Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 296/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 245 ust. 1, art. 315 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 776
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
article: art. 10
journal: Dz.U. 1993 nr 26 poz 117
law: Ustawa.z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant spec. Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia patentu na wynalazek oddala skargę


UZASADNIENIE

Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: "UP") decyzją z "(...)" grudnia 2018 r. nr "(...)", wydaną na podstawie art. 10 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993 r., nr 26 poz.117) mającej zastosowanie na podstawie art. 315 ust. 3 oraz na podstawie art. 245 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2017 r., poz. 776, dalej: "P.w.p."), utrzymał w mocy decyzję z "(...)" grudnia 2017 o odmowie udzielenia patentu na wynalazek pt. "Sposób produkcji sera cukierniczego oraz środek do jego stabilizacji", nr "(...)", zgłoszony do ochrony 25 maja 2001 r., przez M. J., "(...)", Polska, K. A., "(...)", Polska, K. M., "(...)", Polska (dalej: "Zgłaszający"), po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesionego 1 marca 2018.r przez K. M. (dalej: "Strona", "Wnioskodawczyni", "Skarżąca").

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji UP całkowicie zgodził się ze stanowiskiem i argumentacją zawartą w decyzji I instancji. Wyjaśnił, że sposób wytwarzania sera cukierniczego według zastrzeżenia l jest oczywisty w świetle znanego stanu techniki, a mianowicie w świetle opisu patentowego "(...)". Z opisu patentowego "(...)"znany jest sposób wytwarzania serka przez zmieszanie składników i dodawanie środka stabilizującego np. w ilości 2% w temperaturze np. 65° C. Różnica między sposobem produkcji sera cukierniczego wg zgłoszenia "(...)"a sposobem produkcji sera jogurtowego wg opisu patentowego "(...)"jest taka, że w sposobie wg zgłoszenia "(...)"stosuje się od 3% do 30% środka stabilizującego, a w sposobie według zgłoszenia "(...)"stosuje się 2% środka stabilizującego. Z opisu zgłoszenia nie wynika, że zastosowanie np. 3% stabilizatora zamiast 2% stabilizatora przyniosło jakieś nieoczekiwane efekty.

UP wskazał, że Wnioskodawczyni uważa, że rozwiązanie w zakresie sposobu produkcji sera cukierniczego nie jest oczywiste w świetle opisu "(...)", ponieważ celem wynalazku "(...)"jest otrzymanie serka jogurtowego podczas gdy celem wynalazku "(...)"jest otrzymywania sera cukierniczego. UP zwrócił uwagę, że produkty te należy uznać za tożsame, a ser jogurtowy mieści w się w szerszej kategorii sera cukierniczego. Produkty te różnią się wyłącznie dodatkiem jogurtu, czego nie można uznać za istotną różnicę w składzie i mogą zostać osiągnięte przy zastosowaniu identycznych kroków technologicznych. Co więcej, Zgłaszający nie wskazał, na czym polega różnica między tymi produktami i dlaczego nie mogą one zostać osiągnięte przy zastosowaniu takie samego sposobu. Zgłaszający w opisie zgłoszenia "(...)"wskazali, że poddają przetwarzaniu wszystkie produkty mleczne w zależności od zastosowanego rodzaju skrzepu - sery podpuszczkowe, twarogowe i kwasowo-podpuszczkowe, w których doprowadza się do wydzielenia z mleka lub śmietanki białka i tłuszczu wskutek naturalnego kwaśnienia lub działania enzymem - podpuszczką. Zdaniem UP, tak ogólny opis, bez podania zawartości suchej masy czy tłuszczu, odnosi się do wielu możliwych produktów mlecznych, a mianowicie do wszystkich możliwych rodzajów skrzepów mlecznych stosowanych w przetwórstwie mlecznym, w tym delikatnych skrzepów jogurtowych czy skrzepów prowadzących do wytworzenia twarożku. Zatem obydwa rozwiązania, wbrew twierdzeniom Wnioskodawczyni, dotyczą takiego samego produktu.

UP dodał, że zawarty w opisie patentu "(...)"szczegółowy skład produktu, zawierający jogurt, śmietankę i twarożek, mieści się w ogólnym opisie sera twarogowego lub homogenizowanego zgłoszenia "(...)", a dodatek w patencie "(...)"do tej masy 2% środka stabilizująco-emulgującego jest tożsamą czynnością do dodatku 3% stabilizatora w zgłoszeniu "(...)", której efektów Zgłaszający nie ujawnili przed UP. Organ stwierdził, że Wnioskodawczyni nie odniosła się do powyższej kwestii w ramach wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, komentując jedynie, że zastosowanie stabilizatora według wynalazku przyniesienie korzystny rezultat. Wnioskodawczyni zatem nie usunęła wątpliwości organu i nie sprecyzowała, czy dodatek 3% stabilizatora może przynieść nieoczekiwane efekty względem zastosowania 2% stabilizatora. Zgłaszający nie przedstawili również przykładów sposobu według wynalazku z zastosowaniem granicznej ilości 3% stabilizatora (wskazanie takich przykładów było również przedmiotem wezwania UP z "(...)" kwietnia 2017 r.

UP wskazał, że zgodnie z zastrzeżeniem 1 zgłoszenia "(...)", opisany w nim został sposób produkcji sera cukierniczego polegający na zmieszaniu składników, znamienny tym, że ser homogenizowany lub twarogowy o temperaturze 18°C-65°C i w ilości 97%-70% oraz środek stabilizujący w ilości 3%-30% tłoczy się do zbiornika zasypowego i miesza w stałej temperaturze do godziny. Poszczególne kroki sposobu według wynalazku, to: a) umieszczenie w zbiorniku składników sera oraz stabilizatora, b) mieszanie w czasie do 1 godziny w stałej temperaturze.

Opisany natomiast w zgłoszeniu "(...)"sposób produkcji sera cukierniczego jest sposobem wykonywania prostej czynności połączenia dwóch składników tj. sypkiego środka stabilizującego z podgrzanym w szerokim zakresie temperatur od 18°C do 65°C serem twarogowym lub homogenizowanym. Bez względu na użytą terminologię (mieszanie, ujednorodnienie, homogenizacja, wymieszanie, umieszczenie w zbiorniku itp.), czynność ta polega na połączeniu dwóch składników celem otrzymania trzeciego - sera cukierniczego o uśrednionym składzie, tak by w każdej jednostce objętości sera cukierniczego zawarte były te same ilości twarogu i stabilizatora.

Z kolei z patentu "(...)", jak wskazał UP, znany jest sposób wytwarzania serka jogurtowego, znamienny tym, że mieszaninę jogurtu, twarożku, śmietanki, oleju roślinnego i substancji stabilizująco-emulgujących podgrzewa się do temperatury 50-65°C, całość poddaje się homogenizacji, następnie wzbogaca się produkt w dodatki smakowo-zapachowe i prowadzi jego termizację w temperaturze 60-70°C. Poszczególne kroki chronionego patentem, to: a) podgrzanie zmieszanych składników sera, b) ponowne mieszanie (homogenizacja), c) dodanie substancji smakowo-zapachowe, d) termizacja (podgrzewanie gotowego produktu w krótkim czasie).

Zdaniem UP, pomimo argumentów Wnioskodawczyni, wykazujących złożony charakter sposobu opisanego spornym zgłoszeniem, jego poszczególne kroki sprowadzają się w zasadzie do "czynności mieszania trwającą 1 godzinę". Z opisu zgłoszenia "(...)"wyraźnie wynika, że do sera twarogowego (wytworzonego zwykle na skrzepie kwasowym, na zimno w temperaturach pokojowych rzędu 18°C) lub do sera homogenizowanego (wytworzonego zwykle na skrzepie podpuszczkowym lub kwasowo-podpuszczkowym, na ciepło w temperaturach do 65°C), dodaje się środek stabilizujący w ilości 3%-30% i miesza przez 1 godzinę w stałej temperaturze, której wysokość w stopniach Celsjusza zależna jest od temperatury użytego w produkcji sera. Zatem zdaniem organu, opisana w zgłoszeniu "(...)"czynność, na której oparty miałby zostać pomysł wynalazczy zgłoszenia, sprowadza się w zasadzie do "czynności mieszania" dwóch składników - sera i środka stabilizującego. Z kolei taka czynność wynika w sposób oczywisty z ujawnionego w zastrzeżeniu 2 patentu "(...)"sposobu, w którym zawarte zostały poszczególne kroki rozwiązania ze zgłoszenia "(...)". Zdaniem UP, niewątpliwie przeciętny znawca z dziedziny technologii produkcji żywności, znając sposób opisany w patencie "(...)", bez trudu doszedłby do rozwiązania opisanego w zakwestionowanym przez organ zgłoszeniu. Poszczególne kroki tego sposobu, tj. podgrzanie składników i ich zmieszanie, zostały bowiem opisane w zastrzeżeniach patentu "(...)". Z kolei z treści opisu zgłoszeniowego "(...)"nie wynika, że ilości procentowe składników w zgłoszeniu "(...)"przyniosłyby jakikolwiek inny, nieoczekiwany efekt.

UP zgodził się z argumentacją, jaką przedstawił w decyzji I instancji, że rozwiązanie w zakresie środka stabilizującego ser cukierniczy wg zastrzeżenia 2 jest oczywisty w świetle znanego stanu techniki, a mianowicie w świetle normy zakładowej ZN-2001 MEGAN -1 oraz z etykiet na opakowaniu stabilizatora będącego w obrocie handlowym przed datą zgłoszenia. Z w/w normy znany jest stabilizator sera cukierniczego zawierający skrobię modyfikowaną, skrobię ziemniaczaną, mleko w proszku i proszek serwatkowy. Zgodnie z zastrzeżeniem 2, stosunki ilościowe stosowanych poszczególnych składników masy serowej mieszczą się w bardzo szerokim zakresie. Znawca w wyniku przeprowadzenia prób rutynowych byłby w stanie bez nadzwyczajnego wysiłku odtworzyć wynalazek. Organ zwrócił uwagę, że jeśli, jak twierdzi Wnioskodawczyni, dobór proporcji poszczególnych składników ma w przedmiotowej sprawie istotne znaczenie, to proporcje te powinny zostać szczegółowo wskazane w zgłoszeniu "(...)"wraz z przykładami zastosowania ilości brzegowych poszczególnych składników oraz wskazaniem cech produktu osiągniętego wskutek zastosowania takich skrajnych ilości. Z kolei w żadnej części zgłoszenia takie informacje nie zostały przedstawione. Organ dodał, że Wnioskodawczyni nie przedstawiła takich informacji również w ramach wniosku z 21 lutego 2018 r., w którym w sposób ogólny argumentowała, że proporcje składników mają kluczowe znaczenie, jednak nie wskazuje, na czym to istotne znaczenie miałoby polegać i jaki skutek przyniosłoby zastosowanie poszczególnych składów ilościowych.

W skardze z 9 stycznia 2019 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zaskarżając decyzję UP z "(...)"grudnia 2018 r., w całości wniosła o jej uchylenie oraz zasądzenie od UP na Jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie:

1) art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a., polegające na wydaniu decyzji bez wszechstronnej analizy całokształtu okoliczności faktycznych przedstawionych w sprawie, w tym okoliczności przyznania patentu na dwa wynalazki pt.: "Sposób wytwarzania kremów spożywczych oraz środek do ich stabilizacji" i "Sposób wytwarzania masy serowej wyrobów serowych oraz środek do ich stabilizacji", które zgłoszone zostały w podobnym czasie co przedmiotowy wynalazek przez tych samych współtwórców, a rozwiązania przedstawione w tych wynalazkach są podobne do przedmiotowego wynalazku,

2) art. 7, art. 77 § 1, art. 84 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., polegające na wydaniu decyzji bez wszechstronnego przeprowadzenia postępowania dowodowego, w tym nie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia poziomu wynalazczego (nieoczywistości) przedmiotowego rozwiązania, w sytuacji gdy ustalenie powyższego wymagało wiedzy specjalistycznej, którą posiada wyłącznie biegły,

3) art. 10 ustawy o wynalazczości, polegające na przyjęciu, że wynalazek nie spełnia przesłanek do udzielenie patentu z powodu jego oczywistości w świetle znanego stanu techniki, w sytuacji gdy ów wynalazek spełnia wszystkie kryteria przyznania patentu, w tym zachodzi jego nieoczywistość w świetle znanego stanu techniki.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że UP nie odniósł się do wszystkich argumentów podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przede wszystkim pominął, że równocześnie z przedmiotowym wynalazkiem ci sami współtwórcy zgłosili do opatentowania następujące wynalazki pt.: "Sposób wytwarzania kremów spożywczych oraz środek do ich stabilizacji" - nr zgłoszenia "(...)"i "Sposób wytwarzania masy serowej wyrobów serowych oraz środek do ich stabilizacji" - nr zgłoszenia "(...)". Co istotne dla obu tych wynalazków organ 18 grudnia 2017 r. przyznał patenty, chociaż podobnie jak w przypadku przedmiotowego wynalazku przed datą zgłoszenia do organu produkty zostały wprowadzone na rynek celem sondażowej sprzedaży wraz z etykietami zawierającymi ogólny skład oraz sporządzono stosowne i niezbędne normy zakładowe. Ponadto, wszystkie te zgłoszenia były podobne, różnica polegała na sposobie mieszania, lecz cel był identyczny. We wszystkich rozwiązaniach użyto tych samych surowców tj. skrobię modyfikowaną, skrobię ziemniaczaną ,mleko w proszku i proszek serwatkowy. Chociaż istnieją tak istotne podobieństwa to w dwóch przypadkach organ przyznał patent, zaś w trzecim nie.

Zdaniem Skarżącego dla oceny "nieoczywistości" zasadne było powołanie biegłego z zakresu technologii produkcji żywności, który jako znawca danej dziedziny techniki powinien wypowiedzieć się w przedmiocie poziomu wynalazczego przedmiotowego rozwiązania. W razie sporu pomiędzy zgłaszającym, a UP organ nie może poprzestać jedynie na własnym przekonaniu, co do braku spełnienia przez wynalazek tej przesłanki, lecz powinien dążyć do zebrania odpowiednich dowodów, w tym dowodu z opinii biegłego specjalisty z danej dziedziny techniki, gdyż zbadanie kwestii nieoczywistości wynalazku wymaga wiadomości specjalnych.

Skarżąca wyjaśniła następnie, że zastosowanie progowej ilości stabilizatora tj. 3% albo 30% zamiast poniżej 3% albo powyżej 30% przyniesie nieoczekiwane efekty. Dodania stabilizatora ponad przyjęte progi spowodowałoby nie uzyskanie sera cukierniczego o prawidłowych właściwościach. Przy zastosowaniu 2% stabilizatora w serach twarogowych (są to sery podpuszczkowo-kwasowe) nie osiągnięto by takiej termostabilności i podczas wypieku serników nastąpiłoby rozdzielenie wody co było by przyczyną powstawania zakalca w temp. 190-210 stopni, natomiast dodanie do serka homogenizowanego powyżej 30% stabilizatora doprowadziłby do zawyżenia suchej masy do poziomy 35-40% co spowodowało by że serek otrzymany w takim procesie byłby zbyt twardy i nie nadawałby się do wypieków cukierniczych. Dlatego tak istotne było wskazanie tego zakresu.

Skarżąca nie zgodziła się z twierdzeniem organu, że serek jogurtowy to także ser cukierniczy. Zupełnie inny jest skład tych produktów, jak również zupełnie inne przeznaczenie. Serek jogurtowy jest spożywany i przetwarzany jedynie na zimno, nie nadaje się do obróbki termicznej i tym samym nie ma zastosowania w przetwórstwie cukierniczym i piekarniczym. Natomiast ser cukierniczy uzyskany według przedmiotowego wynalazku znajduje zastosowanie w przetwórstwie cukierniczym i piekarniczym. Ser cukierniczy składa się ze stabilizatora oraz sera homogenizowanego lub twarogowego. Zaś ser jogurtowy składa się z gotowych produktów w postaci jogurtu, śmietanki, twarożku, oleju roślinnego, substancji stabilizująco-emulgującej oraz dodatków smakowo-zapachowych. Przy czym składniki sera jogurtowego nie mieszczą się w opisie sera twarogowego, ani homogenizowanego. Ser twarogowy pozyskuje się metodą tradycyjną poprzez zakwaszenie mleka i odciskanie na wannach. Ser homogenizowany otrzymuje się z mleka, które jest szczepione bakteriami w tanku i dopiero po procesie szczepienia uzyskuje się fermentację, która osiąga 18% suchej masy.

Skarżąca podkreśliła, że wbrew twierdzeniom organu opis sposobu produkcji sera cukierniczego jest odmienny niż sera jogurtowego. W przypadku sera jogurtowego proces jego powstania obejmuje: mieszanie składników, podgrzewania, ponowne mieszanie, dodanie substancji smakowo-zapachowych i termizacja. Natomiast w przypadku sera cukierniczego jego sposób produkcji obejmuje: podgrzewanie sera twarogowego lub homogenizowanego, mieszanie sera ze stabilizatorem w stałej temperaturze przez 1 godzinę. Faktycznie w obu wynalazkach miesza się składniki i je podgrzewa, lecz kolejność poszczególnych czynności jest odmienna, a ma to zasadnicze znaczenie ponieważ zamiana etapów produkcji spowoduje nie uzyskanie oczekiwanego produktu. Wobec tego brak podstaw do przyjęcia, że sposób produkcji sera cukierniczego wynika w sposób oczywisty z technologii zastosowanej do uzyskania sera jogurtowego. Znawca z dziedziny technologii produkcji żywności znając opis produkcji sera jogurtowego w sposób rutynowy nie byłyby w stanie uzyskać sera cukierniczego.

Brak jest również, zdaniem Skarżącej, podstaw do zakwestionowania zdolności patentowej odnośnie stabilizatora do sera cukierniczego. Zdaniem organu oczywistość wynika z treści normy zakładowej oraz etykiet na opakowaniu stabilizatora będącego w obrocie handlowym przed datą zgłoszenia. Odnośnie normy zakładkowej był to niezbędny dokument dla wytwarzania stabilizatora. Został on zatwierdzony przez sanepid. Brak takiej normy uniemożliwiałby produkcję stabilizatora. Inspekcja sanitarna zbadała ów produkt pod kątem szkodliwości na zdrowiu. Sam fakt stworzenia normy w żaden sposób nie przekreśla zdolności patentowej wynalazku, w tym nieoczywistości wynalazku. Z normy zakładowej wynika jedynie, że opis składu stabilizatora do sera cukierniczego został ujawniony na potrzeby badania Śląskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu w Katowicach. Nie ujawniony został sposób produkcji sera przy użyciu tego stabilizatora. Poza tym powyższe ujawnienie nie miało charakteru powszechnego. Podanie wynalazku do wiadomości oznaczonego (zamkniętego) kręgu osób, zwłaszcza związanych obowiązkiem zachowania tajemnicy służbowej, nie jest uważane za udostępnienie wynalazku publiczności. Wobec tego podanie na normie, czy etykietach składu stabilizatora pracownikom inspekcji sanitarnej, czy też pracownikom w zakładzie produkującym stabilizator, bądź ser cukierniczy w żaden sposób nie skutkuje pozbawieniem wynalazku zdolności patentowej. Tym bardziej, że w dokumentach tych ogólnie zostały wymienione składniki środka do stabilizacji. Nie ujawniono procentowego składu. Nie podano także dokładnych nazw towarowych.

W odpowiedzi na skargę UP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskrzonej decyzji.

W piśmie z 15 listopada 2019 r. A. K.(dalej: "Uczestnik postępowania") wniósł o oddalenie skargi przedstawiając stanowisko i argumentację zbieżną z organem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja, jak również decyzja I instancji nie naruszają przepisów prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.

Materialnoprawną podstawą odmowy udzielenia patentu na sporny wynalazek stanowi art. 10 ustawy o wynalazczości w związku z art. 315 ust. 3 P.w.p.

UP słusznie uznał, że ocena spełnienia przez przedmiotowy patent warunków wymaganych do jego uzyskania ma zostać dokonana według przepisów ustawy o wynalazczości. Jak wynika z art. 315 ust. 3 P.w.p., ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu, ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia wynalazku w UP. Sporny wynalazek został zgłoszony 25 maja 2001 r., a więc w czasie gdy obowiązywała ustawa o wynalazczości.

Zgodnie z art. 10 ustawy o wynalazczości, wynalazkiem podlegającym opatentowaniu jest nowe rozwiązanie o charakterze technicznym, nie wynikające w sposób oczywisty ze stanu techniki i mogące się nadawać do stosowania. Nieoczywistość wynalazku czyli poziom wynalazczy, jak wynika z cyt. przepisu stanowi jedną z przesłanek zdolności patentowej. Dla spełnienia przesłanki nieoczywistości, czyli poziomu wynalazczego, konieczna jest, występująca w dniu zgłoszenia wynalazku do UP, różnica pomiędzy zgłoszonym rozwiązaniem, a stanem techniki jednak tego rodzaju, że przeciętny znawca, specjalista z danej dziedziny techniki, nie byłby w stanie pokonać jej w zawodowy i rutynowy sposób. Badanie zatem, czy zgłoszone rozwiązanie wykazuje poziom wynalazczy, wymaga wnioskowania w jakim stopniu rozwiązanie to wynika ze znanego stanu techniki. Istotne jest to, że dla oceny poziomu wynalazczego danego rozwiązania, należy odwołać się do całego stanu techniki, przy czym dane rozwiązanie może wynikać z prostego zestawienia kilku innych znanych wynalazków. Dlatego badając poziom wynalazczy, należy ustalić stan techniki najbliższy do rozpatrywanego wynalazku.

Przedmiotem sprawy jest wynalazek zgłoszony do ochrony pt. "Sposób produkcji sera cukierniczego oraz środek do jego stabilizacji", który UP uznał za oczywisty w świetle znanego stanu techniki i na który odmówił udzielenie patentu.

Zgodnie z zastrzeżeniami patentowymi wynalazek dotyczy 1) sposobu produkcji sera cukierniczego korzystnie z sera homogenizowanego lub twarogowego, polegający na zmieszaniu składników znamienny tym, że ser homogenizowany lub twarogowy o temperaturze 18°C-65DC, w ilości 97%- 70% oraz środek stabilizujący w ilości 3%- 30% tłoczy się do zbiornika zasypowego i miesza w stałej temperaturze w czasie do jednej godziny, 2) środka stabilizującego ser cukierniczy wytworzonego korzystnie z serów homogenizowanego lub twarogowego znamiennego tym, że zawiera 0,2%- 35% skrobi modyfikowanej, 0,2%-40% skrobi ziemniaczanej, 0,5%-35% sproszkowanego mleka lub sproszkowanej serwatki, 0,2%- 40% preparatu błonnikowego.

Odnośnie sposobu produkcji sera cukierniczego, za najbliższy stan techniki UP uznał opis patentowy "(...)"dotyczący zgodnie z 2 zastrzeżeniem patentowym, sposobu wytwarzania serka jogurtowego, znamiennego tym, że mieszaninę jogurtu, twarożku, śmietanki, oleju roślinnego i substancji stabilizująco-emulgujących podgrzewa się do temperatury 50-65°C, całość poddaje się homogenizacji, następnie wzbogaca się produkt w dodatki smakowo-zapachowe i prowadzi termizację w temperaturze 60-70°C w czasie.

Należy zgodzić się z UP, że zawarty w opisie patentu "(...)"szczegółowy skład produktu, zawierający jogurt, śmietankę i twarożek, mieści się w ogólnym opisie sera twarogowego lub homogenizowanego z których korzystnie wytwarza się ser cukierniczy ze spornego zgłoszenia. Ponadto dodatek środka stabilizująco-emulgującego w patencie "(...)"w ilości 2%, co wynika z przykładu wykonania serka jogurtowego, odpowiada dodaniu 3% stabilizatora w spornym wynalazku. Podkreślenia wymaga, że w trakcie postępowania przed UP, Strona nie wyjaśniła znaczenia dodania stabilizatora w ilości nie mniejszej niż 3%, zrobiła to dopiero w skardze wskazując, że dodanie stabilizatora w ilości 2% doprowadziłoby do powstania sera o nieodpowiedniej termostabilności, a to z kolei podczas wypieku sernika skutkowałoby powstaniem zakalca. W trakcie postępowania przed UP Strona nie wyjaśniła zatem, czy dodatek 3% stabilizatora może przynieść nieoczekiwane efekty względem zastosowania 2% stabilizatora. Nie można również nie zgodzić się z UP, że sposób produkcji sera cukierniczego, zgodnie z opisem spornego wynalazku, sprowadza się do prostej czynności połączenia (mieszania) dwóch składników tj. sypkiego środka stabilizującego z podgrzanym w szerokim zakresie temperatur od 18°C do 65°C serem twarogowym lub homogenizowanym. Podobnie, zgodnie z zastrzeżeniem 2 patentu "(...)"dokonuje się mieszania jogurtu, twarożku, śmietanki, oleju roślinnego i substancji stabilizująco-emulgujących, a następnie podgrzewa do temperatury 50-65°C. Dlatego też należy zgodzić się z UP, że przeciętny znawca z dziedziny technologii produkcji żywności, znając sposób opisany w patencie "(...)", bez trudu doszedłby do rozwiązania opisanego w spornym rozwiązaniu.

W ocenie Sądu UP słusznie również zauważył, że serek jogurtowy otrzymywany zgodnie z opisem w patencie "(...)"i ser cukierniczy otrzymywany zgodnie z opisem patentowym spornego wynalazku, są tożsamymi produktami różniącymi się jedynie dodatkiem jogurtu. Sporny wynalazek otrzymuje się ze zmieszania sera twarogowego (ewentualnie homogenizowanego) oraz środka stabilizującego. Natomiast serek jogurtowy otrzymuje się ze zmieszania jogurtu, twarożku, śmietanki, oleju roślinnego i substancji stabilizująco-emulgujących. Różnica w postaci dodania jogurtu nie jest, jak wskazał UP, istotną różnicę w składzie sera cukierniczego i serka jogurtowego.

Zdaniem Sądu, UP prawidłowo ocenił również, że rozwiązanie w zakresie środka stabilizującego ser cukierniczy według zastrzeżenia 2 spornego wynalazku jest oczywisty w świetle znanego stanu techniki, czyli w świetle normy zakładowej ZN-2001 MEGAN -1 oraz etykiet na opakowaniu stabilizatora będącego w obrocie handlowym przed datą zgłoszenia, a więc dostępnych wbrew twierdzeniom Skarżącej szerokiemu kręgowi odbiorców, z których znany jest skład stabilizatora sera cukierniczego, zawierający skrobię modyfikowaną, skrobię ziemniaczaną, mleko w proszku i proszek serwatkowy. Organ też słusznie ocenił, że nie ma istotnego znaczenia fakt, że w normie zakładowej oraz na etykietach zostały ogólnie wymienione składniki środka stabilizującego bez ujawnienia procentowego składu. Procentowy skład środka stabilizującego bowiem, został określony w zastrzeżeniu 2 spornego wynalazku w tak szerokim zakresie (0,2%- 35% skrobi modyfikowanej, 0,2%-40% skrobi ziemniaczanej, 0,5%-35% sproszkowanego mleka lub sproszkowanej serwatki, 0,2%- 40% preparatu błonnikowego), że znawca, w ramach rutynowych prób byłby w stanie odtworzyć wynalazek. Skarżąca nie wskazała w zgłoszeniu szczegółowych proporcji poszczególnych składników oraz przykładów zastosowania ilości brzegowych tych składników, co prowadzi do wniosku, że dobór proporcji poszczególnych składników stabilizatora nie ma istotnego znaczenia. Brak jest bowiem w zgłoszeniu, jak i na dalszych etapach postępowania przed UP, wyjaśnienia jaki skutek przyniosłoby zastosowanie poszczególnych składników w konkretnych proporcjach procentowych.

Z tych względów Sąd stwierdza, że niezasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia przez UP art. 10 ustawy o wynalazczości, UP wykazał bowiem brak jednej z przesłanek zdolności patentowej, czyli nieoczywistość wynalazku w zakresie obu zastrzeżonych rozwiązań: środka stabilizującego ser cukierniczy i sposobu produkcji sera cukierniczego.

Sąd stwierdza, że niezasadny jest także zarzut skargi dotyczący naruszenia przez UP art. 7, art. 77 § 1, art. 84 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., polegającego na nie przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia poziomu wynalazczego (nieoczywistości) przedmiotowego rozwiązania. Podkreślenie wymaga, że Skarżąca nie wnioskowała w toku postępowania przed UP o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego specjalisty w przedmiotowej dziedzinie. UP nie ma natomiast obowiązku przeprowadzenia z urzędu takiego dowodu, jeżeli jest w stanie dokonać samodzielnie merytorycznej oceny wynalazku, w związku z zatrudnieniem eksperta posiadającego specjalistyczną wiedzę w przedmiotowej dziedzinie techniki. Analiza zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ dokonał prawidłowej i fachowej oceny spornego wynalazku, zgodnej z wymogami wiedzy technicznej w przedmiotowej dziedzinie.

Niezasadny jest również zarzut skargi dotyczący naruszenia przez UP art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., polegającego na wydaniu decyzji bez wszechstronnej analizy całokształtu okoliczności faktycznych przedstawionych w sprawie, w tym okoliczności przyznania patentu na dwa inne wynalazki, które zgłoszone zostały w podobnym czasie co przedmiotowy wynalazek przez tych samych współtwórców, a rozwiązania przedstawione w tych wynalazkach są podobne do przedmiotowego wynalazku. Podkreślenia wymaga, że przedmiotem niniejszego postępowania nie były inne wynalazki, na które Skarżąca uzyskała patenty. Ponadto uzyskanie patentu na inny nawet podobny wynalazek nie gwarantuje uzyskania patentu na kolejny, zgłoszony wynalazek. Każda sprawa stanowi odrębny przypadek, który może różnić się istotnymi okolicznościami mającymi wpływ na odmienne rozstrzygnięcie.

Sąd nie stwierdził zatem w niniejszej sprawie naruszenia przez UP przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2018 r., poz. 1302), orzekł jak w sentencji.