Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 810/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2492
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 3, art. 134 § 1, art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 262, art. 263, art. 264
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 22 lutego 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. Ś., Z. S. i A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 22 września 2022 roku nr KO.434.16.2022 w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 22 września 2022 r. nr KO.434.16.2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim (dalej: SKO), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), dalej k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia D. Ś., Z. S. i A. S. na postanowienie Wójta Gminy [...] z 26 lipca 2022 r. znak RIK.6830.1.2021 ustalające koszty postępowania rozgraniczeniowego w kwocie 7380 zł, dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości położonych w obrębie [...], gmina [...], tj. nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów nr działki [...], stanowiącej własność Gminy [...], z nieruchomością oznaczoną nr działki [...], stanowiącą własność A. i Z. S. oraz z nieruchomością oznaczoną nr działki [...], stanowiącą własność D. Ś. i zobowiązujące do uiszczenia ww. kosztów Gminę [...] w kwocie 3690 zł, D. Ś. w kwocie 1845 zł oraz Z. S. i A. S. w kwotach po 922,50 zł, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu wydanego orzeczenia SKO ustaliło, że postanowieniem z 21 lutego 2022 r. znak: RIK.6830.1.2021 Wójt Gminy [...] ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego w wysokości 7380 zł, na które w całości składa się wynagrodzenie geodety, dokonującego czynności ustalenia przebiegu granicy między nieruchomością oznaczoną nr działki [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...], stanowiącą własność Gminy [...], z nieruchomością oznaczoną nr działki [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...], stanowiącą własność A. i Z. S. oraz z nieruchomością oznaczoną nr działki [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] stanowiącą własność D. Ś.. Do poniesienia ustalonych kosztów zobowiązani zostali: Gmina [...] w kwocie 3690 zł, D. Ś. w kwocie 1845 zł, Z. S. w kwocie 922,50 zł, A. S. w kwocie 922,50 zł. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż decyzją z 21 lutego 2022 r. Wójt Gminy [...] orzekł o rozgraniczeniu ww. nieruchomości. Organ wskazał, że koszty postępowania rozgraniczeniowego obejmowały wyłącznie wynagrodzenie upoważnionego geodety, które wyniosło 7380 zł brutto.

Na powyższe postanowienie zażalenie wnieśli D. Ś., Z. S. i A. S.. W uzasadnieniu zażalenia skarżący zarzucili naruszenie art. 7, art. 77, art. 8, art. 262 § 1 pkt 2 i art. 264 § 1 k.p.a. i wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez obciążenie wyłącznie Gminy [...] kosztami prowadzonego postępowania rozgraniczeniowego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zdaniem skarżących, organ I instancji ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie określają zasad podziału kosztów pomiędzy uczestników postępowania i nie uzasadniając odpowiednio swojego stanowiska połową z nich obciążył Gminę [...], zaś połowę rozdzielił pomiędzy pozostałe strony postępowania. Ponadto całością kosztów postępowania rozgraniczeniowego powinna zostać obciążona Gmina [...], albowiem konieczność rozgraniczenia wyniknęła w związku z zamiarem realizacji przez Gminę [...] inwestycji polegającej na rozbudowie drogi gminnej oznaczonej jako działka nr [...], która sąsiaduje z działkami A. i Z. S. oraz D. Ś.. Zdaniem skarżących Gmina [...] realizująca inwestycję drogową, w sytuacji gdy działki skarżących graniczą z drogą gminną, w sposób niebudzący wątpliwości powinna była dokonać rozgraniczenia i ponieść koszty tych czynności w całości, jeszcze przed procesem wykonawczym, co najmniej na etapie projektowania inwestycji. Obciążenie kosztami postępowania skarżących, wobec sporu granicznego trwającego od 2006 r., jest sprzeczne z prawem i niesprawiedliwe.

Nie znajdując podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonego postanowienia, organ I instancji przekazał zażalenia do rozpatrzenia SKO. W odniesieniu do stawianych zarzutów organ I instancji wyjaśnił, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na wniosek skarżących, którzy domagali się rozgraniczenia działek będących ich własnością z działką stanowiącą własność Gminy [...]. W uzasadnieniu wniosku wskazali, że granice nieruchomości są sporne i że inwestor lub jego wykonawca dokonał naruszenia prawa własności poprzez zniszczenie oraz przesunięcie znaków granicznych rozgraniczających działkę nr [...] z ich działkami. Powyższe dowodzi, że postępowanie rozgraniczeniowe nie zostało wszczęte wyłącznie w interesie Gminy [...]. Zdaniem Wójta Gminy [...] nie zachodziła konieczność rozgraniczenia nieruchomości w związku z zamiarem realizacji przez Gminę [...] inwestycji polegającej na rozbudowie drogi nr [...], gdyż wbrew twierdzeniom skarżących Gmina [...] nie realizuje żadnej inwestycji graniczącej z działkami wnioskodawców, w toku której doszłoby do naruszenia granic nieruchomości. Gmina [...] nie miała zatem ustawowego obowiązku wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego w niniejszej sprawie z urzędu, podobnie nie miała obowiązku ponoszenia z urzędu kosztów wynagrodzenia geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym. Koszty prowadzonego postępowania powinni zatem ponieść wszyscy współwłaściciele graniczących nieruchomości, a nie wyłącznie jeden - w tym wypadku Gmina [...], jak chcą tego skarżący. Obciążanie wyłącznie Gminy [...] kosztami postępowania wszczętego na wniosek skarżących, nie tylko że nie znajduje oparcia w przepisach obowiązującego prawa, ale byłoby też sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i zasadami dyscypliny finansów publicznych. Zdaniem organu I instancji, nieakceptowalna jest bowiem sytuacja, w której gmina miałaby z pieniędzy publicznych finansować postępowanie rozgraniczeniowe wszczęte w interesie i na wniosek konkretnych wnioskodawców, w którym to postępowaniu gmina jest stroną wyłącznie z uwagi na fakt, że jej nieruchomość graniczy z działkami wnioskodawców. Ostatecznie organ I instancji wskazał, że Gmina [...] i tak przejęła na siebie większą część kosztów prowadzonego postępowania, albowiem zgodnie z regułami opisanymi powyżej, mogłaby partycypować wyłącznie w 1/3 kosztów, a nie w połowie, jak przyjęto w zaskarżonym postanowieniu.

Postanowieniem z 27 maja 2022 r. SKO, po rozpatrzeniu zażalenia D. Ś., Z. S. i A. S., uchyliło w całości ww. postanowienie Wójta Gminy [...] z 21 lutego 2022 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu zapadłego rozstrzygnięcia SKO podniosło, iż Wójt Gminy [...] uchybił obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy polegającego na nieustaleniu, czy łączne koszty rozgraniczenia wykazane w fakturze VAT z 22 grudnia 2021 r. i umowie z 23 sierpnia 2021 r., do których uiszczenia zobowiązano strony postępowania odpowiadają kosztom faktycznie poniesionym przez geodetę w toku przeprowadzonych czynności rozgraniczeniowych. Wyjaśnienie tych wątpliwości przez organ powinno nastąpić poprzez pozyskanie do akt sprawy, np. kosztorysu powykonawczego z robót przedstawionych przez wykonawcę. Ostatecznie w ocenie SKO organ I instancji nie wyjaśnił dostatecznie przyjętego rozdziału kosztów na poszczególne strony.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy postanowieniem z 26 lipca 2022 r. Wójt Gminy [...] ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego między nieruchomością oznaczoną nr działki [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...], stanowiącą własność Gminy [...], z nieruchomością oznaczoną nr działki nr [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...], stanowiącą własność A. i Z. S. oraz z nieruchomością oznaczoną nr działki [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...], stanowiącą własność D. Ś., w wysokości 7380 zł. Do poniesienia ustalonych kosztów zobowiązani zostali: Gmina [...] w kwocie 3690 zł, D. Ś. w kwocie 1845 zł, Z. S. w kwocie 922,50 zł, A. S. w kwocie 922,50 zł. Organ I instancji wyjaśnił, że postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte na wniosek uczestników postępowania, tj. A. i Z. S. oraz D. Ś., kwestionujących dotychczasowy przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...],[...] i [...]. Organ podkreślił, że wbrew ich twierdzeniom, skoro zakwestionowali przebieg granicy, to istnieje spór graniczny, uzasadniający wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego. A sam udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że toczy się ono w interesie każdej ze stron postępowania, zatem postępowanie rozgraniczeniowe toczyło się w interesie właścicieli powyższych nieruchomości, których granica stała się sporna. Następnie organ podkreślił, że szerszego rozważenia wymaga kwestia ustalenia wysokości kosztów przeprowadzonego postępowania, zasadności ich poniesienia oraz wysokości, w jakiej każdy z właścicieli sąsiadujących nieruchomości zostanie nimi obciążony. W przedmiotowej sprawie jedynym kosztem podlegającym rozliczeniu na zasadzie art. 262 k.p.a. jest koszt wynagrodzenia geodety w wysokości 7380 zł, którego oferta była ofertą najkorzystniejszą cenowo spośród wszystkich przedstawionych w ramach konkursu ofert. Realizując wytyczne SKO, organ I instancji zwrócił się do geodety o dokonanie rozliczenia poniesionych kosztów wykazanych w fakturze VAT i przedłożenie stosownego dokumentu do organu. W odpowiedzi na wezwanie organu geodeta przekazał kosztorys powykonawczy do faktury VAT, obejmujący zestawienie wykonanych prac przy dokonaniu rozgraniczenia nieruchomości stanowiących działki geodezyjne nr [...],[...] i [...]. Biegły geodeta wyjaśnił, że czynności odbyły się dwukrotnie i czas ich trwania przekroczył zakładane normy, czego w kosztorysie nie uwzględniono. Celem zachowania kwoty usługi na poziomie złożonej oferty biegły zdecydował się zastosować odpowiedni rabat kwotowy. W dalszej części uzasadnienia organ I instancji omówił przepisy regulujące zasady ustalenia wynagrodzenia biegłego, wskazując, że koszt wynagrodzenia biegłego z dziedziny geodezji i kartografii należało ustalić na zasadach regulujących wysokość wynagrodzenia biegłego zawartych w art. 89 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, tj. zasadach opisanych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu dokumentowania wydatków niezbędnych do wydania opinii w postępowaniu cywilnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 989). Analizując przedłożony kosztorys powykonawczy do faktury VAT oraz porównując go ze znajdującą się w aktach sprawy dokumentacją geodezyjno-prawną, organ stwierdził, że geodeta wykonał wszystkie czynności wskazane w kosztorysie powykonawczym. Świadczy o tym przede wszystkim dokumentacja załączona przez biegłego, zwrotne potwierdzenia odbioru korespondencji wysłanej przez biegłego do stron, dokumentacja uzyskana od Starostwa [...] w P., jak również znajdujące się w aktach sprawy protokoły z badania ksiąg wieczystych rozgraniczanych nieruchomości. Zdaniem organu I instancji do uzasadnionych kosztów niezbędnych do sporządzenia dokumentacji geodezyjnej należy również zaliczyć koszty wydruków materiałów biurowych, zakupu i transportu graniczników wykorzystanych do utrwalenia granic czy też koszty transportu biegłego na miejsce czynności geodezyjnych. Łączny czas poświęcony na sporządzenie dokumentacji geodezyjnej wyniósł 97 godzin i biorąc pod uwagę zakres wykonanych przez biegłego czynności, ich czasochłonność z rozbiciem na poszczególne czynności, stopień skomplikowania sprawy związany głównie z koniecznością zapoznania się z poprzednią dokumentacją geodezyjną sporządzoną przez dr inż. K. H., organ uznał, że czas przeznaczony na wykonanie dokumentacji geodezyjnej nie jest wygórowany i mieści się w rozsądnych normach czasowych niezbędnych do sporządzenia opinii. Tym samym organ nie znalazł podstaw do wykluczenia którejkolwiek z czynności wykonanych przez biegłego wskazanych w kosztorysie powykonawczym jako czynności zbędnej czy też nie mającej miejsca w rzeczywistości. W kwestii wysokości stawki przyjętej przez biegłego do ustalenia wartości godziny pracy, organ I instancji stwierdził, że stawka przyjęta przez biegłego odpowiada wszystkim obowiązującym kryteriom, a także jest odpowiednia, zważywszy na aktualne ceny usług geodezyjnych. Ostatecznie, odnosząc się do sposobu rozdziału kosztów pomiędzy stronami postępowania, Wójt Gminy [...] uznał, że wszystkie strony są w równym stopniu zainteresowane wynikiem prowadzonego postępowania, nie ma strony, która byłaby bardziej zainteresowania dokonaniem podziału niż inna ze stron. Niemniej jednak, biorąc pod uwagę fakt, że poniesienie tak znacznego wydatku przez mieszkańców gminy w obecnej sytuacji ekonomicznej, może powodować znaczny uszczerbek w sytuacji majątkowej stron, zwłaszcza osób utrzymujących się z emerytury, Gmina [...] przejęła na siebie 1/2 część powstałych kosztów.

D. Ś., Z. S. i A. S. wnieśli zażalenie na postanowienie z 26 lipca 2022 r. Zdaniem skarżących, organ w uzasadnieniu rozstrzygnięcia ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie określają zasad podziału kosztów pomiędzy uczestników postępowania i przyjął zasadę, jak wskazuje obliczenie kosztów, podziału ich w ten sposób, że połową z nich obciążył Gminę [...], zaś połowę rozdzielił pomiędzy pozostałe strony postępowania. Skarżący zarzucili, że brak uzasadnienia podziału kosztów postępowania w sposób jak wyżej, uniemożliwia odniesienie się do przyjętego przez organ algorytmu (zasady). Ponadto skarżący przyjęli, iż całością kosztów postępowania rozgraniczeniowego powinna zostać obciążona Gmina [...]albowiem konieczność rozgraniczenia wyniknęła w związku z zamiarem realizacji przez Gminę [...] inwestycji polegającej na rozbudowie drogi gminnej oznaczonej jako działka nr [...], która sąsiaduje z działkami A. i Z. S. oraz D. Ś..

Rozpatrując sprawę ponownie, SKO przytoczyło i omówiło treść art. 29, art. 30, art. 31, art. 34 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.), w skrócie: p.g.i.k., przepisy rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. nr 45 poz. 453), art. 262, art. 263, art. 264 k.p.a., a także art. 152, art. 153 k.c.

SKO wyjaśniło, że ustalone przez organ I instancji koszty postępowania w wysokości 7380 zł w całości obejmują wynagrodzenie upoważnionego geodety zgodnie z umową z 23 sierpnia 2021 r. Organ I instancji przeprowadził postępowanie w celu wyłonienia wykonawcy, w trybie konkursu ofert. SKO zauważyło, że pierwsze postępowanie nie doprowadziło do zawarcia umowy w przedmiocie wykonania czynności rozgraniczenia nieruchomości, albowiem wybrany oferent odmówił jej podpisania. W toku drugiego postępowania oferty złożyły trzy firmy. Przy wyborze oferty organ kierował się ceną, która uwzględniała wszystkie koszty związane z realizacją zamówienia - rozgraniczenia. Zaoferowane ceny wynosiły 7380 zł (Kancelaria [...] G.K.), 11 070 zł (P. s.c. W. Ł., T. J.) i 9800 zł (G). Ostatecznie organ wybrał ofertę Kancelarii G. K., której oferta cenowa była najkorzystniejsza. Po wykonaniu czynności rozgraniczeniowych wykonawca doręczył fakturę VAT. SKO przypomniało, że w tej fakturze nie zostały wyszczególnione czynności, materiały, inne koszty, za które geodeta wystawił rachunek na kwotę 7380 zł brutto. W związku z tym organ odwoławczy zobowiązał organ I instancji do pozyskania odpowiedniego dokumentu, np. kosztorysu powykonawczego, celem ustalenia, jakie czynności rozgraniczeniowe zostały faktycznie wykonane przez biegłego. Wypełniając ww. wytyczne organ I instancji pozyskał od geodety kosztorys powykonawczy do faktury VAT, obejmujący zestawienie wykonanych prac przy rozgraniczaniu nieruchomości stanowiących działki geodezyjne nr [...],[...] i [...].

W ocenie SKO Wójt Gminy [...] prawidłowo uznał, iż czynności rozgraniczeniowe zostały wykonane zgodnie z zawartą umową. Organ I instancji dokonał kompleksowej weryfikacji kosztów pracy biegłego w oparciu o przedłożone przez niego zestawienie wykonanych czynności, wskazując, iż były one uzasadnione merytorycznie i zostały ustalone zgodne z obowiązującym w tym zakresie rozporządzeniem. Zakres wykonanych przez biegłego czynności nie budził również zastrzeżeń SKO. Jak wynika z kosztorysu powykonawczego do faktury VAT, na koszt robót obciążających Gminę [...], D. Ś., Z. S. i A. S. w łącznej kwocie 7380 zł złożyło się: zapoznanie się z aktami sprawy, dokonanie zgłoszenia pracy w PODGiK w Piotrkowie Trybunalskim, przygotowanie i nadanie wezwań na czynności rozgraniczeniowe, praca nad materiałami PODGiK - przegląd wskazanych w zgłoszeniu materiałów źródłowych, zgromadzonych w PODGiK, analiza pobranych materiałów - przygotowanie do czynności terenowych, badanie ksiąg wieczystych, uzyskanie niezbędnych danych z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, pomiar sytuacyjny i opracowanie jego wyników oraz sporządzenie mapy dla powierzchni do 0,50 ha, przeprowadzenie czynności terenowych - ustalenie granic nieruchomości, sporządzenie zapytań w sprawie RODO - GGK, przeprowadzenie ustaleń i konsultacji w sprawie RODO, sporządzenie operatu technicznego do przekazania do PODGiK, opracowanie dokumentacji dla Wójta, koszt nadania zawiadomień o czynnościach terenowych, koszt transportu, koszt wydruków i materiałów biurowych, koszt graniczników, koszt nadania dokumentacji do gminy, amortyzacja sprzętu geodezyjnego, koszt zabezpieczenia gwarancyjnego.

W ocenie SKO, organ I instancji wyjaśnił w sposób wyczerpujący podjęte rozstrzygnięcie co do zasadności i wysokości kosztów obciążających każdą ze stron postępowania rozgraniczeniowego - właścicieli rozgraniczanych nieruchomości, tj. Gminę [...], D. Ś., Z. S. i A. S.. Skarżący żadnych uwag nie wnieśli co do zasadności oraz zakresu wykonanych przez biegłego czynności. Brak jest również dowodu, iż liczba godzin czasu pracy na wykonanie czynności rozgraniczeniowych i sporządzenie dokumentacji geodezyjnej przez biegłego była "znacznie zawyżona".

Pismem z 7 lipca 2022 r. organ I instancji, stosownie do art. 10 § 1 k.p.a., zawiadomił skarżących o możliwości wypowiedzenia się w zakresie zebranych dowodów w przedmiotowym postępowaniu. W zakreślonym terminie strony nie skorzystały z przysługującego prawa.

Zdaniem SKO z art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 152 k.c. nie wynika, że wszystkie strony postępowania rozgraniczeniowego mają być obciążone kosztami tego postępowania w równych częściach. Sytuacja taka wystąpi tylko, w przypadku gdy w postępowaniu rozgraniczeniowym ustalany jest przebieg granicy między dwiema nieruchomościami (w skrajnym przypadku właściciel nieruchomości mógłby zażądać rozgraniczenia z wszystkimi nieruchomościami sąsiednimi, przynajmniej czterema, i byłoby nadużyciem prawa, gdyby poniósł tylko 1/5 kosztów takiego rozgraniczenia, zamiast połowy). W przedmiotowej sprawie SKO podzieliło stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu co do tego, że zasadne było obciążenie Gminy [...] większą częścią kosztów postępowania rozgraniczeniowego, aczkolwiek z innych powodów, aniżeli wskazane w uzasadnieniu. Zdaniem SKO ustalenie granic leżało w największym stopniu w interesie Gminy [...] - właściciela działki drogowej nr [...], a w dalszej kolejności współwłaścicieli działki nr [...] i właściciela działki nr [...], ze względu na długość granicy działki, stanowiącej własność Gminy [...] w stosunku do pozostałych działek oraz związaną z tym ilość ustanowionych przez geodetę punktów granicznych. Natomiast obciążenie przez Wójta Gminy [...] stron postępowania nadmiernymi kosztami przedmiotowego postępowania, w sytuacji gdy gmina partycypowałaby w 1/3 kosztów, a nie w połowie, zdaniem SKO, nie znajduje odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawa i takie działanie należy uznać za niedozwolone. Mając na uwadze, że koszty postępowania rozgraniczeniowego obciążają strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości (z uwagi na ich interes w postępowaniu - art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a.), według zasady wyrażonej w art. 152 k.c., a także wobec zakończenia postępowania rozgraniczeniowego na etapie administracyjnym, organ I instancji prawidłowo ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego, obciążając nimi wszystkie strony sporu.

Odnosząc się zaś do podnoszonych w zażaleniu kwestii, SKO wyjaśniło, że w postępowaniu w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego organ nie bada, czy zasadnie wszczęto i prawidłowo przeprowadzono postępowanie rozgraniczeniowe. Nie mogą być zatem przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu kwestie związane z prawidłowością wcześniejszej inwestycji drogowej oraz koniecznością przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego już na etapie projektowania inwestycji. Zdaniem SKO żądanie obciążenia Gminy [...] kosztami postępowania rozgraniczeniowego w całości jest bezpodstawne. Koszty postępowania, na które składało się wynagrodzenie biegłego geodety w kwocie 7380 zł zostały poniesione w interesie wszystkich stron tego postępowania, a więc również skarżących, gdyż rozgraniczenie nieruchomości jest zawsze skutkiem sporu właścicieli w zakresie przebiegu granic. Wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu SKO nie mogło uznać, żeby dowody zgromadzone w sprawie wskazywały na takie działanie Gminy [...], które stanowiłoby podstawę do obciążenia jej całością poniesionych kosztów, a co za tym idzie do odstąpienia od zasady proporcjonalnego obciążenia właścicieli sąsiadujących ze sobą nieruchomości kosztami rozgraniczenia.

W skardze na powyższe postanowienie SKO z 22 września 2022 r. pełnomocnik D. Ś., Z. S. i A. S. zarzucił naruszenie art. 7, 7a, 77, 8, 262 § 1 pkt 2, 264 § 1 k.p.a. oraz nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy mających znaczenie dla rozstrzygnięcia. Z uwagi na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia w ten sposób, żeby nie obciążać ich kosztami postępowania rozgraniczeniowego geodety, zaś obciążyć nimi wyłącznie inwestora - Gminę [...] lub uchylić postanowienie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji. W uzasadnieniu skargi wskazano, m.in. że całością kosztów powinna zostać obciążona Gmina [...], ponieważ konieczność rozgraniczenia wyniknęła w związku z zamiarem realizacji przez Gminę [...] inwestycji polegającej na rozbudowie drogi gminnej oznaczonej działką nr [...], która sąsiaduje z działkami skarżących; inwestycja jest już w toku, zaś Gmina [...] jest inwestorem; mimo przystąpienia do realizacji inwestycji Gmina [...] nie dokonała rozgraniczenia, choć posiadała wiedzę o sporach w zakresie przebiegu granicy co najmniej w części, tj. na wysokości działek skarżących, albowiem istnieje on już od 2006 r. - sprawa była prowadzona w postępowaniu administracyjnym; w postępowaniu sądowym przed Sądem Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim opatrzona była sygn. akt I Ns [...] i zakończyła się umorzeniem postępowania, w związku z cofnięciem przez Gminę [...] wniosku o rozgraniczenie, albowiem Gmina [...] dokonała rozgraniczenia wówczas z urzędu, mimo braku tytułu własności do działki nr [...] zarówno Gminy, jak i Skarbu Państwa; działka obejmująca drogę gminną została skomunalizowana decyzją z 5 września 2018 r. i od tej daty, mimo stwierdzenia praw właścicielskich, Gmina nie przeprowadziła rozgraniczenia, natomiast rozpoczęła realizację inwestycji, nie znając przebiegu granicy, który budził wątpliwości co najmniej od 2006 r. Ponadto, organ I instancji nadal nie uzasadnił podziału kosztów, a zatem do przyjętego algorytmu (zasady) nie sposób było się odnieść, a wskazał jedynie, że zdecydowały bliżej niesprecyzowane względy ekonomiczne. Co się zaś tyczy realizacji wytycznych i zaleceń SKO przez organ I instancji, dotyczących braku analizy dokumentacji upoważnionego geodety dotyczącej wysokości wynagrodzenia za prowadzone przez niego czynności w trakcie rozgraniczenia, to skarżący podnieśli, iż nie sposób polemizować z dostarczonym kosztorysem powykonawczym przedłożonym organowi, ponieważ strony nie są w stanie "zweryfikować" takiego dokumentu, jednakże wydaje się, co należy podnieść z ostrożności, iż przedstawiona liczba godzin czasu pracy na sporządzenie opinii jest znacznie zawyżona, zaś argumentacja organu w uzasadnieniu zdaje się polegać na dostosowaniu jej do sporządzonej i doręczonej faktury. W uzasadnieniu organ I instancji wskazywał, że "nie znalazł żadnych podstaw do wykluczenia którejkolwiek z czynności wykonanych przez biegłego jako zbędnej czy też nie mającej miejsca w rzeczywistości", przy czym organ nie wskazał precyzyjnie, jakie czynności poddawał analizie, gdzie i kiedy zostały one wykonane. Według organu II instancji wyjaśnienie Wójta Gminy [...] w tym zakresie jest wyczerpujące i zasadne. Mając powyższe na uwadze, w ocenie skarżących, trzeba zaznaczyć, iż to Gmina [...] realizująca inwestycję drogową, w sytuacji gdy działki skarżących graniczą z drogą gminną, powinna była dokonać rozgraniczenia i ponieść koszty tych czynności w całości jeszcze przed procesem wykonawczym, co najmniej na etapie projektowania inwestycji. Skarżący byli informowani przez Gminę, iż było prowadzone rozgraniczenie kilka lat wcześniej, oni zaś nie stawili się na czynności geodezyjne, co okazało się niezgodne z faktami, w świetle okoliczności niniejszej sprawy. Skarżący nie zgodzili się także ze stanowiskiem organu II instancji, iż w niniejszym postępowaniu organ nie bada zasadności postępowania rozgraniczeniowego, albowiem postępowanie to prowadzone jest także na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a konieczność zainicjowania rozgraniczenia stanowi jedną z okoliczności sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo organ zwrócił uwagę, że z przepisów u.p.g.k. wynika zasada udziału geodety w postępowaniu dotyczącym rozgraniczenia nieruchomości, a zatem koniecznymi kosztami postępowania rozgraniczeniowego są koszty związane z czynnościami geodety w tym postępowaniu. Według organu, koszty czynności związanych z rozgraniczeniem należą do kosztów postępowania administracyjnego. Postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte na wniosek D. Ś. oraz A. i Z. S., właścicieli nieruchomości położonych w obrębie [...], gmina [...], oznaczonych nr działek [...] i [...], i toczyło się w celu ustalenia granicy ww. nieruchomości z nieruchomością sąsiednią oznaczoną nr działki [...], stanowiącą własność Gminy [...]. SKO dokonało analizy przedłożonego kosztorysu powykonawczego do faktury VAT, obejmującego przeprowadzone prace geodezyjne, wykonane zgodnie z umową z 23 sierpnia 2021 r. zawartą przez organ I instancji z geodetą. Ponadto w ocenie SKO czas poświęcony na sporządzenie dokumentacji geodezyjnej, biorąc pod uwagę zakres wykazanych przez biegłego czynności, stopień skomplikowania sprawy związany głównie z koniecznością zapoznania się z poprzednią dokumentacją geodezyjną, jest do przyjęcia. Skarżący powyższych ustaleń nie podważyli, gdyż poza gołosłownym kwestionowaniem wysokości wynagrodzenia geodety i stwierdzeniem, że "liczba godzin czasu pracy na sporządzenie opinii jest (...) znacznie zawyżona", nie wskazali żadnych argumentów i nie przedstawili dowodów uzasadniających uwzględnienie złożonej skargi. W zakresie zarzutu skarżących dotyczącego nieprawidłowego rozkładu kosztów, jakimi zostały obciążone strony postępowania, SKO uznało go za nieuzasadniony. W przedmiotowej sprawie SKO podzieliło stanowisko Wójta Gminy [...] co do zasadności obciążenia Gminy [...] większą częścią kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Zdaniem SKO ustalenie granic leżało w największym stopniu w interesie Gminy [...] - właściciela działki drogowej nr [...], a w dalszej kolejności współwłaścicieli działki nr [...] i właściciela działki nr [...], ze względu na długość granicy działki stanowiącej własność Gminy [...] w stosunku do pozostałych działek oraz związaną z tym ilością ustanowionych przez geodetę punktów granicznych. Według SKO brak było zatem podstaw do uwzględnienia żądania skarżących w przedmiocie obciążenia Gminy [...] całością kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Oceny tej nie zmieniają przywoływane przez skarżących okoliczności związane z realizacją przez Gminę [...] inwestycji polegającej na rozbudowie drogi gminnej, które ich zdaniem spowodowały konieczność przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przy czym, co wymaga podkreślenia, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie o ustaleniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości, której właścicielem jest Gmina [...], oznaczonej nr działki [...], z nieruchomością oznaczoną nr działki [...], stanowiącą własność skarżących A. i Z. S., oraz z nieruchomością oznaczoną nr działki [...], stanowiącą własność skarżącego D. Ś.. Organ ustalił wysokość kosztów na kwotę 7380 zł i obciążył tymi kosztami strony w ten sposób, że: w połowie Gminę [...] – 3690 zł jako właściciela działki nr [...] oraz w pozostałej części skarżących, to jest D. Ś. – 1845 zł jako właściciela działki nr [...], a Z. S. i A. S. solidarnie po 922,50 zł każdego z nich jako współwłaścicieli działki nr [...].

Zauważyć należy, iż przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.) nie określają zasad ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. W związku z tym przy ustalaniu wysokości kosztów tego postępowania zastosowanie mają przepisy działu IX Kodeksu postępowania administracyjnego, to jest przepisy zawarte w art. 262–267.

Zgodnie z art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. stronę obciążają te koszty postępowania, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Stosownie natomiast do przepisu art. 263 § 1 k.p.a. do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, koszty spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism urzędowych, a także koszty mediacji. Organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy (§ 2). Organ ustala wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia, w drodze postanowienia, jednocześnie z wydaniem decyzji (art. 264 § 1 k.p.a.). Z przytoczonych przepisów wynika, że koszty postępowania administracyjnego to wyłącznie koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy. Ustalając wysokość kosztów postępowania administracyjnego, organ zobowiązany jest więc wykazać i uzasadnić nie tylko ogólną wysokość kosztów danego postępowania, ale też wskazać, jakie składniki i na jakiej podstawie zostały zaliczone do kosztów postępowania oraz uzasadnić obciążenie strony kosztami.

Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z 11 grudnia 2006 r., sygn. akt I OPS 5/06, (ONSAiWSA 2007 nr 2 poz. 26) wyraził pogląd, że organ administracji publicznej, orzekając na podstawie przepisu art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. o kosztach postępowania rozgraniczeniowego, może – uwzględniając normę art. 152 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 ), dalej: k.c. – obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości, a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania. Uzasadniając takie stanowisko, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony (art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a.), a w wypadku kosztów rozgraniczenia obciążają one strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości, według zasady wyrażonej w przepisie art. 152 k.c.

W niniejszej sprawie postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte na wniosek D. Ś., Z. S. i A. S.. Decyzją z 21 lutego 2022 r. Wójt Gminy [...] orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości ww. skarżących z nieruchomością sąsiednią Gminy [...].

Zgodnie z art. 153 k.c. rozgraniczenie przeprowadza się, jeżeli granice gruntów stały się sporne. Skarżący, nie zgadzając się z przebiegiem granic ich działek z działką należącą do uczestnika postępowania, wystąpili do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o ich rozgraniczenie, tym samym przebieg granic okazał się sporny.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej uchwale udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że toczy się ono w interesie każdej ze stron postępowania. Interes prawny jest bowiem kategorią obiektywną. Twierdzenie, że posiada go jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, bo postępowanie toczy się w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. Ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdyż granice gruntów sąsiadujących stały się sporne. Jak już wyżej wskazano w rozpoznawanej sprawie spór dotyczy przebiegu linii granicznej między działką nr [...] a działkami nr [...] i [...], których właścicielami są skarżący i uczestnik postępowania. Zatem postępowanie rozgraniczeniowe toczyło się w interesie właścicieli sąsiednich nieruchomości, których granice stały się sporne, czyli nie tylko w interesie uczestnika postępowania, który – jak wyjaśnili skarżący – zamierza realizować inwestycję rozbudowy drogi gminnej usytuowanej na działce nr [...], ale także w interesie skarżących, którzy złożyli wniosek o rozgraniczenie.

Dodatkowo należy wskazać, że w postępowaniu rozgraniczeniowym organ ustala materialnoprawne przesłanki rozgraniczenia. Innymi słowy postępowanie to rozstrzyga o zasięgu prawa własności danego podmiotu. Prawo własności do nieruchomości stanowiącej przedmiot rozgraniczenia równoznaczne jest więc z posiadaniem interesu prawnego w postępowaniu rozgraniczeniowym. W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z jej akt, ewidentnie istnieje spór co do przebiegu granicy. Przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego przy udziale geodety leżało w interesie wszystkich stron tego postępowania. Sama ta okoliczność decyduje o rozłożeniu pomiędzy strony kosztów postępowania na podstawie art. 152 k.c. Przepis ten stanowi, że właściciele gruntów sąsiadujących obowiązani są do współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych; koszty rozgraniczenia oraz koszty urządzenia i utrzymywania stałych znaków granicznych ponoszą po połowie.

Wyliczenie składników kosztów postępowania zostało zawarte w art. 263 § 1 k.p.a., który stanowi, że do tych kosztów zalicza się koszty podroży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, a także koszty spowodowane oględzinami na miejscu, jak również koszty doręczenia stronom pism urzędowych.

W toku postępowania rozgraniczeniowego, zakończonego decyzją z 21 lutego 2022 r., kosztami postępowania rozgraniczeniowego, które zostały poniesione w interesie właścicieli wszystkich rozgraniczanych nieruchomości, były koszty stanowiące wynagrodzenie geodety, wyłonionego w drugiej procedurze ofertowej. Kwota wynagrodzenia za czynności rozgraniczeniowe wynika z umowy z 23 sierpnia 2021 r. zawartej przez organ administracji z geodetą oraz wystawionej przez geodetę faktury z 22 grudnia 2021 r. Procedura wyłonienia geodety nie budziła wątpliwości. Jak wynika z akt sprawy organ, przed wyborem geodety i zawarciem z nim umowy na wykonanie prac rozgraniczeniowych, wystosował do zainteresowanych podmiotów zaproszenie do złożenia oferty cenowej na wykonanie rozgraniczenia przedmiotowych działek.

W odpowiedzi na zapytania ofertowe organu I instancji geodeci przedstawili następujące ceny za wykonanie czynności ustalenia przebiegu granic przedmiotowych działek:

- Kancelaria G. K. 7380 zł;

- P. s.c. W. Ł., T. J. 11 070 zł;

- G. 9800 zł.

Przepisy prawa nie określają wysokości stawek za wykonanie usług geodezyjnych, polegających na rozgraniczaniu nieruchomości. Ceny te kształtują zasady wolnego rynku.

Geodeta G. K. złożył ofertę zawierającą najniższą cenę za wykonanie czynności ustalenia przebiegu granic. Wobec powyższego w ocenie sądu zawarcie przez organ administracji umowy na wykonanie czynności ustalenia przebiegu granic z tym geodetą było racjonalne i zgodne z interesem właścicieli rozgraniczanych nieruchomości.

Skarżący nie uprawdopodobnili, że inny geodeta zgodziłby się wykonać te same czynności za niższą cenę. Nie wykazali, aby czynności geodezyjne wykonane zostały w sposób niestaranny lub nieprofesjonalny, a tylko w takim przypadku organ administracji uprawniony byłby odmówić zapłaty uzgodnionej umownie ceny. G. K. przekazał organowi administracji protokół z czynności ustalenia przebiegu granic w postępowaniu o rozgraniczenie przedmiotowych nieruchomości. W umowie z 23 sierpnia 2021 r. zawarł oświadczenie, że rozgraniczenie nieruchomości zostanie wykonane zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Ponadto jak wynika z uzasadnienia decyzji Wójta Gminy [...] z 21 lutego 2022 r. o rozgraniczeniu nieruchomości podstawę jej wydania stanowiła dokumentacja sporządzona przez geodetę, zgodnie z umową zawartą 23 sierpnia 2021 r. W § 6 ust. 1 ww. umowy wynagrodzenie wykonawcy (geodety) uzgodniono jako ryczałtowe. Tym samym na wstępnym etapie postępowania administracyjnego, prowadzonego przed organami administracji publicznej, geodeta nie miał obowiązku przedstawiania wyceny poszczególnych czynności. Dokonał tego dopiero ze względu na treść postanowienia SKO z 27 maja 2022 r. poprzez wystawienie szczegółowego kosztorysu powykonawczego rozgraniczenia nieruchomości. W ocenie sądu w rozpoznawanej sprawie organ prawidłowo ustalił łączną wysokość kosztów postępowania rozgraniczeniowego na 7380 zł brutto. Z akt sprawy wynika, m.in. że w ramach dokonywanych czynności rozgraniczeniowych geodeta pozyskał wypisy z ewidencji gruntów, przeprowadził badanie ksiąg wieczystych i materiałów archiwalnych dotyczących rozgraniczanych nieruchomości, zawiadomił strony o czynnościach w terenie, w którym przeprowadził stosowne pomiary, sporządził protokół graniczny, przeprowadził stosowne obliczenia i sporządził szkice graniczne obrazujące usytuowanie rozgraniczanych działek oraz przebieg granicy. Szczegółowe określenie wykonanych czynności wraz z obliczoną kwotą wynagrodzenia za te czynności ujęte zostało w kosztorysie sporządzonym przez geodetę. Ponadto na poniesione przez geodetę wydatki złożyły się koszty związane z drukowaniem materiałów i dokumentów, koszty wysyłki zawiadomień, koszty dojazdu samochodem do organów i rozgraniczanych nieruchomości. Zdaniem sądu organ dokonał poprawnego sprawdzenia wysokości kosztów na podstawie przedłożonego przez geodetę zestawienia kosztów ustalenia przebiegu granic pomiędzy przedmiotowymi działkami, w tym sposobu wyliczenia przez biegłego wynagrodzenia i zasadności poniesionych przez niego wydatków.

Z uwagi na fakt, że właściciele działek rozgraniczanych powinni ponosić koszty ustalenia granicy po połowie słusznie uznano, że uczestnik postępowania jako właściciel działki nr [...], sąsiadującej z pozostałymi działkami, powinien ponieść połowę kosztów rozgraniczenia z pozostałymi działkami, czyli 3690 zł. Pozostałą kwotę (również 3690 zł) zasadnie rozdzielono między skarżącymi. Przyjęty sposób obciążenia kosztami rozgraniczenia właścicieli gruntów sąsiadujących był zasadny, bowiem uwzględnił długość granicy działki drogowej nr [...] (należącej do Gminy [...]), która odpowiadała sumie długości granic działek nr [...] i [...] należących do skarżących.

W ocenie sądu, wbrew stanowisku skarżących, koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały ustalone prawidłowo. W toku kontroli zaskarżonego postanowienia sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego i procesowego, które by dawało podstawę do uwzględnienia skargi. Organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności sprawy. Rozważył cały zebrany w sprawie materiał dowodowy. Zaskarżone postanowienie zawiera szczegółową argumentację i wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia.

Uwzględniając powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

EG