Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 275/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2010-06-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 235 lit. 1
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: par. 5, par. 6, par. 8
journal: Dz.U. 2009 nr 105 poz 869
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant St. sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia [...] Nr [...], działającego na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 ze zm.) nie stwierdzono u A. G. choroby zawodowej układu ruchu pod postacią przewlekłego zapalenia ścięgna i jego pochewki, wywołanej sposobem wykonywania pracy, wymienionej w pozycji 19.1. wykazu chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, stanowiących załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869).

Decyzja powyższa zapadła na podstawie orzeczenia lekarskiego wydanego przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Opolu z/s w Kędzierzynie- Koźlu i orzeczenia Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi, w których nie rozpoznano u A. G. choroby zawodowej pod postacią przewlekłego zapalenie ścięgna i jego pochewki wywołanego sposobem wykonywania pracy.

W orzeczeniu Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Kędzierzynie- Koźlu z dnia 23 kwietnia 2009 r. wskazano, że wywiad przeprowadzony z pacjentką pozwolił na ustalenie, że w dniu 10 grudnia 1998 r. uległa wypadkowi na terenie zakładu pracy. W wyniku upadku na śliskiej i mokrej nawierzchni doznała skręcenia prawego barku, łokcia i stłuczenia prawego kolana i barku prawego. Od chwili urazu zaczęła wyraźnie odczuwać dolegliwości bólowe od kciuka do łokcia i barku prawego. Leczona była ambulatoryjnie w poradni ortopedycznej i neurologicznej bez wyraźnego efektu. W dniu 15 marca 2000 r. została operowana z powodu pourazowego zespołu bolesnego łokcia (zapalenia nadkłykcia bocznego prawej kończyny ramiennej), dolegliwości bólowe nasiliły się od dwóch lat przy obsłudze centrali telefonicznej, w trakcie wykonywania ręcznie 30 połączeń, naciskając palcem na klawisze centrali telefonicznej oraz przy pisaniu. Pojawiły się bóle palca II ręki prawej. W okresie od 2001 do 2007 A. G. podlegała wielokrotnie badaniom profilaktycznym kontrolnym (z powodu schorzeń neurologicznych i ginekologicznych, przebywając na zwolnieniu lekarskim z tego tytułu). Okresy nieobecności w pracy nie wpływały w sposób istotny na zmniejszenie dolegliwości bólowych kończyn górnych, zwłaszcza ręki prawej. Wyniki badań okresowych nie powodowały sugestii zmiany stanowiska pracy, aby zapobiec pogorszeniu się stanu miejscowego w obrębie narządu ruchu. A to, jak wskazano w orzeczeniu lekarskim I stopnia, może przemawiać za brakiem narażenia polegającego na wykonywaniu czynności zawodowych, nadmiernie przeciążających układ ruchu, przy wykonywaniu różnorodnej pracy biurowej. Podano, że pacjentka została skierowana do jednostki orzeczniczej z podejrzeniem zapalenia ścięgna i jego pochewki, wymienionych pod pozycją nr 19.1 wykazu chorób zawodowych, jako choroba przewlekła ruchu, wywołana sposobem wykonywania pracy, dodając, że z karty oceny narażenia zawodowego nie wynika, by czynności obsługi biura przepustek i centrali powodowały nadmierne przeciążenie ciała, struktur układu ruchu, ponieważ nie charakteryzują się powtarzalnością, rytmicznością, nie wymagają wymuszonej pozycji ani czynności powodujących ucisk lub rozciąganie poszczególnych struktur anatomicznych układu ruchu. Diagnozując stan schorzenia A. G. wzięto pod uwagę wyniki konsultacji ortopedycznej i neurologicznej, potwierdzając pourazowy zespól bolesnego barku i bolesnego łokcia.

Biorąc pod uwagę opis sposobu wykonywania pracy, analizę dokumentacji medycznej, w tym wyniki przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, lekarze Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy nie stwierdzili podstaw do rozpoznania zawodowej etiologii występującego schorzenia.

A. G. złożyła wniosek o wydanie orzeczenia przez placówkę medyczną stopnia wyższego. Ta jednak również nie rozpoznała u badanej choroby zawodowej.

W sposób tożsamy, jak w orzeczeniu wydanym przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Kędzierzynie- Koźlu, powołując się na wywiad przeprowadzony z badaną stwierdzono, że A. G. zgłasza skargi na dolegliwości bólowe w okolicy głowy II kości śródręcza po stronie grzbietowej z promieniowaniem wzdłuż przestrzeni pomiędzy II a III kością śródręcza. Po stronie dłoniowej dolegliwości bólowe promieniują od stawu DIP na śródręcze i bliższą część przedramienia.

Orzecznicy potwierdzili stanowisko placówki I stopnia, co do tego, iż wyniki przeprowadzonego badania nie wskazują żadnych cech zapalenia zaciskającego pochewek zginaczy wskaziciela prawego. W obrębie stawu DIP wskaziciela prawego rozpoznano u badanej niewielkie pogrubienie obrysów podstawy paliczka dalszego w porównaniu ze stroną lewą. Dodali, że w badaniu rtg obserwuje się nieznaczne pogrubienie obrysów podstawy paliczka dalszego wskaziciela co może odpowiadać zaczynającym się zmianom zwyrodnieniowym i powstającym w przebiegu tych zmian guzkom Heberdena.

W wyniku przeprowadzonych badań Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera w Łodzi, orzeczeniem z dnia 29 czerwca 2009 r., nr KZZP/303/09, ustalił rozpoznanie :

1) przebyty uraz prawej kończyny górnej w wypadku przy pracy w grudniu 1998 r.,

2) pourazowy zespół bolesnego barku,

3) przebyte leczenie operacyjne zapalenia nadkłykcia bocznego kości ramiennej prawej,

4) rozpoczynające się zmiany zwyrodnieniowe paliczka dalszego palca II prawej ręki.

Konkludując, że zmiany wymienione w pkt 1-3 są następstwem przebytego wypadku przy pracy, zaś zmiany zwyrodnieniowe nie wymienione w pozycji 19 wykazu chorób zawodowych układu ruchu, wywołanych sposobem wykonywania pracy, nie mogą być rozpatrywane w kategorii choroby zawodowej.

W uzasadnieniu wymienionej na wstępie decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego opisano kolejne okresy zatrudnienia A. G. w [...] O. SA – B. k/O.. Była ona zatrudniona przez około 18 lat na stanowisku samodzielnej księgowej, samodzielnego referenta ds. ekonomicznych, kancelaryjnych, wykonywała typowe czynności biurowe jak: ręczne wypełnianie dokumentacji, dystrybucja dokumentacji, kopiowanie dokumentacji, itp.

Organ I instancji wskazał, że w okresie zatrudnienia w [...] O. strona swoje czynności służbowe, przez okres ok. 9 lat oraz obecnie, wykonuje w pomieszczeniu zamkniętym, ogrzewanym wentylowanym z dostępem oświetlenia sztucznego i naturalnego. Stanowisko pracy A. G. wyposażone jest w biurko, krzesło, zestaw komputerowy, przenośną centralkę telefoniczną – konsolę. Rodzaj wykonywanych czynności to ręczne wypisywanie przepustek materiałowych i samochodowych, rejestrowanie osób i pojazdów, jak również dokonywanie połączeń telefonicznych polegających na ręcznym naciskaniu klawiszy konsoli telefonicznej.

Organ wyjaśnił, że stwierdzenie choroby zawodowej następuje, gdy zostaną spełnione łącznie trzy przesłanki:

- występuje w środowisku pracy czynnik szkodliwy,

- rozpoznana u pracownika choroba zawodowa wymieniona jest w wykazie chorób zawodowych,

- istnieje związek przyczynowy między czynnikiem szkodliwym a rozpoznaną chorobą.

Mając na uwadze orzeczenia lekarskie o dokonanych rozpoznaniach w stanie zdrowia A. G., które nie mogą być rozpatrywane w kategorii choroby zawodowej, organ I instancji orzekł, że nie zostały spełnione niezbędne warunki określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych.

A. G. odwołała się od opisanej decyzji i oświadczyła, że nie zgadza się z decyzją organu I instancji i wniosła o ponowne skierowanie na badania diagnostyczne. Ponadto nie zgodziła się z oceną sposobu wykonywania przez nią pracy na stanowisku samodzielnego referenta ds. przepustek, dokonaną w decyzji pierwszoinstancyjnej. Zarzuciła, że dokonuje dużo więcej połączeń telefonicznych i wypisuje więcej przepustek niż ustalono w wyniku postępowania wyjaśniającego. Podniosła, że została skierowana do pracy na stanowisku samodzielnego referenta ds. przepustek mimo, stwierdzonego 10% stałego uszczerbku zdrowia prawej ręki i praca na tym stanowisku spowodowała pogłębienie się tego uszczerbku. Do odwołania dołączyła wynik badania scyntygraficznego kości z dnia 13 sierpnia 2009 r., przeprowadzonego w Zakładzie Medycyny Nuklearnej Szpitala Wojewódzkiego w Opolu.

Opolski Wojewódzki Inspektor Sanitarny ustalił stan faktyczny zbieżnie z ustaleniami pierwszoinstancyjnymi, po czym zważył, że przedstawiony wraz z odwołaniem wynik badania scyntygraficznego kości z dnia 13 sierpnia 2009 r. nie daje podstawy do zmiany stanowiska określonego w orzeczeniach lekarskich, co zostało potwierdzone w trakcie postępowania odwoławczego przez obydwie jednostki orzecznicze: przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Opolu z siedzibą w Kędzierzynie-Koźlu pismem z dnia 15 października 2009 r., przez Instytut Medycyny Pracy w Łodzi, pismem z dnia 9 listopada 2009 r.

Organ odwoławczy wskazał, że A. G. została skierowana na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej z podejrzeniem schorzenia wymienionego w poz. 19.1 wykazu chorób zawodowych tj. przewlekłego zapalenia ścięgna i jego pochewki, spowodowanego sposobem wykonywania pracy. Badania, którym została poddana odwołująca w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w Kędzierzynie-Koźlu i Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi wykluczyły istnienie takich zmian w stanie zdrowia A. G. W tym przypadku nie zachodzi zatem przesłanka warunkująca rozpoznanie i stwierdzenie choroby zawodowej, określona w art. 235¹ Kodeksu pracy. Organ wywodził, że zgodnie z obowiązującymi przepisami za zawodowe może być uznane tylko to schorzenie, które jest wymienione w wykazie chorób zawodowych i w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że powstało w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zaakcentował, że w wyniku badań przeprowadzonych przez jednostki upoważnione do orzekania o chorobach zawodowych wykluczono istnienie zmian w stanie zdrowia A. G., które mogły zostać rozpoznane jako przewlekłe zapalenie ścięgna i jego pochewki, zwracając uwagę, że rozpoznano zmiany zwyrodnieniowe i zmiany pourazowe spowodowane wypadkiem w pracy w 1982 r., które to schorzenia o etiologii pozazawodowej nie mają związku z ze sposobem wykonywania pracy. Dokonując oceny sposobu wykonywania pracy przez odwołującą, organy orzekające w sprawie oparły się na informacji [...] O. S.A. Jednakże organ II instancji, mając na uwadze zarzuty wniesione w odwołaniu, zwrócił się dodatkowo o wyjaśnienie, jakie dokumenty stanowiły podstawę wyliczeń w części 4 "Informacji zakładowej w przypadku podejrzenia o chorobę zawodową pracowników" i w jaki sposób i dokonano tych wyliczeń. Pracodawca A. G. – [...] O. poinformowała, że powyższych wyliczeń dokonano na podstawie meldunku szefa Służby Ochrony z dnia 25 maja 2008 r. do Dyrektora Generalnego [...] za pierwsze półrocze 2008 roku. Liczba realizowanych połączeń telefonicznych przez jedną referentkę została ustalona na podstawie informacji Wydziału Łączności i Systemów Ochrony Obiektów, który w przypadku braku personelu Biura Przepustek realizuje ich prace w tym zakresie. Zakład pracy poinformował ponadto, że z uwagi na liczne prace modernizacyjne i inwestycyjne w 2009 roku odnotowano wzrost natężenia ruchu osobowego i samochodowego, co spowodowało wzrost ilości wystawionych przepustek do (średnio dziennie) 48 na jedną telefonistkę, jednocześnie w 2009 roku zaobserwowano zwiększenie ilości połączeń telefonicznych wykonywanych przez jedną referentkę do 60. Dlatego organ odwoławczy zwrócił się jednostki orzeczniczej I stopnia o wyjaśnienie, czy okoliczności te mogły mieć wpływ na treść orzeczenia lekarskiego w przedmiocie choroby zawodowej. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Kędzierzynie-Koźlu poinformował, że uzupełnione dane dotyczące sposobu wykonywania pracy nie mają wpływu na treść wydanych orzeczeń lekarskich w przedmiocie choroby zawodowej. Jednostka orzecznicza wyjaśniła, że o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u A. G. zadecydował brak zmian w stanie zdrowia, które mogły być rozpoznane jako schorzenie o etiologii zawodowej a nie sposób wykonywania pracy (tj. ilość połączeń telefonicznych i wypisywanych przepustek).

Reasumując, Opolski Wojewódzki Inspektor Sanitarny, po dogłębnej analizie zebranej w sprawie dokumentacji medycznej nie stwierdził, aby zachodziła jakakolwiek wątpliwość, co do treści wydanych orzeczeń, wymagająca jego uzupełnienia lub interpretacji. Orzeczenia te są jasne, spójne i logiczne w zakresie wykluczenia jednostki chorobowej ujętej w obowiązującym wykazie chorób zawodowych. W tym stanie rzeczy, organ odwoławczy nie znalazł podstaw do kierowania odwołującej na kolejne badania lekarskie. Biorąc powyższe pod uwagę uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia decyzją administracyjną choroby zawodowej u A. G.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu A. G. wniosła o skierowanie na ponowne badania tj. tomograf lub rezonans prawej ręki, w szczególności palce wskaziciela ręki prawej oraz uwzględnienia przy wydaniu decyzji wiarygodnego i rzetelnego opisu stanowiska pracy.

W uzasadnieniu skargi nie zgodziła się z orzeczeniami lekarskimi sporządzonymi w postępowaniu administracyjnym, zarzucając, że opis stanowiska pracy zawierał "nieprawdziwe dane". Podniosła, że średnio wypisuje 46 przepustek dziennie i wykonuje około 60 połączeń telefonicznych, przy użyciu klawiatury centrali telefonicznej, która nie jest tak czuła jak telefon. Dodając, że ilość telefonów i wydawanych przepustek będzie się zwiększać, w związku z budową do 2016 r. bloków 5 i 6. Oświadczyła, że wydanie negatywnej decyzji jest dla niej bardzo krzywdzące, ponieważ ze względu na rodzaj wykonywanej pracy ma chory palec, bardzo bolesny przy poruszaniu.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Opolu wniósł o jej oddalenie argumentując swoje stanowisko jak w toku postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Jednocześnie, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej P.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże tylko w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona.

Skarga w niniejszej sprawie wniesiona została na decyzję Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u A. G. choroby zawodowej. Przedmiotem rozważań w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym były zatem kwestie związane z prawidłowością postępowania prowadzonego przez organy inspekcji sanitarnej w przedmiocie stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej.

Przeprowadzona w tym zakresie przez Sąd, według wskazanych powyżej kryteriów, kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że odpowiada ona przepisom prawa.

Rozważania w zakresie dokonanej przez Sąd oceny legalności rozpocząć należy od wskazania, iż w obowiązującym stanie prawnym definicja choroby zawodowej ujęta została w art. 235 ¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.). Przepis ten dodany został ustawą z dnia 22 maja 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 825) i obowiązuje od dnia 3 lipca 2009 r., a więc znajdował zastosowanie również na dzień orzekania w niniejszej sprawie przez organy administracji. Zgodnie z jego treścią za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Wskazując w powołanym przepisie na "wykaz chorób zawodowych" ustawodawca jednocześnie ustalił w art. 237 § 1 pkt 3 Kodeksu pracy upoważnienie dla Rady Ministrów do określenia wykazu chorób zawodowych w drodze rozporządzenia. Na podstawie delegacji zawartej w art. 237 § 1 pkt 3 – 6 i § 1¹ Kodeksu pracy, którego obowiązujące brzmienie ustalone zostało nowelą z dnia 22 maja 2009 r., Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), które weszło w życie z dniem 3 lipca 2009 r. Zastąpiło ono wcześniejsze rozporządzenie Rady Ministrów, regulujące materię związaną z orzekaniem w przedmiocie choroby zawodowej, z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), które w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt P 23/07, utraciło moc z dniem 3 lipca 2009 r. Jednocześnie na podstawie upoważnienia wynikającego z art. 237 § 4 pkt 1 Kodeksu pracy, Minister Zdrowia wydał rozporządzenie z dnia 1 sierpnia 2002 r. w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób (Dz. U. Nr 132, poz. 1121). Akt ten, jako mający moc obowiązującą, obok wskazanego rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r., w aktualnym porządku prawnym ma zasadniczą rolę w kształtowaniu procedury administracyjnej, w ramach której zapadają orzeczenia lekarskie i decyzje w sprawach chorób zawodowych.

W niniejszej sprawie, jak wynika z akt administracyjnych, zgłoszenie podejrzenia u skarżącej choroby zawodowej, nastąpiło w dniu 2 grudnia 2008 r., poprzez przesłanie do organu inspekcji sanitarnej kopii skierowania na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej, a więc w trybie wynikającym z obowiązującego w dniu zgłoszenia, § 3 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. Dostrzec tym samym należy, że do postępowania w sprawie stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej, wszczętego na podstawie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., bez wątpienia zastosowanie znajdowały regulacje pozostającego nadal w mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia. Jednocześnie, skoro w chwili wszczęcia postępowania obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., stanowiło ono podstawę prawną czynności podejmowanych w dalszym toku postępowania, aż do czasu utraty jego mocy obowiązującej. Zgodnie z ustaloną w art. 6 ustawy z dnia14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – zwaną K.p.a., ogólną zasadą praworządności (stanowiącą powtórzenie zasady wynikającej z art. 7 Konstytucji RP) organy administracji publicznej obowiązane są bowiem do działania na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Nie można tym samym uznać czynności dowodowych za nieważne tylko z tego względu, że przepisy w oparciu o które zostały podjęte utraciły swą moc.

Niemniej jednak, skoro w toku prowadzonego postępowania i przed podjęciem decyzji w przedmiocie choroby zawodowej wskazane rozporządzenie przestało obowiązywać, organy inspekcji sanitarnej obowiązane były uwzględnić w dalszym toku postępowania nowe regulacje. Stosownie do tego, w ocenie Sądu, jako prawidłowe uznać należało, wydanie zaskarżonej decyzji, jak i decyzji pierwszoinstancyjnej, w oparciu o przepisy obowiązującego od dnia 3 lipca 2009 r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. Jak już wcześniej wskazano, organy administracji publicznej obowiązane są bowiem do działania na podstawie przepisów prawa. Oznacza to, iż winny dokonać oceny i podjąć rozstrzygniecie w oparciu o przepisy obowiązujące w dniu wydania decyzji. Obowiązek ten dotyczy przy tym również sytuacji gdy, przepisy prawa ulegną zmianie w czasie między wszczęciem postępowania, a rozpatrzeniem sprawy. W takim przypadku, zachowując jej tożsamość organy winny przy orzekaniu uwzględnić nowy stan prawny, jeżeli z nowych przepisów nie wynika co innego. W braku szczególnych regulacji nie sposób przy tym uznać, iż ustalenia dokonane w wyniku czynności wyjaśniających podjętych na gruncie przepisów, które utraciły swą moc, nie mogą stanowić podstawy merytorycznego rozstrzygnięcia, jeśli zebrany materiał dowodowy jest wystarczający do rozpoznania sprawy na podstawie nowych przepisów prawa.

W myśl § 8 ust. 1 rozporządzenia, znajdującego zastosowanie w niniejszej sprawie, decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzja o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydawana jest na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Jej wydanie poprzedza zatem postępowanie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej. W zakresie tego postępowania, zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia, orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej, bądź braku podstaw do jej rozpoznania wydawane jest przez lekarza wyspecjalizowanej jednostki diagnostycznej (pierwszego i drugiego stopnia) powołanej do rozpoznawania chorób zawodowych, a określonej w § 5. Podstawę do wydania takiego orzeczenia stanowią wyniki przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacja medyczna pracownika, dokumentacja przebiegu zatrudnienia oraz ocena narażenia zawodowego. Podkreślić przy tym trzeba, że orzeczeniem tym związany jest organ inspekcji sanitarnej wydający decyzję w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Oznacza to, że nie jest on władny do dokonywania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej prowadzącej do odmiennego rozpoznania w zakresie stwierdzonego schorzenia. Orzeczenie lekarskie stanowi wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, a organy inspekcji sanitarnej nie są uprawnione do weryfikacji jego merytorycznej treści. Co najwyżej, jeśli w świetle wszystkich zgromadzonych dowodów orzeczenie to budzi wątpliwości, organ administracji może żądać wydania kolejnych orzeczeń, przez inne jednostki diagnostyczne. Orzekając jednak o chorobie zawodowej nie może dokonywać własnych ustaleń, prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej i obowiązany jest przyjąć ustalenia wynikające z wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06).

W myśl natomiast § 6 ust. 3 ocena narażenia zawodowego, w oparciu o którą wydawane jest orzeczenie lekarskie, jak i decyzja w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej, dokonywana jest przez trzy różne podmioty. Na etapie rozpoznania choroby zawodowej dokonuje jej lekarz jednostki orzeczniczej, a w toku podejmowania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej właściwy organ inspekcji sanitarnej. Stosownie do § 6 ust. 4 sporządzana jest ona na formularzu określonym w powołanym wcześniej rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 1 sierpnia 2002 r., przy wykorzystaniu dokumentacji gromadzonej zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 2981 Kodeks pracy przez pracodawców i jednostki organizacyjne Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a także, jeżeli postępowanie dotyczy aktualnego zatrudnienia, na podstawie oceny przeprowadzonej bezpośrednio u pracodawcy z uwzględnieniem oceny ryzyka zawodowego. Formularz ten, z którego dane na mocy § 8 ust. 1 rozporządzenia stanowią podstawę wydania decyzji o chorobie zawodowej, określony został w rozporządzeniu jako "Karta oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej".

Na gruncie niniejszej sprawy, uwzględniając powołane powyżej regulacje, wskazać należy, iż skarżąca poddana została badaniu we właściwych jednostkach diagnostycznych pierwszego i drugiego stopnia, tj. Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w Opolu z/s w Kędzierzynie – Koźlu oraz Instytucie Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera w Łodzi, w oparciu o które następnie wydane zostały orzeczenia lekarskie, stwierdzające brak podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej. Z wydanych orzeczeń wynika, iż zdiagnozowane u skarżącej zmiany chorobowe nie powstały w związku ze sposobem wykonywanej pracy i nie figurują w wykazie chorób zawodowych, co wykluczało uznanie ich za taką chorobę. W szczególności nie stwierdzono, że u skarżącej występuje choroba narządu ruchu wywołana sposobem wykonywania pracy (obserwacja negatywna). Z podejrzeniem wystąpienia zapalenia ścięgna i jego pochewki, wymienionej w pozycji 19.1 wykazu chorób zawodowych skarżąca skierowana została na badania do jednostek diagnostycznych i w zakresie ich rozpoznania prowadzone było postępowania w sprawie choroby zawodowej.

Orzeczenia lekarskie wydane były w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań. Wobec zbieżności rozpoznania dokonanego przez jednostki orzecznicze pierwszego i drugiego stopnia tj. stwierdzenie braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej oraz uzasadnienia zajętego stanowiska, w ocenie Sądu brak było w niniejszej sprawie podstaw do kwestionowania przez organy inspekcji sanitarnej wydanych orzeczeń i wobec tego nie zachodziła konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, stanowiącego podstawę wydania decyzji, stosownie do § 8 ust. 2 rozporządzenia. W orzeczeniach wskazano, iż rozpoznanie dotyczyło chorób narządu ruchu w postaci przewlekłego zapalenia ścięgna i jego pochewki. Zakresem postępowania dotyczącego stwierdzenia choroby zawodowej nie były natomiast objęte inne schorzenia. Nie można tym samym zarzucić organom inspekcji sanitarnej zebrania materiału dowodowego w sposób niewyczerujący. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia zaskarżona decyzja prawidłowo oparta została o orzeczenia lekarskie. Organ wydający decyzję nie był natomiast uprawniony do analizy materiału dowodowego z medycznego punktu widzenia. W zakresie rozpoznania choroby zawodowej związany był orzeczeniami lekarskimi.

Prawidłowo też w oparciu o te orzeczenia, zaskarżoną decyzją rozstrzygnięto o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej. Stosownie do § 8 ust. 1 rozporządzenia i art. 235 ¹ Kodeksu pracy, konieczną przesłankę jej stwierdzenia w drodze decyzji organu inspekcji sanitarnej jest bowiem rozpoznanie schorzenia przez jednostkę diagnostyczną, jako choroby określonej w wykazie chorób zawodowych. Skoro natomiast w orzeczeniach lekarskich stwierdzono, że schorzenia występujące u skarżącej nie stanowią choroby określonej w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia jako choroba zawodowa, brak było podstaw do jej stwierdzenia u skarżącej. Zgodnie z prawem zatem, dokonując oceny dowodów w postaci orzeczeń lekarskich, organ zaskarżoną decyzją orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej.

Dodać należy, że zgłoszone w skardze żądanie skierowania na dodatkowe badania lekarskie (tomograf lub rezonans prawej ręki) nie zasługiwało na uwzględnienie, gdyż Sąd Administracyjny w zakresie swojej kompetencji sprawuje jedynie kontrolę decyzji administracyjnych pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, że rozpoznając skargę na daną decyzję administracyjną ocenia, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone określone przepisy prawa, jeżeli takie naruszenie miało miejsce, to w określonych prawem sytuacjach wadliwą decyzję eliminuje z obrotu prawnego. Sąd Administracyjny nie może bowiem wyręczać organów administracyjnych i wydawać orzeczenia o charakterze decyzji administracyjnej ( LEX 54540). Dostrzec przyjdzie, iż wymieniona pod pozycją 19.1 wykazu jednostka chorobowa, określona została w pkt 7 Karty oceny narażenia zawodowego w formie opisowej, a ponadto podano, że postępowanie dotyczy chorób układu ruchu wywołanych sposobem wykonywania pracy z pozycji 19. Z Karty tej, która w myśl § 8 ust. 1 rozporządzenia stanowiła środek dowodowy przy stwierdzeniu choroby zawodowej, wynikało zatem jakiej jednostki chorobowej dotyczyło postępowanie. Wskazane przez skarżącą dolegliwości, nie mogły mieć tym samym wpływu na wynik sprawy.

Reasumując, powtórzyć przyjdzie, iż w ocenie Sądu stwierdzono brak podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej. W prowadzonym postępowaniu organ nie naruszył rządzących nim reguł i prawidłowo uznał za wiążącą ocenę wynikającą z orzeczeń lekarskich o braku podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.