Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 4032/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 87 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2015 r. sprawy ze skargi U. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za czerwiec 2014 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. na rzecz U. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

U. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwana dalej: "Skarżącą") złożyła w dniu 24.07.2014r. deklarację podatkową VAT-7 za czerwiec 2014 r. W powyższej deklaracji Skarżąca wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni w kwocie 1.945.540 zł. Termin zwrotu ww. kwoty upływał w dniu 22.09.2014r.

Następnie pismem z dnia 09.07.2014r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. zwrócił się do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. (zwanego dalej: "Naczelnikiem US") o przeprowadzenie kontroli podatkowej u Skarżącej za kwiecień 2014 r. w związku z prowadzoną kontrolą podatkową w firmie T. s.j. G. D. , G. W. , celem zbadania rzetelności transakcji dokonanych pomiędzy tymi dwoma tymi podmiotami. W związku z wątpliwościami co do prawidłowości rozliczenia przez Skarżącą podatku od towarów i usług za czerwiec 2014 r., Naczelnik US w dniu [...] .07.2014r. wszczął wobec Skarżącej kontrolę podatkową za ww. okres rozliczeniowy. W toku kontroli podatkowej, w dniu 10.09.2014r. Skarżąca przedłożyła Naczelnikowi US za pośrednictwem poczty elektronicznej dokument zawierający powiązania faktur dokumentujących zakup towarów z fakturami dokumentującymi ich sprzedaż. Z powyższego dokumentu wynikało, iż w czerwcu 2014 r. Skarżąca dokonywała zakupów od firmy T. s.j. G. D., G. W. .

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Naczelnik US uznał, że zasadność zwrotu wykazanego przez Skarżącą w deklaracji za czerwiec 2014 r. wymaga dodatkowego zweryfikowania i w trybie art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11.03.2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.) – zwanej dalej: "u.p.t.u.", postanowieniem z dnia [...] .09.2014r., przedłużył termin dokonania zwrotu do czasu zakończenia kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego.

Pismem z dnia 29.09.2014r. Skarżąca wezwała Naczelnika US na podstawie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., Nr 270 ze zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a.", do usunięcia naruszenia prawa polegającego w opinii Skarżącej na wydaniu postanowienia z dnia [...] .09.2014r. w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w wysokości 1.945.540 zł wykazanego w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2014 r. do czasu zakończenia kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego oraz do uchylenia ww. postanowienia. W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, iż przedłużenie terminu, o którym mowa w art. 87 ust. 2 u.p.t.u. nie jest czynnością obligatoryjną, a sam fakt, iż organ przeprowadza czynności kontrolne w zakresie prawidłowości naliczenia podatku VAT do zwrotu nie powinien być podstawą wstrzymania wypłat nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Skarżąca wskazała też, że sytuacja w której przewlekłość postępowania staje się przyczyną naruszenia podstawowego prawa przedsiębiorcy odliczenia podatku naliczonego VAT, należy uznać za bezprawną i naruszająca prawa podatnika VAT.

Naczelnik US odpowiadając na powyższe wezwanie w piśmie z dnia 24.10.2014r., uznał przedstawione w nim zarzuty za niezasadne. W uzasadnieniu organ podatkowy wskazał, że z treści przepisu art. 87 ust. 2 i 6 u.p.t.u. wynikają dwie przesłanki przedłużenia terminu dokonania zwrotu podatku od towarów i usług: 1) prowadzenie weryfikacji rozliczenia podatnika w trybie czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, postępowania podatkowego lub postępowania kontrolnego oraz 2) potrzeba dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu. W opinii organu postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu podatku od towarów i usług za czerwiec 2014 r. zostało wydane po spełnieniu obu powyższych przesłanek. Organ wyjaśnił również, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. prowadzi kontrolę podatkową w firmie T. s.j. G. D., G. W. , w toku której ustalono, iż Skarżąca dokonała odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez ww. firmę w czerwcu 2014 r. Ponadto w toku kontroli prowadzonej u Skarżącej ustalono, iż w czerwcu 2014r. wykazywała ona wewnątrzwspólnotową dostawę towarów do czeskiej firmy D. s.r.o. Z tego względu w toku prowadzonych kontroli wystąpiono do czeskiej administracji podatkowej o potwierdzenie powyższych transakcji. Organ podatkowy podkreślił również w uzasadnieniu, że sprawdzenie poprawności rozliczenia z wykazanym zwrotem podatku od towarów i usług nie może ograniczać się jedynie do sprawdzenia dokumentacji posiadanej przez podatnika. Aby takie sprawdzenie miało charakter rzeczywisty, a nie jedynie formalny, oprócz dokumentów posiadanych przez podmiot, którego rozliczenie jest sprawdzane, powinno ono obejmować także dokumentację wystawców faktur oraz sprawdzenie, czy czynność udokumentowana fakturą miała miejsce w rzeczywistości. Czynności kontrolne u wystawcy faktur powinny być przeprowadzone także w sytuacji gdy kontakt z nim jest utrudniony lub nie składa on deklaracji podatkowych. Takie okoliczności nie tylko nie mogą być podstawą do odstąpienia od czynności kontrolnych, ale powinny skutkować ich przeprowadzeniem z większą dokładnością.

Skarżąca zaskarżyła postanowienie Naczelnika US z dnia [...] .09.2014r. wnosząc skargę w piśmie z dnia 26.11.2014r., w której wniosła o jego uchylenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie:

przepisów postępowania, tj.: art. 120, art. 121 § 1, art. 124 oraz art. 217 § 2 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012r., poz. 749 z późn. zm.) – zwanej dalej: "O.p.", poprzez przedłużenie przez organ podatkowy terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego VAT nad podatkiem należnym za miesiąc czerwiec 2014r., pomimo że organ ten nie wykazał, że istnieją w sprawie jakiekolwiek wątpliwości, co do prawidłowości rozliczenia podatku VAT dokonanego przez Skarżącą, a tym samym organ podatkowy wydał zaskarżone postanowienie bez podania jakiegokolwiek merytorycznego uzasadnienia, wskazując jedynie czynności proceduralne jakie podjął, czym Naczelnik US naruszył zaufanie Skarżącej do organów podatkowych,

przepisów prawa materialnego, tj. art. 87 ust. 2 i 6 u.p.t.u., poprzez nie zwrócenie w ustawowym terminie różnicy podatku VAT za m-c czerwiec 2014r. oraz bezpodstawne przedłużenie tegoż terminu do czasu zakończenia kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego, w sytuacji, w której:

kontrola podatkowa przeprowadzona u Skarżącej nie wykazała do tej pory żadnych nieprawidłowości w rozliczeniu podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2014r., a jej zakończenie zależy jedynie od wyniku kontroli u kontrahenta Skarżącej,

nie istnieją żadne przesłanki, które dałyby organowi podatkowemu podstawy, do stwierdzenia, iż zwrot kwoty wykazanej przez Skarżącą w deklaracji VAT-7 za miesiąc czerwiec 2014r. byłby nienależny,

fakt przeprowadzania czynności kontrolnych w stosunku do kontrahenta Skarżącej, nie może stanowić samoistnej podstawy do pozbawiania podatnika prawa do zwrotu podatku VAT, zwłaszcza, gdy organ podatkowy nie podał powodów wszczęcia tejże kontroli,

Skarżąca, jako podatnik, nie ma wpływu na czasokres trwania kontroli i to od organu podatkowego zależy, kiedy zostanie ona wszczęta oraz zakończona, przez co należy domniemywać, że to zbyt późne wszczęcie kontroli, lub zbyt długie jej prowadzenie, są przyczyną tego, że nie zakończyła się ona jeszcze przed upływem ustawowego terminu do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, co w konsekwencji prowadzi do konkluzji, że Skarżąca, jako podatnik nie ponosi winy za etap na jakim znajduje się postępowanie, a tym samym nie można obarczać jej konsekwencjami wynikającymi z działań organu podatkowego w sytuacji, gdy sama Skarżąca dochowała wszelkich ciążących na niej obowiązków.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu podatkowego, zgodnie z którym fakt, iż zlecił on przeprowadzenie kontroli podatkowej w stosunku do jej kontrahenta, tj. czeskiej firmy D. s.r.o., daje podstawę do tego by przedłużyć zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym przysługujący Skarżącej. Zdaniem Skarżącej, organ podatkowy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie przedstawił przesłanek, którymi się kierował stwierdzając, że zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania. Wskazał jedynie, jakie czynności podjął, dokonując weryfikacji zasadności zwrotu. Organ podatkowy nie ustalił również i nie wskazał przesłanek, które przemawiałyby za koniecznością dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu poprzez przeprowadzenie kontroli u kontrahentów Skarżącej. Nie wyjaśnił przyczyn dokonania tej weryfikacji. Natomiast postanowienie o przedłużeniu terminu do zwrotu podatku VAT, powinno zdaniem Skarżącej wskazywać przyczyny dokonywania dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu i je uzasadniać. Powodem niedokonania zwrotu nie może być tylko i jedynie sam fakt wydania postanowienia o przedłużeniu zwrotu. Skarżąca zwróciła też uwagę, że przedłużenie terminu do zwrotu podatku VAT w wielu przypadkach stanowi niezwykle uciążliwy dla podatników środek, który stosowany bezpodstawnie i bez podania jakichkolwiek racjonalnych przyczyn może skutkować bardzo poważnymi konsekwencjami natury finansowej w postaci bankructwa i upadłości.

Skarżąca wskazała również, że celem przepisu art. 87 ust. 2 u.p.t.u. jest wprawdzie ochrona interesów Skarbu Państwa, poprzez umożliwienie organom podatkowym uniknięcia ryzyka związanego ze zwrotem nienależnego podatku. Jednakże brak jest podstaw by sądzić, że ustawodawca wprowadzając w życie ten przepis przewidywał możliwość nieograniczonego, nieuzasadnionego oraz bezwarunkowego wstrzymywania wypłaty należnych podatnikom środków pieniężnych, w każdej sytuacji, w której organ podatkowy tak postanowi. Ponadto zdaniem Skarżącej, dotychczas przeprowadzone w niniejszej sprawie w trakcie postępowania podatkowego czynności nie dały podstaw do tego, by stwierdzić, iż występuje ryzyko nienależnego zwrotu podatku VAT na jej rzecz. Skarżąca zwróciła również uwagę, iż działa na rynku od wielu lat i przez cały ten okres otrzymywała zwroty podatku VAT terminowo, zaś organy podatkowe nie miały w tym zakresie żadnych zastrzeżeń. Skarżąca regularnie płaci podatki i nie zalega z żadnymi zobowiązaniami względem Skarbu Państwa. Z tego względu wskazywane działanie organu podatkowego, budzi u Skarżącej szereg wątpliwości związanych z legalnością takiego postępowania oraz jego celowością. Skarżąca została zmuszona do zrównoważenia 4 milionowego deficytu budżetowego jaki powstał na skutek przedłużania wnioskowanego zwrotu podatku VAT, poprzez zaciągnięcie kredytu bankowego.

W odpowiedzi na skargę Naczelnik US wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując jednocześnie zaprezentowane wcześniej stanowisko oraz uznając zarzuty skargi za niezasadne. Odnosząc się do zarzutów Skarżącej organ podatkowy wskazał dodatkowo, iż przepis art. 87 ust. 2 u.p.t.u. nie formułuje żadnych przesłanek uzasadniających dodatkową weryfikację zasadności wnioskowanego przez podatnika zwrotu podatku i nie ogranicza organu co do możliwości zweryfikowania zasadności zwrotu. W szczególności przepis ten nie nakłada na organ podatkowy obowiązku zwrotu podatku na rachunek podatnika po upływie terminu wskazanego w art. 87 ust. 2 i 6 u.p.t.u. jeżeli podjęte przez organ czynności, nie pozwalają na stwierdzenie zasadności zwrotu podatku. Obowiązkiem organu w sytuacji powzięcia wątpliwości co do zasadności zwrotu jest wszczęcie jednego z postępowań, o których mowa w art. 87 ust. 2 u.p.t.u. Organ podatkowy ma prawo do weryfikacji złożonej przez Skarżącą deklaracji i kontroli dokumentów źródłowych podatnika oraz jego kontrahentów. Organ nie ma obowiązku zwrotu podatku tylko dlatego, że został wykazany w deklaracji podatkowej. Ma prawo sprawdzić każdy wykazany w deklaracji podatkowej zwrot podatku jeżeli uzna, iż zachodzi taka potrzeba. Ma również prawo zweryfikować rzeczywisty charakter każdej transakcji udokumentowanej posiadanymi przez Skarżącą dokumentami źródłowymi.

Organ wskazał, że przepis art. 87 ust. 1 u.p.t.u. dotyczący zwrotu różnicy podatku nie wyraża absolutnego czy bezwzględnego obowiązku dokonania tej czynności we wskazanym w tym przepisie. Jeżeli bowiem zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Oznacza to zdaniem organu, że termin dokonania zwrotu różnicy podatku od towarów i usług uzależniony jest od terminu zakończenia czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego, zaś otwarcie toku tych postępowań przesuwa termin zwrotu podatku od towarów i usług. Ustawodawca przesądził zatem, że termin zwrotu zdeterminowany jest wdrożeniem, a co za tym idzie zakończeniem weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego i z perspektywy tych postępowań należy postrzegać termin na dokonanie zwrotu różnicy w podatku od towarów i usług. Przepis ten nie obliguje tym samym organu podatkowego do określenia terminu zwrotu poprzez posłużenie się jakąkolwiek datą dzienną, lecz poprzez odesłanie do terminu zakończenia wymienionych w nim postępowań weryfikacyjnych. W konsekwencji terminy ograniczające czas trwania kontroli podatkowej, postępowania podatkowego i postępowania kontrolnego mają zdaniem organu charakter instrukcyjny, co oznacza, że mogą one być przedłużane przez organy podatkowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, zwanej dalej: p.p.s.a.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.

W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w art. 247 ustawy Ordynacja podatkowa (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Należy nadto wskazać, iż w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jakkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając skargę we wskazanym wyżej zakresie należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Kontroli Sądu poddane zostało postanowienie, którym Naczelnik Urzędu Skarbowego przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wykazanego przez Skarżącą w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2014r., do czasu zakończenia kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego.

Przypomnieć zatem należy, że zgodnie z art. 87 ust. 1 u.p.t.u w przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. Według ust. 2 tego artykułu zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazane w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach lub na wskazany przez podatnika rachunek banku, lub na rachunek spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, jako zabezpieczenie udzielanego przez ten bank lub przez tę kasę kredytu, na podstawie złożonego przez podatnika, do naczelnika urzędu skarbowego, w terminie do złożenia deklaracji podatkowej, pisemnego, nieodwołalnego upoważnienia organu podatkowego, potwierdzonego przez bank lub spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową udzielających kredytu, do przekazania tego zwrotu.

Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.

Przesłanką przedłużenia terminu zwrotu jest stwierdzenie przez organ, że zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, co może nastąpić w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Nadto termin zwrotu może być przedłużony do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej, lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.

Podkreślić należy, że na organie dokonującym przedłużenia terminu zwrotu podatku spoczywa wymóg uzasadnienia zajętego stanowiska.

Zastosowanie przepisu art. 87 ust. 2 zdanie drugie u.p.t.u. opiera się na uznaniu administracyjnym, przy czym jest ono limitowane okolicznością warunkującą możliwością skorzystania z przewidzianego w tym przepisie uprawnienia, w postaci stwierdzenia przez organ, że "zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania". Stwierdzenie to powinno być dokonywane w oparciu o co najmniej uprawdopodobnione przesłanki. Przewidziany w art. 87 ust. 2 u.p.t.u. warunek zakłada, że przed upływem ustawowego terminu zwrotu (zdanie pierwsze) podjęte zostały czynności zmierzające do zweryfikowania jego zasadności, lecz nie dały one jeszcze rezultatu lub jest on niejednoznaczny (por. wyrok WSA w Warszawie z 24 stycznia 2013 r., III SAB/Wa 32/12, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tak więc przesłanki do wydania postanowienia w omawianym trybie nie stanowi sam fakt wykazania przez podatnika nadwyżki do zwrotu, ale muszą istnieć "istotne wątpliwości" co do zasadności zwrotu. Na tym etapie postępowania organ decyduje bowiem wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu. Czynności organu na tym etapie nie zmierzają do wykazania, że zwrot jest niezasadny ani do wykazania, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością zwrotu. Chodzi natomiast o wykazanie, że istnieją okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku (por. wyrok z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. I FSK 610/13, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w którym uznano, że "nie zasługuje na aprobatę taka wykładnia art. 87 ust. 2 u.p.t.u., która ogranicza stosowanie instytucji przedłużenia terminu zwrotu do takiego stopnia, że w istocie prowadzi do niemożności spełnienia celu jej ustanowienia, tj. umożliwienia organowi tymczasowego wstrzymania się ze zwrotem podatku do momentu zakończenia weryfikacji zasadności tego zwrotu w przypadku zaistnienia dostatecznych wątpliwości w tym zakresie."). W tym zatem kontekście normatywnym należy rozważać poprawność kwestionowanego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu.

W przedmiotowej sprawie organ przedłużył termin zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za czerwiec 2014 r. do czasu zakończenia kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w stosunku do Spółki została w dniu [...] lipca 2014r. wszczęta kontrola podatkowa w podatku od towarów i usług m.in. za czerwiec 2014 r.; ponadto ponieważ ustalono, iż w czerwcu 2014r. Spółka wykazywała wewnątrzwspólnotową dostawę towarów do czeskiej firmy D. s.r.o. wystąpiono do czeskiej administracji podatkowej o potwierdzenie powyższych transakcji. Jako że weryfikacja rozliczeń Spółki w ramach wszczętej kontroli nie została zakończona, przedłużono termin zwrotu wnioskowanej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.

W ocenie Sądu w zaskarżonym postanowieniu organ podatkowy nie zawarł uzasadnienia, z którego wynikałoby uprawdopodobnienie, że zasadność zwrotu wymaga dodatkowej weryfikacji, o jakiej stanowi art. 87 ust. 2 u.p.t.u. Nieznane są powody i okoliczności, w których organ upatruje wątpliwości co do zasadności zwrotu.

Przede wszystkim z treści postanowienia nie wynika, jakie istotne wątpliwości co do zasadności zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za czerwiec 2014 r. dawały podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia.

Zdaniem Sądu organ powinien wskazać, jakie okoliczności miał na względzie podejmując decyzję o konieczności weryfikacji zasadności zwrotu. Nie jest takim powodem wszczęcie kontroli podatkowej wobec Spółki, ani wniosek innego organu podatkowego o przeprowadzenie u podatnika wykazującego w deklaracji zwrot bezpośredni kontroli podatkowej w celu zbadania rzetelności transakcji dokonanych pomiędzy tym podatnikiem a jego kontrahentem, gdyż wówczas ustawowe terminy zwrotu podatku dla podatników okazałyby się iluzoryczne, jako uzależnione od woli organu podatkowego. Inaczej byłoby w sytuacji, gdyby organ dysponował informacjami pochodzącymi od innych organów (nie tylko podatkowych), a dotyczących nieprawidłowości stwierdzonych u kontrahenta podatnika, czy informacjami o zakończeniu działalności gospodarczej przez danego kontrahenta. Uzasadnieniem przedłużenia zwrotu mogłoby również być stwierdzenie organu, że dokonana przez niego analiza zapisów w rejestrach zakupów i sprzedaży podatnika wskazuje na określone nieprawidłowości np. co do zastosowanej stawki podatku od towarów i usług. Takie okoliczności w zaskarżonym postanowieniu nie zostały jednak wskazane.

W konsekwencji powyższego za zasadny uznał Sąd zarzut naruszenia art. 87 ust. 2 i 6 u.p.t.u. Nadto Sąd stwierdził, że poprzez brak wykazania, że w sprawie zachodziła konieczność dokonania dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku, Naczelnik US naruszył również art. 120, art. 121 i art. 124 O.p.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ podatkowy zobowiązany będzie do wykazania, że zasadność zwrotu podatku wymaga dodatkowego zweryfikowania; to jest, że spełniona została przesłanka do wydania postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku określona w art. 87 ust. 2 ustawy.

Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.