Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1192/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i decyzję tego organu oraz postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz (spr.) WSA Waldemar Michaldo po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. Ś. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22 września 2022 r. nr 220000/71/97445/2022/RDZ-W/3/UTRZ w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. uchyla decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 30 czerwca 2022 r. nr 220000/71/97445/2022/RDZ-W/3, III. uchyla postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Nowym Sączu z dnia 6 września 2022 r. nr 220000/71/160555/2022/RDZ-W/3.


UZASADNIENIE

M.Ś. (dalej: Strona, Skarżąca) złożyła dnia 29 lipca 2020 r. na Sali Obsługi Klientów w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Nowym Sączu Inspektorat w Gorlicach pismo z prośbą o rozpatrzenie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r. Zgodnie z oświadczeniem Strony, wniosek ten wysłała do ZUS zwykła przesyłką listową w kwietniu 2020 r. Do pisma z dnia 29 lipca 2020 r. Strona dołączyła kopię wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r. z datą jego wypełnienia: 7 kwiecień 2020 r.

W piśmie tym podkreśliła, że nie otrzymała odpowiedzi na wysłany wniosek, dlatego udała się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Nowym Sączu Inspektoratu w Gorlicach, gdzie otrzymała informację, że wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za marzec-maj 2020 r. nie wpłynął.

Decyzją z dnia 31 sierpnia 2020 r. nr 220000/71/244304/2020/RDZ-W, Zakład Ubezpieczeń Społecznych działając na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020 r. póz. 374, ze zm.; dalej: ustawa o COVID-19) w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, ze zm.; dalej: u.s.u.s.), odmówił Stronie prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, za okres marzec - maj 2020 r.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że zgodnie z art. 31zp ust. 1 ustawy o COVID-19 wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, należnych za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., płatnik składek przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r. W ewidencji wniosków RDZ nie figuruje wniosek, który Strona wysłała listem zwykłym w kwietniu 2020 r., o którym pisze w piśmie z dnia 29 lipca 2020 r.

Z uwagi na stwierdzenie niedopełnienia ustawowych warunków dotyczących wniosku organ uznał, że Stronie nie przysługiwało prawo do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu ww. składek.

Strona wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zaskarżając ją w całości i zarzucając naruszenie prawa procesowego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez przyjęcie, iż wniosek RDZ nie został doręczony do dnia 30 czerwca 2020 r., gdy jak wskazano w piśmie z dnia 29 lipca 2020 r., został wysłany listem zwykłym w kwietniu 2020 r.

Skarżąca wskazała, że w liście tym znajdowało się również zaświadczenie płatnika składek Z-3b (dowód kserokopia 1 strony) określające chorobowe Skarżącej za okres od 1 kwietnia do 15 kwietnia 2020 r., które zostało wypłacone przez ZUS, co stanowi dowód doręczenia tego listu, a tym samym wniosku RDZ w terminie od 1 kwietnia do 15 kwietnia 2020 r.

Wskazując na powyższą podstawę Skarżąca wniosła o uchylenie powyższej decyzji i pozytywne rozpatrzenie Jej wniosku RDZ o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu ww. składek (doręczonego ponownie z pismem z dnia 29 lipca 2020 r ), jako doręczonego w terminie od 1 kwietnia do 15 kwietnia 2020 r., ewentualnie o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku w terminie do dnia 30 czerwca 2020 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawomocnym wyrokiem z dnia 18 stycznia 2022 r. sygn. akt I SA/Kr 1673/22 uchylił ww. decyzję z dnia 31 sierpnia 2020 r.

W uzasadnieniu wyroku WSA wskazał m.in., że skarga zasługiwała na uwzględnienie z uwagi na naruszenie przez organ przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dalej sąd wskazał, że organ na podstawie art. 75 § 1 zd. 1 K.p.a. jako dowód powinien był dopuścić wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Mógł również - na podstawie art. 75 § 2 K.p.a. - odebrać od strony, na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania.

Zdaniem sądu organ nie wyjaśnił przyczyn nieuwzględnienia stanowiska Skarżącej, nie wyjaśnił czy wykluczone jest omyłkowe dołączenie dokumentów Skarżącej, np. do akt sprawy innego płatnika, skoro sam przyznał, że Skarżąca złożyła zaświadczenie ZUS Z-3 (wpłynęło do organu w dniu 10 kwietnia 2020 r.), ale nie zostało omyłkowo podpięte pod dokumenty.

Nie można wykluczyć, że przez omyłkę organu mogło dojść do nieprawidłowości, a nie zostało wyjaśnione w jaki realny sposób Skarżąca miałaby wykazać, że dokumenty złożyła. W sytuacji, gdy nie ma możliwości wykazania danej okoliczności, a przedmiotem postępowania jest ograniczenie lub odebranie stronie uprawnień, zgodnie z art. 81 a § 1 K.p.a. nie dające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego rozstrzygane są na korzyść strony. Organ nie skorzystał z możliwości odebrania od Skarżącej oświadczenia, nie wziął też pod uwagę, że z uwagi na brak potwierdzenia złożenia dokumentów nie miała ona możliwości uzyskania potwierdzenia. ZUS nie rozstrzygnął ewentualnych wątpliwości na korzyść strony. Naruszenia ww. przepisów, nawet przy uwzględnieniu trudnej sytuacji, w jakiej znalazł się również organ w dobie ograniczeń spowodowanych stanem epidemii, mogły mieć wpływ na wynik sprawy i tym samym uzasadniały uchylenie obu decyzji.

Kierując się zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.) oraz obowiązkiem zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.) organ powinien był wyjaśnić, czy w Inspektoracie ZUS, gdzie wpłynęło zaświadczenie Skarżącej, złożono też wymagane dokumenty rozliczeniowe.

Sąd nakazał organowi przy ponownym rozpoznaniu sprawy, w związku z naruszeniem ww. przepisów postępowania wyjaśnienie, w jaki sposób ewidencjonowano korespondencję we wskazanym okresie, rozważenie celowości odebrania od Skarżącej oświadczenia o złożeniu wniosku o zwolnieniu i weźmie pod uwagę, że niezależnie od dokonanych w tym zakresie ustaleń, nie dające się usunąć wątpliwości w koniecznym dla załatwienia meritum sprawy zakresie, powinien rozstrzygnąć na korzyść Skarżącej, stosownie do art. 81 a K.p.a., mając na uwadze okoliczności towarzyszące złożeniu wniosku (stan epidemii COVID-19), charakter sprawy, a w szczególności dobro i interes strony postępowania.

Sąd stwierdził również, że organ ponownie rozpoznając sprawę uzupełni w niezbędnym zakresie akta sprawy, a także uwzględni obowiązujący od dnia 16 grudnia 2020 r. art. 15zzzzzn2 ust. 1 i ust. 2 ustawy o COVID-19. Wskazane przepisy bowiem wprost uwzględniają sytuację, w której strona uchybiła terminowi do dokonania czynności kształtującej jej prawa i obowiązki, co może mieć znaczenie przy braku wykazania przez stronę, że złożyła wniosek w terminie.

Przywołana regulacja wyznacza kierunek, w którym powinny zmierzać interpretacja i stosowanie przepisów ustawy o COVID-19, czyli z pominięciem nadmiernego formalizmu, z faktycznym dążeniem do umożliwienia płatnikom ze skorzystania ze zwolnienia z opłacenia składek. Ta bardzo korzystna, z punktu widzenia interesów płatników, regulacja prawna, dotyczy również terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, czyli terminu takiego jak w niniejszej sprawie.

Po przekazaniu akt sprawy przez sąd Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: PZUS, organ) decyzją z dnia 30 czerwca 2022 r. nr 220000/71/97445/2022/RDZ-W/3, odmówił Skarżącej zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu ww. składek.

W uzasadnieniu ww. decyzji PZUS wskazał m in., że wykonując zalecenia WSA w Krakowie zawarte w wyroku z dnia 18 stycznia 2022 r. sygn. akt I SA/Kr 1673/21, wyjaśnił, w jaki sposób ewidencjonowano korespondencję we wskazanym okresie. Poprosił również Skarżącą o wypełnienie załączonego oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania, w którym szeroko opisze okoliczności złożenia wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r. Oświadczenie nie zostało wypełnione.

Dnia 8 lipca 2022 r. Skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy do PZUS. Zwróciła się również o przywrócenie terminu na złożenie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r.

Dnia 22 sierpnia 2022 r. do Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Nowym Sączu wpłynęło pismo Skarżącej z dnia 19 sierpnia 2022 r. z uzasadnieniem wniosku o przywrócenie terminu na złożenie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r. W piśmie tym Skarżąca wskazała, że do momentu doręczenia Jej decyzji z dnia 30 czerwca 2022 r. nr 220000/71/97445/2022/RDZ-W/3, nie miała formalnej wiedzy i tym samym możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu na złożenie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r.

Postanowieniem z dnia 6 września 2022 r. znak 220000/71/160555/2022/RDZ- W/3 Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Nowym Sączu, na podstawie art. 59 § 2 K.p.a., odmówił Skarżącej przywrócenia terminu na złożenie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r.

Kolejno PZUS przystąpił do rozpatrzenia wniosku z dnia 8 lipca 2022 r. o ponowne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie z opłacania składek za okres marzec- maj 2020 r. i decyzją z dnia 22 września 2022 r. znak: 220000/71/97445/2022/RDZ- W/3/UTRZ, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję z dnia 30 czerwca 2022 r.

W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że powtórnie analizując materiał dowodowy PZUS stwierdził, że wniosek, który wg oświadczenia Skarżąca wysłała do ZUS w kwietniu 2020 r., pobrany został jako wydruk z formatu pdf i wypełniony ręcznie z datą 7 kwietnia 2020 r.

Dalej organ wskazał, że wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r., którego kopię Skarżąca przedłożyła dnia 29 lipca 2020 r. (a który został wysłany według Skarżącej listem zwykłym wraz z zaświadczeniem płatnika składek Z-3b, został udostępniony dla płatników na Platformie Usług Elektronicznych (PUE) ZUS dopiero dnia 8 kwietnia 2020 r.

A zatem formularz, którego Skarżąca użyła, aby złożyć wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r., i zgodnie z Jej oświadczeniem - wysyłała go listem zwykłym, który wpłynął do ZUS dnia 7 kwietnia 2020 r. wraz z zaświadczeniem płatnika składek Z-3b, nie był przed dniem 7 kwietnia 2020 r. jeszcze opublikowany i dostępny dla klientów ZUS. Oznacza to, że Skarżąca nie mogła pobrać ani wypełnić wniosku o zwolnienie na tym formularzu przed jego opublikowaniem, a więc przed dniem 8 kwietnia 2020 r., a tymczasem korespondencja z Zaświadczeniem płatnika składek Z-3b wpłynęła do ZUS dnia 7 kwietnia 2020 r. Reasumując, zdaniem organu w korespondencji tej Skarżąca nie mogła przesłać wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r. na formularzu, który był dostępny dopiero od dnia 8 kwietnia 2020 r.

Ustalenie te PZUS poparł wyjaśnieniami pracowników Wydziału Zasiłków z Inspektoratu w Gorlicach, że dnia 7 kwietnia 2020 r. wpłynął do ZUS tylko druk Z- 3b. Brak druku RDZ.

Powyższe zdaniem organu wyjaśnia z jakich przyczyn Zakład nie dał wiary, że wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek złożony został w dniu 7 kwietnia 2020 r.

PZUS podsumował, że zgodnie z art. 31zp ust. 1 pkt 1 ustawy o COVID-19, jeśli wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek,

których mowa w art. 31zo, należnych za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., płatnik składek nie przekazał do ZUS do dnia 30 czerwca 2020 r., nie przysługuje mu zwolnienie z opłacania składek.

Skarżąca wniosła na ww. decyzję z dnia 22 września 2022 r. skargę do WSA w Krakowie, zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie przepisów:

1) prawa materialnego - art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19, poprzez błędne przyjęcie, iż wniosek Skarżącej z dnia 8 lipca 2022 r. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku RDZ o zwolnienie Jej z opłacenia należności z tytułu składek za okres marzec-maj 2020 r., wobec nie doręczenia go do dnia 30 czerwca 2020 r., nie może być przyjęty, w sytuacji, gdy po doręczeniu Skarżącej decyzji z dnia 31 sierpnia 2020 r. dopiero formalnie uzyskała wiedzę o tej ewentualnej okoliczności, a zatem z oczywistych względów po prostu, ze względu na doręczenie decyzji po dniu 30 czerwca 2020 r., nie miała formalnej możliwości złożenia tego wniosku.

Wobec powyższych zarzutów Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i pozytywne rozpatrzenie Jej wniosku RDZ poprzez przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku w terminie do dnia 30 czerwca 2020 r.

W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in., że ZUS nie przedstawił żadnego dowodu na datę 7 kwietnia 2020 r. publikacji spornego druku. Nietrudno sobie wyobrazić sytuację, w obecnej dobie mobilności Internetu, że równie dobrze druk ten mógł być dostępny wcześniej. ZUS dowolnie wskazał tę datę, którą prawdopodobnie mogłaby potwierdzić jedynie opinia biegłego informatyka powołanego przez Sąd.

PZUS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślił także, że przesłane przez organ przy piśmie wysłanym przez PUE dnia 11 maja 2022 r. oświadczenie, w którym Skarżąca miała szeroko opisać okoliczności złożenia wniosku o zwolnienie, nie zostało przez płatnika wypełnione i złożone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ponownie rozpoznając sprawę zważył, co następuje.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone wart. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).

Stosownie do § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2020 r., poz. 1773 ze zm.), rozpoznanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy o COVID-19 - przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę.

Skarżąca ma siedzibę na obszarze właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 2 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie organ wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, a Skarżąca nie żądała przeprowadzenia rozprawy.

Sąd wskazuje, że orzekanie w tej sprawie odbywa się w warunkach związania, o których mowa w art. 153 P.p.s.a., ponieważ niniejszy wyrok jest poprzedzony prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 18 stycznia 2022 r. sygn. akt I SA/Kr 1673/22, który funkcjonuje w obrocie prawnym i którego uzasadnienie Sąd celowo przytoczył w obszernych fragmentach w pierwszej części niniejszego uzasadnienia, ponieważ zawiera istotne wskazania dotyczące rozstrzygającej w niniejszej sprawie kwestii oceny spełnienia warunków przewidzianych w art. 31zo-31zq ustawy o COVID-19, a także prawidłowego zastosowanie odpowiednich przepisów postępowania (art. 7, art. 77, art. 81 K p a.) oraz art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19.

Zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że ciążący na organie i na sądzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, może być wyłączony tyko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000 r., sygn. akt I SA/Ka 2408/98, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 16 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/OI 443/09 - wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku. Ocena prawna rozstrzygnięcia wiąże się bowiem przede wszystkim z wykładnią prawa (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis Warszawa 2005, s. 472, Komentarz do art. 153 P.p.s.a.; J. Świątkiewicz, Komentarz do ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, BWP Justicia, Warszawa 1995, s. 70; T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewski, Komentarz do Kodeksu postępowania cywilnego, tom I, Wyd. LexisNexis Warszawa 2002, s. 826-827).

Ocena prawna może odnosić się zarówno do przepisów prawa materialnego jak i procesowego. Zarówno organ administracji jak i sąd, rozpoznając sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny zawartej w uzasadnieniu wyroku. Związanie to dotyczy również wskazań co do dalszego postępowania, w przypadku uchylenia poprzedniej decyzji lub postanowienia ze względu na naruszenie przepisów procesowych w zakresie dotyczącym wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Od tej oceny zarówno organ administracji, jak i sąd może odstąpić jedynie w przypadku zmiany stanu faktycznego sprawy. W toku bowiem ponownego rozpoznania sprawy organ administracji może uwzględnić nowe fakty i dowody, których strona nie mogła powołać w toku poprzedniego postępowania lub jeśli potrzeba ich powołania wynikła później (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2007 r., sygn. akt II GSK 240/06).

Pomiędzy oceną prawną a wskazaniami co do dalszego postępowania zachodzi ścisły związek. Ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania organów administracyjnych w sprawie, podczas gdy wskazania określają sposób ich postępowania w przyszłości. Wskazania stanowią więc konsekwencje oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracji i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w sprawie. Wskazania sądu administracyjnego co do dalszego postępowania wytyczają kierunek działania organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

Zauważyć również należy, że w orzecznictwie jednolicie prezentowany jest pogląd wyrażony miedzy innymi w wyroku NSA z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt II FSK 1057/11, że sąd orzekający w warunkach związania oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia winien ograniczyć się tylko i wyłącznie do kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, miał na względzie wyżej przytoczone przepisy prawne oraz poglądy judykatury i doktryny stanowiące wyjaśnienie podstaw prawnych orzeczenia i zakresu kontroli skarżonego aktu. Sąd stwierdził, że w sprawie nie zachodzą przesłanki wyłączające związanie oceną prawną i wskazaniami zawartymi w prawomocnym wyroku tut. Sądu z dnia 18 stycznia 2022 r. sygn. akt I SA/Kr 1673/22, ponieważ nie doszło do wzruszenia tego wyroku w trybie przewidzianym prawem, nie doszło również do istotnej zmiany stanu prawnego.

Sądowa kontrolą zaskarżonej decyzji przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł doprowadziła do uznania, że zaskarżona decyzja narusza art. 153 P.p.s.a., ponieważ wbrew zaleceniom Sądu zawartym w wyroku z dnia 18 stycznia 2022 r. dotyczącym przeprowadzenia o postępowania administracyjnego z zachowaniem zasad tego postępowania, PZUS ponownie przeprowadził to postępowanie z naruszeniem przepisów postępowania.

Mając też na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności oraz okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału i przebiegu postępowania Sąd stwierdza, że skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji zgodnie z zakreślonymi powyżej regułami Sąd stwierdził, z urzędu naruszenie art. 107 § 3, art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., a w konsekwencji również art. 8, art. 11 i art. 15 K.p.a. w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. integralną częścią każdej decyzji jest jej uzasadnienie faktyczne i prawne. W myśl powyższego przepisu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązek wyczerpującego umotywowania decyzji wynika również z obowiązywania w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania (art. 11 K.p.a.). Zasada ta nie jest zrealizowana zarówno wówczas, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia strony postępowania, jak też, gdy nie ustali i nie odniesie się do wszystkich faktów istotnych dla danej sprawy.

Jak trafnie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 października 2016 r., sygn. akt II OSK 110/15, motywy decyzji powinny odzwierciedlać rację decyzyjną i wyjaśniać tok rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego do rzeczywistej sytuacji faktycznej. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 K.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje również możliwość pełnej i merytorycznej weryfikacji decyzji w postępowaniu sądowym, w toku którego nie jest możliwe uzupełnienie przeprowadzonego postępowania administracyjnego o stosowną argumentację prawną, i wyręczanie w ten sposób organów administracji w dokonaniu oceny w kwestii spełnienia przesłanek ustawowych, uzasadniających wydanie konkretnej decyzji. Podejmowanie decyzji posiada także, obok oczywistych aspektów: proceduralnego i materialnego, aspekt intelektualny. Jest to przecież proces myślowy, który powinien być logiczny i spójny i który powinien zmierzać do uświadomionej konkluzji, opartej o uświadomione motywy działania. Motywy te można poznać na podstawie prawidłowo zredagowanego uzasadnienia. Uzasadnienie decyzji ma stanowić uzewnętrznienie tychże motywów, pokazanie rozumowania organu, a nie tylko wykaz zebranych faktów i norm. Uzasadnienie ma stanowić właśnie odpowiedź na pytanie: "dlaczego?", a nie tylko stwierdzenie "że". Ono ma nie tylko przekonać adresata decyzji o słuszności rozstrzygnięcia, ale właśnie umożliwić pogłębioną kontrolę i ocenę rozumowania.

W przypadku decyzji wydawanej przez organ działający jako organ II instancji naruszenie art. 11 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. zaistnieje także wtedy, gdy organ nie dokona oceny w kontekście okoliczności i argumentów wskazanych w odwołaniu, w tym wypadku we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przyjdzie jeszcze wskazać za NSA (por. wyrok z dnia 6 września 2016 r., sygn.' akt II GSK 346/15), że organ odwoławczy, orzekający na niekorzyść strony, zobowiązany jest do sporządzenia uzasadnienia w sposób wyjątkowo staranny, tak aby strona miała pełną wiedzę co do przesłanek zastosowania określonych w rozstrzygnięciu przepisów. Uzasadnienie, które pomija odpowiedź na podstawowe zarzuty oraz nie rozprawia się z zasadniczymi dla wyniku sprawy argumentami strony, jest uzasadnieniem wadliwym, naruszającym zarówno art. 107 § 3 K.p.a., jak też art. 11 tej ustawy. Jak przyjmuje się w doktrynie, uzasadnienie decyzji w przewidzianym wart. 107 § 3 K.p.a. kształcie, stanowi jedną z podstawowych gwarancji procesowych, której zadośćuczynienie przez organ umożliwia przeprowadzenie pełnej kontroli rozstrzygnięcia (zob. Z. Kmieciak, Postępowanie administracyjne w świetle standardów europejskich, Dom Wydawniczy ABC, 1997, str. 187-188).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji intencjonalnie przytoczone przez Sąd prawie w całości, nie czyni zadość wymogom wynikającym z przywołanych regulacji, ponieważ po pierwsze, wbrew wytycznym sądu, organ nie wyjaśnił, czy w Inspektoracie ZUS, gdzie wpłynęło zaświadczenie Skarżącej, złożono też wymagane dokumenty rozliczeniowe. Tym samym PZUS naruszył zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.) oraz obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.).

Organ nie rozważył przy tym, czy Skarżąca nie była zwolniona z obowiązku złożenia deklaracji rozliczeniowych (art. 31zq ust. 1 i ust. 3 w zw. z art. 47 u.s.u.s.).

Powyższa okoliczność jest istotna z punktu widzenia treści art. 31zq ust. 1 i ust. 3 ustawy o COVID-19, zgodnie z którymi warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów należnych za marzec, kwiecień, maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania. Niezależnie od treści wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy ZUS winien z urzędu odnieść się do treści wskazanych przepisów in fine, wyjaśniając bliżej kwestię zwolnienia lub też jego braku, w kontekście regulacji art. 47 u.s.u.s.), przedstawiając w tym zakresie stosowną analizę oraz dowody.

Organ nie odniósł się do wskazanych kwestii, w żaden sposób ani w decyzji I instancji, ani w decyzji II instancji, ani nawet w odpowiedzi na skargę. Nie ma przy tym znaczenia, że zagadnienie to nie było podnoszone i kwestionowane przez Skarżącą, bowiem organ ma obowiązek działania w tym zakresie z urzędu.

Już tylko ta okoliczność wadliwego pominięcia przez PZUS jednej z przesłanek przepisu, której spełnienie mogło uzasadnić zwolnienie Skarżącej z obowiązku opłacania przedmiotowych składek, sama z siebie uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji.

Dodatkowo organ nie wykazał w prawidłowy sposób okoliczności, na której głównie skoncentrował się w uzasadnieniu i która stanowiła jego zdaniem podstawę zakwestionowania twierdzeń Skarżącej o przesłaniu w terminie wniosku o zwolnienie z opłacania składek, to jest dat udostępniania płatnikom poszczególnych wersji formularza do składania wniosku.

Poza korespondencją e-mail pomiędzy pracownikami, mającej charakter wewnętrzny (k. 47 i n. akt adm.) organ nie przedstawił w aktach sprawy jakichkolwiek innych okoliczności wskazujących na taki stan rzeczy (bliżej nieokreślona wiadomość przesłana dalej przez M.K. do innych pracowników, otrzymana przez "Naczelników DOK" od E.M., przesłana przez "Sztab Antykryzysowy ZUS" do Dyrektorów Oddziałów, pod tytułem "KOMUNIKAT DOK [08/04/2020] Wdrożenie na PUE ZUS - zmiany we wnioskach o wsparcie .w ramach tarczy anty kryzysowej".

Należy podkreślić, że Skarżąca nie ma możliwości udowodnienia swojego twierdzenia odnośnie dostępności użytego przez siebie 7 kwietnia 2020 r. formularza, ponieważ, co jest oczywiste, nie ma dostępu do systemu PUE z pozycji administratora systemu. Administrator systemu ma wiedzę specjalistyczną w zakresie działania systemu, w tym m.in. winien móc wykazać w sposób jednoznaczny od kiedy dostępne są poszczególne wersje dokumentów. W związku z powyższym, zdaniem Sądu, bez wyjaśnienia wskazanej powyżej okoliczności, odmowa zwolnienia Skarżącej z obowiązku opłacania należności z tytułu składek była co najmniej przedwczesna.

Na marginesie Sąd wskazuje, że nie ma najmniejszych przeciwwskazań, zwłaszcza odnośnie czasu epidemii, aby za dowód w sprawie uznać korespondencję wewnętrzną organu administracji prowadzoną przy pomocy poczty elektronicznej. Jednak w sytuacji, gdy dana komórka organizacyjna ZUS, działa jako organ prowadzący postępowanie administracyjne, w którym dokonuje ustaleń faktycznych w kwestiach istotnych dla sprawy, powinna zwracać się o udzielenie informacji do statutowych komórek organizacyjnych określonych w statucie ZUS (obecnie rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki z dnia 4 marca 2021 r. w sprawie nadania statutu Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych - Dz.U. z 2021 r. poz. 431) i regulaminie organizacyjnym ZUS (obecnie załącznik do zarządzenia Nr 92 Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 20 grudnia 2010 r. tekst ujednolicony z dnia 1 września 2022 r. https://bip.zus.pl/o-zus/regulamin-organizacyjny-zakladu), a nie poszczególnych pracowników komórek organizacyjnych). Zachowanie takiej formy korespondencji gwarantuje, że będzie to oficjalne, zweryfikowane stanowisko danej komórki organizacyjnej ZUS, a nie pracownika tej komórki organizacyjnej i że odpowiedzi udzieli osoba mająca uprawnienie do udzielenia takiej odpowiedzi zgodnie z regulaminem organizacyjnym ZUS.

Kolejno należy wskazać, że organ co prawda kierując się wytycznymi Sądu skierował do Skarżącej pismo z dnia 11 maja 2022 r., w którym wskazał, że "Prosimy o wypełnienie załączonego oświadczenia, w którym szeroko opisze Pani okoliczności złożenia wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r.", jednak w aktach przekazanych Sądowi brak jest ww. załączonego oświadczenia, co uniemożliwia ocenę rzeczywistego wypełnienia przez PZUS wytycznych sądu zgodnie z art. 153 P.p.s.a. w tym zakresie.

Nie ulega wątpliwości, że mimo podjęcia przez organ pewnych starań, choćby w zakresie wyjaśnienia, w jaki sposób ewidencjonowano korespondencję we wskazanym okresie, braki w uzasadnieniu decyzji co do pozostałych wskazanych kwestii wskazują na brak realizacji zasady określonej w art. 8 K.p.a. polegającej na prowadzeniu postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli do władzy publicznej. Oznacza to również, że wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy nie został przez organ prawidłowo rozpoznany. Tym samym organ naruszył w sposób oczywisty również przepis art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. W myśl pierwszego z tych przepisów w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast zgodnie z drugim przepisem organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Powyższe implikuje, iż na kanwie rozpatrywanego stanu faktycznego doszło także do naruszenia gwarancji wynikających z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Kolejno Sąd wskazuje, że całkowicie błędne jest również stanowisko organu, że termin do złożenia wniosku jest terminem, który nie podlega przywróceniu na podstawie art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19, gdyż jest terminem materialnym (strona nr 6-7 decyzji z dnia 30 czerwca 2022 r. - karta 64 akt administracyjnych). Zalecenia w zakresie zastosowania tego przepisu zawarł Sąd w wyroku z dnia 18 stycznia 2022 r.

Mianowicie zgodnie z treścią art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy o COVID-19, w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:

1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,

2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,

3) przedawnienia,

4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,

5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,

6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju,

- organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.

Z kolei przepis art. 15zzzzzn2 ust. 2 stanowi, że w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Natomiast przepis art. 15zzzzzn2 ust. 3 stanowi, że w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.

Przepisy te dodano do ustawy o COVID-19 na podstawie art. 1 pkt 24 ustawy z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2255), z mocą obowiązującą od dnia 16 grudnia 2020 r.

Zatem art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 obowiązywał w dacie ponownego rozpoznania sprawy przez PZUS, tj. w dniu 30 czerwca 2022 r.

Wyjaśnienia wymaga po pierwsze, że przepisy art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID- 19 to szczególne rozwiązanie prawne, które reguluje kwestie związane z terminami w prawie administracyjnym i postępowaniu administracyjnym w sposób odmienny, niż w normalnych okolicznościach.

Po drugie przywołana regulacja wyznacza kierunek, w którym powinny zmierzać interpretacja i stosowanie przepisów ustawy o COVID-19, czyli z pominięciem nadmiernego formalizmu, z faktycznym dążeniem do umożliwienia skorzystania ze zwolnień przewidzianych przez ww. ustawę.

Po trzecie, z treści art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 wynika, że wprowadza on możliwość przywrócenia terminów zarówno prawa procesowego jak i prawa materialnego. Świadczy o tym jednoznacznie posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem: "w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów" i dalej wymienienie w sześciopunktowym katalogu zarówno terminów proceduralnych jak i materialnych.

Po czwarte, Sąd dostrzega, że w dacie składania wniosku przez Skarżącą, tj. w dniu 29 lipca 2020 r., nie obowiązywał przepis art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19, jednak już w dacie wydania decyzji po ponownym rozpoznaniu sprawy, tj. w dniu 30 czerwca 2022 r., przepis ten obowiązywał i powinien być przez organ zastosowany. Regulacja ta wskazuje na dostrzeżenie przez ustawodawcę konieczności wprowadzenia rozwiązań prawnych mających chronić wnioskodawców przed utratą m.in. prawa do zwolnienia z powodu niezachowania terminu (podkreślenie Sądu). Powołany art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 obejmuje stany faktyczne, które miały miejsce w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19. Stan epidemii został zaś ogłoszony od dnia 20 marca 2020 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r. poz. 491), a został odwołany z dniem 16 maja 2022 r. rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U. z 2022 r. poz. 1027).

Po piąte podkreślić też zdecydowanie należy, że płatnicy składek nie powinni być traktowani w różny sposób w zależności jedynie od tego, kiedy zostanie złożona wniosek czy deklaracja, tj. czy przed datą wejścia w życie art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19, czy też po tej dacie, co ma bezpośrednie znaczenie jeśli chodzi o obowiązki organu pouczania w zakresie możliwości przywrócenia terminów, także zawitych.

Po szóste, odwołanie stanu epidemii z dniem 16 maja 2022 r. nie oznacza, że do stanów faktycznych powstałych w stanie epidemii przepisy art. 15zzzzzn2 ustawy

o COVID-19 nie mogą być stosowane po dniu 15 maja 2022 r. Inaczej rzecz ujmując, jeżeli uchybienie terminu do dokonania czynności wymienionej w art. 15zzzzzn2 ust.

1 ustawy o COVID-19, wystąpiło w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, to organ niezależnie od tego, kiedy stwierdzi to uchybienie lub kiedy w orzeka w danej sprawie, jest zobowiązany na podstawie art. 15zzzzzn2 ust. 2 ustawy o COVID-19 zawiadomić stronę o uchybieniu tego terminu oraz poinformować o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności, dla której termin został uchybiony i wyznaczyć 30 dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, a po spełnieniu warunków przez stronę przywrócić uchybiony termin.

Sąd wskazuje, że jeżeli organ udowodni, iż Skarżąca nie złożyła wniosku w terminie do 30 czerwca 2020 r, oznaczać to będzie, że doszło do uchybienia terminu do złożenia wniosku, a to z kolei będzie obligowało organ do zastosowania przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19, co nakazał już Sąd w wyroku z dnia 18 stycznia 2022 r., a organ bezpodstawnie zaniechał jego zastosowania, w sytuacji gdy uznał, że Skarżąca nie złożyła wniosku, czym również naruszył przepis art. 153 P.p.s.a. (podkreślenie Sądu).

Ponieważ naruszenie przepisów wiąże się bezpośrednio z postanowieniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Nowym Sączu z dnia 6 września 2022 r. nr 220000/71/160555/2022/RDZ-W/3, którym organ odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku w oparciu o przepis art. 59 § 2 K.p.a. w zw. z art. 58 § 1 K.p.a., bez zastosowania przepisu 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19, Sąd uchylił również to postanowienie.

Sąd wskazuje, że w uzasadnieniu tego postanowienia organ zawarł stwierdzenie, że "wykonując zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawarte w wyroku z 18 stycznia 2022 r. sygn. akt I SA/Kr 1673/21, pismem z 11 maja 2022 r. zawiadomiliśmy Panią, że może Pani złożyć wniosek o przywrócenie terminu na złożenie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r.". W zalegającym w przekazanych Sądowi aktach sprawy piśmie z dnia 11 maja 2022 r, (karta nr 50 verte akt administracyjnych) brak jest takiej informacji, (podkreślenie Sądu). Powyższe w zestawieniu ze stwierdzeniem zawartym w decyzji z dnia 30 czerwca 2022 r. (że termin nie podlega przywróceniu) świadczy o braku woli organu zastosowania przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19.

Uchylenie powyższego postanowienia na podstawie art. 135 P.p.s.a. umożliwi pełne i prawidłowe ponowne rozpoznanie przedmiotowej sprawy. Zgodnie bowiem z ww. przepisem Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Spełnienie przesłanki "niezbędności" następuje jedynie wówczas, gdy bez zastosowania trybu określonego w komentowanym przepisie załatwienie sprawy byłoby "niemożliwe lub co najmniej utrudnione" (por. wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2018 r. sygn. akt I OSK 1796/16).

Podsumowując Sąd wskazuje, ze przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, oraz poprzedzającej ją decyzji organu z dnia 30 czerwca 2022 r. wykazała, organ ponownie rozpoznając sprawę naruszył przepis art. 153 P.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. żart. 135 P.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia 30 czerwca 2022 r. oraz postanowienia z dnia 6 września 2022 r.

PZUS w ponownie prowadzonym postępowaniu wykona zalecenia zawarte w wyroku z dnia 18 stycznia 2022 r. oraz uwzględni stanowisko Sądu zawarte w niniejszym wyroku.

Sąd odstąpił od orzeczenia o kosztach postępowania z uwagi na to, że Skarżąca, po pierwsze była zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a., który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, po drugie Skarżąca w sprawie występowała bez profesjonalnego pełnomocnika.

-----------------------

Sygn. akt I SA/Kr 1192/22