Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 176/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 28 ust. 1, art. 35
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 19 kwietnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2018 roku sprawy ze skargi E. P. i A. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...], znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. oddala skargę; 2. zwraca z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżących E. P. i A. P. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem nadpłaconego wpisu sądowego, zaksięgowanego w dniu 19 stycznia 2018 roku pod pozycją [...]. LS


UZASADNIENIE

Starosta [...] [...] decyzją z dnia [...] nr [...] udzielił Z. S. pozwolenia na nadbudowę i rozbudowę budynku wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek mieszkalny jednorodzinny oraz budową kanalizacji sanitarnej do istniejącego zbiornika na ścieki, budową instalacji wodociągowej na działkach nr ewid. 271/2, 273, 274 położonych w miejscowości K. 4, w gminie R.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli E. i A. P. Strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak określenia obszaru oddziaływania obiektu oraz brak opracowania w zakresie spełnienia przez planowaną inwestycję wymogów oświetlenia i nasłonecznienia oraz niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego w tym zakresie oraz zaniechanie w uzasadnieniu decyzji wskazania przyczyn pominięcia dowodu z wnioskowanego przez skarżących opracowania lub opinii biegłego, co w konsekwencji, doprowadziło do błędnych wniosków w postaci ustalenia, że nadbudowa budynku nie spowoduje uciążliwości dla nieruchomości sąsiednich. Ponadto, strona zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 12, § 13, § 57 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9, art. 3 pkt 20, 22, art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oraz przepisów Kodeksu cywilnego poprzez błędne przyjęcie, że nadbudowa budynku nie spowoduje uciążliwości dla nieruchomości skarżących. Odwołujący się wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Starosty [...] [...] z dnia [...] nr [...] w zakresie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i w tym zakresie zatwierdził projekt zagospodarowania terenu stanowiący załącznik do decyzji, zaś w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że inwestor do wniosku złożonego [...] dołączył: projekt budowlany w 4 egzemplarzach, opracowany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień opracowania projektu lub jego sprawdzenia zaświadczeniami, o których mowa w art. 12 ust. 7 i według złożonego przez projektantów oświadczenia, wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, zawierający informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością nr ewid. 273 i 274 na cele budowlane z dnia 8 marca 2015 r., oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością nr ewid. 271/2 na cele budowlane z dnia 25 kwietnia 2017 r. Ponadto, Wojewoda [...] pismem z 21 sierpnia 2017 r. wezwał inwestora, w terminie 21 dni od daty otrzymania pisma, do przedłożenia projektu zagospodarowania działki lub terenu zgodnego z przepisami § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego uwzględniającego zmiany, które zaszły po zawarciu ugody w zakresie podziału i przeniesienia na inwestora własności działki nr ewid. 271/2. Inwestor przedłożył zatem wymagane prawem dokumenty w przedmiotowej sprawie. Dalej organ wyjaśnił, że przedmiotem niniejszego postępowania jest nadbudowa i rozbudowa budynku wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek mieszkalny jednorodzinny wraz z budową kanalizacji sanitarnej do istniejącego zbiornika na ścieki, budową instalacji wodociągowej na działkach nr ewid. 271/2, 273, 274. Projektowane zamierzenie budowlane ma zostać zrealizowane w granicy z działkami odwołujących się tj. nr ewid. 271/1 i 272. Działki inwestora położone są na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem JMR ustalonym dla jednostki planistycznej J sołectwa K., zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy R. Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy R. Planowana nadbudowa i rozbudowa będzie miała miejsce na terenach o funkcji mieszkaniowej przeznaczonych pod zabudowę zagrodową i mieszkaniową jednorodzinną i jest zgodna z ustaleniami dla tego terenu wskazanymi w § 42 ust. 3 uchwały, w szczególności w zakresie wysokości budynków mieszkaniowych, które ustalono do dwóch kondygnacji oraz intensywności zabudowy do 0,5. Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo określił obszar oddziaływania planowanej inwestycji wskazując działki sąsiadujące bezpośrednio z planowaną inwestycją, tj. działki o numerze ewid. 271/1 i 272. Teren działki o numerze ewid. 273 zabudowany jest budynkiem mieszkalnym, częściowo budynkiem gospodarczym, który zlokalizowany jest równocześnie na działce o numerze ewid. 274 oraz drugim budynkiem gospodarczym przeznaczonym do nadbudowy i rozbudowy wraz ze zmianą jego sposobu użytkowania na budynek mieszkalny. Budynek ten usytuowany jest w granicy sąsiednich działek o numerze ewid. 271/1 i 272 i zostanie nadbudowany do dwóch kondygnacji, zaś rozbudowany od strony południowej o ganek oraz zadaszenia nad wejściami. Do budynku zostanie doprowadzona infrastruktura techniczna wodociągowa z istniejącej na terenie studzienki wodomierzowej, instalacja elektryczna z budynku gospodarczego oraz zostanie wykonana kanalizacja do istniejącego bezodpływowego zbiornika na nieczystości. W zakresie zaś zaopatrzenia w ciepło zostanie wykonana kotłownia na paliwo stałe, która zostanie zlokalizowana w przedmiotowym budynku. Wokół budynku zostanie wykonane utwardzenie terenu. Organ wskazał, że projektowana nadbudowa i rozbudowa jest zgodna z wymaganiami wskazanymi w przepisach techniczno-budowlanych. Zgodnie bowiem z § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie -- w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3 m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowywanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych. Spełniony został również warunek wyrażony w § 12 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia stanowiący, iż odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa. Zarzut skarżących wskazujący na fakt, że planowana inwestycja będzie naruszać przepisy § 13, 57, 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zdaniem organu również jest chybiony. Należy bowiem zauważyć, że przepisy § 13 ust. 1, 57 i 60 ust. 2 rozporządzenia odnoszą się do istniejącej zabudowy. W niniejszej sprawie rozbudowa budynku Z. S. nie spowoduje zacienienia budynku skarżących oraz jego pomieszczeń na przeznaczonych na pobyt ludzi, gdyż działki skarżących o numerach ewid. 271/1 i 272 nie są zabudowane. Organ odwoławczy zauważa jednakże, że analiza zacienienia działek skarżących została przedłożona przez projektanta w piśmie z 16 kwietnia 2015 r. Zgodnie z tą analizą, w związku z nadbudową o 1,4 m od strony działki skarżących, nieznacznie zwiększy się zacienienie działki sąsiedniej. Zacienienie działki o numerze ewid. 272 w momencie najmniej korzystnego ustawienia słońca w południe będzie wynosiło 1,8% powierzchni działki (7,82 m2), zaś działki o numerze ewid. 271/1 - 0,6% powierzchni działki (9,78 m2). Powyższe oznacza, że zarzut niedokładnego opracowania w zakresie wymogów wskazanych w przepisach dotyczących oświetlenia i nasłonecznienia oraz niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego w tym zakresie jest nietrafny i nie zasługuje na uwzględnienie. Ponadto, nie zostały przez odwołujących się przedstawione dowody, które uprawdopodobniłyby twierdzenie, że dowody, na podstawie których organ administracji architektoniczno-budowlanej poczynił ustalenia faktyczne, są niewiarygodne. Organ dodał, że kwestią sporną, która zaistniała na tle przedmiotowej sprawy jest także, czy planowana inwestycja będzie naruszała uzasadniony interes skarżących poprzez zacienienie potencjalnej zabudowy, co do której realizacji istnieje wyłącznie ogólny zamiar właścicieli. Przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane stanowi, iż obiekt budowlany należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Organ zauważył, że planowana inwestycja nie będzie zakłócała korzystania z nieruchomości odwołujących się ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Sam fakt braku zgody skarżących na przedmiotową inwestycję nie znajduje nadto poparcia w przepisach prawa, gdyż obowiązujące przepisy prawa nie przewidują sytuacji, w której realizacja zamierzeń inwestora byłaby uzależniona od uzyskania zgody właściciela sąsiedniej działki. W każdej jednak sytuacji jej realizacja winna być zgodna z przepisami prawa materialnego, które w zależności od rodzaju inwestycji wskazują stosowny tryb postępowania administracyjnego. Zdaniem Wojewody [...] organ I instancji wykazał, iż przedmiotowa inwestycja zaprojektowana została zgodnie z przepisami prawa, w tym spełnia wymóg § 12, 13, 60, 271-273 rozporządzenia Ministra z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto, nie można odmówić wydania pozwolenia na budowę na konkretne zamierzenie inwestycyjne, jeśli spełnione są wszystkie niezbędne wymagania określone przepisami Prawa budowlanego i przepisami wykonawczymi (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego). Odnosząc się do treści art. 5 ust. 1 pkt 8 ustawy Prawo budowlane (odpowiednie usytuowanie budynku na działce) oraz art. 35 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy (zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi), na które powołali się skarżący w odwołaniu, organ stwierdził, że usytuowanie istniejącego budynku gospodarczego planowanego do nadbudowy, rozbudowy i zmiany sposobu użytkowania względem granic działek skarżących nie jest przedmiotem niniejszego postępowania, zaś projekt zagospodarowania terenu załączony do projektu budowlanego jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Ponadto, przepis art. 3 pkt 22 ustawy Prawo budowlane został uchylony. Do wniosku o pozwolenie na przedmiotową inwestycję złożył wymagane prawem dokumenty wystarczające do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Wojewoda uznał tym samym, że spełnione zostały wymogi art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego co oznacza, iż stosownie do art. 35 ust. 4 ww. ustawy, w przypadku spełnienia tych wymogów organ administracji architektoniczno - budowlanej winien wydać decyzję o udzieleniu pozwolenia na budowę. Zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z przepisami prawa, jednakże w wyniku przeprowadzenia postępowania naprawczego Wojewoda [...] uchylił decyzję Starosty [...] [...] w zakresie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i w tym zakresie zatwierdził projekt zagospodarowania terenu stanowiący załącznik do decyzji, zaś w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnieśli E. i A. P. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia poprzez brak określenia obszaru oddziaływania obiektu oraz niedokonanie opracowania w zakresie spełniania przez planowaną inwestycję wymogów oświetlenia i nasłonecznienia oraz niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego, zaniechanie w uzasadnieniu decyzji wskazania przyczyn pominięcia dowodu z wnioskowanego przez skarżących opracowania lub opinii biegłego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnych wniosków w postaci ustalenia, że nadbudowa budynku nie spowoduje uciążliwości dla nieruchomości sąsiednich. Skarżący zarzucili także naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez uznanie, że planowana inwestycja zgodna jest z wymaganiami wskazanymi w tym przepisie, mimo iż przepis ten dotyczy rozbudowy i nadbudowy budynku w zabudowie jednorodzinnej, a nie zagrodowej jak to ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Nadto, wskazali na naruszenie § 13, § 57 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9, art. 3 pkt 20, 22, art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego i art. 144 K.c. oraz art. 32 i 64 Konstytucji RP poprzez błędne przyjęcie, że nadbudowa budynku nie spowoduje uciążliwości dla nieruchomości skarżących, w sytuacji gdy nadbudowa budynku utrudni lub wręcz całkowicie uniemożliwi zabudowę działek 271 i 272 należących do skarżących, a nadto nierozważenie czy wskutek wydania pozytywnej dla wnioskodawcy decyzji ograniczona lub uniemożliwiona zostanie ewentualna zabudowa sąsiedniej nieruchomości niezabudowanej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do regulacji art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.).

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" p.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi w całości lub w części, sąd ją oddala w całości lub w części (art. 151 p.p.s.a.).

Przedmiotem rozpoznawanej skargi jest decyzja Wojewody [...] uchylająca decyzję Starosty [...] [...] z dnia [...] nr [...] w zakresie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i w tym zakresie zatwierdzająca projekt zagospodarowania terenu stanowiący załącznik do decyzji, zaś w pozostałej części utrzymująca w mocy decyzję Starosty udzielającą pozwolenia na nadbudowę i rozbudowę budynku ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek mieszkalny jednorodzinny wraz z budową kanalizacji sanitarnej do istniejącego zbiornika na ścieki, budową instalacji wodociągowej na działkach nr ewid. 271/2, 273, 274 położonych w miejscowości K. 4, w gminie R.

Odwołanie od decyzji pierwszej instancji, a następnie skargę do sądu administracyjnego wywiedli współwłaściciele sąsiedniej nieruchomości (dz. 271/1 i 272) – E. i A. P.

Podstawę prawną kwestionowanych rozstrzygnięć stanowiły przepisy ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Na mocy art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego – w stanie prawnym obowiązującym w dacie orzekania przez organy administracji – przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;

4) wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu – lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego.

W razie stwierdzenia naruszeń w powyższym zakresie, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego). Podkreślić także należy, iż zgodnie z treścią art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

W cytowanym przepisie art. 35 Prawa budowlanego został określony zakres działania organu administracji architektoniczno – budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i wydawaniu pozwolenia na budowę. Warto zwrócić uwagę, że właściwy organ został przede wszystkim pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu. Ocenie organu może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Dopuszczalne jest jedynie sprawdzenie zgodności projektu budowlanego (a więc projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno – budowlanego) z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy oraz wymaganiami ochrony środowiska. Projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega sprawdzeniu tylko pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno – budowlanymi (np. warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). Do obowiązków organu należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia (art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego), a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe (w rozumieniu przepisów rozdziału 2 Prawa budowlanego) uprawnienia budowlane.

W stanie faktycznym sprawy organ pierwszej instancji uznał, że złożony przez inwestora projekt budowlany jest kompletny, a zamierzenie inwestycyjne nie narusza żadnego z przepisów Prawa budowlanego, jest zgodne z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Konsekwencją powyższego stanowiska było wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Z kolei Wojewoda [...] uchylił tę decyzję jedynie w zakresie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu z uwagi na przedłożenie przez inwestora aktualnego projektu zagospodarowania terenu ze względu na zmiany, jakie zaszły po zawarciu ugody w zakresie podziału działki nr 271 na nr 271/1 i nr 271/2 oraz przeniesienia na inwestora własności działki nr ewid. 271/2.

W treści argumentacji skargi jej autorzy sprzeciwili się planowanej inwestycji tj. nadbudowie i rozbudowie budynku gospodarczego i zmianie jego sposobu użytkowania na mieszkalny jednorodzinny, który znajduje się w granicy z ich nieruchomością.

Przypomnieć należy, że w przedmiotowej sprawie zaprojektowano adaptację budynku gospodarczego na cele mieszkalne. Obiekt ma zostać nadbudowany od strony nieruchomości skarżących o 1,4 m oraz ma zostać do niego dobudowany ganek, zadaszenie nad wejściem do planowanej kotłowni oraz zadaszenie tarasu od strony wschodniej.

Planowana inwestycja, jak słusznie zatem podniósł Wojewoda [...] jest zgodna z zapisami obowiązującego dla tego terenu miejscowego planu zagospodarowania, zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy R. nr [...] z dnia [...]. Jak wynika z treści Planu teren objęty inwestycją leży w jednostce planistycznej "JMR" tj. na terenach z przeznaczeniem podstawowym – pod zabudowę zagrodową i mieszkaniową jednorodzinną, przeznaczenie dopuszczalne – pod zabudowę usługową i produkcyjną o uciążliwości nie wykraczającej poza granice działki. Co istotne, z zapisów przedmiotowego planu wynika, że wysokość budynku mieszkalnego nie może przekraczać dwóch kondygnacji (w tym poddasze użytkowe). Intensywność zabudowy może wynosić do 0,5 (stosunek powierzchni całkowitej zabudowy do powierzchni terenu działki budowlanej). Projektowana inwestycja jest zgodna z powołanymi wymogami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Niewątpliwie słusznie także wskazał Wojewoda, że planowana inwestycja jest zgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z § 12 ust. 3 rozporządzenia rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż 3 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy, od granicy z sąsiednią działką budowlaną, dopuszcza się, jeżeli w pasie o szerokości 3 m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także dopuszcza się nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych. Projekt budowlany spełnia powyższe wymagania, bowiem wzdłuż granicy z działkami nr ewid. 271/1 i 272 budynek nie będzie rozbudowywany (nie zmieni swoich wymiarów), zostanie natomiast nadbudowany o jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie nie będzie otworów okiennych lub drzwiowych. Projekt budowlany spełnia także wymagania § 12 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia, zgodnie z którym odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 m od okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa. Zadaszenie tarasu od strony wschodniej będzie w przedmiotowej sprawie wykonane w odległości 1,5 m od granicy, co odpowiada powyższemu przepisowi rozporządzenia.

Podkreślić również wypada, że wbrew opinii skarżących, przedmiotem uwagi projektanta była kwestia zacienienia sąsiedniej nieruchomości, co znajduje swoje potwierdzenie w aktach sprawy (analiza załączona do pisma projektanta z dnia 16 kwietnia 2015 r.). Zaznaczyć jednak należy, że ochronie przed zacienieniem podlegają wyłącznie pomieszczenia mieszkalne, zacienienie działki nie podlega natomiast ochronie (por. np. wyroki WSA: w Łodzi z dnia 28 czerwca 2011 roku, II SA/Łd 497/11; z dnia 25 sierpnia 2010 roku, II SA/Łd 279/10; w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 14 maja 2014 roku, II SA/Go 212/14; w Warszawie z dnia 26 listopada 2004 roku, IV SA 2427/03 i inne; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepisy § 13, § 57 i § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie może mieć zastosowanie tylko do istniejącej zabudowy, nie zaś hipotetycznej, jak w przypadku skarżących. Wynika to wprost z treści przepisu, który umożliwia przeprowadzenie konkretnych obliczeń w odniesieniu do konkretnie istniejącego okna zabudowy przeznaczonej na pobyt ludzi. Nie wyłącza to jednak konieczności dokonania przez organ architektoniczno-budowlany oceny wpływu planowanej inwestycji pod kątem możliwego jej zagospodarowania z punktu widzenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego tj. poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich.

Kwestia odpowiedniego usytuowania obiektu na działce budowlanej pkt 8), jak słusznie zauważył Wojewoda [...], z uwagi na przedmiot sprawy nie mogła z kolei stanowić zainteresowania organów administracyjnych.

Wracając do przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego podkreślenia wymaga, że przepis ten dotyczy uwzględnienia jedynie tych interesów osób trzecich, które stanowią naruszenie ich interesów prawnych i jednocześnie polegają na naruszeniu przepisów prawa, bowiem ochrona wynikająca z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego nie ma charakteru absolutnego. Wymaga zbadania sprawy w całokształcie i wyważenia konkretnych grup interesów. Fakt zacieniania działki sąsiedniej nie oznacza z automatu, że w każdej takiej sprawie dojdzie do naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich. To świadczy wyłącznie o posiadaniu przez właściciela sąsiedniej nieruchomości interesu prawnego, uzasadniającego jego udział w postępowaniu jako strona. Z przeprowadzonej analizy zacieniania wynika, że budynek gospodarczy, planowany do rozbudowy i nadbudowy, powodował już zacienienie działki skarżących, a planowana nadbudowa zwiększy okresowo to zacienienie w przypadku działki nr 272 – o 1,8% powierzchni działki, a w przypadku działki nr 271/1 – o 0,6% powierzchni działki. Planowana inwestycja nie narusza przy tym przepisów technicznych oraz norm prawa miejscowego. W takiej sytuacji nie do pogodzenia z prawem zabudowy byłaby sytuacja, w której prawo inwestora byłoby ograniczone z uwagi na konieczność uwzględnienia interesu właściciela działki sąsiedniej, niezabudowanej, którego plany inwestycyjne nie są jeszcze skonkretyzowane.

Uzupełniając powyższe należy podkreślić, że organ administracji architektoniczno – budowlanej dokonał oceny zamierzenia inwestycyjnego wedle kryteriów przewidzianych w art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z treścią tego przepisu, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ sprawdza m.in. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi. Organ dokonując oceny zgodności zaplanowanej przez inwestora inwestycji uwzględnia treść przepisów prawnych, a przede wszystkim warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W sprawie organ uwzględniając treść tychże przepisów stwierdził, że zaplanowana inwestycja odpowiada przepisom prawa. Organ nie może przy tym ingerować w projekt budowlany narzucając inwestorowi rozwiązania techniczne.

Skarżący w skardze zwrócili uwagę także na naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Odnosząc się do tych argumentów podkreślić wypada, iż w toku postępowania organy stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.). Organy prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 K.p.a.), zatem są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceniają, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.), co powinno znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu skonstruowanym stosownie do wymagań określonych w art. 107 § 3 K.p.a. Wbrew twierdzeniom skarżących postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone w sposób odpowiadający wymaganiom określonym w zacytowanych przepisach, wszystkie okoliczności istotne w sprawie zostały wyjaśnione, co zyskało swoje potwierdzenie w treści dokumentów załączonych do akt administracyjnych i w treści uzasadnienia rozstrzygnięć organów administracji. Niewątpliwie, zakres postępowania wyjaśniającego w sprawie związany jest z przedmiotem postępowania i obejmuje czynności mające wpływ na rozstrzygnięcie. To, że organ nie uznał argumentów skarżących, którzy domagali się uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, nie świadczy o tym, że postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone z naruszeniem wymienionych przepisów.

Końcowo skład orzekający zwraca uwagę na ugruntowany w judykaturze pogląd, że sprzeciw właściciela (współwłaścicieli) sąsiedniej nieruchomości nie może blokować planów inwestycyjnych osoby, która legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jednocześnie – jak wskazano wcześniej – gdy spełnione są wszystkie warunki formalne, organ administracji architektoniczno – budowlanej nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego).

W kontekście powyższego zwrócić uwagę wypada na treść regulacji art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Przepis ten stanowi, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno – budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in. poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym wskazuje się, że pojęcie uzasadnionych interesów osób trzecich winno być interpretowane w oparciu o przesłanki obiektywne, a więc w oparciu o zgodność z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi, z normami obowiązującymi w budownictwie. Jeżeli zatem postępowanie prowadzone w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wykaże sprzeczność z powyższymi wymogami, to spowodowane w wyniku jej realizacji dolegliwości dla otoczenia mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające "uzasadnione interesy osób trzecich" (por. np. wyrok NSA z dnia 1 lutego 2001 roku, IV SA 2085/98; wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 listopada 2009 roku, VII SA/Wa 1476/09 i inne).

Wobec niestwierdzenia naruszenia przepisów Prawa budowlanego, w tym przepisów techniczno – budowlanych, jak i norm planistycznych, Sąd uznał, że w sprawie nie doszło do naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich występujących w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji.

Konkludując, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

M.K.