Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1033/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych; 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adw. A. K., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z 14 marca 2013r., wniesionej do WSA w Warszawie przez J. P., jest decyzja działającego w imieniu ZUS, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] lutego 2013r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] grudnia 2012r.o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Pismem z dnia [...] października 2012 r. J. P. złożyła do ZUS – Odział w S.- Inspektorat w M. wniosek o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od m-ca [...]r.

W niniejszym wniosku zobowiązana przytoczyła argumenty natury finansowej oraz zdrowotnej. Podała, iż prowadzona przez nią pozarolnicza działalność gospodarcza generowała znaczne straty na pokrycie których zaciągała kolejne kredyty. Ponadto stresująca sytuacja życiowa przełożyła się na stan zdrowia, pociągając za sobą również skutki finansowe w postaci kosztów leczenia. Zobowiązana wyjaśniła, że nie zamknęła działalności (zawieszając ją jedynie) z uwagi na brak środków pieniężnych, niemniej oświadczyła, iż nie zamierza jej wznawiać. Dalej wskazała, iż obecnie pozostaje na utrzymaniu matki, a dom będący wspólnością majątkową małżeńską utrzymuje córka zamieszkująca w nim wspólnie z mężem oraz dwójką małych dzieci. Zdaniem wnioskodawczyni z uwagi na wiek oraz brak wykształcenia nie ma możliwości podjęcia innego zatrudnienia.

Z uwagi na powyższe zasadnym jest, zdaniem ubezpieczonej, zastosowanie w sprawie nadzwyczajnego środka tj. umorzenia należności z tytułu składek.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2012r. nr [...], wydaną na podstawie art. 83 ust 1 pkt 3, art. 28 ust 1 – 3 , 3 a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( tekst jedn. Dz.U. 2009r. Nr 205 poz.1585) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił umorzenia zadłużenia na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i FGŚP wraz z odsetkami w łącznej kwocie [...] zł.

Powodem takiego stanowiska Zakładu było stwierdzenia, iż w sprawie nie zachodzą okoliczności dające podstawę do umorzenia należności jako całkowicie nieściągalnych z uwagi na posiadaną przez wnioskodawczynię nieruchomość i dokonany w dniu [...] maja 2012 r. w dziale IV księgi wieczystej nr [...] wpis hipoteki przymusowej tytułem zabezpieczenia spłaty nieopłaconych składek za okres [...]r. Ponadto organ I instancji analizując przesłanki, o których mowa w art. 28 ust 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w związku z §3 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, nie negując trudnej sytuacji finansowej wnioskodawczyni, nie znalazł podstaw do zastosowania wnioskowanej ulgi.

Nie zgadzając się z treścią rozstrzygnięcia, pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. J. P. wystąpiła do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za pośrednictwem O/ZUS w S. z prośbą o ponowne rozpatrzenie sprawy i umorzenie należności z tytułu składek.

W złożonym wniosku ponowiła argumentację przywołaną uprzednio we wniosku z [...] października 2012 r. Dodatkowo wskazała na okoliczności i przyczyny powstania zadłużenia z tytułu działalności gospodarczej. W uzasadnieniu swego stanowiska stwierdziła, iż zaległość jest nieściągalna, a w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy uzasadniła również stwierdzeniem, iż zachodzą w sprawie przesłanki z art. 28 ust. 3a, w związku z czym zasadne jest umorzenie należności.

Decyzją z dnia [...] lutego 2013r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, w związku z art. 83 ust 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, iż rozpatrując wniosek J. P. o umorzenie należności zostały wzięte pod uwagę wszystkie aspekty przewidziane w przepisach.

Organ podkreślił, że zadłużenie, które powstało na koncie wnioskodawczyni Zakład, jako wierzyciel w przedmiotowej sprawie ma obowiązek egzekwować zgodnie z przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Wskazując na obowiązujące przepisy oraz analizując treść art. 28 ust 3 ustawy organ II instancji stwierdził, że w przypadku wnioskodawczyni nie można uznać, że należności są całkowicie nieściągalne. Zgodnie bowiem z treścią księgi wieczystej nr [...] zobowiązana jest współwłaścicielką nieruchomości gruntowej o powierzchni [...] ha, położonej w miejscowości M. przy ul. [...]. Z kolei Księga wieczysta nr [...] potwierdza współwłasność nieruchomości o powierzchni [...] ha, położonej również w M. Zdaniem ZUS istotnym faktem jest, iż Sąd Rejonowy w M. dokonał na wniosek wierzyciela - Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wpisu hipoteki przymusowej w dziale IV w/w księgi wieczystej, tytułem zabezpieczenia spłaty nieopłaconych składek za okres [...]. Odnosząc się do kwestii możliwości prowadzenia przymusowego dochodzenia należności Zakład, podtrzymał swoje stanowisko, iż pomimo faktu umorzenia postępowania egzekucyjnego w dniu [...].04.2012r. przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w M. (po wystąpieniu zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową), z uwagi na jego bezskuteczność, Zakład Ubezpieczeń Społecznych ponownie wszczął postępowanie egzekucyjne doręczając wnioskodawczyni w dniu [...].06.2012 r. tytuły wykonawcze. Organ zauważył, iż umorzone przez Komornika Sądowego postępowanie egzekucyjne nie było prowadzone w stosunku do nieruchomości. Trudno zatem, zdaniem Prezesa przyjąć, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone do całości majątku będzie nieskuteczne. Stąd, jak wskazano, nie zachodzą żadne przesłanki całkowitej nieściągalności określone w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Przy ocenie natomiast wystąpienia przesłanek uzasadniających umorzenie należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności i odnosząc je do indywidualnego przypadku osoby zobowiązanej, ZUS, co wskazano, wziął pod uwagę m. in. to, czy spłata zadłużenia w dłuższym okresie czasu nie spowoduje sytuacji, że po uiszczeniu należności z tytułu składek osoba zobowiązana nie będzie dysponowała (wraz z najbliższą rodziną) środkami niezbędnymi dla zachowania podstawowych potrzeb życiowych (wyżywienie, utrzymanie mieszkania, ubranie oraz inne), czy trudności płatnicze mają charakter okresowy, czy stały i pogłębiający się oraz dokonuje oceny szans i możliwości poprawy sytuacji finansowej.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy w ocenie organu wskazane przez stronę okoliczności nie są wystarczającymi przesłankami do wydania pozytywnej decyzji w kwestii umorzenia należności z tytułu składek. Zakład nie zakwestionował co prawda trudnej sytuacji finansowej, jednak zauważył, iż jednym z głównych powodów aktualnych trudności zobowiązanej są obciążenia finansowe związane ze spłatą zobowiązań finansowych (zarówno prywatnych jak i firmowych) wobec banków, instytucji oraz innych podmiotów powstałych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Odnosząc się do powyższego Zakład nie znalazł w związku z tym uzasadnienia dla przyjęcia spłaty powyższych zobowiązań jako okoliczności przemawiających za umorzeniem, a tym samym uznania ich wyższości nad należnościami z tytułu składek. Ponadto organ zauważył , iż mimo trudnej sytuacji finansowej, wnioskodawczyni nie korzysta z żadnych form pomocy opieki społecznej. Dodatkowo powołano się na okoliczność, że zobowiązana jest zatrudniona w [...]. Odnosząc się natomiast do przesłanki, przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, zdaniem ZUS, z przedłożonej dotychczas dokumentacji zdrowotnej wynika, iż wprawdzie wnioskodawczyni posiada problemy zdrowotne, niemniej nie wynika z nich brak możliwości wykonywania pracy, a co w kontekście faktu, iż na dzień wydania decyzji strona posiada status pracownika z tytułu zatrudnienia w firmie [...] poruszona przesłanka również, zdaniem organu nie znajduje zastosowania.

Na koniec Prezes podkreślił, że rozstrzygnięcia wydawane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie umorzenia należności mimo braku ich całkowitej nieściągalności podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego, co oznacza że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, przy czym wybór ten może być swobodny, ale nie dowolny.

Umorzenie należności, jak wskazano, jest instytucją o charakterze wyjątkowym, stosowaną w szczególnie uzasadnionych przypadkach i tylko w sytuacji zaistnienia nadzwyczajnych okoliczności Zakład Ubezpieczeń Społecznych może skorzystać z danego mu uprawnienia. Nie jest interesem społecznym, zdaniem organu, utwierdzanie płatników w przeświadczeniu, iż okoliczności związane z trudnościami w funkcjonowaniu na rynku w ramach prowadzonej działalności gospodarczej umożliwiają zaniechanie egzekwowania przez Zakład obowiązku uregulowania przez płatnika nieopłaconych składek wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Nie jest też w interesie społecznym preferowanie wśród płatników zachowań polegających na nie odprowadzaniu należności z tytułu składek, a z drugiej strony przeświadczenie, iż trudna sytuacja finansowo-materialna stanowi zawsze okoliczność obligującą Zakład do umorzenia należności z tytułu składek. Organ podkreślił również, iż opłacanie składek nie jest przywilejem, lecz obowiązkiem wynikającym z zapisów ustawowych i ponoszonym powszechnie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 marca 2013r. J. P. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu ww. skargi skarżąca podkreśliła, że decyzja Prezesa ZUS wydana została bez właściwej oceny jej faktycznej sytuacji majątkowej rodzinnej i zdrowotnej.

Zdaniem wnioskodawczyni zaległość, która powstała na jej koncie jest nieściągalna. W związku z tym skarżąca wniosła również o zaprzestanie postępowania egzekucyjnego.

Zdaniem skarżącej załączone do sprawy dokumenty wykazały, że spełnia przesłanki określone w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.

W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Pismem procesowym z dnia [...] marca 2014r. ustanowiony z urzędu w drodze prawa pomocy z pełnomocnik skarżącej podtrzymując zarzuty skargi dodatkowo skarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 7, 77, §1 i art. 80 kpa polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym niewyjaśnienie dlaczego, zdaniem organu sytuacja skarżącej jest na tyle dobra, że opłacenie należności nie pozbawi jej możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb. życiowych.

- art. 8, art. 107 §3 kpa poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim ogólnych stwierdzeń wewnętrznie sprzecznych.

2. prawa materialnego, w szczególności art. 28 ust 3 oraz 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w związku z § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji uznanie bez uzasadnienia, że przepisy te ( w szczególności art 28 ust 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) nie odnoszą się do sytuacji w jakiej znalazła się skarżąca.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny (w tym przypadku – decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Granice niniejszej sprawy nakreślone zostały we wniosku skarżącej z dnia [...] października 2012r., którym wszczęte zostało postępowanie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu zaległych składek wraz z odsetkami.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.), mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wyliczonych w ust. 3 tego artykułu. W przepisie art. 28 ust. 3 u.s.u.s. ustawodawca wskazał siedem przypadków, w których zachodzi całkowita nieściągalność należności z tytułu składek (treść tych przepisów przytoczona została w uzasadnieniu decyzji organów obu instancji ). Wyliczenie zawarte w tym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. W uchwale z dnia 6 maja 2004 r. (sygn. akt II UZP 6/04, OSNP 2004/16/285) Sąd Najwyższy wskazał między innymi, że " (...) Przepis art. 28 ust. 2 ustawy o sus (...) jest oparty na konstrukcji tzw. "uznania administracyjnego", co oznacza, że decyzja w zakresie spraw dotyczących umorzenia należności przysługuje każdorazowo organowi rentowemu, który w przypadku stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, zachodzącej w przypadkach wymienionych w art. 28 ust. 3 tejże ustawy, może, ale nie musi umorzyć zaległości. Norma zawarta w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. wyraźnie wskazuje na brak obowiązku umorzenia należnych składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności, stanowiąc, że w takim wypadku mogą być one umorzone." Natomiast przy braku całkowitej nieściągalności, ustalanej według kryteriów wskazanych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., organ podejmujący decyzję na podstawie art. 28 ust. 2 tej ustawy pozbawiony jest w ogóle prawnej możliwości umorzenia należności z tytułu składek. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdzie nie zaistniał żaden z przypadków stanowiących o możliwości uznania całkowitej nieściągalności należności wobec skarżącej. Organy orzekające zasadnie wskazały, że zgodnie z zapisem księgi wieczystej nr [...] skarżącą jest współwłaścicielką nieruchomości gruntowej o powierzchni [...] ha, położonej w miejscowości M. przy ul. [...]. Ponadto na podstawie Kw nr [...] przysługuje jej prawa współwłasności nieruchomości o powierzchni [...] ha, położonej również w M.. Sąd Rejonowy w M. dokonał na wniosek wierzyciela - Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wpisu hipoteki przymusowej w dziale IV w/w księgi wieczystej, tytułem zabezpieczenia spłaty nieopłaconych składek za okres [...]. Pomimo faktu umorzenia postępowania egzekucyjnego w dniu [...].04.2012r. przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w M. (po wystąpieniu zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową), z uwagi na jego bezskuteczność, Zakład Ubezpieczeń Społecznych ponownie wszczął postępowanie egzekucyjne doręczając wnioskodawczyni w dniu [...].06.2012 r. tytuły wykonawcze. Organ zasadnie zatem zauważył, iż umorzone przez Komornika Sądowego postępowanie egzekucyjne nie było prowadzone w stosunku do nieruchomości. Nie było zatem pozbawione podstaw twierdzenia organu, iż w takim stanie rzeczy nie sposób przyjąć, że istnieje stan całkowitej nieściągalności. Stąd, jak wskazano, nie zachodzą żadne przesłanki całkowitej nieściągalności określone w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

W ocenie Sądu prawidłowo zatem zostało ustalone na dzień wydania zaskarżonej decyzji, iż w stosunku do skarżącej nie wystąpiła przesłanka całkowitej nieściągalności, a w konsekwencji brak było prawnej możliwości - jak wyżej wyjaśniono - umorzenia należności w oparciu o to kryterium.

Z kolei w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. ustawodawca przewidział możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Dotyczy to jednakże wyłącznie należności ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek stąd podana w decyzji organu I instancji kwota jaka mogła być przedmiotem postępowania o umorzenie należności w oparciu o powyższy przepis.

Przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r., gdzie jako przesłanki umożliwiające umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wskazane zostały okoliczności związane z wykazaniem przez zobowiązanego, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny. Skarżąca w tym zakresie, jak wynika z treści wniosku odwołała się do dwóch przesłanek, tj. sytuacji, gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych (§ 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r.) oraz przewlekłej choroby zobowiązanego pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenia należności (§ 3 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia).

Podkreślenia ponadto wymaga, iż w przypadku decyzji podejmowanych na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s w związku z § 3 rozporządzenia mamy do czynienia również z tzw. uznaniem administracyjnym. Także i tu prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje Zakładowi. Ponadto biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oraz uwzględniając cele, na które są one przeznaczane, organy odpowiedzialne za ich pobór zobligowane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi. Podejmując decyzje w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek organ jest zobligowany do konfrontowania interesu dłużnika z interesem ogólnospołecznym. Jeżeli zatem - tak jak w rozpatrywanej sprawie - właściwy organ dostrzega jeszcze jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek, to podjęte w ramach uznania administracyjnego negatywne dla wnioskodawczyni rozstrzygnięcie nie może być uważane za dowolne.

Biorąc powyższe rozważania pod uwagę i odnosząc je do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż sytuacja materialna i finansowa skarżącej jest bardzo trudna głównie jak zasadnie organ przyjął za sprawą licznych obciążeń finansowych związanych ze spłatą zobowiązań wobec banków, instytucji oraz innych podmiotów, powstałych w związku z prowadzoną przez skarżącą działalnością gospodarcza. Nie mniej konkluzja organu uzasadniająca wniosek, że spłata powyższych zobowiązań nie stanowi okoliczności przemawiających za umorzeniem zadłużenia wobec ZUS, a tym samym uznania ich wyższości nad należnościami z tytułu składek jest jak najbardziej słuszna. Analiza zebranego materiału nie wskazuje również by skarżąca znajdowała się w stanie ubóstwa. Skarżąca nadal posiada status pracownika co prawda w iluzorycznym wymiarze [...] etatu ( jak wskazano ze względu na ubezpieczenie zdrowotne ). Nie korzysta jednakże z żadnych form pomocy społecznej. Jej utrzymanie zapewnia też pomoc rodziny - córki korzystającej z nieruchomości skarżącej czy też matki, nad którą skarżąca sprawuje opiekę.

Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż po tak zebranym i ocenionym materiale dowodowym niezbędnym dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącej i wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, prawidłowym było uznanie, iż ewentualna jakakolwiek splata należności znacznie utrudni zaspokajanie potrzeb zobowiązanej jednakże mając na uwadze, iż umorzenie jest nadzwyczajną formą wygaśnięcia wymagalnych należności, za uzasadnione należy przyjąć stanowisko organu rentowego odmawiające ich umorzenia.

Oceniając sprawę pod tym kątem organ, w ocenie Sądu zasadnie nawiązał do uzyskanych przez skarżącą przychodów z działalności gospodarczej z lata 2009-2011, jak i nie korzystania przez nią ze wspomnianej wyżej pomocy społecznej.

Przewlekła choroba zobowiązanego, która pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności jest przesłanką wymienioną w przytoczonym wyżej rozporządzeniu, na którą skarżąca również powołuje się wnosząc o umorzenie należności. W sprawie niniejszej jednakże organ rentowy nie kwestionuje stanu zdrowia skarżącej wykazanego przedłożonymi dokumentami lekarskimi nie mniej jak słusznie wskazuje z dokumentów tych nie wynika w żaden sposób nie wynika brak możliwości wykonywania pracy zwłaszcza, że skarżąca pozostaje w zatrudnieniu.

Wobec powyższego Sąd nie mógł uwzględnić zarzutu, iż wadliwie z naruszeniem zasad procedury administracyjnej art. 7, art. 8 , art. 77, §1 oceniona została przez organy sytuacja wnioskodawczyni. Ustalenia i wnioski, jakie przy wydawaniu decyzji poczyniono mieszczą się w ramach prawem przewidzianych, tak z punktu widzenia prawa procesowego, szczególnie zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), jak i prawa materialnego art. 28 ust 3 oraz 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w związku z § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003r., a uzasadnienie zaskarżonej decyzji, wbrew zarzutom skargi spełnia wymogi art. 107 §3 kpa.

Niewątpliwie trudna obecnie sytuacja materialna skarżącej nie wskazuje jak słusznie przyjęto na sytuację szczególnie drastyczną gdy ze względu na wiek , stan zdrowia i inne względy społeczne jest realnie niemożliwe wywiązywanie się przez płatnika z zobowiązań wobec ZUS, a taka jedynie sytuacja została przez ustawodawcę zastrzeżona dla przyjęcia ulgi w postaci umorzenia składek.

Dla ścisłości dodać należy, że wskazane wyżej przepisy o umarzaniu należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne znajdowały odpowiednie zastosowanie także do składek na ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (art. 32 u.s.u.s.).

Przy ocenie prawnej zaskarżonej decyzji nie mogły mieć natomiast żadnego znaczenia podnoszone przez skarżącą w toku postępowania administracyjnego przyczyny oraz okoliczności związane z powstaniem przedmiotowego zadłużenia.

Sąd zwraca jednocześnie uwagę, iż wniosek o umorzenie należności składkowych może być ponawiany i każdorazowo podlega ocenie organu rentowego – Zakładu. W szczególności w przypadku zmiany stanu faktycznego lub uzyskaniu nowych dowodów skarżąca może ponownie wystąpić do Zakładu z wnioskiem o umorzenie należności i wówczas ponownie sprawa umorzenia będzie rozstrzygana przez organ. Wydanie bowiem decyzji w przedmiocie umorzenia należności nie korzysta z tzw. powagi rzeczy osądzonej.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.