Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 433/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 5 pkt 1, art. 18 ust. 5 lit a
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
journal: Dz.U. 2007 nr 3 poz 27
law: Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia del. WSA Inga Gołowska Protokolant Magdalena Sagan po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej W. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 18 grudnia 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 1922/12 w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1) oddala skargę kasacyjną; 1) zasądza od W. P. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 900 (dziewięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 18 grudnia 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1922/12, oddalił skargę W. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] marca 2012 r. na ul. Ż. w W. przeprowadzono kontrolę pojazdu marki Chrysler Grand Voyager o nr rej. [...] kierowanego przez W. P.. W trakcie kontroli okazano: prawo jazdy, dowód osobisty, dowód rejestracyjny pojazdu wraz z polisą OC, wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób, oświadczenie o spełnieniu wymogów ustawy oraz dokument o instalacji w kontrolowanym pojeździe urządzenia pomiarowo - liczącego firmy A., wskazujące przejechane kilometry i kwotę do zapłatę. Powyższe ustalenia faktyczne utrwalono w protokole kontroli z dnia [...] marca 2012 r. wraz z dokumentacją fotograficzną. Kierujący pojazdem zeznał, m.in., że prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu przewozu osób i podał, że uzgodnił wcześniej z pasażerem należność za kurs i włączył drogomierz.

W oparciu o powyższe ustalenia faktyczne M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., na podstawie art. 93 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r., nr 125 poz. 874 ze zm., dalej: u.t.d.) nałożył na W. P. karę pieniężną w wysokości 8.000 zł z tytułu wykonywania przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu: umieszczania lub używania w pojeździe taksometru.

W. P. wniósł odwołanie od powyższej decyzji.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] sierpnia 2012 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że urządzenie znajdujące się w kontrolowanym pojeździe z uwagi na cel i funkcje, jakie pełniło jest równoznaczne z taksometrem, a co za tym idzie instalowanie takiego urządzenia w pojazdach, którymi wykonuje się przewozy okazjonalne jest objęte zakazem określonym w art. 18 ust. 5 lit. a u.t.d. Organ dodatkowo wskazał, że podmiot wykonujący przewóz osób winien mieć świadomość obowiązków i zakazów jakie nakładają na niego obowiązujące regulacje prawne i powinien zastosować się do nich.

W. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. na powyższą decyzję, którą Sąd ten oddalił jako pozbawioną uzasadnionych podstaw. Sąd I instancji wskazał, że licencja, którą posługiwał się skarżący nie spełniała warunków określonych dla licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką art. 6 ust. 4 u.t.d., gdyż nie była wydana na kontrolowany pojazd oraz nie precyzowała, zgodnie z tym przepisem - obszaru, na którym skarżący był uprawniony do świadczenia usług transportowych osób. Licencja, którą okazał skarżący uprawniała wyłącznie do wykonywania przewozów okazjonalnych, zdefiniowanych w art. 4 pkt 11 u.t.d., (do przewozu osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego) i nie odpowiadała warunkom "licencji taksówkowej".

Zamontowanie i używanie w pojeździe urządzenia wskazanego w art. 18 ust. 5 pkt 1 u.t.d. należy do cech charakterystycznych tylko i wyłącznie dla pojazdów służących do świadczenia usług przewozu osób w ramach "licencji taksówkowej". Inni przedsiębiorcy, którzy nie posiadają takiej licencji, nie mogą – zgodnie z powołanym przepisem ustawy – wykonywać usług pojazdem, który wyposażony został w urządzenie wskazujące swymi cechami na urządzenie mogące mieć zastosowanie wyłącznie w pojazdach "taksówkowych".

W ocenie Sądu organy prawidłowo przyjęły, że umieszczenie i używanie w pojeździe przedmiotowego urządzenia stanowiło naruszenie zakazu zawartego w art. 18 ust. 5 pkt 1 u.t.d.

Sąd powołując się na zawartą w art. 18 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym definicję "przewozu okazjonalnego" podkreślił, że jest to przewóz polegający na uzgodnieniu z pasażerem przed wykonaniem przewozu należności za kurs bez konieczności zastosowania urządzenia obliczającego tę należność. Natomiast za przewozy wykonywane na podstawie licencji taksówkowej naliczana jest przez specjalne urządzenie (taksometr) należność według ustalonej taryfy. Zgodnie ze znajdującymi się w aktach administracyjnych sprawy zeznaniami skarżącego pomimo ustalenia z klientem przed przejazdem należności za przewóz, skarżący włączył urządzenie, które pokazywało numer taryfy, ilość przebytych kilometrów i kwotę za przejechany odcinek drogi, co, zdaniem Sądu I instancji, pozwala stwierdzić, że wspomniane wyżej urządzenie było w kontrolowanym pojeździe używane. Urządzenie to spełniało funkcję taksometru, gdyż określało przebytą drogę i należność za kurs według konkretnej taryfy. Skarżący posiadał bowiem w kontrolowanym pojeździe informację o stawkach za kilometr według stref i godziny przewozu, czyli wykonywał przewóz drogowy według określonej taryfy.

Reasumując, Sąd I instancji nie stwierdził naruszeń przepisów prawa materialnego uznając jednocześnie postępowanie dowodowe przeprowadzone w niniejszej sprawie za prawidłowe. Kontrolowany pojazd był rzeczywiście zaopatrzony w taksometr, czym naruszono art. 18 ust. 5 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym.

W. P. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji, domagając się zmiany zaskarżonego orzeczenia poprzez uwzględnienie skargi oraz zasądzenia kosztów postępowania ewentualnie o uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W..

Skargą kasacyjną skarżący zarzucił naruszenie przepisu art. 18 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, poprzez jego błędną wykładnię, polegająca na przyjęciu, że drogomierz zamontowany w pojeździe skarżącego jest taksometrem.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację na poparcie powyższego zarzutu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec takich regulacji poza sporem winna pozostawać okoliczność, iż wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a uzasadnione jest odniesienie się do poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych.

Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na podstawie kasacyjnej opisanej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a.

Przechodząc do oceny zarzutów zgłoszonych w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt. 1 p.p.s.a. należy stwierdzić, iż wskazane w skardze kasacyjnej zarzuty są całkowicie bezzasadne.

W ramach tej podstawy kasacyjnej strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego, to jest art. 18 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że drogomierz zamontowany w pojeździe skarżącego jest taksometrem. Jednocześnie należy podkreślić, że strona wnosząca skargę kasacyjną nie zgłosiła zarzutów opartych na podstawie kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., a tylko wówczas mogłaby kwestionować przyjęte za podstawę faktyczną wyrokowania ustalenia faktyczne. Oznacza to, że przy rozpatrywaniu skargi kasacyjnej w pełni miarodajny jest stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku. W orzecznictwie NSA wielokrotnie podnoszono, że prawidłowość ustaleń faktycznych oraz ocenę tych ustaleń można zwalczać wyłącznie za pomocą zarzutu naruszenia przepisów postępowania, wykazując przy tym, że określone uchybienia proceduralne mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast nie można tego skutecznie czynić przez zarzut naruszenia prawa materialnego (vide wyrok NSA z 28.11.2011 r. II OSK 166/11 niepublikowany , wyrok NSA z 20.03.2013 r. II GSK 2360/11 niepublikowany).

Z akt sprawy wynika, że w kontrolowanym pojeździe zainstalowano urządzenie pomiarowo-liczące o nazwie A.. Urządzenie wskazywało numer taryfy oraz kwotę za przebyty kurs. Jednocześnie kierowca wyjaśnił, że włączony drogomierz wskazuje numer taryfy, ilość przejechanych kilometrów oraz kwotę za przejechany odcinek drogi.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo przyjął za podstawę wyroku ustalenia dotyczące umieszczenia w kontrolowanym pojeździe taksometru, o którym mowa w art. 18 ust. 5 lit. a ustawy o transporcie drogowym. Poza sporem winna pozostawać okoliczność, że przepis art. 18 ust. 5 ustawy odnosi się wyłącznie do przewozów okazjonalnych, stwarzając odpowiednie ograniczenia, do których nie zastosował się skarżący, w zakresie zamontowania odpowiednich urządzeń w pojeździe, którym wykonywany był kontrolowany przewóz. Przepis ten ma celu ochronę przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy taksówką, na podstawie stosownej licencji, przed nieuzasadnioną konkurencją ze strony przedsiębiorcy wykonującego przewozy okazjonalne. Oznacza to, że na gruncie ustawy o transporcie drogowym obowiązują odmienne zasady wykonywania przewozów okazjonalnych i przewozów wykonywanych na podstawie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Konsekwencją odmienności charakteru powyższych przewozów osób jest między innymi wprowadzony w art. 18 ust. 5 lit. a zakaz umieszczenia i używania taksometru.

Podkreślić należy, na co słusznie zwraca uwagę kasator, że ustawa o transporcie drogowym nie zawiera definicji legalnej taksometru, ani nie odwołuje się do definicji zawartej w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 roku w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2007, nr 3 poz. 27 ze zm.). W ocenie NSA nie ma jednak żadnej sprzeczności pomiędzy tą definicją a wykładnią przyjętą przez Sąd I instancji. Stosując bowiem wykładnię celowościową przyjąć należy, że pod pojęciem "taksometr" użytym w art. 18 ust. 5 lit. a ustawy o transporcie drogowym, należy rozumieć takie urządzenie techniczne, które służy obliczeniu należności za przejazd według ustalonej taryfy. Sposób obliczania należności polegający na połączeniu ilości przejechanych kilometrów ze stawką za kilometr i ustalona taryfą jest właściwy wyłącznie dla taksówek. Zasadnie więc Sąd I instancji uznał, że urządzenie pomiarowo-liczące o nazwie A. zamontowane i używane w kontrolowanym pojeździe jest taksometrem, o którym mowa w art. 18 ust. 5 lit. a ustawy o transporcie drogowym.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.