Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 762/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6340 Potwierdzenie represji
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 3, art. 4 i art. 5
journal: Dz.U. 2018 poz 690
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych - tekst  jedn.
article: art. 151, art. 190
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 10 grudnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), , Protokolant Pomocnik sekretarza Mariola Kaźmierczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2019 roku sprawy ze skargi W. K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych oddala skargę. M.K.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], Nr [...], Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 138 § 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, dalej jako k.p.a.) oraz art. 5 w związku z art. 2 oraz art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 690., dalej jako ustawa), w sprawie w której stroną jest W.K., utrzymał w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...], odmawiającą potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Jak wynika z akt sprawy W.K. w dniu 17 listopada 2017 r. złożył do Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniosek o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych, wskazując okoliczności tejże działalności.

Organ administracji publicznej w dniu 24 listopada 2017 r. wystąpił o przeprowadzenie kwerendy archiwalnej do Instytutu Pamięci Narodowej. W dniu 10 stycznia 2018 r. IPN przekazał organowi kopie dokumentów dotyczących strony. Dokumenty pochodzą z teczki zatytułowanej: "Teczka personalna właściciela lokalu kontaktowego krypt. "[...]" K.W., s. Z., ur. [...]". Ze znajdującego się w teczce "Wniosku o opracowanie kandydata na dysponenta lk z dnia 7 listopada 1986 r." wynika, że chorąży J. S. — starszy inspektor Wydziału [...] - wystąpił o zatwierdzenie wniosku o opracowanie na kandydata na dysponenta lk W.B.K., syna Z. i S. z domu K., ur. [...]. w W. W uzasadnieniu wniosku znalazły się informacje, że kandydat był wówczas właścicielem mieszkania typowanego na lokal kontaktowy; znajdowało się ono w dogodnym miejscu, a dotarcie do niego nie stanowiło utrudnienia, ani dla TW, którzy mieli być do niego wprowadzani, ani też dla funkcjonariuszy SB. W dokumentach znajduje się też postanowienie z dnia 26 października 1988 r. o zakończeniu korzystania z wymienionego lokalu. Funkcjonariusz SB, którego podpis widnieje pod wymienionym postanowieniem, zadeklarował, że dysponent mieszkania pomimo wyraźnego zobowiązania udostępnienia SB mieszkania pod adresem — ul. A 43 m. 26 w Ł. — nie wywiązał się ze swojej obietnicy. Przy każdorazowej rozmowie odwlekał termin przekazania kluczy, uzasadniając to wymyśloną historią. Przypuszczalnie powodem takiego postępowania była chęć, przy wykorzystaniu SB, posiadania dwóch mieszkań.

Z dokumentów przekazanych przez IPN nie wynika natomiast, by W.K. był inwigilowany ze względu na działalność antykomunistyczną. Nie wszczęto wobec wnioskodawcy, ani sprawy operacyjnego sprawdzenia, ani też sprawy operacyjnego rozpracowania, jak to miało miejsce w sprawach działaczy opozycji antykomunistycznej, którzy ze względu na swoje opozycyjne zaangażowanie znajdowali się w polu zainteresowania SB. Organ nadmienił, że identyczny zestaw dokumentów pozyskanych z IPN przedłożył także sam zainteresowany w dniu 19 stycznia 2018 r.

Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych mając na uwadze wymogi wynikające z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., w dniu 27 lutego 2017 r. wystąpił z wnioskiem o zaopiniowanie sprawy W.K. przez [...] Radę Konsultacyjną do Spraw Działaczy Opozycji Antykomunistycznej i Osób Represjonowanych z Powodów Politycznych, działającą przy Wojewodzie [...], w skład której wchodzą uznani działacze opozycji antykomunistycznej. Rada uchwałą z dnia [...] zaopiniowała negatywnie wniosek strony. Uchwałę opatrzyła obszernym uzasadnieniem.

Zainteresowany w dniu 12 lipca 2018 r. złożył dodatkowe pisemne wyjaśnienia, kopie "niby-banknotów" z wizerunkiem Wojciecha Jaruzelskiego, kopie "Tygodnika Mazowsze" z dnia 23 czerwca 1983 r., kopię "Biuletynu Łódzkiego'' z dnia 10 października 1986 r. oraz znane już organowi kopie dokumentów z IPN z "Teczki personalnej właściciela lokalu kontaktowego krypt. "[...]" K.W., s. Z., ur. [...].", oświadczenie Komendanta Związku Strzeleckiego "[...]" Rzeczypospolitej Polskiej – S.C. oraz opis Marszów Szlakiem I Kompanii Kadrowej w czasach PRL.

W ocenie Szefa Urzędu przekazane dokumenty również nie wskazywały na spełnianie przez wnioskodawcę warunków z art. 2 ustawy, ani co do działalności w ramach zorganizowanych struktur, ani co do współpracy z nimi, ani też co do wymaganego co najmniej 12-miesięcznego okresu działalności. Dlatego też decyzją z dnia [...] orzeczono o odmowie potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej łub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Zainteresowany w ustawowym terminie złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego dołączył znane już organowi dokumenty pozyskane z IPN, kopię karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia [...], kopię karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia [...], kopię diagnozy psychologicznej z dnia [...], kopię karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia [...], kopię legitymacji potwierdzającej nadanie Wnioskodawcy Srebrnego Medalu Opiekuna Miejsc Pamięci Narodowej oraz kopię legitymacji poświadczającej nadanie Złotego Medalu Opiekuna Miejsc Pamięci Narodowej.

W związku z pojawieniem się nowych okoliczności w sprawie, organ pismem z dnia 12 września 2018 r. zwrócił się do zainteresowanego z prośbą o przekazanie szczegółowych informacji dotyczących rozstroju zdrowia, jakiego miał doznać w związku z zastraszaniem przez SB.

W dniu 8 października 2018 r. wpłynęło do Urzędu pismo strony zawierające dodatkowe wyjaśnienia oraz dołączona doń opinia psychiatryczna z dnia 2 października 2018 r. sporządzona przez lekarza psychiatrę - M.G.

Dalej organ przytaczając treść z art. 3 pkt 3 lit. a ustawy wskazał, iż w związku z dołączoną przez zainteresowanego dokumentacją medyczną i oświadczeniem o problemach natury psychicznej i psychosomatycznej, będących konsekwencją presji oraz zastraszania ze strony SB, mającego na celu zmuszenie do oddania wspomnianego wyżej lokalu do dyspozycji służb, organ postanowił o przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego.

Specjalista psychiatra w oświadczeniu z dnia 2 października 2018 r. zadeklarował, że wnioskodawca zgłosił się do niego z prośbą o wydanie opinii psychiatrycznej, przedstawił kartę informacyjną z IPN Oddział w Ł., potwierdzającą fakt starań SB o udostępnienie posiadanego przez stronę lokalu na potrzeby służb. Presja ze strony organów bezpieczeństwa trwała dwa lata. Strona odczuwała wówczas zmęczenie psychiczne, miała problemy z koncentracją uwagi, z zasypianiem, odczuwała lęk przed spotkaniami z funkcjonariuszami, objawom tym towarzyszył też obniżony nastrój i nadmierna nerwowość. W czasie wizyty zainteresowany przedstawił też karty informacyjne leczenia szpitalnego w Klinice Psychiatrii Wojskowej Akademii Medycznej. W ocenie psychiatry opisane przez stronę dolegliwości, wskazują na występowanie zaburzeń depresyjno-lękowych w okresie objętym staraniami o utrzymanie lokalu przy ul. A 43 m. 26 w Ł.

Organ administracji publicznej po wnikliwym zapoznaniu się z argumentacją strony oraz przesłanymi nowymi dowodami w sprawie uznał, iż nie wskazują one na spełnianie warunków określonych w art. 2 i art. 3 ustawy. Opinia psychiatryczna została wystawiona w dniu 2 października 2018 r. Wynika z niej, że zainteresowany stawił się na wizytę z dokumentacją medyczną z lat 2001 — 2003 u wspomnianego lekarza psychiatry nie bezpośrednio po wydarzeniach, które miały miejsce w drugiej połowie lat 80-tych ubiegłego wieku, lecz obecnie, w toku trwającego postępowania administracyjnego. W takiej sytuacji, po tak znacznym upływie czasu, ustalenie związku przyczynowego między presją ze strony SB a zaburzeniami depresyjno- lękowymi wydaje się być niemożliwe. Swoją ocenę lekarz psychiatra opiera na relacjach strony, nie wynika ona z jego osobistego doświadczenia, nie leczył on bowiem W.K. bezpośrednio po przywołanych zdarzeniach związanych z naciskami ze strony funkcjonariuszy organów bezpieczeństwa państwa. Organ wskazał nadto, iż zebrany starannie materiał dowodowy nie wskazuje na udział strony w jakimkolwiek wystąpieniu wolnościowym.

Dalej Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych postanowił o przesłuchaniu świadków, których oświadczenia zainteresowany dołączył do akt sprawy oraz samego wnioskodawcy. Organ przywołał treść zeznań ww. osób.

Następnie organ przytaczając ponownie treść art. 2 ustawy wskazał, iż zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy nie wskazuje na to, by W.K. działalność, polegającą na rozprowadzaniu cegiełek i sporadycznie podziemnych wydawnictw, prowadził w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi. Ani dokumenty, ani świadkowie, nie potwierdzają przynależności strony do organizacji opozycyjnej, ani też nie wskazują z jakimi strukturami wnioskodawca współpracował. Sam zainteresowany nie podnosi faktu przynależności do takich struktur. Przywołuje jedynie przynależność od 1986 r. do Związku Strzeleckiego "Strzelec", lecz nie wykazuje, by z tego tytułu spotykały stronę represje wymienione w art. 3 ustawy. Nie był też z tego powodu inwigilowany, bowiem faktu inwigilacji nie potwierdzają dokumenty odnalezione w zasobach archiwalnych IPN. Dowody nie wskazują też na to, by w ramach wspomnianego Związku W.K. prowadził łącznie przez okres co najmniej 12 miesięcy działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka, która byłaby zagrożona odpowiedzialnością karną. Brak też dowodów na to, że Związek Strzelecki prowadził działalność opozycyjną wobec ówczesnych władz. Z ogólnodostępnych źródeł wynika, że Związek Strzelecki "Strzelec" został założony w Wągrowcu z inicjatywy por. rez. Stanisława Chomko i początkowo tworzyła go grupa emerytowanych wojskowych i druhów OSP. Natomiast sam fakt przechowania samochodu J.K. również nie może być uznany za prowadzenie działalności zagrożonej odpowiedzialnością karną w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi.

Odnosząc się natomiast do podnoszonych przez stronę represji, organ zaakcentował, że zebrane dowody nie potwierdzają udziału W.K. w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, w o którym mowa w art. 3 pkt 3 ustawy i w konsekwencji doznania rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni na skutek działania organów bezpieczeństwa państwa. Lekarz psychiatra potwierdził, że W.K. poznał dopiero w 2001 r. podczas pierwszej hospitalizacji. Jego wnioski o związku między nękaniem strony w latach 1986 — 1988 przez funkcjonariuszy SB a stanami depresyjno-lękowymi zostały wyprowadzone na podstawie relacji zainteresowanego i dokumentów pozyskanych z IPN. Jednakże w ocenie Szefa Urzędu ustalenie związku przyczynowego między stanem zdrowia ze zdarzeniami z odległej przeszłości, po tak długim odstępie czasowym, jest niemożliwe. Nadto, z kart informacyjnych leczenia szpitalnego z lat 2001 — 2003 wynika, że pogorszenie stanu psychicznego, bóle i zawroty głowy, nadmierna pobudliwość nerwowa, trudności z koncentracją uwagi, pacjent obserwował u siebie od czasu wypadku samochodowego w 1993 r., kiedy to doznał urazu głowy z utratą przytomności. Ich źródeł nie wywodził natomiast z czasu wezwań do SB. Organ podniósł, iż W.K. w 1993 r. w czasie wypadku samochodowego doznał urazu głowy z utratą przytomności (karta informacyjna z dnia 17 kwietnia 2001 r.). Od czasu wypadku pozostawał pod stałą opieką neurologiczną, a problemy o charakterze somatycznym przyczyniły się do stopniowego pogarszania się stanu psychicznego. W ocenie organu, nie można zatem uznać, że rozstrój zdrowia nastąpił na skutek działań organów bezpieczeństwa państwa.

W ocenie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało w sposób wnikliwy i staranny. Wnioskodawca został dwukrotnie pouczony o uprawnieniach wynikających z art. 10 k.p.a. Zapoznał się z aktami sprawy w siedzibie Urzędu w dniu 16 listopada 2018 r. Zebrane dowody zostały ocenione zgodnie z obowiązującymi przepisami, zasadami prawidłowego rozumowania oraz doświadczeniem życiowym. Ich analiza nie pozwala jednakże na uznanie, że W.K. spełnił warunki z art. 2 lub art. 3 ustawy.

Na ostateczną decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych skargę złożył W.K., zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 78 § 1 k.p.a. Skarżący zarzucił organom brak dociekliwości jak również należytej staranności oraz konsekwencji w dążeniu do prawdy, powierzchowność w analizowaniu przedstawionego materiału dowodowego, pomijanie niektórych dokumentów mimo potwierdzenia ich otrzymania w korespondencji wysyłanej do wnioskodawcy, brak uwzględnienia żądania strony dotyczące przeprowadzenia dowodu na okoliczności mające znaczenie dla sprawy, jak np. nieuwzględnienie prośby wnioskodawcy o przesłuchanie świadka S.C.

Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...].

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o odrzucenie skargi. Organ podniósł, iż W. K.

w dniu 4 kwietnia 2019 r. wniósł, za pośrednictwem Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na ww. decyzję. Zaskarżona decyzja została odebrana osobiście przez skarżącego w dniu 4 marca 2019 r. w siedzibie Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Jej odbiór w tym terminie został poświadczony własnoręcznym podpisem przez skarżącego, widniejącym w prawym górnym rogu pisma.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 16 maja 2019r., sygn. akt II SA/ŁD 293/19 odrzucił skargę W.K..

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 września 2019 r., sygn. akt II OZ 737/19 uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Łd 293/19 o odrzuceniu skargi, uznając za wadliwe twierdzenie Sądu pierwszej instancji o niedochowaniu przez skarżącego terminu do złożenia skargi w niniejszej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Dokonana w oparciu o wskazane wyżej kryterium kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, utrzymująca w mocy decyzję własną, odmawiającą W.K. potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych, nie narusza przepisów prawa w stopniu, który uzasadniałby konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że Sąd w niniejszej sprawie jest związany, na podstawie art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2019 r., sygn. akt II OZ 737/19, które uchyliło postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Łd 293/19 o odrzuceniu skargi. Sąd wskazuje, że związanie sądu administracyjnego oceną prawną, o jakiej mowa w art. 190 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym we wcześniejszym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania. Powyższe zaś przesądza, że skarga została wniesiona w terminie, a tym samym podlega merytorycznemu rozpoznaniu.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy działaczem opozycji antykomunistycznej jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy prowadziła, w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Do okresu 12 miesięcy, o którym mowa w ust. 1, nie wlicza się jednak okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r. (art. 2 ust. 2 ustawy).

Z powyższego przepisu wynika zatem, że aby uznać daną osobę za działacza opozycji antykomunistycznej konieczne jest łączne spełnienie następujących warunków:

po pierwsze osoba ubiegająca się o potwierdzenie statusu działacza musi wykazać, że w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy (z wyłączeniem jednak okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r.), prowadziła działalność w ramach zorganizowanych struktur opozycji antykomunistycznej lub we współpracy z nimi;

po drugie działalność antykomunistyczna musiała być prowadzona na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

po trzecie wykonywana działalność antykomunistyczna musiała być zagrożona odpowiedzialnością karną w momencie jej wykonywania.

Wymóg łącznego spełnienia powyższych przesłanek oznacza, że nie spełnienie choćby jednej z nich pomimo spełniania pozostałych przesłanek nie pozwala na uznanie danej osoby za działacza opozycji antykomunistycznej w rozumieniu ustawy.

Inaczej natomiast przedstawiają się przesłanki pozytywne uznania danej osoby za osobę represjonowaną z powodów politycznych. Zgodnie z art. 3 cytowanej ustawy tego rodzaju status może nabyć tylko ta osoba, która spełnia co najmniej jedną przesłankę z ustawowego katalogu. Osobą represjonowaną z przyczyn politycznych jest więc osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r.:

1) przebywała w:

a) więzieniu lub innym miejscu odosobnienia na terytorium Polski na mocy wyroku wydanego w latach 1956-1989 albo bez wyroku jednorazowo przez okres dłuższy niż 48 godzin lub wielokrotnie przez łączny okres dłuższy niż 30 dni, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce,

b) ośrodku odosobnienia na podstawie art. 42 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

2) przez okres powyżej 30 dni pełniła zasadniczą służbę wojskową lub czynną służbę wojskową w ramach ćwiczeń wojskowych, do której odbycia została powołana z przyczyn politycznych za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

3) brała udział w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i w związku z tym:

a) na skutek działania, w tym niejawnego, wojska, milicji lub organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, poniosła śmierć, doznała uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni,

b) była inwigilowana przez organy bezpieczeństwa państwa i podjęto wobec niej bezprawne działanie polegające na popełnieniu na jej szkodę przestępstwa lub wykroczenia,

c) była pozbawiona możliwości wykonywania swojego zawodu,

d) została z nią rozwiązana umowa o pracę,

e) została relegowana z uczelni wyższej lub innej szkoły,

f) była objęta zakazem publikacji przez Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk, wojewódzki lub miejski urząd kontroli prasy, publikacji i widowisk albo Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk lub okręgowy urząd kontroli publikacji i widowisk przez okres dłuższy niż jeden rok;

4) była poszukiwana listem gończym, oskarżona lub skazana za popełnienie przestępstwa lub wielokrotnie skazywana za popełnienie wykroczenia, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce.

Nabycie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych jest ponadto uzależnione od wykazania, że nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 4 ustawy. Konieczne jest więc wykazanie, że:

1) osoba ubiegająca się o powyższy status nie była pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, chyba że przedłoży dowody, że przed dniem 31 lipca 1990 r., bez wiedzy przełożonych, czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i

2) co do tej osoby w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale, w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.

Dodać do tego należy, iż w myśl art. 5 ustawy o działaczach status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych potwierdza, w drodze decyzji administracyjnej, Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po stwierdzeniu przez Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, iż osoba ubiegająca się o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych spełnia warunki, o których mowa w art. 4.

W ocenie Sądu, ustalony przez organ stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości i nie potwierdza istnienia okoliczności stanowiących podstawę do przyznania skarżącemu statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Brak jest bowiem podstaw, aby uznać, iż W.K. działalność, polegającą na rozprowadzaniu cegiełek i sporadycznie podziemnych wydawnictw, prowadził w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi. Dowody nie wskazują też na to, by w ramach Związku Strzeleckiego skarżący prowadził łącznie przez okres co najmniej 12 miesięcy działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka, która byłaby zagrożona odpowiedzialnością karną. Brak też dowodów na to, że wspomniany Związek prowadził działalność opozycyjną wobec ówczesnych władz. Jak prawidłowo zwrócił uwagę organ, również fakt przechowania samochodu J.K. nie mógł być uznany za prowadzenie działalności zagrożonej odpowiedzialnością karną w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi. Żadna zatem z form aktywności wskazywana przez skarżącego nie wypełnia hipotezy art. 2 ustawy.

Należy podzielić także stanowisko organu, iż zebrane dowody nie potwierdzają udziału W.K. w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, o którym mowa w art. 3 pkt 3 ustawy i w konsekwencji doznania rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni na skutek działania organów bezpieczeństwa państwa. Zaaprobować bowiem należy stwierdzenie organu, wedle którego, dokumentacja medyczna znajdująca się w aktach sprawy nie uprawdopodabnia, że rozstrój zdrowia skarżącego nastąpił na skutek działań organów bezpieczeństwa państwa.

Zdaniem Sądu, Szef Urzędu należycie ocenił materiał dowodowy w kontekście przepisów prawa procesowego, właściwie ustalił brak podstaw do przyznania W.K. statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Dokonane i szczegółowo opisane ustalenia, ich ocena prawna oraz wyciągnięte na tej podstawie wnioski są prawidłowe i znajdują odzwierciedlenie w obszernym uzasadnieniu decyzji. Podkreślenia wymaga, że odmienna od oczekiwań skarżącego ocena przez organy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie świadczy o tym, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, a zatem zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. poprzez błędną ocenę dowodów, nie zasługuje na uwzględnienie.

Podsumowując, wskazać należy, że skoro zarzuty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie, zaś Sąd, działając z urzędu poza granicami skargi, również nie stwierdził żadnych naruszeń, zatem brak jest podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

D.P.