Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 705/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-06-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Asesor WSA Elżbieta Granatowska, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym 10 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2022 r. znak [...] w przedmiocie rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2022 r., znak [...] Minister Infrastruktury (dalej: "Minister") na podstawie art. 104 § 1 i § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ((dalej: "k.p.a.") oraz art. art. 221 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (dalej: "p.w.") po rozpatrzeniu wniosku M. T. Prezesa "Małych Elektrowni Wodnych" Sp. z o. o. w Miedzichowie – odmówił rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami rzeki [...] przed wykonaniem urządzenia wodnego, od pozostałych gruntów na działce ew. nr 200, w obrębie [...] na odcinku od punktu 13-2384 przez punkty 13-2385, 13-2386, 13-2387, 13-2388 do punktu 13-2389 przez charakterystyczne punkty załamania projektowanego rozgraniczenia, oznaczonym kolorem czerwonym na "Mapie z projektem rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, ustalenie linii brzegu rzeki [...] na podstawie art. 220 ustawy Prawo Wodne".

Uzasadniając rozstrzygnięcie Minister wyjaśnił, że jest organem właściwym w sprawie rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego, od pozostałych gruntów na podstawie art. 221 p.w. W dniu złożenia wniosku, zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 2262), ministrem kierującym działem administracji rządowej gospodarka wodna był Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej. Następnie stosownie do § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Klimatu i Środowiska (Dz. U. z 2020 r. poz. 1720, z późn. zm.), ministrem kierującym działem administracji rządowej gospodarka wodna był Minister Klimatu i Środowiska. Obecnie Minister Infrastruktury, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. z 2019 r. poz. 2257, z późn. zm.), jest ministrem właściwym do spraw gospodarki wodnej. Kompetencja ta została przyznana Ministrowi Infrastruktury z dniem 13 listopada 2020 r. (dzień wejścia w życie rozporządzenia zmieniającego, tj. rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 13 listopada 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 2006)).

Wniosek został złożony przez podmiot uprawniony do zainicjowania postępowania i wnioskodawca posiada interes prawny, jako podmiot wykonujący prawa właścicielskie w stosunku do działki ew. nr [...], w obrębie [...], gmina [...].

Minister szczegółowo opisał stan postępowania administracyjnego w tej sprawie, w tym wskazując na czynności podjęte przez uprzednio właściwego Ministra Klimatu i Środowiska. Wyjaśnił też, że pismem z 15 lutego 2021 r., zawiadomił o zebraniu materiału dowodowego w sprawie i możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się na jego temat, informując zgodnie z art. 79a k.p.a., że nie zostały spełnione lub wykazane przesłanki zależne od strony, których brak może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem. Łukasz Woźniak, reprezentujący M. T., pismem z [...] marca 2021 r., zwrócił się do Ministra o sprecyzowanie, na czym polega niezgodność przyjętego kryterium dla rozgraniczenia gruntów oraz o przesłanie wyjaśnień udzielonych przez RZGW w Poznaniu. Minister 2 kwietnia 2021 r., zwrócił się do M. T. o potwierdzenie czynności Ł. W.. 14 kwietnia 2021 r. M. T. potwierdził udzielenie pełnomocnictwa dla Ł. W..

Minister opisał kolejno podejmowane czynności i pisma wpływające w sprawie i opisał dowód z oględzin 15 września 2021 r. w [...], potwierdzonych protokółem. Pismem z 17 grudnia 2021 r., kolejny raz zawiadomił o zebraniu materiału dowodowego w sprawie oraz o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się na jego temat, informując zgodnie z art. 79a k.p.a., że nie zostały spełnione lub wykazane przesłanki zależne od strony, których brak może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem.

Minister stwierdził, że zgodnie z art. 16 pkt 65 p.w. urządzeniami wodnymi są urządzenia lub budowle służące do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów, w tym m.in. urządzenia lub budowle piętrzące, przeciwpowodziowe i regulacyjne, a także kanały i rowy. Na podstawie analizy sprawy ustalono, że w lokalizacji objętej przedmiotowym wnioskiem znajduje się system urządzeń hydrotechnicznych tworzących Małą Elektrownię Wodną (MEW) występujący w przebiegu koryta rzeki [...], uniemożliwiający ustalenie linii brzegu, co prowadzi do konstatacji, iż wskazanie granicy pomiędzy gruntami pokrytymi wodami rzeki [...] a gruntami do nich przyległymi we wnioskowanej lokalizacji, może nastąpić wyłącznie w trybie rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego, od pozostałych gruntów (art. 221 p.w.).

Stosownie do art. 221 ust. 2 p.w. do rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego, od pozostałych gruntów, stosuje się odpowiednio przepisy art. 220, z tym, że podstawą rozgraniczenia jest dokumentacja sporządzona na potrzeby wykonania urządzenia wodnego, a w przypadku jej braku - dostępne materiały.

W wyniku przeprowadzonej analizy dołączonej do wniosku "Mapy z projektem rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, ustalenie linii brzegu rzeki [...] na podstawie art. 220 ustawy Prawo Wodne" wykonanej w skali 1:500 wykonanej przez geodetę uprawnionego K. K. w odniesieniu do stanu faktycznego w terenie (dwukrotne oględziny miejsca objętego przedmiotowym wnioskiem zakończone protokołami oraz dokumentacją fotograficzną), jak również wyjaśnienia przesłane przez przedstawicieli Wód Polskich, jako podmiotu wykonującego prawa właścicielskie w stosunku do wód płynących, w tym do wód płynących rzeki [...] na podstawie art. 212 ust. 1 pkt 1 p.w. stwierdzono, że przedstawiony przez wnioskodawcę sposób rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego, od pozostałych gruntów, nie jest zgodny z żadnym kryterium ustalenia linii brzegu - art. 220 ust. 2-4 p.w., o ile kryteria te byłyby stosowane w sprawie niniejszej, na podstawie art. 221 w zw. z art. 220 p.w..

Analizując przebieg projektowanej linii rozgraniczenia z posiadaną wiedzą po oględzinach terenu należało stwierdzić, iż przyjęte we wniosku kryterium projektowanej linii rozgraniczenia na odcinku łączących punktu od 13-2384 przez 13-2385, 13-2386, 13-2387, 13-2388 do 13-2389, jest niezgodne z ustawowymi kryteriami z art. 221 p.w., co potwierdza dokumentacja fotograficzna sporządzona podczas oględzin terenu z 22 lipca 2020 r. oraz 15 września 2021 r.

Wnioskodawca w załączonym opisie do projektowanej linii rozgraniczenia gruntów, przyjmuje za kryterium zewnętrzną krawędź budowli regulacyjnej przez zastosowanie art. 221 p.w. w zw. z art. 220 ust. 4 p.w. Konfrontując powyższe z oględzinami terenu jak i mapą z projektem rozgraniczenia gruntów należy stwierdzić, iż projektowana linia rozgraniczenia została zaprojektowana po wewnętrznej, a nie jak powinna po zewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego. Powyższe uwidoczniono na dokumentacji fotograficznej sporządzonej podczas oględzin w terenie, jak i na załączonym do pisma Wnioskodawcy z 16 września 2019 r. przekroju przez MEW, gdzie całkowicie pominięto przy wyznaczaniu linii rozgraniczającej wlot do turbiny (koryto rzeki [...] znajdujący się bezpośrednio pod budynkiem turbiny wodnej sprzężonej z generatorem. Przyjęte przez wnioskodawcę kryterium zostało również podważone w stanowisku przedstawiciela Wód Polskich, który określa proponowane wyznaczenie linii rozgraniczającej, jako niezachowanie ciągłości cieku, co jest niezgodne z art. 221 ust. 3 p.w.

M. T. wystąpił również z wnioskiem o ustalenie linii brzegu rzeki [...] na wysokości działki ew. nr [...], w obrębie [...], w pozostałej części cieku, tj. od punktu 13-2389 przez punkty 13-2390, 13-2391, 13-2392 do punktu 13-978. Powyższy wniosek jest przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego, prowadzonego przez Ministra Infrastruktury pod znakiem: [...]. Wprawdzie na działce ewidencyjnej nr [...]w obrębie [...], będzie dokonywane zarówno ustalenie linii brzegu, jak i rozgraniczenie gruntów, jednakże Minister nie mógł łącznie prowadzić ww. postępowań z uwagi na odrębne podstawy materialnoprawne.

Minister, w wyniku analizy całokształtu zebranego materiału dowodowego w przedmiocie rozgraniczenia gruntów, zobowiązany był odmówić wskazania linii rozgraniczającej, określonej w art. 221 p.w.

Z tą decyzją nie zgodziła się Małe Elektrownie Wodne sp. z o.o. (dalej: "Spółka"), wnosząc pismem swego pełnomocnika, datowanym na 1 marca 2022 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji pełnomocnik zarzucił:

"I. Naruszenie prawa materialnego to jest art. 220 ust. 4 w zw. z art. 221 ust. 1 i 2 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne poprzez niewłaściwe zastosowanie tej regulacji prawnej a polegające na odmowie rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami rzeki [...] przed wykonaniem urządzenia wodnego od pozostałych gruntów na działce o numerze ewidencyjnym 200 podczas gdy:

- dokumentacja z projektem rozgraniczenia, którą przedłożył wnioskodawca jest zgodna z kryteriami, o których mowa w powołanych regulacjach prawnych,

- wykonanie rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami płynącymi od gruntów, które nie były takimi przed wykonaniem urządzenia w rejonie posadowienie jazu młyńskiego i elektrowni wodnej nie jest możliwe w inny sposób aniżeli określone to jest w projekcie rozgraniczenia przedłożonym przez skarżącą spółkę i przeprowadzenie rozgraniczenia w inny sposób i według idei wskazanej w zaskarżonej decyzji (po zewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego (więc zapewne organ ma na myśli elektrownię wodną) nie będzie miało nic wspólnego z rozgraniczeniem gruntów pokrytych wodami przed wykonaniem urządzenia od gruntów pozostałych,

- przyjęcie, jako kryterium rozgraniczenia kryterium po zewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego podczas gdy takie kryterium nie wynika z art., 220 ust. 4 Prawa wodnego, lecz kryterium zewnętrzna krawędź budowli regulacyjnej, którą to budowlą obiekt elektrowni wodnej nie jest.

II. naruszenie prawa materialnego to jest art. 221 ust. 1 w zw. z art. 220 ust. 5 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne poprzez niewłaściwe zastosowanie tej regulacji prawnej, a polegające na wydaniu decyzji odmawiającej rozgraniczenia gruntów, które pokryte były wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego od pozostałych gruntów, podczas gdy regulacje art. 220 i 221 Prawa wodnego nie przewidują możliwości odmowy rozgraniczenia i postępowanie zawsze winno zakończyć się wydaniem decyzji ustalającej rozgraniczenie i skoro podmiot mający interes prawny zainicjuje postępowanie w tym zakresie winno zostać przeprowadzone rozgraniczenie, a decyzja, jaka zapadnie w takim postępowania stanowić będzie od dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków

II. Błąd w ustaleniach faktycznych leżący u podstaw zaskarżonej decyzji a polegający na przyjęciu, że projektowana linia została zaprojektowana po wewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego, podczas gdy linia ta została zaprojektowana prawidłowo to jest po zewnętrznej krawędzi budowli regulacyjnej, jaką w rejonie którego dotyczy wniosek jest jaz młyński, a nie jest nim obiekt elektrowni wodnej,

III. Naruszenie regulacji art. 6, 7, 8 i 77§1 Kodeksu postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik postępowania, a polegające na:

- wyrażeniu w treści decyzji całkowicie dowolnego poglądu, że linia rozgraniczenia winna być zaprojektowana po zewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego (zapewne budynku elektrowni wodnej), podczas gdy zewnętrzna krawędź tego obiektu niebędącego urządzeniem regulacyjnym tak jak i cały obiekt znajduje się na lądzie stałym poza korytem rzeki, wejście do budynku elektrowni znajduje się na lądzie stałym, a tym samym działka o numerze ewidencyjnym [...], na której znajduje się elektrownia i grunt pod elektrownią wodną nie mogą być traktowane, jako grunt, który był pokryty wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego,

- odmowie uwzględnienia projektowanego rozgraniczenia podczas gdy ewidentnym i nie mogącym budzić jakichkolwiek wątpliwości jest to, że przed wykonaniem urządzenia wodnego (elektrowni wodnej) grunt, na którym posadowiono elektrownię nie mógł być gruntem pokrytym wodami płynącymi, a zatem wbrew sugestiom zaskarżonej decyzji nie jest prawidłowym ustalanie linii rozgraniczeni po zewnętrznej krawędzi budynku elektrowni, lecz po zewnętrznej krawędzi budowli regulacyjnej którą jest jaz,

- ferowanie zaskarżoną decyzją poglądów co do przebiegu rozgraniczenia, które w swych skutkach oznaczają całkowicie bezzasadne pozbawienie skarżącego prawa własności do części gruntu działki o numerze ewidencyjnym [...],

- brak poczynienia w zaskarżonej decyzji ustaleń jakie budowle w obrębie hydrowęzła Skoki są budowlami regulacyjnymi,

- brak odniesienia się w treści decyzji do argumentów przedstawionych przez spółkę w piśmie z 23.06.2021 r. podczas gdy w tej korespondencji do organu wyjaśniano, że projekt rozgraniczenia gruntów jest przygotowany właściwie,

- brak uwzględnienia przy wydaniu zaskarżonej decyzji, że żadna ze stron biorących udział w oględzinach przy udziale geodety (autora projektu rozgraniczenia) w ich trakcie nie negowała prawidłowości projektowanej linii rozgraniczenia (linii brzegowej) i nie okazywała żadnych punktów w terenie, które świadczyć miałyby o innym przebiegu linii rozgraniczenia (brzegowej) aniżeli wynika to z dokumentacji projektowej,

- prowadzenie postępowania pod kątem wydania decyzji negatywnej dla spółki a o czym świadczy to, że jeszcze zanim organ przeprowadził oględziny z 15.09.2021 r. i na podstawie rzekomo tych oględzin doszedł do wniosku, że dokumentacja rozgraniczeniowa sporządzona została po wewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego, to już wskazywano choćby w piśmie z 19.05.2021 r., że projekt dokumentacji rozgraniczeniowej został wykonany nieprawidłowo i że zostanie wydana decyzja odmowna bez czytelnego wyartykułowania, na czym rzekoma wada dokumentacji miałaby polegać,

- wydanie negatywnej decyzji dla skarżącego podczas gdy w toku postępowania żadna ze stron nie przedstawiła jakiegokolwiek dowodu, z którego wynikałoby, że projekt rozgraniczenia został wykonany niewłaściwie,

- poprzez niestaranne procedowanie w sprawie, a polegające na nie odniesieniu się w treści decyzji do argumentacji przedstawionej przez spółkę, i nieuczynienie nic, aby wykazać, że jest ona błędna oraz na formułowaniu w treści decyzji wypowiedzi nieprecyzyjnych i niezrozumiałych (jak wielokrotnie złożona wypowiedź na stronie szóstej akapit trzy, która jest niezrozumiała i nie zawiera konkluzji czy wypowiedź ze strony 6 akapit 6 w której organ nawet nie wskazuje, jakie urządzenie wodne ma na myśli twierdząc, że po jego krawędzi zewnętrznej winno być przeprowadzone rozgraniczenie),

IV. naruszenie przepisów postępowania to jest art. 107§3 Kodeksu postępowania administracyjnego, a polegające na wadliwym sporządzeniu uzasadnienia faktycznego decyzji poprzez brak wyjaśnienie w treści decyzji, na jakich konkretnie dowodach oparł się organ przyjmując, że projekt rozgraniczenia przedstawiony przez spółkę miałby być wadliwy, w tym, jeśli dokumentacja fotograficzna miałaby negować prawidłowość projektu brak wskazania w decyzji, jakie konkretnie zdjęcia miałyby świadczyć o niewłaściwym przebiegu projektowanego rozgraniczenia, podczas gdy z decyzji powinno wynikać jednoznacznie i w sposób niebudzący wątpliwości, jakimi konkretnie dowodami kierował się organ wydając decyzję".

Pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasadzenie kosztów, podnosząc w uzasadnieniu, że postępowanie prowadzone było przez trzy i pół roku. Organ wielokrotnie zmieniał termin wydania decyzji wskazując na konieczność dokonania dokładnej analizy materiałów postępowania. Okazuje się jednak, że materiały te, w tym wystąpienia Spółki i udzielane wyjaśnienia w tym także podczas oględzin w ogóle nie były przedmiotem jakiejkolwiek analizy, a pod uwagę brano jedynie lakoniczne i nic niemówiące pisemne wystąpienia przedstawiciela Wód Polskich oraz wykonaną przez organ dokumentację zdjęciową, ale dokładnie, którą -to już z decyzji nie wynika.

Dokumentacja, w oparciu, o którą skarżący wnosił o rozgraniczenie, jest dokumentacją prawidłową i spełniającą kryteria z art. 221 ust. 1 i 2 w zw. z art. 220 ust. p.w. W zaskarżonej decyzji w żaden sposób nie wykazano, aby projekt rozgraniczenia geodeta K. K. sporządziła nieprawidłowo. Nieprawidłowość projektu rozgraniczenia nie wynika z żadnego dowodu i nie może wynikać ze zdjęć zresztą nie wiadomo dokładnie, jakich. Projekt rozgraniczenia został wykonany zgodnie z kryterium z art. 220 ust. 4 p.w., to jest po zewnętrznej krawędzi budowli regulacyjnej, jaką jest jaz. Bałamutne jest twierdzenie, jakoby dokumentacja projektowa został sporządzona po wewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego.

W decyzji nie wykazano w żaden sposób, aby budynek elektrowni wodnej stanowił budowlę regulacyjną i po krawędzi tego obiektu winna biec linia rozgraniczenia. Jest to założenie całkowicie dowolne i nie wiadomo, z czego tak naprawdę wynika. Założenie to niweczy zresztą sens instytucji rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia od pozostałych gruntów. Cel postępowania jest taki, aby takie grunty rozgraniczyć, a nie tworzyć jakąś fikcję według parametrów wyimaginowanych przez organ na podstawie lakonicznych i wręcz dziwnych pisemnych wystąpień przedstawiciela Wód Polskich.

Rozgraniczenie po zewnętrznej krawędzi elektrowni wodnej byłoby działaniem całkowicie sprzecznym z sensem rozgraniczenia. Pomimo dwukrotnych oględzin i wykonania obszernej dokumentacji fotograficznej, w decyzji nie uwzględnia się w ogóle, że budynek elektrowni wodnej stoi na lądzie. Do budynku tego wchodzi się z niepokrytego wodą terenu działki o numerze ewidencyjnym 200. Woda do elektrowni doprowadzana jest prostopadłym do rzeki wlotem do turbiny, a następnie płynie przez komory mokre elektrowni i kanał odprowadzający wypływa z powrotem do rzeki. Świadczy to o tym, że elektrownia posadowiona nie jest na gruncie, który przed wykonaniem tego urządzenia był pokryty wodami. Już tylko te okoliczności czynią tezę o rozgraniczeniu po zewnętrznej krawędzi tego budynku oczywiście niewłaściwą, a wręcz niedorzeczną. Przy rozgraniczeniu organ winien wziąć pod uwagę te grunty, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego i oddzielić je od pozostałych gruntów. Na tym polegać miała istota rozstrzygnięcia organu, a nie dążenie do utworzenia linii, która rozgraniczeniem w rozumieniu art. 221 ust. 1 p.w. nie jest. Charakterystyka i usytuowanie budynku elektrowni świadczy o tym, że stoi on na gruncie, który nie był pokryty wodami przed wykonaniem urządzenia. Budynek elektrowni ma charakter wtórny względem jazu młyńskiego i został do tego urządzenia regulacyjnego dobudowany. Nie świadczy i nie może świadczyć to jednak o tym, że grunt, na którym budynek elektrowni został posadowiony był gruntem pokrytym wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego.

Dokumentacja geodezyjna, stanowiąca podstawę wniosku, nie jest jakimś wymysłem autora tej dokumentacji, lecz wynika z analizy danych w terenie i z faktu istnienie budowli regulacyjnej w korycie rzeki [...]. Stąd wręcz zdumiewające są próby Ministra podważenia dokumentacji sporządzonej zgodnie ze sztuką geodezyjną, w oparciu o jakąś bliżej niesprecyzowaną dokumentację fotograficzną. Jeśli zdaniem organu w trakcie oględzin ujawniony miał zostać element terenu, który mógłby przemawiać za innym sposobem zaprojektowania rozgraniczenia, należało zwrócić na ten punkt uwagę w trakcie oględzin, opisać go w protokole oględzin i przede wszystkim umożliwić obecnym przy oględzinach, w tym autorowi dokumentacji geodezyjnej odniesienie się do takiej kwestii. Takie kwestie z protokołów oględzin nie wynikają i nie były przedmiotem tego dowodu. W analizowanym postępowaniu w trakcie oględzin nie były zgłaszane żadne uwagi odnośnie projektu linii. Brał w tych oględzinach przedstawiciel Wód Polskich i także żadnych uwag nie wnosił. Przedstawiciel organu nie wskazywał na istnienie żadnych nieprawidłowości, a jedynie wykonywał fotografie.

Działanie organu należy tym samym ocenić, jako nietransparentne i podważające zaufanie skarżącego do władzy publicznej. W treści decyzji nie opisuje się nawet zdjęć w oparciu o które organ doszedł do wyartykułowanych wniosków. Nie podaje się nawet, z których oględzin mają pochodzić fotografie negujące projekt rozgraniczenia. Nie wskazuje się w treści decyzji, jakie konkretnie zdjęcia dowodzą konkretnej okoliczności. Tak forma uzasadnienia decyzji uniemożliwia weryfikację poglądów przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Jeśli w trakcie oględzin za istotny element, jeśli chodzi o rozgraniczenie organ uznał budynek elektrowni, należało przeprowadzić dowód z opinii biegłego na okoliczność tego, co to za obiekt i jaką pełni funkcję, a nie uznawać dowolnie, że to po krawędzi tej budowli winno biec rozgraniczenie, choć budynek ten posadowiony jest na lądzie. Czynienie takich założeń i na tej podstawie nieuwzględnienie prawidłowej i wykonanej zgodnie ze sztuką geodezyjną dokumentacji jest niedopuszczalne oraz nie ma nic wspólnego ze stosowaniem art. 221 i 220 p.w.

W piśmie z 23 czerwca 2021 r. Spółka przedstawiła obszerne wyjaśnienia dotyczące sprawy i skierowanej przez organ wypowiedzi, że projekt rozgraniczenia może być oceniony, jako wadliwy. Wyartykułowała to, że żadna ze stron przy oględzinach nie złożyła zastrzeżeń do przebiegu rozgraniczenia. Podała, że to jaz jest budowlą po krawędzi której winno przebiegać rozgraniczenie. Wyjaśnienie spółka składała także w piśmie z 16 września 2019 r. Obszernie odniesiono się do stanowiska Wód Polskich z pisma z 19 maja 2021 r., w którym strona wskazała, że projekt rozgraniczenia nie uwzględnia zachowania ciągłości cieku. W treści zaskarżonej decyzji nie ma nawet śladu odniesienia się do tych materiałów. Jest jedynie odniesienie się do bliżej niesprecyzowanych zdjęć i lakonicznego pisma Wód Polskich z 24 września 2020 r., do którego zresztą Spółka obszernie się odniosła. Analizy stanowiska skarżącego w zaskarżonej decyzji nie ma. Jest to naruszenie reguł prowadzenia postępowania administracyjnego, w tym art. 7 i 77§1 k.p.a.

Podczas oględzin żadna ze stron nie przedstawiła jakichkolwiek uwag do projektu rozgraniczenia. Do dyspozycji organu był geodeta, który opracował dokumentację projektową, ale ani organ, ani żadna ze stron nie formułowała jakichkolwiek zastrzeżeń do przebiegu rozgraniczenia. Przeprowadzony dowód z oględzin w żaden więc sposób nie może przemawiać za nieprawidłowością dokumentacji rozgraniczeniowej i to pomimo tego, że przedstawiciele organu mieli wykonać zdjęcia. Ograniczając znaczenie oględzin do fotografii, jakie wykonali pracownicy organu, Minister wypaczył w istocie znaczenie dowodu z oględzin, uznając, że nie mają znaczenia kwestie wynikające z protokołu przeprowadzenia tego dowodu - brak zastrzeżeń stron co do projektu rozgraniczenia - a jedynie wykonane przez organ fotografie.

Postępowanie od początku było prowadzone ze z góry założoną intencją, aby wniosku Spółki nie uwzględnić. Świadczy o tym między innymi długotrwałość postępowania.

Zdaniem skarżącej, postępowanie o rozgraniczenie nie może zakończyć się decyzją odmowną. Regulacje art. 221 i 220 p.w. nie przewidują takiej sytuacji. Jeśli zdaniem organu dokumentacja przedłożona przez wnioskodawcę okazała się nieprawidłowa obowiązkiem organu było zgromadzenie dowodów, które pozwoliłyby na ustalenie przebiegu rozgraniczenia i stosowanie reguł z art. 77 § 1 k.p.a. Art. 221 p.w. nie przewiduje możliwości wydania decyzji negatywnej. Skarżący ma prawo wiedzieć gdzie granice mają grunty pokryte wodami i jego działka. Organ nie może uchylać się od rozstrzygnięcia tej kwestii, a Skarb Państwa sam ma interes prawny w tym, aby to ustalić. Decyzja w sprawie rozgraniczenia na podstawie art. 221 ust. 2 w zw. z art. 220 ust. 20 p.w. stanowi podstawę do dokonania wpisów w ewidencji gruntów i budynków. Nie może być to więc decyzja odmowna, gdyż na podstawie takiej decyzji nie jest możliwe dokonanie zmian w wymienionej ewidencji i przesyłanie takiej decyzji do organu ewidencyjnego byłoby działaniem oczywiście bezcelowym. Brak jest podstawy prawnej do odmowy dokonania rozgraniczenia i tym samym nie można tak jak uczynił to Minister Infrastruktury odmówić rozgraniczenia.

W odpowiedzi na skargę Minister podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżona decyzja była w zakresie jej rozstrzygnięcia prawidłowa – acz z przyczyn wskazanych poniżej – zaś skarga nie była zasadna.

Na wstępie należy wyjaśnić, że obowiązująca (podobnie, jak i poprzednia) ustawa Prawo wodne w sposób nader skąpy i pozostawiający wiele wątpliwości interpretacyjnych reguluje kwestie rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego, od pozostałych gruntów. Wątpliwości, jakie mogą powstać przy rozgraniczeniu tych gruntów, nie wyjaśnia ani piśmiennictwo, ani judykatura; brak jest aktualnych komentarzy do art. 221 tej ustawy i w tym względzie należy korzystać z opracowań odnoszących się do art. 15a uchylonej ustawy z 8 lipca 2001 r. Prawo wodne (t. jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1121).

Poniżej dokonywana ocena prawna tut. Sądu uwzględnia tym samym dostępne poglądy piśmiennicze, zaprezentowane w "Prawo wodne. Komentarz", wyd. II, M. Kałużnego, WK 2016, "Prawo wodne. Komentarz" B. Rakoczego, LEX 2013 oraz "Prawo wodne. Komentarz", wyd. IV, J. Szachułowicza, LexisNexis 2010.

Podobnie, nieliczne orzeczenia sądów administracyjnych dotyczą w zasadzie art. 15 dawnej ustawy Prawo wodne, a nie art. 15a.

Instytucja rozgraniczenia, o której mowa w art. 221 ust. 1 p.w. dotyczy takiej sytuacji, w której ustalenie przebiegu granic stało się konieczne z uwagi na ustąpienie zakrycia wodą gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego. Wówczas, na wniosek właściciela wód lub właściciela gruntu przyległego, dokonuje się rozgraniczenia uprzednio zakrytych wodą gruntów od pozostałych. Rozgraniczenie, o którym mowa dotyczy więc takiego stanu faktycznego, na podstawie którego w wyniku wykonania budowli - urządzenia wodnego) nastąpiła zmiana linii brzegowej. Tym samym, rozgraniczenie, o którym mowa w tym przepisie dotyczy w istocie rozgraniczenia gruntów, ale w sytuacji, gdy wybudowano urządzenie wodne. Wybudowanie takiego urządzenia powoduje konieczność ponownego rozgraniczenia gruntów.

Tryb rozgraniczenia gruntów określony w art. 221 p.w. stanowi tryb szczególny do postępowania rozgraniczeniowego na podstawie ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1990).

Zgodnie z art. 221 ust. 2 p.w. podstawą rozgraniczenia jest dokumentacja sporządzona na potrzeby wykonania urządzenia wodnego. Dopiero w przypadku jej braku podstawą taką mogą być dostępne materiały. Przepis ten wprowadza ograniczenie w odpowiednim stosowaniu art. 220 p.w. przy rozgraniczeniu, a w szczególności ust. 6 tego artykułu, określającego elementy konieczne stanowiącego podstawę ustalenia linii brzegu projektu rozgraniczenia, wymagane przy ustaleniu linii brzegu.

"Dokumentacja sporządzona na potrzeby wykonania urządzenia wodnego", o której mowa w art. 221 ust. 2 p.w. to nic innego, jak dokumentacja stanowiąca załącznik do wniosku o pozwolenie wodnoprawne na budowę takiego urządzenia. Zgodnie z art. 407 ust. 2 i 3 p.w. do wniosku o zgodę wodnoprawną załącza się

1) operat wodnoprawny z oznaczeniem daty jego wykonania, zwany dalej "operatem", wraz z opisem prowadzenia zamierzonej działalności niezawierającym określeń specjalistycznych;

2) decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, jeżeli jest wymagana;

3) w przypadku przedsięwzięć, dla których wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa - załącznik graficzny określający przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz przewidywany obszar, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie, o ile dołączenie tego załącznika było wymagane przez przepisy obowiązujące w dniu złożenia wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności mapę, o której mowa w art. 74 ust. 1 pkt 3a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

4) wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku - decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego albo decyzję o warunkach zabudowy, jeżeli są wymagane;

5) ocena wodnoprawna, jeżeli jest wymagana;

6) wypisy z rejestru gruntów lub uproszczone wypisy z rejestru gruntów dla nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych.

Ponadto, do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wód powierzchniowych budowlą piętrzącą o wysokości piętrzenia powyżej 1 m oraz wyposażoną w urządzenia umożliwiające regulowanie przepływu lub na zależne od siebie korzystanie z wód przez kilka zakładów dołącza się projekt instrukcji gospodarowania wodą zawierający opis sposobu gospodarowania wodą i zaspokojenia potrzeb wszystkich użytkowników odnoszących korzyści z urządzeń wodnych, których dotyczy instrukcja gospodarowania wodą, w liczbie egzemplarzy uwzględniającej właściciela wody oraz liczbę zakładów korzystających z wód, których dotyczy instrukcja gospodarowania wodą.

W kontekście powyższej oceny wymaga rozważenia, czym w niniejszej sprawie jest owo "urządzenie wodne", o którym mowa w art. 221 ust. 1 i 2 p.w. Minister, w uzasadnieniu swej decyzji, nie precyzuje, co w tej sprawie jest urządzeniem wodnym, odnosząc się jedynie lakonicznie do definicji z art. 16 pkt 65 p.w., zgodnie z którą urządzeniami wodnymi są urządzenia lub budowle służące do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów, w tym m.in. urządzenia lub budowle piętrzące, przeciwpowodziowe i regulacyjne, a także kanały i rowy. Wyjaśnia też, że "w lokalizacji objętej przedmiotowym wnioskiem znajduje się system urządzeń hydrotechnicznych tworzących Małą Elektrownię Wodną (MEW) występujący w przebiegu koryta rzeki [...]". Zdaniem organu, istotnym w sprawie było, że projekt rozgraniczenia przewidywał, że "projektowana linia rozgraniczenia została zaprojektowana po wewnętrznej, a nie jak powinna zgodnie z kryterium ustawy Prawa wodnego po zewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego. (...) całkowicie pominięto przy wyznaczaniu linii rozgraniczającej wlot do turbiny (koryto rzeki Paklica) znajdujący się bezpośrednio pod budynkiem turbiny wodnej sprzężonej z generatorem".

Zdaniem zaś skarżącej, urządzeniem wodnym, o którym mowa w art. 221 ust. 1 i 2 p.w. był tylko jaz młyński, ale nie obiekt elektrowni wodnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnia więc, że jaz jest to budowla piętrząca (art. 16 pkt 2 p.w.) wybudowana w poprzek rzeki lub kanału umożliwiająca stałe lub okresowe piętrzenie wód powierzchniowych ponad przyległy teren lub naturalny poziom zwierciadła wód dla różnych celów, w tym do celów energetycznych. Jaz natomiast jest budowlą regulacyjną tylko wówczas – zgodnie z art. 16 pkt 1 lit. g p.w. – gdy jest wyłącznie budowlą stricte przeciwpowodziową. Zarówno jaz, jak i elektrownia wodna stanowią budowle hydrotechniczne (§ 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z 20 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle hydrotechniczne i ich usytuowanie, Dz.U. z 2007 r., Nr 86, poz. 579). Zgodnie z art. 16 pkt 65 p.w. urządzenia wodne to urządzenia lub budowle służące do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów, w tym m.in. urządzenia lub budowle piętrzące, przeciwpowodziowe i regulacyjne, a także obiekty energetyki wodnej.

Elektrownie wodne stanowią niewątpliwie obiekty energetyki wodnej, pozwalając na pozyskanie energii elektrycznej przez zamianę w turbinie energii potencjalnej wody płynącej w energię mechaniczną, a następnie - przez generator – w energię elektryczną.

Jak wynika z powyższego, zarówno jaz, jak i elektrownia wodna są urządzeniami wodnymi, o których mowa w art. 221 ust. 1 i 2 p.w., przy czym żadnego prawnego znaczenia nie ma fakt posadowienia elektrowni wodnej na gruncie nieprzykrytym wodą płynącą – przesądzający w ocenie pełnomocnika skarżącej o braku takiego charakteru. Budowa obu takich urządzeń wodnych wymaga więc uzyskania zgody wodnoprawnej (art. 389 pkt 6 p.w.) i nie jest z tego obowiązku zwolniona na podstawie art. 395 p.w.

Skoro tak, to zgodnie z art. 221 ust. 2 p.w. podstawą rozgraniczenia, o którym mowa w art. 221 ust. 1 ustawy, jest dokumentacja sporządzona na potrzeby wykonania urządzenia wodnego, a nie dostarczany przez wnioskodawcę projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, zawierający elementy, o których mowa w art. 220 ust. 6 p.w., sporządzony przez osobę posiadającą uprawnienia zawodowe w dziedzinie geodezji i kartografii, o których mowa w art. 43 pkt 1, 2 lub 5 ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Jak wynika z akt sprawy, taka dokumentacja nie została przez skarżącą przedłożona, co było przyczyną uznania przez tut. Sąd prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy przez Ministra, choć z odmiennym uzasadnieniem. W tym zakresie rację miał pełnomocnik skarżącej, wykazując naruszenie przez organ art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., ale wyłącznie przez brak ustaleń, jakie konkretnie budowle są urządzeniami wodnymi, a nie – jak błędnie sugerował pełnomocnik – "budowlami regulacyjnymi", gdyż w stanie faktycznym niniejszej sprawy ani przedmiotowy jaz młyński, ani tym bardziej elektrownia wodna, nie są budowlą przeciwpowodziową.

Jak wynika z akt sprawy, Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej pismem z 5 września 2019 r. wezwał skarżącą do "wyjaśnienia przyjętego kryterium rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami rzeki [...], od gruntów przyległych". Minister Infrastruktury, pismem z 15 lutego 2021 r., w trybie art. 79a k.p.a. zawiadomił skarżącą, że "na dzień sporządzenia przedmiotowego pisma nie zostały spełnione lub wykazane następujące przesłanki zależne od strony, których brak może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem", enigmatycznie wprawdzie, ale informując, ze "analiza dokumentacji będącej w posiadaniu organu" wskazuje na na niezgodność żądania z art. 221 p.w. Ustanowiony po tej dacie profesjonalny pełnomocnik zażądał wyjaśnienia kwestii potencjalnych braków, zarzucając ww. enigmatyczność stanowiska organu; załączył jednocześnie wyjaśnienie geodety, sporządzającej projekt, że "mapa przekazana do wydania decyzji jest właściwa", a kryterium dla rozgraniczenia gruntów zostało uzgodnione z pracownikiem Ministerstwa.

W odpowiedzi, Minister podtrzymał zarzut niezgodności przyjętego kryterium z projektu rozgraniczenia z art. 221 ust. 3 p.w. Pełnomocnik skarżącej, w piśmie z 23 czerwca 2021 r., ponownie zarzucił organowi brak wyjaśnienia, na czym owa niezgodność polega, odnosząc się przede wszystkim do poprawności złożonej dokumentacji geodezyjnej i kwestii jej zgodności z wymogami z art. 221 ust. 3 p.w., ale w odniesieniu do [...].

Pismem z 17 grudnia 2021 r. Minister po raz kolejny – w trybie art. 79a k.p.a. – powiadomił skarżącą, że żądanie rozgraniczenia "nie jest zgodne z art. 221" p.w., gdyż "nie zostały spełnione warunki dla rozgraniczenia gruntów". W odpowiedzi, pismem z 4 stycznia 2022 r. pełnomocnik skarżącej ponownie stwierdził, że organ nie wyjaśnił, na czym owa niezgodność polega, wskazując, że "dokumentacja stanowiąca podstawę wniosku o ustalenie linii brzegowej (rozgraniczenie) przygotowana została przez uprawnionego geodetę, który jest specjalistą w swojej branży (...)".

Zgodnie z art. 79a § 1 k.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. W orzecznictwie wskazuje się, że uzasadnieniem takiego przepisu jest "zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów - nie korzysta z takiej możliwości. Chodzi przy tym o to, aby strona nie została zaskoczona negatywnym rozstrzygnięciem sprawy oraz zmuszona do zaskarżenia decyzji i przedstawiania tych dodatkowych dowodów dopiero na etapie postępowania odwoławczego" (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Po 650/20, CBOSA).

Art. 79a § 1 w powiązaniu z art. 9 k.p.a. ma więc na celu zapobieżeniu prawnej nieporadności strony postępowania administracyjnego, w wyniku której może ona doznać negatywnych konsekwencji nieuzupełnionych braków, w tym w zakresie składanych dowodów. Tym niemniej, zdaniem tut. Sądu, owa "nieporadność" ustaje z chwilą ustanowienia przez stronę profesjonalnego pełnomocnika – adwokata lub radcy prawnego – do reprezentowania jej przed organem. Zarówno z przepisów ustrojowych, regulujących wykonywanie zawodu adwokata lub radcy prawnego, jak i z faktu profesjonalnego przygotowania merytorycznego, prawnego takich pełnomocników wynika, że znając prawo mają oni obowiązek merytorycznej reprezentacji mocodawcy – przez co należy rozumieć również obowiązek poinformowania klientów o możliwych brakach w złożonej dokumentacji i konieczności ich uzupełnienia, właśnie w interesie strony. Obowiązek wynikający z art. 79a § 1 k.p.a. jest konkretyzacją ogólnej zasady (art. 9 k.p.a.) udzielania stronom przez organ niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, ale właśnie dlatego, aby nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. Taki zaś powód ustaje z chwilą ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.

Jak wynika z ww. pisma pełnomocnika skarżącej z 4 stycznia 2022 zarzucając, że organ nie wyjaśnił, na czym niezgodność polega, wskazał on jednocześnie na profesjonalny charakter dokumentacji stanowiącej podstawę wniosku "o ustalenie linii brzegowej (rozgraniczenie)". Wynikać z tego może, że pełnomocnik skarżącej błędnie utożsamiał dokumentację, stanowiącą podstawę rozgraniczenia (art. 221 ust. 2 p.w.) z podstawą ustalenia linii brzegu, którą z kolei stanowi dostarczony przez wnioskodawcę projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych (art. 220 ust. 6 p.w.).

W ocenie tut. Sądu, podobny błąd popełnił organ. Czas trwania postępowania i jego wielokrotne przedłużanie przez organ z uwagi na "skomplikowany charakter sprawy", jak również enigmatyczność stwierdzeń o brakach kierowanych do strony (a potem jej pełnomocnika) wyraźnie wskazuje na to, że Minister nie dostrzegał istoty postepowania o rozgraniczenie w trybie art. 221 ust. 1 i 2 p.w. i różnicy z ustaleniem linii brzegu na podstawie art. 220 ust. 1 p.w., a ponadto – na co słusznie wskazywał pełnomocnik skarżącej – nadmiernie zawierzył błędnemu prawnie stanowisku Wód Polskich, mającemu być może znaczenie w wypad ku ustalenia linii brzegu na podstawie art. 220 ust. 1 p.w., ale nie rozgraniczenia w trybie art. 221 ust. 1 p.w.

Z uwagi na nadmierne powiązanie z treścią rozstrzygnięcia rozważań organu odnośnie przebiegu proponowanej przez geodetę granicy rozgraniczenia gruntów w rozumieniu art. 221 ust. 1 p.w. (tego, czy ma biec po wewnętrznej, czy zewnętrznej krawędzi urządzenia wodnego), braki w ustaleniach, o jakie urządzenie wodne w rzeczywistości organowi chodziło i pominięcie najistotniejszej w niniejszej sprawie kwestii braku podstawy rozgraniczenia (art. 221 ust. 2 p.w.) Minister niewątpliwie naruszył art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie wadliwego uzasadnienia prawnego swej decyzji, jak i art. 11 k.p.a. w zakresie wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie brał jednakże w tym zakresie pod rozwagę dyspozycję art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a., zgodnie z którą sąd uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tej zaś sprawie, wobec braku niezbędnej dokumentacji, sporządzonej na potrzeby wykonania urządzenia wodnego, jako podstawy rozgraniczenia z art. 221 ust. 2 p.w., organ nie mógł wydać decyzji rozgraniczającej. Stąd też merytoryczne rozstrzygnięcie Ministra, polegające na odmowie rozgraniczenia było prawidłowe, a wady uzasadnienia nie miały na nie wpływu.

Należy też zwrócić uwagę na to, że zgodnie z przywoływanym przez Ministra art. 221 ust. 3 p.w., jako grunt pokryty wodami powierzchniowymi w granicach urządzenia wodnego wyznacza się obszar niezbędny dla zachowania ciągłości cieku w przypadku likwidacji tego urządzenia, przyjmując parametry koryta cieku powyżej i poniżej urządzenia, a w przypadku jezior podpiętrzonych - rzędne wody sprzed piętrzenia – ale wyłącznie w wypadku braku ww. dokumentacji, umożliwiającej dokonanie rozgraniczenia. Ani z akt sprawy, ani z twierdzeń skarżącej nie wynika, aby jaz i elektrownia wodna powstały samowolnie, bez wymaganej zgody wodnoprawnej i pozwolenia na budowę. Niedopuszczalne jest więc przyjęcie, że ust. 3 art. 221 p.w. miałby w ogóle zastosowanie; ów "brak dokumentacji" dotyczy bowiem rzeczywistego nieistnienia takowej, a nie wyłącznie niedołączenia jej do wniosku o rozgraniczenie.

Dlatego też na uznanie nie zasługiwały podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. art. 220 ust. 4 (który nota bene w sprawie nie miał zastosowania) w zw. z art. 221 ust. 1 i 2 p.w., jak również art. 221 ust. 1 w zw. z art. 220 ust. 5 (mający zastosowanie, ale przy ustalaniu linii brzegu) p.w. W tym ostatnim zakresie pełnomocnik skarżącej wywodził, że "art. 220 i 221 Prawa wodnego nie przewidują możliwości odmowy rozgraniczenia i postępowanie zawsze winno zakończyć się wydaniem decyzji ustalającej rozgraniczenie i skoro podmiot mający interes prawny zainicjuje postępowanie w tym zakresie winno zostać przeprowadzone rozgraniczenie, a decyzja jaka zapadnie w takim postępowania stanowić będzie od dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków". Po pierwsze, zgodnie z art. 220 ust. 20 p.w., podstawę do dokonania wpisu w ewidencji gruntów i budynków stanowi decyzja o ustaleniu linii brzegu, a nie o rozgraniczeniu. Po drugie, żaden z przepisów Prawa wodnego nie wyklucza wydania odmownej decyzji w przedmiocie rozgraniczenia; decyzja odmowna jest rozstrzygnięciem, o którym mowa w art. 104 § 2 k.p.a. – mającym zastosowanie wobec braku przepisu szczególnego Prawa wodnego – rozstrzyga bowiem sprawę co do jej istoty w całości.

Pozostałe zarzuty skargi, odnoszące się do naruszenia obowiązku Ministra przez brak ustosunkowania się do argumentacji przedstawianej przez stronę w toku postępowania, nie mogły odnieść skutku procesowego właśnie z uwagi na ww. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., gdyż uchybienia organu w tym zakresie nie miały wpływu na trafność merytoryczną rozstrzygnięcia sprawy.

Wydając wyrok Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie brał pod uwagę, że wniosek z 7 lipca 2019 r. literalnie nie dotyczył rozgraniczenia gruntów, ale ustalenia linii brzegu i "w tym celu wnioskodawca przedłożył projekt rozgraniczenia". Tym niemniej, w toku postepowania administracyjnego skarżąca osobiście, a później reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zajmowała stanowisko jednoznacznie wskazujące na to, że domaga się również i rozgraniczenia gruntów na podstawie art. 221 ust. 1 p.w. Wola strony w tym zakresie przejawiała się także w podnoszonych przez nią argumentach kwestionujących zasadność stanowiska organu o braku poprawności przedłożonego projektu właśnie dla celów rozgraniczeniowych. Strona i jej pełnomocnik na żadnym etapie postępowania rozgraniczeniowego nie zakwestionowali zasadności jego prowadzenia w aspekcie treści i granic wniosku z 7 lipca 2019 r.

Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.