Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1075/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6197 Służba Celna
Hasła tematyczne: Służba celna
Skarżony organ: Szef Służby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.223 ust.1, ust.2 pkt 3 i ust.5 oraz art.115 ust.1 pkt 3 lit b
journal: Dz.U. 2009 nr 168 poz 1323
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie NSA Joanna Runge- Lissowska del. NSA Leszek Kiermaszek (spr.) Protokolant specjalista Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1841/11 w sprawie ze skargi T. S. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie mianowania na stopień służbowy oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia

23 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1841/11 oddalił skargę T.S. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie mianowania na stopień służbowy.

Wyrok ten wydany został w następujących okolicznościach sprawy:

Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2009 r., działając na podstawie art. 223 ust. 1 i 4 oraz art. 115 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323), mianował T.S. z dniem 30 listopada 2009 r. na stopień służbowy aspiranta celnego w korpusie aspirantów Służby Celnej.

T.S. w odwołaniu od tej decyzji, wnosząc o mianowanie go na stopień służbowy komisarza celnego w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej, zarzucił organowi wydanie decyzji bez wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy i z naruszeniem prawa, m.in. art. 223 ust. 2 pkt 3 ustawy o Służbie Celnej poprzez jego błędną wykładnię w zakresie rozumienia pojęcia "przed dniem wejścia w życie ustawy" oraz niezastosowanie tego przepisu przy rozstrzyganiu sprawy. Wskazał, że w trakcie pełnienia służby zajmował stanowiska służbowe związane z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników, czego organ pierwszej instancji nie uwzględnił.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] Szef Służby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji w zakresie określenia korpusu. W uzasadnieniu tej decyzji wskazał, że art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej nie mógł mieć zastosowania w sprawie, gdyż w dniu 31 października 2009 r., czyli bezpośrednio przed dniem wejścia w życie ustawy, T.S. zajmował stanowisko eksperta celnego i posiadał stopień służbowy starszego dyspozytora celnego. Przepis art. 17 ust. 1 i ust. 13 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2004 r. Nr 156, poz. 1641 ze zm.) nie zalicza stanowiska eksperta celnego do kategorii stanowisk kierowniczych. Natomiast art. 223 ust. 3 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323) mianowanie do korpusu oficerów młodszych Służby Celnej uzależnia od zajmowania wyższego stanowiska kierowniczego albo stanowiska: kierownika zmiany, referatu oddziału oraz naczelnika wydziału w izbie celnej. Stopień służbowy starszego dyspozytora celnego, który odwołujący posiadał bezpośrednio przed dniem wejścia w życie ustawy, nie upoważniał do określenia stopnia w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej.

Szef Służby Celnej podkreślił, że nie kwestionuje faktu zajmowania w przeszłości przez T.S. stanowisk związanych z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników. Jednakże określone przez regulację art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej mianowanie na stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej uzależnione jest od zajmowania bezpośrednio przed dniem wejścia w życie ustawy stanowiska związanego z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników lub pełnienia obowiązków na tym stanowisku. Użyty w tym przepisie zwrot "przed dniem wejścia w życie ustawy" nie można rozumieć jako odnoszący się do dowolnego okresu, poprzedzającego wejście w życie ustawy o Służbie Celnej. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej umieszczony został w rozdziale 14 ustawy zatytułowanym "Przepisy przejściowe". Normuje on zatem jedynie sytuacje, które mogą pojawić się na tle wprowadzenia w życie nowych uregulowań. Celem ustawodawcy było bowiem dostosowanie zastanego katalogu stopni służbowych do gradacji stopni służbowych wprowadzonych nową ustawą o Służbie Celnej, a jedynie wyjątkowo, w ściśle określonych przypadkach wskazanych w tym przepisie, miało stanowić awans.

Na powyższą decyzję Szefa Służby Celnej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył T.S. wnosząc o uchylenie tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W skardze zawarte zostały zarzuty naruszenia: art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej poprzez jego błędną wykładnię w zakresie pojęcia "przed dniem wejścia w życie ustawy" oraz jego niezastosowanie przy rozstrzygnięciu sprawy; art. 2 i art. 7 Konstytucji RP poprzez działanie organu wbrew zasadzie demokratycznego państwa prawnego, a także zasadzie działania na podstawie i w granicach prawa; art. 6 Kpa poprzez nieuwzględnienie powszechnie obowiązującego przepisu art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej i rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o interpretacje Szefa Służby Celnej oraz art. 7 i art. 77 § 1 Kpa poprzez wydanie decyzji bez niezbędnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie zajmowania przez skarżącego stanowiska związanego z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że zawarte w art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej pojęcie "przed dniem wejścia w życie ustawy" powinno być rozumiane zgodnie z wykładnią językową, jako dowolny okres poprzedzający wejście w życie ustawy. Zastosowanie wykładni przyjętej przez organ, prowadzi do interpretacji rozszerzającej tego zwrotu i stwarza pozaustawowe kryterium sprowadzające się do tego, że okres "przed dniem wejścia w życie ustawy" traktowany jest wyłącznie jako okres trwający co najmniej do dnia wejścia w życie ustawy. Następnie zwrócił uwagę, że od dnia [...] października 2003 r. do dnia

[...] kwietnia 2004 r. kierował sekcją w Urzędzie Celnym [...] , od dnia [...] maja 2004 r. do dnia [...] lipca 2007 r. był kierownikiem referatu w Urzędzie Celnym [...], od dnia [...] lipca 2007 r. do dnia [...] stycznia 2008 r. pełnił obowiązki zastępcy Naczelnika Urzędu Celnego [...], natomiast od dnia [...] stycznia 2008 r. do dnia [..] lutego 2008 r. był zastępcą Naczelnika Urzędu Celnego [...]. Zdaniem skarżącego pominięcie przez organy dyspozycji art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej świadczy o tym, że w postępowaniu nie wyjaśniono, jakie stanowiska skarżący zajmował w trakcie pełnienia swojej służby.

W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 stycznia 2012 r., którym oddalił skargę, wskazał, że zgodnie z art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko, które wiązało się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników, bądź pełnił obowiązki na tym stanowisku oraz pełnił służbę w służbie stałej w stopniu innym, niż wymieniony w pkt 1 i w ust. 2, określa się stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej. Kwestią sporną w rozpatrywanej sprawie jest zaś wykładnia zawartego w tym przepisie zwrotu "przed dniem wejścia w życie ustawy".

Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że zwrot ten może oznaczać zarówno moment bezpośrednio poprzedzający wejście w życie ustawy, jak też dowolny okres przed wejściem w życie tej ustawy. Przy czym niejednoznaczność tej wykładni oznacza konieczność odwołania się do reguł wykładni systemowej oraz celowościowej. Wskazując na zasady wykładni systemowej podniósł, że sporna regulacja umieszczona została w "Rozdziale 14" ustawy o Służbie Celnej, zatytułowanym "Przepisy przejściowe". W art. 223 ust. 2 – 6 tej ustawy zawarte zostały szczegółowe wytyczne dotyczące przyporządkowania do określonych korpusów, z uwzględnieniem posiadanych przez funkcjonariuszy celnych stopni służbowych "przed dniem wejścia w życie ustawy". W ocenie Sądu pierwszej instancji zwrot ten należy interpretować w taki sam sposób w odniesieniu do wszystkich przepisów przejściowych, w których został użyty w tym artykule.

Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że obowiązująca ustawa o Służbie Celnej miała na celu, między innymi, uporządkowanie zakresu stanowisk i stopni służbowych funkcjonariuszy celnych oraz stworzenie korpusów stopni służbowych, zgodnie z wzorem przyjętym w innych służbach mundurowych. Stopnie służbowe określone w art. 8 ust. 1 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej zostały na gruncie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej przyporządkowane do określonych korpusów. Wspomniane przypisanie do korpusów nie jest uzależnione od okresu służby, posiadanych kompetencji, doświadczenia, ale jedynie od stopnia, który funkcjonariusze mieli "przed dniem wejścia w życie ustawy". Przepis art. 223 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej nie pozostawia kwestii mianowania funkcjonariuszy uznaniu administracyjnemu. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że celem tej regulacji nie było awansowanie, które uwzględniałoby dotychczasowy przebieg służby, przebyte szkolenia, podniesione kwalifikacje, lecz tylko przeniesienie funkcjonariuszy w zakres nowej regulacji prawnej. Wobec tego zwrot "przed dniem wejścia w życie ustawy" należy interpretować jako odnoszący się do momentu bezpośrednio poprzedzającego wejście w życie ustawy. Założenie, że chodzi w nim o dowolny okres przed wejściem w życie tej ustawy, prowadziłoby do uznaniowości w zakresie przyporządkowania funkcjonariuszy do określonych korpusów w zależności od tego, jaki okres służby danego funkcjonariusza, poprzedzający wejście w życie ustawy, kierownik urzędu wziąłby pod uwagę.

Dokonując oceny dalszych zarzutów skargi Sąd pierwszej instancji podkreślił, że nie kwestionuje faktu pełnienia przez skarżącego w przeszłości stanowiska związanego z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników. Jednak okoliczność, że w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej skarżący nie pełnił tych funkcji powoduje, że okoliczność ta nie ma żadnego znaczenia przy wydawaniu decyzji.

Sąd pierwszej instancji odwołał się do treści uchwały Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II PZP 5/10 wskazując, że dla stosunków służbowych stanowiących podstawę pełnienia służby w tzw. służbach mundurowych charakterystyczną, szczególną cechą jest podległość służbowa, której znaczny zakres powoduje, iż w tych stosunkach nie ma równorzędności podmiotów. Przełożony zyskuje znaczną dyskrecjonalną władzę kształtowania sytuacji prawnej podwładnego. To przełożony decyduje o mianowaniu na określony stopień służbowy, w tym właśnie objawia się podległość służbowa funkcjonariusza. Sąd Najwyższy potwierdził pogląd dominujący w orzecznictwie sądów administracyjnych, że ochronie prawnej podlega istnienie stosunku służbowego w służbach mundurowych i jego inne istotne elementy, natomiast nie jest nią objęty wniosek o awans na wyższy stopień służbowy, ponieważ takie roszczenie funkcjonariuszowi nie przysługuje. Sprawy wynikające z relacji między przełożonym i podwładnym uznawane są za należące do zakresu wewnętrznej sfery działania służb, w których prawo do sądu jest ograniczone. Jest to konsekwencją szczególnych cech występujących w służbach mundurowych, takich jak: nadrzędność i podrzędność, stosunek służbowy oraz związana z tym dyspozycyjność.

Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniósł T.S., reprezentowany przez radcę prawnego. Pełnomocnik wnoszącego skargę kasacyjną zaskarżając ten wyrok w całości wniósł o jego uchylenie i rozpoznanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W skardze kasacyjnej podniesiony został zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej w zakresie pojęcia "przed dniem wejścia w życie ustawy".

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że zwrot "przed wejściem w życie ustawy" należy interpretować, przy zastosowaniu wykładni językowej, jako dowolny okres poprzedzający wejście ustawy w życie. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego PWN, przyimek "przed" wraz z użytym po nim rzeczownikiem nazywa zdarzenie, względem którego stan rzeczy, o którym mowa w zdarzeniu, nastąpiło wcześniej. W sytuacji więc, w której wolą ustawodawcy byłoby objęcie regulacją art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej wyłącznie stanów faktycznych do dnia wejścia w życie tej ustawy, to dałby temu wyraz zamieszczając w tej regulacji zwrot "do dnia wejścia w życie ustawy" lub "w dniu wejścia w życie ustawy".

Wnoszący skargę kasacyjną zwrócił uwagę, że racjonalny ustawodawca nie może w tej samej ustawie stosować zwrotu "przed dniem wejścia w życie ustawy" obok zwrotu "w dniu wejścia w życie ustawy" do określenia tego samego stanu faktycznego. Jeżeli chce, aby z mocy samej ustawy określone skutki prawne wynikały ze stanu faktycznego istniejącego w dniu wejście w życie ustawy to wprost wskazuje na taką datę w ustawie, np. w art. 222, art. 232, art. 233, art. 234 ustawy o Służbie Celnej, posługując się zwrotem "w dniu wejścia w życie ustawy. Natomiast w art. 226, art. 227, art. 228, art. 230, art. 231 tej ustawy użył sformułowania "przed dniem wejścia w życie ustawy". Obu tym zwrotom w jednym akcie prawnym, w przepisach przejściowych, nadano zatem odmienne znaczenie, rozgraniczając czas obowiązywania ustawy do zdarzeń wskazanych w tych przepisach. Według autora skargi kasacyjnej wykładnia językowa art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej jest wystarczająca i nie ma charakteru rozszerzającego treść tego przepisu, bowiem jego językowe znaczenie jest jasne i klarowne.

Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną nie ulega wątpliwości, że wyrażenie "przed dniem" oznacza jakikolwiek okres poprzedzający przedmiotową datę. Przyjmując zatem, że ustawodawca chciał objąć dyspozycją art. 223 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej także stany faktyczne trwające w dniu wejścia w życie ustawy, to przede wszystkim objął nim okresy poprzedzające wejście w życie ustawy, czyli takie, które nie zazębiały się z tym dniem. Nawet przy zastosowaniu wykładni celowościowej spornego przepisu, jego najbardziej racjonalne rozumienie nakazuje, aby brać pod uwagę wszelkie okresy służby w Służbie Celnej przed dniem wejścia w życie ustawy, w których funkcjonariusz zajmował stanowisko kierownicze. Tymczasem pogląd prezentowany w zaskarżonym wyroku prowadzi do sytuacji, w których funkcjonariusz pełniący służbę na stanowisku kierowniczym przez okres 5 lat i z ogromnym doświadczeniem zawodowym, przeniesiony na stanowisko niekierownicze pół roku lub krócej przed wejściem w życie ustawy, nie mógłby być mianowany do korpusu oficerów młodszych w odróżnieniu od funkcjonariusza, który na stanowisko kierownicze został mianowany po raz pierwszy miesiąc lub krócej przed wejściem ustawy w życie bez większego doświadczenia w Służbie Celnej. Większość ustawowych reguł dotyczących mianowania funkcjonariuszy na wyższe stopnie służbowe odwołuje się do doświadczenia służbowego, odbytych szkoleń, wiedzy i umiejętności. Dla uzyskania stopnia w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej nie jest więc konieczne, aby w dniu wejścia w życie ustawy funkcjonariusz celny pełnił służbę na stanowisku wskazanym w treści art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej.

Wnoszący skargę kasacyjną na poparcie przedstawionej argumentacji odwołał się również do stanowiska wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1134/04 oraz w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 1995 r., sygn. akt III CZP 174/94, a także w orzeczeniach sądów rejonowych – sądów pracy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Rozpoznając sprawę w granicach określonych w art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej Ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Wnoszący skargę kasacyjną przeciwko zaskarżonemu wyrokowi podniósł wyłącznie zarzut naruszenia przepisu art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, a jego zasadność upatruje w dokonaniu przez Sąd pierwszej instancji błędnej jego wykładni w zakresie rozumienia użytego w tym przepisie zwrotu "przed dniem wejścia w życie ustawy". Zarzut ten nie jest usprawiedliwiony.

W punkcie wyjścia rozważań należy stwierdzić, że proces wykładni określonego przepisu zmierza do ustalenia znaczenia normy prawnej wypływającej z treści przepisu. Wykładnia prawa dokonywana jest według utrwalonych w orzecznictwie i doktrynie reguł i kryteriów. Zasadniczo pierwszeństwo przyznaje się wykładni gramatycznej (językowej), jednakże prymat tej wykładni można zachować tylko w odniesieniu do przepisów sformułowanych w sposób jasny i niebudzący wątpliwości z punktu widzenia potocznie i powszechnie stosowanego języka oraz tylko wówczas, gdy ten sposób wykładni daje wynik niekolidujący z wynikami innych metod. Stan taki nie zachodzi jednak w niniejszej sprawie, skoro pojawiły się w niej różne wersje rozumienia omawianego zwrotu, przede wszystkim z tego powodu, że użyty przez ustawodawcę zwrot "przed dniem wejścia w życie ustawy" nie precyzuje konkretnej daty, z jaką wiąże się uregulowany w niej skutek. Można więc rozumieć ten zwrot w ten sposób, że chodzi o dzień bezpośrednio poprzedzający datę wejścia w życie ustawy, jak przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny, ale również że chodzi o wcześniejszy okres, bardziej lub mniej odległy w przeszłości przed dniem, w którym ustawa wchodzi w życie, jak utrzymuje wnoszący skargę kasacyjną. Wieloznaczność tej konstrukcji gramatycznej wskazuje, że zwrot ten jest na tyle nieprecyzyjny, że dokonanie wykładni wyłącznie na płaszczyźnie językowej jest niewystarczające do ustalenia znaczenia jego treści normatywnej. Zasadnie zatem Sąd pierwszej instancji przyjął, że w tym zakresie należy odwołać się do innych metod wykładni.

W procesie interpretacji omawianego zwrotu można i należy odwołać się do uzasadnienia projektu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, w którym wskazano na konieczność uregulowania w przepisach przejściowych zagadnienia dostosowania dotychczasowych stosunków służbowych funkcjonariuszy celnych do nowych rozwiązań prawnych. Przepis art. 223 zamieszczony został w rozdziale "Przepisy przejściowe". Istota tego rodzaju przepisów polega na tym, że odnoszą się one do stosunków prawnych zastanych w momencie wprowadzenia w życie nowej regulacji prawnej i mają na celu specjalne uregulowanie tych stosunków prawnych w świetle wchodzących w życie nowych przepisów prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2007 r., sygn. akt I OSK 544/06 – publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepisy przejściowe zawierają reguły intertemporalne, czyli reguły prawne służące rozgraniczeniu czasowych zakresów zastosowania i normowania reżimów dawnego i nowego prawa oraz określaniu wpływu nowej regulacji na stany faktyczne, stosunki prawne oraz skutki powstałe i trwające pod rządami dotychczasowej regulacji (tak M. Kamiński w: Prawo administracyjne intertemporalne. Warszawa 2011 r., str. 563). Rolą przepisów przejściowych jest więc uporządkowanie zastanych w dniu wejścia w życie nowej regulacji stosunków prawnych i wprowadzenie ich pod rządy nowego aktu prawnego, w szczególności określenie sposobu i trybu załatwienia spraw niezakończonych dotąd, ewentualnie utrzymanie dotychczasowych instytucji prawnych zniesionych przez nowe przepisy, zachowanie uprawnień i obowiązków oraz utrzymanie w mocy dotychczasowych przepisów wykonawczych (§ 30 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej (Dz. U. Nr 100, poz. 908).

Interpretując więc zwrot "przed dniem wejścia w życie ustawy" należy mieć na względzie systematykę i przepisy ustawy o Służbie Celnej, gdyż interpretacja zależna jest od specyfiki konkretnej regulacji prawnej. Przepis art. 222 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej wyraża regułę, że funkcjonariusze pełniący służbę w dniu wejścia w życie nowej ustawy stają się funkcjonariuszami w rozumieniu nowej ustawy. Przepis ten jest zatem przepisem nadrzędnym w tej części ustawy, zaś dalsze przepisy są jego konsekwencją i mają na celu ukształtowanie treści nowych stosunków służbowych funkcjonariuszy celnych. Posłużenie się w art. 222 ust. 1 tej ustawy zwrotem "w dniu wejścia w życie ustawy" nie dowodzi sugerowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną znaczenia zwrotu "przed dniem wejścia w życie ustawy" zastosowanego w dalszych przepisach, w tym w art. 223 ust. 3 ustawy. Po pierwsze, nie można było w art. 222 ust. 1 użyć innego sformułowania, gdyż tylko funkcjonariusz pełniący służbę w dniu 31 października 2009 r. stawał się funkcjonariuszem celnym pod rządami nowej ustawy o Służbie Celnej. Po drugie, użycie zwrotu "w dniu wejścia w życie ustawy" w art. 223 ust. 2 – 6 tej ustawy nie miałoby uzasadnienia, gdyż z tą datą następowała zmiana dotychczasowych stosunków służbowych funkcjonariuszy celnych w stosunki przewidziane nową ustawą (w tej dacie wykreowany został stosunek służbowy o nowej treści). Dlatego przepisy te mogły obejmować tylko stany sprzed tej daty. Po trzecie wreszcie w art. 222 ust. 3 tej ustawy mowa jest o propozycji miejsca pełnienia służby, stanowiska i uposażenia tym funkcjonariuszom, o których mowa w ust.1. Te ostatnie zagadnienia, nie są tożsame z przemianowaniem na określone stopnie służbowe. Użycie innych sformułowań w przepisach dotyczących tych różnych materii było zatem w pełni usprawiedliwione. Podobnie zresztą jak specyfika regulacji uzasadnia zastosowanie przyjętego zwrotu w przepisach art. 226 ust. 1-3, art. 227, art. 228, art. 231 ust. 1.

Zgodnie z art. 223 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej właściwy kierownik urzędu w terminie miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy winien był dokonać mianowania funkcjonariuszy na stopnie służbowe, według reguł zawartych w ust. 7 tego przepisu. Określenie więc stopni służbowych, o których mowa w ust. 2 – 6, z pierwszym przydziałem do korpusu uzależnione zostało od okresu służby w Służbie Celnej albo zatrudnienia w administracji celnej lub skarbowej oraz posiadanego doświadczenia i wykształcenia w sprawach z zakresu zadań Służby Celnej. Jak już zauważono, kształtując treść stosunku służbowego w tym przedmiocie rolą kierowników urzędów nie było poszukiwanie w całej karierze funkcjonariuszy jakichkolwiek okresów służby związanych z zajmowaniem stanowisk lub pełnieniem służby na stanowiskach związanych z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników, lecz wydanie decyzji porządkującej zastany stan na dzień wejścia w życie nowej ustawy o Służbie Celnej. Punktem odniesienia miał być zatem dotychczasowy stan prawny oraz ukształtowane na jego podstawie stosunki prawne trwające w chwili wejścia życie przepisów nowej ustawy, nie zaś w dowolnym czasie przed tą datą. Powoływanie się przez wnoszącego skargę kasacyjną, celem wsparcia przedstawionej argumentacji, na orzecznictwo sądowe jest o tyle niezasadne, gdyż przywołane w skardze kasacyjnej orzeczenia dotyczą zagadnień wynikających z innych aktów prawnych. Przykładowo, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1134/04 odnosi się do rozumienia art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 19, poz. 239), zaś uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 1995 r., sygn. akt III CZP 174/94 – do art. 10 ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 55, poz. 321). Jak już zauważono interpretacja określonego przepisu zależna jest od specyfiki konkretnej regulacji prawnej. Pogląd zaś co do przedstawionego w rozpoznawanej sprawie rozumienia użytego w art. 223 ust.2 ustawy o Służbie Celnej zwrotu "przed dniem wejścia w życie ustawy" jest utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. w szczególności wyroki z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 1872/11, z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 149/12 i z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 719/12 – publ: http//orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z tych wszystkich względów sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia powołanego przepisu prawa materialnego przez błędną wykładnię i w konsekwencji jego niezastosowanie nie jest uzasadniony. Z przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy wynika bowiem, że w dniu 31 października 2009 r. skarżący zajmował stanowisko eksperta celnego i posiadał stopień służbowy starszego dyspozytora celnego. Przed dniem wejścia w życie nowej ustawy o Służbie Celnej, w przyjętym znaczeniu tego zwrotu, nie zajmował zatem stanowiska i nie pełnił służby na stanowisku związanym z podporządkowaniem funkcjonariuszy lub pracowników służby celnej w rozumieniu art. 223 ust. 3 pkt 2 tej ustawy w związku z art. 17 ust. 1 poprzedniej ustawy o Służbie Celnej. Według ostatnio powołanego przepisu tylko stanowiska Szefa Służby Celnej, zastępcy Szefa Służby Celnej, dyrektora izby celnej, zastępców dyrektora izby celnej, naczelnika urzędu celnego i zastępców naczelnika urzędu celnego były wyższymi stanowiskami kierowniczymi w jednostkach organizacyjnych Służby Celnej. Nie zachodziły zatem podstawy do wydania decyzji o mianowaniu skarżącego na stopień służbowy w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej.

Mając powyższe na uwadze, wobec braku podstaw branych pod rozwagę z urzędu, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę kasacyjną.