Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1858/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, asesor WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2006 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej płatności bezpośrednie 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego A. W. kwotę 200 zł. /dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] o stwierdzeniu z urzędu nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] marca 2005 r. Nr [...] o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 r., wydanej na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40, ze zm.), z wniosku A. W.

Stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2005 r. Nr [...] o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. uzasadnił stwierdzonymi w toku czynności kontrolnych nieprawidłowościami w stosunku do części zadeklarowanych działek rolnych przez wnioskodawcę A. W., polegających na zawyżeniu powierzchni niektórych z działek przyjętych do ustalenia wysokości Jednolitej Płatności Obszarowej oraz Uzupełniającej Płatności Obszarowej. Podano przy tym, iż prawo unijne i krajowe nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w ustalaniu wysokości płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, lecz odwołuje się do zasady konkurencyjności, której zachowanie wymaga spełnienia przez każdego wnioskodawcę tych samych warunków prawnie określonych do otrzymania płatności bezpośredniej. Wskazano także, iż wszelkie odstępstwa od ustawowych warunków przyznania płatności bezpośrednich stanowią rażące naruszenie prawa. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. powołał się przy tym na konieczność dokonania stosownych zmniejszeń lub wyłączeń w przypadku stwierdzenia w toku kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu zawyżenia powierzchni gruntów przyjętych do ustalenia płatności bezpośrednich, które to zmniejszenia i wyłączenia wynikają z art. 5 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego środki przejściowe dla stosowania w odniesieniu do 2004 r. Rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie systemu Jednolitej Powierzchni Obszarowej dla Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji (Dz.U. UE L 328 z 17.12.2003 r.) oraz z art. 32 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U. UE L 327 z 12.12.2001 r.).

W wyniku złożonego przez A. W. odwołania od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...], Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji wskazując na okoliczności faktyczne zaistniałe w przedmiotowej sprawie i podając, że rażące naruszenie prawa w decyzji z dnia [...] marca 2005 r. o przyznaniu dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 polega w szczególności na naruszeniu przepisów Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego środki przejściowe dla stosowania w odniesieniu do 2004 r. Rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie systemu Jednolitej Powierzchni Obszarowej dla Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji (Dz.U. UE L 328 z 17.12.2003 r.) oraz przepisów Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U. UE L 327 z 12.12.2001 r.). Według Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, naruszenie powołanych Rozporządzeń polega na nieuwzględnieniu w decyzji z dnia [...] marca 2005 r. przewidzianych w tych Rozporządzeniach sankcji za przekroczenie powierzchni wnioskowanej w stosunku do powierzchni rzeczywistej gruntów, stwierdzonej w toku kontroli przeprowadzonej przed wydaniem decyzji z dnia [...] marca 2005 r. Za rażące naruszenie powołanych Rozporządzeń uznano także nieuwzględnienie w decyzji z dnia [...] marca 2005 r. wyników przeprowadzonej przed wydaniem powołanej decyzji kontroli na miejscu. W zaskarżonej decyzji powołano na dowód stwierdzonych nieprawidłowości protokół z kontroli na miejscu, przeprowadzonej w dniach 13 – 18 stycznia 2005 r. oraz w dniu 24 kwietnia 2005 r.

Na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. W., zarzucając jej naruszenie art. 75 oraz art. art. 77 – 79 KPA, poprzez przeprowadzenie kontroli bez powiadomienia i bez udziału skarżącego, zignorowanie wyników wcześniejszej kontroli przeprowadzonej z udziałem skarżącego, a także pominięcie wniosków skarżącego dokonania ponownych oględzin z jego udziałem. Na uzasadnienie zgłoszonych zarzutów powołano w skardze liczne orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące prowadzenia postępowania dowodowego. Skarżący A. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, przedstawiając szczegółowo stan faktyczny oraz stan prawny sprawy, z wyliczeniem stosownych przepisów prawa krajowego i prawa unijnego, uznanych przez organ II instancji za rażąco naruszone decyzją z dnia [...] marca 2005 r., której stwierdzono nieważność. Wobec zarzutów skarżącego podniesiono, iż kontrola zadeklarowanych we wniosku danych prowadzona jest na podstawie przepisów Unii Europejskiej i nie mają w tym zakresie zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Na fakt dopuszczalności niezapowiedzenia kontroli powołano przy tym art. 17 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U. UE L 327 z 12.12.2001 r.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, prowadzone na podstawie art. 156 KPA, jest nadzwyczajnym postępowaniem administracyjnym, zmierzającym do pozbawienia mocy obowiązującej decyzji dotkniętej jedną z wad nieważności określonych w art. 156 §1 KPA, i to od chwili jej wydania. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej stanowi zatem wyjątek od zasady stabilności decyzji (art. 16 §1 KPA), dlatego wymaga bezspornego ustalenia, że kwestionowana decyzja jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa.

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest przy tym nowym, odrębnym od zakończonego weryfikowaną decyzją postępowania, do którego mają zastosowanie wszystkie zasady jego prowadzenia określone w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności dotyczące prowadzenia postępowania dowodowego i zapewnienia wszystkim jego stronom czynnego udziału, a przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie, zapewnienia stronom wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Organ nadzoru nie może jednak dokonywać nowych lub dodatkowych ustaleń faktycznych, a jedynie bada stan faktyczny i prawny z daty wydania weryfikowanej decyzji.

Przedmiotem skargi jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] wydana w trybie odwoławczym w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] marca 2005 r. Nr [...] o przyznaniu skarżącemu dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 r. Podstawą wydania decyzji o przyznaniu dopłat była ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40, ze zm.). Do przyznania dopłat bezpośrednich, z mocy art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, stosuje się także powołane przez organ nadzoru w zaskarżonej decyzji, przepisy unijne zawarte w Rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego środki przejściowe dla stosowania w odniesieniu do 2004 r. Rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie systemu Jednolitej Powierzchni Obszarowej dla Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji (Dz.U. UE L 328 z 17.12.2003 r.) oraz w Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U. UE L 327 z 12.12.2001 r.).

Organ nadzoru, w ramach postępowania prowadzonego w trybie art. 156 KPA, jest więc zobowiązany dokonać oceny legalności decyzji z dnia [...] marca 2005 r. w kontekście zachowania wszystkich wymogów materialnoprawnych i procesowych wynikających z powołanej ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych oraz z powołanych przepisów prawa unijnego. Prowadząc zaś takie postępowanie, organ nadzoru musi przestrzegać zasad procesowych określonych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że powołane akty prawne, które legły u podstaw wydania decyzji o przyznaniu dopłat zawierają odmienne w tym względzie regulacje procesowe.

Nie jest bowiem wykluczone ustanawianie w takich aktach odmiennych regulacji procesowych, od przyjętych w kodeksie postępowania administracyjnego, przykładem czego jest art. 3 ust. 3 powołanej ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych, według którego odwołanie od decyzji o przyznaniu płatności nie wstrzymuje jej wykonania, co stanowi wyjątek od zasady określonej w art. 130 §2 KPA, według której, złożenie odwołania od decyzji wstrzymuje jej wykonanie.

Na podkreślenie zasługuje fakt, iż z mocy art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, stanowiącego, że: "Jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami", organ nadzoru, prowadząc postępowanie, zobowiązany jest przyjąć za podstawę do oceny legalności decyzji, przepisy prawa unijnego z pierwszeństwem wobec prawa krajowego, jeżeli przepisy prawa unijnego zawierałyby odmienności procesowe w stosunku szczególnie do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.

Takich odmienności procesowych, przepisy powołanych w zaskarżonej decyzji rozporządzeń unijnych, jednak nie zawierają, i to zarówno wobec postępowań o przyznanie dopłat do gruntów rolnych, jak i wobec nadzwyczajnych postępowań służących ocenie legalności decyzji o przyznaniu dopłat. Z powołanych rozporządzeń unijnych oraz z ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych, nie wynika również wyłączenie chociażby niektórych zasad procesowych zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego.

Do oceny legalności decyzji o przyznaniu dopłat do gruntów rolnych, dokonywanej w trybie art. 156 KPA stosuje się zatem przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, ze wszystkimi zasadami w tym kodeksie określonymi.

Wprawdzie, według art. 17 ust. 1 Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U. UE L 327 z 12.12.2001 r.), na który powołał się Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dopiero w odpowiedzi na skargę, kontrola na miejscu jest niezapowiedziana, to jednak czynność taka została dokonana w dniach 13 – 18 stycznia 2005 r. i w dniu 25 kwietnia 2005 r., czyli przed wszczęciem postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2005 r., dlatego też nie może być kwalifikowana w niniejszej sprawie, jako wyłączająca zasady postępowania dowodowego obowiązujące po wszczęciu postępowania nieważnościowego. Zwłaszcza, że kontrola przeprowadzona w dniach 13 – 18 stycznia oraz w dniu 25 kwietnia 2005 r. nie miała charakteru czynności dowodowej w postępowaniu nieważnościowym, lecz charakter sprawdzający, dający dopiero podstawę do wszczęcia postępowania o ocenę legalności decyzji z dnia [...] marca 2005 r.

Podtrzymując zasadność stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2005 r., w zaskarżonej decyzji powołano się przy tym na art. 15 i art. 31 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U. UE L 327 z 12.12.2001 r.), oraz na art. 5 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego środki przejściowe dla stosowania w odniesieniu do 2004 r. Rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie systemu Jednolitej Powierzchni Obszarowej dla Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji (Dz.U. UE L 328 z 17.12.2003 r.), wskazując, iż organ wydający decyzję z dnia [...] marca 2005 r. nie uwzględnił wyników dokonanej kontroli na miejscu i w związku z tym nie zastosował sankcji przewidzianych w powołanym art. 5 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r.

Zgodnie z art. 15 powołanego Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. kontrole administracyjne oraz kontrole na miejscu są przeprowadzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację zgodności z warunkami, zgodnie z którymi przyznawana jest pomoc. Natomiast według, art. 31 ust. 2 tego Rozporządzenia, bez uszczerbku dla obniżek i wyłączeń zgodnych z art. 32-35, jeżeli obszar zadeklarowany we wniosku o pomoc przekracza ustalony obszar dla grupy upraw w wyniku kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu, pomoc obliczana jest w oparciu o obszar ustalony dla tej grupy upraw.

Z protokołu z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 24 sierpnia 2004 r. (oznaczonego Nr [...] i zatwierdzonego w dniu 26 sierpnia 2004 r.), wynika, iż po złożeniu przez skarżącego wniosku o przyznanie dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych, przeprowadzona została przez P. sp. z o.o. z G., przy udziale skarżącego, kontrola na miejscu części zadeklarowanych we wniosku działek, której wyniki, według Kompensacji powierzchni w ramach grup płatności dla gospodarstwa (strona 14 protokołu), wykazały różnicę między powierzchnią deklarowaną (129,42 ha) a powierzchnią stwierdzoną (130,74 ha) w toku kontroli, na poziomie - 1%.

Po kontroli na miejscu, dokonano ponownej kontroli administracyjnej złożonego wniosku o przyznanie dopłat (por. Karta weryfikacji wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich dopłat do gruntów rolnych, nr sprawy [...]), w toku której stwierdzono poprawność danych zawartych we wniosku o przyznanie dopłat.

W aktach sprawy znajduje się także Karta weryfikacji wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych (zawierająca podział na grupy rubryk oznaczone symbolami A2, A3 i A4), w której odnotowano z datą 21 stycznia 2005 r. wykazanie w toku kontroli rozbieżności danych wprowadzonych do systemu z protokołu z czynności kontrolnych z danymi w systemie.

Jeszcze przed wydaniem decyzji z dnia [...] marca 2005 r. o przyznaniu skarżącemu dopłat do gruntów rolnych, w dniach 13 – 18 stycznia 2005 r. przeprowadzona została przez inspektorów terenowych J. W. i P. K., bez zapowiedzi i bez udziału skarżącego, ponowna kontrola na miejscu części zadeklarowanych we wniosku działek, której wyniki utrwalono w protokole Nr [...], w którym wykazane zostały rozbieżności między powierzchnią deklarowaną (133,02 ha) a powierzchnią stwierdzoną (129,47 ha), na poziomie 2,74% (tj. o ponad 2 ha).

Kolejną kontrolę na miejscu, obejmującą wszystkie pozostałe grunty zadeklarowane we wniosku o przyznanie dopłat, przeprowadzono w dniu 25 kwietnia 2005 r., a więc już po wydaniu decyzji z dnia [...] marca 2005 r. o przyznaniu skarżącemu dopłat, i jak wynika z pisemnego Stanowiska [...] Oddziału Regionalnego w sprawie [...] nr [...] oraz [...] [...] dotyczącej producenta rolnego Pana A. W., w dniu 30 kwietnia 2005 r. zatwierdzony został w systemie informatycznym obsługującym proces przyznawania i wypłacania płatności, protokół z przeprowadzonej inspekcji terenowej, powodując tym samym anulowanie zarejestrowanego protokołu kontroli z dnia 24 sierpnia 2004 r. Wskazano przy tym, że po dokonaniu kompensacji powierzchni w ramach grup płatności dla gospodarstwa rolnego skarżącego, różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną wynosi 13,01%.

Organy nadzoru, stwierdzając nieważność decyzji z dnia [...] marca 2005 r. miały zatem z mocy art. 7 i art. 77 § 1 KPA obowiązek wyjaśnić, czy organ wydający decyzję z dnia [...] marca 2005 r. posiadał wiedzę o ustaleniach kontroli przeprowadzonej w dniach 13 – 18 stycznia 2005 r., skoro w systemie informatycznym obsługującym proces przyznawania i wypłacania płatności nadal pozostawał protokół z kontroli przeprowadzonej w dniu 24 sierpnia 2004 r., w którym nie stwierdzono nieprawidłowości w zadeklarowanej powierzchni działek.

Wprawdzie, w aktach sprawy znajduje się notatka służbowa dla Dyrektora [...] OR z dnia 12 października 2004 r., sporządzona przez starszego specjalistę G. S. – koordynatora Samodzielnego Stanowiska Pracy ds. Kontroli Wewnętrznej, w której wskazano na pismo z dnia 22 września 2004 r. z Biura Powiatowego w K., zawierające informację o wystąpieniu nieprawidłowości, skutkiem czego, sporządzający notatkę wnioskował o wydanie polecenia przeprowadzenia kontroli na miejscu metodą inspekcji terenowej m.in. w gospodarstwie o numerze identyfikacyjnym [...] (gospodarstwo skarżącego A. W. oznaczone jest nr identyfikacyjnym [...]), to jednak z pozostałych akt nie wynika, aby organ wydający decyzję z dnia [...] marca 2005 r. posiadał protokół z kontroli przeprowadzonej w dniach 13 – 18 stycznia 2005 r., bądź został poinformowany o jej ustaleniach mających wpływ na ustalenie wysokości dopłat dla skarżącego.

Organy nadzoru, nie dokonały także oceny wartości dowodowej protokołu kontroli przeprowadzonej w dniu 25 kwietnia 2005 r., jako dowodu stwierdzonych okoliczności faktycznych po wydaniu decyzji z dnia [...] marca 2005 r., podczas, gdy działając w trybie art. 156 KPA miały obowiązek ocenić stan faktyczny i stopień jego udokumentowania istniejący w dniu [...] marca 2005 r., jako w dniu wydania ocenianej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K.

Nawet jednak przy stwierdzeniu, iż stan faktyczny ustalony przez organ wydający decyzję z dnia [...] marca 2005 r. nie był prawidłowy, dokonywanie ustaleń faktycznych w postępowaniu nieważnościowym, mogło służyć jedynie wykazaniu nieprawidłowego działania przez organ przyznający dopłatę, ale z zachowaniem zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, wynikającej z art. 10 §1 KPA, a wyrażającej się m.in. w możliwości zgłaszania wniosków dowodowych na podstawie art. 78 §1 KPA.

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2005 r. zostało wszczęte z urzędu, o czym powiadomiono skarżącego w piśmie z dnia 27 kwietnia 2005 r. Tymczasem, za podstawę oceny legalności powołanej decyzji z dnia [...] marca 2005 r. uczyniono wyniki kontroli przeprowadzonych przed wszczęciem postępowania nieważnościowego.

O ile zatem przeprowadzone kontrole w dniach 13 – 18 stycznia 2005 r. i w dniu 25 kwietnia 2005 r. mogły być niezapowiedziane, zgodnie z art. 17 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U. UE L 327 z 12.12.2001 r.), co wyklucza (uwzględniając art. 91 ust. 3 Konstytucji RP) dopuszczalność formułowania wobec tych kontroli zarzutu naruszenia art. 79 KPA, o tyle po wszczęciu postępowania nieważnościowego, organy nadzoru miały obowiązek, stosownie do art. 78 §1 KPA, uwzględnić wnioski dowodowe skarżącego, jako dotyczące istotnych okoliczności w sprawie, skoro wnioski te dotyczyły okoliczności uczynionych przez organy nadzoru za podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2005 r.

Przepisy powołanego Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r., nie wykluczają bowiem uwzględnienia wniosków dowodowych zgłaszanych przez skarżącego na podstawie art. 78 §1 KPA i następnie dokonywania ich oceny na podstawie art. 80 KPA, zwłaszcza, gdy celem prowadzonego postępowania administracyjnego nie jest przyznanie dopłaty, lecz ocena legalności decyzji, w której taką dopłatę już przyznano.

W zaskarżonej decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z naruszeniem art. 107 §3 KPA, nie ustosunkował się do wszystkich sporządzonych protokołów kontroli (znajdujących się w aktach sprawy) oraz do wniosków dowodowych A. W., przyjmując za podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2005 r. jedynie wyniki kontroli przeprowadzonych przed wszczęciem postępowania nieważnościowego (w dniach 13 – 18 stycznia 2005 r. i w dniu 25 kwietnia 2005 r.), wskazujące na istnienie rozbieżności między danymi przyjętymi do decyzji z dnia [...] marca 2005 r., a danymi wynikającymi z pomiarów w terenie. W tym względzie, na organie nadzoru ciążył z mocy art. 7 i art. 80 KPA obowiązek dokonania oceny także protokołu z kontroli przeprowadzonej w dniu 24 sierpnia 2004 r., zwłaszcza, iż kontrola ta, przeprowadzona z udziałem skarżącego, również polegała na dokonaniu pomiarów na gruncie, w wyniku której nie stwierdzono zawyżenia powierzchni zadeklarowanych we wniosku o dopłaty działek gruntu, które poddano kontroli.

Organ nadzoru nie wyjaśnił również, czy stwierdzone w toku kontroli okoliczności faktyczne dotyczące powierzchni działek zadeklarowanych we wniosku o dopłaty, odmienne od okoliczności przyjętych za podstawę do wydania decyzji z dnia [...] marca 2005 r. o przyznaniu dopłat skarżącemu, spełniają przesłankę z art. 156 §1 pkt 2 KPA do stwierdzenia nieważności decyzji, czy też mogą skutkować wznowieniem postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] marca 2005 r., jako okoliczności istniejące w dniu orzekania przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K., ale nieznane temu organowi. Uznanie bowiem rozbieżności obszarowych za przyczynę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] marca 2005 r. nie może skutkować uznaniem jej także za przyczynę do stwierdzenia nieważności decyzji.

Ponadto, w zaskarżonej decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. wskazano na rażące naruszenie jedynie przytoczonych norm prawa unijnego. Tymczasem, w odpowiedzi na skargę, organ nadzoru podniósł także rażące naruszenie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40, ze zm.) oraz przepisów §1 ust. 1, §2, §3 ust. 3 i §4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Dz.U. Nr 65, poz. 600, ze zm.).

Wskazuje to na brak dokonania wszechstronnej oceny legalności decyzji z dnia [...] marca 2005 r., w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...], zwłaszcza, że powołanie dodatkowych podstaw prawnych, jako rażąco naruszonych, dopiero w odpowiedzi na skargę, nie może konwalidować konieczności dokonania takich ocen w zaskarżonej decyzji.

W związku z powyższym, naruszenie przez organy nadzoru przepisów art. 7, art. 10 §1, art. 77 §1, art. 78 §1, art. 80 oraz art. 107 §3 KPA mogło mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, dlatego na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ pierwszej instancji zobowiązany jest dokonać oceny wszystkich dowodów (protokołów z kontroli) zebranych dotychczas w sprawie na okoliczność pomiarów działek zadeklarowanych we wniosku o dopłaty, oraz stosownie do poczynionych ustaleń, dopuścić niezbędne dowody dla dokładnego i jednoznacznego wyjaśnienia okoliczności mających istotne znaczenie przy formułowaniu sposobu rozstrzygnięcia, dając temu wyraz w ponownej decyzji, po uprzednim wyjaśnieniu prawnej kwalifikacji charakteru stwierdzonych okoliczności w kontekście podstaw do wznowienia postępowania.

O zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącego orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.