Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1474/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędzia WSA Joanna Wegner (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia świadectwa kierowcy oraz zawieszenia wydawania nowych świadectw kierowców przez okres roku 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] stycznia 2020 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej B. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] marca 2020 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzję tego samego organu z [...] stycznia 2020 r. o cofnięciu świadectwa kierowcy O. M. udzielonego w dniu 16 listopada 2018 r. oraz o zawieszeniu wykonywania przez B. sp. z o. o. nowych świadectw kierowców przez okres jednego roku.

Podstawę prawną decyzji stanowił art. 4 pkt 22, art. 32a, art. 32f ust. 2 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm.), art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 2 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1072/2009 z 21 października 2009 r. dotyczącego wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych (Dz.U.UE.L.2009.300.72 ze zm.) – zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1072/2009" oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096) – zwanej dalej "k.p.a.".

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu 16 listopada 2018 r. wydano świadectwo kierowcy, w którym wskazano obywatela Ukrainy O. M. Świadectwo zostało udzielone w celu zarobkowego przewozu rzeczy na podstawie licencji wspólnotowej. Do wniosku o udzielenie świadectwa przedstawiono m. in. kopię orzeczenia lekarskiego wydanego przez lekarza chorób wewnętrznych J. K. oraz kopię orzeczenia psychologicznego wydanego [...] września 2017 r. przez O. spółka cywilna. Organ ustalił, że dokumenty te nie zostały wystawione przez osoby wskazane jako ich autorzy. Wezwał przedsiębiorcę do przedłożenia czytelnych kopii orzeczeń lekarskiego i psychologicznego dotyczących wspomnianego kierowcy, ważnych na dzień 16 listopada 2018 r. W związku z niewykonaniem tego wezwania, wszczęto wobec skarżącego postępowanie administracyjne zakończone decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] stycznia 2020 r. cofnięciu świadectwa kierowcy oraz o zawieszeniu wykonywania przez skarżącego nowych świadectw kierowców przez okres jednego roku. Organ przyjął, że sankcje te przewidują art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1072/2009 oraz art. 32f ust. 2 ustawy o transporcie drogowym.

W wyniku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] marca 2020 r. Organ wyjaśnił, że podanie nieprawidłowych informacji we wniosku o świadectwo kierowcy wiąże się z obowiązkiem cofnięcia tego świadectwa, o czym stanowi art. 7 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 1072/2009 i art. 32f ust. 2 ustawy o transporcie drogowym. Drugi z tych przepisów przewiduje w takim przypadku także sankcję w postaci zawieszenia wydawania nowych świadectw kierowcy na okres roku.

W skardze na tę decyzję zarzucono naruszenie art. 4, art. 32a i art. 32f ustawy o transporcie drogowym oraz art. 5 rozporządzenia nr 1072/2009 i art. 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz.U.UE.L.2009.300.51) – zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1071/2009" poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że istnieją przesłanki do zawieszenia wydawania nowych świadectw przez okres jednego roku. Strona zarzuciła ponadto naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 i art. 107 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, przeprowadzenie postępowania z naruszeniem zasady zaufania oraz zaniechanie oceny okoliczności wskazywanych przez skarżącego. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji zaskarżonej i decyzji wydanej w pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325).

Świadectwo kierowcy stanowi zgodnie z art. 32a ustawy o transporcie drogowym dokument wymagany dla kierowcy – obywatela państwa niebędącego członkiem Unii Europejskiej, który zamierza wykonywać transport drogowy w Polsce. Świadectwo to, w drodze decyzji administracyjnej wydaje Główny Inspektor Transportu Drogowego na wniosek przedsiębiorcy, posiadającego licencję wspólnotową (art. 32b ust. 1 ustawy). Do wniosku, po myśli art. 32b ust. 5 pkt 2 w związku z art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o transporcie drogowym, dołącza się m. in. zaświadczenia o tym, że nie ma przeciwwskazań zdrowotnych ani psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

W tej sprawie nie budzą wątpliwości ustalenia faktyczne poczynione przez organ. Nie ma wątpliwości co do tego, że skarżący ubiegając się o wydanie świadectwa kierowcy złożył kopie wskazanych zaświadczeń, które w rzeczywistości nie zostały w oryginale wydane. Dlatego postawione w skardze zarzuty naruszenia art. 7, art. 8, art. 77 k.p.a. nie mogły okazać się skuteczne. Prawidłowość ustaleń nie przełożyła się jednak na prawidłowe rozstrzygnięcie tej sprawy.

Wyjaśnić bowiem należy, że wykonywanie transportu drogowego objęte jest harmonizacją wspólnotową. Przepisy prawa unijnego normują także instytucję świadectwa kierowcy oraz konsekwencje wydania go w sposób nieprawidłowy. Co ma przesądzające znaczenie w tej sprawie, unormowania te znajdują swe źródło w przepisach rozporządzeń, a więc aktów stosowanych bezpośrednio i z pierwszeństwem w razie kolizji z przepisami rodzimej ustawy.

W świetle art. 7 ust. 2 lit. b rozporządzenia nr 1072/2009 właściwy organ obowiązany jest do cofnięcia świadectwa kierowcy, jeżeli jego posiadacz podał nieprawidłowe informacje we wniosku o świadectwo kierowcy. Unormowanie to koresponduje z treścią art. 32f ust. 2 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym i w tym zakresie wskazana sankcja została zastosowana prawidłowo. Nie budzi więc zastrzeżeń rozstrzygnięcie organu o cofnięciu świadectwa kierowcy w tej sprawie. Dodać przy tym należy, że w świetle przepisów rozporządzenia nr 1072/2009 cofnięcie świadectwa kierowcy stanowi jedyną dopuszczalną sankcję w przypadku podania nieprawidłowych informacji we wniosku. W szczególności nie przewidują przepisy tego aktu kompetencji dla organu administracji, by ten zawiesił wobec przedsiębiorcy transportowego wydawanie świadectw kierowców.

Tego rodzaju sankcja funkcjonuje wprawdzie w przepisach wspomnianego rozporządzenia unijnego, ale została zastrzeżona wyraźnie dla innego rodzaju naruszeń. Mianowicie, art. 12 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 1072/2009 stanowi, że kara ta może zostać nałożona jedynie w przypadku poważnego naruszenia, obejmującego przypadki niewłaściwego wykorzystywania świadectw kierowców.

Wskazane zróżnicowanie administracyjnych sankcji niepieniężnych w zależności od typów wykrytych przez organy naruszeń znajduje uzasadnienie w tzw. tabeli korelacji, zamieszczonej w załączniku nr IV do rozporządzenia nr 1072/2009. Stanowi ona – jak sprecyzowano w art. 18 rozporządzenia nr 1072/2009 – wykaz odpowiedników nowych przepisów wprowadzonych przez rozporządzenie nr 1072/2009 wobec przepisów uchylanego jednocześnie rozporządzenia Rady (EWG) nr 881/92 z 26 marca 1992 r. w sprawie dostępu do rynku drogowych przewozów rzeczy we Wspólnocie, na lub z terytorium Państwa Członkowskiego lub w tranzycie przez jedno lub więcej Państw Członkowskich (Dz.U.UE.L.1992.95.1). Zamieszczonemu w tym ostatnim akcie art. 8 ust. 2 (przewidującemu sankcję cofnięcia świadectwa kierowcy) odpowiadać ma aktualnie obowiązujący art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1072/2009, zaś art. 8 ust. 3 i 4 rozporządzenia nr 881/92 (stanowiące podstawę m. in. zawieszenia wydania świadectw kierowców) – art. 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1072/2009. Tak jak i w obecnym stanie prawnym, także w okresie obowiązywania art. 8 ust. 2 – 4 rozporządzenia nr 881/92 zawieszenie wydania świadectw kierowców zastrzeżone było dla innego rodzaju naruszeń niż to, które polega na podaniu we wniosku o świadectwo kierowcy nieprawidłowych informacji.

Wywód powyższy prowadzi do jednoznacznej konkluzji, iż art. 32f ust. 2 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, w zakresie w jakim przewiduje sankcję w postaci zawieszenia wydawania świadectw kierowcy za czyn polegający na podaniu nieprawidłowych informacji we wniosku o wydanie świadectwa kierowcy pozostaje niezgodny z bezpośrednio skutecznym w rodzimym porządku art. 7 ust. 2 i art. 12 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 1072/2009. Sąd podziela w tej kwestii pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 18 listopada 2019 r., sygn. akt 1326/19, LEX nr 3014336.

Mając na uwadze jednoznacznie określoną w art. 91 ust. 3 Konstytucji w związku z art. 288 zdanie drugie sporządzonego 25 marca 1957 r. w Rzymie Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U. z 2004 r., Nr 90, poz. 864/2 ze zm.) regułę pierwszeństwa bezpośrednio stosowalnego rozporządzenia przed ustawą krajową, Sąd zastosował przepis rozporządzenia z pominięciem nakładającego dotkliwsze sankcje przepisu ustawy krajowej.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organy dokonają ponownej subsumpcji ustalonego stanu faktycznego pod stosowane normy, z pominięciem tej krajowej, która wbrew art. 7 ust. 2 i art. 12 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 1072/2009 obliguje do zawieszenia wydawania świadectw kierowcy w przypadku podania nieprawidłowych informacji we wniosku o wydanie świadectwa kierowcy. Organy ograniczą tym samym katalog sankcji do tych, które pozostają zgodne z prawem unijnym.

Z tych wszystkich przyczyn, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800), na które złożyły się: 200 złotych tytułem wpisu od skargi, wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika będącego radcą prawnym w wysokości 480 złotych oraz 17 złotych tytułem opłaty od pełnomocnictwa.