Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1262/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-12-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 26
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 623
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne
article: art. 240, art. 70, art. 162
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant st. specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi K. G. – [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe; 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz r. pr. T. S., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295, 20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez K. G. – P. ,,...’’ (strona, skarżący) jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. (dalej: Dyrektor Izby, organ odwoławczy) z ... marca 2013 r. nr ... utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w C. z ... stycznia 2013 r., nr ... o odmowie uchylenia w całości decyzji ostatecznej w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe.

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym.

W dniu ... września 2002 r. na podstawie dokumentu SAD nr ..., strona zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar w postaci obuwia, ze stawką celną konwencyjną.

Po przyjęciu zgłoszenia celnego i przeprowadzeniu jego weryfikacji w trybie art. 70 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 75, poz. 802 ze zm.; dalej: Kodeks celny), decyzją nr ... z ... października 2002 r. Naczelnik Urzędu Celnego ... w W. uznał w/w zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie ustalenia wartości celnej sprowadzonego towaru oraz kwoty wynikającej z długu celnego. Od powyższej decyzji Strona nie wniosła odwołania.

Następnie w ramach kontroli postimportowej organ celny zweryfikował całość dokumentów przedłożonych do odprawy celnej skarżącego. W związku z wątpliwościami dotyczącymi autentyczności przedłożonego do odprawy dowodu pochodzenia towaru zwrócono się do władz celnych Wietnamu z prośbą o dokonanie weryfikacji tego dowodu.

Przy piśmie nr ... z ... września 2003 r. Wietnamska Izba Przemysłowo - Handlowa poinformowała, iż nie wystawiła m.in. świadectwa pochodzenia FORM A nr .... Organ ten oświadczył, że świadectwo jest sfałszowane (sfałszowano podpisy i pieczęcie).

Biorąc pod uwagę wyniki weryfikacji dokumentu pochodzenia, Naczelnik Urzędu Celnego ... w W. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przedmiotowego zgłoszenia celnego, a następnie decyzją nr ... z ... kwietnia 2004 r. uznał zgłoszenie celne SAD nr jw. za nieprawidłowe w zakresie zastosowanej stawki celnej, kraju pochodzenia, wymiaru cła i na tej podstawie określił kwotę podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości. Kwotę wynikającą z długu celnego określono z zastosowaniem stawki celnej autonomicznej podwyższonej o 100%. Organ I instancji obciążył stronę również odsetkami wyrównawczymi oraz określił kwotę odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Decyzję Naczelnika Urzędu Celnego ... w W.skutecznie doręczono stronie postępowania w dniu 4 maja 2004 r. w trybie art. 151 Ordynacji podatkowej.

Odwołanie od ww. decyzji Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. zostało nadane przez stronę w urzędzie pocztowym w dniu ... stycznia 2008 r.,

Postanowieniem z ... sierpnia 2008 r., nr ..., Dyrektor Izby Celnej w W. stwierdził, że odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z ... kwietnia 2004 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia.

Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który postanowieniem z dnia 3 lutego 2009 r. o sygn. akt V SA/Wa 2801/08 odrzucił skargę z uwagi na nieuzupełnienie braku formalnego skargi.

Następnie pismem z ... stycznia 2012 r. skarżący wystąpił do Dyrektora Izby Celnej w W. z wnioskiem o wznowienie postępowań w ... sprawach, m.in. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ...z ... kwietnia 2004 r. Wniosek ten został przekazany do Naczelnika Urzędu Celnego w C. do rozpatrzenia zgodnie z właściwością rzeczową.

Naczelnik Urzędu Celnego w C. postanowieniem nr ... z ... marca 2012 r. pozostawił wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego... w W. nr ...z [...] kwietnia 2004 r. bez rozpatrzenia.

Dyrektor Izby Celnej w W., postanowieniem nr ... z dnia ... lipca 2012 r., stwierdził niedopuszczalność zażalenia wniesionego na powyższe postanowienie.

Pismem z dnia ... lipca 2012 r. skarżący złożył do Naczelnika Urzędu Celnego w C. wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z ... kwietnia 2004 r. na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 w związku z art. 247 § 1 pkt 3, 4 i 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.; dalej: Ordynacja podatkowa).

Niezależnie od powyższego w piśmie z ... lipca 2012 r. skarżący złożył do Dyrektora Izby Celnej w W. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z ... kwietnia 2004 r . na podstawie art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej.

Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją nr ... z ... września 2012 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z dnia ... kwietnia 2004 r.

W wyniku rozpatrzenia odwołania strony Dyrektor Izby decyzją nr ...z ... grudnia 2012 r. utrzymał w mocy ww. decyzję z ... września 2012 r. Na decyzję Dyrektora strona nie wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Niezależnie od powyższego Naczelnik Urzędu Celnego w C. decyzją nr ...z ... września 2012 r. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z ... kwietnia 2004 r. w zakresie należności celnych z uwagi na uchybienie terminowi określonemu w art. 2652 pkt 2 Kodeksu celnego. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w W. nr ... z dnia ... listopada 2012 r. Na ww. decyzję Strona nie wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Postanowieniem nr ... z dnia ... listopada 2012 r. Naczelnik Urzędu Celnego w C. wznowił na wniosek strony z ... lipca 2012 r. postępowanie podatkowe w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z ... kwietnia 2004 r.

Następnie decyzją nr ... z ... stycznia 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego w C. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z ...kwietnia 2004 r. wobec braku istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej.

Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie do Dyrektora Izby. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1) art. 221 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: k.p.a.) oraz art. 63 Konstytucji RP

2) obrazę przepisów Kodeksu celnego to jest art. 2652 pkt 1 tegoż Kodeksu poprzez bezpodstawne jego zastosowanie,

3) obrazę przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności zaś art.223 § 2 tejże Ordynacji,

4) obrazę art.210 § 1 Ordynacji podatkowej.

Dyrektor Izby w następstwie rozpatrzenia odwołania strony zaskarżoną decyzją z ... marca 2013 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w C. z ...stycznia 2013 r.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że strona składając wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego... w W. nr ... z dnia ... kwietnia 2004r. wskazała jako podstawę wznowienia "art. 240 § 1 pkt 5 w związku z art. 247 § 1 pkt 3, 4 i 7 oraz art. 553 § 2 Ordynacji podatkowej". Przypomniał, że Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu wniosku strony o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. z ... kwietnia 2004 r. odmówił, decyzją z ... września 2012 r., wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji – zakresie należności celnych z uwagi na upływ terminu określonego w art. art. 2652 pkt 2 Kodeksu celnego oraz w zakresie podatku od towarów i usług ze względu na uchybienie terminowi wskazanemu w art. 249 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Natomiast rozpatrując wniosek strony z ... lipca 2012 r. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z dnia ... kwietnia 2004r. w zakresie należności celnych Naczelnik Urzędu Celnego w C. decyzją nr ... z ... września 2012 r. odmówił wznowienia postępowania, z uwagi na fakt, iż wniosek strony został złożony po upływie terminu określonego w art. 2652 pkt 2 Kodeksu celnego. Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją nr ... z dnia ... listopada 2012 r. utrzymał w mocy ww. decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w C. Strona nie wniosła skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W.

Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że do rozpatrzenia pozostawał wniosek strony o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego .. w W. nr ... z dnia ... kwietnia 2004 r. w zakresie podatku od towarów i usług. Wyjaśnił, że o konieczności rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z ... kwietnia 2004 r. odrębnymi decyzjami w zakresie należności celnych oraz w zakresie podatku od towarów i usług decyduje różny stan prawny stanowiący podstawę ich wydania. Materialną podstawę prawną decyzji Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. z ... kwietnia 2004 r. w zakresie należności celnych stanowiły przepisy Kodeksu celnego a to oznacza, że wniosek strony o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną w zakresie należności celnych podlegał rozpatrzeniu w trybie, na zasadach i w terminach określonych w art. 262, 2652 pkt 2 Kodeksu celnego w związku z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz.623 z późń. zm). Natomiast wniosek strony o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej powyższą decyzją ostateczną w zakresie podatku od towarów i usług podlegał rozpatrzeniu w trybie, na zasadach i w terminach określonych w art. 240 -246 Ordynacji podatkowej.

Następnie Dyrektor Izby wyjaśnił, że strona składając wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. z ... kwietnia 2004 r. wskazała jako podstawę wznowienia art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. W ocenie wnioskodawcy ww. decyzja ostateczna wydana została z rażącym naruszeniem prawa oraz niedopełnieniem obowiązków przez funkcjonariuszy celnych. W uzasadnieniu strona wskazała, iż w decyzji ostatecznej , z uwagi na niemożność ustalenia kraju pochodzenia towarów, organ celny zastosował stawkę celną autonomiczną podwyższoną o 100% oraz określił odsetki wyrównawcze, zaś dopiero w dniu [...] listopada 2007r. przeprowadził dowód z zeznania biegłego rzeczoznawcy J. Z., która miała ustalić region pochodzenia odprawianych towarów (w toku prowadzenia postępowań w innych sprawach). Zdaniem strony przeprowadzenie tego dowodu winno nastąpić już w 2004 r. w momencie wydawania rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Dodatkowo Strona wniosła o "przedawnienie decyzji z mocy prawa na podstawie art. 244 pkt 3 Kodeksu celnego, mając na uwadze że dług celny wygasa na skutek upływu czasu".

Analizując wskazaną przez stronę przesłankę wznowienia postępowania organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Wyjaśnił, że pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Użyte w tym przepisie wyrazy "wyjdą na jaw" oznaczają, że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, czyli udostępnienia ich organowi. Nowe dowody to takie, które wprawdzie istniały w dacie orzekania, ale organ orzekający tymi dowodami nie dysponował. Natomiast przez pojęcie dowodów lub okoliczności nieznanych organowi, który wydał decyzję, rozumieć trzeba tylko takie dowody, które nie były przedmiotem badania, oraz tylko takie okoliczności, które z badanego materiału nie wynikały. Nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy i mają znaczenie prawne, a więc mają w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych (por. wyrok NSA z 23 maja 2003 r., III SA 2484/01). Ujawnienie nowych okoliczności faktycznych, o jakich mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, nie oznacza sytuacji, w której takie okoliczności są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną (por. wyrok NSA z 21.06.2004 r. - sygn akt FSK 170/04). Błędna ocena okoliczności faktycznej nie jest tym samym co brak wiedzy o tej okoliczności. Są to dwie różne sytuacje. Tylko jedna z nich - ta druga - stanowi przesłankę wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej (por. wyrok WSA w Warszawie z 26.10.2004r., III SA 2928/03, POP 2005/5/116). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażono pogląd, iż nie można przyjąć, że dana okoliczność była nieznana organowi, który wydał decyzję, jeśli wynikała ona z materiałów będących w dyspozycji tego organu (zob. wyrok NSA z 10.02.1999r., III SA 5019/98, ONSA 2000/2/62). Co więcej uważa się, że wznowienie postępowania na podstawie okoliczności lub dowodu znanych organowi wydającemu decyzję w dniu jej wydania, bądź też okoliczności lub dowodu, które wystąpiły po wydaniu decyzji, stanowi przekroczenie prawa w stopniu rażącym w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.

Zdaniem Dyrektora Izby z powyższych rozważań wynika, iż wskazany przez stronę dowód z zeznania biegłego J. Z. przeprowadzony w dniu ... listopada 2007 r. nie wyczerpuje przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania, wskazanej w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, gdyż nie można uznać go za nową okoliczność faktyczną lub nowy dowód w sprawie. Po pierwsze dowód ten nie istniał w dniu wydania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego... w W. z dnia ... kwietnia 2004 r. Po drugie okoliczność ustalenia kraju pochodzenia towarów była przedmiotem badania przez organ celny pierwszej instancji i kwestia stawki celnej zastosowanej w przedmiotowej sprawie oraz określenie należności celnych była przedmiotem ww. orzeczenia Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. Decyzja ta stała się ostateczna i nie została wzruszona w zakresie należności celnych ani w trybie stwierdzenia nieważności decyzji ani w trybie wznowienia postępowania. Okoliczność ta ma doniosłe konsekwencje prawne. W przypadku bowiem gdy dług celny został określony ostateczną decyzją organu celnego, dopóki ta decyzja nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej ustalenia dotyczące elementów niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania takich jak np. należnego cła nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym dla potrzeb prawidłowego określenia należnych podatków z tytułu importu towarów. Dokonywanie w dwóch odrębnych postępowaniach: celnym i podatkowym z których jedno - celne zostało ostatecznie zakończone, różnej oceny tych samych faktów i wiążących się z nimi konsekwencji prawnych godziłoby w zasady demokratycznego państwa prawnego (vide: wyroki NSA z dnia 18.11.2010 r. - sygn. akt I GSK 391/09, z dnia 09.12.2009r. - sygn. akt I FSK 140/09).

W ocenie organu odwoławczego, skoro przedmiotem niniejszego postępowania jest kwestia wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. w zakresie podatku od towarów i usług to w granicach tej sprawy nie mieści się kwestia pochodzenia towarów, stawki celnej oraz wysokości należnego cła, które były przedmiotem odrębnego postępowania. Z powyższych względów powołany przez Stronę dowód z zeznania biegłego J. Z. z dnia ....11.2007r. dotyczący kwestii ustalenia regionu pochodzenia towarów nie stanowi nowego dowodu ani okoliczności istotnej dla sprawy podatkowej. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia podniesionego w odwołaniu Dyrektor Izby wyjaśnił, że zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług należnym z tytułu importu towarów powstaje z mocy prawa, a tym samym decyzja wydana przez organ podatkowy ma charakter deklaratoryjny. Opodatkowaniu tym podatkiem podlega bowiem wykonywanie czynności określonych w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym obowiązującej w dacie przedmiotowego zgłoszenia celnego ( Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późń. zm) i dopiero niewykonanie przez podatnika obowiązków ciążących na nim z mocy prawa uprawnia organ podatkowy do określenia tego zobowiązania. W sytuacji gdy zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej) przedawnienie tego zobowiązania następuje z mocy art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W przedmiotowej sprawie, zobowiązanie podatkowe powstało w dniu ... września 2002 r. (SAD OGL nr ...). W tym dniu towar został bowiem objęty procedurą dopuszczenia do obrotu na podstawie zgłoszenia celnego nr jw. Mając na względzie treść art 70 § 1 Ordynacji podatkowej z dniem 31 grudnia 2007r. następowało przedawnienie zobowiązania podatkowego związanego z importem tegoż towaru. Należy zatem stwierdzić, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. nr ... z ... kwietnia 2004 r. określająca podatek od towarów i usług z tytułu importu przedmiotowego towaru została wydana przed upływem terminu przedawnienia określonego w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.

Organ odwoławczy za bezzasadne uznał również pozostałe zarzuty podniesione w odwołaniu, a dotyczące naruszenia: art. 2652 pkt 1 Kodeksu celnego, art. 221 § 1 k.p.a., art. 63 Konstytucji RP, art. 223 § 2 oraz art. 210 Ordynacji podatkowej.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby z ... marca 2013 r., której zarzucił naruszenie:

1. art. 2652 pkt 1 Kodeksu celnego poprzez bezpodstawne jego zastosowanie;

2. art. 240 § 1 pkt 5 w związku z art. 247 § 1 pkt 3, 4 i 7, art. 210 § 1, art. 233 § 2, art. 139 § 1, 2 i 3, art. 180 oraz art. 162 Ordynacji podatkowej;

3. art.45 Konstytucji RP.

Skarżący w skardze zawarł również wniosek o ,,zastosowanie przywrócenia terminu art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej aby sprawa była ponownie zbadana’’.

W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że jego pełnomocnik zwrócił się do kierownika Oddziału Celnego w C. z wnioskiem o wszczęcie procedury weryfikacyjnej dokumentów ze zgłoszeń celnych. Pomimo tego wniosku organy celne zaniechały weryfikacji, wniosły natomiast zawiadomienie o popełnieniu przez skarżącego przestępstwa polegającego na dopuszczeniu się uszczuplenia na niekorzyść Skarbu Państwa. Wskazał, że organy celne były zainteresowane w przedłużaniu procesu karnego, w którym zapadł wyrok uniewinniający skarżącego z dnia ... czerwca 2011 r., ponieważ proces ten zawieszał terminy przedawnienia w rozpatrywanej sprawie jak i w innych sprawach rozpatrywanych przed WSA w Warszawie. Doprowadziło to likwidacji firmy prowadzonej przez skarżącego. Skarżący zarzucił także nieprawidłowości w działaniu organów celnych polegające na nieuznaniu jego wniosków za odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego... w W. z ... kwietnia 2004 r.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Pełnomocnik skarżącego - ustanowiony z urzędu radca prawny T. S. - na rozprawie poparł skargę. W przedłożonym załączniku do protokołu rozprawy stwierdził, że organy celne błędnie uznały, że nie zaistniała przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5) Ordynacji podatkowej, w postaci ujawnienia się nowych okoliczności faktycznych, istniejących w dniu wydania decyzji z [...] kwietnia 2004 r. nr .... Zdaniem pełnomocnika taką okolicznością faktyczną jest dowód z zeznań biegłego rzeczoznawcy J. Z. z ...listopada 2007 r., która miała ustalić region pochodzenia odprawianych towarów w toku postępowań w innych sprawach. W ocenie pełnomocnika przeprowadzenie takiego dowodu powinno już nastąpić w 2004 r. a treść zeznań biegłego nie mogła być znana organowi celnemu w dacie wydawania decyzji z dnia ... kwietnia 2006 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. Nr 270, dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że zaskarżona decyzja wydana została w tzw. trybie wznowieniowym, zainicjowanym wnioskiem skarżącego z ... lipca 2012 r. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Naczelnika Urzędu Celnego... w W. nr ... z ... kwietnia 2004 r. Instytucja wznowienia postępowania ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia ponownego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli postępowanie przed organem było dotknięte kwalifikowanymi wadami, wyliczonymi wyczerpująco w art. 240 Ordynacji podatkowej. Wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem postępowania. Nie może ono zastępować trybu odwoławczego. Przedmiotem postępowania o wznowienie nie jest bowiem ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności wyliczone w art. 240 §1 Ordynacji podatkowej (por. wyrok NSA z dnia 22 maja 2003 r. III SA 2367/01, lex nr 145008). Jedną z podstawowych zasad postępowania jest zasada trwałości decyzji ostatecznych (art. 128 Ordynacji podatkowej). Doznaje ona ograniczenia tylko w sytuacjach wyjątkowych, gdy decyzja jest obarczona kwalifikowanymi wadami prawnymi.

Zasadnicze znaczenie dla rozpoznania przedmiotowej sprawy ma zatem ustalenie, czy w niniejszej sprawie, zgodnie z żądaniem skarżącego, zachodzą podstawy do wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. W uzasadnieniu wniosku o wznowienie postepowania skarżący podał, że w decyzji ostatecznej z uwagi na niemożność ustalenia kraju pochodzenia towarów, organ celny zastosował stawkę autonomiczną podwyższoną o 100% oraz określił odsetki wyrównawcze, zaś dopiero ... listopada 2007 r. przeprowadził dowód z zeznania biegłego rzeczoznawcy J. Z., która miała ustalić region pochodzenia towarów – w ramach odrębnie prowadzonych postępowań. W ocenie skarżącego przeprowadzenie powyższego dowodu powinno nastąpić już w 2004 r., tj. w dacie wydawania decyzji przez Naczelnika Urzędu Celnego... w W.

Treść przepisu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wskazuje, że warunkiem zaistnienia - wskazanej przez skarżącego we wniosku z [...] lipca 2012 r. - przesłanki wznowienia postępowania jest łączne wystąpienie następujących okoliczności: 1) muszą wyjść na jaw nowe okoliczności lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji; 2) okoliczności te lub dowody mają charakter nowych w odniesieniu do przeprowadzonego postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej; 3) okoliczności lub dowody muszą być istotne dla sprawy, tj. takie, które mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie.

W ocenie Sądu Dyrektor Izby zasadnie stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że powołany przez skarżącego we wniosku o wznowienie postępowania dowód z zeznań biegłego J. Z. przeprowadzony ... listopada 2007 r. nie stanowi przesłanki do wznowienia postępowania uregulowanej w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Powołany dowód nie istniał w dniu wydawania przez Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. decyzji z ... kwietnia 2004 r. nr .... Natomiast ujawnienie nowych okoliczności faktycznych, o jakich mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, nie oznacza sytuacji, w której takie okoliczności są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną (wyrok NSA z 21 czerwca 2004 r., FSK 170/04). Należy zauważyć, że okoliczność ustalenia kraju pochodzenia towaru była analizowana przez organ celny, który wydał decyzję z ... kwietnia 2004 r. zawierającą także rozstrzygnięcie w zakresie zastosowanej stawki celnej oraz należności celnej. Podkreślić należy, że decyzja ostateczna z ... kwietnia 2004 r. w zakresie należności celnych nie została wyeliminowana z obrotu prawnego w żadnym z późniejszych postępowań prowadzonych w tzw. ,,trybach nadzwyczajnych’’. Z akt administracyjnych sprawy wynika niespornie, co zostało szczegółowo opisane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w następstwie złożenia przez skarżącego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej z ... kwietnia 2004 r. Dyrektor Izby Celnej decyzją nr ... z ... września 2012 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji w zakresie należności celnych z uwagi na upływ terminu określonego w art. 265 pkt 2 Kodeksu celnego, zaś w zakresie podatku od towarów i usług ze względu na uchybienie terminowi z art. 249 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W następstwie rozpatrzenia odwołania skarżącego, Dyrektor Izby decyzją nr ... z ... grudnia 2012 r. utrzymał w mocy własną decyzję, przy czym decyzja Dyrektora Izby z ... grudnia 2012 r. nie została zaskarżona do WSA w Warszawie. Należy również przypomnieć, że Naczelnik Urzędu Celnego w C. decyzją nr ... z ... września 2012 r. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z ... kwietnia 2004 r. w zakresie należności celnych z uwagi na uchybienie terminowi określonemu w art. 265 pkt 2 Kodeksu celnego, a decyzja ta utrzymana została w mocy decyzją Dyrektora Izby nr ... z ... listopada 2012 r. Skarżący nie wniósł skargi do WSA w Warszawie na powyższą decyzję Dyrektora Izby. W tej sytuacji Dyrektor Izby słusznie zauważył, że gdy dług celny został określony ostateczną decyzją organu celnego to wynikające z niej ustalenia dotyczące elementów służących do ustalenia podstawy opodatkowania (wysokość należnego cła) nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym czy też sądowoadministracyjnym dotyczącym ostatecznej decyzji w zakresie podatku, w szczególności zaś gdy skarżący nie podważył skutecznie tych ustaleń. Tym samym nieuzasadniony w ocenie Sądu jest zarzut dotyczący naruszenia art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Nietrafne jest również wiązanie zarzutu naruszenia powyższego przepisu z art. 247 § 1 pkt 3,4 i 7 Ordynacji podatkowej, który zawiera przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji i nie ma w ogóle zastosowania do postępowania z wniosku o wznowienie postępowania.

Zdaniem Sądu bezzasadny jest zarzut dotyczący naruszenia art. 2652 pkt 1 Kodeksu celnego, który uprawnia organ celny do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. Podkreślić należy, że przepis ten odnosi się do trybu stwierdzenia nieważności decyzji celnych, nie ma natomiast zastosowania do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną w części określającej zobowiązanie podatkowe. W rozpoznawanej sprawie dotyczącej odmowy uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji ostatecznej z [...] kwietnia 2004 r. - w zakresie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu towaru - organy celne prawidłowo nie zastosowały powyższego przepisu Kodeksu celnego w związku z czym twierdzenie skarżącego o jego bezpodstawnym zastosowaniu nie znajduje uzasadnienia.

Nieuzasadnione są również pozostałe zarzuty podniesione w skardze, dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej. Powołany przez skarżącego art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia: 1) decyzji stronie; 2) zawiadomienia, o którym mowa w art. 103 § 1. Zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (§ 2 art. 162 Ordynacji podatkowej). Przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Przypomnieć w tym miejscu należy, że kwestia terminowości wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego ... w W. z ... kwietnia 2004 r. nr ... była już przedmiotem odrębnego postępowania, w wyniku którego Dyrektor Izby postanowieniem nr ... z ... sierpnia 2008 r. stwierdził, że odwołanie od decyzji z... kwietnia 2004 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 3 lutego 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 2801/08 odrzucił skargę wniesioną na to postanowienie. Wobec nie wzruszenia przez skarżącego powyższego postanowienia Dyrektora Izby oraz związania Sądu granicami rozpoznawanej sprawy (dotyczącej wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną) nie było podstaw do oceny przez Sąd prawidłowości ustalonego przez Dyrektora Izby uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Należy również podkreślić, że zgodnie z art. 163 § 1 Ordynacji podatkowej w sprawie przywrócenia terminu (na podstawie art. 162 Ordynacji podatkowej) postanawia właściwy w sprawie organ podatkowy co oznacza, że zawarty w skardze wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu celnego z ... kwietnia 2004 r. nie mógł zostać uwzględniony przez Sąd w rozpatrywanej sprawie.

Zdaniem Sądu Dyrektor Izby wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył art. 180 oraz art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej. Pierwszy z tych przepisów w § 1 stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Jeżeli przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia, organ podatkowy odbiera od strony na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania; przepis art. 196 § 3 stosuje się odpowiednio (art. 180 § 2 Ordynacji podatkowej). Zgodnie z art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej decyzja zawiera: 1) oznaczenie organu podatkowego; 2) datę jej wydania; 3) oznaczenie strony; 4) powołanie podstawy prawnej; 5) rozstrzygnięcie; 6) uzasadnienie faktyczne i prawne; 7) pouczenie o trybie odwoławczym – jeżeli od decyzji służy odwołanie; 8) podpis osoby upoważnionej, z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego. Skarżący nie wykazał na czym polega naruszenie art. 180 Ordynacji podatkowej w rozpoznawanej sprawie, której - jak zostało wyjaśnione już powyżej - przedmiotem postepowania nie jest ponowne rozpoznanie sprawy lecz zbadanie, czy zaszły przesłanki wznowienia postępowania. Natomiast zaskarżona w rozpatrywanej sprawie decyzja Dyrektora Izby odpowiada wymogom art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów którym dał wiarę oraz przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, natomiast uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Bezpodstawne w ocenie Sądu jest również zarzucanie Dyrektorowi Izby naruszenia art. 139 Ordynacji podatkowej. W rozpatrywanej sprawie odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w C. z ... stycznia 2013 r. wpłynęło do Dyrektora Izby ... lutego 2013 r. W dniu ... lutego 2013 r. wpłynęło do organu odwoławczego pismo skarżącego ,,uzupełnienie złożonego odwołania’’. Natomiast w dniu .. marca 2013 r. Dyrektor Izby rozpatrzył odwołanie skarżącego i wydał zaskarżoną decyzję. Oznacza to, że wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło z zachowaniem terminu wymaganego art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej, który stanowi że załatwienie sprawy w postepowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy. .

Za bezzasadny należy również uznać zarzut naruszenia art. 45 Konstytucji RP. Przepis ten stanowi, iż każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, bezstronny i niezawisły sąd (ust. 1). Wyłączenie jawności rozprawy może nastąpić ze względu na moralność, bezpieczeństwo państwa i porządek publiczny oraz ze względu na ochronę życia prywatnego strony lub inny ważny interes prywatny. Wyrok ogłaszany jest publicznie (ust. 2). Przepis powyższy odnosi się do rozpatrywania spraw przez sądy, nie ma natomiast odniesienia do postępowań prowadzonych przez organy podatkowe lub celne na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej.

Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

W tym stanie rzeczy uznając decyzję za prawidłową, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.