Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 613/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-02-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 a ust. 1 pkt 2-3
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 3 pkt 3 i  pkt 5
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Asesor WSA Artur Kot /sprawozdawca/, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2008 r. sprawy ze skargi [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2003 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

1.1. Decyzją z [...], działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 224 § 4 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej jako "Ordynacja podatkowa"), po rozpoznaniu odwołania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w R., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. z [...], określającą skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2003 r. w kwocie 7.170,00 zł.

W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, iż przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie są budynki, grunty i budowle związane z prowadzeniem przez Spółkę działalności gospodarczej, które zostały opodatkowane według stawek określonych w uchwale nr 33/2002 Rady Miejskiej w R. z 16 grudnia 2002 r. w sprawie rocznych stawek podatku od nieruchomości za 2003 r. oraz zwolnień od tego podatku. Powołał się przy tym na przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

1.2. Organ podał, iż strona odwołująca się w szczególności kwestionowała naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie art. 4 ust. 1 i 3 oraz ust. 5 i 6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych poprzez przyjęcie niewłaściwej wartości kortów tenisowych, uznanie konstrukcji ciśnieniowej za budowlę, a także bezpodstawne zdaniem skarżącej ustalenie, że powierzchnia gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą wynosi 11.831 m2 , zamiast 7.852 m2 . Skarżąca wskazała nadto na uchybienia związane z ustalaniem stanu faktycznego sprawy, gdyż nie zostały uwzględnione wnioski z wizji lokalnej i organ odstąpił od zbadania charakteru konstrukcji ciśnieniowej, co doprowadziło w konsekwencji do zawyżenia jej zdaniem zobowiązania podatkowego o kwotę 4.629 zł.

1.3. Rozpoznając odwołanie organ odwoławczy podniósł, że w deklaracji podatkowej za okres od 1 listopada 2003 r. do 31 grudnia 2003 r. skarżąca wskazała, iż działka o numerze ewidencyjnym 350/77, której prawo użytkowania wieczystego nabyła 23 października 2003 r. ma powierzchnię 34.612 m2 (zgodnie z umową sprzedaży sporządzoną w formie aktu notarialnego). Wynika to również z wypisu z ewidencji gruntów. Zarzut odwołania co do błędnego ustalenia powierzchni podlegającej opodatkowaniu jest zatem bezzasadny.

Zdaniem organu odwoławczego nietrafny jest również zarzut, iż konstrukcja ciśnieniowa nad kortami nie jest budowlą, gdyż w tym zakresie znajduje zastosowanie art. 3 ust. 5 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 – dalej jako "Prawo budowlane"), z którego wynika, że przykrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne są obiektami budowlanymi i dlatego spełniają warunki do uznania ich za budowle dla potrzeb podatku od nieruchomości. W tabeli amortyzacji środków trwałych za 2003 r., załączonej do akt sprawy, skarżąca wykazała w grupie II (budowle) kwotę 80.000 zł jako wartość konstrukcji, co zdaniem organu wyczerpuje wymóg art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

2. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która pismem z 30 października 2007 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu odwoławczego. Występując o uchylenie zaskarżonej decyzji, pełnomocnik skarżącej postawił zarzuty dotyczące sprzeczności istotnych ustaleń organu odwoławczego z treścią zebranego materiału dowodowego poprzez uznanie, że zmiana sposobu użytkowania gruntu nie ma znaczenia dla wymiaru podatku od nieruchomości. Zarzucił nadto organowi odwoławczemu niezbadanie wszystkich okoliczności sprawy, co spowodowało uchylenie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe za 2006 r. oraz odroczenie wydania orzeczenia w sprawach, w których przedmiotem jest zobowiązanie podatkowe Spółki za lata 2004 – 2005.

Uzasadniając swoje stanowisko autor skargi wskazał na wydanie przez organ I instancji czterech decyzji dotyczących zobowiązań skarżącej w podatku od nieruchomości za lata 2003 – 2006, zapadłe jego zdaniem na tle tego samego stanu faktycznego. Tylko jedna z tych decyzji została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Wszystkie decyzje organu I instancji były już uchylane, a sprawy przekazywane temu organowi do ponownego rozpoznania.

3. Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Za niezasadne uznał postawione przez skarżącą zarzuty. Dodał, że zmiana klasyfikacji gruntów, która nastąpiła w 2006 r., nie może oddziaływać na zobowiązanie Spółki w podatku od nieruchomości za 2003 r. Wyjaśnił nadto, że powodem wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie było wykazywanie przez Spółkę w deklaracjach (pierwotnej i korygujących) danych niezgodnych z informacjami posiadanymi przez organ I instancji.

4. W trakcie rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku w niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącej oświadczyła, że sprawy dotyczące podatku od nieruchomości za lata 2004 – 2006 nie zostały dotychczas rozstrzygnięte. Zaskarżonej decyzji postawiła zarzut błędnej interpretacji art. 3 ust. 3 Prawa budowlanego w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Dodała, że od wartości konstrukcji ciśnieniowej (balonowej) Spółka dokonywała odpisów amortyzacyjnych na pewno od 2003 r., bez względu na to, czy korzystała z tego środka trwałego. Oświadczyła nadto, że wniosek o zmianę w ewidencji gruntów złożony został nie wcześniej niż w 2005 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

5. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej dalej jako "u.p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

6.1. Spór w niniejszej sprawie prowadzony jest zarówno na tle przepisów postępowania podatkowego, jak i na tle przepisów prawa materialnego. Dotyczy w pierwszej kolejności ustalonego przez organy stanu faktycznego, a następnie zastosowania i wykładni przepisów prawa materialnego. Autor skargi nie wskazuje co prawda wprost na naruszenie przepisów postępowania, ale tego w istocie dotyczą zarzuty nieprawidłowego ustalenia istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych. W drugiej kolejności spór prowadzony jest na tle zastosowania i wykładni przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 3 pkt 3 i pkt 5 Prawa budowlanego.

6.2. Zdaniem skarżącej, bezpodstawnie opodatkowana została podatkiem od nieruchomości będąca w jej posiadaniu konstrukcja ciśnieniowa związana z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, uznana przez skarżącą za środek trwały w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych (wartość początkowa 80.000 zł, grupa druga – budowle), od której dokonywała ona odpisów amortyzacyjnych w listopadzie i grudniu 2003 r. W jej przekonaniu nie jest ona budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 PodLokU. Spółka podniosła nadto, że nie podlegała opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości część gruntów (nieużytków) wchodzących w skład nieruchomości, której prawo wieczystego użytkowania nabyła odpłatnie 23 października 2003 r.

7.1. W pierwszej kolejności należy zatem wskazać ramy prawne niniejszej sprawy. Z dyspozycji art. 1a ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm. – dalej: "PodLokU") wynika, że użyte w ustawie określenia oznaczają:

1) budynek - obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach,

2) budowla - obiekt budowlany [podkreślenie Sądu] w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem,

3) grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu [podkreślenie Sądu] przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych,

4) działalność gospodarcza - działalność, o której mowa w przepisach Prawa działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2 (bezsporne jest, że skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, a zastrzeżenie wskazane w ust. 2 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie).

7.2. Po dniu 1 stycznia 2003 r. pojęcie budowli podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości należy ustalać na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 2 PodLokU z uwzględnieniem regulacji zawartych w przepisach Prawa budowlanego (zob. wyrok NSA z 27 stycznia 2006 r., FSK 2316/04, M.Podat. 2006/6/44). Należy zatem przytoczyć stosowne przepisy art. 3 Prawa budowlanego, z których wynika, że ilekroć w ustawie jest mowa o:

1) obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć:

a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi,

b) budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami,

c) obiekt małej architektury,

3) budowli - należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, estakady, tunele, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową,

5) tymczasowym obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe.

8.1. W świetle art. 1a ust. 1 pkt 2 PodLokU w związku z art. 3 pkt 3 i pkt 5 Prawa budowlanego, konstrukcja ciśnieniowa jest budowlą podlegająca opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako tymczasowy obiekt budowlany. Nie jest bowiem budynkiem lub obiektem małej architektury. Związana zaś jest z działalnością gospodarczą Spółki. Tymczasowy obiekt budowlany mieści się w definicji obiektu budowlanego z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego (zob. wyrok NSA z 6 października 2005 r., II OSK 71/05, Lex nr 201327). Dodatkowo, pojęcie budowli w rozumieniu przepisów PodLokU jest szersze od pojęcia budowli w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego (zob. wyrok NSA z 3 lutego 2006 r., II FSK 656/06, Lex nr 193322). Również na tle przepisów obowiązujących przed wejściem w życie art. 1a PodatLokalU, tj. przed 1 stycznia 2003 r., w orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowane były poglądy, iż tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości (zob. wyrok WSA w Warszawie, III SA 3602/03, LexPolonica nr 375739).

8.2. Subiektywne i nieuzasadnione przekonanie skarżącej, iż konstrukcja ciśnieniowa (powłoka pneumatyczna – balon montowany nad kortami tenisowymi) nie jest budowlą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, nie mogło stanowić wystarczającej podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Skarżąca nie wskazuje, że jest to budynek lub obiekt małej architektury. Nie wyjaśnia, z jakich względów środek trwały związany z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, umożliwiający korzystanie z kortów tenisowych także w okresie jesienno – zimowym, nie powinien zostać uznany za budowlę w rozumieniu art. 1a pkt 2 PodLokU w związku z art. 3 pkt 3 i pkt 5 Prawa budowlanego, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 PodLokU, na zasadach wskazanych w art. 4 pkt 3 tej ustawy.

8.3. Podkreślenia wymaga przy tym, że dokonując odpisów amortyzacyjnych od wartości przedmiotowej konstrukcji ciśnieniowej, Spółka zaliczyła ten środek trwały do budowli (grupa druga, pozycja 3 tabeli amortyzacyjnej środków trwałych za 2003 r.). Wynika to z akt podatkowych. Z jednej strony dla celów podatkowych przyjmuje zatem, że jest to budowla, a z drugiej strony twierdzi, że konstrukcja ciśnieniowa budowlą nie jest. Tego rodzaju oczywiście sprzeczna argumentacja skarżącej nie może zasługiwać na aprobatę Sądu.

8.4. Pełnomocnik Spółki w trakcie rozprawy poprzedzającej wydanie niniejszego wyroku oświadczył nadto, że dokonywała ona odpisów amortyzacyjnych od wartości konstrukcji ciśnieniowej (balonowej) na pewno od 2003 r., bez względu na to, czy korzystała z tego środka trwałego. Zarzuty Spółki co do bezpodstawnego opodatkowania podatkiem od nieruchomości posiadanej przez nią konstrukcji ciśnieniowej, niewątpliwie związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą, należy zatem uznać za nieuzasadnione i chybione.

9.1. Odnosząc się do zarzutów skarżącej dotyczących naruszenia przez organy przepisów postępowania, a w konsekwencji bezpodstawnego opodatkowania podatkiem od nieruchomości także tych gruntów, które zdaniem skarżącej były już w 2003 r. nieużytkami i podlegały zwolnieniu od podatku, zauważyć należy, że skarżąca tego nie wykazała w stosownym czasie. Grunty będące w posiadaniu Spółki podlegały zatem w całości opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako związane z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą (zob. uchwałę NSA z 2 kwietnia 2001 r., FPK 3/00, ONSA 2001/4/150), na zasadach przewidzianych w art. 4 ust. 1 pkt 1 i art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) PodLokU. Wpływu na wynik niniejszej sprawy nie mógł mieć protokół oględzin sporządzony 20 marca 2006 r. oraz 12 czerwca 2007 r., jak również inne dowody, które nie istniały nie tylko w 2003 r., ale także w latach 2004 – 2005, tj. operat szacunkowy sporządzony 18 maja 2006 r.

9.2. Ewidencja gruntów i budynków prowadzona przez właściwy organ stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarżąca nie przeprowadziła w stosownym czasie dowodu, którego ocena mogłaby doprowadzić do podważenia tego, co wynikało w listopadzie i grudniu 2003 r. z ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Prezydenta Miasta R. Nie zainicjowała nawet stosownego postępowania we właściwym czasie celem wykazania, że ze względów technicznych sporne grunty nie mogły być wykorzystywane na potrzeby prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Spółka nie podważyła zatem domniemania ustawowego (art. 1a ust. 1 pkt 3 PodLokU), iż grunty będące w jej posiadaniu były w listopadzie i grudniu 2003 r. związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (zob. wyrok WSA w Lublinie, I SA/Lu 203/06, niepubl.). Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie mogło mieć znaczenia jako oczywiście spóźnione złożenie przez Spółkę stosownego wniosku "nie wcześniej niż w 2005 r.", jak oświadczyła pełnomocnik skarżącej w trakcie rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku,

10.1. Autor skargi nie wskazał, na czym miałaby polegać w realiach niniejszej sprawy "sprzeczność istotnych ustaleń SKO z treścią zebranego materiału" (pierwszy zarzut skargi). W sposób niezrozumiały powołał się nadto na postępowania podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego Spółki w podatku od nieruchomości za lata 2004 – 2006 (drugi zarzut skargi). Nie uzasadnił bowiem, na czym miałoby polegać naruszenie prawa przez organy podatkowe. Pełnomocnik Spółki w trakcie rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku w niniejszej sprawie oświadczył, że sprawy te nie zostały dotychczas rozstrzygnięte.

10.2. Po rozpoznaniu sprawy Sąd stwierdził, że brak jest wystarczających podstaw, przewidzianych w art. 145 § 1 u.p.p.s.a., do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Nie dopatrzył się bowiem naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie dostrzegł również naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.