Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1251/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2020 poz 283
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Fronc (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Paweł Darmoń po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M. J. i R. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2021 r. znak [...] w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję ; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących M. J. i R. Ś. solidarnie kwotę 680 zł ( sześćset osiemdziesiąt złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 września 2021 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. J. oraz R. Ś., utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy M. z dnia 9 lipca 2021 r., znak: [...] w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia pod nazwą "Wydobycie kopalin metodą odkrywkową z obszaru udokumentowanego złoża kruszywa naturalnego Wójcina - Południe" na terenie działek nr [...], [...], [...] położonych w m. Wójcina, gmina M..

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym:

Opisaną na wstępie decyzją Wójta Gminy M. z dnia 9 lipca 2021 r. określono środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia w oparciu o przedłożony przez inwestora raport oddziaływania na środowisko.

Od powyższej decyzji M. J. i R. Ś. złożyli odwołanie, w którym zarzucili naruszenie:

1. art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że przedłożony do akt sprawy raport oddziaływania na środowisko zawiera wszystkie obligatoryjne elementy wymagane przez ww. ustawę, podczas gdy przedmiotowy dokument nie spełnia kryteriów wynikających z ustawy środowiskowej, a tym samym nie może stanowić podstawy merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie,

2. art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej poprzez nieuwzględnienie w wydanej decyzji, że realizowane przedsięwzięcie będzie stanowiło znaczną uciążliwość dla terenów sąsiednich, zwłaszcza w kontekście wpływu hałasu i zapylania powodowanego ruchem maszyn i pojazdów, a także zupełne pominięcie możliwości wystąpienia innych uciążliwości zagrażających zdrowiu mieszkańców oraz ich mieniu, w tym także tych wynikających z emisji zanieczyszczeń powodowanych przez ruch maszyn,

3. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77. k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia w oparciu o niekompletny i nierzetelny raport oddziaływania na środowisko tj. w oparciu o raport pozbawiony obligatoryjnego elementu w postaci istnienia co najmniej trzech wariantów realizacji inwestycji,

4. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77. k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez oparcie wydanej w sprawie decyzji administracyjnej na przedłożonym przez Inwestora raporcie oddziaływania na środowisko, w sytuacji kiedy ww. raport obarczony jest brakiem obiektywizmu oraz uwzględnia wyłącznie interesy inwestora, a tym samym jest dokumentem nierzetelnym i jednostronnym,

5. art. 7 k.p.a. poprzez nieuzasadnione zaniechanie przeprowadzenia przez organ l Instancji dowodu z urzędu w postaci niezależnego raportu oddziaływania na środowisko, w sytuacji kiedy przedłożony przez inwestora raport pozostaje dokumentem niekompletnym oraz pomija interesy ogółu mieszkańców, a w szczególności narusza prawa właścicieli nieruchomości sąsiednich,

6. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wadliwe uznanie, iż prowadzona inwestycja nie spowoduje nadmiernych uciążliwości dla właścicieli nieruchomości sąsiednich, w sytuacji kiedy w związku z planowanym przedsięwzięciem okoliczni mieszkańcy zostaną narażeni na immisję pośrednie w postaci hałasu przekraczającego dopuszczalne prawem normy, znacznego zapylenia i zadymienia w związku z realizowanym wydobyciem oraz przewozem urobku pokopalnianego do miejsca przesiewu, a także immisje bezpośrednie w postaci doprowadzenia przez inwestora do utraty oparcia budynków sąsiednich wskutek działania maszyn wydobywczych i wydobywania urobku z basenu wydobywczego, zbyt blisko zlokalizowanego względem zabudowanych nieruchomości sąsiednich,

7. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, w tym oparcie się przez organ na nierzetelnym raporcie oddziaływania na środowisko, a tym samym nieuwzględnienie tak istotnej okoliczności, że planowane przedsięwzięcie znajduje się w miejscu bezpośrednio sąsiadującym z zabudowaniami mieszkalnymi budynek mieszkalny zlokalizowany na działce nr [...] znajduje się około 10 m od granicy wzmiankowanej inwestycji), zaś eksploatacja przedsięwzięcia nieodzownie wiązać się będzie z występowaniem trwałych i znacznych emisji zanieczyszczeń oraz hałasu, co wpływać będzie zarówno na zdrowie fizyczne, jak i psychiczne osób mieszkających w pobliżu miejsca planowanej inwestycji,

8. art. 85 k.p.a. poprzez nieuzasadnione zaniechanie przeprowadzenia dowodu z oględzin nieruchomości, w sytuacji kiedy takowy dowód pozostawał niezwykle istotny w kontekście ustalenia rzeczywistej odległości obszaru planowanego przedsięwzięcia od nieruchomości będących własnością skarżących.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Na wstępie przytoczono materialnoprawne podstawy rozstrzygnięcia w postaci m.in. art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko oraz stwierdzono, że

analizowane w przedmiotowej sprawie przedsięwzięcie polegać będzie na wydobywaniu kopaliny metodą odkrywkową, a zatem należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których stanowi § 3 ust. 1 pkt 40 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71).

Następnie szczegółowo opisano treść raportu, wskazując m.in., że w raporcie znajduje się opis dwóch wariantów przedsięwzięcia, które przedsięwzięcie to różnicują pod względem zmiany zagospodarowania terenu i budowy kontenera socjalnego. W opinii autora raportu zaproponowany przez inwestora wariant przewiduje prowadzenie działalności zgodnie z przepisami o ochronie środowiska. Organ odwoławczy wskazał, że wariantowość realizacji nie może dotyczyć realizacji przedsięwzięcia w innym miejscu z uwagi na umiejscowienie złoża. Specyfika inwestycji, oraz względy technologiczne nie pozwalają na inne rozwiązania, niż w wariacie zaproponowanym przez wnioskodawcę.

Dalej wskazano, że jeżeli chodzi o poszczególne fazy realizacji przedsięwzięcia i przewidywany wpływ na środowisko, w raporcie wykazano, iż realizacja planowanego przedsięwzięcia będzie powodowała podobne uciążliwości jak etap eksploatacji złoża i będą to oddziaływania porównywalne z inwestycjami budowlanymi. Uciążliwości związane z emisją hałasu oraz niezorganizowaną emisją zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza, powodowana będzie z pracą maszyn (koparka, spycharka) oraz ruchem samochodów ciężarowych. Ponadto faza realizacji związana będzie z powstawaniem odpadów głównie w postaci zużytych olejów silnikowych i przekładniowych, czyściwa zanieczyszczonego smarami.

Oddziaływanie planowanej inwestycji na środowisko w trakcie realizacji można określić jako chwilowe, nieciągłe o niewielkim natężeniu i zasięgu, skoncentrowane na terenie własności inwestora. Odpowiednio zorganizowane zaplecze budowlane, stosowanie wyłącznie sprawnego, będącego w dobrym stanie technicznym sprzętu budowlanego oraz środków transportu, ograniczenie pracy ciężkiego sprzętu wyłącznie do pory dnia spowoduje, że realizacja planowanego przedsięwzięcia nie będzie wywierała znaczącego wpływu na środowisko.

W zakresie emisji hałasu w raporcie znajduje się wniosek, że na podstawie uzyskanych wyników obliczeń można jednoznacznie stwierdzić, że planowane przedsięwzięcie w fazie normalnej eksploatacji i przy określonych założeniach projektowych nie będzie oddziaływać w sposób ponadnormatywny na klimat akustyczny środowiska.

W podsumowaniu powyższych ustaleń autor raportu jednoznacznie stwierdził, że:

- w związku z eksploatacją przedsięwzięcia nie nastąpią niekorzystne zmiany z punktu

widzenia ochrony krajobrazu czy dóbr kultury;

- zarówno faza realizacji jak i eksploatacji przedmiotowej inwestycji nie będzie powodować przekraczania dopuszczalnych standardów jakości środowiska i naruszać interesów osób trzecich;

- emitowany hałas, przy przedstawionych założeniach nie będzie powodować ponadnormatywnego pogorszenia klimatu akustycznego na okolicznych terenach;

- planowany sposób postępowania z wytwarzanymi odpadami nie będzie wywierał negatywnego wpływu na środowisko;

- emisja zanieczyszczeń do powietrza nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych wartości odniesienia.

W opinii organu odwoławczego, wbrew zarzutom odwołania raport jest prawidłowy i może stanowić podstawę do określenia środowiskowych uwarunkowań.

Wyjaśniono też, że ocena organu odnośnie raportu dotyczyć może tylko tego, czy raport jest kompletny i spójny, oraz czy spełnia wymagania ustawowe. Jeżeli natomiast strona kwestionuje treść raportu, to na niej, a nie na organie administracji ciąży obowiązek przedstawienia kontrraportu. Podkreślić należy, że organ nie ma nieograniczonego obowiązku poszukiwania dowodów na potwierdzenie tez podnoszonych przez strony w toku postępowania, w szczególności raport przedłożony przez inwestora nie musi być poddany ocenie przez biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a.

Od powyższej decyzji M. J. i R. Ś. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której zarzucili:

1. obrazę przepisów prawa materialnego, która miała wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (dalej: ustawa środowiskowa) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż przedłożony do akt sprawy raport oddziaływania na środowisko zawiera wszystkie obligatoryjne elementy wymagane przez ww. ustawę, tj. zawiera określenia wariantu proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego, a także racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, wszystkie wraz z uzasadnieniem, podczas gdy przedmiotowy dokument nie spełnia kryteriów wynikających z ustawy środowiskowej, albowiem pomija on w swej treści istnienie racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem tychże wariantów, a tym samym nie może stanowić podstawy merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie,

- art. 66 ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż przedłożony do akt sprawy raport oddziaływania na środowisko zawiera wszystkie obligatoryjne elementy wymagane przez ww. ustawę, tj. zawiera określenie przewidywanego oddziaływania analizowanych wariantów na środowisko, w tym również w przypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej i katastrofy naturalnej i budowlanej, na klimat, w tym emisje gazów cieplarnianych i oddziaływania istotne z punktu widzenia dostosowania do zmian klimatu, a także możliwego transgranicznego oddziaływania na środowisko, a w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej, także wpływu planowanej drogi na bezpieczeństwo ruchu drogowego dla wszystkich wariantów przedsięwzięcia, podczas gdy przedłożony do akt raport zawiera jedynie określenia przewidywanego oddziaływania na środowisko dla wariantu proponowanego przez wnioskodawcę,

- art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej poprzez nieuwzględnienie w wydanej decyzji, iż realizowane przedsięwzięcie będzie stanowiło znaczną uciążliwość dla terenów sąsiednich, zwłaszcza w kontekście wpływu hałasu i zapylania powodowanego ruchem maszyn i pojazdów, a także zupełne pominięcie możliwości wystąpienia innych uciążliwości zagrażających zdrowiu mieszkańców oraz ich mieniu, w tym także tych wynikających z emisji zanieczyszczeń powodowanych przez ruch maszyn,

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia w oparciu o niekompletny, nierzetelny i niespójny raport oddziaływania na środowisko, tj. w oparciu o raport pozbawiony obligatoryjnego elementu w postaci istnienia co najmniej trzech wariantów realizacji inwestycji wraz z ich uzasadnieniem, a także w oparciu o raport pozbawiony określenia przewidywanego oddziaływania analizowanych wariantów na środowisko, w tym również w przypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej i katastrofy naturalnej i budowlanej, na klimat, w tym emisje gazów cieplarnianych i oddziaływania istotne z punktu widzenia dostosowania do zmian klimatu, a także możliwego transgranicznego oddziaływania na środowisko, a w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej, także wpływu planowanej drogi na bezpieczeństwo ruchu drogowego dla wszystkich wariantów przedsięwzięcia,

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez oparcie wydanej w sprawie decyzji administracyjnej na przedłożonym przez Inwestora raporcie oddziaływania na środowisko, w sytuacji kiedy ww. raport obarczony jest brakiem obiektywizmu oraz uwzględnia wyłącznie interesy Inwestora, a tym samym jest dokumentem nierzetelnym i jednostronnym,

- art. 7 k.p.a. poprzez nieuzasadnione zaniechanie przeprowadzenia przez organ I instancji dowodu z urzędu w postaci niezależnego raportu oddziaływania na środowisko, w sytuacji kiedy przedłożony przez inwestora raport pozostaje dokumentem niekompletnym oraz pomija interesy ogółu mieszkańców, a w szczególności narusza prawa właścicieli nieruchomości sąsiednich, a także pozbawiony jest uzasadnienia poszczególnych wariantów przedsięwzięcia,

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wadliwe uznanie, iż prowadzona inwestycja nie spowoduje nadmiernych uciążliwości dla właścicieli nieruchomości sąsiednich, w sytuacji kiedy w związku z planowanym przedsięwzięciem okoliczni mieszkańcy zostaną narażeni na immisję pośrednie w postaci hałasu przekraczającego dopuszczalne prawem normy, znacznego zapylenia i zadymienia w związku z realizowanym wydobyciem oraz przewozem urobku pokopalnianego do miejsca przesiewu, a także immisje bezpośrednie w postaci doprowadzenia przez inwestora do utraty oparcia budynków sąsiednich wskutek działania maszyn wydobywczych i wydobywania urobku z basenu wydobywczego, zbyt blisko zlokalizowanego względem zabudowanych nieruchomości sąsiednich,

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, w tym oparcie się przez organ na nierzetelnym raporcie oddziaływania na środowisko, a tym samym nieuwzględnienie tak istotnej okoliczności, że planowane przedsięwzięcie znajduje się w miejscu bezpośrednio sąsiadującym z zabudowaniami mieszkalnymi (budynek mieszkalny zlokalizowany na działce nr [...] znajduje się około 10 m od granicy wzmiankowanej inwestycji), zaś eksploatacja przedsięwzięcia nieodzownie wiązać się będzie z występowaniem trwałych i znacznych emisji zanieczyszczeń oraz hałasu, co wpływać będzie zarówno na zdrowie fizyczne, jak i psychiczne osób mieszkających w pobliżu miejsca planowanej inwestycji,

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wadliwe uznanie, iż strona odwołująca się winna przedstawić kontrraport dla przedłożonej przez inwestora oceny oddziaływania na środowisko w celu wykazania jego wadliwości, w sytuacji kiedy zalegający w aktach postępowania raport zawiera nieścisłości, jest niespójny oraz nie spełnia wymagań ustawowych, co nie wymaga sporządzenia dodatkowej ekspertyzy specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą co autorzy przedłożonego do akt raportu, która to ekspertyza potwierdzałaby wadliwości przedłożonego do akt raportu,

- art. 138 § 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I Instancji, w sytuacji, kiedy decyzja ta obarczona była błędami wynikającymi z naruszenia prawa materialnego oraz prawa procesowego.

W świetle powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie w całości decyzji organów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania.

Organ odwoławczy wniósł w odpowiedzi o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

W dniu 15 grudnia 2021 r. do Sądu wpłynęło pismo skarżących, w którym złożyli oni wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci postanowienia Komendy Powiatowej Policji w D. T. z dnia 17 grudnia 2021 r. sygn. akt [...] w przedmiocie umorzenia śledztwa, które zostało zatwierdzone postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej w D. T. w dniu 20 grudnia 2021 r. sygn. akt PR [...] oraz dokumentacji zalegającej w aktach powyższego postępowania Prokuratury Rejonowej celem potwierdzenia faktu występowania zanieczyszczeń powierzchni ziemi oraz wody odpadami szkodliwymi w postaci azbestu chryzotylowego na terenie działki nr [...] w miejscowości W., gmina M. w takiej ilości, która powodowałaby zagrożenie dla życia i zdrowia człowieka.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa, a - w myśl art. 135 p.p.s.a. - Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie podniesione przez stronę skarżącą zarzuty zasługują na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2020 r., poz. 283, z późn. zm.).

Nie jest sporne, że planowane przedsięwzięcie zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 2019, poz. 1839), zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego ocena oddziaływania na środowisko jest wymagana. W postępowaniu, ocena okoliczności faktycznych dokonywana jest w oparciu o przygotowany raport, który stanowi istotny środek dowody i który organ obowiązany jest uwzględnić przy wydawaniu decyzji. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, a więc pozytywna decyzja wskazująca, że planowane przez inwestora przedsięwzięcie może być realizowane na warunkach w niej określonych jest wydawana wówczas, gdy zostaną spełnione wymogi określone w art. 80 ust. 1 ustawy.

Stosownie do treści art. 80 ust. 1 ustawy jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę:

1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1;

2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;

3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa;

4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.

Według wymagań określonych przez ustawodawcę organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach ma obowiązek wziąć pod uwagę m.in. ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Organ wydający decyzję środowiskową opiera więc swoje ustalenia i oceny w zakresie wyznaczonym w art. 62 ust. 1 ustawy właśnie na treści raportu. Raport jest najważniejszym dowodem w sprawie i jego racjonalność, logiczność, obiektywizm przedstawionej przez inwestora argumentacji powinien być poddany wnikliwej analizie organu wydającego decyzję, w szczególności pod kątem zawartości wyszczególnionej w art. 66 ustawy. Raport powinien uwzględniać wszystkie potencjalne zagrożenia środowiskowe związane z realizacją planowanej inwestycji. Raport powinien być wszechstronnie przeanalizowany przez organ decyzyjny, a pojawienie się wątpliwości co do jego kompletności, czy rzetelności ocen w nim przedstawionych, zobowiązuje organ prowadzący postępowanie w pierwszej kolejności do uzupełnienia materiału dowodowego w celu rozważenia wszelkich niejasności w stanie faktycznym sprawy.

Odnosząc powyższe założenia do okoliczności niniejszej sprawy niezasadny zdaniem Sądu jest zarzut zawarcia w raporcie wyłącznie dwóch wariantów realizacji inwestycji, a w każdym razie nie stanowi on samodzielnej przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać: opis analizowanych wariantów, w tym (a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego (b) wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Nadto, stosownie do pkt 6 cytowanego przepisu, raport winien zawierać także określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów. Choć brzmienie powyższego przepisu faktycznie wskazuje, że raport powinien zawierać ocenę trzech wariantów przedsięwzięcia, należy pamiętać, że wariant alternatywny musi być również "racjonalny". W jednym ze swoich wyroków NSA podkreślił, że w przypadku braku możliwości określenia wariantu alternatywnego z uwagi na specyfikę zamierzonej inwestycji, nie istnieją dostateczne podstawy do uznania, iż sporządzony w sprawie raport jest obarczony wadą, pozbawiającą go przydatności dla postępowania (wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 1729/16). Skoro w przedmiotowej sprawie planowane przedsięwzięcie polega na eksploatacji złóż naturalnych, które, co oczywiste, nie mogą być przemieszczane – możliwość wariantowania jest znacznie ograniczona. W takiej sytuacji zawarcie w raporcie wyłącznie dwóch wariantów realizacji przedsięwzięcia nie podważa automatycznie prawidłowości tego raportu, o ile zaproponowany przez inwestora wariant będzie jednocześnie najkorzystniejszy dla środowiska.

Sąd nie zgodził się również z zarzutem, jakoby w zaskarżonej decyzji nie uwzględniono, że realizowane przedsięwzięcie będzie stanowiło znaczną uciążliwość dla terenów sąsiednich, zwłaszcza w kontekście hałasu oraz zapylenia powodowanego ruchem maszyn i emisji zanieczyszczeń - z wyłączeniem kwestii azbestu, o czym w dalszej części uzasadnienia. W tym zakresie organy oparły się na treści przedstawionego przez inwestora raportu, w którym zawarto jednoznaczne wnioski w tym zakresie. Z treści raportu wynika, że jego autor ocenił wpływ planowanego przedsięwzięcia zarówno pod kątem emisji hałasu, jak i zanieczyszczeń. W efekcie przeprowadzonej analizy zawarto w raporcie jednoznaczną ocenę, że zarówno emisja hałasu jak i zanieczyszczeń do powietrza nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych wartości. W tym zakresie należy zgodzić się z organem, który podnosił, że jeżeli strona skarżąca nie zgadzała się z treścią raportu, miała możliwość przedstawienia odmiennej ekspertyzy. W orzecznictwie konsekwentnie wskazuje się, że skuteczne podważenie ustaleń raportu winno nastąpić w wyniku przedstawienia równie kompletnej analizy uwarunkowań środowiskowych (tzw. kontrraportu), której wnioski pozostawałyby w sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora (por. wyrok NSA z 28 października 2016 r., II OSK 844/16.; wyrok WSA w Krakowie z 19 września 2016 r., II SA/Kr 795/16; wyrok WSA w Szczecinie z 27 kwietnia 2016 r., II SA/Sz 1496/15).

Zaskarżona decyzja nie mogła się jednak ostać z uwagi na treść przedstawionego przez stronę skarżącą postanowienia Komendy Powiatowej Policji w D. T. z dnia 17 grudnia 2021 r. sygn. akt [...] w przedmiocie umorzenia śledztwa. Wynika z niego, że przeprowadzone przez Pracownię Badań Środowiskowych badania wykazały, iż na działce nr [...], a zatem w miejscu spornego przedsięwzięcia, pobrana próbka gleby zawierała azbest chryzotylowy w ilości do 5%, przy czym zagrożenie emisją włókien azbestu do środowiska może nastąpić tylko w przypadku naruszenia struktury gleby na głębokość ok 1,5 m, np. podczas prac ziemnych.

Wobec tego, że planowane przedsięwzięcie polegać ma właśnie na prowadzeniu prac ziemnych poprzez wydobycie kopalin metodą odkrywkową, a treść przedstawionego przez inwestora raportu nie wskazuje, aby kwestie zawartości azbestu w glebie były w ogóle badane, konieczne jest w opinii Sądu ustalenie, czy gleba na przedmiotowej działce jest faktycznie zanieczyszczona azbestem, a jeżeli tak, to czy prowadzenie prac wydobywczych na tym terenie nie będzie stanowiło zagrożenia dla środowiska. Powyższe kwestie zostaną przez organ ustalone przy ponownym rozpoznaniu odwołania.

Należy bowiem podkreślić, że obowiązkiem organów orzekających w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko jest poczynienie wszechstronnych ustaleń na temat spodziewanego oddziaływania przedsięwzięcia na szeroko rozumiane środowisko, w tym na ludzi (art. 62 ust.1 pkt 1 ww. ustawy).

Reasumując, z uwagi na naruszenie zasad prowadzenia postępowania wyjaśniającego (art. 7 k.p.a.), które okazało się niepełne i nie uwzględniało wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, wymaga ono powtórzenia z uwzględnieniem zaleceń Sądu sformułowanych w niniejszym uzasadnieniu.

W tym stanie rzeczy, Sąd uwzględnił skargę i na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję