Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 738/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-07-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 81 c
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77. art. 188, art. 156, art.262
journal: Dz.U. 2020 poz 1575
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Grzegorz Antas, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 lipca 2021 r. sprawy ze skargi J. K., M. K. i P. K. jako wspólników [...] s.c. J., M., P. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2021 r., znak: [...] w przedmiocie obciążenia kosztami sporządzonej oceny technicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Zaskarżonym postanowieniem z [...] lutego 2021 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia J.K., M.K. i P.K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB") z [...] grudnia 2020 r., znak: [...] - utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że [...] WINB postanowieniem z [...] września 2019 r., na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane (dalej: "Pr. bud."), nałożył na J.K., M.K. i P.K. (prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą [...] S.C. [...]), obowiązek przedłożenia - w terminie do 31 stycznia 2020 r., ekspertyzy technicznej umocnienia betonowego, prawego od strony wody dolnej [...], zawierającej ustalenie przyczyn powstania nieodpowiedniego stanu technicznego ww. betonowego nabrzeża i szczegółowy zakres, niezbędnych do wykonania robót budowlanych (w tym rysunki konstrukcyjne) w celu przywrócenia właściwego stanu technicznego przedmiotowego obiektu budowlanego.

W ustawowym terminie strony nie wniosły zażalenia na ww. postanowienie.

Wobec niewykonania przez zobowiązanych nałożonego obowiązku[...] WINB pismem z [...] lutego 2020 r., znak: [...] wezwał ich do dostarczenia ekspertyzy do końca lutego 2020 r., informując, że w przypadku niedostarczenia, zleci jej wykonanie na ich koszt. Powyższe wezwanie organ wojewódzki ponowił w piśmie z [...] marca 2020 r.

W związku z tym, że zobowiązani w wyznaczonym terminie nie wywiązali się z nałożonego obowiązku, [...] WINB, pismami z [...] marca 2020 r., skierowanymi do jedenastu podmiotów, wystosował zapytanie "o cenę wraz z zaproszeniem do złożenia oferty" na wykonanie ekspertyzy technicznej umocnienia betonowego prawego, od strony wody dolnej Małej Elektrowni Wodnej [...]. Ponadto pismem z [...] maja 2020 r., znak: [...], poinformował skarżących, że wykonanie ekspertyzy zlecił [...] z o.o. z [...] za kwotę brutto [...] zł. [...] Sp. z o.o. z [...] przy piśmie z [...] czerwca 2020 r., znak: [...] przekazała do organu 4 egz. przedmiotowej ekspertyzy i 1 płytę CD.

Postanowieniem z [...] grudnia 2020 r., znak: [...],[...] WINB, na podstawie art. 264 § 1, art. 262 § 1 pkt 1, art. 263 i art. 123 k.p.a., obciążył M.K., J.K. i P.K. kwotą w wysokości [...] zł za wykonaną na zlecenie [...] WINB "Ekspertyzę stanu technicznego nabrzeża betonowego prawego od strony wody dolnej Małej Elektrowni Wodnej [...]", sporządzoną przez mgr inż. J. K. w maju 2020 r.

J.K., M.K. i P.K. złożyli zażalenie na powyższe postanowienie.

GINB utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie wskazał, że przedmiotem postępowania jest zwrot kosztów wykonania ekspertyzy dotyczącej nieodpowiedniego stanu technicznego umocnienia betonowego, zlokalizowanego od strony wody dolnej Małej Elektrowni Wodnej [...], na prawym brzegu dawnego kanału ulgowego, w km 116+400 rzeki [...] (działka nr [...] - woda płynąca rzeki [...]), przylegającego do działki nr [...] w obr. ewid. [...], Gm. [...], powiat [...], woj. [...].

Zgodnie z art. 81c ust. 2 Pr. bud., organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Z kolei stosownie do ust. 4 powyższego przepisu, w razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz albo w razie dostarczenia ocen lub ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia.

Z powyższych unormowań wynika, że obowiązek przedłożenia ekspertyzy oraz poniesienia jej kosztów jest w postępowaniu realizowany na dwa sposoby: albo strona wykona go sama, albo organ zleci jego wykonanie na koszt osoby zobowiązanej. W takim przypadku obowiązek poniesienia kosztów zleconej ekspertyzy wynika z niewywiązania się z nałożonego obowiązku.

Ustawodawca w art. 81 c ust. 4 Pr. bud., określił jedynie, że koszty ekspertyzy ponosi "osoba zobowiązana do ich dostarczenia", a więc niezależnie od jej statusu w postępowaniu. Na gruncie powyższego przepisu relewantne jest jedynie to, że dana osoba została w postanowieniu wydanym na gruncie art. 81 c ust. 2 Pr. bud., zobowiązana do przedłożenia ekspertyzy i że obowiązku tego nie wykonała. Obowiązek poniesienia kosztów ekspertyzy oderwany jest od tytułu, dla którego dana osoba występowała w postępowaniu, np. od tytułu prawnego do nieruchomości. Obowiązek ten określany jest w samym postanowieniu wydanym w trybie art. 81 c ust. 2 Pr. bud., zaś kolejne rozstrzygnięcia - w tym postanowienie o ustaleniu kosztów postępowania - mają jedynie charakter następczy, niejako wykonawczy względem niego.

GINB zaznaczył, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości, że koszty ekspertyz wykonywanych w sprawach prowadzonych przez organy nadzoru budowlanego stanowią koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy. W myśl art. 262 k.p.a., stronę obciążają zaś koszty, które wynikły z jej winy lub zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Nie budzi wątpliwości organu odwoławczego to, że koszt ekspertyzy zlecony przez organ nadzoru budowlanego I instancji, na podstawie art. 81c ust. 4 Pr. bud., jest kosztem ponoszonym z winy strony. Koszt ten powstaje bowiem wyłącznie w wyniku tego, że strona sama nie zrealizowała nałożonego obowiązku przedłożenia ekspertyzy. Z powyższego przepisu wynika również wprost, że koszt takich ekspertyz nie obciąża w żadnej mierze samego organu. W realiach przedmiotowej sprawy trudno też racjonalnie twierdzić, że wina za niezrealizowanie obowiązku wykonania ekspertyzy leży po stronie podmiotów trzecich, tj. właściciela wody płynącej czy właściciela działki sąsiedniej. Wobec powyższego, [...] WINB właściwie obciążył skarżących kosztami wykonanej ekspertyzy.

Ponadto w ocenie organu odwoławczego, zupełnie bezzasadne było żądanie "uchylenie inkryminowanego postanowienia i poprzedzającego postanowienia z dnia 20 września 2019 r., znak: [...]". Postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust. 2 Pr. bud., jest postanowieniem ostatecznym i w przedmiotowym postępowaniu nie stanowi przedmiotu kontroli. Wobec niezaskarżenia samego postanowienia nakładającego kwestionowany obowiązek, na obecnym etapie postępowania spóźnione są zarzuty w tym przedmiocie. Podobnie nie mogą odnieść skutku zarzuty, jakoby "Skarżący w ogóle nie mieli przymiotu strony w niniejszym postępowaniu, wobec czego organ nie był uprawniony do podejmowania jakichkolwiek czynności, nakładania obowiązków na skarżących (...)". GINB wyjaśnił, że dla rozstrzygnięcia o kosztach postępowania wynikających z art. 81c ust. 4 Pr. bud., znaczenie ma jedynie to, że skarżący zostali zobowiązani do dostarczenia ekspertyzy, z czego się nie wywiązali. Z projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Wojewody [...] z [...] czerwca 2009 r., Nr [...], znak: [...] wynika, że przedmiotowe nabrzeże miało być przedmiotem inwestycji wraz z budową samej elektrowni wodnej. Wobec powyższego, przedmiotowe umocnienie jest elementem elektrowni wodnej i powinno być utrzymywane przez właścicieli elektrowni wodnej.

Z powyższym postanowieniem nie zgodzili się J.K., M.K. i P.K., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc pismem datowanym na dzień [...] marca 2021 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając je w całości.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucili:

"I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie art. 81c ust. 2 i 4 w zw. z art. ustawy z dnia 07 lipca 1994r Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2019 r. poz. 1186) w związku z art. 188 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017r Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2268)

II. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- naruszenie art. 28 kpa w zw. z art. 8 kpa poprzez uznanie, że J.K., M.K., P.K. są stroną postępowania w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego umocnienia betonowego zlokalizowanego od strony wody dolnej Małej Elektrowni Wodnej "[...] na prawym brzegu dawnego kanału [...]".

- naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 156 § 4 kpa w zw. z art. 126 kpa poprzez jego nie zastosowanie.

- naruszenie art. 7 kpa, art. 77 kpa poprzez przeprowadzenie postępowania i zebranie materiału dowodowego w sposób pobieżny a nie wyczerpujący, nie przedsięwzięcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.

- naruszenie art. 262 1 pkt. 1 kpa poprzez uznanie, że koszt sporządzenia ekspertyzy przez [...] SP z o.o. w [...] jest kosztem powstałym z winy skarżących".

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżących przytoczył art. 81c ust. 2 Pr. bud., wskazując, że osoby, do których powinien być skierowany nakaz to właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 81c ust. 2 Pr. bud., jest wyłącznie uczestnik procesu budowlanego - właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Skarżący nie są uczestnikami procesu budowlanego ani stroną, na wniosek której wszczęto postępowanie, a więc osoba trzecia w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 Pr. bud. Nie mogli zatem uzyskać przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym nałożenia obowiązku przedstawienia przedmiotowej ekspertyzy. Postanowienie nakładające ten obowiązek było z mocy prawa nieważne (art. 156 § 4 k.p.a. w zw. z art. 126 k.pa.), gdyż zostało skierowane do osoby niebędącej stroną w sprawie.

Powołując się na wyrok NSA z 5 września 2014 r., sygn. akt II OSK 537/14 podniósł, że tryb odwoławczy ma pierwszeństwo przed trybem nadzoru, obejmującym między innymi stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. Wynika to z faktu, że organ odwoławczy ma szersze uprawnienia niż organ stosujący art. 156 § 1 k.p.a. Dla załatwienia odwołania powinno być podjęte jedno z rozstrzygnięć, o których mowa w art. 138 k.p.a. i to także wówczas, gdyby spełnione były przesłanki, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Zatem, gdy decyzja podlega kontroli organu odwoławczego, zbędne jest prowadzenie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Zarzuty dotyczące nieważności decyzji mogą być również podnoszone przez stronę w postępowaniu odwoławczym i choć organ odwoławczy nie może stwierdzić nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. to, uwzględniając takie zarzuty strony, może wyeliminować taką decyzję z obrotu prawnego, orzekając na podstawie art. 138 k.p.a., czego organ w postępowaniu nie uczynił.

GINB rozpoznając zażalenie skarżących na postanowienie [...] WINB z [...] grudnia 2020 r., powinien objąć zakresem rozpoznania wszystkie akty i czynności wydane przez organ w danej sprawie administracyjnej. W ujęciu materialnym sprawę administracyjną stanowi bowiem przewidziana w normach materialnego prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji w określonych w tych normach (i ich hipotezach) stanach faktycznych wzajemnych uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnoprawnego. Przesłanka nieważności rozstrzygnięcia administracyjnego powinna być uwzględniana na każdym etapie postępowania. Przeprowadzenie przez organ w sposób prawidłowy kontroli postanowienia [...] WINB z [...] grudnia 2020 r. i postanowienia z [...] września 2019 r., winno prowadzić do stwierdzić, że dotknięte są one wadą nieważności, czego organ II instancji nie dokonał i utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, powołując się jedynie na argument, że strony nie wniosły "odwołania" (cyt. skarżących) od postanowienia [...] WINB z [...] września 2019 r., znak [...] i jest ono wiążące, tymczasem bez znaczenia jest fakt, czy skarżący złożyli zażalenie na ww. postanowienie w sytuacji, gdy jest ono dotknięte wadą nieważności.

Pełnomocnik skarżących przytoczyła również treść wyroku WSA w Krakowie z 16 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 541/09, w którym wskazano, że organy administracyjne orzekają według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydawania przez nie decyzji. Obowiązek ten dotyczy również organu drugiej instancji, co wynika z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zgodnie z nią, organ drugiej instancji ma obowiązek uwzględniać aktualny stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania decyzji drugoinstancyjnej. Niezrealizowanie tego obowiązku łączy się z uchybieniem zasadzie prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).

W ocenie pełnomocnik, w niniejszej sprawie zarówno organ I jak i organ II instancji dopuściły się wskazanych naruszeń. Stanowiska organów nie znajdują odzwierciedlenia w stanie faktycznym sprawy i obowiązujących przepisach prawa. Organy administracji publicznej w toku postępowania wydały rozstrzygnięcia bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału, do czego zgodnie z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., były zobowiązane. Uczyniły to zdaniem skarżących w sposób nierzetelny, pobieżny, niepozwalający na należyte wyjaśnienie sprawy z naruszeniem interesu społecznego i słusznego interesu strony. Przepisy jednoznacznie wskazują, kto może być adresatem nakładanych obowiązków. Skarżący do żadnej z tych kategorii osób nie należą, wobec czego nie mają oni przymiotu strony w toczącym się postępowaniu i nie mogły być na nich nakładane obowiązki, ani być obciążani kosztami postępowania. Naczelną zasadą postępowania, jaką winien kierować się organ administracji prowadząc postępowanie jest działanie zgodnie z literą prawa i pogłębianie zaufania obywateli do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). Zaskarżone działanie organu powoduje, że obywatel podchodzi nieufnie do ich działalności, a jego działanie zamiast służące społeczeństwu postrzega, jako chaotyczne, nieprofesjonalne i krzywdzące dla obywatela.

W odpowiedzi na skargę, GINB podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a skarga nie była zasadna.

Jak bezspornie wynika z akt sprawy, [...] WINB ostatecznym w toku instancji postanowieniem z [...] września 2019 r. (skarżący w terminie ustawowym nie wnieśli zażalenia, dobrowolnie rezygnując z uprawnienia do poddania kontroli instancyjnej prawidłowości ww. postanowienia) nałożył na J.K., M.K. i P.K. obowiązek przedłożenia do [...] stycznia 2020 r., ekspertyzy technicznej umocnienia betonowego, prawego, od strony wody dolnej Małej Elektrowni Wodnej [...], zawierającej ustalenie przyczyn powstania nieodpowiedniego stanu technicznego ww. betonowego nabrzeża i szczegółowy zakres, niezbędnych do wykonania robót budowlanych (w tym rysunki konstrukcyjne) w celu przywrócenia właściwego stanu technicznego przedmiotowego obiektu budowlanego. Uprawnienie dla organu nadzoru budowlanego do wydania takiego postanowienia wynikało wprost z art. 81c ust. 2 Pr. bud. Z chwilą uzyskania przymiotu ostateczności, osoby wymienione w ww. postanowieniu stały się więc osobami zobowiązanymi do jego wykonania.

Należy wyjaśnić, że zarówno organa administracji architektoniczno-budowlanej, jak i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu zadań określonych przepisami prawa budowlanego mogą żądać od uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, informacji lub udostępnienia dokumentów związanych z prowadzeniem robót, przekazywaniem obiektu budowlanego do użytkowania, utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego. Kwestionowanie przez osobę uznaną przez organ za uczestnika procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego istnienia po jego stronie ww. tytułu do obiektu budowlanego, a w konsekwencji dopuszczalności nałożenia na niego obowiązku przedłożenia w określonym terminie ekspertyzy technicznej (art. 81c ust. 2 i 1 Pr. bud.) jest prawnie dopuszczalne; stanowi uprawnienie strony. Tym niemniej, uprawnienie takie realizowane być może wyłącznie na podstawie art. 81c ust. 3 Pr. bud., a więc w drodze zażalenia na postanowienie zobowiązujące do przedłożenia ekspertyzy.

Prawne konsekwencje niewykonania ostatecznego postanowienia [...] WINB z [...] września 2019 r. - w wyniku zaniechania po stronie skarżących zażalenia tegoż postanowienia - określone zostały w art. 81c ust. 4 Pr. bud. i polegają na tym, że w razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz (albo w razie dostarczenia ocen lub ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem), organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz (albo wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz) na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia. Jednocześnie, rezygnując z zażalenia na postanowienie zobowiązujące do przedłożenia ekspertyzy skarżący utracili prawną możliwość kwestionowania poprawności orzeczenia administracyjnego, uznającego ich za zobowiązanych, jako uczestników procesu budowlanego lub właścicieli obiektu, gdyż – jak już była mowa – postanowienie w tym względzie stało się ostateczne w toku postepowania administracyjnego.

W takim to stanie faktycznym i prawnym, [...] WINB pismem z [...] lutego 2020 r. wezwał skarżących do dostarczenia ekspertyzy do końca lutego 2020 r., jednocześnie informując, że w przypadku niedostarczenia, zleci jej wykonanie na ich koszt. Wezwanie [...] WINB wystosował do skarżących i po raz trzeci, w piśmie z [...]marca 2020 r.

Rację miał organ, wyjaśniając w swojej decyzji, że zgodnie z art. 81c ust. 4 Pr. bud. w razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia.

W związku z tym, że skarżący, pomimo przesunięcia terminu, nadal nie wywiązywali się z nałożonego obowiązku, [...] WINB, pismami z [...] marca 2020 r., wystosował zapytanie do jedenastu podmiotów gospodarczych o cenę wykonanie ekspertyzy technicznej umocnienia betonowego prawego, od strony wody dolnej Małej Elektrowni Wodnej [...] (wraz z zaproszeniem do złożenia ofert na taką ekspertyzę). 14 maja 2020 r. [...] WINB poinformował skarżących, że wykonanie ekspertyzy zlecił [...] Sp. z o.o. z [...] za kwotę brutto [...] zł (Spółka ta 26 czerwca 2020 r. przekazała do organu 4 egzemplarze ekspertyzy i 1 płytę CD).

Postanowieniem z [...] grudnia 2020 r., znak: [...], [...] WINB, na podstawie art. 264 § 1, art. 262 § 1 pkt 1, art. 263 i art. 123 k.p.a., obciążył M.K., J.K. i P.K. kwotą w wysokości [...] zł za wykonaną na zlecenie [...] WINB "Ekspertyzę stanu technicznego nabrzeża betonowego prawego od strony wody dolnej Małej Elektrowni [...]", sporządzoną przez mgr inż. J.K. w maju 2020 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnia w kontekście dokonanej powyżej sądowej oceny prawnej, że słusznie stwierdził GINB, że "obowiązek poniesienia kosztów ekspertyzy oderwany jest od tytułu, dla którego dana osoba występowała w postępowaniu, np. od tytułu prawnego do nieruchomości. Obowiązek ten określany jest w samym postanowieniu wydanym w trybie art. 81 c ust. 2 Pr. bud., zaś kolejne rozstrzygnięcia - w tym postanowienie o ustaleniu kosztów postępowania - mają jedynie charakter następczy, niejako wykonawczy względem niego".

Zgodnie z art. 263 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy (a więc również niezbędnych ekspertyz i opinii), niebędące kosztami podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56 k.p.a., kosztami spowodowane oględzinami na miejscu, kosztami doręczenia stronom pism urzędowych lub kosztami mediacji. Zgodnie z art. 262 § 1 pkt 1 k.p.a. stronę obciążają te koszty postępowania, które wynikły z winy strony. W ocenie tut. Sądu konieczność zwrócenia się przez organ do [...] Sp. z o.o. z [...] i pozyskanie od tego podmiotu ekspertyzy technicznej, o której mowa w postanowieniu [...] WINB z [...] września 2019 r. (umocnienia betonowego, prawego, od strony wody dolnej Małej Elektrowni Wodnej [...] zawierającej ustalenie przyczyn powstania nieodpowiedniego stanu technicznego ww. betonowego nabrzeża i szczegółowy zakres, niezbędnych do wykonania robót budowlanych - w tym rysunki konstrukcyjne - w celu przywrócenia właściwego stanu technicznego przedmiotowego obiektu budowlanego) za kwotę brutto [...] zł była w sposób oczywisty spowodowana uchyleniem się skarżących od wykonania nałożonego na nich ww. postanowieniem obowiązku.

Skarżący mogli – czego nie zrobili - zlecić sporządzenie takiej ekspertyzy we własnym zakresie, mając jednocześnie wpływ na wysokość ceny za jej opracowanie.

Powyżej dokonana ocena prawna nie pozwala na uznanie zasadności zarzutów podniesionych w skardze. Nie został przez organa I i II instancji naruszony art. 81c ust. 2 i 4 w zw. (z nieokreślonym w petitum) innym artykułem Pr. bud., a tym bardziej art. 28 k.p.a. "w zw. z art. 8 kpa". Należy też wyjaśnić, że ogólnikowe odniesienie się do art. 8 § 1 k.p.a. (pełnomocnik skarżących nie wskazała wprawdzie jednostki redakcyjnej, ale należy rozumieć, że chodziło właśnie o § 1) nie pozwala ponadto Sądowi na ustalenie, jaki związek pomiędzy tymi odmiennymi treściowo przepisami miała na myśli pełnomocnik skarżących. Skarżący na skutek własnego zaniechania (braku zażalenia na postanowienie [...] WINB z [...] września 2019 r.) spowodowali, że stało się ono ostateczne w toku instancji, wiążąco ustalając zobowiązanego do wykonania nakazanego obowiązku.

W związku z tym, że GINB prawidłowo utrzymał w mocy poprawne orzeczenie organu I instancji nie został naruszony art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 4 kpa w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez jego nie zastosowanie. Należy też wyjaśnić, że art. 156 k.p.a. nie jest przepisem procesowym, ale materialnoprawnym. Przepis ten nie był przez organ stosowany przy wydawaniu decyzji, więc logicznym jest, że nie mógł zostać naruszony w szczególności, jak wskazuje pełnomocnik "przez jego niezastosowanie". Prawo może być naruszone wyłącznie przez wadliwe zastosowanie lub błędną wykładnię – taki zaś wypadek nie miał w tej sprawie miejsca. Zgodnie z art. 126 k.p.a. do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie, oraz do postanowień określonych w art. 134 - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym, że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 i art. 158 § 1, wydaje się postanowienie. Brak rozwinięcia tego zarzutu w uzasadnieniu skargi powoduje, że nie wiadomo, na czym miałoby polegać naruszenie tego przepisu; sąd administracyjny nie może w takiej sytuacji domyślać się, co strona miała na myśli – zwłaszcza, jeżeli jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, adwokata.

Nie został naruszony art. 7 i 77 k.p.a., gdyż cały materiał dowodowy niezbędny do rozstrzygnięcia został przez organa obu instancji zebrany, jest kompletny i pozwala na rzeczową subsumpcję prawną w tej niezbyt prawnie skomplikowanej sprawie.

Jak już tut. Sąd wyjaśnił powyżej, nie został też naruszony art. 262 § 1 pkt. 1 k.p.a. "poprzez uznanie, że koszt sporządzenia ekspertyzy przez [...] SP z o.o. w [...] jest kosztem powstałym z winy skarżących".

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.