Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 440/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2021-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: § 2 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 351
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności  bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu
article: art. 11, art. 107 § 3.
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło, asesor WSA Anna Janowska,, Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2021r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020 1) Uchyla zaskarżoną decyzję, 2) Zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego M. K. 680 (sześćset osiemdziesiąt ) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

M. K. (dalej jako strona, producent rolny, wnioskodawca, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej WSA) w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora "[...]" Oddziału Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej Dyrektor ARiMR) z "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020.

Z akt sprawy wynika, że skarżący za pomocą aplikacji eWniosekPlus złożył wniosek z 4 czerwca 2020 r. o przyznanie ww. płatności na rok 2020, w którym ubiegał się o przyznanie płatności do działek oznaczając je literami od A do G, w tym do działki G i G1 o nr "[...]"217 (dalej nr 217) - do powierzchni 2,47 ha z kodem ONW_6 (ONW z ograniczeniami naturalnymi strefa II). Wskazana działka jest położona w obrębie A., gminie B., powiecie b., województwie "[...]"). Działkę G zgłoszono do jednolitej płatności obszarowej (dalej JPO), a G1 jako ugór z wyszczególnieniem powierzchni 2,47 ha w obu przypadkach. Do wniosku dołączono m.in. mapę nr 7/7 z zaznaczonym obszarem i opisem: G1, ugór, 2,47 ha.

Decyzją z "[...]" r. nr "[...]" Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. (dalej jako Kierownik BP) przyznał płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020 z tytułu: JPO w wysokości 6.033,53 zł, płatności redystrybucyjnej: 1.731,05 zł, płatności dla młodych rolników: 3.200,40 zł - wynikające z pomniejszenia płatności ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia, a także zastosowanie współczynnika korygującego, jak też płatności za zazielenienie w wysokości 5.223,18 zł, wobec pomniejszenia płatności ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego.

Organ przyznał także stronie kwotę 104,50 zł z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej.

Powołał w sentencji art. 5-6 i art. 24 ustawy z 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2020 r., poz. 1341), dalej: ustawa o płatnościach bezpośrednich, oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej k.p.a..

W uzasadnieniu organ podał, że podczas kontroli administracyjnej 5 sierpnia 2020 r. stwierdzono, że powierzchnia ww. działki, uprawniona do płatności, jest mniejsza niż zadeklarowana we wniosku na rok 2020. Ustalenia powyższych nieprawidłowości dokonano w oparciu o pomiary powierzchni maksymalnego kwalifikowanego obszaru (dalej MKO) odpowiadającej powierzchni użytkowanej rolniczo w ramach danej działki ewidencyjnej, wykonane na dostępnych w systemie informatycznym ARiMR zdjęciach obszarów działek ewidencyjnych wniosku.

Stwierdzono, że na działce nr 217 powierzchnia MKO wynosi 0,00 ha. Na działce ewidencyjnej zadeklarowano działki rolne G i G1 do JPO. Wskazując na MKO organ zastosował wykluczenie powierzchni 2,47 ha dla działki ewidencyjnej nr 217.

Organ powołał się na zdjęcia wykonane w terenie 5 sierpnia 2020 r., które w jego ocenie potwierdzają, że rolnik usunął część zadrzewień - widoczne są pozostałości po ściętych drzewach. Dodatkowo na zdjęciach widoczne są liczne samosiejki drzew, nawłoć i zachwaszczenia, zatem teren nie został w pełni przywrócony do użytkowania.

Kierownik BP przedstawił kolejno wyliczenia kwot przyznanych wg kategorii wymienionej w sentencji decyzji, wskazując na pomniejszenia wynikające z wykluczenia powierzchni 2,47 ha jako całej zgłoszonej przez wnioskodawcę działki nr 217.

W odwołaniu skarżący wskazał, że we wniosku o przyznanie płatności na rok 2020 zadeklarował m.in. działkę ewidencyjną nr 217 jako ugór o powierzchni 2,47 ha. Podkreślił, że na powierzchni tej działki zostały wycięte zadrzewienia oraz zakrzaczenia, a ponadto została dokonana niwelacja terenu ładowarką teleskopową w miejscach gdzie znajdowały się nierówności podłoża powstałe po usunięciu karp oraz szkód wyrządzonych przez dzikie zwierzęta. Z nieruchomości zostały również usunięte kamienie z części naziemnej oraz podziemnej, co również wymagało wyrównania terenu. Ponadto wcześniej przygotowany teren działki został uprawiony 28 maja 2020 r. broną talerzową, co pozwoliło na rozdrobnienie pozostałości w postaci cienkich gałęzi czy zakrzaczeń i wymieszanie ich z glebą. Po pomiarze działki skarżący zadeklarował we wniosku powierzchnię 2,47 ha jako ugór. Zaznaczono w odwołaniu, że na działce znajduje się około 10 drzew wolnostojących, pomiędzy którymi można się poruszać agregatem rolniczym. Dołączono do odwołania fotografie działki.

W związku z tym producent rolny nie zgodził się z ustanowionym na ww. działce MKO wynoszącym 0,00 ha i wniósł o ponowne rozpatrzenie wniosku i jego pozytywne załatwienie.

Dyrektor ARiMR ww. decyzją z "[...]" r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika BP. Powołał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Podał, że powierzchnie działek rolnych ustalane są w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 70 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 z 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549 ze zm.), dalej rozporządzenie 1306/2013.

Dyrektor podał, że zgodnie z art. 19a ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 640/2014 z 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE L 2014.181.48 z 20 czerwca 2014 r.), dalej: rozporządzenie 640/2014, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną) we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, wówczas pomoc oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego, pomniejszonego o 1,5-krotność stwierdzonej różnicy. Dodatkowo kara administracyjna nie może przekroczyć 100% kwot wyliczanych w oparciu o obszar zgłoszony.

Dyrektor ARiMR omawiając JPO zestawił w tabeli na str. 4 decyzji działki zgłoszone we wniosku skarżącego. Wykazał różnicę między łączną powierzchnią zgłoszoną we wniosku: 18,81 ha, a stwierdzoną w trakcie kontroli administracyjnej: 16,34 ha, która wynikała z wykluczenia działki nr 217 o powierzchni 2,47 ha.

Organ odwoławczy podał, że uwzględniono aktualną powierzchnię MKO obszaru użytkowanego i deklarowanego przez producenta. W związku z powyższym powierzchnia stwierdzona ww. działki rolnej wyniosła 0,00 ha.

W wyniku weryfikacji terenowej z 5 sierpnia 2020 r. ustalono i utrwalono na fotografiach, że producent usunął część zadrzewień (widoczne pozostałości po ściętych drzewach). Dodatkowo na zdjęciach zauważyć można liczne samosiejki drzew, nawłoć i zachwaszczenia. Teren ww. działki nie został w pełni przywrócony do użytkowania.

Podał, że wyliczona procentowa różnica między powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną a powierzchnią stwierdzoną w toku prowadzonego postępowania wynosi 15,12%. Różnica między powierzchnią deklarowaną (kwalifikowaną) a powierzchnią stwierdzoną wyniosła 2,47 ha.

Powołał m.in. art. 19a ust. 1 rozporządzenia 640/2014, art. 8 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U.UE L 2013.347.608 z 20 grudnia 2013 r.), dalej rozporządzenie 1307/2013, i wyliczył JPO po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń w wysokości 6.033,53 zł (początkowa kwota płatności wyniosła 6.112,69 zł).

W odniesieniu do kolejnych płatności Dyrektor ARiMR przedstawił w ślad za organem pierwszej instancji wyliczenia kwot przyznanych w sentencji decyzji, wskazując na pomniejszenia wynikające z wykluczenia powierzchni 2,47 ha, czyli całej zgłoszonej przez wnioskodawcę działki nr 217.

Odnosząc się do argumentacji odwołania organ drugiej instancji zacytował art. 32 ust. 1-5 rozporządzenia 1307/2013 podkreślając treść ust. 2 lit. a) i ust. 4. Podał następnie, że aby obszar deklarowany do płatności mógł zostać uznany za kwalifikujące się hektary, musi być utrzymywany w dobrej kulturze rolnej przez cały rok kalendarzowy. Producent w odwołaniu nadmienił, że obszar został przywrócony do użytkowania rolniczego w 2020 r.. Jak wynika jednak ze zdjęć satelitarnych z 2019 r. oraz zdjęć wykonanych podczas wizyty terenowej 5 sierpnia 2020 r., proces przywracania przedmiotowej działki do użytkowania nie został zakończony. A zatem nie można uznać, aby obszar ten był utrzymywany w dobrej kulturze rolnej w przez cały rok kalendarzowy.

Ponadto na zdjęciach można zauważyć liczne samosiejki drzew, nawłoć i zachwaszczenia. Teren ww. działki nie został w pełni przywrócony do użytkowania. To rolnik wnioskując o przyznanie płatności, jest zobowiązany wykazać okoliczności, które uprawniają do jej otrzymania. Producent rolny zatwierdzając wniosek w aplikacji eWniosekPlus potwierdził prawidłowość zawartych w nim danych oraz oświadczył, że znane mu są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej. Strona już w poprzednich latach ubiegała się o przyznanie zgłoszonych w niniejszej sprawie płatności, musiała więc być zorientowana w przepisach regulujących przyznawanie tej pomocy finansowej oraz ich zmianach m.in. dotyczących kwalifikowalności powierzchni działek referencyjnych do płatności.

Organ odwoławczy uznał, że strona nie wykazała, że nie jest winna stwierdzonych nieprawidłowości, i nie dołożyła należytej staranności pod względem wypełnienia wniosku i wpisania prawidłowych powierzchni kwalifikujących się do uzyskania płatności.

W skardze wniesionej do Sądu producent rolny wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora ARiMR w części odmawiającej przyznania wnioskowanej płatności i uchylenie w takim samym zakresie decyzji Kierownika BP, ewentualnie zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zarzucono naruszenie:

1) art. 8 ust. 1 pkt. 4 ustawy o płatnościach bezpośrednich poprzez nieprzyznanie płatności do działki rolnej oznaczonej jako działka G pomimo, że skarżący wykonał na tej działce prace agrotechniczne zmierzające do przywrócenia działki do użytkowania rolniczego i zgłosił ją jako ugór,

2) § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu (Dz. U. poz. 351 ze zm.) poprzez błędne uznanie, że deklarowana działka nr 217 nie stanowi ugoru, mimo że definicja ugoru sprawia, że stan przedmiotowej działki, opisany w aktach sprawy, wskazuje, że stanowi ona ugór,

3) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania w zaskarżonej decyzji przyczyn, z powodu których organ nie uznał stanu działki za ugór, poza określeniem prac wykonanych przez skarżącego. Organ analizując sprawę powinien był poprzeć ją definicją "ugoru" i dokładną analizą przyczyn dla jakich działkę nr 217 uznał za niespełniającą warunku działki ugorowanej.

W treści skargi podniesiono, że działka nr 217 została zadeklarowana przez skarżącego, jako ugór. Przedstawiono definicję ugoru z ww. § 2 ust. 1 rozporządzenia z 12 marca 2015 r.. Jako bezsporne wskazano, że organ uznał fakt wykonania przez skarżącego zabiegów agrotechnicznych takich, jak wycięcie zadrzewienia oraz zakrzaczenia, dokonania niwelacji terenu, usunięcia kamieni. Skoro dla przyjęcia, że dana działka stanowi ugór, wystarczające jest przeprowadzenie podstawowych zabiegów agrotechnicznych, których celem jest uzyskanie terenu nadającego się do wypasu lub uprawy, to działka powinna zostać uznana za spełniającą ten wymóg.

Powołano wyrok WSA we Wrocławiu z 6 maja 2015 r. sygn. akt III SA/Wr 134/15, w którym Sąd wskazał, że zabiegi wykonywane na ugorze mają jedynie zapobiec rozprzestrzenianiu się chwastów lub poprawić żyzność gleby.

Mając zatem na uwadze potrzebę rozróżnienia pojęcia "ugór" od działki rolnej w czynnej produkcji roślinnej podniesiono, że zaskarżona decyzja została wydana z pominięciem tego typu analizy. Organy ARiMR w stosunku do działki nr 217 zastosowały natomiast wyższy reżim wymogów aniżeli ten, który jest nakreślony przez przepisy prawa.

Powołano art. 9 k.p.a. i wyrok WSA w Białymstoku w wyroku z 9 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Bk 31/10. Wskazano, że tworzenie dodatkowych warunków, które nie zostały zawarte ani w ustawie ani w rozporządzeniu, a z których mają wynikać tezy, że dla ugoru wymagana jest taka sama staranność i nakład prac jak dla typowego użytkowania rolniczego działek rolnych, jest przekroczeniem uprawnień przez organ administracji publicznej. Nowe obowiązki dla obywateli winny wynikać jasno z przepisów prawa, być czytelne i znane.

Końcowo podkreślono, że dla zadeklarowania ugoru, czyli obszaru, który dopiero ma być przywrócony do pełnego użytkowania rolniczego, ustawodawca wymaga wykonania chociażby jednego zabiegu agrotechnicznego, a stan działki nr 217 wskazuje na takie prace. Z drugiej strony sam organ opisuje stan omawianej działki dostrzegając efekty wykonanych prac.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Podtrzymał dotychczasowe stanowisko podkreślając, że teren działki G nie został w pełni przywrócony do użytkowania, nie można uznać, aby obszar ten był utrzymywany w dobrej kulturze rolnej przez cały rok kalendarzowy. Brak jest również podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów k.p.a.. Wszystkie zarzuty skarżącego zostały wyjaśnione w toku postępowania administracyjnego. Ponadto to na skarżącym w toku postępowania administracyjnego ciążył obowiązek przedłożenia dowodów na poparcie swoich twierdzeń, czego wnioskodawca również nie uczynił.

Skarżący uiścił wpis od skargi w wysokości 200 zł (k. 11 akt sądowych).

Na wezwanie Sądu skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł w piśmie z 29 lipca 2021 r. o przeprowadzenie rozprawy zdalnej (k. 23), a Dyrektor ARiMR w piśmie z 10 września 2021 r. oznajmił, że posiada możliwości techniczne do uczestniczenia w rozprawie zdalnej (k. 25). Pełnomocnik skarżącego nie udokumentował uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa - k. 14-16.

Zarządzeniami z 13 września 2021 r. Przewodnicząca Wydziału I WSA w Olsztynie skierowała sprawę do rozpoznania na rozprawie przy użyciu urządzeń technicznych, umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstawy do uznania, że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a." - tj. w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy. Należy nadto wskazać, że w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jakkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności ... "Grunty uznaje się za pozostające w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy, jeżeli został na nich przeprowadzony przynajmniej jeden zabieg agrotechniczny mający na celu usunięcie lub zniszczenie niepożądanej roślinności, w terminie do dnia 31 lipca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich, a w przypadku gruntów ugorowanych, o których mowa w § 3 oraz w § 9a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2015 r. w sprawie obszarów uznawanych za obszary proekologiczne oraz warunków wspólnej realizacji praktyki utrzymania tych obszarów (Dz. U. poz. 354, z 2017 r. poz. 1943, z 2018 r. poz. 1635 i 1880 oraz z 2019 r. poz. 100 i 1866), które zostały zadeklarowane we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich jako obszary proekologiczne - w terminie do dnia 31 października roku, w którym został złożony ten wniosek.

Wniosek został złożony 4 czerwca 2020r. Z dołączonej do wniosku mapy nr 7/7 wynika, że działka będąca przedmiotem sporu stanowi ugór. Skarżący w skardze powołał się na wyrok WSA we Wrocławiu z 6 maja 2015 r. sygn. akt III SA/Wr 134/15, w którym została wskazana definicja ugoru. Zgodnie z definicją ugoru jest to pole wyłączone z rolniczego użytkowania na okres 1-2 lat, na którym wykonywana jest odpowiednia pielęgnacja mechaniczna (ugór czarny), chemiczna (ugór herbicydowy) lub pole niepielęgnowane zarastające samoistnie chwastami segetalnymi i samosiewami zbóż (ugór zielony). Celem ugorowania jest poprawienie żyzności gleby. Niekiedy ugór stosuje się również jako metodę zwalczania chwastów na bardzo zachwaszczonych polach. Termin trwały użytek zielony stosowany jest do gruntów zajętych pod uprawę traw, natomiast ugorowanie gruntu polega na wyłączeniu gruntu z użytkowania rolniczego, a więc nie można tu mówić o uprawie w rozumieniu określonym w ww. definicji TUZ. Zabiegi wykonywane na ugorze mają jedynie zapobiec rozprzestrzenianiu się chwastów lub poprawić żyzność gleby, natomiast rodzaj użytkowania określony mianem TUZ jest ukierunkowany na konkretną uprawę traw lub innych roślin zielnych powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysianych) lub samosiewnych.

WSA we Wrocławiu podzielił stanowisko organu, że dla zbadania kryterium kwalifikowalności działek zadeklarowanych przez stronę w wariancie 5.1, na podstawie § 12 ust. 4 pkt 1 lit. a rozporządzenia rolnośrodowiskowego należy posługiwać się definicją trwałego użytku zielonego zawartą w art. 2 lit. e rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009.

Definicja TUZ zawarta w tym przepisie wskazuje, iż jest to grunt zajęty pod uprawę traw lub innych upraw zielnych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (zasianych), niewłączony do płodozmianu w gospodarstwie przez okres pięciu lat lub dłużej, z wyłączeniem gruntu objętego systemami odłogowania zgodnie z art. 107 ust. 6 rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, obszarów odłogowanych zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2078/92 , obszarów odłogowanych zgodnie z art. 22, 23 i 24 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 oraz obszarów odłogowanych zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2078/92, obszarów odłogowanych zgodnie z art. 22, 23 i 24 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 oraz obszarów odłogowanych zgodnie z art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005; a w tym celu "trawy lub inne pasze z roślin zielonych " oznaczają wszelkie rośliny zielne, rosnące tradycyjnie na naturalnych użytkach zielonych lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w państwie członkowskim (wykorzystywanych bądź nie do wypasania zwierząt).

Oznacza to, iż aby uznać grunt za trwały użytek zielony to co najmniej na 5 lat wstecz (okres liczony jest jako pięć pełnych okresów wegetacyjnych licząc wstecz od roku poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej) musi on być przeznaczony pod uprawę traw lub innych upraw zielonych, przy czym uprawa ta powinna być prowadzona bez wprowadzania płodozmianu.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2017 r., sygn. akt II GSK 3337/15 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 maja 2015 r. sygn. akt III SA/Wr 134/15. NSA podkreślił, że z dołączonego do akt sprawy protokołu kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie producenta, który deklarował działki do płatności z roku 2012 wynika, iż na działkach tych nie było w 2012 roku uprawy traw lub innych upraw zielnych, a jedynie częściowo niewykoszony ugór.

W rozpoznawanej sprawie skarżący we wniosku zgłosił, że działka G o pw. 2,47 ha stanowi ugór. W konsekwencji należy podzielić zarzuty skargi, że z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. Organ w zaskarżonej decyzji nie wskazał, z jakich przyczyn nie uznał działki nr 217 za niespełniającą warunku działki ugorowanej. Organy nie dokonały ustaleń w tym zakresie. W konsekwencji nie można odrzucić zarzutów w przedmiocie naruszenia przepisów prawa materialnego, które zostały zawarte w skardze. Skarżący wykazywał, że wykonał na tej działce prace agrotechniczne zmierzające do przywrócenia działki do użytkowania rolniczego i zgłosił ją jako ugór. Organ nie odniósł się do treści § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu (Dz. U. poz. 351, ze zm.) i nie dokonał stosownych ustaleń faktycznych. Skarżący we wniosku zadeklarował działkę nr 217 jako ugór. Organ zobowiązany jest do dokonania wnikliwej analizy, oceny dowodów, także przeciwstawnych i swoją swobodną ocenę winien odzwierciedlić w uzasadnieniu decyzji. Zgodnie z powszechnie przyjętymi poglądami w orzecznictwie i doktrynie, na gruncie art. 80 k.p.a., organ orzekający w świetle obowiązującej go zasady swobodnej oceny dowodów ocenia wyniki postępowania wyjaśniającego (dowodowego) na podstawie posiadanej wiedzy, wewnętrznego przekonania i zasad doświadczenia życiowego, przy czym o jej prawidłowości decyduje to, czy wyprowadzone przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie. Ocena wartości dowodowej poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności sprawy, wyjaśnienie dlaczego organ dał wiarę jednym dowodom a innym nie, winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, jak stanowi norma art. 107 § 3 k.p.a., zgodnie z którą uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Ustaleń stanu faktycznego organ dokonuje bezpośrednio w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a także na podstawie domniemań faktycznych i prawnych (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa, 2003, s. 208). Ogólnie ujmując, ocena ta polega na przedstawieniu sposobu myślenia, argumentowaniu przy ocenie dowodów i jednym z jej elementów winno być ustosunkowanie się do twierdzeń i zarzutów strony podnoszonych w trakcie toczącego się postępowania, a w szczególności do wszystkich dowodów. Pominięcie ich milczeniem przez organ nie przystaje do reguł poprawności procesowej, stanowiąc o naruszeniu norm prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Prawidłowo zredagowane, pod względem merytorycznym i prawnym, uzasadnienie decyzji administracyjnej ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania, wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na podstawie art. 107 § 3 k.p.a. Mocą przywołanej zasady organ jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Organ winien uwzględnić fakt, że skarżący sporną działkę zgłosił jako ugór. Zabiegi wykonywane na ugorze mają jedynie zapobiec rozprzestrzenianiu się chwastów lub poprawić żyzność gleby. Natomiast rodzaj użytkowania określony mianem TUZ jest ukierunkowany na konkretną uprawę traw lub innych roślin zielnych powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysianych) lub samosiewnych.

Zaskarżona decyzja została wydana z pominięciem tego typu analizy.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Organ w sposób prawidłowy ustali stan faktyczny, uwzględniając wskazówki sądu, które są zawarte w uzasadnieniu wyroku. Natomiast subsumpcja przepisów prawa materialnego jest uzależniona od ustalenia, czy sporna działka spełniała wymogi prawne. A to jest związane z określeniem sposobu użytkowania spornej działki.

O kosztach orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., na które składa się uiszczony wpis sądowy i wynagrodzenie radcy prawnego. Zostało ono ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 lit. 1 pkt c Rozporządzenia Ministra sprawiedliwości z 22 2015. w sprawie opłat za czynności radców prawnych Dz. U. 2018, poz. 265). .