Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 875/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2013-03-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 4 i par. 9 ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2009 nr 33 poz 262
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska,, Sędzia WSA Anna Sokołowska, Protokolant Łukasz Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 marca 2013 r. sprawy ze skargi K. L. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 31 lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości na rok 2011 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej zwany "Dyrektorem Agencji"), jako organ odwoławczy, utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] (dalej zwanego "Kierownikiem Biura") z dnia [...] r. nr [...]o przyznaniu K. L. na 2011 r. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości w kwocie [...] zł.

Uzasadniając zaskarżoną decyzję, organ odwoławczy wskazał, że w dniu 22 kwietnia 2011 r. wpłynął do Kierownika Biura wniosek K. L.

o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011 na realizację pakietu 2 – Rolnictwo ekologiczne, w wariantach : 2.2 Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania) oraz 2.10 Uprawy sadownicze i jagodowe (w okresie przestawiania) na działkach rolnych o łącznej powierzchni [...] ha.

W dniu [...] r., po wezwaniu Producenta do złożenia wyjaśnień, została złożona korekta wniosku dotycząca działek [...] i [...] wobec braku kontynuacji realizacji programu rolnośrodowiskowego na tych gruntach. W dniach [...] r. oraz [...] r. w gospodarstwie rolnym K. L. została przeprowadzona wizytacja w terenie, a następnie kontrola metodą foto na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni gospodarstwa, w trakcie której stwierdzono nieprawidłowości co do działek o identyfikatorach [...] i zastosowano m.in. kod nieprawidłowości [...] oznaczający rozbieżności pomiędzy treścią ortofotomapy i stanem faktycznym w terenie w zakresie zasięgu powierzchni kwalifikowanej (m.in. na działkach [...] brak było zadeklarowanej uprawy jabłoni domowej).

Dalej w uzasadnieniu decyzji, organ odwoławczy wskazał, że jednostka certyfikująca w rolnictwie ekologicznym [...] przekazała Kierownikowi Biura wykaz producentów, spełniających wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym w roku 2011, w którym w przypadku K. L. wykazano powierzchnię [...] ha dla upraw rolniczych (w okresie przestawiania) oraz [...] ha dla upraw sadowniczych i jagodowych (w okresie przestawiania).

W konsekwencji przyjętych ustaleń podczas wizytacji i kontroli z [...] i [...] r. i stwierdzonych nieprawidłowości co do sposobu użytkowania części działek zgłoszonych do płatności we wniosku K. L. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych w ramach wariantu 2.10 Uprawy sadownicze i jagodowe (brak uprawy drzewek owocowych), Kierownik Biura w dniu [...] r. wydał decyzję, w której orzekł o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości.

W odwołaniu od powyższej decyzji, K. L. nie zgodził się

z twierdzeniem organu I instancji, że na działkach [...] brak było drzewek owocowych, stwierdzając, że drzewka były dosadzane w miesiącu maju 2011 r. oraz na przełomie kwietnia i maja 2012 r. oraz, że istotny wpływ na stan upraw ma okoliczność związana z obecnością zwierzyny, która pomimo posiadania przez sadzonki palików w znaczący sposób niszczy założoną uprawę.

Dyrektor Agencji, w wyniku rozpatrzenia odwołania, wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] r., orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji, nie znajdując podstaw do stwierdzenia, że decyzja ta narusza prawo w sposób skutkujący jej uchyleniem.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, organ odwoławczy stwierdził, że kontrola

z dnia [...] r., której wyniki legły u podstaw wydania decyzji, odbyła się zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1122/2009

z dnia 30 listopada 2009r.ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1237/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. WE Nr L 316/65 z dn. 02-12-2009r.). W ocenie organu, zarówno pomiar działek zgłoszonych do płatności, zastosowana metoda kontroli jak i kwalifikacje inspektorów terenowych były zgodne z przepisami ww. rozporządzenia (art. 34 i 33, art. 35 ust. 1 a), co oznacza, że wynik kontroli nie może budzić żadnych wątpliwości. Dalej w uzasadnieniu decyzji, organ II instancji wyjaśnił, że przeprowadzane kontrole metodą teledetekcji (tzw. metodą foto) - w myśl art. 35 ust. 1a rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 roku - opierają się na fotointerpretacji obrazów satelitarnych lub zdjęć lotniczych wszystkich działek rolnych wniosku podlegającego kontroli, w celu rozpoznania pokrycia gruntu

i zmierzenia powierzchni. Kontrola metodą foto – jak wywiódł organ - oprócz ustalenia granic działek rolnych i naniesienia ich na ortofotomapę, obejmuje również przeprowadzenie przez kontrolującego m.in. takich czynności w terenie jak stwierdzenie rodzaju użytku gruntowego na danej działce rolnej. Organ wskazał, że w wyniku kontroli formalnej oraz zgłoszonych wątpliwości wnioskodawcy co do ustaleń dotyczących działek [...] została sporządzona korekta pierwotnej wersji raportu i usunięcie kodu nieprawidłowości [...] . Dyrektor Agencji, dalej w uzasadnieniu decyzji odniósł się także do materiału dowodowego w postaci szkiców polowych z pomiaru działek i zdjęć fotograficznych, uznając te dowody za prawidłowe i pozwalające na jednoznaczną ocenę przedstawionych nieprawidłowości. Zwrócił uwagę także na fakt że dowody te podlegają weryfikacji formalnej przez Biuro Kontroli na Miejscu sprawdzające jakość wykonanych pomiarów oraz że jakiekolwiek nieprawidłowości w tym zakresie skutkują przeprowadzeniem kolejnej kontroli działek rolnych. Stwierdzając następnie, że w przypadku działek K. L., zarówno weryfikacja raportu przez BKnM jak i w postępowaniu odwoławczym nie dały podstaw do ponownej ich kontroli. Dalej organ odwoławczy wskazał, że ustalenia poczynione przez inspektorów terenowych oraz dokumentacja fotograficzna co do sposobu zagospodarowania działek o identyfikatorach [...] i co do stwierdzonej uprawy (łąka trwała) nie budzą żadnych wątpliwości. Zdaniem Dyrektora Agencji, wśród znajdującej się na ww. działkach roślinności w żadnym wypadku nie znaleziono uprawy drzewek jabłoniowych, co do których przysługiwałaby płatność za realizację wariantu 2.10, a jedynie silnie porastające rośliny, wskazujące na łąkę trwałą do dnia przeprowadzenia kontroli nieużytkowaną, bez przeprowadzonych zabiegów agrotechnicznych, mających na celu utrzymanie gruntów zgodnie

z normami, określonymi w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 roku w sprawie minimalnych norm (Dz. U. z 2010 r. Nr 39, poz. 211

z późn. zm.).

Odnosząc się do argumentacji strony co do zniszczenia założonej uprawy przez zwierzynę, organ odwoławczy uznał tę okoliczność za niepotwierdzoną i niemającą wpływu na rozstrzygnięcie, z uwagi na to, że w stwierdzonej na ww. działkach roślinności sadzonek drzewek jabłoniowych nie odnaleziono w ogóle, a sam skarżący do dnia przeprowadzenia kontroli czy wydania decyzji przez organ I instancji uwzględniającej ustalenia kontroli z [...] i [...] roku nie poinformował Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o jakichkolwiek trudnościach w prowadzeniu zadeklarowanej we wniosku uprawy.

Dyrektor Agencji zauważył także, że dokumentacja fotograficzna wykonana

w lipcu 2011 r. na spornych działkach nie potwierdziła przeprowadzenia zabiegów agrotechnicznych mający na celu uzupełnienie ilości sadzonek, dzięki którym prowadzona uprawa winna składać się z rzędów, zadbanych, oczyszczonych

z trwałych chwastów, wśród których odnalezienie drzewek jabłoniowych chociażby na podstawie dokumentacji fotograficznej nie powinno stanowić problemu.

Dalej wskazano także, że stosownie do przepisów ww. rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 roku, w przypadku negatywnej działalności zwierzyny, skarżący, aby uniknąć sankcji, powinien nie tylko o fakcie tym powiadomić organ, ale także wycofać lub skorygować wniosek w każdym momencie, o ile Kierownik Biura Powiatowego ARiMR nie poinformował już producenta o nieprawidłowościach występujących we wniosku i nie zostały one wyjaśnione na korzyść rolnika. Ponadto wyjaśniono, że brak wycofania działek niespełniających wymagań ustawowych wynikający z zaniedbania lub świadomego działania wnioskodawcy powinno skutkować uznaniem zawyżenia powierzchni deklarowanej

w stosunku do stwierdzonej. Organ zauważył, że wnioskodawca nie dowiódł, że dochował należytej staranności w celu poinformowania Kierownika Biura o zmianie stanu działek przed wykryciem nieprawidłowości, ani też nie wykazał, że zmiany stanu faktycznego wynikły z okoliczności wyjątkowej mogącej łagodzić skutki nieprawidłowo złożonej deklaracji w zakresie uprawy jabłoni.

W dalszej części uzasadnienia, wskazano także, że wnioskodawca powinien mieć świadomość co do możliwości przeprowadzenia kontroli działek zgłoszonych do płatności. Zwrócono także uwagę na fakt, że składając wniosek o przyznanie płatności K. L. oświadczył, iż znane mu są zasady i tryb realizacji programu, jak również, iż świadomy jest skutków niewykonania zobowiązań wynikających z jego realizacji. Dodatkowo zobowiązał się do przestrzegania na obszarze całego gospodarstwa zasad zwykłej dobrej praktyki rolniczej oraz warunków uczestnictwa w programie przez okres pięciu lat od dnia rozpoczęcia jego realizacji. Ponadto, decydując się na korzystanie z mechanizmów wsparcia funkcjonujących w ramach Wspólnej Polityki Rolnej podpisał zawarte w formularzu wniosku zobowiązanie do niezwłocznego powiadomienia organu "o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności objętej wnioskiem, jak również o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, w szczególności gdy dotyczy wykorzystywania gruntów rolnych czy wielkości powierzchni upraw".

Końcowo organ odwoławczy stwierdził, że postępowanie organu I instancji jak

i wydana w przedmiotowej sprawie decyzja nie naruszają przepisów postępowania administracyjnego , w tym dowodowego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, K. L., wnosząc o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania zarzucił:

1. błędne ustalenia faktyczne poprzez przyjęcie, że skarżący nie prowadzi uprawy drzewek jabłoniowych w ramach wariantu 2.10, pomimo iż ze zdjęć załączonych do przedmiotowej sprawy (w szczególności oznaczonych numerami [...]) wynika jednoznacznie, że rośliny te zostały zasadzone, lecz z uwagi na swój młody wiek i niewysoki wzrost zostały przysłonięte przez inne porastające rośliny, a także poprzez niewzięcie pod uwagę opinii jednostki certyfikującej w rolnictwie ekologicznym [...] Sp.

z o.o., która potwierdziła, że K. L. spełnił wymagania w rolnictwie ekologicznym w roku 2011 roku w zakresie upraw sadowniczych i jagodowych w okresie przestawienia;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego — w szczególności artykułu 27 ust. 1 Komisji WE Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia rady WE nr 73/2009 odnośnie zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady WE Nr 1237/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia dla sektora wina, poprzez niezawiadomienie strony postępowania o zamierzonej przez organ kontroli, przeprowadzonej następnie w dniu [...] r., pomimo iż cel tej kontroli nie zostałby narażony na skutek dokonanego zawiadomienia, a wręcz zostałby osiągnięty w pełniejszym zakresie, dzięki wyjaśnieniom strony składanym w toku czynności kontrolnych.

3. naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w szczególności:

- art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071, ze zm., dalej zwany "K.p.a."), poprzez niewskazanie w treści decyzji wszystkich przepisów właściwych i powołanie jedynie nazw samych aktów prawnych, mimo istniejącego dla organów administracji publicznej działania na podstawie konkretnych przepisów prawa;

* art. 7 K.p.a. w zw. z art. 136 K.p.a., zgodnie z którymi w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję - poprzez nieuwzględnienie oświadczenia A. L. występującego w imieniu i na rzecz K. L. w odwołaniu od decyzji organu I instancji z dnia [...] r., dotyczącego posiadania dowodów na zakup i zasadzenie drzewek owocowych -jabłonek i w ostateczności nieprzeprowadzenie przez organ dowodów, które przyczyniłyby się do ustalenia okoliczności mających decydujące znaczenie dla rozpoznania przedmiotowej sprawy;

* art. 11 K.p.a. określającego zasadę przekonywania, kreującej obowiązek organów postępowania do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy - poprzez niewskazanie

w treści uzasadnienia do zaskarżonej decyzji z jakich powodów nie została wzięta pod uwagę opinia jednostki certyfikującej w rolnictwie ekologicznym [...] potwierdzająca, że K. L. spełnił wymagania w rolnictwie ekologicznym w roku 2011 roku w zakresie upraw sadowniczych i jagodowych w okresie przestawienia.

W odpowiedzi na skargę organ administracji podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie procesowym z dnia [...] r. skarżący podtrzymując zarzuty

i argumentację skargi, dodatkowo wskazał, że organy administracji odmawiając przyznania płatności rolnośrodowiskowej z tytułu upraw sadowniczych, bezpodstawnie pominęły opinię sporządzoną przez jednostkę certyfikującą [...] Sp. z o.o., nie przedstawiając argumentów, dla których uznały ją za niewiążącą w sprawie. Skarżący wskazał, że ww. opinia została sporządzona na podstawie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] r., tj. 1,5 miesiąca po kontroli na zlecenie ARiMR, wobec czego nie może wskazywać na odmienny stan faktyczny co do obsadzeń spornych działek i sugerować, że dokonano w tym okresie zasadzeń. Jego zdaniem, organ nie wyjaśnił zaistniałej sprzeczności pomiędzy ustaleniami kontroli z dnia [...] r., z dnia [...] r. a kontrolą jednostki certyfikującej. Ponadto stwierdził, że na podstawie pomiarów wykonanych w dniu [...] r. dokonano błędnych ustaleń, iż działki oznaczone jako [...] stanowiły łąki trwałe bez jakiejkolwiek uprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012r., poz. 270), zwana dalej "P.p.s.a.", sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy wskazanej jako pierwsza Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tak określonej kognicji Sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Skarga K. L. jest nieusprawiedliwiona i nie zasługuje na uwzględnienie. Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że nie jest ona dotknięta uchybieniami, które skutkowałyby koniecznością usunięcia jej z obrotu prawnego.

Przedmiotem sprawy jest płatność rolnośrodowiskowa.

Biorąc powyższe pod uwagę, oraz to, że zarzuty skargi sprowadzają się do kwestionowania oceny zgromadzonego materiału dowodowego (ustaleń faktycznych) w sprawie, czyli naruszeń przepisów postępowania, na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427, z późn. zm., dalej zwana "ustawą") z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.

W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się (art. 21 ust. 2 ustawy).

Ponadto strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, w myśl art. 21 ust. 3 ustawy, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia, co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Porównanie przytoczonej regulacji z zasadami ogólnymi wymienionymi w K.p.a. wskazuje, na pewne odmienności w stosunku do tych zasad ogólnych przy rozpatrywaniu danej kategorii spraw. W art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy obowiązek organu administracji wynikający z treści art. 77 § 1 K.p.a. do wyczerpującego zebrania

i rozpatrzenia materiału dowodowego został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przy czym chodzi tu przede wszystkim

o dowody wskazane we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i ewentualnie innych uczestników postępowania. Organy administracji publicznej nie mają natomiast obowiązku działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Przystępując do oceny ustalonego przez organy stanu faktycznego w sprawie należy zwrócić uwagę, że zaskarżoną decyzją przyznano skarżącemu – na jego wniosek z dnia [...] r. - płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2011 w pomniejszonej wysokości w wyniku kontroli

i ustalenia przez organy administracji, że w przypadku pakietu rolnictwo ekologiczne, wariant 2.2 Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania) powierzchnia stwierdzona działek rolnych oznaczonych jako [...] wynosiła [...] ha, co było zgodne

z powierzchnią zadeklarowaną i skutkowało przyznaniem płatności w wysokości [...] zł. Natomiast w przypadku wariantu 2.10 Uprawy sadownicze i jagodowe (w okresie przestawiania) stwierdzono nieprawidłowości dyskwalifikujące działki [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha z płatności, polegające na braku deklarowanej uprawy jabłoni domowej, co skutkowało odmową przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pakiecie rolnictwo ekologiczne, wariant uprawy sadownicze i jagodowe. Decyzja organu I instancji, w wyniku wniesionego odwołania została utrzymana w mocy. Z uzasadnień decyzji obu instancji wynika, że organy administracji orzekały w oparciu o materiał dowodowy, który stanowiły protokół z kontroli nr [...] przeprowadzonej [...] r. i jego załączniki w postaci szkiców z pomiarów poszczególnych działek oraz dokumentacja fotograficzna sporządzona podczas wizytacji w dniu [...] r. Zdaniem organów na działkach [...] znajdowała się nieużytkowana łąka trwała.

Skarżący zakwestionował prawidłowość powyższych ustaleń faktycznych, twierdząc - na etapie odwołania, że dokonywał jedynie dosadzeń drzewek w maju 2011 r. oraz na przełomie kwietnia 2012 r. i maja 2012 r. ze względu na obecność zwierzyny, natomiast w skardze dodatkowo argumentował, iż z dokumentacji fotograficznej jednoznacznie wynika, że drzewka zostały zasadzone, lecz z uwagi na swój młody wiek i niewysoki wzrost zostały przysłonięte przez inne porastające rośliny. Zdaniem skarżącego, wobec tego, decyzje organów administracji są wadliwe.

Stanowisko skarżącego nie zasługuje na aprobatę.

Przede wszystkim podkreślić należy, że ustalenia przyjęte za podstawę zaskarżonej decyzji zostały poczynione w toku bezpośrednich kontroli

w gospodarstwie rolnym skarżącego.

Odnosząc się do powyższego należy wyjaśnić, że wyżej wskazane ograniczenie stosowania pewnych zasad określonych przepisami K.p.a. wiąże się z tym, że zasadnicze kwestie związane ze składaniem wniosków, wymogów, jakie muszą być spełnione przez wnioskodawców, terminy ich składania i tryb załatwiania przez Agencję regulowane są przez powołane wyżej rozporządzenie Komisji (WE)Nr 1122/2009 i częściowo przez ww. ustawę o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. W szczególności rozporządzenie stanowi o obowiązku przeprowadzania kontroli wniosków i określa tryb oraz zasady kontroli. Uzupełniająco- kontroli dotyczą przepisy art.30-33 ustawy.

Są to określone w przepisach rozporządzenia kontrole administracyjne oraz kontrole przeprowadzane na miejscu. Zgodnie z art. 26 ust. 1 cyt. rozporządzenia, kontrole administracyjne i kontrole na miejscu, przeprowadza się w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Kontrola na miejscu ma doprowadzić do jednoznacznego zweryfikowania i ustalenia czy deklarowane we wniosku o dopłaty powierzchnie działek rolnych i rodzaj tych upraw odpowiadają stanowi faktycznemu w danym okresie.

Kontrola na miejscu polega przede wszystkim na sprawdzeniu zgodności danych podanych we wniosku o przyznanie płatności ze stanem faktycznym w gospodarstwie i przestrzegania zasad dobrej kultury rolnej. Kontrole na miejscu mają na celu: a) ustalenie granic i powierzchni działek rolnych, b) zweryfikowanie zadeklarowanej grupy upraw/uprawy na danej działce rolnej, c) sprawdzenie przestrzegania minimalnych wymagań (norm) utrzymania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej.

Wystąpienie z wnioskiem o przyznanie płatności obliguje organ do przeprowadzenia kontroli wniosku i zawartych w nim informacji przez wnioskodawcę. Szczególny tryb postępowania w tego rodzaju sprawach wyłącza obowiązek organu powiadamiania wnioskodawcy o czasie i miejscu przeprowadzania czynności kontrolnych. Kontrole na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli (art. 27 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009). Wynika stąd, że zasadą są kontrole niezapowiedziane, a wcześniejsze powiadomienie o nich jest wyjątkiem, z którego skorzystanie może być rozważane wyłącznie pod względem celowościowym. Zatem udział strony w czynnościach kontrolnych nie jest obowiązkowy. Dla prawidłowości postępowania ważne jest natomiast, by rolnik został poinformowany o jej wynikach i miał możliwość wypowiedzenia się co do ustaleń poczynionych w trakcie kontroli. W myśl art.32 ust1 rozporządzenia, z każdej kontroli sporządza się sprawozdanie, które umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonej kontroli. W sprawozdaniu wskazuje się między innymi (pkt.c) sprawdzone działki rolne, zmierzone działki rolne, w stosownych przypadkach wraz z wynikami pomiaru każdej działki rolnej i zastosowanymi metodami pomiaru. Zgodnie z art. 32 ust. 2, w przypadku wykrycia nieprawidłowości rolnik otrzymuje kopię sprawozdania.

Dodać należy, że obowiązek sporządzenia raportu, o którym mowa w art. 32 (dot. powierzchni działek) oraz 54 ust.1 i 2 (dot. wzajemnej zgodności) rozporządzenia

nr 1122/2009 został też wskazany w ustawie o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich - art. 31 ust. 5. Według ust. 8 tego artykułu rolnik ma prawo zgłosić umotywowane zastrzeżenia na piśmie co do ustaleń zawartych w raporcie osobie, która go sporządziła.

Decyzje w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowych wydawane są w oparciu o dane zamieszczone we wniosku oraz ustalenia poczynione w trakcie kontroli tych wniosków.

Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że organ słusznie uznał, iż kontrola w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzona została w sposób prawidłowy i rzetelny w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy, w związku z czym brak było podstaw do podważenia jej wiarygodności. W toku postępowania zostały wykonane szczegółowe szkice z zaznaczeniem granic poszczególnych działek rolnych i gatunki upraw, wykonano zdjęcia działek w charakterystycznych miejscach oraz sporządzono szczegółowy raport z kontroli. Skarżący wprawdzie nie uczestniczył w kontroli, jednakże miał wgląd do raportu i możliwość złożenia zastrzeżeń. Jak słusznie zauważył organ, skarżący z uprawnienia tego co do stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie uprawy sadowniczej bezpośrednio po kontroli nie skorzystał i nie złożył żadnych uwag. Jak wyżej wskazano, organ miał prawo przeprowadzić kontrolę bez udziału skarżącego, a zatem zarzut naruszenia art. 27 ust. 1 rozporządzenia należało uznać za niezasadny. W tej sytuacji kwestia niezawiadomienia skarżącego o kontroli i argumentacja, iż udział taki usprawniłby postępowanie i pozwoliłby na złożenie wyjaśnień nie może mieć żadnego znaczenia dla wyniku sprawy. Należy podkreślić, że strona miała zapewniony udział także na dalszym etapie postępowania a przed wydaniem decyzji była zawiadamiana o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. Wszelkie dodatkowe uwagi, wyjaśnienia, dowody i wnioski dowodowe mogły zostać złożone także później, w trakcie całego postępowania o przyznanie płatności, czego skarżący nie uczynił.

W ocenie Sądu, organ prawidłowo także w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił zasady kontroli powołując właściwe przepisy.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola stanu faktycznego ustalonego przez organy w wyniku kontroli gospodarstwa w dniu [...] r. i [...] r., wskazuje, iż został on ustalony prawidłowo.

Należy zgodzić się ze stanowiskiem organów, poparte wynikami kontroli w gospodarstwie skarżącego, że w przypadku pakietu rolnictwo ekologiczne, wariant 2.10 uprawy sadownicze i jagodowe (w okresie przestawiania) na deklarowanej powierzchni działek nie występowała uprawa jabłoni domowej. Analiza materiału fotograficznego (w szczególności zdjęć o nr od [...],[...],[...],[...]) prowadzi do jednoznacznych wniosków, że działki [...] nie zostały obsadzone drzewkami owocowymi. Zdjęcia są opisane i wyraźnie na nich widać, że na fotografowanym terenie znajduje się nieużytkowana łąka trwała, na której pośród porastającej ją roślinności nie ma nawet małych sadzonek. Zdaniem Sądu, wnioski organów wyciągnięte z oceny tych nie budzących wątpliwości dowodów są prawidłowe – ta uprawa nie jest zaliczana do uprawy, do której przysługuje płatność w wariancie 2.10. Wobec tego, w ocenie Sądu organy I i II instancji zasadnie stwierdziły konieczność odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej.

Przyjętych przez Sąd ustaleń faktycznych w żadnej mierze nie podważają przeciwne twierdzenia skarżącego, co do zadrzewienia działek. Nie zostały one poparte żadnymi wiarygodnymi dowodami.

W aktach sprawy nie ma bowiem takiego dowodu, aby można było jednoznacznie potwierdzić, że na działkach [...] był sad, spełniający wymogi do przyznania płatności w ramach pakiety rolnictwo ekologiczne, wariant 2.10.

Zdaniem Sądu, organy także prawidłowo wyjaśniły skarżącemu, że w każdej sytuacji wystąpienia zmian faktycznych na deklarowanych do płatności działkach, czy to związanych z nadzwyczajnymi okolicznościami (jak podnoszone negatywne działanie zwierząt) czy też każdej innej okoliczności, powinien on powiadomić o tym organ, a oprócz tego skorygować wniosek lub nawet go wycofać. Jak słusznie zauważył organ, działanie wnioskodawcy zmierzające do dostosowania wniosku do stanu rzeczywistego leży w jego interesie, bowiem w ten sposób może on uniknąć negatywnych skutków nieprawidłowo złożonego wniosku. Wynika to wprost z cytowanego w zaskarżonej decyzji rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z 30 listopada 2009 r.( art. 73).

Skarżący zapoznał się z treścią tego obowiązku podpisując w formularzu wniosku stosowne zobowiązanie do powiadomienia organu "o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności objętej wnioskiem, jak również o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, w szczególności , gdy dotyczy wykorzystania gruntów rolnych lub wielkości powierzchni upraw."

Odnosząc się do kolejnych argumentów skarżącego, zawartych w skardze, Sąd stwierdził, że żaden z nich nie świadczy o tym, aby zaskarżona decyzja była wadliwa.

Skarżący w skardze stwierdził, że to młody wiek i niewysoki wzrost roślin spowodował, że drzewka nie były dostatecznie widoczne, zarzucając nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego w tym zakresie. Ponadto na rozprawie oświadczył, że zasadzone drzewka miały wysokość ok.50 cm. W ocenie Sądu, powyższa argumentacja nie przemawia na korzyść skarżącego a jedynie potwierdza zasadność odmowy przyznania mu płatności rolnośrodowiskowej. Zauważyć bowiem należy, iż każdy wnioskodawca obowiązany jest zapoznać się zasadami przyznawania danej płatności oraz pomocy objętej wnioskiem. Skarżący składając podpis pod wnioskiem, jak słusznie zauważyły organy, złożył oświadczenie, że zasady takie zna (sekcja XI Oświadczenia i zobowiązania). Powyższe oznacza, że skarżący, w chwili ubiegania się o płatność do uprawy sadu jabłoniowego, znał też m.in. przepisy dotyczące wymogów minimalnego obsadzenia działek rolnych drzewkami i krzewami. Zgodnie z przepisem § 2 ust. 1 pkt 4 i § 9 ust.2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 33, poz. 255) - producenci rolni w przypadku realizacji wariantu uprawy sadownicze są obowiązani obsadzać działki materiałem ekologicznym spełniającym wymagania dotyczące wysokości i grubości elitarnego i kwalifikowanego materiału szkółkarskiego, określone dla drzewek owocowych i krzewów owocowych w przepisach w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania oraz jakości materiału siewnego. Według załącznika nr 9 do rozporządzenia z dnia 1 lutego 2007 r. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania

i jakości materiału siewnego (Dz. U. Nr 29, poz. 189), elitarny i kwalifikowany materiał szkółkarski powinien spełniać trzy minimalne wymagania jakościowe dla drzewek owocowych: wysokość powinna wynosić nie mniej niż 80 cm, mierząc od szyjki korzeniowej; średnica pnia powinna wynosić nie mniej niż 8 mm, mierząc na wysokości 10 cm powyżej miejsca uszlachetniania, jak też powinny mieć korzeń główny i nie mniej niż 3 korzenie boczne albo wiązkę korzeni drobnych, albo korzenie przerastające całą objętość gleby w pojemniku. Wedle tego uregulowania, sam fakt występowania sadzonek nie przesądza o spełnieniu warunków ubiegania się

o płatności rolnośrodowiskowe. Muszą one spełniać wymienione powyżej wymagania, co wyjaśnił skarżącemu organ I instancji w swojej decyzji.

Wobec ww. przepisów oraz jednoznacznych ustaleń dokonanych w oparciu o dokumentację fotograficzną, nie sposób przyjąć, że skarżący spełnił warunki do przyznania pomocy rolnośrodowiskowej w wariancie 2.10 Uprawy sadownicze i jagodowe, skoro sam też przyznaje, że sadzonki drzewek miały ok. 50 cm, a nie co najmniej 80 cm.

Wskazane wyżej oświadczenie i zobowiązanie we wniosku co do znajomości zasad przyznania płatności obejmuje także zasady tzw. dobrej kultury rolnej. Działań takich mając na uwadze fotografie działek nie sposób dostrzec tj. poddawaniu prawidłowym zabiegom agrotechnicznym, utrzymującym je w należytym stanie.

Ponadto skarżący w skardze wywodzi, że przeprowadzona w dniu [...] r. przez jednostkę certyfikującą [...] kontrola jego gospodarstwa nie wykazała żadnych uchybień i zaniedbań, co jego zdaniem oznacza niewyjaśnioną sprzeczność tych ustaleń z ustaleniami organów orzekających w sprawie. Strona zarzuca pominięcie opinii [...] przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu, zarówno wskazane twierdzenia, jak i formułowane pod adresem organów zarzuty są bezpodstawne. Sąd nie dopatrzył się żadnych sprzeczności pomiędzy ustaleniami kontroli zleconych przez ARiMR a kontrolą [...], a wiążące dla organów były wyłącznie wyniki kontroli z [...] r. i [...] r. Należy wskazać, że kontrola jednostki certyfikującej przeprowadzana na podstawie ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. z 2009r, nr 116, poz. 975) ma inny zakres i charakter aniżeli kontrola przeprowadzana w toku ubiegania się o płatności rolnośrodowiskowe. Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ww. ustawy, jednostki certyfikujące działają w zakresie udzielonego im upoważnienia, w tym prowadzą kontrolę w ramach systemu kontroli, o którym mowa w art. 27 rozporządzenia nr 834/2007, na zasadach i w sposób określony na podstawie tego artykułu i w przepisach wydanych na podstawie tego artykułu. Powołane rozporządzenie to Rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2092/91. Natomiast zakresem kontroli jednostki certyfikującej nie są objęte kwestie dotyczące spełnienia przesłanek do otrzymania płatności rolnośrodowiskowej, są to bowiem dwa odrębne zagadnienia. Nie każdy kto prowadzi produkcję ekologiczną ubiega się o uzyskanie płatności rolnośrodowiskowej stanowiącej jedną z form wsparcia w ramach problematyki Rozwoju Obszarów Wiejskich. Jednostka certyfikująca potwierdza jedynie fakt, że skarżący spełnia kryteria produkcji ekologicznej.

Organ prowadzący postępowanie o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej nie jest związany ustaleniami jak i opinią jednostki certyfikującej. Nie sposób zatem zarzucać organom, że pominęły przy wydawaniu decyzji opinię [...]. Bezspornie organy dysponowały sporządzonym przez ten podmiot wykazem producentów, spełniających wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym w roku 2011 (w tym danymi dotyczącymi skarżącego), jednakże z uwagi na zakres ustaleń i niewiążący charakter ustaleń jednostki certyfikującej, organ nie miał obowiązku ich szczegółowego analizowania i uwzględniania przy rozstrzyganiu sprawy płatności rolnośrodowiskowej. Organy orzekały bowiem w oparciu o protokół kontroli i dokumenty z nim związane uzyskane w postępowaniu kontrolnym dotyczącym tej konkretnej płatności, bezspornie jednak odniosły się do powoływanych przez skarżącego okoliczności płynących z kontroli jednostki certyfikującej.

Sąd nie zgadza się z tym samych względów z zarzutem dotyczącym pominięcia oświadczenia pełnomocnika skarżącego A. L., co do posiadania dowodów dotyczących zakupu drzewek owocowych, zauważyć jednak należy że na co zwrócił uwagę organ, że płatności przyznawane są do uprawy a tej na dzień złożenia wniosku i kontroli nie stwierdzono a wszelkie przeszkody utrzymania uprawy winny być zgłoszone organowi – o czym była mowa.

Reasumując Sąd uznał, że podniesione przez skarżącego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, stanowią jedynie próbę polemiki z ustaleniami organu. Polemiki nie znajdującej oparcia w faktach. Natomiast ustalenia faktyczne i prawne dokonane są przez organ prawidłowo. Ustalenia ta wykazały ponad wszelką wątpliwość, że na działkach [...] brak było deklarowanej uprawy jabłoni domowej, spełniającej wymagania do przyznania płatności rolnośrodowiskowej.

Sąd badając sprawę w pozostałym zakresie, niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze, nie dopatrzył się uchybień mogących stanowić podstawę uchylenia decyzji jako niezgodnej z prawem. Sąd zaaprobował stanowisko organu, zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, co do sposobu wyliczenia płatności na rok 2011 oraz sankcji.

W ocenie Sądu organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów oraz działał w niniejszej sprawie zgodnie z zasadą praworządności i na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Organ wskazał właściwe przepisy i prawidłowo je zastosował. Należy wskazać ponadto, ze rozstrzygniecie organu to nie tylko sentencja decyzji ale też jego uzasadnienie a w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie organu daje podstawy skarżącemu do pojęcia woli organu w oparciu o obowiązujący porządek prawny. Organ dopełnił powinności tak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego jak i prawidłowej jego oceny, nie naruszając w tym względzie podstawowej zasady postępowania dowodowego, tj. zasady swobodnej oceny dowodów. Ocena zebranych w sprawie dowodów znalazła swój wyraz w szerokim uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i zdaniem Sądu jest ona prawidłowa.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie skargę jako nieuzasadnioną oddalił.