Wyrok NSA, sygn. akt III SA 8049/98
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1999-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Podatkowe postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 26 lipca 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
article: art. 22 par. 2 pkt 2 lit. b
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz. 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Teza: Wydatki na budowę własnego mieszkania w Towarzystwie Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. w postaci wpłacanych na poczet tej inwestycji miesięcznych rat nie stanowią wydatków na własne potrzeby mieszkaniowe, które zmniejszają kwotę podatku dochodowego od osób fizycznych.

TEZY

Wydatki na budowę własnego mieszkania w Towarzystwie Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. w postaci wpłacanych na poczet tej inwestycji miesięcznych rat nie stanowią wydatków na własne potrzeby mieszkaniowe, które zmniejszają kwotę podatku dochodowego od osób fizycznych.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Sabiny i Michała małżonków N. Na decyzję Izby Skarbowej w W. w przedmiocie zwolnienia z obowiązku pobierania zaliczek w podatku dochodowym od osób fizycznych - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sabina N. w dniu 19 maja 1998 r. zwróciła się do Urzędu Skarbowego z wnioskiem o zwolnienie płatnika z obowiązku pobierania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w 1998 r. z tytułu wpłat zaliczkowych dokonanych na rzecz Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o., poniesionych na poczet zakupu w przyszłości lokalu mieszkalnego.

Urząd Skarbowy decyzją z dnia 8 lipca 1998 r., wydaną na podstawie art. 22 par. 2 pkt 2 lit. "b" ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926, ze zm./ odmówił zwolnienia ww. płatnika z obowiązku pobierania zaliczek.

W uzasadnieniu podniósł, że w świetle art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "d" ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./ w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1997 r. odliczeniu podlegają wydatki poniesione w roku podatkowym na cele mieszkaniowe podatnika m.in. przeznaczone na zakup lokalu mieszkalnego w nowo wybudowanym budynku mieszkalnym od osób, które wybudowały ten budynek w wykonaniu działalności gospodarczej.

Natomiast Sabiny N. nie poniosła wydatków na zakup lokalu mieszkalnego w nowo wybudowanym budynku tylko, jak wynika z załączonej do wniosku umowy z TBS, wydatki na nabycie praw do korzystania w przyszłości z lokalu mieszkalnego wybudowanego przez Towarzystwo. Dopiero po zakończeniu i rozliczeniu inwestycji strona zawrze przedwstępną umowę sprzedaży, w której zostaną określone warunki zakupu lokalu mieszkalnego. Z tego względu poniesione wydatki nie podlegały odliczeniu i Urząd Skarbowy nie znalazł podstaw do wstrzymania poboru zaliczek i w związku z tym uznał, że nie zachodziły przesłanki do zastosowania art. 22 par. 2 pkt 2 lit. "b" Ordynacji podatkowej.

Decyzja organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy przez Izbę Skarbową na podstawie decyzji z dnia 29 października 1998 r. Organ odwoławczy, w świetle art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "d" w zw. z ust. 6 tego przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, określającym wymogi jakie winny być spełnione w celu uznania wydatków kwalifikujących się do odliczenia od podatku, również uznał, że brak jest podstaw do zwolnienia podatnika z zaliczek.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Izby Skarbowej, skierowanej przez oboje małżonków Sabinę i Michała N., skarżący podnieśli, że jest dla nich niezrozumiały fakt traktowania budownictwa TBS na innych zasadach niż budownictwa spółdzielni mieszkaniowych i uważają takie rozwiązania za rażąco niesprawiedliwe.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie i podtrzymała stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreśliła, że wkład wnoszony do TBS nie jest wkładem budowlanym lub mieszkaniowym, wnoszonym do spółdzielni mieszkaniowej, nie stanowi też zakupu lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "d" ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W związku z tym tylko w takim aspekcie dokonywana jest ocena zaskarżonej decyzji.

Sabina N. zwracając się do Urzędu Skarbowego z wnioskiem o zwolnienie płatnika, jej pracodawcy, z obowiązku pobierania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, była przekonana, że ponoszone przez nią wydatki na budowę własnego mieszkania w Towarzystwie Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. w postaci wpłacanych na poczet tej inwestycji miesięcznych rat stanowią wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe, które zmniejszają kwotę podatku dochodowego od osób fizycznych.

Jednakże o tym jakie wydatki na cele mieszkaniowe mogą być odliczone od podatku w 1998 r. zadecydował ustawodawca w art. 27a ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wśród tych wydatków nie zostały wymienione wydatki na nabycie prawa do korzystania z lokalu mieszkalnego wybudowanego przez TBS. Dlatego też, organy podatkowe, zgodnie z obowiązującym stanem prawnym, uznały, że nie można takich wydatków zakwalifikować do wydatków przeznaczonych na zakup nowo wybudowanego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w takim budynku od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w wykonywaniu działalności gospodarczej, tym bardziej że tego rodzaje wydatki muszą być udokumentowane fakturą lub rachunkiem, wystawionym wyłącznie przez podatnika od towarów i usług, który nie korzysta ze zwolnienia od tego podatku /art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "d" w zw. z ust. 6 ww. ustawy/.

Raty wpłacane przez stronę na konto TBS nie mogą być również z uwagi na status Towarzystwa, działającego w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, traktowane jako wkład budowlany lub mieszkaniowy w spółdzielni mieszkaniowej /art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "c" ww. ustawy/. Z tego względu, z formalnoprawnego punktu widzenia, niezasadny jest zarzut strony, podniesiony w skardze, że wydatki podatników poniesione na cele mieszkaniowe w TBS organy podatkowe powinny utożsamiać z wydatkami na rzecz spółdzielni mieszkaniowych. Zarzut ten nie może być bowiem postawiony skutecznie organom, które wykonują obowiązujące przepisy i są związane ich treścią. Sąd również nie ma podstaw do dokonywania oceny obowiązującej ustawy z punktu widzenia słuszności zawartych w niej rozwiązań. Dlatego zrozumiałe odczucie strony, że zawarta w przepisach regulacja jest niesprawiedliwa w stosunku do osób, znajdujących się w takiej jak ona sytuacji, nie może mieć wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji.

W związku z tym, że poniesione przez stronę wydatki nie podlegają odliczeniu od podatku dochodowego od osób fizycznych organy podatkowe nie znalazły podstaw do wstrzymania poboru zaliczek, na podstawie art. 22 par. 2 pkt 2 lit. "b" Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem organ podatkowy, na wniosek podatnika, może zwolnić płatnika z obowiązku pobrania zaliczek na podatek - jeżeli podatnik uprawdopodobni, że pobrane zaliczki byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego za rok podatkowy lub inny okres rozliczeniowy. Wydatki poniesione przez stronę na zaspokojenie swoich potrzeb mieszkaniowych za pośrednictwem TBS, jak zostało wskazane wyżej, nie będą miały wpływu na wysokość podatku należnego. Dlatego zgodne z obowiązującymi przepisami było stanowisko Izby Skarbowej, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że nie zachodzą przesłanki do zaniechania poboru zaliczek na podatek.

Z uwagi na brak podstaw prawnych do uwzględnienia skargi Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym skargę Sabiny N. oddalił. Skarga Michała N., który nie był stroną niniejszego postępowania administracyjnego /wniosek o zwolnienie płatnika z obowiązku pobierania zaliczek złożyła Sabina N., do niej też były kierowane decyzje organów podatkowych obu instancji/ jako niedopuszczalna, zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, podlegała odrzuceniu.