Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 631/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-01-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7c, art. 39a ust. 1 pkt 3, 4 i 6, art. 39j ust. 1, art. 39k ust. 1, art. 92a ust. 2, ust. 4 i ust. 8
journal: Dz.U. 2019 poz 58
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 51 art. 2 pkt 5, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i ust. 2
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 1071/2009 z dnia 21 pażdziernika 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące  warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Tekst mający znaczenie dla EOG)

SENTENCJA

Dnia 8 stycznia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 stycznia 2021 roku sprawy ze skargi M.W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz M.W. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., zwanej dalej "kpa"), art. 4 pkt 22, art. 39a, art. 39f, art. 39j, art. 39k, art. 92a ust. 2, art. 92a ust. 4, art. 92c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 2140, zwanej dalej "utd"), lp. 4.1, lp. 4.2, lp. 4.3 załącznika nr 4 do utd, art. 1, art. 2 oraz art. 4 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz. Urz. UE. L Nr 300, SIT. 51, zwanego dalej "rozporządzenie 1071/2009"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000,00 zł.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.

W trakcie kontroli przedsiębiorcy T. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: A T. G., ul. B 13/3, [...] Ł., ustalono następujące naruszenia:

• wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie uzyskał kwalifikacji wstępnej lub nie ukończył szkolenia okresowego;

• wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;

• wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Do kontroli strona okazała licencję nr[...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, udzieloną dnia 27 lipca 2006 r., ważną do dnia 26 lipca 2056 r. oraz licencję nr [...] dotyczącą międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy, wydaną w dniu 12 marca 2014 r., ważną od dnia 13 marca 2014 r. do dnia 12 marca 2019 r.

Zakres kontroli obejmował przestrzeganie warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 utd oraz spełnianie warunku dostępu do zawodu przewoźnika drogowego w zakresie dysponowania bazą eksploatacyjną. Kontrolą objęto okres od dnia 28 października 2018 r. do dnia 27 października 2019r.

Zgodnie z okazanymi dokumentami, w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli, przedsiębiorca zatrudniał 1 kierowcę. Osobą zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie był M. W. posługujący się certyfikatem kompetencji zawodowych nr [...].Ustalenia kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia 28 listopada 2019 r.

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Ł. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją nr [...] z dnia [...]. nr [...] nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 3.000,00 złotych.

Pismem z dnia 24 lutego 2020 r. strona odwołała się od przedmiotowej decyzji. W uzasadnieniu odwołujący się zarzucił naruszenie przepisów materialnych, tj. art. 4 ust. 2 lit a oraz lit. d rozporządzenia nr 1071/2009 poprzez nałożenie sankcji administracyjnej na podmiot niebędący zarządzającym transportem, a jedynie wykonujący jego zadania, podczas gdy osoba taka działa jedynie i wyłącznie w imieniu przedsiębiorcy jak i w wyłącznym interesie tego przedsiębiorcy oraz naruszenie art. 4 ust. 2 lit. b rozporządzenia 1071/2009 poprzez niezastosowanie w sprawie. Strona zarzuciła również naruszenie reguły kolizyjnej art. 91 ust. Konstytucji RP. Zdaniem strony decyzja organu pierwszej instancji naruszyła przepisy postępowania, tj. art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Strona wniosła o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego.

Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Ł. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]

nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej.

Przytaczając treść art. 92a ust. 2, ust. 4 i ust. 8, art. 92b ust. 1, art. 92c ust. 1 oraz art. 4 pkt 22 utd oraz 189a § 2 k.p.a. organ odwoławczy poinformował, że w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189a§2pkt 1-3 k.p.a. Wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 utd. Treść art. 92a ust. 2 i8 w zw. z załącznikiem nr 4 do utd określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 4 do utd. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d kpa, na mocy art. 189a § 2 pkt 1 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, iż zastosowania nie znajdzie również art. 189e oraz art. 189f, które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 kpa daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa kpa.

Następnie organ drugiej instancji przytoczył treść art. 1, art. 2, art. 4 rozporządzenia 1071/2009.

Odnośnie stwierdzonego naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie uzyskał kwalifikacji wstępnej lub nie ukończył szkolenia okresowego; lp. 4.1 załącznika nr 4 do utd, cytując treść art. 39a ust. 1 pkt 1, 5 i 6 oraz art. 39f ust. 4 utd oraz treść lp. 4.1 załącznika nr 4 do utd, organ odwoławczy wskazał, iż podczas kontroli w przedsiębiorstwie A T. G. nie została okazana kopia prawa jazdy kierowcy T. G., z której wynikałoby, iż posiada on ważne badania lekarskie, badania psychologiczne oraz szkolenie okresowe na przewóz rzeczy. W toku kontroli przedsiębiorca nie okazał aktualnego prawa jazdy zawierającego kod 95 lub aktualnego zaświadczenia lekarskiego, aktualnego orzeczenia psychologicznego oraz zaświadczenia o ukończeniu kwalifikacji okresowej kierowcy T. G. Na podstawie plików cyfrowych z karty kierowcy okazanych podczas kontroli stwierdzono, iż w kontrolowanym okresie kierowca T. G. wykonywał przewozy drogowe w ramach działalności przedsiębiorstwa A T. G.. W związku z powyższym stwierdzono wykonywanie przewozów drogowych przez kierowcę, który nie ukończył szkolenia okresowego.

Z uwagi na powyższe okoliczności, w ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego kara pieniężna w wysokości 1.500,00 zł z tytułu naruszenia lp. 4.1 załącznika nr 4 do utd została nałożona na stronę zasadnie.

Odnośnie stwierdzonego naruszenia wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy; lp. 4.2 załącznika nr 4 do utd, przytaczając treść art. 39a ust. 1 pkt 3 oraz art. 39 j ust. 1 -6 utd oraz treść lp.4.2 załącznika nr 4 do utd organ odwoławczy wyjaśnił, iż podczas kontroli w przedsiębiorstwie A T. G. nie została okazana kopia prawa jazdy kierowcy T. G., z której wynikałoby, iż posiada on ważne badania lekarskie, badania psychologiczne oraz szkolenie okresowe na przewóz rzeczy. W toku kontroli przedsiębiorca nie okazał aktualnego prawa jazdy zawierającego kod 95 lub aktualnego zaświadczenia lekarskiego, aktualnego orzeczenia psychologicznego oraz zaświadczenia o ukończeniu kwalifikacji okresowej kierowcy T. G. Na podstawie plików cyfrowych z karty kierowcy okazanych podczas kontroli stwierdzono, iż w kontrolowanym okresie kierowca T. G. wykonywał przewozy drogowe w ramach działalności przedsiębiorstwa A T. G. W związku z powyższym stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Z uwagi na powyższe okoliczności, w ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego kara pieniężna w wysokości 1.000,00 zł z tytułu naruszenia lp. 4.2 załącznika nr 4 do utd została nałożona na stronę zasadnie.

Odnośnie stwierdzonego naruszenia wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy; lp. 4.3 załącznika nr 4 do utd, cytując treść art. 39a ust. 1 pkt 4 oraz art. 39k ust. 1-4 utd oraz treść li. 4.3 załącznika nr 4 do utd organ odwoławczy wskazał, iż podczas kontroli w przedsiębiorstwie A T. G. nie została okazana kopia prawa jazdy kierowcy T. G., z której wynikałoby, iż posiada on ważne badania lekarskie, badania psychologiczne oraz szkolenie okresowe na przewóz rzeczy. W toku kontroli przedsiębiorca nie okazał aktualnego prawa jazdy zawierającego kod 95 lub aktualnego zaświadczenia lekarskiego, aktualnego orzeczenia psychologicznego oraz zaświadczenia o ukończeniu kwalifikacji okresowej kierowcy T. G. Na podstawie plików cyfrowych z karty kierowcy okazanych podczas kontroli stwierdzono, iż w kontrolowanym okresie kierowca T. G. wykonywał przewozy drogowe w ramach działalności przedsiębiorstwa A T. G. W związku z powyższym stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Z uwagi na powyższe okoliczności, w ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego kara pieniężna w wysokości 1.000,00 zł z tytułu naruszenia lp. 4.3 załącznika nr 4 do utd została nałożona na stronę zasadnie.

Odnosząc się do zarzutów strony dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego organ odwoławczy zważył, iż pozostają bez wpływu na treść niniejszego rozstrzygnięcia. W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrał i rozpatrzył wyczerpująco materiał dowodowy.

Odnośnie zarzuconego przez stronę niewłaściwego zastosowania przepisów materialnych organ odwoławczy zważył, iż organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej subsumpcji stanu faktycznego pod normę prawną. Zgodnie z informacją uzyskaną z Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego Biura do spraw Transportu Międzynarodowego przy piśmie z dnia 31 października 2019 r., do licencji nr [...], w okresie od dnia 28 października 2018 r. do dnia 12 marca 2019 r. tj. dnia ważności ww. licencji, osobą zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie A T. G. był M. W., posiadający certyfikat kompetencji zawodowych nr 02810/F4/11. Organ odwoławczy wskazał, że art. 92a ust. 2 utd w zw. z załącznikiem nr 4 do utd wskazują za co odpowiada zarządzający transportem. Skoro zatem przepisy prawa wprost wskazują zakres obowiązków zarządzającego transportem, nie można ich zawężać żadną umową. Ponadto nie można przerzucić odpowiedzialności z załącznika nr 4 na przedsiębiorcę.

Organ odwoławczy podkreślił, iż łączna kara pieniężna za wszystkie stwierdzone w sprawie naruszenia załącznika nr 4 do utd wyniosła 3.500,00 zł, ale z uwagi na art. 92a ust 4 utd została ona zredukowana do 3.000,00 zł.

Odnośnie możliwości zastosowania przepisów egzoneracyjnych w niniejszej sprawie, w ocenie organu odwoławczego nie zaszły okoliczności stanowiące przesłanki do ich zastosowania.

Reasumując organ drugiej instancji podkreślił, iż analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wykazała, iż postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów k.p.a. Organ pierwszej instancji działał na podstawie przepisów prawa, podejmując czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także czyniąc zadość obowiązkowi zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący. Analizując całość materiału dowodowego organ odwoławczy nie stwierdził zatem istnienia okoliczności pozwalających na zastosowanie art. 92c utd.

Na ostateczną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył M. W. zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie:

1. norm proceduralnych, tj. art. 7, art. 11, art. 77 §1, art. 80 oraz art. 107 §3 k.p.a, poprzez zaniechanie rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie, przejawiające się brakiem odniesienia przez organ odwoławczy w uzasadnieniu skarżonej decyzji do argumentów strony, przemawiających na gruncie niniejszego postępowania za jego umorzeniem bez nakładania kary,

2. przepisów materialnych, tj. art. 4 ust. 2 lit. a oraz lit. d, rozporządzenia 1071/2009 poprzez nałożenie sankcji administracyjnej na podmiot niebędący zarządzającym transportem, a jedynie wykonujący jego zadania, podczas gdy osoba taka działa jedynie i wyłącznie w imieniu przedsiębiorcy uprawnionego do wykonywania zawodu przewoźnika drogowego, jak i w wyłącznym interesie takiego przedsiębiorcy,

3. reguły kolizyjnej, tj. art. 91 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez nałożenie sankcji administracyjnej na podstawie art. 92a utd, który w zakresie karania osoby fizycznej wykonującej zadania zarządzającego transportem, wskazanej w art. 7c tej ustawy, jest sprzeczny z normami prawa wspólnotowego, tzn. art. 4 ust. 2 lit a oraz lit. d rozporządzenia 1071/2009,

4. przepisu materialnego, tj. art. 4 ust. 2 lit. b rozporządzenia 1071/2009 poprzez niezastosowanie w sprawie, przejawiające się na gruncie niniejszego postępowania nałożeniem sankcji administracyjnej za niedopełnienie obowiązków, które mocą przywołanej tu normy prawnej nie leżą w kompetencji osoby wykonującej obowiązki zarządzającego transportem, co skarżący postrzega również jako naruszenie zasady praworządności, zasady legalizmu oraz zasady budowania zaufania obywateli do organów państwa

oraz

towarzyszące mu naruszenie art. 7 oraz art. 77 §1 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sposób wyczerpujący, przejawiające się niedokonaniem analizy umowy na podstawie której skarżący (M. W.) wykonuje zadania zarządzającego transportem w firmie przedsiębiorcy T. G., która to analiza doprowadziła by do potwierdzenia iż nadzór nad badaniami kierowców oraz ich szkoleniami, nie leży w gestii strony postępowania.

Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] oraz o zwrot kosztów postępowania.

Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018r. poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r. poz.1467 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji naruszyły przepisy postępowania a mianowicie art.7, 77 § 1,80 i 107 § 3 K.p.a. i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019r. poz. 58 ze zm.), dalej u.t.d. oraz przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz.U. UE.L nr 300 poz.51 ze zm.).

Zgodnie z treścią art.7c u.t.d. mikroprzedsiębiorca w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców może, bez wyznaczania zarządzającego transportem spełniającego warunki, o których mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, w drodze umowy wyznaczyć osobę fizyczną uprawnioną do wykonywania zadań zarządzającego transportem w jego imieniu, jeżeli osoba ta spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009.

W myśl art.39a ust.1 pkt 3,4 i 6 wymienionej ustawy przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta:

3) nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;

4) nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;

6) ukończyła szkolenie okresowe.

W myśl art.39j ust. 1 u.t.d., kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Zgodnie z treścią art.39k ust.1 u.t.d. kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

W myśl art.92a ust.2 u.t.d. zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie.

Zgodnie z treścią art.92a ust.4 u.t.d. suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3000 złotych.

Zgodnie z treścią art.92a ust.8 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy.

W myśl l.p. 4.1 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowy, za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie ukończył szkolenia okresowego przewidziano karę pieniężną 1500 zł.

Zgodnie z treścią l.p. 4.2 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowy, za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy przewidziano karę pieniężną 1000 zł.

Zgodnie z treścią l.p. 4.3 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowy, za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy przewidziano karę pieniężną 1000 zł.

Zgodnie z treścią art.2 pkt 5 rozporządzenia nr 1071/2009 "zarządzający transportem" oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, tę osobę fizyczną lub, w razie potrzeby, inną osobę fizyczną wyznaczoną przez tego przedsiębiorcę na podstawie umowy, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy;

W myśl art.3 ust.1 wymienionego rozporządzenia przedsiębiorcy wykonujący zawód przewoźnika drogowego muszą spełniać następujące wymogi:

a) posiadać rzeczywistą i stałą siedzibę w jednym z państw członkowskich;

b) cieszyć się dobrą reputacją;

c) posiadać odpowiednią zdolność finansową; oraz

d) posiadać wymagane kompetencje zawodowe.

Zgodnie z treścią art. 4 ust.1 cytowanego rozporządzenia przedsiębiorca wykonujący zawód przewoźnika drogowego wyznacza przynajmniej jedną osobę fizyczną - zarządzającego transportem - która spełnia warunki przewidziane w art. 3 ust. 1 lit. b) i d) i która:

a) w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi tego przedsiębiorstwa;

b) ma rzeczywisty związek z przedsiębiorstwem, polegający na przykład na tym, że jest jego pracownikiem, dyrektorem, właścicielem lub udziałowcem lub nim zarządza lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, jest tą właśnie osobą; oraz

c) posiada miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty.

W myśl art.4 ust.2 rozporządzenia nr 1071/2009 jeżeli przedsiębiorca nie spełnia wymogu posiadania kompetencji zawodowych, o którym mowa w art. 3 ust. 1 lit. d), właściwy organ może zezwolić na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego bez wyznaczenia zarządzającego transportem zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu, pod warunkiem że:

a) przedsiębiorca wyznaczy osobę fizyczną posiadającą miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty, spełniającą wymogi przewidziane w art. 3 ust. 1 lit. b) i d) oraz uprawnioną na mocy umowy do wykonywania zadań zarządzającego transportem w imieniu tego przedsiębiorcy;

b) umowa wiążąca przedsiębiorcę z osobą, o której mowa w lit. a), precyzuje zadania, które ma ona wykonywać w sposób rzeczywisty i ciągły, oraz określa zakres obowiązków związanych z funkcją zarządzającego transportem. Zadania, które należy sprecyzować, obejmują w szczególności utrzymanie i konserwację pojazdów, sprawdzanie umów i dokumentów przewozowych, podstawową księgowość, przydzielanie ładunków lub usług kierowcom i pojazdom oraz sprawdzanie procedur związanych z bezpieczeństwem;

c) w charakterze zarządzającego transportem osoba, o której mowa w lit. a), może kierować operacjami transportowymi nie więcej niż czterech różnych przedsiębiorstw, realizowanymi za pomocą połączonej floty, liczącej ogółem nie więcej niż 50 pojazdów. Państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o obniżeniu liczby przedsiębiorstw lub łącznej wielkości floty pojazdów, którymi może zarządzać ta osoba; oraz

d) osoba, o której mowa w lit. a), wykonuje określone zadania wyłącznie w interesie przedsiębiorcy, a jej obowiązki są wykonywane niezależnie od przedsiębiorców, na rzecz których dany przedsiębiorca wykonuje przewozy.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w czasie kontroli przeprowadzonej w firmie A T. G. za okres od 28 października 2018r. do 27 października 2019r. ustalono, iż jednym z kierowców wykonujących przewozy drogowe był T. G. Nie ukończył on jednak szkolenia okresowego ani nie posiadał orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Stanowi to naruszenie przepisów art.39a ust.1 pkt 6, art.39j ust.1 i art.39k ust.1 u.t.d. Naruszenia te nie są sporne. Nie były one kwestionowane ani w postępowaniu administracyjnym ani w skardze. Stanowiły one naruszenia określone w załączniku nr 4 l.p. 4.1 (kara 1500 zł), l.p. 4.2 (kara 1000 zł) i l.p. 4.3 (kara 1000 zł). Z uwagi na treść art.92a ust.4 u.t.d. suma kar nie może być wyższa niż 3000 zł.

Sporna natomiast pozostaje kwestia odpowiedzialności skarżącego za stwierdzone naruszenia. W ocenie sądu organy administracji nie wyjaśniały dokładnie statusu prawnego M. W. ani kwestii jego odpowiedzialności za trzy ujawnione naruszenia.

Należy zaznaczyć, że za naruszenia określone w załączniku nr 4 do u.t.d. można nałożyć kary tylko na podmioty wymienione w art.92a ust.2 u.t.d. a mianowicie na zarządzającego transportem, na osobę, o której mowa w art.7c oraz na każdą inną osobę wykonującą czynności związane z przewozem drogowym. Aby organy administracji mogły nałożyć na jeden z tych podmiotów karę pieniężną muszą w sposób niebudzący wątpliwości ustalić zaistnienie wskazanych w tym przepisie przesłanek. W niniejszej sprawie przesłanki te nie zostały dokładnie wyjaśnione.

Definicja osoby "zarządzającej transportem" została określona w art.2 pkt 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z 21 października 2009r. przy czym może nią być zarówno osoba, o której mowa w art.4 ust.1 wymienionego rozporządzenia jak i osoba określona w art.4 ustr.2 tego rozporządzenia. Jeżeli chodzi o osobę w rozumieniu art.4 ust.1 to jest nią osoba, która w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi przedsiębiorstwa przy czym ma ona faktyczny związek z tą firmą polegający na tym, że jest jej pracownikiem, dyrektorem, właścicielem czy udziałowcem. Istotne jest to aby z opisanego stanowiska pracy tej osoby lub powierzonego jej zakresu obowiązków wynikało, że pełni ona obowiązki przypisane do zarządzającego transportem tj. w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi w firmie. W przypadku osoby wymienionej w art.4 ust.2 rozporządzenia nr 1071/2009 to jest ona uprawniona do wykonywania zadań zarządzającego transportem na podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej z przewoźnikiem przy czym zadania te są wykonywane w imieniu tego przewoźnika. W zawartej umowie sprecyzowane są zadania, które ma wykonywać ta osoba w sposób rzeczywisty i ciągły oraz określony jest zakres obowiązków związanych z funkcją zarządzającego transportem. Wymienione rozważania wskazują, że osoba o jakiej mowa w art.4 ust.1 rozporządzenia nr 1071/2009 nie jest tożsama z osobą o jakiej mowa w art.4 ust.2 tego rozporządzenia. Są to dwie różne osoby.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji nie wyjaśniły czy M.W. jest osobą, o której mowa w art.4 ust.1 czy w art.4 ust.2 rozporządzenia nr 1071.2009. Jedynym dokumentem dotyczącym statusu prawnego skarżącego jest pismo G.I.T.D. z dnia 31 października 2019r., z którego wynika, że w przypadku licencji nr [...] osobą zarządzającą transportem, o której mowa w art.4 rozporządzenia nr 1071/2009 jest M. W. posiadający certyfikat kompetencji zawodowych nr 02810/F4/11 (k.133-134). Z treści tego pisma nie wynika czy skarżący jest osobą, o której mowa w art.4 ust.1 czy w art.4 ust.2 rozporządzenia. Podkreślić należy, że w protokole kontroli wpisano, iż M. W. jest zarządzającym transportem i skreślono sformułowanie, że jest "osobą, o której mowa w art.7c ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym". W decyzji organu I instancji natomiast podano, że skarżący pełni funkcję osoby, o której mowa w art. 7c ust.1 u.t.d. zaś w zaskarżonej decyzji w ogóle pominięto tę kwestię gdyż brak jest rozważań organu odwoławczego w tym zakresie. Organy administracji nie wyjaśniły zatem dokładnie czy M.W. jest osobą określoną w art.4 ust.1 czy w art.4 ust.2 rozporządzenia nr 1071/2009. Jedynym źródłem informacji w tym zakresie są informacje samego skarżącego zawarte w odwołaniu i w skardze. Wynika z nich, że M.W. zwarł umowę cywilnoprawną z przewoźnikiem T. G. na zarządzanie transportem lecz umowa ta, zdaniem skarżącego, nie obejmowała obowiązków w zakresie czuwania nad posiadaniem przez kierowców orzeczeń lekarskich i psychologicznych oraz nad badaniem czy kierowcy odbyli szkolenia okresowe. Opierając się na wersji skarżącego należy zatem, przyjąć, że zawarł on umowę cywilnoprawną z przewoźnikiem na wykonywanie zadań zarządzającego transportem. Nie wiadomo jednak jaka jest treść tej umowy bo nie została ona załączona do akt sprawy mimo, że M.W.wnosił o jej załączenie w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Dodać należy, że umowa ta była dostępna dla Głównego Inspektora Transportu Drogowego gdyż w oparciu o nią wydano T. G. licencję wspólnotową nr [...]. W sytuacji gdy skarżący w postępowaniu administracyjnym kwestionował swoją odpowiedzialność za stwierdzone naruszenia przepisów transportu drogowego podnosząc, że zawarta z przewoźnikiem umowa nie obejmowała obowiązków dotyczących nadzoru nad posiadaniem przez kierowców orzeczeń lekarskich i psychologicznych oraz odbyciem przez nich szkoleń okresowych to obowiązkiem organów było załączenie tej umowy. Organy administracji jednak tego nie uczyniły. Skoro w aktach sprawy brak jest wymienionej umowy to nie można zweryfikować wiarygodności wersji skarżącego, iż nie ponosi on odpowiedzialności za ujawnione naruszenia bo w zawartej umowie nie nałożono na niego obowiązków nadzoru nad przestrzeganiem przepisów, które naruszył T. G. Wymieniona umowa cywilnoprawna, w ocenie sądu, ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i brak tego dokumentu w aktach sprawy oznacza, że stan faktyczny sprawy nie został dokładnie wyjaśniony.

W zaskarżonej decyzji do problematyki umowy zawartej pomiędzy przewoźnikiem a skarżącym odniesiono się bardzo lakonicznie. Kwestii tej poświęcono zaledwie dwa następujące zdania : "Wskazać należy, że art.,92a ust.2 u.t.d. w związku z załącznikiem nr 4 do u.t.d. wskazują za co odpowiada zarządzający transportem. Skoro zatem przepisy prawa wprost wskazują zakres obowiązków zarządzającego transportem, nie można ich zawężać żadna umową" (str. 10 decyzji). Z wymienionego sformułowania wynika, że przepisy ustawy o transporcie drogowym określają jakie są obowiązki zarządzającego transportem i umowa cywilnoprawna nie może ich zawężać. Innymi słowy oznacza to, że treść umowy na wykonywanie zadań zarządzającego transportem nie ma żadnego znaczenia bo zakres obowiązków osoby wykonującej zadania zarządzającego transportem oraz jego odpowiedzialność określa ustawa .

Z wymienionym poglądem nie można się zgodzić. W przepisie art.4 ust.2 pkt 2b.) rozporządzenia nr 1071/2009 określono co winna zawierać umowa zawarta między przewoźnikiem a osobą mającą wykonywać zadania zarządzającego transportem. Wymieniona umowa musi zawierać zadania, które ma wykonywać taka osoba obraz określać zakres obowiązków związanych z funkcją zarządzającego transportem. W dalszej części przepisu art.4 ust.2 pkt 2b.) wymieniono przykładowo zadania jakie winny zostać sprecyzowane w umowie o czym świadczy użyte w tym przepisie sformułowania "w szczególności". W sytuacji gdy przepis nart.4 ust.2 pkt 2b.) określa co winna zawierać umowa (zadania oraz zakres obowiązków związanych z funkcją zarządzającego transportem,) to strony tej umowy mogą same określić jakie są to zadania i jaki jest zakres obowiązków osoby wykonującej zadania zarządzającego transportem. Mogą to być przykładowo obowiązki dotyczące zarządzania wszystkimi operacjami transportowymi w firmie bądź tylko częścią takich operacji. W tym ostatnim przypadku strony umowy muszą dokładnie określić jakie operacje transportowe są przedmiotem umowy a tym samym ustalić zadania oraz zakres obowiązków osoby pełniącej funkcje zarządzającego transportem. Nie można również wykluczyć sytuacji, że przewoźnik może zawrzeć umowy na wykonywanie funkcji zarządzającego transportem z dwoma a nawet kilkoma osobami przy czym każda z tych umów będzie dotyczyć zarządzania innymi operacjami transportowymi. W przekonaniu sądu to strony umowy decydują o jej treści a tym samym o zakresie zadań i zakresie obowiązków osoby, która ma wykonywać zadania zarządzającego transportem. W sytuacji gdyby przyjąć pogląd organu administracji, że obowiązki zarządzającego transportem, wynikają z ustawy a treść umowy cywilnoprawnej nie ma w tym zakresie żadnego znaczenia to powstaje pytanie po co strony zawierają umowę, o której mowa w art.4 ust.2 pkt 2b.) rozporządzenia nr 1071/2009 określając w niej zakres zadań i zakres obowiązków osoby mającej wykonywać zadania zarządzającego transportem. Sąd w obecnym składzie uznał, że decydujące znaczenie dla określenia czy spełnione zostały przesłanki do nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art.92a ust.2 u.t.d. jest treść umowy określonej w art.4 ust.2 pkt 2b.) rozporządzenia nr 1071/2009. W niniejsze sprawie taka umowa nie została załączona a więc wymierzenie skarżącemu kary nie znajduje uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym i jest przedwczesne.

Nadto w zaskarżonej decyzji nie odniesiono się do szeregu zarzutów podniesionych w odwołaniu. M. W. podniósł w odwołaniu zarzut, że osoba o której mowa w art.4 ust.2 rozporządzenia nr 1071/2009 nie podlega karze pieniężnej gdyż działa w imieniu i w interesie przedsiębiorcy. Zarzucił także sprzeczność przepisów ustawy o transporcie drogowym z rozporządzeniem nr 1071/2009 jak również podniósł, iż umowa zawarta z przedsiębiorcą nie obejmowała obowiązków za których naruszenie wymierzono mu kary. Do kwestii tych organ odwoławczy nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji co stanowi naruszenie art.107 § 3 K.p.a.

Reasumując sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. Organy administracji nie wyjaśniły dokładnie statusu prawnego skarżącego oraz kwestii jego ewentualnej odpowiedzialności za trzy ujawnione naruszenia przepisów. Stanowi to naruszenie art.7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.,145 § 1 pkt 1c.) p.p.s.a. sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Na podstawie art., 200 p.p.s.a. sąd zasądził od organu administracji na rzecz skarżącego kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Przede wszystkim należy wyjaśnić sytuację prawną M. W. oraz kwestię jego ewentualnej odpowiedzialności za ujawnione naruszenia. W tym celu należy załączyć umowę cywilnoprawną zawartą pomiędzy skarżącym a przewoźnikiem a w razie potrzeby dokonać dalszych czynności procesowych mających na celu wyjaśnienie sytuacji prawnej M.W. Po zebraniu całego materiału dowodowego należy dokonać jego wnikliwej analizy a następnie wydać rozstrzygnięcie w sprawie. Należy także odnieść się do zarzutów podniesionych w odwołaniu i w skardze.

a.l.