Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 286/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4, art. 134 § 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 26 ust. 1 pkt 6, ust. 2, art. 30e
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska (spr.) Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia del. WSA Ireneusz Fornalik Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej W. P. i B. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 27 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1144/12 w sprawie ze skargi W. P. i B. P. na czynność Zarządu Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu Unii Europejskiej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnego w K., 2. zasądza od Zarządu Województwa [...] na rzecz W. P. i B. P. kwotę 1.280 (tysiąc dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem objętym skargą kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. oddalił skargę W. P. i B. P. - wspólników T. A. s.c. W. P., B. P. (dalej: skarżący), na czynność Zarządu Województwa Małopolskiego z [...] sierpnia 2012 r. w przedmiocie nieuwzględnienia protestu.

Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że skarżący w ramach Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007–2013, dalej: MRPO (Oś Priorytetowa II: Gospodarka regionalnej szansy, Działanie 2.1: "Rozwój i podniesienie konkurencyjności przedsiębiorstw" Schemat A: "Bezpośrednie wsparcie inwestycji MŚP"), złożyli w ramach konkursu MCP/2.1.A/10/2011/MI wniosek o dofinansowanie projektu o nazwie: "[...]".

Pismem z [...] lipca 2012 r. Dyrektor Małopolskiego Centrum Przedsiębiorczości (dalej: Dyrektor MCP), poinformował skarżących, że w wyniku poddania ich wniosku I ocenie formalnej, stwierdzono, że projekt nie spełnia kryteriów formalnych określonych w zał. nr 4 do Uszczegółowienia MRPO na lata 2007–2013 przyjętego uchwałą Zarządu Województwa Małopolskiego z 27 listopada 2007 r. W związku z tym na podstawie § 19 pkt 31 lit. a Regulaminu Konkursu dla naboru wniosków o dofinansowanie projektów mikroprzedsiębiorstw ze środków MRPO na lata 2007-2013 przyjętego uchwałą nr 1281/11 Zarządu Województwa Małopolskiego z 27 października 2011 r. (dalej: Regulamin konkursu), projekt został odrzucony ze względu na niespełnienie kryterium kwalifikowalności projektu. Część wydatków zadeklarowanych jako kwalifikowalne, określona jako wkład własny, była wydatkami poniesionymi przed dniem złożenia wniosku, przez co nie mogła zostać uznana za kwalifikowaną w projekcie. Dalej Dyrektor MCP wskazał, że łączna wartość wydatków, które można było uznać za kwalifikowane nie przekraczała 419.000 zł.

Dalej, zgodnie z § 14 pkt 3 Regulaminu konkursu ze środków MRPO na lata 2007-2013 nie mogą być wspierane mikroprzedsiębiorstwa, które mają możliwość uzyskania komplementarnego wparcia w ramach PROW na lata 2007-2013. Poza tym, zgodnie z § 16 pkt 7 lit. f Regulaminu konkursu, ze wsparcia w ramach konkursu wyłączone są projekty mikroprzedsiębiorstw, kwalifikujące się zgodnie z Linią demarkacyjną pomiędzy Programami Operacyjnymi Polityki Spójności, Wspólnej Polityki Rolnej i Wspólnej Polityki Rybackiej do innych programów operacyjnych. Zgodnie z Linią demarkacyjną, podstawowymi kryteriami kwalifikującymi Wnioskodawcę, który nie podlega ubezpieczeniu w KRUS, do wsparcia w ramach RPO są: 1. miejsce zamieszkania Wnioskodawcy oraz miejsce położenia nieruchomości, 2. poziom dofinansowania, 3. rodzaj działalności gospodarczej.

I tak, w przypadku skarżących ich miejsce zamieszkania znajduje się w T. – miejscowości liczącej poniżej 5.000 mieszkańców, należącej do gminy miejsko-wiejskiej. Miejsce położenia nieruchomości znajduje się także w T., zatem – w ocenie organu – Wnioskodawcy mogliby kwalifikować się do wsparcia w ramach PROW, jeżeli zostałyby spełnione wszystkie pozostałe warunki kwalifikujące do PROW (pkt 2 i 3). Wnioskodawcy nie spełnili jednak kryterium dotyczącego poziomu dofinansowania projektu. Zgodnie z § 18 pkt 4 i 5 Regulaminu, maksymalny poziom dofinansowania do projektów realizowanych na terenie powiatu [...] wynosi 40% całkowitych kosztów kwalifikowanych. Zatem w przypadku spornego projektu maksymalna kwota wsparcia mogłaby wynosić 167.920 zł, a zgodnie z zapisami Linii demarkacyjnej, projekty mikroprzedsiębiorstw realizowane w obszarach wiejskich mogą otrzymać wsparcie w ramach regionalnych programów operacyjnych wyłącznie w sytuacji, gdy kwota dofinansowania przekracza 300.000 zł. Nadto wszystkie kody PKD, z którymi jest związany projekt, wymienione przez Wnioskodawcę w pkt B.1 BP, ujęte zostały w wykazie kodów PKD, w zakresie których może być przyznana pomoc w ramach PROW. W związku z powyższym organ uznał, że Wnioskodawcy nie spełnili również warunku dotyczącego rodzaju działalności gospodarczej. W konsekwencji usunięcia z projektu części kosztów niewpisujących się w katalog wydatków kwalifikowanych, skarżący nie spełniali żadnego z trzech kryteriów kwalifikujących do wsparcia w ramach MRPO, które wymienia Linia demarkacyjna, zatem nie mogli uzyskać wsparcia.

W odpowiedzi na złożony przez wnioskodawców protest Zarząd Województwa Małopolskiego pismem z [...] sierpnia 2012 r. poinformował o jego nieuwzględnieniu. Jak wyjaśniono, dla oceny zarzutów protestu kluczowe znaczenie miała odpowiedź na pytanie, czy wskazane w pierwotnej informacji elementy projektu były wkładem własnym, czy też były to wydatki poniesione przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, a więc niekwalifikowane w myśl § 17 pkt 1 lit. a Regulaminu oraz części 9.4. lit. a Podręcznika kwalifikowania wydatków. Zdaniem Instytucji, prawidłowo określono wkład niepieniężny jako grupę wydatków niekwalifikowanych, gdyż zakupione wcześniej składniki majątku są bezpośrednio związane z projektem przedstawionym przez Wnioskodawców. Istotą wkładu niepieniężnego jest umożliwienie wykorzystania w działalności beneficjenta tych niepieniężnych składników majątku, które nie są użytkowane lub są użytkowane w sposób odmienny, niż możliwe ich wykorzystywanie w ramach projektu. Za prawidłowe uznano również, że suma wydatków, które można uznać za kwalifikowane w sprawie jest mniejsza niż dolny próg, powyżej którego Wnioskodawca w określonym miejscu i określonym rodzajem działalności mógłby uzyskać dofinansowanie z MRPO.

Sąd I instancji uzasadniając oddalenie skargi W. P. i B. P., na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.), dalej: u.z.p.p.r. wskazał, że sporny wniosek po ocenie formalnej został odrzucony, z uwagi na niespełnienie kryterium kwalifikowalności projektu. Dalej, zwrócił uwagę, że zgodnie z § 17 pkt 1 lit. a Regulaminu konkursu – wyszczególnione w projekcie wydatki, do których obliczane będzie dofinansowanie, muszą spełnić wymogi określone w Podręczniku kwalifikowania wydatków, o którym mowa w § 4 pkt 1 lit. p. W szczególności muszą zostać poniesione przez Wnioskodawcę w okresie realizacji projektu, przy czym nie wcześniej niż w dniu złożenia wniosku o pomoc. Nadto, jak wynika z punktu 9.4 lit. a wskazanego Podręcznika, w przypadku projektów objętych pomocą na zasadzie de minimis – terminem rozpoczęcia kwalifikowalności wydatków jest dzień złożenia wniosku o dofinansowanie projektu. WSA uznał, że w sprawie cytowany wymóg Regulaminu nie został spełniony, gdyż wszystkie wydatki w ramach wkładu niepieniężnego (poniesione na nieruchomości, roboty budowlane, pojazdy mechaniczne i inne sprzęty (magazynowe, produkcyjne i biurowe oraz sieć komputerową i oprogramowanie sieciowe), miały miejsce przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie. Prawidłowe zatem było przyjęcie, że wydatków należących do kategorii wkład niepieniężny o wartości 697.250,49 zł nie można uznać za koszty kwalifikowalne w projekcie. Sąd stwierdził również, że dofinansowanie wyniosłoby mniej niż próg rozgraniczający obszary interwencji pomiędzy PROW a MRPO dla przedsięwzięć z takich miejscowości i takiego rodzaju, jak przedmiotowe.

Równocześnie Sąd zgodził się ze skarżącymi, iż wadliwe było uznanie za niekwalifikowane wydatków na zakup masztu flagowego na pionowe banery, promocję projektu i zakup określonych usług, powyższe nie miało jednak wpływu na rozstrzygnięcie ze względu na zbyt niską wartość kwalfikowalnych wydatków.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli skarżący, wnosząc o uchylenie tego orzeczenia w całości i stwierdzenie, że ocena ich projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA, a także o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. wyrokowi zarzucili naruszenie prawa procesowego, tj.:

a) art. 30e u.z.p.p.r. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez nierozstrzygnięcie merytorycznych przesłanek i istoty sprawy oraz wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżących;

b) art. 30e u.z.p.p.r. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. poprzez zaniechanie wykraczającej poza sformułowane w skardze zarzuty, oceny legalności zaskarżonej czynności, a zwłaszcza czy kryterium wyboru projektu nr 3 "kwalifikowalność projektu", w tym podkryterium 3.1.1. - spełnienie warunków linii demarkacyjnej z PROW i podkryterium - zgodność wydatków kwalifikowalnych w projekcie z listą wydatków kwalifikowalnych dla danego schematu, zgodnie z Podręcznikiem kwalifikowania wydatków zostały sformułowane w sposób przejrzysty zgodnie z art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. oraz czy ocena projektu została dokonana w oparciu o art. 26 ust. 2 u.z.p.p.r.,

c) art. 30e w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. a także w zw. z art. 15 pkt 2 i 57 ust. 1 i ust. 5 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa oraz art. 5 pkt 2, art. 25 pkt 1 i art. 26 ust. 1 pkt 4 u.z.p.p.r. w zw. z § 19 pkt 10 oraz § 21 pkt 10 Regulaminu konkursu, poprzez zaniechanie wykraczającej poza sformułowane w skardze zarzuty, oceny legalności zaskarżonej czynności i działań podjętych przez organ w sytuacji gdy czynności w przedmiocie nieuwzględnienia protestu oraz odrzucenia wniosku o dofinansowanie zostały podjęte przez osoby nieuprawnione;

d) art. 30c ust. 3 pkt 1) u.z.p.p.r. poprzez nieuwzględnienie skargi i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpoznania właściwej instytucji w sytuacji, w której istniały podstawy do stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo poprzez:

i) błąd w ustaleniach faktycznych i przyjęcie, że ocena projektu została dokonana w sposób rzetelny i nienaruszający prawa;

ii) błędne przyjęcie, że sposób uzasadnienia wyników oceny projektu jest należyty i wystarczający do uznania tej oceny za zgodną z prawem;

iii) nierozpatrzenie zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa przy dokonywaniu oceny według poszczególnych kryteriów oceny;

e) art. 30e u.z.p.p.r. i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez faktyczny brak wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i nieustosunkowanie się w uzasadnieniu wyroku do wszystkich zarzutów skargi, a zatem sporządzenie uzasadnienia w sposób uniemożliwiający nie tylko właściwe odniesienie się merytoryczne do podjętego rozstrzygnięcia, ale prawidłową kontrolę kasacyjną;

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.:

a) niewłaściwe zastosowanie art. 26 ust. 2 w zw. z art. 26 ust. 1 pkt 4 u.z.p.p.r. poprzez niewzięcie pod uwagę, że ocena projektu w zakresie kryterium nr 3 kwalifikowalności projektu, w zakresie dotyczącym oceny kwalifikowalności wkładu niepieniężnego, części wydatków promocyjnych i kwalifikowalności projektu do pomocy w ramach MRPO została przeprowadzona z naruszeniem zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu, a przede wszystkim bez zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektu;

b) niewłaściwe zastosowanie art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. poprzez niewzięcie pod uwagę, że ocena projektu w zakresie kryterium nr 3 "kwalifikowalności projektu" w zakresie dotyczącym oceny kwalifikowalności wkładu niepieniężnego, części wydatków promocyjnych i kwalifikowaliności dostępu projektu do pomocy w ramach MRPO została przeprowadzona z naruszeniem zasady oceny projektów w sposób rzetelny i bezstronny;

c) błędną wykładnię § 17 pkt 1 lit. a) Regulaminu, albowiem w oderwaniu od szczególnych zasad kwalifikowalności wydatków określonych w pkt 8.4, 9.7 lit. d) i pkt 22.3 lit. d) Podręcznika kwalifikowania wydatków w zw. z art. 5 pkt 9) u.z.p.p.r. i przez to przyjęcie, że wydatki wkładu niepieniężnego zostały poniesione przed datą złożenia wniosku, podczas gdy wkład niepieniężny może zostać faktycznie wniesiony do projektu po złożeniu wniosku o dofinansowanie, albowiem projekt może być realizowany po zawarciu umowy o dofinansowanie (albo podjęciu decyzji o dofinansowaniu), a zatem wydatki na wkład własny mogą zostać poniesione po tej dacie;

d) błędną wykładnię pkt 9.4 lit. a) Podręcznika, albowiem bez odniesienia się do pkt 8.4, 9.7 lit. d) i 22.3 lit. d) Podręcznika w zw. z art. 5 pkt 9) u.z.p.p.r. i przez to zrównanie momentu zakupienia i zapłacenia za środki trwałe wchodzące w skład wkładu niepieniężnego z datą poniesienia wydatków wkładu niepieniężnego, podczas gdy są to różne pojęcia, a sama Instytucja Zarządzająca MRPO określiła, że wydatki wkładu niepieniężnego są poniesione dopiero, gdy wkład niepieniężny zostanie faktycznie wniesiony do projektu, a ten może być realizowany dopiero po zawarciu umowy o dofinansowanie (albo podjęciu decyzji o dofinansowaniu); a nadto określiła, że aby wkład niepieniężny mógł być dofinansowany w ramach MRPO nie może być w 7 lat poprzedzających złożenie wniosku o dofinansowanie współfinansowany ze środków publicznych, co oznacza, że mógł być wcześniej zakupiony i zapłacony, ale nie ze środków publicznych krajowych lub wspólnotowych;

e) niewłaściwe zastosowanie pkt 8.4 w zw. z pkt 9.7 lit. d) oraz pkt 22.3 lit. d) Podręcznika poprzez faktyczne ich pominięcie i uznanie, że faktyczne wniesienie wkładu niepieniężnego nie może być uznane za poniesienie wydatku, gdy tymczasem wynika to wprost z przywołanych przepisów;

f) niewłaściwe zastosowanie § 14 ust. 2 pkt b) i c) oraz ust. 3 pkt d) Regulaminu w zw. z Zał. Nr 1 do Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. 2008 r. Nr 139, poz. 883 ze zm.) poprzez uznanie, że projekt skarżących nie spełnia kryterium warunków Linii demarkacyjnej z PROW.

Zdaniem kasatora uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie pozwala na prześledzenie procesu myślowego WSA w kwestii kwalifikowalności wydatków wkładu niepieniężnego, bowiem Sąd I instancji, poprzestając na powieleniu argumentacji organu mimo podkreślanego przez skarżących błędnego posługiwania się przez zastępcę Dyrektora MCP i Zastępcę Dyrektora DPR pojęciami poniesienia wydatku kwalifikowalnego i wniesienia wkładu niepieniężnego, a także niesłusznie zrównując te pojęcia z "zakupem"/"zapłaceniem" za środki trwałe będące składnikami wkładu niepieniężnego, w ogóle nie odniósł się do tych zarzutów, a zatem nie rozpoznał istoty sprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Zarząd Województwa Małopolskiego wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, a także odniósł się do zarzutów skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna podlega uwzględnieniu.

Lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala na stwierdzenie, że poza szczegółowym omówieniem stanu prawnego jaki miał zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, Sąd I instancji niewiele uwagi poświęcił merytorycznym zarzutom skargi. Oddalenie skargi i zaaprobowanie zawartego w pierwotnej informacji, a następnie w rozstrzygnięciu protestu stanowiska, że projekt podlega odrzuceniu z uwagi na jego niekwalifikowaność, nie znajduje wyjaśnienia.

Istota sprawy sprowadza się do różnicy pomiędzy wydatkami kwalifikowalnymi - pieniężnymi, a niepieniężnymi (wkładem rzeczowym) i dopuszczalności potraktowania wpisanych do projektu wydatków w postaci m.in. nieruchomości, robót budowlanych, pojazdów mechanicznych, i innych sprzętów, a także sieci komputerowej i oprogramowania sieciowego jako podlegających finansowaniu w postaci wkładu rzeczowego. Zauważyć należy, iż uznanie określonego wydatku jako niekwalifikowalnego może, z racji nieosiągnięcia dolnego progu dofinansowania czyli niespełnienia kryterium formalnego kwalifikowalności projektu, prowadzić do zdyskwalifikowania objętego wnioskiem projektu (§ 19 pkt 12 lit. e Regulaminu w związku z pkt 4 lit. c tego paragrafu). Z tego zatem powodu w sytuacji gdy Regulamin konkursu przewiduje dwa rodzaje wydatków, zasadniczą z punktu widzenia zasady, o której mowa w art. 26 ust. 2 u.z.p.p.r. kwestią jest na tyle czytelne ich zdefiniowanie i rozdzielenie, ażeby ewentualna odmowa zaliczenia wydatku do jednej z grup wydatków kwalifikowanych mogła być weryfikowalna. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd kasatora, iż Sąd I instancji, pozostawiając na uboczu istotne zarzuty skargi dotyczące kwalifikowalności wydatków jako wkładu niepieniężnego, nie rozprawił się z istotą sprawy czym naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 30e u.z.p.p.r.

Samo pojęcie wydatku kwalifikowanego zawiera § 5 pkt 12 Regulaminu, mówiąc że jest to wydatek lub koszt poniesiony przez beneficjenta w związku z realizacją projektu w ramach MRPO, zgodnie z zasadami określonymi w Krajowych wytycznych dotyczących kwalifikowania wydatków (...) oraz w Podręczniku kwalifikowania wydatków, kwalifikujący się do refundacji ze środków przeznaczonych na realizację w trybie określonym w umowie. Definicję uzupełnia pkt 4.1 Podręcznika określając wydatek kwalifikowany jako wydatek spełniający warunki umożliwiające jego całkowite lub częściowe pokrycie środkami przeznaczonymi na realizację programu operacyjnego, pochodzącymi z budżetu Unii Europejskiej lub z publicznych źródeł krajowych. Dokument ten, na mocy odesłania zawartego w § 17 pkt 1 Regulaminu określa szczegółowe wymogi jakie muszą spełniać wydatki dla uznania ich za kwalifikowalne.

Za trafny należy uznać zarzut skargi kasacyjnej, że Sąd przywołując treść § 17 pkt 1 lit. a Regulaminu, pozostawił na uboczu szczegółowe zasady kwalifikowalności wydatków określone w Podręczniku kwalifikowania wydatków, ujęte w pkt 8.4, 9.7 lit.d) i pkt 22.3 lit. d) tego dokumentu. Wskazane w projekcie wydatki, które mają zostać objęte dofinansowaniem muszą spełniać wymogi określone w Podręczniku, a w szczególności opisane w § 7 pkt 1 warunki; między innymi wydatki, o których mowa muszą zostać poniesione przez wnioskodawców w okresie realizacji projektu, nie wcześniej jednak, niż w dniu złożenia wniosku o pomoc - § 7 ust. 1 lit. a) Regulaminu. Ta jasna wydawałoby się reguła komplikuje się, jeśli zwrócimy uwagę, że wydatki mogą być wydatkami pieniężnymi lub wkładem rzeczowym, a stosownie do zapisów Podręcznika, różnie rozumiane jest poniesienie takich wydatków i różnie przyjmuje się datę tego poniesienia. Sąd I instancji nie objaśnia różnicy pomiędzy dwoma rodzajami wydatków kwalifikowanych i nie zastanawia się jaki wpływ na ocenę czy dany wydatek jest kwalifikowany ma fakt, iż może on polegać na wniesieniu wkładu niepieniężnego, którego poniesienie nie może być rozumiane tak samo jak poniesienie wydatku pieniężnego.

Wydatek pieniężny uznaje się za poniesiony z chwilą faktycznego przepływu środków pieniężnych od wydatkującego podmiotu do podmiotu innego (pkt 8.1 Podręcznika), zaś wydatek kwalifikowany polegający na wniesieniu wkładu niepieniężnego uważa się za poniesiony jeśli został faktycznie wniesiony (pkt 8.4 Podręcznika). Wspólną zasadą ustalenia terminu rozpoczęcia kwalifikowalności (terminu poniesienia) wydatków jest, w przypadku projektów objętych zasadami pomocy publicznej - jak projekt skarżących, dzień złożenia wniosku o dofinansowanie (pkt 9.4 lit. a Podręcznika). Z tego względu ani wydatki pieniężne, ani niepieniężne nie mogą być poniesione (we właściwej dla nich formie) przed datą złożenia wniosku. Przyjmuje się, że wydatki pieniężne zostają poniesione z datą dokonania przelewu, datą dokonania transakcji poprzez obciążenie rachunku karty kredytowej lub płatniczej, czy wreszcie datą faktycznej płatności gotówkowej (pkt 9.7 lit. a Podręcznika). Natomiast wkład niepieniężny zostaje poniesiony z datą jego faktycznego wniesienia (pkt 9.7 lit. d Podręcznika).

Oba rodzaje wydatków muszą zostać odpowiednio udokumentowane, co wynika z Podręcznika i jest szczegółowo omówione w pkt 5.9 tego dokumentu przy czym, gdy idzie o nieruchomość, istnieją dwie formy ujęcia jej jako wydatku w zależności od tego czy zostaje ona zakupiona na cele projektu – wówczas dokumentem potwierdzającym poniesienie wydatku jest akt notarialny wraz z potwierdzeniem uiszczenia opłaty lub czy zostaje wniesiona jako wkład niepieniężny na rzecz projektu i wówczas dokumentacja potwierdzająca wniesienie powinna odpowiadać zasadzie określonej w pkt 5.9 f Podręcznika. Dodać należy, że stosownie do pkt 22 Podręcznika wkład niepieniężny w postaci dóbr lub usług (nieruchomości, urządzenia, materiały, ekspertyzy nieodpłatna praca wolontariuszy) może stanowić wydatek kwalifikowany pod pewnymi jednakże warunkami, których spełnienie lub niespełnienie jest kształtujące dla oceny kwalifikowalności tego rodzaju wydatków.

Sąd I instancji, nie rozróżniając formy poniesienia wydatku, powtórzył za organem, że wszystkie wydatki w kategorii wkładu niepieniężnego zostały poniesione przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie, czego dowodzą przedstawione przez wnioskodawcę akty notarialne i faktury. Jak była o tym mowa wyżej wniesienie wkładu niepieniężnego nie polega na poniesieniu wydatku pieniężnego, lecz na wniesieniu wkładu, a datą poniesienia tego wydatku jest wniesienie faktyczne. Zatem to nie faktury i akty notarialne mają zasadnicze znaczenie, lecz ocena czy konkretne dobro w ramach wkładu niepieniężnego może, w oparciu o przyjęte przez instytucję zarządzającą kryteria kwalifikowalności wydatków (art. 26 ust. 1 pkt 6 u.z.p.p.r.) w danym programie operacyjnym i na podstawie wymaganych dokumentacją konkursową dowodów, zostać potraktowane jako taki wkład oraz czy przedstawione na okoliczność poniesienia wydatku dowody odpowiadają przyjętym przez Instytucję Zarządzającą zasadom.

W świetle wynikającego z przyjętej przez Instytucję Zarządzającą dokumentacji rozdzielenia kwalifikowanych wydatków pieniężnych od niepieniężnych i odmiennych zasad uznania ich za poniesione, za nieprawidłowy należy uznać pogląd Sądu I instancji zaprzeczający zasadzie, że wydatek kwalifikowany polegający na wniesieniu wkładu niepieniężnego uważa się za poniesiony wówczas, gdy został faktycznie wniesiony. Pogląd Sądu co do daty faktycznego poniesienia wkładu niepieniężnego przez skarżących nie doczekał się nie tylko wyczerpującego wyjaśnienia, ale wydaje się, że rozpoczęte rozważania nie zostały w ogóle zakończone, co stanowi o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a.

Ponownie rozpatrując sprawę Sąd oceni prawidłowość uznania projektu za niekwalifikowalny ze względu na odmowę zakwalifikowania wydatków w postaci wkładu rzeczowego. W szczególności Sąd, dokonując analizy określonych w Podręczniku zasad kwalifikowalności wydatków, podda ocenie pogląd rozpatrującego protest Zarządu Województwa Małopolskiego co do niekwalifikowaności wnioskowanych przez skarżących wydatków na wkład rzeczowy, biorąc pod uwagę obowiązujące w dacie ogłoszenia konkursu zasady, również zawarte w części II Podręcznika. Sąd zwróci uwagę na sposób dokumentowania wkładu rzeczowego z uwzględnieniem możliwości przewidzianej ostatnim zdaniem pkt 5.9 lit. f) Podręcznika i oceni czy tego rodzaju zapis nie narusza zasady przyjętej art. 26 ust. 2 u.z.p.p.r.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1p.p.s.a. w związku z art. 30 e u.z.p.p.r. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.