Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 308/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 41a, art. 42 , art. 48
journal: Dz.U. 2021 poz 779
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.
article: art. 146 par. 1, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 9 ust. ust. 1 i 1b pkt 1, ust. 1d i 2, art. 9a, art. 12
journal: Dz.U. 2020 poz 995
law: Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi E. sp. z o.o. z siedzibą w L. na zarządzenie pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. z dnia [...] marca 2021 r. Nr [...] w przedmiocie odpadów I. uchyla zaskarżone zarządzenie pokontrolne, II. zasadza od Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. na rzecz strony skarżącej kwotę [...]- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (dalej też jako [...]WIOŚ) zarządzeniem pokontrolnym z dnia [...] marca 2021 r., nr [...]. , działając na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia [...] lipca 1991 roku o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U z 2020 r. poz. 995 ze zm. dalej u.i.o.ś.) oraz ustaleń kontroli spółki E. Sp. z o.o. w [...], prowadzącej działalność zbierania odpadów na nieruchomości przy ul. [...] w G., przeprowadzonej w dniach od [...] października 2020 r. do [...] grudnia 2020 r., udokumentowanych protokołem kontroli Nr [...], zarządził:

1. Prowadzić działalności zbierania odpadów po uzyskaniu stosownego w tym zakresie zezwolenia.

2. Zapewniać prowadzenie wizyjnego systemu kontroli miejsc magazynowania zgodnie z wymogami prawa.

3. Magazynować odpady olejowe w pojemnikach opisanych zgodnie z wymogami w tym zakresie.

4. Prowadzić działalność zgodnie z wpisem do rejestru podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami (BDO).

Organ wyznaczył termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych w zarządzeniu naruszeń na dzień [...] marca 2021 roku.

Uzasadniając zarządzenie pokontrolne organ wskazał, że w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniach od [...] października 2020 r. do [...] grudnia 2020 r. stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska. Kontrolowany podmiot prowadzi w G. przy ul. [...] działalność zbierania odpadów w oparciu o decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r. udzielającą zezwolenia na zbieranie odpadów. Magazynowanie odpadów prowadzone jest na terenie, do którego podmiot posiada tytuł prawny tj. prawo użytkowania wieczystego gruntu. W czasie oględzin miejsc magazynowania odpadów w dniu [...] października 2020 r. stwierdzono, że do magazynowania poszczególnych rodzajów odpadów podmiot przeznaczył opisane kodami odpadów pojemniki, ustawione na utwardzonym placu w miejscu ogrodzonym, w zamykanych wiatach oraz na wyznaczonym otwartym placu. W chwili oględzin stwierdzono, że kontrolowana Spółka nie magazynuje żadnych zbieranych odpadów.

Dalej organ wyjaśnił, że przedstawiciel kontrolowanej Spółki przesłał w dniu [...] października 2020 r. karty ewidencji odpadów (KEO) i karty przekazania odpadów (KPO), za okres od 2017 r. do dnia kontroli, na podstawie których stwierdzono, że nie zebrano w latach 2017 i 2018 odpadów o kodzie 17 01 03. Natomiast [...] października 2020 r, przesłana została poprawiona ewidencja za rok 2017 oraz korekta złożonego w tym zakresie zbiorczego zestawienia danych o odpadach, które w dniu [...].10.2020 r. zostało sporządzone i przekazane do Marszałka Województwa W.. Dokonano korekty odpadu o kodzie 17 01 03. Organ stwierdził, że brak podstaw do uznania zmian i korekt wprowadzonych przez spółkę po upływie trzech lat.

W konsekwencji [...]WIOŚ stwierdził, że kontrolowany podmiot nie zbierał odpadów przez cały rok 2017 i 2018. Mając na uwadze przepis art. 48 pkt 5) u.odp. zezwolenie na zbieranie odpadów wygasło. Powyższe stwierdzenie skutkowało tym, że od [...] stycznia 2019 r. Spółka zbierała odpady bez wymaganego na podstawie art. 41 ust. 1 u.odp. zezwolenia, a tym samym magazynowała zebrane odpady z naruszeniem art. 25 ust. 3 u.odp., zgodnie z którym magazynowanie odpadów jest prowadzone wyłącznie w ramach wytwarzania, zbierania lub przetwarzania odpadów.

Wobec tego stwierdzone podczas kontroli działanie Spółki w ramach prowadzonej gospodarki odpadami uznano za działanie niedozwolone i zakazano jego prowadzenia do czasu uzyskania stosownego w tym zakresie zezwolenia, stosownie do art. 41 ust. 1 u.odp. (pkt 1 zarządzenia).

Dalej organ wskazał, że w czasie oględzin miejsc magazynowania odpadów, przeprowadzonych w dniu [...] października 2020 r stwierdzono, że do magazynowania odpadów olejowych przeznaczone były beczki, które nie zostały opisane zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z olejami odpadowymi (Dz, U. z 2015 r. poz. 1694). Zgodnie z § 3 ww. rozporządzenia: "oleje odpadowe zbiera się do szczelnych pojemników, wykonanych z materiałów co najmniej trudno zapalnych, odpornych na działanie olejów odpadowych, odprowadzających ładunki elektryczności statycznej, wyposażonych w szczelne zamknięcia i zabezpieczonych przed stłuczeniem. Na pojemnikach umieszcza się w widocznym miejscu: 1) napis " OLEJ ODPADOWY"; 2) kod lub kody odpadów wynikające z rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów; 3) oznakowanie wymagane przepisami dotyczącymi transportu odpadów niebezpiecznych". Organ stwierdził, że w dniu oględzin nie były magazynowane przedmiotowe odpady, jednakże podmiot który zamierza prowadzić ich magazynowanie, powinien zapewnić warunki do ich magazynowania zgodnie z wyżej zacytowanym przepisem prawa (pkt 2 zarządzenia).

Następnie Organ podał, że w trakcie oględzin miejsc magazynowania odpadów stwierdzono również, że miejsca, które zorganizowane zostały w zamykanej wiacie magazynowej nie zostały objęte wizyjnym systemem kontroli, a prowadzony monitoring pozostałych miejsc magazynowania odpadów (na placu i pod wiatami) nie był prowadzony w sposób ciągły, tylko w chwili zarejestrowania ruchu w obrębie pola widzenia kamery. Ponadto podmiot nie przedstawił zapisów z przedmiotowego monitoringu dłuższych niż sprzed 13 dni. Powyższe naruszenia zostały usunięte w czasie trwania kontroli w dniu [...] listopada 2020 r., co zostało potwierdzone przez przedstawiciela kontrolowanej Spółki w pisemnym oświadczeniu z dnia [...] listopada 2020 r.

[...]WIOŚ zwrócił uwagę, że obowiązek wyposażenia miejsc magazynowania odpadów wynikający z art. 25 ust. 6a ww. ustawy o odpadach został wprowadzony do ustawy o odpadach przez art. 1 pkt 1) lit. d ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 1592), zwanej dalej u.o.z.u.o. i zgodnie z art. 17 tej ustawy art. 25 ust 6a wszedł w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, tj. od dnia [...] lutego 2019 r. (ustawa została ogłoszona w dniu [...].08.2018 r.), z tym że od [...] marca 2019 r. zgodnie z art. 12 u.o.z.o. posiadacz odpadów, który przed dniem wejścia w życie ustawy uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów, pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów lub pozwolenie zintegrowane uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów, prowadzący magazynowanie odpadów lub zarządzający składowiskiem odpadów jest obowiązany spełnić wymagania określone w art. 25 ust. 6a i 6b ustawy zmienianej w art. 1 oraz wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie art. 25 ust. 8a tej ustawy w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Organ wskazał, że powyższe dotyczy kontrolowanego podmiotu, ponieważ posiadał on zezwolenie w zakresie zbierania odpadów wydane przed wejściem w życie wymienionej ustawy o odpadach, tj. przed dniem [...] września 2018 r. Ogólne wymagania dotyczące systemu kontroli wizyjnej zostały określone w art. 25 ust. 6b-6e ustawy, natomiast na podstawie art. 25 ust. 8a ww. ustawy o odpadach wydane zostało rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia [...].08.2019 r. w sprawie wizyjnego systemu kontroli miejsca magazynowania lub składowania odpadów (Dz. U. z 2019 r. poz. 1755).

W związku z powyższymi ustaleniami, [...]WIOŚ stwierdził, że kontrolowany podmiot w okresie od [...] marca 2019 roku do [...] listopada 2020 roku dopuścił się deliktu administracyjnego polegającego na nieprowadzeniu wizyjnego systemu kontroli miejsc magazynowania odpadów zlokalizowanych wewnątrz wiaty magazynowej, wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisu z art. 25 ust. 6a u.odp. Ponadto mając na uwadze zamiar zbierania i magazynowania przez podmiot odpadów palnych, m.in. takich jak papier i tektura, odpady tworzyw sztucznych, podmiot, zgodnie z art. 25 ust. 6h ustawy o odpadach, był on zobowiązany zapewnić "(...) dostępność obrazu w czasie rzeczywistym wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska, o którym mowa w ust. 6f przez przekazanie informacji umożliwiających logowanie do wizyjnego systemu kontroli miejsca magazynowania lub składowania odpadów w sposób zapewniający zachowanie tych informacji w poufności". Wyżej wskazaną informację, zgodnie z art. 27 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz, U. z 2019 r. poz. 1579) należało przekazać do dnia [...] września 2019 r. Kontrolowany podmiot przekazał organowi przedmiotowe dane (hasło i login umożliwiające korzystanie on-line z systemu wizyjnego) z przekroczeniem wyżej przywołanego terminu, tj. w dniu [...] grudnia 2019 roku.

Reasumując Organ stwierdził, że Spółka w okresie od [...] marca 2019 r. do dnia [...] listopada 2020 r. dopuściła się deliktu administracyjnego polegającego na prowadzeniu wizyjnego systemu kontroli miejsc magazynowania odpadów niezgodnie z art. 25 ust. 6a u.odp. (pkt 3 zarządzenia).

W zarządzeniu pokontrolnym stwierdzono następnie, że Spółka na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3) u.odp., została wpisana z urzędu do rejestru, o którym mowa w art. 49 ww. ustawy o odpadach pod numerem 000022863. Na podstawie okazanej ewidencji odpadów stwierdzono, że Spółka przynajmniej od [...] lipca 2018 r. wytwarza odpady i na dzień kontroli nie posiadała w tym zakresie wpisu do rejestru, tj. wpisu w dziale XII. Organ zwrócił uwagę, że wytwórca odpadów obowiązany jest do prowadzenia ewidencji odpadów niepodlegających obowiązkowi uzyskania pozwolenia na wytwarzanie odpadów albo pozwolenia zintegrowanego. Wymóg złożenia wniosku o wpis w ww. zakresie wynika z art. 50 ust.1 pkt 5 lit. e ustawy o odpadach, a w przypadku posiadania wpisu w Bazie danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (zwanej dalej "BDO"), powinien on być zgodny ze stanem rzeczywistym. W ocenie organu Spółka była zobowiązana do złożenia wniosku aktualizacyjnego, o którym mowa w art. 59 ust. 1 u.odp. W czasie kontroli ustalono, że Spółka dopiero w dniu [...] października 2020 r. złożyła stosowny wniosek przy użyciu aktualizacyjnego formularza elektronicznego -za pośrednictwem indywidualnego konta w BDO. W związku z czym stwierdzono, że Spółka wytwarza odpady bez wymaganego wpisu do wyżej wskazanego działu XII BDO do dnia uzyskania zmiany przedmiotowego wpisu (pkt 4 zarządzenia).

Na powyższe zarządzenie pokontrolne skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła spółka E. sp. z o.o. w [...]. Spółka wniosła o uchylenie zarządzenia pokontrolnego w zakresie pkt 1 i 3 oraz uznanie przez Sąd uprawnienia spółki, tj. stwierdzenie, że posiada prawo do zbierania odpadów wynikające z decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...]

Skarżąca podniosła następujące zarzuty:

1. naruszenie art. 48 pkt 5 u.odp. w zw. z art. 6, 7, 11, 162 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 poz. 256 dalej: k.p.a.), w zw. z art. 2, 7 Konstytucji RP, poprzez błędne uznanie, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] o zezwoleniu na zbieranie odpadów wygasła z mocy prawa i nie obowiązuje w obrocie prawnym, a tym samym spółka prowadzi działalność w zakresie zbierania odpadów bez wymaganego zezwolenia, gdy tymczasem stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów nie zostało wyrażone w stosownej decyzji administracyjnej, poprzedzonej postępowaniem prowadzonym zgodnie z zasadami k.p.a., w związku z czym strona nie miała realnej możliwości ochrony swoich praw;

2. naruszenie art. 48 pkt 5 u.odp. w zw. z art. 162 k.p.a. w zw. z art. 7, 8, 8a, 77, 80, 107 k.p.a., w zw. z art. 2,7 Konstytucji RP, poprzez:

a. błędne uznanie, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] o zezwoleniu na zbieranie odpadów wygasła z mocy prawa, pomimo że skarżąca (wbrew twierdzeniom organu) w rzeczywistości prowadziła działalność w zakresie zbierania odpadów w 2017 roku, co zostało wykazane KPO nr [...]

b. niezgodną z zasadami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego ocenę zebranego materiału dowodowego i odmowę uznania za wiarygodne przedłożonych dokumentów KPO nr [...] na okoliczność faktycznego prowadzenia działalności w zakresie zbierania odpadów w 2017 roku;

c. brak wyjaśnienia z jakich powodów organ uznał, iż do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji nie ma konieczności przeprowadzenia postępowania administracyjnego, zakończonego wydaniem decyzji administracyjnej.

3. naruszenie art. 33 ust. 2 u.odp. w zw. z § 1, 2, 3 i 4 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z olejami odpadowymi, w zw. z art. 7, 8, 8a, 77, 80,107 k.p.a., w zw. z art. 2, 7 Konstytucji RP, poprzez niezasadne uznanie, że Skarżąca w trakcie kontroli była obowiązana do posiadania odpowiednich pojemników na zużyty olej (opisanych zgodnie z wymaganiami rozporządzenia w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z olejami odpadowymi), gdy tymczasem w trakcie kontroli spółka nie była w posiadaniu odpadów w postaci przepracowanego (zużytego) oleju, wobec czego nie doszło do uchybienia w postaci niespełnienia wymagań dot. odpowiednich pojemników na przepracowany olej.

Uzasadniając skargę Spółka zakwestionowała ustalenia podmiotu kontrolującego, że od [...] stycznia 2019 r. prowadzi działalność w zakresie zbierania odpadów bez zezwolenia (na skutek wygaśnięcia decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów). Podniesiono, że dla potwierdzenia skutku wygaśnięcia decyzji konieczne jest przeprowadzenie stosownego postępowania administracyjnego w sprawie wygaśnięcia decyzji. Wygaśnięcie zezwolenia następuje co do zasady z chwilą zaistnienia okoliczności wskazanej w pkt 1-5 art. 48. Analiza treści przesłanek ujętych w art. 48 pkt 1-5 umożliwia przyjęcie, że decyzja o stwierdzeniu wygaśnięcia zezwolenia może być wydana i na wniosek, i z urzędu. Z uwagi na to, że w ustawie - Prawo ochrony środowiska znajdują się przepisy prawne regulujące zagadnienie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji administracyjnej reglamentującej korzystanie ze środowiska w przypadku art. 48 u.odp. organ ma możliwość zastosowania analogii z ustawy (analogia legis), z jednoczesnym spełnieniem wymogu wynikającego z zasady stosowania przepisu najbardziej podobnego. Podstawę do wszczęcia i prowadzenia postępowania w sprawie wygaśnięcia decyzji stanowią przepisy art. 48 ustawy o odpadach w zw. z art. 162 k.p.a. w zw. z art. 193 Prawa ochrony środowiska (analogia legis). Mając na uwadze powyższe wygaśnięcie decyzji o zbieraniu odpadów powinno zostać potwierdzone w stosownej decyzji administracyjnej "o wygaśnięciu zezwolenia", poprzedzonej dwuinstancyjnym postępowaniem administracyjnym w przedmiocie "stwierdzenia wygaśnięcia". Tylko takie postępowanie gwarantuje stronom należne im uprawnienia procesowe, umożliwia skuteczną obronę praw, inicjatywę dowodową w tym możliwość przedstawienia własnego stanowiska w zakresie ewentualnego skutku wygaśnięcia decyzji.

Ponadto zdaniem skarżącej, wbrew ustaleniom organu w rzeczywistości prowadziła ona działalność polegającą na zbieraniu odpadów w 2017 roku, a jedynie błędnie zaklasyfikowała odpady. Skarżąca w toku kontroli wyjaśniła, iż w roku 2017 miało miejsce zbieranie odpadów. Zostało to udokumentowane m.in. w KPO nr [...] dla odpadu o kodzie 17 01 03. Odpad ten we wcześniej przedstawionych dokumentach został omyłkowo zakwalifikowano jako wytworzony, w rzeczywistości zaś został zebrany przed przekazaniem uprawnionemu podmiotowi.

Skarżąca podkreśliła, że na etapie kontroli po wnikliwym przeanalizowaniu sytuacji okazało się, że w wymaganym czasookresie dwóch lat odpady zostały zebrane. Mimo złożenia stosownych korekt organ nie uwzględnił stanowiska spółki. Organ przyjął, że z materiału dowodowego zebranego podczas kontroli (w szczególności pisemnej informacji stanowiącej załącznik nr [...] oraz dokumentacji ewidencyjno-sprawozdawczej) wynika, że w latach 2017 i 2018 Spółka nie zebrała w miejscu prowadzenia działalności żadnego rodzaju odpadów. Skarżąca podkreśliła, że w sprawie doszło do błędu ludzkiego, za co spółka ponosi niewspółmierne konsekwencje.

Odnosząc się do pkt 3 zarządzenia pokontrolnego spółka wskazała, że w momencie oględzin w miejscu magazynowania odpadów nie posiadała zużytych (przepracowanych) olejów. Potwierdził to sam organ w zaskarżonym zarządzeniu pokontrolnym. Organ stanął jednak na stanowisku, że nawet jeśli zużyte oleje nie były w czasie oględzin magazynowane, to Skarżąca, jako podmiot zamierzający prowadzić ich magazynowanie powinna zapewnić warunki zgodne z rozporządzeniem w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z olejami odpadowymi.

Zdaniem Spółki w przypadku braku odpadów w postaci "przepracowanego" oleju na magazynie, brak jest podstaw prawnych, aby wymagać, by puste opakowania do oleju, lub opakowania, w którym przechowuje się olej nie będący odpadem, były oznakowane zgodnie z przepisami szczegółowymi Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z olejami odpadowymi

Końcowo skarżąca wskazała, że z uwagi na faktyczne prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów w roku 2017, co zostało potwierdzone stosownymi kartami przekazania odpadów oraz oświadczeniami przedstawicieli Spółki, skarżąca na podstawie art. 146 § 2 p.p.s.a. wnosi o uznanie uprawnienia w postaci zezwolenia na zbieranie odpadów w zakresie decyzji Starosty [...] udzielającej zezwolenie na zbieranie odpadów (uznanie, że decyzja ta nie wygasła).

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zarządzeniu pokontrolnym, opisując pokrótce stwierdzone podczas kontroli nieprawidłowości.

Organ wskazał, że jednym z podstawowych obowiązków posiadaczy odpadów jest zgodnie z art. 66 ust. 1 u.odp. prowadzenie ich bieżącej ewidencji. Zmiany w ewidencji odpadów, które zostały wytworzone czy też zebrane w 2017 r., dokonane przez Spółkę po trzech latach od ich wytworzenia czy też zebrania, nie mogą zostać uznane przez organ jako zgodne ze stanem rzeczywistym i mającym miejsce faktycznie w 2017 roku. Tak prowadzona ewidencja odpadów, z nanoszeniem poprawek wynikających – jak wyjaśnił przedstawiciel kontrolowanej Spółki – z "omyłkowej" kwalifikacji odpadów zebranych jako wytworzonych, mogłaby mieć miejsce ewentualnie w czasie bieżącym, tzn. najpóźniej w przeciągu miesiąca od zaistniałej sytuacji. Nie można bowiem przyjąć za wiarygodne, że trzy lata później Spółka dopatruje się uzasadnionych błędów w ewidencji odpadów, prowadzonej w 2017 roku i ma słuszne podstawy do dokonania jakichkolwiek jej zmian.

W zakresie poruszonej w skardze kwestii posiadania przez Spółkę zezwolenia na zbieranie odpadów, gdyż jej wygaśnięcie nie nastąpiło w drodze decyzji administracyjnej, organ stwierdził że spółka nie ma racji, a w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 48 pkt 5 u. odp., organ powinien wygasić zezwolenie z urzędu. Jednakże istotnym w sprawie pozostaje fakt, że decyzja wygaszająca zezwolenie na zbieranie odpadów w wyżej opisanym przypadku ma charakter deklaratoryjny co oznacza, że potwierdza wyłącznie istniejący stan prawny, a nie tworzy nowego.

Dalej organ wskazał, że przedmiotowa kontrola została przeprowadzona w trybie kontroli pozaplanowej na wniosek Starosty [...] z art. 41a ust. 2 u odp. i przy udziale przedstawicieli Starosty, a po kontroli Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska , na podstawie art. 4 1a ust. 3 u odp. wydał postanowienie negatywnie opiniujące spełnienie przez kontrolowaną Spółkę wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska, na które nie służy zażalenie. Zgodnie zaś z art. 41a ust. 1 u odp. zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów oraz pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów są wydawane po przeprowadzeniu przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska, z udziałem przedstawiciela właściwego organu, kontroli instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub miejsc magazynowania odpadów, w których ma być prowadzone przetwarzanie odpadów lub zbieranie odpadów, w zakresie spełniania wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska. W przypadku istotnej zmiany zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie lub przetwarzanie odpadów stosuje się przepisy ust. 1-5a. (art. 41a ust. 6 u.odp.). O przeprowadzenie kontroli, na skutek której wydane zostało sporne zarządzenie pokontrolne wystąpił Starosta [...] w związku z prowadzonym na wniosek skarżącej postępowaniem w sprawie zmiany zezwolenia na zbieranie odpadów. Kontrola odbyła się zatem zgodnie z upoważnieniem ustawowym, określonym w wymienionych przepisach, a także wnioskiem Starosty [...] i dotyczyła nie tylko bieżącego przestrzegania przez Spółkę przepisów ochrony środowiska i decyzji administracyjnych, ale również sposobu dostosowania się Spółki do wnioskowanych warunków w zakresie planowanej działalności.

W związku z powyższym, w kwestii zaskarżenia punktu 3 zarządzenia pokontrolnego, w którym przedstawiciel Spółki został zobowiązany do zapewnienia magazynowanie odpadów olejowych w pojemnikach opisanych zgodnie z wymogami w tym zakresie i który wcześniej nie był kwestionowany przez Spółkę, [...]WIOŚ uznał, że zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. W czasie oględzin miejsc magazynowania odpadów, przeprowadzonych w dniu [...] października 2020 r. stwierdzono, że do magazynowania odpadów olejowych przeznaczone były beczki, które nie zostały opisane zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z olejami odpadowymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 1694). Wprawdzie w dniu oględzin nie były magazynowane przedmiotowe odpady, jednakże zdaniem [...]WIOŚ nie zmienia to faktu, że podmiot który zamierza prowadzić ich magazynowanie, powinien zapewnić warunki do ich magazynowania zgodnie z wyżej zacytowanym przepisem prawa.

[...]WIOŚ wskazał, że w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie znalazły się żadne nowe okoliczności, które mogłyby zmienić stanowisko organu w przedmiotowej sprawie. Ponieważ Spółka dopuściła się wyżej opisanych nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska, przypomnienie o tym obowiązku wynikającym z mocy prawa stało się konieczne i uzasadnione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm. - dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Przy tym, ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, zgodnie z którą sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu było zarządzenie pokontrolne Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2021 r. nr [...], wydane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś., zgodnie z którym na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może:

1) wydać zarządzenie pokontrolne do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej;

1a) wydać na podstawie odrębnych przepisów zalecenia pokontrolne;

2) wydać na podstawie odrębnych przepisów decyzję administracyjną;

3) wszcząć egzekucję, jeżeli obowiązek wynika z mocy prawa lub decyzji administracyjnej.

W orzecznictwie przyjęto, że zarządzenie pokontrolne wydawane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś. może być zaskarżone do sądu administracyjnego jako inny akt lub czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Władczy charakter zarządzenia przejawia się tu w obowiązku informacyjnym jego adresata wynikającym z art. 12 ust. 2 u.i.o.ś., którego zaniechanie lub nieprawidłowe wykonanie stanowi wykroczenie z art. 31a u.i.o.ś. (por. np. wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2009 r. sygn. akt II GSK 1009/08, CBOSA).

Zarządzenie pokontrolne jest aktem o charakterze sygnalizacyjnym, określającym ramowe kierunki postępowania względem osoby zarządzającej podmiotem korzystającym ze środowiska albo innej osoby fizycznej (zob. wyr. NSA z 27.1.2017 r., II OSK 1156/15, CBOSA). W orzecznictwie wskazuje się, że celem zarządzenia pokontrolnego jest oficjalne stwierdzenie, jakie naruszenia obowiązków prawnych wykryto w toku kontroli i zwrócenie – w sposób urzędowy – właściwej osobie uwagi na konieczność podjęcia działań w celu wyeliminowania tych naruszeń. Zarządzenie pokontrolne ma także umożliwić organowi inspekcji ochrony środowiska uzyskanie informacji o tym, czy i jakie działania podjął oraz zrealizował podmiot kontrolowany, aby usunąć stwierdzone naruszenia. Zarządzenie takie stanowi konsekwencję stwierdzonych w trakcie kontroli nieprawidłowości. Badanie jego legalności oznacza konieczność sprawdzenia, czy istniały podstawy do wydania zarządzenia, a to z kolei rodzi potrzebę zbadania, czy naruszenia zostały w prawidłowy sposób stwierdzone, określone i dostatecznie wykazane. W toku kontroli podmiot kontrolowany może wykazywać, że dopełnił wszelkich ciążących na nim obowiązków (zob. wyr. WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 20.6.2018 r., II SA/Go 207/18, CBOSA).

W sprawie istotne jest jednak, w jakich okolicznościach doszło do kontroli skarżącej Spółki. Z protokołu kontroli wynika, że do WIOŚ w P. wpłynął wniosek Starosty [...] o przeprowadzenie kontroli w trybie art. 41a u. odp. w związku ze złożonym przez E. sp. z o.o. wnioskiem o zmianę zezwolenia na zbieranie odpadów. Podjęta kontrola miała charakter pozaplanowy, stosownie do art. 9a ust. 2 u.i.o.ś.

Wobec tego należy wyjaśnić, że organ ochrony środowiska prowadzi kontrole planowe oraz pozaplanowe (art. 9 ust. 1 u.i.o.ś.), przy czym te ostatnie dzieli się na dwie dalsze kategorie, a mianowicie na: (1) kontrole przeprowadzane na wniosek organów administracji publicznej lub podmiotów, o ile przepisy szczególne przewidują możliwość występowania z takim wnioskiem, oraz (2) kontrole interwencyjne (zob. art. 9 ust. 1b u.i.o.ś.). Stosownie do art. 9a ust. 1 u.i.o.ś. kontrolę przedsiębiorców wykonuje się na zasadach określonych w rozdziale 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (w skrócie "p.p."). Jednakże w odniesieniu do kontroli pozaplanowych przedsiębiorców ustawodawca wprowadził w art. 9a ust. 2 u.i.o.ś. istotne odstępstwa od tej zasady, polegające niestosowaniu do takich kontroli przepisów art. 47, art. 48, art. 50, art. 51, art. 54, art. 55 i art. 58 p.p.

Zdaniem Sądu, wobec istnienia wymienionych ustawowych wyłączeń, kontrole pozaplanowe przedsiębiorców powinny być ujmowane oraz interpretowane w charakterze wyjątków od zasady, jaką stanowią kontrole przeprowadzane z pełnym poszanowaniem przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców. A ponieważ wyjątków nie należy interpretować rozszerzająco ("exceptiones non sunt extendendae"), to w szczególności nie mogą być w taki sposób interpretowane przepisy normujące przesłanki oraz zakres kontroli pozaplanowych. Kontrole przeprowadzane na podstawie art. 41a ust. 1 u.o. zaliczają się bezspornie do kontroli pozaplanowych, o jakich mowa w art. 9 ust. 1b pkt 1 u.i.o.ś., czyli kontroli przeprowadzanych na przewidziany w przepisach szczególnych (tu: w art. 41a ust. 2 u.o.) wniosek organu administracji publicznej (w niniejszej sprawie na wniosek Starosty [...]). Skoro zatem w art. 41a ust. 1 u.o. mowa jest expressis verbis o kontroli "instalacji [od [...].09.2021 r. dodano: "lub jej części" – uw. Sądu], obiektu budowlanego lub jego części lub miejsc magazynowania odpadów, w których ma być prowadzone przetwarzanie odpadów lub zbieranie odpadów, w zakresie spełniania wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska", to – zgodnie z przywołaną wyżej dyrektywą interpretacyjną: "exceptiones non sunt extendendae" – wyrażenie to nie może być rozumiane rozszerzająco, jako uprawniające organy Inspekcji do skontrolowania przez pryzmat wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska całości działalności danego podmiotu prowadzonej w kontrolowanej lokalizacji lub z nią związanej (zob. prawomocny wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 października 2021 r. sygn. IV SA/Po 641/21, CBOSA oraz prawomocny wyrok WSA w Poznaniu z dnia 02 listopada 2021 r. sygn. II SA/Po 90/21 wydany również w sprawie skargi spółki E. sp. z o.o. w zbliżonych okolicznościach- uw. Sądu) .

Stosownie do powołanego wyżej art. 41a ust. 1 u.odp. (w brzmieniu obowiązującym w dacie przeprowadzenia kontroli) zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów oraz pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów są wydawane po przeprowadzeniu przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska, z udziałem przedstawiciela właściwego organu, kontroli instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub miejsc magazynowania odpadów, w których ma być prowadzone przetwarzanie odpadów lub zbieranie odpadów, w zakresie spełniania wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska.

Wedle art. 41 ust. 1a u.odp. zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów oraz pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów są wydawane po przeprowadzeniu przez komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej kontroli instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub miejsc magazynowania odpadów, w których ma być prowadzone przetwarzanie odpadów lub zbieranie odpadów, w zakresie spełniania wymagań określonych w przepisach dotyczących ochrony przeciwpożarowej oraz w zakresie zgodności z warunkami ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w operacie przeciwpożarowym, o którym mowa w art. 42 ust. 4b pkt 1, oraz w postanowieniu, o którym mowa w art. 42 ust. 4c.

Zgodnie z art 41a ust. 2 u.odp. do wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska oraz komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej (dalej komendant PSP) z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli występuje właściwy organ, przekazując kopię niezbędnej do przeprowadzenia kontroli dokumentacji, w szczególności wniosku, o którym mowa w art. 42 ust. 1 lub 2, oraz operatu przeciwpożarowego, o którym mowa w art. 42 ust. 4b pkt 1, wraz z postanowieniem, o którym mowa w art. 42 ust. 4c.

Jak wynika z ust. 3 powołanego artykułu po przeprowadzeniu kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska niezwłocznie wydaje postanowienie w przedmiocie spełnienia wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska. Na postanowienie nie służy zażalenie. Stosownie do art. 41a ust. 3a u.odp. podobne postanowienie wydaje też po przeprowadzeniu kontroli komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej w zakresie spełnienia wymagań określonych w przepisach dotyczących ochrony przeciwpożarowej oraz w zakresie zgodności z warunkami ochrony przeciwpożarowej.

Zgodnie z art. 41a ust. 4 u.odp. w przypadku postanowienia wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska negatywnie opiniującego spełnienie wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie lub przetwarzanie odpadów. W przypadku postanowienia komendanta powiatowego (miejskiego) PSP negatywnie opiniującego spełnienie wymagań określonych w przepisach dotyczących ochrony przeciwpożarowej lub zgodność z warunkami ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w operacie przeciwpożarowym, o którym mowa w art. 42 ust. 4b pkt 1, oraz w postanowieniu, o którym mowa w art. 42 ust. 4c, właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie lub przetwarzanie odpadów (ust. 4a).

Według art 41a ust. 6 u.odp. w przypadku istotnej zmiany zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie lub przetwarzanie odpadów stosuje się przepisy ust. 1-5a.

Z powyższego wynika, że przed wydaniem zezwolenia na zbieranie odpadów (odpowiednio zmiany tego zezwolenia, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie) organ, do którego złożono wniosek, przekazuje kopię niezbędnej dokumentacji i występuje z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska (WIOŚ) i komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej. Kontrolowane są instalacje, obiekty budowlane lub ich części, miejsca magazynowania odpadów, w których ma być prowadzone zbieranie odpadów, w zakresie spełniania wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska. Straż pożarna kontroluje, czy w miejscach, w których ma być prowadzone zbieranie odpadów, spełnione są warunki dotyczące ochrony przeciwpożarowej wynikające z przepisów ustawy i operatu przeciwpożarowego, złożonego razem z wnioskiem.

Kontrola kończy się wydaniem dwóch rodzajów postanowień: postanowienia o spełnieniu wymagań ochrony środowiska (przez WIOŚ) i wymagań ochrony przeciwpożarowej (przez komendanta PSP) stosownie do art. 41a ust. 3 i 3a u.odp. albo postanowień negatywnie opiniujących spełnienie ww. wymagań, o czym mowa w art. 41a ust. 4 i 4a u.odp. Przy tym ustawodawca zastrzega, że wydanie zezwolenia/ pozwolenia jest możliwe tylko wtedy, gdy opinie obu organów będą pozytywne. Jeżeli choćby jeden z nich negatywnie zaopiniował spełnienie wymagań, właściwy organ zobligowany jest do wydania decyzji odmawiającej zezwolenia lub pozwolenia (odpowiednio zmiany zezwolenia lub pozwolenia). Od takiej decyzji wnioskodawcy przysługuje odwołanie, w którym może kwestionować opinię wyrażoną w postanowieniu organu kontrolującego, czego nie może uczynić wcześniej, ponieważ wydane po zakończeniu kontroli postanowienie jest niezaskarżalne (zob. komentarz do art 41a u.odp. [w:] Danecka Daria, Radecki Wojciech, Ustawa o odpadach. Komentarz, wyd. V, Wolters Kluwer 2020).

Powołany art. 41a u.odp. nie przewiduje przy tym, aby przeprowadzona przez WIOŚ kontrola miała zakończyć się w inny sposób, niż poprzez wydanie odpowiedniego postanowienia. W szczególności przepis ten nie odsyła do wskazanego wcześniej art. 12 ust. 1 u.i.o.ś. regulującego rodzaje rozstrzygnięć wydawanych przez inspektorów ochrony środowiska, w tym zarządzenia pokontrolnego. Sąd w składzie rozstrzygającym niniejszą sprawę podziela stanowisko zawarte w wyroku WSA w Poznaniu z dnia [...] października 2021 r. sygn. IV SA/Po [...] (przywołane również z wyroku II SA/Po [...] z dnia [...] listopada 2021 r.), że art. 41a ust. 3 u.odp. (i odpowiednio ust. 4) stanowi lex specialis względem ogólnej regulacji z art. 12 ust. 1 u.i.o.ś. Oznacza to, że prowadzona w niniejszej sprawie kontrola w związku z toczącym się postępowaniem w przedmiocie zmiany zezwolenia udzielonego E. sp. z o.o. w Gronówku na zbieranie odpadów, powinna zakończyć się wydaniem postanowienia (negatywnie bądź pozytywnie opiniującego spełnienie wymagań ochrony środowiska) przez [...]WIOŚ, a nie zarządzenia pokontrolnego.

W powołanym wyżej wyroku WSA w Poznaniu zwrócił uwagę na konieczność wąskiej wykładni art. 41a u.odp. z uwzględnieniem tego, że przepis ten co do zasady reguluje postępowanie w przedmiocie uzyskania zezwolenia, czyli takich sytuacji, w których dopiero ma dojść do wydania zezwolenia np. na rzecz podmiotu, który nigdy wcześniej nie prowadził działalności w zakresie zbierania (przetwarzania, wytwarzania) odpadów. Wobec tego przeprowadzona kontrola powinna dotyczyć spełnienia wymogów ochrony środowiska (np. w zakresie posiadania odpowiedniego wyposażenia, zabezpieczenia przez niepożądanymi oddziaływaniem odpadów na środowisko, niekontrolowanego przenikania tych odpadów do środowiska, itp.). Przy czym brak jest dostatecznych podstaw do tego, aby zakres kontroli przewidziany w art. 41a ust. 1 u.odp., mógł być ujmowany szerzej w przypadkach, o których mowa w art. 41a ust. 6 u.odp., czyli w postępowaniach o zmianę posiadanego zezwolenia – skoro ten ostatni przepis nie odsyła do "odpowiedniego" stosowania art. 41a ust. 1 u.odp., co oznacza, że zarówno w przypadku wydawania zezwolenia (po raz pierwszy), jak i w razie jego późniejszej zmiany, art. 41a ust. 1 u.odp. musi być stosowany wprost.

Takie wąskie rozumienie zakresu kontroli prowadzonej na podstawie art. 41a ust. 1 u.o. zapewnia także spójność tego przepisu z dyspozycją art. 41a ust. 3 zdanie pierwsze u.odp., w myśl której po przeprowadzeniu kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska niezwłocznie wydaje postanowienie w przedmiocie spełnienia wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska. Z przywołanego przepisu wynika, że kontrola, o której mowa w art. 41a ust. 1 u.odp., ma służyć wydaniu postanowienia wzmiankowanego w art. 41a ust. 3 u.odp. (lub postanowienia negatywnie opiniującego o którym mowa w ust. 4). Powinna więc ograniczać się jedynie do tych zagadnień, które są niezbędne dla jego wydania. Takim zagadnieniem nie jest np. ocena czy zezwolenie na zbieranie odpadów wygasło. Brak jest przy tym podstaw aby oprócz postanowienia lub zamiast niego WIOŚ wydawał zarządzenie pokontrolne.

Podkreślić trzeba, że w przypadku kontroli pozaplanowej wnioskowej, o jakiej mowa w art. 9 ust. 1b pkt 1 u.i.o.ś. (z jaką mieliśmy do czynienia w rozpoznawanej sprawie), jej zakres wyznaczają każdorazowo odnośne, wyraźnie wspomniane w wymienionym punkcie, "przepisy szczególne" (tu: art. 41a ust. 1 u.o.), a nie same względy celowościowe. Wobec tego kontrola ta nie może wykraczać poza zakres dyspozycji wspomnianego art 41a ust. 1 u.odp.

Jak już wskazano wcześniej kontrola spółki E. sp. z o.o. w Gronówku została wszczęta na wniosek Starosty [...] w związku ze zmianą wydanego przez ten organ na rzecz spółki pozwolenia na zbieranie odpadów z dnia [...] września 2016 r. [...] Brak było podstaw do wydawania przez [...]WIOŚ zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego, w sytuacji gdy wspomniane przepisy ustawy o odpadach przewidują wydanie postanowienia w przedmiocie spełnienia wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska. Powyższe zaś skutkowało koniecznością uchylenia zarządzenia pokontrolnego w całości, niezależnie od stawianych zarzutów i wniosków skargi, o czym Sąd orzekł w pkt I wyroku.

Końcowo Sąd wskazuje, że podziela stanowisko skarżącej, iż w toku postępowania kontrolnego brak jest podstaw do stwierdzenia przez inspektora ochrony środowiska wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów i zobowiązania podmiotu kontrolowanego do uzyskania nowego zezwolenia. Rację ma skarżąca podnosząc, że stwierdzenie wygaśnięcia pozwolenia na zbieranie odpadów wymaga przeprowadzenia odrębnego postępowania, w którym zbadana być powinna kwestia np. nieprowadzenia przez podmiot działalności objętej zezwoleniem przez dwa lata (art. 48 ust. 5 u.odp.) Niewątpliwie wydanie decyzji stwierdzającej wygaśnięcie zezwolenia powinno być poprzedzone stosownym postępowaniem wyjaśniającym, którym nie jest kontrola przeprowadzana w trybie art. 41a u.odp. Ustawa o odpadach posługuje się pojęciem wygaśnięcia zezwolenia na zbieranie odpadów w art 47 ust. 8 u.odp. Podkreślić trzeba, że skarżąca spółka zezwolenie na zbieranie odpadów uzyskała na okres 10 lat (do [...] września 2026 r.), nie sposób więc zgodzić się z takim postępowaniem organu, który w toku kontroli kwestionuje ważność zezwolenia lub wręcz stwierdza jego wygaśnięcie, w szczególności, że WIOŚ nie jest organem władnym do wydania zezwolenia. Wprawdzie ustawodawca w art. 48 u.odp. ograniczył się jedynie do wyliczenia przesłanek wygaśnięcia zezwoleń z mocy prawa – w ustawie o odpadach brak jest przepisu, będącego odpowiednikiem art. 183 ust. 2 ustawy Prawo o ochronie środowiska, zgodnie z którym o wygaśnięciu, cofnięciu oraz ograniczeniu pozwolenia na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii orzeka organ właściwy do wydania pozwolenia. Jednakże biorąc pod uwagę to rozwiązanie oraz art. 162 § 1 k.p.a., należy przyjąć, że organ właściwy do wydania zezwolenia w pierwszej instancji jest także właściwy do stwierdzenia jego wygaśnięcia i powinno być w tym zakresie przeprowadzone stosowne postępowanie.

Reasumując Sąd, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, tj. uchylił zaskarżone zarządzenie pokontrolne.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez Skarżącą koszt wpisu od skargi ([...] zł), wynagrodzenie należne jego zawodowemu pełnomocnikowi, ustalone według stawek minimalnych ([...] zł) zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265), a także koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa ([...] zł) – łącznie: [...] złotych.