Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 382/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2004-08-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 par. 2 art. 13 par. 3 pkt 4 par. 4 art. 20 par. 1-2
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.
article: art. 32
journal: Dz.U. 1997 nr 104 poz 662
law: Porozumienie w formie wymiany listów między Rzecząpospolitą Polską a Wspólnotami Europejskimi w sprawie zmiany Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzecząpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich państwami członkowskimi, z drugiej strony, dotyczącego definicji pojęcia "produkty pochodzące" i metod współpracy administracyjnej,podpisane w Brukseli dnia 24 czerwca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska Sędziowie: Sędzia WSA Alicja Polańska/spr/ Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant Anna Malinowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2004r. sprawy ze skargi A.B. "A" w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie długu celnego o d d a l a skargę.-


UZASADNIENIE

A.B., prowadząca działalność gospodarczą pod firmą "A" z siedzibą w B., za pośrednictwem Agencji Celnej "B" Sp. z o.o. w A., Przejście Graniczne, [...], w okresie od [...] w Oddziale Celnym w A. dokonała pięciu zgłoszeń celnych odzieży używanej, sortowanej i dezynfekowanej, importowanej z [...], deklarując kwotę długu celnego obliczoną z zastosowaniem stawki celnej obniżonej na podstawie deklaracji eksportera o preferencyjnym pochodzeniu towaru z Unii Europejskiej. Towar objęto procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym zgodnie z wnioskiem. Ze względu na powstałe wątpliwości odnoszące się do dowodów pochodzenia w/w towaru, polskie władze celne zwróciły się do [...] władz celnych o przeprowadzenie weryfikacji deklaracji [...] eksportera zamieszczonych na fakturach o pochodzeniu odzieży z Unii Europejskiej. Władze celne [...] nie udzieliły odpowiedzi na zapytanie polskich organów celnych.

W tej sytuacji Dyrektor Urzędu Celnego, kierując się dyspozycja art. 32 ust. 6 Protokołu nr 4 Układu Europejskiego, stanowiącego że w przypadku braku odpowiedzi w terminie 10 miesięcy od dnia złożenia wniosku o dokonanie weryfikacji dowodów pochodzenia towaru, władze wnioskujące odmawiają wszelkich preferencji w przypadku istnienia uzasadnionych wątpliwości, postanowieniem z dnia [...] o nr [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie tych (5) zgłoszeń celnych w celu ustalenia prawidłowości zastosowanych stawek celnych, a następnie decyzją z dnia [...] nr [...] uznał te zgłoszenia celne za nieprawidłowe i ponownie określił kwotę długu celnego, przyjmując do jej wymiaru stawkę celną konwencyjną w wysokości 21,4 % wartości celnej towaru. Decyzja ta została doręczona stronie postępowania w dniu [...].

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Urzędu Celnego stwierdził, że strona przedstawiła w postępowaniu świadectwa pochodzenia towaru, co stanowiło podstawę do zastosowania stawek celnych konwencyjnych w wysokości 21,4% , a nie stawek celnych autonomicznych, lecz wobec istnienia w sprawie uzasadnionych wątpliwości co do zasadności przyznania preferencji z tytułu pochodzenia towaru z Unii Europejskiej i braku odpowiedzi władz celnych eksportera co do dowodów pochodzenia towaru, organ celny odmówił wszelkich preferencji wynikających z uznania pochodzenia towarów z Unii Europejskiej, w rozumieniu Protokołu nr 4 Układu Europejskiego.

Od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego pełnomocnicy A.B. wnieśli odwołanie zarzucając wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. art. 121, 123, 178 § 3, 188 i 192 Ordynacji podatkowej polegającym na pozbawieniu strony prawa do obrony i uniemożliwienie stronie udziału w postępowaniu, naruszenie przepisu § 1 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych, wynikające z domagania się od strony odsetek wyrównawczych, mimo iż zaniżenie kwoty długu celnego nie nastąpiło z jej winy i woli, obrazę art. 139 § 1 i art. 140 Ordynacji podatkowej, wynikające z prowadzenia postępowania w okresie dłuższym niż miesiąc od dnia wszczęcia postępowania i niezawiadomienia strony o przyczynach niedotrzymania terminu miesięcznego oraz niewskazania nowego terminu zakończenia postępowania, a także obrazę art. 65 § 5 Kodeksu celnego wobec wydana decyzji po upływie 3 lat od przyjęcia jednego ze zgłoszeń celnych, tj. SAD-u z dnia [...], podnosząc w uzasadnieniu m.in., że odwołująca się sprowadziła odzież używaną za pośrednictwem wyspecjalizowanych przedstawicieli agencji celnej, która to agencja powinna ponosić odpowiedzialność za powstały dług celny.

W postępowaniu odwoławczym, toczącym się przed Dyrektorem Izby Celnej, pełnomocnicy A.B. złożyli wniosek o dopuszczenie dowodu z akt kontrolnych Urzędu Celnego w A. na okoliczność pochodzenia sprowadzonych towarów oraz dowodu z zeznań świadka B.B. i wezwanie do udziału w sprawie agencji celnej, która przedstawiła towar do odprawy celnej.

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej odmówił przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów, uznając iż dowody te nie stanowiłyby podstawy do zastosowania w sprawie stawek innych niż konwencyjne, a takie zostały zastosowane przez organ I instancji, a ponadto organ ten odmówił wezwania do udziału w sprawie agencji celnej, gdyż z treści pełnomocnictwa wynika, że agencji udzielono przedstawicielstwa bezpośredniego, co wskazuje że agencja działała w sprawie w imieniu i na rzecz A.B., a to oznacza, że konsekwencje czynności podjętych przez agencję ponosi importer, na rzecz którego agencja dokonała zgłoszeń celnych.

W wyniku rozpoznania odwołania, decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zgłoszenia celnego SAD z dnia [...] i umorzył w tej części postępowanie, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...] nr [...].

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że wobec doręczenia stronie decyzji organu I instancji w dniu [...] tj. po upływie 3 lat od przyjęcia zgłoszenia celnego SAD z dnia [...] na podstawie art. 65 § 5 Kodeksu celnego, należało w tej części zaskarżoną decyzję uchylić i postępowanie umorzyć, natomiast w pozostałej części decyzję należało utrzymać w mocy, bowiem status pochodzenia, zgłoszonej przez skarżącą do dopuszczenia do obrotu odzieży, według obniżonych, preferencyjnych stawek celnych, nie uprawniał strony do zastosowania preferencyjnych stawek, wynikających z Protokołu nr 4 Układu Europejskiego.

Organ odwoławczy, dalej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stwierdził że przy dokonywaniu oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego należało uwzględnić, iż towary podlegające przywozowi na polski obszar celny mogą być klasyfikowane, ze względu na ich pochodzenie, jako:

1/ towary posiadające status preferencyjnego pochodzenia, wynikający z podpisanych przez Polskę umów o Wolnym Handlu, w tym status preferencyjnego pochodzenia wynikający z Układu Europejskiego, zamienionego porozumieniem między Rzeczpospolitą Polską, a Wspólnotami Europejskimi, podpisanym w Brukseli w dniu 24 czerwca1997r.,

- status preferencyjnego pochodzenia towaru z Unii Europejskiej uprawnia do zastosowania wobec towaru obniżonej stawki celnej (w przedmiotowej sprawie zgodnie z przepisem ust. 5 pkt a części "A" Postanowień wstępnych Taryfy celnej, stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 158, poz.1036 z późn. zm.); dla tych zgłoszeń celnych obniżona stawka celna dla odzieży używanej z Unii Europejskiej wynosi 0% wartości celnej towarów,

- status preferencyjnego pochodzenia z krajów rozwijających się i najmniej rozwiniętych wynikający z ust. 4 części A Postanowień wstępnych Taryfy Celnej oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 października 1997r. w sprawie określania reguł ustalania preferencyjnego pochodzenia towarów oraz sposobu jego dokumentowania; dowodem preferencyjnego pochodzenia towarów uprawnionych do stawki DEV lub LDC jest świadectwo pochodzenia- Formularz "A".

2/ towary posiadające status niepreferencyjnego pochodzenia uprawniający do zastosowania stawki celnej konwencyjnej lub autonomicznej; w przypadku odzieży używanej, która jest objęta sekcją XI Taryfy celnej i została wymieniona w Wykazie nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. Nr Nr 130, poz. 851); jej niepreferencyjne pochodzenie uprawniające do zastosowania stawki celnej konwencyjnej, która jest niższa od autonomicznej, musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, w przypadku, gdy pochodzenie odzieży nie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia określonym w § 11 ust 1 i 3 oraz § 13 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r., lecz stwierdzone zostało w inny sposób, status niepreferencyjnego pochodzenia uprawnia jedynie do zastosowania autonomicznej stawki celnej

3/ towary nieznanego pochodzenia, to znaczy towary, których kraj pochodzenia nie został ustalony; w takim wypadku, wobec zgłaszanych towarów konieczne jest zastosowanie stawki autonomicznej podwyższonej o 100% lub stawki konwencyjnej podwyższonej o 100 %,jeżeli jest wyższa od autonomicznej.

W toku kontroli postimportowej organ celny, który uzyskał negatywne wyniki weryfikacji, w tym także nie uzyskał odpowiedzi na zapytanie, ustala właściwe stawki celne na towary, które zostały dopuszczone do obrotu na polskim obszarze celnym z zastosowaniem obniżonych stawek celnych określonych dla towarów mających status pochodzących z Unii Europejskiej, podczas gdy zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, status ten im nie przysługiwał.

Stosownie do treści § 11 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, pochodzenie towarów wymienionych w wykazie nr 3 musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Rozporządzenie to dotyczy dokumentowania pochodzenia towarów dla celów niepreferencyjnych, a więc towarów dopuszczanych do obrotu na polskim obszarze celnym nie na mocy przepisów umów międzynarodowych lecz na zasadach ogólnych.

Odzież używana, stanowiąca przedmiot obrotu towarowego z zagranicą w niniejszej sprawie, jako objęta sekcją XI Taryfy została wymieniona w wykazie nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. i, zgodnie ze wskazanym wyżej przepisem § 11 ust.1, jej pochodzenie dla zastosowania konwencyjnej stawki celnej musiało być udokumentowane świadectwem pochodzenia, a ponieważ strona przedłożyła do akt sprawy świadectwa niepreferencyjnego pochodzenia towarów nr [...] organ celny I instancji uwzględnił je jako dokument uprawniający do zastosowania konwencyjnych stawek celnych.

Odnosząc się do dalszych zarzutów podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy stwierdził, że zarzut polegającym na pozbawieniu strony prawa do obrony i uniemożliwienie stronie udziału w postępowaniu nie jest uzasadniony, bowiem organ celny, dążąc do szczegółowego wyjaśnienia wszelkich aspektów sprawy, przeprowadził dodatkowe postępowanie, w trakcie którego ustalił, iż wnioskowane przez stronę, jako dowody w sprawie, dokumenty T2 wystawione przez zagraniczne władze celne, mogące stanowić jedynie podstawę do zastosowanie stawki celnej autonomicznej, nie znajdują się w archiwum Oddziału Celnego w K., ani też w archiwum Urzędu Celnego. Nie możliwe było zatem dopuszczenie dokumentów T2 jako dowodów w sprawie.

Odnosząc się zaś wniosku strony o doręczenie odpisów akt sprawy, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że pismem z dnia [...] wyjaśniono stronie, iż - zgodnie z treścią art. 178 §3 Ordynacji podatkowej - strona może żądać uwierzytelnienia kopii akt sprawy, jeżeli jest to uzasadnione jej ważnym interesem, ale - mając na uwadze treść art.178 §2 Ordynacji podatkowej - strona może tego dokonać wyłącznie w lokalu organu podatkowego w obecności pracownika tego organu. Organ celny poinformował stronę o miejscu, w którym znajdują się akta sprawy i o możliwości zapoznania się z nimi i wyjaśnił, że skoro strona, na podstawie art. 178 §3 Ordynacji podatkowej, nie uzasadniła jaki ważny interes miałby przemawiać za koniecznością przesłania żądanych dokumentów, nie uczyniono tego.

Zarzut uniemożliwienia pełnomocnikowi uczestnictwa w toczącym się postępowaniu. organ odwoławczy całkowicie bezzasadny, bowiem strona w trakcie postępowania przed organem I instancji nie zgłosiła udziału pełnomocnika. Pełnomocnictwo do reprezentowania strony przez radców prawnych M.M. i C.C. zostało przedłożone dopiero wraz z odwołaniem, na tym więc etapie organ celny je uwzględnił.

Także zarzut pominięcia jako strony postępowania i dłużnika celnego wyspecjalizowanej agencji celnej, która to agencja przedstawiła towar do odprawy celnej, organ II instancji uznał za chybiony i wyjaśnił, że strona za pośrednictwem Agencji Celnej "B" Sp. z o.o. w A., Przejście Graniczne, [...], wprowadziła towar na polski obszar celny, a - zgodnie z treścią art. 253 § 1 pkt 1 i § 2 pkt 1 Kodeksu celnego - przedstawicielstwo bezpośrednie polega na tym, że agencja celna działa w imieniu i na rzecz innej osoby, i ponieważ wszelkie podejmowane przez agencję celną działania wykonywane były w tej sprawie w imieniu A.B. i na jej rzecz, to czynności organu celnego nie odnosiły się do agencji celnej, lecz do strony postępowania - A.B. i dotyczyły jej interesu prawnego.

Zarzut niezgodnego z prawem naliczenia przez organ I instancji odsetek wyrównawczych Dyrektor Izby Celnej uznał za zupełnie bezpodstawny, gdyż z analizy treści decyzji wydanej przez organ I instancji nie wynika, że od należności celnych zostały naliczone odsetki wyrównawcze.

Organ odwoławczy, przedstawiając także w zaskarżonej decyzji szczegółowe wyliczenie czasu trwania poszczególnych czynności, wyjaśnił stronie iż w sprawie nie doszło do przewlekłości postępowania i, że stronie zapewniono możliwość zapoznania się w terminie 3-dniowym z aktami sprawy.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie na decyzję z dnia [...] nr [...] Dyrektora Izby Celnej wnieśli pełnomocnicy skarżącej podnosząc w niej zarzuty:

1/ naruszenia przepisu art.121 Ordynacji podatkowej poprzez pogwałcenie podstawowych praw obywateli i przypisanie stronie błędów, które popełnili funkcjonariusze organów celnych, co spowodowało utratę zaufania do organów celnych,

2/ obrazę art.123 Ordynacji podatkowej przez całkowite pozbawienie strony możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz brak podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy,

3/ obrazę art.178 § 3 Ordynacji podatkowej przez niewydanie skarżącej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów dokumentów,

4/ obrazę art. 188 Ordynacji podatkowej przez odmowę uwzględnienia wniosków dowodowych strony,

5/ obrazę art. 192 Ordynacji podatkowej przez pozbawienie strony możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów oraz wydanie decyzji przez organ II instancji po upływie 3 lat od dnia powstania długu celnego.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Pismem z dnia [...] pełnomocnicy skarżącej ponowili zarzut wydania przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji po upływie 3-letniego terminu przedawnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, właściwy do rozpoznania skargi z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona, nie ma bowiem podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z prawem.

Organ celny na mocy art. 83 Kodeksu celnego był uprawniony w przedmiotowej sprawie do przeprowadzenia kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru (kontrola postimportowa), a ponadto podjęcie czynności kontrolnych przez organ nie wymagało wszczęcia postępowania, bowiem dopiero w razie ustalenia, że zgłoszenie celne oparte było o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ celny podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę wynik postępowania weryfikacyjnego, tzn. wszczyna i przeprowadza postępowanie celne, a następnie wydaje decyzję na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego przed upływem 3 lat od przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 65 § 5).

W rozpatrywanej sprawie powołane wyżej przepisy nie zostały naruszone, jak również Sąd nie stwierdził naruszenia innych wskazanych w skardze przepisów prawa.

Podstawą wnioskowanej przez importera w zgłoszeniach celnych obniżonej stawki celnej były reguły preferencyjnego pochodzenia towaru określone w postanowieniach Układu Europejskiego będącego umową międzynarodową, ratyfikowaną i ogłoszoną w Dzienniku Ustaw Nr 11 z 1994 r., pod poz. 38, oraz stanowiący integralną część Układu Europejskiego Protokół Nr 4, zmieniony Porozumieniem podpisanym w Brukseli dnia 24 czerwca 1997r. ( Dz. U. z 1997r. Nr 104, poz. 662 ).

Układ Europejski należy do kategorii umów międzynarodowych, o których mowa jest w art. 241 ust.1 Konstytucji i ma zagwarantowane pierwszeństwo stosowania przed przepisami prawa krajowego z mocy art. 91 Konstytucji. Pierwszeństwo w stosowaniu przepisów prawa, do których zalicza się umowy międzynarodowe, wynika także z następujących przepisów Kodeksu celnego: art. 2 § 2, art.13 § 3 pkt 4 i § 4, art. 20 § 1 i 2. Oznacza to, że w odniesieniu do przywozu z zagranicy towarów pochodzących z Unii Europejskiej, wnioskowanych do obniżonej stawki celnej, prawo krajowe stosuje się w ograniczonym zakresie, z wyłączeniem tej części postępowania, która dotyczy spełnienia warunków uzyskiwania pochodzenia dla korzystania z omawianej preferencji celnej oraz sposobu dokumentowania tego pochodzenia.

Art. 32 Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego przewiduje, że w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do autentyczności dokumentów, statusu pochodzenia towaru lub spełnienia innych wymogów Protokołu, władze celnej kraju importu zwracają się o weryfikację, której dokonują władze celne kraju eksportu, a następnie informują wnioskodawcę o wynikach weryfikacji, jednakże art. 32 ust. 6 Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego stanowi, że jeżeli w przypadkach uzasadnionej wątpliwości, brak jest odpowiedzi w ciągu 10 miesięcy od dnia złożenia wniosku o dokonanie sprawdzenia albo, jeżeli odpowiedź nie zawiera wystarczających informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia produktów, to władze wnioskujące o weryfikację odmawiają, jeśli nie zaistnieją wyjątkowe okoliczności, wszelkich preferencji.

W sprawie będącej przedmiotem orzekania Prezes Głównego Urzędu Ceł pismem z dnia [...] o nr [...] wystąpił do [...] służb celnych z wnioskiem o weryfikację deklaracji eksportera zawartych na rachunkach o pochodzeniu towarów z Unii Europejskiej w rozumieniu Protokołu nr 4 Układu Europejskiego, będących załącznikami do zgłoszeń celnych, jednakże niemieckie władze celne nie udzieliły odpowiedzi na ten wniosek w terminie 10 miesięcy.

W tej sytuacji polskie organy celne zasadnie odmówiły importerowi zastosowania preferencji wiążących się z faktem zamieszczenia na fakturach przez eksportera deklaracji o pochodzenia towaru z Unii Europejskiej w rozumieniu Protokołu nr 4 Układu Europejskiego, tj. zastosowania 0 % stawki celnej.

Odmawiając zastosowania wskazanych preferencji, organy celne - opierając się na przedstawionych przez stronę świadectwach pochodzenia towaru - prawidłowo zakwalifikowały sprowadzony przez stronę towar do grupy towarów posiadających status niepreferencyjnego pochodzenia uprawniający do zastosowania stawki celnej konwencyjnej w wysokości 21,4% wartości celnej towaru na podstawie przepisów części A postanowień wstępnych Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 158, poz. 1036).

Nieuzasadniony jest podniesiony w skardze zarzut nieuznania przez organy celne, jako strony postępowania i dłużnika celnego, agencji celnej, (która powinna była uczestniczyć w postępowaniu). W aktach sprawy (k-3, 11 ,20, 29, ) znajduje się upoważnienie strony skarżącej do działania w formie przedstawicielstwa bezpośredniego wystawione Agencji Celnej "A" Sp. z o.o. w B., Przejście Graniczne, [...]. Zgodnie z treścią art. 253 § 1 pkt 1 w związku z art. 254 § 4 Kodeksu celnego w przypadku ustanowienia przedstawicielstwa bezpośredniego, tj. gdy przedstawiciel działa w imieniu i na rzecz innej osoby, czynności dokonane przez przedstawiciela w granicach upoważnienia pociągają za sobą skutki bezpośrednio dla osoby, która ustanowiła przedstawiciela. Tak więc, stroną postępowania i podmiotem zobowiązanym do uiszczenia powstałego długu celnego w przedmiotowej sprawie jest skarżąca, a nie agencja celna, działająca w sprawie jako przedstawiciel bezpośredni.

Również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania (art. art. 121,123, 178 § 3, 188 i 192 Ordynacji podatkowej) wynikające z pozbawienia strony możliwości zapoznania się z aktami sprawy, otrzymania odpisów dokumentów, nieprzeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę oraz uniemożliwienie wypowiedzenia się w sprawie co do zebranych dowodów, a także niewyjaśnienie stanu faktycznego, nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy.

Postanowieniem z dnia [...] o nr [...], doręczonym skarżącej [...], Urząd Celny wszczął z urzędu postępowanie weryfikacyjne dotyczące wprowadzonej przez skarżącą na polski obszar celny odzieży używanej na podstawie 5 zgłoszeń celnych SAD, wystawionych w okresie od 8 kwietnia 1999 r. do 20 maja 1999 r. Z treści tego postanowienia wynika, iż wobec braku potwierdzenia przez [...] służby celne preferencyjnego pochodzenia towaru, wszczęto postępowanie w celu ustalenia właściwej stawki celnej i określenia kwoty długu celnego. Skarżącą poinformowano, iż powinna przedłożyć organowi świadectwo pochodzenia towaru celem ustalenia niepreferencyjnego pochodzenia towaru (w celu zastosowania stawek konwencyjnych lub też autonomicznych). Jednocześnie organ pouczył stronę, iż akta postępowania znajdują się w Urzędzie Celnym i można się z nimi zapoznać w siedzibie organu w godzinach urzędowania (od poniedziałku do piątku w godz. 8.00-14.00). Pismem z dnia [...] skarżąca wystąpiła do Urzędu Celnego z wnioskiem o dopuszczenie dowodu z dokumentów T 2 wystawionych przez Urząd Celny w D. na okoliczność potwierdzenia kraju pochodzenia towarów oraz złożyła wniosek o "doręczenie jej uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, tj. [...] dokumentów weryfikacji", natomiast w dniu [...] skarżąca przesłała organowi celnemu oryginały świadectw pochodzenia towarów. Odpowiadając na wniosek skarżącej z dnia [...] organ celny I instancji pismem z dnia [...] poinformował ją, że stosownie do treści art. 178 § 3 Ordynacji podatkowej, strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, jeżeli jest to uzasadnione jej ważnym interesem oraz, że czynność zapoznania się z aktami może mieć miejsce wyłącznie w lokalu organu podatkowego. Ponadto, organ poinformował stronę, że wnioskowany dowód z dokumentów T 2 może stanowić podstawę tylko do zastosowania stawki celnej autonomicznej ( wyższej od konwencyjnej). Postanowieniem z dnia [...] organ I instancji wyznaczył stronie 3-dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, które to postanowienie skarżąca otrzymała w dniu [...] tak więc termin 3-dniowy upłynął w dniu [...] (poniedziałek). Po tym terminie, w dniu [...] Urząd Celny wydał decyzję administracyjną. W tym samym dniu do tego Urzędu wpłynął wniosek skarżącej o wyznaczenie nowego terminu na zapoznanie się z aktami sprawy z powodu przebywania na zwolnieniu lekarskim w okresie od [...].

Z przedstawionych wyżej okoliczności jednoznacznie wynika, iż organ podatkowy I instancji udzielił skarżącej pełnej informacji o przysługujących jej uprawnieniach i umożliwił przedstawienie dowodów w sprawie, które zezwoliły na zastosowanie do sprowadzonych przez skarżącą towarów stawek celnych konwencyjnych (korzystniejszych dla skarżącej niż stawek autonomicznych), a ponadto, że organ ten zapewnił stronie, w granicach obowiązującego prawa, możliwość zapoznania się z aktami sprawy. Również zarzut skarżącej niedoręczenia jej odpisów z "[...] dokumentów weryfikacji", uznać należy za nieuprawniony, bowiem, po pierwsze - takich dokumentów w aktach sprawy nie było, gdyż niemieckie organy celne nie udzieliły w terminie 10 miesięcy odpowiedzi na zapytanie polskich organów celnych, a po drugie - skarżąca nie uzasadniła w żaden sposób swojego ważnego interesu w otrzymaniu żądanych odpisów, gdy tymczasem przepis art. 178 § 3 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r.) taki warunek przewidywał.

Odnosząc się do treści pisma pełnomocników skarżącej z dnia [...] i zarzutu wydania zaskarżonej decyzji ostatecznej po upływie 3-letniego terminu przedawnienia stwierdzić należy, że z treści art. 65 § 5 w związku z § 4 Kodeksu celnego wynika, że decyzja organu celnego o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe nie może zostać wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. Wprawdzie postępowanie celne, jak każde postępowanie administracyjne, jest postępowaniem dwuinstancyjnym, którego istotą jest dwukrotne rozpoznanie i rozstrzyganie tej samej sprawy, raz przez organ celny I instancji i powtórnie - w razie wniesienia odwołania - przez organ odwoławczy, to jednak, zarówno wykładnia językowa, jak i wykładnia celowościowa tego przepisu, prowadzą do wniosku, że 3-letni termin do wydania decyzji weryfikującej zgłoszenie celne odnosi się wyłącznie do decyzji organu celnego I instancji. Wydanie takiej decyzji nastąpić bowiem może nie tylko w wyniku postępowania wszczętego przez organ z urzędu, ale również na wniosek strony, przyjęcie zatem tezy, że 3-letni termin do wydania decyzji odnosi się również do decyzji organu odwoławczego, prowadziłoby do sytuacji, w której strona na skutek dalszego upływu czasu (np. wobec przewlekłości postępowania odwoławczego) pozbawiona zostałaby możliwości skutecznej kontroli odwoławczej niekorzystnej dla siebie decyzji organu celnego I instancji podjętej przez upływem tego okresu. Jakkolwiek zakreślenie 3-letniego terminu do wydania decyzji weryfikującej przyjęte zgłoszenie celne ma niewątpliwie na celu usunięcia stanu niepewności, wynikającego z samej możliwości skorygowania takiego zgłoszenia, to jednak cel ten osiągnięty już zostaje przez wydanie decyzji organu celnego I instancji, zaś pozostawanie w tym stanie nadal w wyniku złożenia odwołania jest konsekwencją swobodnego wyboru strony, niegodzącej się z tym rozstrzygnięciem.

Reasumując, uznać należy, że w rozpatrywanej sprawie organy celne zasadnie uznały wymienione w zaskarżonej decyzji zgłoszenia celne za nieprawidłowe i odmówiły zastosowania obniżonej stawki celnej.

Zarzucane naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i procesowego, w sprawie nie występuje, wobec czego skarga, jako nieuzasadniona, podlega oddaleniu na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 /.