. Tak więc strony były informowane za pomocą publicznych obwieszczeń, zgodnie z art. 49 k.p.a., do którego stosowania upoważniał przepis szczególny wyrażony w art. 74 ust. 3 ustawy ooś. Organ nie miał zatem obowiązku informowania każdej strony bezpośrednio o toczącym się postępowaniu, jak również doręczania jej indywidualnie decyzji. Organ ocenił, że nie można zatem mówić o uniemożliwianiu złożenia stronom odwołań, czy też celowym wyeliminowaniu wszystkich właścicieli nieruchomości z toczących, się postępowań w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Organ nadzoru ocenił, że rygor natychmiastowej wykonalności został nadany przedmiotowym decyzjom w sposób prawidłowy, zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a. Przedsięwzięcie ma priorytetowe znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego Polski, nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności stanowiło również wyjątkowo ważny interes strony, gdyż umożliwiło inwestorowi ubieganie się o uzyskanie kolejnych decyzji niezbędnych przed realizacją inwestycji. Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności po spełnieniu przesłanek ustawowych jest działaniem, do którego inwestor ma prawo, ponadto przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nie stanowią wady kwalifikowanej z art. 156 k.p.a. Powołano, że planowane przedsięwzięcie znajdowało się na liście rezerwowej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, Priorytet X: Bezpieczeństwo energetyczne, w tym dywersyfikacja źródeł energii, Działanie 10.1: Rozwój systemów przesyłowych energii elektrycznej, gazu ziemnego i ropy naftowej oraz budowa i przebudowa magazynów gazu ziemnego, Nr [...], wg Listy projektów indywidualnych dla POIiŚ 2007-2013, stan na czerwiec 2014 r. Ponadto, że inwestycja ma strategiczny charakter z punktu widzenia rozwoju społeczno — gospodarczego kraju i jest zgodna z drugim priorytetem strategicznym SRK (Strategia Rozwoju Kraju): "Poprawa stanu infrastruktury technicznej i społecznej", trzecim celem horyzontalnym NSRO (Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia): "Budowa i modernizacja infrastruktury technicznej i społecznej mającej podstawowe znaczenie dla wzrostu i konkurencyjności Polski, poprzez dywersyfikację dostaw, zmniejszenie energochłonności gospodarki i rozwój odnawialnych źródeł energii". Przedsięwzięcie będzie miało wpływ na osiągnięcie wskaźnika X Priorytetu POIiŚ w zakresie długości nowo wybudowanych gazociągów.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121 ze zm.), organ wyjaśił, że rozstrzyganie, co do zgodności przedmiotowej decyzji z ww. ustawą wykracza poza kompetencje rzeczowe organu środowiskowego oraz zakres przedmiotowy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wydawanej na podstawie przepisów ustawy ooś.

W zakresie niezgodności przedmiotowej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, organ stwierdził, że zgodnie z art. 80 ust. 2 ustawy ooś, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Podkreślono, że skarżący nie wskazali, w jaki sposób i który z miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego został naruszony. Kwestia badania zgodności z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego była analizowana zarówno przez organ pierwszej instancji, jak i Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i nie stwierdzono wówczas aby inwestycja naruszała obowiązujące przepisy aktów prawa miejscowego. Natomiast w zakresie zgodności przebiegu przedmiotowej inwestycji ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, to organ wyjaśnił, że studium nie jest aktem prawa miejscowego, wobec czego jego przepisy nie mogły stanowić wiążących norm prawnych w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym.

Organ wskazał, że kwestie takie jak wycena i wykup nieruchomości, postępowanie wywłaszczeniowe, obciążenie nieruchomości, ewentualne odszkodowania, ustanowienie służebności, wykraczają poza zakres kompetencyjny tutejszego organu oraz zakres przedmiotowy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nadrzędnym celem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest określenie warunków wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji planowanego przedsięwzięcia oraz wskazanie wymagań w zakresie ochrony środowiska, koniecznych do uwzględnienia w projekcie budowlanym.

Organ nadzoru stwierdził, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] zapewnił równe traktowanie wszystkim stronom postępowania; na każdym etapie prowadzonych postępowań umożliwiał stronom aktywny udział oraz możliwość składania uwag i wniosków oraz wypowiedzenia się odnośnie zgromadzonego materiału dowodowego. W opinii Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska nie doszło więc do naruszenia art. 32 Konstytucji RP. Powołano, że decyzje wydane dla przedmiotowej inwestycji nie rodzą praw do terenu ani nie naruszają prawa własności czy też uprawnień osób trzecich. Nie prowadzą do zmian w sferze prawa rzeczowego i nie mają charakteru rozstrzygającego oraz nie ograniczają czyjegokolwiek prawa do nieruchomości. Nie można zatem mówić o naruszeniu art. 64 Konstytucji RP.

Jeżeli chodzi o przebieg gazociągu w sąsiedztwie istniejącego i funkcjonującego gazociągu, to wskazano, że jego trasa będzie przebiegała głównie wzdłuż istniejących gazociągów wysokiego ciśnienia DN400 i DN300 — planowany gazociąg usytuowany będzie w odległości ok. 6 m od gazociągu istniejącego. Powołano, że realizacja inwestycji nie będzie stanowiła zagrożenia dla zdrowia i życia mieszkańców, a zgodnie z warunkami zawartymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zarówno na etapie budowy, jak i eksploatacji zostanie wprowadzony szereg zabezpieczeń mających na celu bezpieczną budowę oraz sprawne i bezawaryjne funkcjonowanie inwestycji.

Organ nadzoru ocenił, że w przypadku przedmiotowych decyzji, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] działał w oparciu o obowiązujące w dniu wydania decyzji przepisy prawa i na ich podstawie podjął czynności mające na celu dokładne wyjaśnienie i ustalenie stanu faktycznego sprawy. Podkreślono, że na żadnym z etapów postępowania strony nie wykazały chęci zapoznania się aktami sprawy, nie przedłożyły również uwag i wniosków dotyczących przedmiotowego postępowania, co zostało odnotowane w decyzjach wydanych przez organ pierwszej instancji. Organ uznał, że nie doszło do rażącego naruszenia art. 6 i 8 k.p.a. przez organ pierwszej instancji. Ponadto, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej określoną w art. 7 k.p.a., organ pierwszej instancji w sposób szczegółowy odniósł się do ustaleń faktycznych mających miejsce w przedmiotowej sprawie, wskazując m.in. zaistniałe w trakcie prowadzonego postępowania okoliczności, jak również wnioski wynikające z analizy raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko.

Organ nadzoru wyjaśnił, że procedura oceny oddziaływania na środowisko opiera się na weryfikacji wszystkich zidentyfikowanych oddziaływań związanych z realizacją planowanej inwestycji i analizie wielkości tych oddziaływań względem poszczególnych komponentów środowiska. W ramach postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie analizuje się kwestii zagospodarowania nieruchomości, sposobu korzystania z nieruchomości, czy też skali obciążenia nieruchomości. Ewentualne roszczenia wynikające z ww. skutków realizacji przedsięwzięcia mogą być dochodzone na drodze sądowej w postępowaniu cywilno - prawnym.

GDOŚ nie zgodził się z twierdzeniami skarżących odnośnie celowego uniemożliwienia właścicielom nieruchomości, jak i stronom trzecim, wzięcia czynnego udziału w postępowaniach. Powołano, że stronom zapewniono czynny udział na każdym z etapów postępowania, zarówno w spawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jak i następnie zmiany tej decyzji.

Organ nadzoru stwierdził również, że część zarzutów dotyczących naruszenia zasad postępowania administracyjnego przedstawionych przez skarżących dotyczy decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. oraz postępowania prowadzonego przez Wojewodę [...]. Kwestie te wykraczają poza zakres merytoryczny decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz nie podlegają badaniu w postępowaniu prowadzonym przez tutejszy organ tj. dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...].

Organ wskazał, że analiza wariantowa nie stanowi przesłanki nieważnościowej. Wyjaśniono, że w raporcie o oddziaływaniu na środowisko przeanalizowano trzy warianty realizacji inwestycji oraz dodatkowo wariant polegający na niepodejmowaniu przedsięwzięcia. Na odcinku [...] — węzeł [...], wszystkie analizowane warianty mają podobny przebieg. Projektowana trasa przebiega wzdłuż istniejącego gazociągu DN300 [...]-[...]w początkowym odcinku przebiegu. Powołano, że w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z zasadą legalizmu, organ działa w granicach wniosku inwestora, co oznacza, że w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, organ określa warunki realizacji przedsięwzięcia w wariancie wnioskowanym przez inwestora lub, jeśli zachodzą ku temu przesłanki, odmawia określenia tych warunków. Jeśli więc w odniesieniu do wariantu proponowanego przez inwestora nie zachodzą okoliczności wykluczające możliwość wydania pozytywnej decyzji, określone w art. 80 ust. 2 i art. 81 ustawy ooś, wówczas organ jest zobowiązany do określenia środowiskowych warunków realizacji przedsięwzięcia w wariancie wskazanym we wniosku. Wskazano, że nie zaistniały zatem przesłanki do zmiany przebiegu trasy planowanej drogi zaproponowanej przez inwestora, a tym samym brak było podstaw do uznania kwalifikowanej wady analizowanych w niniejszym postępowaniu decyzji administracyjnych.

Organ wskazał, że jak wynika z dokumentacji oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na etapie projektu przy wytyczaniu trasy gazociągu, w miarę możliwości założono, by trasa przebiegała przez obszary równinne oraz rolnicze. W charakterystyce przedsięwzięcia, będącej załącznikiem do decyzji z dnia [...] lutego 2015 r., szczegółowo opisano przebieg poszczególnych odcinków gazociągu oraz scharakteryzowano tereny, które przecina. Planowana inwestycja przebiega zarówno przez tereny rolnicze, jak i inne obszary. Z uwagi na powyższe, organ nie podzielił zarzutu skarżących dotyczącego poświadczenia przez inwestora nieprawdy. Powołano, że okoliczność fałszywych dowodów jest przesłanką do wznowienia postępowania, nie zaś stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto fałszywość dowodu dla swej prawnej wiarygodności powinna być uprzednio stwierdzona orzeczeniem sądu lub innego organu, chyba, że zachodzą przesłanki z art. 145 § 2 k.p.a.

Organ wskazał, że w raporcie o oddziaływaniu na środowisko przeanalizowano wpływ inwestycji zarówno na faunę, jak i florę, oraz zaproponowano szereg działań minimalizujących. Informacje zawarte w raporcie zostały przenalizowane przez organ pierwszej instancji. Inwestor był kilkakrotnie wzywany do uzupełnienia oraz doprecyzowania informacji merytorycznych zawartych w dokumentacji, w tym również zagadnień dotyczących ochrony roślin i zwierząt. Następnie w decyzji z dnia [...] lutego 2015 r., organ pierwszej instancji nałożył na inwestora szereg warunków mających na celu ochronę środowiska w trakcie realizacji i eksploatacji przedmiotowej inwestycji. Dodatkowo organ wskazał, że nie bez znaczenia pozostaje również fakt lokalizacji przedmiotowej inwestycji, która na znacznym odcinku przebiega w strefie ochronnej istniejącego gazociągu. Organ powołał, że jak wynika z analiz przeprowadzonych w raporcie o oddziaływaniu na środowisko i jego uzupełnieniach, po zastosowaniu odpowiednich środków minimalizujących i kompensujących, określonych w warunkach decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przedmiotowa inwestycja w wariancie wskazanym do realizacji nie będzie stanowiła zagrożenia dla flory i fauny. Dodatkowo wskazano, że na inwestora nałożono obowiązek przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę (pkt. II. decyzji). W szczególności nałożono obowiązek weryfikacji wyboru najkorzystniejszego z punktu widzenia ochrony przyrody wariantu przekroczenia cieków i siedlisk. W opinii Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska nie pominięto wpływu przedmiotowej inwestycji na zwierzęta, a tym samym organ pierwszej instancji nie dopuścił się rażącego naruszenia prawa.

Organ nadzoru wyjaśnił również, że zgodnie z art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Ustawa ooś dodatkowo w art. 87 wskazuje, że przepisy ww. art. 155 stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem, że zgodę na zmianę decyzji wyraża wyłącznie strona, która złożyła wniosek o jej wydanie lub podmiot, na który została przeniesiona decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Ustawodawca wyłączył zatem konieczność uzyskania zgody pozostałych stron postępowania na zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wyjaśniono, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] lutego 2015 r. była decyzją ostateczną i zgodnie z art. 16 k.p.a. uchylenie lub zmiana takiej decyzji mogła nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Inwestor, występując o zmianę tej decyzji na podstawie art. 87 ustawy ooś, przedstawił ściśle zakres proponowanych zmian. W opinii Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, organ prawidłowo przeanalizował zakres wniosku inwestora oraz wpływ na środowisko i możliwość dopuszczenia proponowanego przez niego zakresu zmian w decyzji środowiskowej określonych dla planowanego przedsięwzięcia. Organ nadzoru stwierdził, że przed wydaniem decyzji z dnia [...] grudnia 2016 r., Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] nie miał prawnego obowiązku uzyskania zgody stron na zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] lutego 2015 r. Podobnie jak w przypadku decyzji z dnia [...] lutego 2015 r., strony były zawiadamiane zgodnie z art. 49 kpa, poprzez publiczne obwieszczenie.

Odnosząc się do pozostałych przesłanek, organ nie stwierdził naruszenia przepisów o właściwości, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Właściwym organem do wydania przedmiotowych decyzji bezsprzecznie był Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...]. Planowana inwestycja będzie realizowana m.in. na działkach nr [...] gmina [...], obręb [...],[...] miasto [...], obręb [...] [...], które stanowią teren zamknięty na podstawie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 24 marca 2014 r. w sprawie ustalenia terenów, przez które przebiegają linie kolejowe, jako terenów Zamkniętych (Dz. Urz. MIniR z 2014 r., nr 25 poz. 25). Ponadto, zgodnie z art 75 ust. 6 ustawy ooś, w przypadku przedsięwzięcia realizowanego w części na terenie zamkniętym dla całego przedsięwzięcia decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje regionalny dyrektor ochrony środowiska. Tym samym nie ulega wątpliwości, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] posiadał kompetencje do rozpoznania wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia i wydania decyzji z dnia [...] lutego 2015 r., nie doszło zatem do naruszenia właściwości rzeczowej przez organ wydający decyzję. Natomiast jeżeli chodzi o decyzję z dnia [...] grudnia 2016 r., organ wskazał, że również w przypadku tej decyzji Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] był organem właściwym do jej wydania. Zgodnie bowiem z art. 154 § 1 ustawy k.p.a., decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Ww. decyzja została wydana przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] i nie złożono od niej odwołań, w związku z powyższym organ ten był organem właściwym do zmiany tej decyzji.

Organ nadzoru uznał, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi także przesłanka zawarta w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. W przedmiotowej sprawie nie zostało wcześniej wszczęte postępowanie, ani nie wydano merytorycznej decyzji kończącej postępowanie. Natomiast jeżeli chodzi o decyzję z dnia [...] grudnia 2016 r., dotyczy ona zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie jest więc ona tożsama z decyzją dnia [...] lutego 2015 r.

W ocenie organu nie wystąpiła też przesłanka z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., albowiem zaskarżona decyzja rozstrzyga o sytuacji prawnej Operatora Gazociągów Przesyłowych [...] S.A. z siedzibą w [...], Oddział w [...] - podmiotu, który był stroną postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, bowiem posiadał obowiązek prawny w analizowanej sprawie, tj. podejmując się realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia, obowiązany był, na mocy przepisów ustawy ooś, do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Decyzja ta została wydana na rzecz strony, która wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. skutecznie zainicjowała wszczęcie postępowania w przedmiocie jej wydania.

W przypadku przedmiotowej sprawy organ nie stwierdził, by decyzje były niewykonalne w dniu jej wydania, a ich niewykonalność miała charakter trwały, a więc nie zachodzi przesłanka z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.

Ponadto organ nadzoru zbadał, że wykonanie analizowanych decyzji nie spowoduje wystąpienia sytuacji, która prowadziłaby do popełnienia czynu zagrożonego karą, co z kolei uprawniałoby, w myśl art. 156 § 1 pkt. 6 k.p.a., stwierdzenie ich nieważności.

Organ wskazał, że nie można uznać, że decyzje zawierały wadę powodującą ich nieważność z mocy prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., ponieważ brak jest szczególnego przepisu prawa, który przewidywałby skutek w postaci stwierdzenia nieważności decyzji wydanych w przedmiotowej sprawie.

W konkluzji organ wskazał, że nie znalazł podstaw do wskazujących na konieczność wycofania decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z [...] lutego 2015 r. i [...] grudnia 2016 r.

J. F. i M. F. złożyli na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze podniesiono zarzut naruszenia:

przepisów prawa materialnego tj. w szczególności: art. 28 k.p.a., art. 10 k.p.a. w zw. z art. 49 k.p.a.

II. przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy tj.:

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie niezbędnym do wydania decyzji, art. 80 k.p.a. poprzez dowolną a nie swobodną ocenę dowodów, polegającą na oparciu rozstrzygnięcia bez uwzględnienia uzasadnionych interesów odwołujących.

Skarżący wnieśli uchylenie zaskarżonej decyzji Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska jak i uprzednich decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w całości.

W uzasadnieniu strony wskazały, że są właścicielami nieruchomości, a planowana inwestycja ingeruje w ich prawa własności. Podniesiono, że skarżący nie zostali poinformowani w należyty sposób przez organ prowadzący postępowania o toczącym się postępowaniu, a zatem nie mieli z przyczyn obiektywnych możliwości obrony swoich prawa, a o decyzji RDOŚ dowiedzieli się, gdy miała ona już przymiot ostateczności. Strony powołały, że błędna jest ocenia organu, że wystarczające było opublikowanie przez RDOŚ decyzji na tablicach ogłoszeń RDOŚ i kilku urzędów oraz biuletynie informacji publicznej, albowiem obwieszczenie winno zostać umieszczone w takich miejscach i w takiej formie, aby osoby zainteresowane z łatwością mogły zapoznać się z treścią zawiadomienia, winno to być miejscowość, w które strony mieszkają lub maja siedzibę, a nie miejscowość będąca siedzibą organu wydającego akt administracyjny.

W pismach z [...].10.2019 r., [...].10.2019 r., [...].02.2020 r. skarżący podtrzymali swoje stanowisko w sprawie i wnieśli o przeprowadzenie dowodów załączonych do pism, na okoliczność braku powiadomienia stron o toczącym się postępowaniu.

Uczestnik B. S. i J. S. przyłączyli się do stanowiska skarżących, podnosząc, że obwieszczenia nie były wywieszane na terenie gmin, przez które ma przebiegać gazociąg oraz zarzucili naruszenie at. 64 i 32 Konstytucji, art. 6,7,8,9,11,13,15 k.p.a. w zakresie decyzji środowiskowych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Postępowanie w niniejszej sprawie toczyło się w jednym z nadzwyczajnych trybów wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej – stwierdzenia nieważności. Przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały wyczerpująco określone w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji musi być poprzedzone niewątpliwym ustaleniem, że kwestionowana decyzja narusza rażąco prawo, w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), a ustalenia te oparte są na zebranym materiale dowodowym, który to w sposób oczywisty potwierdza.

Rażące naruszenie prawa określa się jako oczywiste naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym. O rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1134/04). W orzecznictwie wskazuje się, że termin "rażący" winien być rozumiany w sposób powszechnie przyjęty. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego "rażący" to "dający się łatwo stwierdzić, wyraźny, oczywisty, niewątpliwy, bezsporny, bardzo duży". Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji skutkiem naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego oraz materialnego, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Zachodzi ona w przypadku, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części (wyrok NSA 21 sierpnia 2001 r., sygn. akt II SA 1726/00, Lex 51233). W konsekwencji traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 1996 r., sygn. akt III SA 565/95, Biul. Skarb. 1997/2/26 i Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1995 r., sygn. akt III ARN 22/95). Oceny legalności decyzji ostatecznej dokonuje się tylko i wyłącznie na podstawie materiałów zgromadzonych w postępowaniu zwykłym, zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej.

W ocenie Sądu organ prawidłowo uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanych decyzji.

Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn.: "Gazociąg [...]—[...]—[...]— wykonanie prac planistycznych, a decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r., zmienił decyzję z dnia [...] lutego 2015 r. stwierdzając brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn.: "Gazociąg [...]—[...]—[...]— Dokonanie prac planistycznych".

Zakwestionowana przez skarżących decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2018 r. została wydana w toku rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wydanych przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...].

Prawidłowo organ ustalił, że w kontrolowanych decyzjach brak jest podstaw do stwierdzenia wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt. 1, 3, 4, 5, 6 i pkt 7 k.p.a. Nie wykazano, aby kwestionowane decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości, dotyczyły sprawy poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, zostały skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie, wykonalność ich budzi wątpliwości, a w razie wykonania decyzji wywołałyby czyn zagrożony karą. Decyzje nie zawierają też wad powodujących ich nieważność z mocy prawa.

Prawidłowo również organ ustalił, że brak jest podstaw do uznania, że decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa określonym w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Sąd podziela wszystkie ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ, wskazane szczegółowo u uzasadnieniu zakwestionowanej decyzji i we wstępnej części uzasadnienia, przyjmując je za własne i uznając, że nie ma potrzeby powtórnego ich przytaczania. Ponadto, Sąd w całości podziela ocenę organu wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Natomiast odnosząc się od zarzutów sformułowanych w skardze, stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uznania, że w sprawie doszło do naruszenia art. 28 k.p.a., 10 k.p.a. w zw. z art. 49 k.p.a. Niewątpliwie J. F. i M. F. posiadają nieruchomości położone w granicach inwestycji oraz w strefie jej oddziaływania, a więc posiadali przymiot strony w postępowaniach prowadzonych przez organ pierwszej oraz drugiej instancji, zgodnie z art. 28 k.p.a.

Natomiast z uwagi na fakt, że liczba stron w przedmiotowym postępowaniu przekroczyła 20, zastosowanie znalazł przepis materialnoprawny wyrażony w art. 74 ust. 3 ustawy dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Zgodnie z dyspozycją ww. przepisu o wszelkich czynnościach podejmowanych przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] strony były zawiadamiane zgodnie z art. 49 k.p.a., tj. poprzez publiczne obwieszczenie. W ten sam sposób byli informowani również skarżący. W ten sposób poinformowano m.in. o wszczęciu postępowania, stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, zapewnieniu udziału społeczeństwa w postępowaniu zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy ooś, wydaniu opinii właściwego organu sanitarnego, uzupełnieniach raportu, zmianach terminu na załatwienie sprawy, możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i zgłoszenia uwag i wniosków przed wydaniem decyzji (art. 10 k.p.a.) oraz o wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W analogiczny sposób organ informował strony postępowania o wszczęciu postępowania w sprawie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz o wydaniu decyzji zmieniającej decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Jak prawidłowo ustalił organ nadzoru obwieszczenia były każdorazowo wywieszane na trasie przebiegu gazociągu, na tablicach ogłoszeń Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...], Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...], Starostwa Powiatowego w [...], Urzędu Miasta [...], Starostwa Powiatowego w [...], Urzędu Miasta [...], Urzędu Gminy [...], Urzędu Gminy [...], Urzędu Gminy [...], Starostwa Powiatowego w [...], Urzędu Gminy [...], Urzędu Miasta [...] oraz Urzędu Gminy [...]. Ponadto obwieszczenia publikowano na stronie internetowej w Biuletynie Informacji Publicznej Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...]. Należy również podzielić ocenę organu, że weryfikacja terminów wywieszenia zawiadomień Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] wskazuje na prawidłowy sposób informowania stron postępowania o podejmowanych przez ww. organ czynnościach administracyjnych. Nie sposób zgodzić się z zarzutami skargi oraz zawartymi w pismach procesowych skarżących i uczestników, że strony postępowania nie zostały zawiadomione w sposób prawidłowy, a obwieszczenia nie były wywieszane w miejscu zamieszkania stron. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że obwieszczenia były wywieszone m.in. w Starostwie Powiatowym w [...], Urzędzie Miasta [...], jak również w Urzędzie Gminy [...]. Na powyższe wskazują dokumenty zgromadzone w aktach administracyjnych, zawierające przedmiotowe zawiadomienia wraz z datami ich wywieszenia "od ...do..." w stosownych urzędach. Nie można również zgodzić się z twierdzeniem skarżących, że jedynym dowodem potwierdzającym wywieszenie obwieszczeń byłyby ich zdjęcia. Wywieszone obwieszczenia znajdują się w aktach sprawy, albowiem po ich usunięciu z tablic ogłoszeń, były one zwracane do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Również nie mogły odnieść skutku zarzuty skarżących, o braku zarejestrowania wywieszanych pism, braków pieczątek i podpisów, skoro z akt sprawy wynika gdzie i w jakim terminie obwieszczenia były wywieszane.

Ponadto, nawet w przypadku niewywieszenia obwieszczeń we wszystkich miejscowościach na trasie przebiegu gazociągu, to uchybienie powyższe nie stanowi postawy do stwierdzenia nieważności decyzji. Zarzuty skarżących w zakresie braku możliwości obrony swych praw mogłyby stanowić podstawę do złożenia wniosku o wznowienie postępowania - art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., i rozpoznawane w postępowaniu nadzwyczajnym, prowadzonym w zakresie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Należy podkreślić, że w trybie postępowania nadzwyczajnego w przedmiocie nieważności decyzji, nie podlegają badaniu okoliczności stanowiące podstawę wznowieniową, kwestia ta jest przesądzona w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2012 r., sygn. akt: II OSK 47/11 CBOSA).

Wskazać również należy, że Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska zawiadomieniami z dnia [...] czerwca 2018 r., znak: [...] oraz [...], poinformował strony, że na żądanie stron wszczęte zostało postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. oraz z dnia [...] grudnia 2016 r. Ponadto wskazał, że strony mogą zapoznać się z aktami sprawy oraz wypowiedzieć co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie do zakończenia ww. postępowania. Żadna ze stron nie skorzystała z przysługującego jej prawa i nie złożyła dodatkowych uwag, ani nie wypowiedziała się co do zebranych dowodów i materiałów. O wydaniu decyzji strony zostały powiadomione zawiadomieniem z dnia [...] września 2018 r., znak: [...]. Obwieszczenia zostały wywieszone na tablicach ogłoszeń urzędów, analogicznie jak w przypadku obwieszczeń organu pierwszej instancji. Ponadto zawiadomienie zostało zamieszczone na tablicy ogłoszeń Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz w Biuletynie Informacji Publicznej Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. Natomiast stronom wnioskującym o stwierdzenie nieważności przedmiotowych decyzji decyzja z dnia [...] września 2018 r. została doręczona bezpośrednio.

W ocenie Sądu nie doszło do naruszenia art. 7, 77 § 1, 107 § 3 oraz 80 k.p.a. Organ nadzoru dokładnie wyjaśnił stan sprawy, zarówno pod względem okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak i stosowania norm prawa materialnego. Brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 77 i 80 k.p.a. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. organ prawidłowo uzasadnił swą decyzję, opisując przebieg całego postępowania, wnioski stron, odnosząc się do wszystkich zarzutów stron sformułowanych we wnioskach o stwierdzenie nieważności decyzji oraz szczegółowo umotywował swą ocenę w aspekcie braku przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. Prawidłowo organ nadzoru uznał, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] nie naruszył ani przepisów prawa procesowego, ani materialnego. Podkreślić należy, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest odrębnym postępowaniem, w którym nie może dochodzić do ponownego rozpatrzenia sprawy, tak jak w postępowaniu odwoławczym. Postępowanie to ma na celu nie merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, ale wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji obarczonych wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, ze względu na to, że stanowią katalog zamknięty, nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Powinny być one interpretowane dosłownie, a nawet zawężająco. Stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją szczególną, godzącą w zasadę trwałości decyzji administracyjnych, zatem zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności musi być oczywiste i oczywistość tę należy wykazać. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała. W ocenie Sądu, ustalenia organu i jego ocena są prawidłowe. Podkreślić jeszcze raz należy, że w postępowaniu nadzwyczajnym nie bada się powtórnie sprawy merytorycznie, a postawę do stwierdzenia nieważności mogą stanowić tylko wady enumeratywnie wyrażone w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a.

Z przedstawionych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - należało orzec jak w sentencji.