Postanowienie NSA, sygn. akt I FZ 299/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-07-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sylwester Marciniak po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "P." sp. z o. o. w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 czerwca 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 133/09 w zakresie oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "P." sp. z o. o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 26 listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 czerwca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek "P." Sp. z o.o. w Z. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi spółki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 26 listopada 2008 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług.

W uzasadnieniu wskazanego postanowienia Sąd I instancji podał, że strona nie uprawdopodobniła, iż okoliczności przez nią przedstawione, w tym nieprowadzenie działalności i strata, rzeczywiście wystąpiły, a tym samym mogą stanowić przesłankę do przyznania prawa pomocy. Podkreślono, że prowadzona przez spółkę działalność gospodarczą w 2007 r. przyniosła zysk, zatem spółka funkcjonowała w obrocie, posiadała zdolność kredytową i pozyskiwała stosowne środki pieniężne. Stwierdzono też, że część składników majątkowych wnioskodawcy rzeczywiście została obciążona hipotekami, niemniej jednak nie oznacza to zakazu korzystania z takich nieruchomości, które w dalszym ciągu mogą przynosić dochód. Wykazanie zmian w tym zakresie spoczywało na spółce. Sąd I instancji podkreślił wagę dokumentów, do których przedłożenia spółka była wzywana. Wezwania tego spółka w sposób należyty nie wykonała. Odnosząc się do argumentacji strony, która powołuje się na przyznane jej w innych sprawach prawo pomocy, Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał na dominującą linię orzeczniczą oddalającą wnioski strony w tym zakresie. W ocenie Sądu I instancji spółka nie wykazała w sposób rzetelny i pozbawiony wątpliwości sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy w świetle art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a.").

Na powyższe postanowienie strona wniosła zażalenie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zwolnienie z kosztów sądowych. W treści uzasadnienia podniesiono, iż okoliczności wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy zostały udokumentowane "najbardziej wiarygodnym" dokumentem w postaci postanowienia Komornika Sądowego z dnia 8 grudnia 2006 r. o umorzeniu jako bezskutecznej prowadzonej przeciwko spółce egzekucji. Podano, iż działalność spółki została "zablokowana (...) przez przestępcze działania organów sądowych, prokuratorskich, policyjnych i skarbowych". Jednocześnie wskazano, iż spółka funkcjonuje wyłącznie dzięki celowym pożyczkom jednego z wierzycieli. Nadto strona zaznaczyła, iż w kilku sprawach prowadzonych przez WSA w Gliwicach, w tych samych okolicznościach i w oparciu o te same dowody, zwolniono spółkę z kosztów sądowych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy, że celem instytucji prawa pomocy jest zagwarantowanie dostępu do sądu osobom (zarówno fizycznym, jak i prawnym oraz innym jednostkom organizacyjnym), których wyjątkowo trudna sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. W przypadku osób prawnych lub innych jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej, stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy strona wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki konieczne do dofinansowania jej z budżetu państwa (a prawo pomocy jest w istocie taką formą dotowania) w zakresie zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie.

Z akt sprawy wynika, iż spółka nadal funkcjonuje, a zatem utrzymuje pewien poziom płynności finansowej. Z dokumentacji przedstawionej przez stronę w trakcie postępowania przed Sądem I instancji faktycznie wynika, iż część z nieruchomości stanowiących majątek spółki jest przedmiotem egzekucji, jednakże nie pozbawia to skarżącej możliwości pozyskiwania środków finansowych. Nadto sama skarżąca przyznaje, iż na chwilę obecną jest w stanie pozyskać od jednego z wierzycieli środki finansowe w formie pożyczek celowych.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa również, iż okoliczność przyznania spółce prawa pomocy przez sąd wojewódzki w innych sprawach, nie może sama w sobie stanowić argumentu uzasadniającego podobne rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Nie do przyjęcia byłaby sytuacja, gdyby sąd rozpoznający sprawę dla zachowania jednolitej linii orzeczniczej rozstrzygał nie na podstawie akt tej sprawy, a jedynie w oparciu o stanowisko wyrażone w podobnej sprawie przez inny skład orzekający. Należy bowiem mieć na uwadze, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozpatruje sprawę pod kątem zarzutów zażalenia w oparciu o akta jednej konkretnej sprawy i ocenia pod względem zgodności z prawem jedynie zaskarżone postanowienie.

Wskazać należy, że analogiczne stanowisko zajął już Naczelny Sąd Administracyjny w innych orzeczeniach rozpatrujących zażalenia spółki (por. przykładowo postanowienie NSA z dnia 16 czerwca 2009 r., I FZ 222/09)

Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.