Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 530/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant st. asystent sędziego Anna Rudzińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. - po rozpatrzeniu odwołania S. K., dalej także skarżąca, od wydanej z upoważnienia Wójta Gminy W. decyzji Starszego Referenta w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w W. z dnia [...] nr [...] w sprawie ustalenia wysokości nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji podało, że organ pierwszej instancji, decyzją z [...] nr [...] przyznał skarżącej na dziecko – J. K.: zasiłek rodzinny na okres zasiłkowy 2012/2013 w kwocie 106 zł miesięcznie i dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w kwocie 100 zł płatny jednorazowo we wrześniu 2013 r., a także zasiłek rodzinny na okres zasiłkowy 2012/2013 na dziecko – D. K. w kwocie 77 zł miesięcznie.

Organ pierwszej instancji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, opisaną na wstępie decyzją, orzekł o ustaleniu nienależnie pobranego świadczenia przez skarżącą - zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na J. K. za okres od 01.02.2013 r. do 31.10.2013 r. i zasiłku rodzinnego na D. K. za okres od 01.02.2013 r. do 31.10.2013 r. w łącznej kwocie 1747 zł.

Od decyzji tej odwołała się skarżąca podnosząc, że nie była świadoma, że po otrzymaniu decyzji przyznającej świadczenia rodzinne może dojść do sytuacji, że po roku czasu pobierania zasiłku rodzinnego dowie się, że jest oskarżona o nienależnie pobrane świadczenia. Odwołująca się wniosła o umorzenie kwoty 1747 zł wraz z odsetkami oraz uchylenie zaskarżonej decyzji w całości bez ponownego rozpatrywania przez organ pierwszej instancji.

Rozpatrując powyższe odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu. Według art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Warunkiem stwierdzenia przez organ, że dana osoba pobrała nienależnie świadczenia rodzinne i w konsekwencji powinna dokonać ich zwrotu jest ustalenie, że świadczeniobiorca został pouczony o braku prawa do ich pobierania.

Kwoty świadczeń rodzinnych, o których mowa w ust. 2, podlegają zwrotowi łącznie z ustawowymi odsetkami na rachunek bankowy wskazany przez organ właściwy. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń rodzinnych do dnia spłaty (art. 30 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Data początkowa naliczania odsetek jest zatem zawsze znana, w odróżnieniu od daty końcowej. Kwestia konkretnego wyliczenia należnych odsetek uzależniona będzie od daty spłacenia należności. W razie, gdy kwota nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami nie podlega potrąceniu z bieżąco wypłacanych świadczeń, z uwagi na to, że nie są one danemu podmiotowi wypłacane, tenże - w razie wątpliwości - przed wykonaniem obowiązku zwrotu może zwrócić się do organu o wskazanie kwoty odsetek, które - obok kwoty należności głównej - będzie obowiązany uiścić, gdyż odsetki są naliczane do dnia spłaty.

Organ odwoławczy wskazał, że zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka (art. 4 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Według art. 4 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje:

rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka;

opiekunowi faktycznemu dziecka;

osobie uczącej się.

Do zasiłku rodzinnego przysługują dodatki z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego (art. 8 pkt 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych).

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 539,00 zł. Z kolei art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi, że za dochód rodziny uważa się sumę dochodów członków rodziny. Ilekroć w ustawie o świadczeniach rodzinnych jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, m.in. przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne (art. 3 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych). Według zaś art. 3 pkt 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych, dochód członka rodziny to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 4-4b tej ustawy.

W rozpatrywanej sprawie dochód rodziny ustala się, sumując dochody członków rodziny osiągnięte w roku kalendarzowym 2011, gdyż wniosek dotyczy okresu zasiłkowego 2012/2013. W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny, dochodu osoby uczącej się lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę uzyskanego dochodu z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w dniu ustalania prawa do świadczeń rodzinnych (art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych). Uzyskanie dochodu następuje, m.in. w przypadku uzyskania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło (art. 3 pkt 24 lit. c ustawy o świadczeniach rodzinnych). W przypadku gdy uzyskanie dochodu powoduje utratę prawa do świadczeń rodzinnych, świadczenia nie przysługują od miesiąca następującego po pierwszym miesiącu od miesiąca, w którym dochód został uzyskany (art. 24 ust. 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych).

Organ odwoławczy podkreślił, że odwołująca się - wbrew jej twierdzeniom - została pouczona o braku prawa do pobierania ww. świadczeń rodzinnego. W pouczeniu zawartym w decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...], nr [...], przyznającej stronie uprawnienie do zasiłków rodzinnych oraz do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego organ pierwszej instancji wskazał, że w przypadku wystąpienia zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych w tym utrata uzyskanie dochodu, osoba uprawniona do świadczeń rodzinnych jest zobowiązana do niezwłocznego poinformowania o tym organu wypłacającego świadczenia zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2003 roku o świadczeniach rodzinnych. W pouczeniu tym wskazano również, że uzyskanie dochodu oznacza uzyskanie dochodu spowodowane uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło.

Organ odwoławczy wskazał, że wyjaśnienie odwołującej się, że nie czytała pouczenia decyzji, nie ma znaczenia w sprawie. Odwołująca się została poinformowana o obowiązku wynikającym z art. 25 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Organ odwoławczy wskazał, że jak wynika z akt sprawy, dochód czteroosobowej rodziny skarżącej w przeliczeniu na osobę - na skutek uzyskania dochodu przez skarżącą i jej męża - wyniósł 575,81 zł [1116,86 zł (dochód męża skarżącej uzyskany z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty, tj. z listopada 2012 r. – co wynika z zaświadczenia o dochodach z dnia 10 września 2013 r.) i 1186,38 zł (dochód skarżącej uzyskany z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty, tj. ze stycznia 2013 r. – co wynika z oświadczenia skarżącej z dnia 12 listopada 2013 r.)], a zatem przekroczył ww. kryterium dochodowe (539,00 zł) o 36,81 zł.

Organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 5 ust. 3 zd. pierwsze ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym, w przypadku gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie lub dochód osoby uczącej się przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę lub osobę uczącą się do zasiłku rodzinnego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany (77 zł), zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym, nie mógł znaleźć w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż w okresie zasiłkowym 2011/2012 zasiłek rodzinny skarżącej nie przysługiwał.

W przedstawionym wyżej stanie faktycznym i prawnym uzasadnione jest, zdaniem organu odwoławczego, uznanie świadczeń rodzinnych wypłaconych skarżącej za okres od dnia 1 lutego 2013 r. do dnia 31 października 2013 r. - w wysokości 1747 zł (106 złx9 + 100 zł + 77 złx9) - za nienależnie pobrane.

Odnosząc się do argumentacji odwołania organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 30 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, może umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny. Z wnioskiem na podstawie art. 30 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych, można wystąpić po ostatecznym ustaleniu kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Wniosek taki inicjuje odrębne postępowanie administracyjne.

Mając powyższe na uwadze Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. orzekło jak na wstępie.

Skarżąca złożyła skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której domagała się jej uchylenia. W skardze podniosła, że nie zrozumiała pouczenia zawartego w decyzji przyznającej świadczenie, a także powołała się na trudną sytuację finansową swojej rodziny.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Akt administracyjny jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie aktu administracyjnego, względnie stwierdzenie jego nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą.

Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1456 ze zm.). Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy, zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 539 złotych. Stosownie do art. 3 pkt 2 powołanej wyżej ustawy, dochód rodziny oznacza sumę dochodów członków rodziny.

Z kolei w myśl art. 3 pkt 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych, "dochód członka rodziny" oznacza przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 4 - 4b.

Powołany przepis, nakazujący do stanu faktycznego wynikającego z wniosku o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych stosować stan przeszły, bowiem prawo do świadczeń ustala się w oparciu o dochód w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy, powinien być, zdaniem Sądu, wykładany systemowo, przy uwzględnieniu celu ustawy o świadczeniach rodzinnych zamieszczonych w systemie przepisów odnoszących się do szeroko rozumianej pomocy społecznej, zatem skierowanych do osób, rodzin wymagających wsparcia i socjalnej ochrony. Zwrócić należy uwagę, że świadczenia rodzinne są formami pomocy państwa skierowanymi do rodzin o najniższych dochodach. Ustalenie przeciętnego miesięcznego dochodu przypadającego na jedną osobę w rodzinie, w celu ustalenia prawa do świadczenia rodzinnego odbywa się poprzez zsumowanie dochodów wszystkich członków rodziny uzyskanych w roku poprzedzającym okres świadczeniowy, a otrzymaną w ten sposób kwotę dzieli się przez 12, a także na liczbę osób w rodzinie. Jednakże zauważyć należy, że taki sposób obliczenia dochodu rodziny może mieć miejsce w sytuacji, gdy dochody rodziny są stałe, czyli nie nastąpiło ani uzyskanie dodatkowego dochodu, ani też jego utrata, bowiem wówczas ustawodawca przewiduje inny sposób obliczenia dochodu. (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 353/13, zamieszczony w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej CBOSA).

Instytucję utraty oraz uzyskania dochodu reguluje art. 5 ust. 4 - 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych zastrzegając, że należy ją uwzględnić przy obliczaniu dochodu członka rodziny. Służą one urealnieniu wysokości dochodu rodziny na dzień ubiegania się o prawo do świadczenia rodzinnego w stosunku do dochodów uzyskanych w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy w związku ze zmianą sytuacji finansowej wynikającą z uzyskania albo utraty dochodu. Ustawodawca w art. 3 pkt 24 ustawy enumeratywnie określił sytuacje obligujące organ do uwzględnienia uzyskania dochodu.

Stosownie do art. 5 ust. 4a ustawy o świadczeniach rodzinnych, w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, ustalając dochód członka rodziny, osoby uczącej się lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, uzyskany w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten został osiągnięty, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w dniu ustalania prawa do świadczeń rodzinnych.

W myśl art. 5 ust. 4b ustawy, w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny, dochodu osoby uczącej się lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę uzyskanego dochodu z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w dniu ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych.

W powołanym wyżej wyroku WSA w Szczecinie z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 353/13, trafnie zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie stwierdzono, że z powołanych regulacji wynika, że mimo wyraźnego rozdzielenia sytuacji uzyskania dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy i po tym roku, oba rozwiązania służą ustaleniu prawa do świadczeń na podstawie dochodu zbliżonego do dochodu faktycznie uzyskiwanego przez rodzinę.

W przypadku utraty dochodu lub uzyskania dochodu do wniosku o świadczenia rodzinne należy dołączyć dokumenty potwierdzające ich utratę lub uzyskanie oraz ich wysokość, jak wynika z art. 23 ust. 4d ustawy o świadczeniach rodzinnych. Dokumenty te zostały określone w § 2 ust. 2 pkt 6 lit. l) i m) rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U. Nr 298, poz. 1769). Taką samą regulację zawiera rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie rodzinne (Dz. U. z 2013, poz. 3, § 2 ust. 2 pkt 5 lit. l) i m). Dokumenty te, to: lit. l): dokument określający wysokość dochodu uzyskanego przez członka rodziny oraz liczbę miesięcy, w których dochód był osiągany - w przypadku uzyskania dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy; lit. m): dokument określający wysokość dochodu uzyskanego przez członka rodziny z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty - w przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy.

Z powołanych przepisów wynika, że w sytuacji zmian w wysokości dochodu, spowodowanych zarówno jego zwiększeniem, jak i zmniejszeniem przy obliczeniu przeciętnego miesięcznego dochodu rodziny, od którego uzależnione jest prawo do świadczeń rodzinnych należy wziąć pod uwagę uzyskanie dochodu lub jego utratę w roku następującym po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, pomiędzy 1 stycznia tego roku aż do dnia złożenia wniosku, nie wcześniej jednak niż do 1 października, czyli do początku okresu zasiłkowego.

W przedmiotowej sprawie dochody rodziny zwiększyły się na skutek podjęcia zatrudnienia zarówno przez skarżącą, jak i jej męża.

Kwestię sporną w niniejszej sprawie stanowi zaś sposób wyliczenia dochodu rodziny skarżącej. W ocenie organów administracji, dochód czteroosobowej rodziny skarżącej w przeliczeniu na osobę - na skutek uzyskania dochodu przez skarżącą i jej męża - wyniósł 575,81 zł [1116,86 zł (dochód męża skarżącej uzyskany z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty, tj. z listopada 2012 r. – co wynika z zaświadczenia o dochodach z dnia 10 września 2013 r.) i 1186,38 zł (dochód skarżącej uzyskany z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty, tj. ze stycznia 2013 r. – co wynika z oświadczenia skarżącej z dnia 12 listopada 2013 r.)], a zatem przekroczył ww. kryterium dochodowe, tj. kwotę 539,00 zł o 36,81 zł, warunkujące przyznanie przedmiotowego świadczenia.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dotyczącym interpretacji sposobu liczenia dochodu rodziny w związku z treścią art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych podkreśla się jednak, że z literalnego brzmienia przepisu art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych wynika wprawdzie, że w przypadku uzyskania przez członka rodziny dochodu po roku kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę do ustalania prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego do dochodu rodziny dodaje się miesięczną kwotę dochodu uzyskanego przez członka rodziny, zastosowanie jednakże tego przepisu z pominięciem reguł wynikających z ustawy (ustalenie przeciętnego miesięcznego dochodu na członka rodziny w roku kalendarzowym) oznaczałoby, że o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego decydowałyby nie wielkości określone w ustawie, lecz suma przeciętnego miesięcznego dochodu na osobę w rodzinie (uzyskanego uprzednio w roku kalendarzowym) oraz dochodu uzyskanego przez członka rodziny za pełny przepracowany miesiąc. Natomiast, skoro ustawową podstawą do przyznania świadczenia rodzinnego jest dochód rodziny rozumiany jako miesięczny przeciętny dochód członków rodziny uzyskany w skali roku kalendarzowego, to zasada ta winna mieć zastosowanie również w przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, a zatem w sytuacji określonej w art. 5 ust. 4b ustawy, dochód ten należy liczyć w stosunku rocznym. Dochód uzyskany powinien być więc doliczony do dochodu za rok poprzedzający, a całość podzielona następnie przez 12 miesięcy i przez liczbę członków rodziny. W ten sposób zostanie obliczony dochód rodziny powiększony o uzyskany dochód, jak przewiduje to art. 5 ust. 4b ustawy w sposób realizujący cele ustawy, umożliwiający uzyskanie świadczenia. Nie może bowiem dochodzić do sytuacji, kiedy uzyskany przez stronę czy członka rodziny dodatkowy, a późniejszy dochód z jednego miesiąca będzie w sposób zasadniczy decydował o prawie do zasiłku rodzinnego za okres wcześniejszy (por. np. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 lipca 2013 r., sygn. II SA/Łd 403/13, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 12 września 2013 r., sygn. II SA/Sz 353/13, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 października 2013 r., sygn. II SA/Wr 320/13, zamieszczone w CBOSA). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko ww. Wojewódzkich Sądów Administracyjnych zawarte w ww. wyrokach tychże Sądów.

Dodać należy, że przedstawiona interpretacja przepisów określających sposób liczenia dochodu rodziny w ustawie o świadczeniach rodzinnych niepodzielnie panowała we wcześniejszym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. np. wyrok WSA w Lublinie z dnia 29 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 440/12, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 15 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Bk 797/11, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt IV SA/Wr 525/11, zamieszone w CBOSA). Podkreśla się, że wskazana interpretacja jest zgodna z celami ustawy realizującej założenia art. 71 Konstytucji RP.

Wyżej dokonana wykładnia art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych, przy uwzględnieniu innych powołanych wyżej regulacji tej ustawy oraz przy możliwie najpełniejszym poszanowaniu zasad i wartości konstytucyjnych doprowadziła Sąd orzekający w niniejszej sprawie do stanowiska, jakie zostało zaprezentowane w motywach niniejszego wyroku.

Z uwagi na powyższe Sąd uchylił decyzję zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 p.p.s.a. W przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.

W toku ponownego rozpoznania sprawy organy zastosują wykładnię przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych przedstawioną w motywach niniejszego wyroku, prawidłowo wyliczając dochód stanowiący podstawę dla ustalenia prawa do wnioskowanych świadczeń, mając na względzie, że rodziny w trudnej sytuacji materialnej, a zwłaszcza wielodzietne mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych (art. 71 ust. 1 Konstytucji).