Postanowienie WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 10/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2008-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Akta stanu cywilnego
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7,8,9
journal: Dz.U. 2004 nr 161 poz 1688
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 czerwca 2004 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo o aktach stanu cywilnego
article: art. 16
journal: Dz.U. 2000 nr 28 poz 353
law: Ustawa z dnia 15 lutego 1962 r. o obywatelstwie polskim - tekst jednolity
article: art. 58  par. 1  pkt 1,  art. 3,4
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. w przedmiocie ustalenia obywatelstwa polskiego oraz rzeczywistego stanu cywilnego postanawia odrzucić skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 19 grudnia 2007r., skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, wnioskodawczyni M. S. wniosła o ustalenie, że jest obywatelką polską i nazywa się S. S., urodzona [...] w P. [...], na terenie Polski.

W uzasadnieniu wniosku wyjaśniła, że w czasie działań wojennych, jako S. S. została rozdzielona ze swą naturalną rodziną. Dzieckiem zaopiekowała się rodzina polska i po wojnie uzyskała dla niego dokumenty na nazwisko Ł. M. Wskazała, że nie zachowały się dokumenty potwierdzające jej tożsamość jako S. S., zaś fakt urodzenia w polskiej rodzinie mogą potwierdzić świadkowie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargę należało odrzucić.

Zakres działania sądów administracyjnych wyznacza pojęcie sprawy sądowoadministracyjnej i został on określony w art. 3 i art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej P.p.s.a.

Zgodnie z art. 3 § 1 wskazanej ustawy Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Natomiast stosownie do art. 4 P.p.s.a. sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zatem, Sąd Administracyjny w zakresie swojej kompetencji sprawuje jedynie kontrolę decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem. Oznacza to, że może jedynie rozpoznać skargę na daną decyzję administracyjną, oceniając, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone określone przepisy prawa. Jeżeli takie naruszenie miało miejsce, to w określonych prawem sytuacjach wadliwą decyzję eliminuje z obrotu prawnego.

W konsekwencji, należy stwierdzić, że z wyżej wymienionych przepisów określających zakres kompetencji sądów administracyjnych, wynika, iż nie mogą one wyręczać organów administracyjnych i wydawać orzeczeń o charakterze decyzji administracyjnej, jak również nie są właściwe do orzekania w sprawach zastrzeżonych do jurysdykcji sądów powszechnych.

Sprawy związane z rejestracją urodzeń, małżeństw oraz zgonów, a także sprawy dotyczące innych zdarzeń, które mają wpływ na stan cywilny osób reguluje ustawa z 29 września 1986r. Prawo o aktach stanu cywilnego (tekst jednolity Dz. U. z 2004r., Nr 161, poz. 1688 ze zm.). Stan cywilny osoby stwierdza się na podstawie aktów sporządzonych w księgach stanu cywilnego, a ich niezgodność z prawem może być ustalona jedynie przez sąd powszechny w postępowaniu cywilnym na podstawie wyników postępowania dowodowego, po uprzednim wyczerpaniu drogi administracyjnej.

Księgi stanu cywilnego prowadzi się w urzędach stanu cywilnego, które wchodzą w skład urzędu gminy, zaś kierownikiem urzędu stanu cywilnego jest wójt lub burmistrz (prezydent miasta). Zgodnie z art. 7 ust. 1 przywołanej ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego, czynności z zakresu rejestracji stanu cywilnego dokonuje się w formie:

1) aktu stanu cywilnego,

2) decyzji,

3) postanowień w sprawach określonych w art. 24, 25 i 89 ustawy,

- chyba że z przepisów ustawy wynika inna forma załatwienia sprawy, przy czym organem odwoławczym od orzeczeń wydanych na podstawie Prawa o aktach stanu cywilnego jest Wojewoda.

Natomiast unormowania dotyczące uzyskania obywatelstwa polskiego zawiera ustawa z 15 lutego 1962r. o obywatelstwie polskim (tekst jednolity Dz.U. z 2000r., Nr 28, poz. 353 ze zm.), stosownie do przepisu art. 16 tego aktu, Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej nadaje obywatelstwo polskie, wnioski o jego nadanie osoby mogą składać za pośrednictwem Wojewody, a osoby zamieszkałe za granicą za pośrednictwem konsula.

W świetle powyższego należy stwierdzić, że skarga M. S. o ustalenie obywatelstwa polskiego oraz rzeczywistego stanu cywilnego nie należy do właściwości sądu administracyjnego, i związku z tym Sąd postanowił ją odrzucić podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.