Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1587/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 106 par. 3, art. 141 par. 4, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Bożena Walentynowicz Sędziowie sędzia NSA Alicja Plucińska - Filipowicz (spr.) sędzia del. WSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz Protokolant Monika Dworakowska po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego "[...]" Spółka z o.o. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 lipca 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 1251/06 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego "[...]" Spółka z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie zakazu używania zbiornika do magazynowania paliw płynnych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 17 lipca 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 1251/06 po rozpoznaniu skargi Przedsiębiorstwa handlowo-Usługowego [...] Spółka z o.o. w K. na decyzję Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie z dnia [...] września 2006 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Państwowej straży Pożarnej w Suchej Beskidzkiej z dnia [...]sierpnia 2006 r. zakazującej skarżącemu na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 roku o Państwowej Straży Pożarnej /tekst jednolity dz. U. z 2006 r. Nr 96, poz. 667/ używania zbiornika służącego do magazynowania paliw płynnych: benzyny oraz oleju napędowego na działce nr [...] w B. - oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku podano, że organ pierwszej instancji miał na uwadze, że istniejąca stacja tankowania gazem płynnym została rozbudowana poprzez zainstalowanie dystrybutora oraz dodatkowego, dwukomorowego zbiornika służącego do sprzedaży detalicznej paliw. Odmierzacze paliw nie są chronione przed najeżdżaniem przez obsługiwane pojazdy jak też są usytuowane bezpośrednio na wylewce betonowej, niezgodnie z ( 116 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych /Dz. U. Nr 243, poz. 2063/, co może powodować bezpośrednie niebezpieczeństwo pożaru i zagrożenia zdrowia oraz życia ludzi. Właściciel stacji paliw obecny przy czynnościach sprawdzających nie przedłożył do wglądu żadnej dokumentacji ani też pozwolenia na użytkowanie stacji. Nie przedstawiono uzgodnienia lokalizacji zbiornika i odmierzacza paliw przez rzeczoznawcę do zabezpieczeń przeciwpożarowych. Obowiązujące przepisy nie dopuszczają w stacji paliw płynnych stosowania zbiorników naziemnych do magazynowania paliw płynnych, oraz użytkowania stacji kontenerowych do sprzedaży detalicznej. Użytkowanie przedmiotowego zbiornika jako niezgodne z obowiązującymi przepisami, nie zapewnia bezpieczeństwa pożarowego.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła zobowiązana nią Spółka podnosząc, że eksploatacja zbiornika nie zagraża życiu i zdrowiu ludzi, jest on wykonany zgodnie z dokumentacją techniczno-konstrukcyjną, spełnia normy ekologiczne, zaś stacja paliw jest w pełni wyposażona w sprzęt przeciwpożarowy. Została wykonana wysepka zabezpieczająca dystrybutory przed przypadkowym najechaniem, zbiornik paliwa został zabudowany jako silos i stanowi formę podziemnego zamontowania zbiornika paliw.

Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podzielając stanowisko zajęte w sprawie przez organ pierwszej instancji, podkreślił też, że samowolna rozbudowa stacji narusza również przepisy Prawa budowlanego, zaś projekt rozbudowy powinien być uzgodniony pod względem ochrony przeciwpożarowej. Organ był w istniejącym stanie faktycznym sprawy zobowiązany do zakazania użytkowania zbiornika. W skardze od powyższej decyzji strona podniosła, że decyzja ta narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, gdyż zawiadomienie o czynnościach kontrolnych zostało jej doręczone pięć dni przed datą kontroli. Organ wiedział też o równoległej kontroli prowadzonej przez Urząd Kontroli Skarbowej w Krakowie. Prowadzenie jednoczesne dwóch kontroli uniemożliwia stronie czynny udział w postępowaniu. Ponadto czynności kontrolne są pozbawione rzetelności i obiektywizmu. Z opinii rzeczoznawcy wynika przy tym, iż stacja paliw nie stanowi zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi.

W odpowiedzi na skargę wskazano, że nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż w sprawie mają w pierwszym rzędzie zastosowanie przepisy o Państwowej Straży Pożarnej, zaś zgodnie z art. 23 ust. 7 ustawy, jeżeli powzięto informację o możliwości wystąpienia zagrożenia życia ludzi lub bezpośredniego niebezpieczeństwa powstania pożaru, upoważnienie do przeprowadzenia czynności kontrolno-rozpoznawczych może być doręczone kontrolowanemu w chwili przystąpienia do czynności. Zakaz prowadzenia więcej niż jednej kontroli przedsiębiorstwa stosownie do art. 82 pkt 4 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie dotyczy sytuacji, kiedy kontrolę uzasadnia zagrożenie życia, zdrowia lub środowiska naturalnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, iż skarga nie jest zasadna. Sąd podzielił stanowisko organu wydającego zaskarżoną decyzję w kwestii braku naruszenia przepisów procedury administracyjnej. Odnośnie zaś wydania kwestionowanego przez stronę rozstrzygnięcia, Sąd stwierdził, że w myśl art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej komendant powiatowy Państwowej Straży Pożarnej, w razie stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych, jest uprawniony w drodze decyzji administracyjnej, do wstrzymania używania urządzeń, jeżeli stwierdzone uchybienia mogą spowodować zagrożenie życia ludzi lub bezpośrednie niebezpieczeństwo pożaru. Organy obu instancji trafnie, w ocenie Sądu, przyjęły, że hipoteza tego przepisu została w sprawie zrealizowana. Ponadto w myśl ( 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie /Dz. U. Nr 143, poz. 2063/ w skład stacji paliw mogą wchodzić wyłącznie podziemne zbiorniki paliw. Nie ma w sprawie zastosowania wyjątek od tej zasady przewidziany w § 99 rozporządzenia. Sąd uznał także, że prawidłowo organy obu instancji przyjęły, iż został naruszony ( 116 omawianego rozporządzenia wymagający, aby odmierzacze paliw płynnych były chronione przed najeżdżaniem przez obsługiwane pojazdy, co potwierdza protokół z kontroli. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe [...] Spółka z o.o. w K. reprezentowane przez radcę prawnego R. G., zarzucając:

1/ naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w związku z przyjęciem, że używanie stacji kontenerowej paliw po dniu 1 stycznia 2006 r. jest tożsame ze stworzeniem "zagrożenia życia ludzi lub bezpośredniego niebezpieczeństwa pożaru",

2/ naruszenie przepisów postępowania, to jest:

a/ art. 106 ( 3 ppsa, poprzez pominięcie dokumentów przedłożonych przez stronę bez wskazania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przyczyn takiej sytuacji,

b/ art. 141 ( 4 ppsa poprzez "błąd w ustaleniach faktycznych" wobec nieuwzględnienia nowych faktów zaistniałych po wydaniu zaskarżonej decyzji,

c/ art. 145 ( 1 pkt 1 lit. c ppsa, poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzję naruszającą przepisy postępowania administracyjnego, co miało istotny wpływ na wynik postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreśla się, że w zaskarżonym wyroku powołano się na rozporządzenie, które zostało wydane później, niż uruchomiono przedmiotową stację paliw a "Trudno zakładać, że korzystanie ze stacji kontenerowych przed 1 stycznia 2006 roku nie stanowiło zagrożenia życia ludzi lub bezpośredniego niebezpieczeństwa powstania pożaru a po tej dacie takie zagrożenie stanowiło". Opinia rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych sporządzona przez P. B. z dnia 18 października 2006 r. stwierdza, że "przedmiotowa stacja spełnia podstawowe wymagania ochrony pożarowej", a wobec tego, że była użytkowania przed wejściem w życie powyższego rozporządzenia zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami, nie stanowi zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi. Opinię tę skarżący przedłożył wraz ze skargą a Sąd pierwszej instancji nie odnosząc się do tego dokumentu naruszył art. 106 ( 3 ppsa. Z opinii tej wynika także, że skarżący dokonał zabezpieczeń przedmiotowego zbiornika zapewniających jego użytkowanie, zgodnie z wymogami cytowanego rozporządzenia.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.

Jako podstawy skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie wskazuje się w pierwszym rzędzie naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w związku z przyjęciem, że używanie stacji kontenerowej paliw po dniu 1 stycznia 2006 r. jest tożsame ze stworzeniem "zagrożenia życia ludzi lub bezpośredniego niebezpieczeństwa pożaru".

Zarzut ten jak się wydaje polega na nieporozumieniu, bowiem zaskarżoną decyzję wydane zasadniczo z tej przyczyny, iż w ocenie organów obu instancji właściwych do orzekania w sprawach ochrony przeciwpożarowej, przedmiotowa stacja ze względu na zrealizowanie jej rozbudowy w warunkach samowoli budowlanej /nie wykazano, iż budowa nastąpiła zgodnie z wymogami Prawa budowlanego/ jak też użytkowanie bez akceptacji organu budowlanego /co miało miejsce nadal, w czasie orzekania w sprawie/, podczas gdy w toku określonych ustawą Prawo budowlane postępowań wymagane jest stwierdzenie oceny zgodności z przepisami p. poż. /przez odpowiedni do tego organ/ a także ustalenia w przeprowadzonej przez organ pierwszej instancji w niniejszej sprawie kontroli takich okoliczności, które wskazują na wystąpienie możliwości pożaru oraz zagrożenia życia i zdrowia ludzi. W tym kontekście należy rozumieć, że pomocniczo niejako powołano się na przepisy cytowanego w pkt 1 zarzutów skargi kasacyjnej rozporządzenia, które wprawdzie weszło w życie po dacie dokonania rozbudowy i rozpoczęcia użytkowania kwestionowanych urządzeń mogących wprowadzać określone zagrożenie, jednakże obowiązywało już w dacie orzekania jak też wskazywało na warunki, które muszą być spełnione, aby można było uznać, iż przedmiotowy obiekt zapewnia niezbędne warunki bezpieczeństwa pożarowego. Tak więc zarzut podniesiony pod adresem Sądu pierwszej instancji nie mógł być uwzględniony z przyczyny jego wadliwości bowiem zaskarżony wyrok nie opiera się na błędnej wykładni prawa materialnego, to jest przepisu cyt. rozporządzenia, lecz w istocie akceptuje zaskarżoną decyzję w aspekcie zaistnienia materialnoprawnej podstawy do jej wydania, tj. art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, zaś w tej kwestii brak jest zarzutu w skardze kasacyjnej.

Kolejny zarzut skargi kasacyjnej dotyczy naruszenia przepisów postępowania, to jest: art. 106 ( 3 ppsa i art. 141 ( 4 ppsa poprzez "błąd w ustaleniach faktycznych" wobec nieuwzględnienia nowych faktów zaistniałych po wydaniu zaskarżonej decyzji oraz nie odniesienia się przez Sąd do opinii rzeczoznawcy przedłożonej wraz ze skargą a także art. 145 ( 1 pkt 1 lit. c ppsa poprzez nieuwzględnienie skargi.

Należy zauważyć, że art. 106 ( 3 ppsa uprawnia sąd administracyjny do przeprowadzenia z urzędu lub na wniosek strony dowodów uzupełniających z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Materiał, który w ocenie strony Sąd powinien dopuścić w toku postępowania sądowo-administracyjnego, nie stanowi dokumentu, który istniał wcześniej a dopiero w tym postępowaniu strona mogła złożyć go jako uzupełniający, w celu przyśpieszenia postępowania. Istotą żądania strony było dążenie do uzupełnienia postępowania dowodowego przez uzyskanie dopiero po wydaniu zaskarżonej decyzji dowodu z opinii rzeczoznawcy. Temu nie może służyć regulacja art. 106 ( 3 ppsa. Przepis ten jak to wyraźnie wynika z jego treści, ma na celu zapewnienie wyjaśnienia występujących w sprawie wątpliwości i przyśpieszenie postępowania. W niniejszej sprawie natomiast nie występowały wątpliwości wymagające wyjaśnienia, lecz strona oponowała przeciwko stanowisku organu wyrażonemu w zaskarżonej decyzji, opartemu na zgromadzonym w aktach sprawy materiale dowodowym.

Nie można uznać również za zasadne pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest prawidłowe, zgodne z wymogami określonymi w art. 141 ( 1 ppsa. W związku z tym oddalenie skargi było w pełni prawidłowe i uzasadnione.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku z mocy art. 184 ppsa.