Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1650/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 1 pkt 1, art. 127 par. 3, art. 33
journal: Dz.U. 2004 nr 4 poz 27
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 19 grudnia 2003 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o grach i zakładach wzajemnych
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c), art. 151, art. 152, art. 200, art. 205 par. 2 i par. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant Aneta Stefaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi J. Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na prowadzenie salonu gier na automatach 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2007 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącej J. Sp. z o.o. z siedzibą w R. kwotę 8 257 (osiem tysięcy dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], Minister Finansów – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 33 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 27 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku skarżącej spółki J. Sp. z o.o. z siedzibą w R. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia skarżącej zezwolenia na prowadzenie salonu gier na automatach - utrzymał w mocy w/w decyzję z dnia [...] grudnia 2007 r.

Z akt sprawy wynika, że w dniu 8 października 2007 roku do Ministerstwa Finansów wpłynął wniosek skarżącej J. Sp. z o.o. z siedzibą w R. o udzielenie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach w S. przy ul. W. [...].

W toku postępowania administracyjnego organ ustalił, iż wobec jednego ze wspólników spółki J., przedstawiającego sobą co najmniej jedną setną kapitału, tj. Pana E. C. zostało wydane przez Sąd Rejonowy w B., Wydział [...] Grodzki postanowienie w przedmiocie udzielenia zezwolenia na dobrowolne poddanie się odpowiedzialności za popełnienie przestępstwa skarbowego określonego w art. 56 § 2 kodeksu karnego skarbowego (Dz. U. z

2007 r., Nr 111, poz. 765), dalej k.k.s. w związku z art. 9 § 3 k.k.s. Równocześnie na Pana E. C. nałożono karę grzywny i obciążono zryczałtowanymi kosztami postępowania.

W konsekwencji dokonanych ustaleń Minister Finansów decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...], działając w oparciu o przepisy art. 104 k.p.a. w zw. z art. 24 ust. 1, art. 32 ust. 1, oraz art. 33 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych - odmówił udzielenia skarżącej spółce zezwolenia na prowadzenie salonu gier na automatach we wskazanej wyżej lokalizacji.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Minister Finansów decyzją z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] - utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję.

Skarżąca spółka, działając za pośrednictwem organu, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2008 r., wydanym w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 844/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. W uzasadnieniu orzeczenia WSA w Warszawie, opierając się na niekwestionowanym fakcie popełnienia przez wspólnika skarżącej spółki Pana E. C. przestępstwa skarbowego określonego w art. 56 § 2 k.k.s. w związku z art. 9 § 3 k.k.s., podzielił stanowisko Ministra Finansów, iż popełnienie czynu zabronionego przez ustawę wyłącza nienaganną opinię wspólnika i stanowi negatywną przesłankę do udzielenia zezwolenia, o którym mowa jest w art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. W ocenie Sądu stanowisko, iż fakt popełnienia przestępstwa i poddania się odpowiedzialności, skoro nie jest podany do publicznej informacji to nie może wpływać na kształtowanie opinii o osobie, jest nietrafne. Zdaniem WSA fakt popełnienia przez Pana E. C. przestępstwa skarbowego obiektywnie zaistniał i nie może pozostać bez wpływu przy ocenie przez organ istnienia przesłanki do udzielenia zezwolenia, jaką jest posiadanie nienagannej opinii. Ponadto Sąd podkreślił, że w orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażony został pogląd, iż art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych jedynie przykładowo wymienia, jako okoliczność mogącą wskazywać na nienaganną opinię - fakt niekaralności za umyślne przestępstwo lub przestępstwo skarbowe. Świadczy o tym użyte w tym przepisie sformułowanie "w szczególności". Z tych względów WSA podzielił stanowisko organu, że nawet legitymowanie się zaświadczeniem o niekaralności nie może być wykładnikiem posiadania przez tę osobę nienagannej opinii. W konsekwencji Sąd uznał, że poczynione przez Ministra Finansów ustalenia, co do popełnienia przez wspólnika czynu zabronionego przepisami k.k.s. oraz jego ocena, jest zgodna z obowiązującym przepisem art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych oraz z dotychczasowym orzecznictwem sądów administracyjnych, co czyniło skargę spółki niezasadną.

Skargę kasacyjną na w/w wyrok WSA w Warszawie wniosła skarżąca spółka, zarzucając orzeczeniu Sądu pierwszej instancji naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, w tym przede wszystkim art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, jak również przepisów postępowania administracyjnego.

Minister Finansów w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie.

W wyniku rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1086/08, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne zarzuty naruszenia art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych - poprzez jego błędną wykładnię oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w powiązaniu z art. 7 i art. 77 k.p.a., wskazując jednak, że nie do końca akceptuje argumentację zawartą w skardze kasacyjnej.

W uzasadnieniu NSA wskazał, iż nie podziela stanowiska Sądu pierwszej instancji, że w każdym przypadku popełnienia przestępstwa skarbowego przez wymieniony w przepisie art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych podmiot wyłączone jest przypisanie temu podmiotowi "nienagannej opinii", choćby dobrowolnie poddał się on odpowiedzialności na podstawie art. 17 § 1 k.k.s. W konsekwencji NSA uznał, że nie jest uzasadnione ograniczenie akceptowanych ustaleń faktycznych organu administracji publicznej do ogólnego stwierdzenia popełnienia czynu zabronionego określonego jedynie przez wskazanie odpowiedniego przepisu k.k.s. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że słusznie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona wskazała, że na opinię mają wpływ okoliczności, które kształtują zewnętrzną ocenę postawy adresata normy prawnej w przeciwieństwie do dotyczących sfery wewnętrznej cech kształtujących "nieskazitelny charakter", o jakim mowa w niektórych innych, niż ustawa o grach i zakładach wzajemnych, aktach prawnych. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił jednakże przedstawionej w skardze kasacyjnej argumentacji zmierzającej do wykazania, że fakt popełnienia przestępstwa nie może kształtować opinii o podmiocie wymienionym w art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, jeżeli potwierdzony jest jedynie zezwoleniem na dobrowolne poddanie się odpowiedzialności karnej i nie jest ujawniony w rejestrze karnym. NSA stwierdził, że art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych nie uzależnia posiadania nienagannej opinii wyłącznie od niekaralności (braku skazania) potwierdzonej zaświadczeniem. Wobec tego – jak wskazał NSA - ustawowe wyłączenie potwierdzania faktu popełnienia przestępstwa wpisem do rejestru skazanych nie stoi na przeszkodzie braniu pod uwagę w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier i zakładów wzajemnych faktu popełnienia przestępstwa wykazanego wyrokiem zezwalającym na dobrowolne poddanie się karze. Zdaniem NSA, wbrew stanowisku skarżącej spółki, nie tylko ujawnienie popełnienia przestępstwa poprzez wpis w rejestrze skazanych wywołuje skutek w postaci ukształtowania u nieokreślonej liczby osób ocen opartych na znajomości faktu popełnienia przestępstwa. Niemniej Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie stwierdził, że nie każdy fakt popełnienia przestępstwa jest okolicznością wyłączającą uznanie, że zachodzi posiadanie nienagannej opinii w rozumieniu art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Aby ocenić, czy popełnienie przestępstwa rzutuje na opinię o osobie w sposób kolidujący z prowadzeniem regulowanej omawianą ustawą działalności, konieczne jest - zdaniem NSA - rozważenie okoliczności popełnienia czynu zabronionego, a przede wszystkim jego wagi i upływu czasu od popełnienia. Odnosząc się do dotychczasowych ustaleń dotyczących popełnionego przestępstwa skarbowego z art. 56 § 2 w zw. z 9 § 3 k.k.s., NSA uznał, iż pełna ocena wagi tak ogólnie opisanego czynu zabronionego nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny zarzucił Sądowi pierwszej instancji mylne przyjęcie założenia, iż nie ma znaczenia w sprawie upływ czasu od popełnienia przestępstwa. Tymczasem, jak wskazał Sąd odwoławczy, ocena opinii o osobie wymaga rozważenia, czy istnieją obiektywne przesłanki uznania, że opinia może opierać się jeszcze na fakcie popełnienia w przeszłości przestępstwa. NSA wskazał, iż upływ czasu jest kategorią wywołującą daleko idące skutki, z których niektóre określa prawo. W tym zakresie NSA odwołał się do regulacji prawa karnego, na gruncie którego funkcjonują instytucje przedawnienia ścigania, karalności i wykonania kary. Sąd wskazał, że instytucje te są wprowadzane do systemu prawnego jako wynik założenia, że zdarzenia, do których doszło w różnie określanej dalekiej przeszłości nie mogą już być źródłem odpowiedzialności i obowiązków. Podobnie rzecz się ma w przypadku kształtowania opinii o osobie. Zdaniem NSA powoływanie się na odległe w czasie zdarzenia nie ma obiektywnie uzasadnionych podstaw, przy czym ocenę rozmiarów odległości w czasie odnieść należy do wagi popełnionego czynu. Zdaniem NSA strona trafnie wymieniła w skardze kasacyjnej instytucję zatarcia skazania, jako przesłankę takiego rozumowania. W konkluzji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż powoływanie się na popełnienie przestępstwa potwierdzone dobrowolnym poddaniem się karze, jako czynnik opiniotwórczy, ma granice czasowe, które określać należy w powiązaniu z oceną wagi czynu. Zdaniem NSA pewną wskazówką może być regulacja zawarta w art. 52 § 2 k.k.s. przewidująca zatarcie skazania po upływie roku od wydania prawomocnego orzeczenia w przypadku odstąpienia od wymierzenia kary lub środka karnego. Jednakże NSA wskazał, że nie oznacza to prostego przenoszenia regulacji na grunt oceny czy opinia o osobie jest już nienaganna mimo upływu czasu.

W piśmie procesowym z dnia 6 listopada 2009 r., złożonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca spółka, podtrzymując swoje dotychczasowe zarzuty skargi – wskazała na dodatkowe okoliczności, której jej zdaniem świadczą o wadliwości wydanych przez Ministra Finansów decyzji. Mając na uwadze całokształt argumentów przytoczonych w tym piśmie skarżąca stwierdziła w konkluzji, iż nie powinno budzić wątpliwości Sądu, że fakt poddania się przez E. C. dobrowolnej odpowiedzialności w trybie przepisów k.k.s. nie może mieć już wpływu na ocenę o nim, przede wszystkim ze względu na fakt, że sąd grodzki orzekł o zezwoleniu na dobrowolne poddanie się odpowiedzialności w formie postanowienia na niepublicznym posiedzeniu (a nie w wyroku wydanym na jawnej rozprawie), a ponadto od chwili tego zdarzenia upłynął długi okres czasu (ponad 4,5 roku).

W piśmie procesowym z dnia 2 grudnia 2009 r. Minister Finansów, ustosunkowując się do pisma strony skarżącej z dnia 6 listopada 2009 r. – podtrzymał stanowisko, iż w każdym wypadku popełnienie czynu zabronionego pozbawia taką osobę nienagannej opinii. Wiąże się to – zdaniem organu – z istotą czynu zabronionego, a więc czynu, który z różnych względów został przez ustawodawcę uznany za zabroniony i została przewidziana odpowiedzialność z tytułu jego popełnienia. Według organu fakt popełnienia przestępstwa skarbowego, niezależnie od jego wagi, pozbawia osobę, która się go dopuściła, nienagannej opinii. Organ wskazał ponadto, iż wbrew stanowisku skarżącej spółki kwestii upływu czasu od dobrowolnego poddania się odpowiedzialności nie można odnosić do obecnej chwili, lecz należy odnieść do postępowania zakończonego decyzją o odmowie udzielenia zezwolenia, w którym to postępowaniu informacja ta została uzyskana i poddana ocenie organu, skutkującej odmownym rozstrzygnięciem wniosku skarżącej. W ocenie Ministra Finansów okres, jaki upłynął pomiędzy dobrowolnym poddaniem się odpowiedzialności przez E. C. a wydaniem decyzji w przedmiocie odmowy udzielenia skarżącej spółce zezwolenia, tj. 2 lata i 4 miesiące, uprawniał organ do uwzględnienia tej okoliczności przy ocenie nienagannej opinii, o której mowa w art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej także: p.p.s.a.).

Wyraźnie wskazać należy w niniejszej sprawie, iż zgodnie z przepisem art. 190 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Przyjmuje się, iż ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wiążąca w sprawie dla sądu pierwszej instancji zarówno wówczas, gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania administracyjnego. Oznacza to, że wojewódzki sąd administracyjny jest obowiązany rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Nawet w przypadku sporu co do stanu faktycznego będącego podstawą subsumcji prawa, a więc i oceny prawnej lub odmiennej interpretacji prawa albo nawet możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wynikające z oceny prawnej NSA mają moc wiążącą, zaś odmienna ocena materiału dowodowego stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego.

Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, zaś wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

Niewątpliwie ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania właśnie takiej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego ciążący na wojewódzkim sądzie administracyjnym, może być wyłączony tylko w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (tak również: m.in. H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 2, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, s. 681-682 i powołane tam orzecznictwo).

Pamiętać należy przy tym, iż ocena prawna, w rozumieniu art. 190 p.p.s.a., to wyjaśnienie przez NSA istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, a więc nie tylko sama wykładnia w ścisłym tego słowa znaczeniu.

W konsekwencji należy uznać, iż związanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w rozumieniu art. 190 p.p.s.a., oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku.

Mając na względzie powyższe zauważyć trzeba, iż w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie związany był oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1086/08.

W orzeczeniu tym Sąd drugiej instancji zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, rozpatrującemu sprawę uprzednio, naruszenie art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, który stanowi, iż osoby fizyczne będące wspólnikami spółki prowadzącej działalność w zakresie gier i zakładów wzajemnych przedstawiające sobą jedną setną kapitału oraz inne wymienione w tym przepisie podmioty powinny posiadać nienaganną opinię, w szczególności muszą przedstawić zaświadczenie, że nie były skazane prawomocnym wyrokiem za popełnione umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił wprawdzie zawartej w skardze kasacyjnej argumentacji zmierzającej do wykazania, że fakt popełnienia przestępstwa nie może kształtować opinii o podmiocie wymienionym w art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, jeżeli potwierdzony jest jedynie zezwoleniem na dobrowolne poddanie się odpowiedzialności karnej i nie jest ujawniony w rejestrze karnym, niemniej wyraźnie stwierdził jednocześnie, że – wbrew stanowiskom Ministra Finansów oraz WSA w Warszawie - nie każdy fakt popełnienia przestępstwa jest okolicznością wyłączająca uznanie, że zachodzi posiadanie nienagannej opinii w rozumieniu przepisu art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych.

NSA, dokonując interpretacji przepisu art. 33 ust. 1 cyt. ustawy - uznał, że aby ocenić, czy popełnienie przestępstwa rzutuje na opinię o osobie w sposób kolidujący z prowadzeniem regulowanej omawianą ustawą działalności, konieczne jest rozważenie okoliczności popełnienia czynu zabronionego, a przede wszystkim jego wagi i upływu czasu od popełnienia.

W konsekwencji NSA nakazał, aby przy badaniu istnienia przesłanki nienagannej opinii, o której mowa w art. 33 ust. 1 w/w ustawy, przeprowadzić zarówno pełną ocenę wagi czynu zabronionego popełnionego przez wspólnika skarżącej spółki – E. C., jak również dokonać analizy upływu czasu od popełnienia tego przestępstwa.

W tej sytuacji uznać należy, iż skarga spółki J. Sp. z o.o. z siedzibą w R. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2008 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja tego organu z dnia [...] grudnia 2007 r. - naruszają prawo.

Zdaniem Sądu wydając przedmiotowe decyzje organ dopuścił się - mającego wpływ na wynik sprawy - naruszenia zarówno przepisu prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych – polegającą na jego błędnej interpretacji, jak również przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. – poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonania w konsekwencji prawidłowej oceny istnienia przesłanki posiadania przez wspólnika skarżącej spółki nienagannej opinii, o której mowa w przepisie art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych.

Tym samym organ administracji, rozstrzygając w niniejszej sprawie, dopuścił się naruszenia przepisu art. 8 k.p.a. i wyrażonej w nim zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

Naruszenie wspomnianych przepisów miało - w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2008 r.

Należy wskazać, iż z zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., uzupełnionej w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. - wynika, iż to organ administracji zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, poprzez zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Organ winien jednocześnie dopuścić jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia istoty danej sprawy, z zastrzeżeniem, że nie jest to sprzeczne z obowiązującym prawem.

Mając powyższe na uwadze, a także kierując się wyraźnymi wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi w uzasadnieniu orzeczenia z dnia 14 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1086/08, należy uznać, iż w toku ponownego postępowania Minister Finansów winien dokonać wszechstronnej oceny całości zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego oraz szczegółowo rozważyć okoliczności popełnienia przez wspólnika skarżącej spółki – E. C. czynu zabronionego, koncentrując się przede wszystkim na jego wadze, jak i okoliczności związanej z upływem czasu od popełnienia określonego przestępstwa skarbowego.

Dokonując ponownej analizy możliwości zastosowania art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, organ winien dokładnie rozważyć, czy istnieją obiektywne przesłanki uznania, że opinia o osobie może opierać się jeszcze na fakcie popełnienia w przeszłości przestępstwa. Zdaniem Sądu przeprowadzając wspomnianą analizę, Minister Finansów winien mieć jednakże na względzie fakt, iż NSA wskazał wyraźnie w uzasadnieniu w/w orzeczenia, że powoływanie się na odległe w czasie zdarzenia nie ma obiektywnie uzasadnionych podstaw, a także, że przy ocenie rozmiarów odległości w czasie odnieść się należy do wagi popełnionego czynu.

Zdaniem Sądu organ, dokonując powyższej oceny, winien wziąć również pod uwagę wskazówki NSA związane z regulacją zawartą m.in. w art. 52 § 2 k.k.s., przewidującą zatarcie skazania po upływie roku od wydania prawomocnego orzeczenia w przypadku odstąpienia od wymierzenia kary lub środka karnego. Niemniej należy przy tym pamiętać, że pomocnicze odwoływanie się do wspomnianej instytucji prawa karnego skarbowego nie może polegać, jak stwierdził NSA, na prostym przenoszeniu tej regulacji na grunt oceny czy opinia o osobie jest już nienaganna mimo upływu czasu.

W ocenie Sądu brak pełnego odniesienia się przez organ do wskazanych okoliczności, istotnych dla oceny prawidłowości zastosowania normy prawnej wyrażonej w art. 33 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, nie daje stronie skarżącej możliwości ustosunkowania się do zarzutów (stanowiska) organu. W tej sytuacji uchybienie to nie pozwala sądowi administracyjnemu na pełne skontrolowanie legalności nie tylko zaskarżonej decyzji Ministra Finansów, ale również poprzedzającej ją decyzji tego organu z dnia [...] grudnia 2007 r.

Z tej przyczyny należy uznać, iż uchybienia formalne poczynione w toku niniejszego postępowania przez organ, uniemożliwiły Sądowi prawidłowe ustosunkowanie się do zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym. Nieprawidłowości te miały istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Sądu, aby sporne rozstrzygnięcia Ministra Finansów ocenić w sposób prawidłowy, Sąd musi dysponować stanowiskiem organu zawierającym odniesienie do wszystkich istotnych elementów (przesłanek) dotyczących kwestii oceny, czy popełnienie przez E. C. przestępstwa skarbowego rzutuje na opinię o jego osobie w sposób kolidujący z prowadzeniem regulowanej ustawą o grach i zakładach wzajemnych – działalności. Podkreślić należy bowiem, iż sąd administracyjny nie czyni własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpującego dokonania przez organ ustaleń faktycznych.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Stwierdzając, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, Sąd działał na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Orzekając o zwrocie kosztów postępowania sądowego w wysokości 8.257,- złotych, na które składa się wpis sądowy (8.000,- zł), wynagrodzenie pełnomocnika (240,- zł) oraz opłata skarbowa (17,- zł), Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 i § 3 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).