Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1858/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-06-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Inne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Zdzienicka - Wiśniewska (spr.) Sędziowie NSA Marek Gorski WSA Alina Dominiak Protokolant Agnieszka Januszewska po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 24 lipca 2002r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia 19 kwietnia 2002r. nr [...] i zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz strony skarżącej kwotę 1440 zł (jeden tysiąc czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 2. powyższe decyzje nie mogą być wykonane.


UZASADNIENIE

3 I SA/Gd 1858/02

U z a s a d n i e n i e

Agencja Celna Nr [...] "M." w imieniu "A" zgłosiła do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar opisany w polu 31 jako "zupy błyskawiczne - zupy i buliony i przetwory z nich - suszone" w ilości 2001 kartonów. Zgłaszający wskazali kod 2104 10 10 0 ze stawką celną autonomiczną w wysokości 25%. Do dokumentu SAD załączono m.in. fakturę Nr 1 z dnia 30.11.2001r. oraz Deklarację Wartości Celnej.

Dyrektor Urzędu Celnego decyzją z dnia 09.01.2002r. uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe i zaklasyfikował przedmiotowy towar do pozycji 1902 (kod PCN 1902 30 10 0) ze stawką celną autonomiczną 40%.

Prezes Głównego Urzędu Ceł, po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia 22.03.2002r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, albowiem WIT wydany dla innego podmiotu nie wiąże w sprawie niniejszej.

Dyrektor Urzędu Celnego decyzją z dnia 19.04.2002r. uznał ww. zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej zup błyskawicznych i określił kwotę wynikającą z długu celnego.

Strona złożyła od powyższej decyzji odwołanie, wnosząc o jej uchylenie w całości, gdyż dotyczy sprawy już rozstrzygniętej decyzją Dyrektora Urzędu Celnego z dnia 18.04.2002r. znak [...], od której również wniesiono odwołanie pismem z dnia 02.05.2002r. zgodnie z pouczeniem.

Pismem z dnia 28.06.2002r. Dyrektor Izby Celnej poinformował stronę, iż właściwą decyzję stanowi pismo z dnia 19.04.2002r. znak [...], wobec czego oba odwołania z dnia 02.05.2002r. zostaną rozpatrzone w odniesieniu do ww. decyzji.

Pismo z 18 IV 2002r. było omyłkowo doręczonym projektem decyzji.

Decyzją z dnia 24 VII 2002r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu wskazano, że Taryfa celna stanowiąca załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000r., oparta jest o nazewnictwo i zasady interpretacji Polskiej Scalonej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego (PCN). Stanowi ona rozwiniętą wersję, 8-znakowego systemu Scalonej Nomenklatury (CN), opracowanego przez Komisję Wspólnot Europejskich i stosowaną w krajach Unii Europejskiej, będącego z kolei rozszerzeniem 6-znakowego międzynarodowego systemu klasyfikacji towarów o nazwie Zharmonizowany System Oznaczania i Kodowania Towarów, opracowanego przez Radę Współpracy Celnej (obecnie Światowa Organizacja Celna) i przyjętego w ramach Międzynarodowej Konwencji w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów, sporządzonej w Brukseli dnia 14 czerwca 1983r. (załącznik do Dz.U. z 1997 r. Nr 11, poz.62), do której Polska przystąpiła dnia l stycznia 1996r. (oświadczenie Rządowe z dnia 30 grudnia 1996r. w sprawie przystąpienia przez Rzeczpospolitą Polską do Międzynarodowej Konwencji w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów - Dz.U. z 1997r. Nr 11 poz.63).

Zgodnie z regułą l Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej tytuły sekcji, działów i poddziałów mają znaczenie wyłącznie orientacyjne; dla celów prawnych klasyfikację towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów, o ile nie są one sprzeczne z treścią powyższych pozycji i uwag. Brzmienie wszystkich pozycji i kodów oraz wszystkich uwag do sekcji i działów ma podstawowe znaczenie przy ustalaniu prawidłowej klasyfikacji.

Zgodnie z regułą 3 (b) do wyrobów stanowiących mieszaniny wyrobów składających się z różnych materiałów lub wytworzonych z różnych komponentów oraz wyrobów stanowiących komplety do sprzedaży detalicznej, których klasyfikacja w myśl reguły 3 (a) nie może być przeprowadzona, należy stosować pozycję obejmującą materiał lub komponent decydujący o zasadniczym charakterze wyrobu, jeżeli takie kryterium jest możliwe do zastosowania.

W wyniku przeprowadzonej rewizji celnej towaru stwierdzono, iż jednostkowe opakowanie tzn. torebka foliowa z nadrukiem MeeMee ZUPA BŁYSKAWICZNA KURCZAK CURRY zawiera suchy, sprasowany makaron oraz dwie małe torebeczki - jedna zawierająca olej, a druga przyprawy. Natomiast z załączonych do akt sprawy dokumentów, w tym faktury Nr l z dnia 30.11.2001r. oraz certyfikatu pochodzenia - Certificate of Origin wynika, że przedmiotem importu w niniejszej sprawie był towar określony jako "INSTANT NOODLE" tj. makaron instant.

Tego typu produkty zgodnie z zasadami Nomenklatury Scalonej, jak również zgodnie z przywołanymi powyżej Ogólnymi Regułami Nomenklatury Scalonej klasyfikuje się do pozycji 1902 Taryfy celnej, która zgodnie z brzmieniem obejmuje "makarony, również gotowane lub nadziewane (mięsem lub innymi substancjami) lub przygotowane inaczej, takie jak spaghetti, rurki, nitki, lasagne, gnocchi, rawioli, cannelloni; kuskus, przygotowany lub nie". O zaklasyfikowaniu przedmiotowego towaru zadecydował skład produktu, którego głównym składnikiem nadającym mu zasadniczy charakter jest suchy makaron instant.

Klasyfikacja importowanego towaru do kodu PCN 2104 10 10 0 nie jest możliwa, bowiem zakres przedmiotowy spornego towaru nie spełnia, wbrew twierdzeniom skarżącego, brzmienia niniejszego kodu. Obejmuje on bowiem "zupy i buliony i przetwory z nich; złożone przetwory spożywcze homogenizowane:

- Zupy i buliony i przetwory z nich:

- Suszone".

Zgodnie z komentarzem do poz. 2104 Taryfy celnej zawartym w "Wyjaśnieniach do Taryfy celnej" stanowiących na mocy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999r. obowiązujący akt prawny (Dz.U. z 1999r. Nr 74 poz. 830) i będących wiernym tłumaczeniem publikacji pt.: "Noty wyjaśniające do Systemu Zharmonizowanego" wydanej przez Radę Współpracy Celnej w Brukseli (WCO) niniejsza pozycja obejmuje:

1) przetwory zup i bulionów wymagające jedynie dodatku wody, mleka itd.;

2) zupy i buliony gotowe do spożycia po podgrzaniu.

Są to produkty powstałe zazwyczaj na bazie produktów roślinnych (mąka, skrobia, spioka, makaron, spaghetti i temu podobne, ryż, ekstrakty roślinne itd.), mięsa, ekstraktów mięsnych, tłuszczu, ryb, skorupiaków, mięczaków lub innych wodnych bezkręgowców, peptonu, aminokwasów lub ekstraktu drożdżowego. Mogą również zawierać znaczne ilości soli. Produkty te występują przeważnie w postaci tabletek, bryłek, kostek lub w postaci proszku lub płynu.

Zarówno skład, jak i postać spornego towaru jest odmienna od wymaganych dla zaklasyfikowania do 2104.

Taryfa celna nie różnicuje towarów w zależności od ich przeznaczenia, z wyjątkiem kiedy brzmienie pozycji tak stanowi. Stąd też nie ma zasadniczego znaczenia, iż w stosunku do importowanego towaru używa się określeń "zupa błyskawiczna makaronowa" jak wskazano w Świadectwie Jakości CIS Nr [...]. Importowany przez stronę towar składa się z zasadniczej części z makaronu, co zadecydowało o jego klasyfikacji do pozycji 1902 Taryfy celnej, w oparciu o regułę 3 (b) Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej zgodnie, z którą towary składające się z różnych materiałów lub komponentów powinny być klasyfikowane tak, jak gdyby składały się z materiału lub komponentu nadającego mu zasadniczy charakter. W przypadku spornego towaru jest to bez wątpienia makaron instant i dlatego towar ten należy klasyfikować do pozycji 1902 Taryfy celnej.

Zgodnie z art.278 § 1, § 2 i art.280 Kodeksu celnego, klasyfikacja towarów zgodnie z Nomenklaturą Scaloną jako jeden z elementów postępowania administracyjnego należy wyłącznie do prowadzących to postępowanie organów celnych. Właściwymi do ustalania kodu PCN towaru są więc jako organ I instancji Naczelnik Urzędu Celnego (poprzednio Dyrektor UC) oraz Dyrektor Izby Celnej jako organ odwoławczy.

Brak zastrzeżeń ze strony organu I instancji odnośnie poprzednio deklarowanego w dokumentach SAD kodu towaru nie przesądza zatem o jego prawidłowości.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pan P. zarzucił obrazę prawa materialnego przez błędne zastosowanie reguły l zawartej w części I lit.C Taryfy celnej i w konsekwencji bezpodstawne oparcie rozstrzygnięcia na regule 3b, ponadto naruszenie art.210 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art.262 Kodeksu celnego.

W uzasadnieniu wskazano, że w sprawie organy wprawdzie odstąpiły od pierwotnych twierdzeń, że WIT wydany dla innego podmiotu może stanowić wiążącą ocenę towaru w niniejszej sprawie, jednakże oparły decyzję na ustaleniach sprzecznych z zebranym materiałem dowodowym. Skład określony na opakowaniu wskazuje, że w torebce znajdują się między innymi kluski instant. Bezpodstawnie kluski utożsamiono z makaronem. Makaron nie zawiera tapioki, cukru i glutanianu sodu i jest inaczej produkowany. Uzyskanie swoistego produktu, jakim są kluski następuje z użyciem obróbki cieplnej parą wodną i smażeniem w gorącym oleju. Sprzecznie z wyjaśnieniami pozycji 2104 skonstatowano, że sporny towar nie odpowiada opisowi tego kodu. Skoro Centralny Inspektorat Standaryzacji wydał świadectwo jakości, to badany towar nie makaronem. Organy pominęły możliwość przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, pominęły dokumenty opracowane przez upoważnione jednostki, koncentrując argumentację jedynie na tym, że wyłącznie organy celne dokonuj ą klasyfikacji. Decyzja została oparta na Wyjaśnieniach do taryfy celnej, jednakże w podstawie prawnej nie wskazano tych przepisów. Dodatkowo strona wskazała, że w sprawie zostały wydane dwie decyzje przez organ I instancji - obie doręczone stronie z pouczeniem o możności złożenia odwołania, z czego strona skorzystała.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że zgodnie z § 2 powołanego przepisu w sprawach tych stosuje się dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżonych decyzji z prawem. W niniejszej sprawie istotna jest ocena prawidłowości wywodów organu II instancji dotyczących dwóch dokumentów wydanych stronie przez Urząd Celny w G.. W aktach sprawy znajduje się pismo nazwane decyzją z dnia 18 kwietnia 2002r., zawierające oznaczenie organu, wskazanie adresata, rozstrzygniecie oraz podpis J. W. - Naczelnika Oddziału wraz z pieczęcią, że działa z upoważnienia Dyrektora Urzędu Celnego . Dokument został doręczony stronie w dniu 22 kwietnia 2002r. z pouczeniem o prawie złożenia odwołania, z czego strona skorzystała, składając środek odwoławczy w dniu 6 maja 2002r. Również w związku z doręczeniem przez ten sam Urząd decyzji z dnia 19 kwietnia 2002r. podpisanej przez Zastępcę Dyrektora D. P. z upoważnienia Dyrektora Urzędu Celnego strona skorzystała z prawa wniesienia odwołania, zarzuty jednak skoncentrowała na wskazaniu uchybienia procesowego w związku z wydaniem przez ten sam organ decyzji w sprawie już rozpoznanej decyzją nieprawomocną z dnia 18 kwietnia 2002r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji lapidarnie stwierdził, że pismem z dnia 28 czerwca 2002r. strona została poinformowana przez Dyrektora Izby Celnej , że właściwą decyzję stanowi pismo z dnia 19 kwietnia 2002r., wobec czego oba odwołania zostaną rozpatrzone w odniesieniu do tej decyzji.

Z pisma wskazanego przez organ II instancji wynika, że właściwą decyzję stanowi pismo z dnia 19 kwietnia 2002r. Jednakże ocena pisma z dnia 18 kwietnia 2002r. dokonana w tym piśmie zawiera sprzeczności. Organ informuje stronę, że pismo to stanowiło projekt decyzji, jednocześnie wywodzi, że decyzja ta obarczona jest wadą nieważności jako podpisana przez osobę, która nie posiadała upoważnienia do podpisywania decyzji wydanych po ponownym rozpatrzeniu sprawy wskutek uchylenia decyzji organu I instancji przez organ wyższego stopnia. Końcowa część wypowiedzi zawierająca ocenę, że dokument jest decyzją jest prawidłowa. Formalnie zawiera wszystkie elementy prawem wymagane, również podpis osoby z potwierdzeniem, że działa z upoważnienia organu, co czyni niemożliwym uznanie dokumentu za projekt przedwcześnie doręczony. Działanie bez upoważnienia przez osobę, która podpisała decyzję, powinno być rozważane jako skutkujące ewentualną nieważnością decyzji. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie jest wystarczający, aby w granicach tej samej sprawy Sąd orzekał również w tym przedmiocie. W świetle powyższych wywodów nie może być uznane za prawidłowe rozpoznanie dwóch złożonych przez stronę odwołań jako jednego. W konsekwencji należy stwierdzić, że wadliwie pozostawiono w aktach nierozpoznane odwołanie od decyzji z dnia 18 kwietnia 2002r., nadając bieg odwołaniu do decyzji z 19 kwietnia 2002r. Ocena zarzutów odwołania nie może być dokonana w piśmie informacyjnym, z pominięciem obowiązku wydania orzeczenia (art.207 Ordynacji podatkowej w zw. z art.262 Kodeksu celnego). Bieg sprawy jest warunkowany rozstrzygnięciem odwołania od decyzji z dnia 18 kwietnia 2002r., zatem na tym etapie sprawy stwierdzona z urzędu wadliwość formalna zaskarżonej decyzji czyni przedwczesnym rozpatrywanie zarzutów merytorycznych zgłoszonych przez stronę.

Z tych względów uznając, że zaskarżona decyzja organu II instancji narusza przepisy postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na mocy art.145 § 1 pkt l c oraz art.209 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1270) orzekł jak w punkcie I wyroku.

Na podstawie art.152 powołanej ustawy orzeczono jak w punkcie II, albowiem treść zaskarżonej decyzji uzasadnia stwierdzenie, że nie może być ona wykonana.