Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1701/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par 1 ust. 3 pkt 2 i 3 lit a i b
journal: Dz.U. 2013 poz 872
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej  wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie  dochodzenia do uznania
article: art. 7; art. 77; art. 80; art. 10 par 1; art. 77
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant st. specjalista - Anna Wiśniewska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2019 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi [...] "O.S." sp. z o.o. z siedzibą w B. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z (...) sierpnia 2018 r. nr (...) utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR Nr (...) z (...) lutego 2018 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw.

Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Marszałek Województwa Ś. decyzją z (...) lipca 2010 r. postanowił dokonać wstępnego uznania [...] "O. S." sp. z o.o. (zwana dalej również jako: "Grupa", "Strona" lub "Odwołująca") dla grupy produktów "owoce" i zatwierdził plan dochodzenia do uznania tej grupy za organizację producentów owoców i warzyw.

Grupa w latach 2011-2015 składała wnioski o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania wraz z załącznikami za półroczne okresy pomiędzy (...) lipca 2010 r. a (...) grudnia 2014 r.

Organ po przeprowadzeniu postępowań administracyjnych wydawał w poszczególnych latach decyzję o przyznaniu pomocy finansowej. Decyzje te był również zmieniane w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, a szczegółowy ich opis znalazł się w zaskarżonej decyzji (str. 1-5).

W dniu (...) października 2016 r. do Ś. OR ARiMR wpłynęło "powiadomienie" anonimowych członków Grupy o występowaniu nieprawidłowości w Grupie S. "O. S." Sp. z o.o., dotyczących m.in. zbywania majątku zakupionego przez spółkę z dofinansowaniem ze środków pochodzących z Unii Europejskiej. Wobec powyższego organ I instancji wystąpił o przeprowadzenie kontroli w Grupie. Ponadto w dniu (...) października 2016 r. organ I instancji zwrócił się do Agencji Rynku Rolnego z prośbą o wykonanie kontroli ww. spółce pod kątem spełniania kryteriów uznania za organizację producentów owoców i warzyw.

Dyrektor Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w K. pismem z dnia (...) grudnia 2016 r. poinformował, że została zakończona kontrola w Grupie w zakresie spełniania warunków uznania oraz, że na podstawie wyników kontroli stwierdzono nieprzestrzeganie kryteriów uznania za organizację producentów owoców i warzyw.

W dniu (...) stycznia 2017 r. wpłynął "raport/protokół z czynności kontrolnych" (Nr dokumentu: (...) z dnia (...) stycznia 2017 r.), przeprowadzonej przez Biuro Kontroli na Miejscu P.Oddziału Regionalnego ARiMR w R. Wspomniany powyżej "raport/protokół z czynności kontrolnych" opatrzony został kodem "(...)" - tj. podjęto próbę przeprowadzenia kontroli, lecz nie została ona zrealizowana z powodów niezależnych od producenta w związku z faktem, iż w Grupie na podstawie postanowienia z dnia (...) stycznia 2017 r. rozpoczęto postępowanie sanacyjne - osoba reprezentująca firmę restrukturyzacyjną oświadczyła w rozmowie telefonicznej z inspektorem Biura Kontroli na Miejscu, iż w związku ze zbyt krótkim czasem nie miała możliwości zapoznać się ze stanem przedsiębiorstwa i nie może również wskazać daty możliwości przeprowadzenia kontroli na miejscu.

W związku z faktem, iż kontrola na miejscu nie została przeprowadzona, Biuro Działań Społecznych i Środowiskowych oraz Płatności Bezpośrednich Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. w dniu (...) stycznia 2017 r. wystosowało do firmy restrukturyzacyjnej pismo informujące o zaciągniętych zobowiązaniach przez Grupę w trakcie realizacji planu dochodzenia do uznania wobec Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wraz z podaniem łącznej kwoty zobowiązań oraz informacją, jakie konsekwencje Grupa poniesie, jeżeli nie dotrzyma zaciągniętych zobowiązań. W dniu (...) lutego 2017 r. organ I instancji wystosował pisma wyjaśniające błędne daty zakończenia zobowiązania dotyczące pięciu punktów w pismach z dnia (...) stycznia 2017 r. do firmy restrukturyzacyjnej oraz Biura Kontroli na Miejscu Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K.

W dniu (...) lutego 2017 r. do Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. wpłynęło pismo z Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego z dnia (...) lutego 2017 r. (data stempla pocztowego: (...) lutego 2017 r.) informujące szczegółowo o stwierdzonych naruszeniach kryteriów uznania za organizację producentów owoców i warzyw.

Zgodnie z "raportem/protokołem z czynności kontrolnych" nr dokumentu: (...)z dnia (...) kwietnia 2017 r. nie zostały zidentyfikowane następujące urządzenia do zbioru owoców (szczegóły w zaskarżonej decyzji str.6-10).

"Raport/protokół z czynności kontrolnych" wskazał również, iż w poniżej wskazanych gospodarstwach członków znajdują się wózki sadownicze na 3-skrzyniopalety, lecz nie określał, czy zostały one zakupione z dofinasowaniem ARiMR w ramach pomocy wstępnie uznanym grupom owoców i warzyw, czy też może ze środków własnych tychże członków.

Powyższe dotyczyło: K. D. (łączna ilość wózków sadowniczych 9 sztuk), A. F. (łączna ilość wózków sadowniczych 2 sztuki), S. K. (łączna ilość wózków sadowniczych 2 sztuki), M. L. (łączna ilość wózków sadowniczych 2 sztuki), K. M. (łączna ilość wózków sadowniczych 1 sztuka), G. Z. (łączna ilość wózków sadowniczych 1 sztuka), G. S. (łączna ilość wózków sadowniczych 2 sztuki), A. K. (łączna ilość wózków sadowniczych 2 sztuki), Ł. C. (łączna ilość wózków sadowniczych 6 sztuk), P. F. (łączna ilość wózków sadowniczych 2 sztuki), K. K. (łączna ilość wózków sadowniczych 1 sztuka), L. L. (łączna ilość wózków sadowniczych 2 sztuki), H. K.(łączna ilość wózków sadowniczych 1 sztuka), D. F. (łączna ilość wózków sadowniczych 2 sztuki), J. B. (łączna ilość wózków sadowniczych 7 sztuk) oraz Pana L. B. (łączna ilość wózków sadowniczych 5 sztuk).

Ponadto "raport/protokół z czynności kontrolnych'' wykazał brak:

kombajnu do zbioru porzeczek typu Jarek-5 o nr fabrycznym (...) zakupionego w dniu (...) czerwca 2011 r., którego nie stwierdzono na stanie grupy w momencie przeprowadzania kontroli na miejscu;

agregatu otrząsająco-czyszczącego Maja o nr fabrycznym (...), zakupionego w dniu (...) czerwca 2011 r., którego nie stwierdzono na stanie grupy w momencie przeprowadzania kontroli na miejscu;

generatora azotu, niskociśnieniowego typ (...), zakupionego w dniu (...) czerwca 2012 r., którego nie stwierdzono na stanie grupy w momencie przeprowadzania kontroli na miejscu;

szafy sterującej ze sterownikiem, zamontowanej u M. W., wraz z innymi urządzeniami chłodniczymi, a zakupionej w dniu (...) czerwca 2013 r.;

ogrodzenia wykonanego z dofinansowania ARiMR w ramach pomocy wstępnie uznanym grupom owoców i warzyw na działce ewidencyjnej, która była częścią inwestycji dofinansowanej ze środków pochodzących z Unii Europejskiej, gdyż jego część została przeniesiona i jest wykorzystywana na działce ewidencyjnej nr 269/3, niebędącej przedmiotem dofinansowania;

możliwości określenia, czy budynek przetwórni owoców, który nie był przedmiotem dofinansowania, 4est częściowo położony na działkach ewidencyjnych (nr (...),(...),(...),(...)), dofinansowanych przez ARiMR w ramach pomocy wstępnie uznanym grupom owoców i warzyw;

faktury dotyczącej zakupu 3 000 sztuk skrzynek plastikowych (faktura pro forma Nr (...) z dnia (...) czerwca 2011 r.) w zamian, której zostały stwierdzone: faktura VAT Nr (...) z dnia (...) lipca 2011 r. oraz faktura VAT Nr (...) z dnia (...) lipca 2011 r.;

faktury dotyczącej wykonania instalacji chłodniczej część II (faktura VAT Nr (...) z dnia (...) czerwca 2012 r.) na kwotę 1.220.000,00 zł (netto).

W "raporcie/protokole z czynności kontrolnych" stwierdzono również:

wykorzystywanie przez Grupę Sadowniczą "O.S." sp. z o.o. budynku chłodniczo-przechowalniczego dofinansowanego przez ARiMR w ramach pomocy dla wstępnie uznanych grup owoców i warzyw do przechowywania soków owocowych;

samochody ciężarowe wraz z naczepami zakupionymi z dofinansowaniem Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w ramach pomocy wstępnie uznanym grupom owoców i warzyw były wynajmowane co najmniej od kwietnia 2013 r. w celu transportu produktów sprzedawanych przez inne firmy (dotyczy to samochodów [...] o nr rejestracyjnych (...) i (...), zakupionych w dniu (...) czerwca 2011 r.; ponadto przyczepy [...] o nr rejestracyjnym (...), zakupionej w dniu (...) czerwca 2011 r., oraz naczepy [...] o nr rejestracyjnym (...), zakupionej w dniu (...) czerwca 2011 r. oraz samochodów [...] o nr rejestracyjnych (...) i (...) zakupionych w dniu (...)czerwca 2012 r.; naczep [...] o nr rejestracyjnych: (...) zakupionej w dniu (...) czerwca 2012 r. oraz (...), zakupionej w dniu (...) czerwca 2012 roku).

W dniu (...) czerwca 2017 r. organ I instancji wysłał wezwanie do złożenia wyjaśnień do firmy restrukturyzacyjnej w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami w "raporcie/protokole z czynności kontrolnych" z dnia (...) kwietnia 2017 r. Wezwanie zostało zwrócone, jako nieodebrane przez adresata, gdyż firma restrukturyzacyjna w tym okresie zmieniła adres siedziby. W związku z powyższym ww. wezwanie zostało wysłane ponownie w dniu (...) czerwca 2017 r. pod właściwy adres siedziby firmy restrukturyzacyjnej.

W dniu (...) czerwca 2017 r. do organu I instancji wpłynęło pismo z Komendy Wojewódzkiej Policji Wydział Dochodzeniowo-Śledczy w K. w związku z prowadzonym postępowaniem przygotowawczym (...),(...) w sprawie o przestępstwo z art. 300 § 1 k.k., w którym zwrócono się z prośbą o udzielenie informacji w zakresie korzystania przez Grupę w latach 2010-2016 z wszelkich dotacji państwowych i unijnych oraz na jaki cel zostały przyznane fundusze, jak również ze wskazaniem gdzie znajdują się oryginały przedmiotowej dokumentacji. Organ I instancji pismem z dnia (...) czerwca 2017 r. odpowiedział na ww. prośbę, a w dniu (...) września 2017 r. przekazał kserokopie dokumentacji związanej z udzieleniem Grupie pomocy finansowej w ramach rynku owoców i warzyw.

W dniu (...) czerwca 2017 r. do organu I instancji wpłynęło pismo uzupełniające "raport/protokół z czynności kontrolnych" z dnia (...) kwietnia 2017 r. o częściowe wyjaśnienia firmy restrukturyzacyjnej.

W dniu (...) lipca 2017 r. do Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. wpłynęło pismo z firmy restrukturyzacyjnej z dnia (...) czerwca 2017 r. (data stempla pocztowego: (...) lipca 2017 r.) z prośbą o przedłużenie terminu na złożenie wyjaśnień oraz o sprecyzowanie danych dotyczących urządzeń wymienionych w wezwaniu. W odpowiedzi na powyższe pismo Dyrektor Ś. OR ARiMR w dniu (...) sierpnia 2017 r. wystosował pismo ze szczegółową informacją o danych dotyczących maszyn i urządzeń wymienionych w wezwaniu z dnia (...) czerwca 2017 r. W dniu (...) sierpnia 2017 r. do organu I instancji wpłynęło pismo z firmy restrukturyzacyjnej z dnia (...) sierpnia 2017 r. (data stempla pocztowego: (...) sierpnia 2017 r.) z prośbą o przedłużenie terminu na złożenie wyjaśnień dotyczących wykrytych nieprawidłowości.

W dniu (...) sierpnia 2017 r. do Biura Działań Społecznych i Środowiskowych Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K.h wpłynął "raport/protokół z czynności kontrolnych" (Nr dokumentu: (...) z dnia (...) sierpnia 2017 r.) opatrzony kodem "(...)" - tj. podjęto próbę kontroli, lecz nie została ona zrealizowana z powodów niezależnych od producenta.

W dniu (...) sierpnia 2017 r. (data stempla pocztowego: (...) sierpnia 2017 r.) do organu I instancji wpłynęła decyzja Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w K. Nr (...) o zawieszeniu uznania [...] "O. S." Sp. z o.o. za organizację producentów owoców i warzyw.

W dniu (...) października 2017 r. do Biura Działań Społecznych i Środowiskowych Ś. Oddziału Regionalnego ARiMR w K. wpłynął "raport/protokół z czynności kontrolnych" (Nr dokumentu: (...) z dnia (...) października 2017 r.) opatrzony kodem "(...)" tj. nie stwierdzono nieprawidłowości (kontrola nie obejmowała weryfikacji zobowiązań).

W dniu (...) października 2017 r. Sąd Rejonowy w K. wydał postanowienie, na mocy którego postanowił ogłosić upadłość dłużnika [...] "O. S. sp. z o.o., wyznaczył sędziego komisarza i jego zastępcę, wyznaczył syndyka, wezwał wierzycieli upadłego, aby zgłaszali swoje wierzytelności do sędziego-komisarza w terminie 30 dniu od dnia obwieszczenia postanowienia o ogłoszeniu upadłości w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, wezwał osoby, którym przysługują prawa oraz prawa i roszczenia osobiste ciążące na nieruchomościach należących do upadłego, jeżeli nie zostały ujawnione przez wpis w księdze wieczystej, do ich zgłoszenia w terminie 30 dni od dnia obwieszczenia postanowienia o ogłoszeniu upadłości w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, pod rygorem utraty prawa powoływania się na nie w postępowaniu upadłościowym, jak również stwierdził, że postępowanie jest postępowaniem głównym w rozumieniu rozporządzenia nr 2015/848 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego z dnia (...) maja 2015 r., a jurysdykcja krajowa sądów polskich wynika z art. 382 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe.

W dniu (...) grudnia 2017 r. organ I instancji skierował pismo do J. P., syndyka masy upadłościowej, zwanego dalej: "syndykiem", z prośbą o udzielenie szczegółowych informacji w zakresie ogłoszonej upadłości. Jednocześnie w piśmie poinformowano syndyka, iż inwestycje zrealizowane przez Grupę w ramach planu dochodzenia do uznania i dofinansowane ze środków pochodzących z Unii Europejskiej są zabezpieczone wekslem in blanco.

Pismem z dnia (...)stycznia 2018 r. Ś. OR ARiMR w Kielcach zawiadomił Grupę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, jak również pismo powtarzające zapytania zawarte w wezwaniu do złożenia wyjaśnień nr (...). Przedmiotowe zawiadomienie zostało doręczone syndykowi w dniu (...) stycznia 2018r.

W dniu (...) stycznia 2018 r. do Ś. OR ARiMR wpłynęło pismo syndyka masy upadłościowej Grupy (nr (...)), w którym syndyk wskazał, że nie jest w posiadaniu wezwania do złożenia wyjaśnień nr (...), jak również podniósł że ze względu na powyższe, jak również obszerność zagadnień ujętych w piśmie nr (...) oraz braki w posiadanej dokumentacji dotyczącej działalności Grupy, nie może dotrzymać wyznaczonego przez Dyrektora Ś. OR ARiMR w K. siedmiodniowego terminu na złożenie wyjaśnień.

W związku z powyższym OR ARiMR wysłał pismo z dnia (...) stycznia informujące o nowym terminie złożenia wyjaśnień, wyznaczonym na dzień (...) stycznia 2018 r. Pismo to zostało odebrane przez upoważnionego pracownika syndyka w dniu (...) stycznia 2018 r. Jednakże do dnia wydania decyzji Strona nie złożyła wyjaśnień.

W dniu (...) lutego 2018 r. Dyrektor Ś. OR ARiMR wydał w stosunku do Grupy Decyzję nr (...) o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw.

Na mocy ww. decyzji organ I instancji ustalił Grupie kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 394 988,84 zł powiększoną o odsetki naliczone na podstawie okresu, który upłynął między płatnością a zwrotem należności przez beneficjenta, według stawek stosowanych przez Europejski Bank Centralny przy głównych operacjach refinansowania, publikowanych w serii "C" Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej i obowiązujących w dniu, w którym dokonano nienależnej płatności, powiększonych o trzy punkty procentowe, uzyskanych na mocy decyzji: Nr (...) z dnia (...) października 2014 r., Nr (...) z dnia (...) lutego 2016 r., Nr (...) z dnia (...) lipca 2013 r., Nr (...) z dnia (...) lutego 2016 r. Nr (...) z dnia (...) lipca 2014 r., NR (...)z dnia (...) grudnia 2014 r. i Nr (...) z dnia (...) lipca 2015 r. w sprawie przyznania Grupie Sadowniczej "O. S." sp. z o.o. pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw, wydanych przez Dyrektora Ś. OR ARiMR.

Wskazać również należy, że w dniu (...) stycznia 2018 r. ARiMR zgłosiła do Sądu Rejonowego w K. wierzytelność w wysokości: 83.083.432,45 zł (należność główna) i 837.663,10 zł (odsetki od nienależnie pobranych płatności), a następnie po wydaniu ww. decyzji ARiMR zmodyfikowała wartości zgłoszonej wierzytelności, tj. 394.988,84 zł (należność główna) i 48.611,58 zł (odsetki od nienależnie pobranych płatności).

Strona odebrała ww. decyzję w dniu (...) lutego 2018 r. Następnie w dniu (...) lutego 2018 r. złożyła odwołanie od przedmiotowej decyzji i zaskarżyła ją w całości.

Zaskarżoną do Sądu decyzją Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego z (...) lutego 2018 r.

Organ odwoławczy przytoczył przepisy prawa, w oparciu o które wydal zaskarżoną decyzję.

Prezes podniósł, że zarzut Odwołującej naruszenia przepisu art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, z późn. zm.); dalej: "k.p.a." w zw. z art. 145 ust. 1 ustawy - Prawo upadłościowe poprzez ich niezastosowanie i wydanie kwestionowanej decyzji, w sytuacji gdy wobec ogłoszenia upadłości Grupy postępowanie w sprawie wszczętej przed datą ogłoszenia upadłości winno być zawieszone, a wierzytelność, której dotyczy zaskarżona decyzja należało zgłosić Sędziemu - Komisarzowi do listy wierzytelności w trybie ustawy Prawo upadłościowe, a w konsekwencji wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia z naruszeniem przepisów o właściwości skutkującej jego nieważnością jest chybiony.

Wyjaśnił, że Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dokonała zgłoszenia wierzytelności w dniu (...) stycznia 2018 r. do właściwego Sądu Rejonowego w K. na kwotę 83.083.432,45 zł jako należność główną, którą należy zaliczyć do kategorii II oraz kwotę odsetek w wysokości 837.663,10 zł zaliczoną do kategorii III. Należność główna zabezpieczona jest wekslem niezupełnym (in blanco) Grupy, wobec tego podnoszenie przez syndyka, że działanie organu jest nieuprawnione, a postępowanie administracyjne jako wszczęte przez zgłoszeniem wierzytelności Sędziemu - Komisarzowi do listy wierzytelności winno być zawieszone, jest w pełni bezzasadne. Zgłoszenie wierzytelności po wydaniu postanowienia o ogłoszeniu upadłości Grupy nastąpiło skutecznie w dniu (...) stycznia 2018 r. i umieszczone zostało przez sędziego - komisarza na liście pod pozycją [...] , a wydana decyzja jest konsekwencją trwającego, a niezawieszonego i niepodejmowanego na nowo postępowania administracyjnego. Jednocześnie również określa kwotę nienależnie pobranych przez beneficjenta środków finansowych w wysokości 394.988,84 zł wraz z odsetkami w kwocie 48.611,58 zł. Podniósł, że umieszczenie wierzytelności na liście w postępowaniu upadłościowym nie jest zagadnieniem wstępnym. Z norm kompetencyjnych wynikających z prawa upadłościowego nie wynika, iż to organy postępowania upadłościowego władne są do rozstrzygania o wierzytelnościach stanowiących zobowiązania wynikające z przepisów prawa na jakich opierają się decyzje wydawane chociażby przez ARiMR. Wyjaśnił, iż zgodnie z przepisem art. 29 ust. 7 ustawy o ARiMR do ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa z wyjątkiem przepisów dotyczących umarzania należności, odraczania płatności, rozkładania płatności na raty oraz zaokrąglania należności, z tym że termin, o którym mowa w art. 47 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, wynosi 60 dni; przy czym bieg terminu przedawnienia tych należności ulega przerwaniu także wskutek doręczenia dłużnikowi upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w dniu doręczenia tego upomnienia; w takim przypadku bieg terminu przedawnienia biegnie na nowo od dnia następującego po dniu, w którym doręczono upomnienie.

Przepis art. 145 prawa upadłościowego nie może stanowić podstawy prawnej zawieszenia postępowań podatkowych wszczętych przed ogłoszeniem upadłości, a wynikający z ww. regulacji zakaz podjęcia po ogłoszeniu upadłości wszczętego wcześniej postępowania z tytułu wierzytelności podlegającej zgłoszeniu do masy upadłości nie odnosi się do wszczętego przed ogłoszeniem upadłości postępowania. Jednocześnie z przepisu art. 70 Ordynacji podatkowej nie wynika przeszkoda do prowadzenia postępowań podatkowych zmierzających do ustalenia lub określenia zobowiązań po ogłoszeniu upadłości.

Wskazał, że ARiMR zgłosiła wierzytelność wynikającą z weksla niezupełnego (in blanco) Grupy a decyzja wydana w dniu (...) lutego 2018 r. stanowi kwotę wierzytelności a tym samym podstawę do modyfikacji już zgłoszonej wierzytelności do kwoty 394.988,84 zł, znacznie zatem niższą od zgłoszonej wierzytelności, co w ocenie Prezesa ARiMR jest korzystne dla syndyka, jak i upadłego w trwającej procedurze upadłości.

Wyjaśnił, iż Prawo podatkowe należy do prawa publicznego a metodą regulowania stosunków w tym zakresie jest metoda administracyjnoprawna, to samo dotyczy wydanej przez organ decyzji zatem, gdy organ podatkowy nie przeprowadzi postępowania podatkowego w celu określenia wysokości zobowiązania podatkowego w celu określenia wysokości zobowiązania podatkowego, powstałego przed ogłoszeniem upadłości podatnika i nie wyda w tym przedmiocie decyzji wymiarowej stanowiącej dowód tego zobowiązania, nie będzie w zasadzie w stanie zgłosić sędziemu - komisarzowi tej wierzytelności w taki sposób, aby została ona uznana w postępowaniu upadłościowym.

Następnie Prezes stwierdził, że organ I instancji podejmował działania dowodowe m. in. wzywał Grupę do składania wyjaśnień, jednakże Strona nie zajęła stanowiska w niniejszej sprawie. Nie wystąpiła w niniejszej sprawie konieczność przesłuchania świadków. Wyjaśnił, iż Grupa miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy i zajęcia stanowiska w sprawie. Zdaniem Prezesa zebrany przez organ I instancji materiał dowodowy był wystarczający do orzeczenia o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw. Podniósł, iż organ I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie w szczególności na wynikach przeprowadzonych kontroli w Grupie, a Strona miała możliwość ustosunkowania się do ich wyników. Stwierdził, że organ I instancji rozpatrzył cały zebrany materiał dowodowy. W ocenie Prezesa ARiMR organ I instancji przeprowadził postępowanie dowodowe zgodnie z przepisami procedury administracyjne mając na uwadze interes strony i właściwie ocenił zebrane w sprawie dowody.

Organ odwoławczy nie stwierdził również naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. i art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a.

Prezes ARiMR po przeanalizowaniu całego zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego stwierdza, że przed upływem okresu 5 lat od dnia nabycia nastąpiło zbycie przez przedstawicieli Grupy części przedmiotów refundowanych przez ARiMR, a także do wykorzystania części inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem.

W przedmiotowej sprawie wobec braku wyjaśnień ze strony Grupy i jej reprezentantów w osobach: J. S. i E. P. z Centrum Restrukturyzacji i Mediacji sp. z o.o. oraz J.P., syndyka masy upadłościowej, przy ustalaniu kwoty nienależnie pobranych płatności organ I instancji oparł się na danych zawartych w "raporcie/protokole z czynności kontrolnych" (Nr dokumentu: (...)) z dnia (...) kwietnia 2017 r. Raport ten wskazuje na nieobecność na dzień przeprowadzenia kontroli na stanie majątku Grupy szeregu przedmiotów zakupionych przy wsparciu finansowym ze strony ARiMR. W ocenie organu II instancji takie działanie należy uznać za uzasadnione.

Organ II instancji stwierdził, że Grupa w okresie trwania zobowiązania wieloletniego, uchybiając warunkom przyznania płatności, dokonała zbycia inwestycji, których kontrola na miejscu nie stwierdziła w dniu (...) kwietnia 2017 r., a zobowiązanie do ich posiadania w przedstawionej dacie jeszcze trwało. Były to m. in zakupy wózków sadowniczych na 3-skrzyniopalety, zakup generatora azotu niśkocisnieniowego typu [...] .

Prezes ARiMR uznał jako środki nienależnie pobrane poniżej wskazaną pomoc finansową, otrzymaną na inwestycje, które w dniu kontroli na miejscu winne być w posiadaniu Grupy, a nie stwierdzono ich istnienia zakupu 50 wózków sadowniczych na 3-skrzyniopalety, zakupu generatora azotu niśkocisnieniowego typu [...] .

Stwierdził również, że grupa nie zrealizowała w pełni inwestycji polegająca na wybudowani ogrodzenia. Podniósł, że 227,25 m ogrodzenia powstałego przy dofinansowaniu ze strony ARiMR zostało użyte niezgodnie z przeznaczeniem, zaś 164,99 m tegoż ogrodzenia zostało zbyte, co zostało szczegółowo wyjaśnione w zaskarżonej decyzji.

Organ stwierdził również, że zarzut naruszenie prawa materialnego, to jest art. 231 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 1308/2013 jest nie trafny.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Syndyk masy upadłości [...] "O. S." sp. z o.o. z siedzibą w B.

Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzję organu I instancji.

Na podstawie art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a." wniosła o przeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów w postaci Umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością - [...] "O. S." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością - tekst jednolity na dzień (...) czerwca 2015 roku oraz Umów członkowskich grupy producenckiej - [...] "O. S." Sp. z o.o. z siedzibą w B. na okoliczność legitymowania się przez osoby statusem członka grupy producenckiej - [...] "O.S." Sp. z o.o. z siedzibą w B., a w konsekwencji uprawnieniem grupy producenckiej do przeniesienia posiadania sprzętu rolniczego zakupionego w ramach dofinansowania tymże osobom w celu zbioru owoców i warzyw, oraz ich transportu do magazynów Grupy.

Skarżący zarzucił:

naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wydanie i oparcie decyzji na niepełnym i wybiórczym materiale dowodowym, w szczególności poprzez zaniechanie czynności zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych z punktu widzenia prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i pominięcie, iż osoby które wedle ustaleń organu posiadały sprzęt rolniczy zakupiony w ramach dofinansowania są członkami Grupy Producentów, a przekazane urządzenia były przez nich wykorzystywany do zbioru owoców i warzyw oraz ich transportu do magazynów Grupy, co stanowi o skorzystaniu z uprawnienia przewidzianego w § 1 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania zgodnie z którym Grupa może udostępniać inwestycję członkom tej grupy, jeżeli inwestycja jest związana ze zbiorem owoców i warzyw, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, w celu dokonania ich zbioru i transportu do magazynów grupy.

naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy to jest § 1 ust 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania poprzez jego niewłaściwe niezastosowanie w niniejszej sprawie i pominięcie, iż Grupa może udostępniać inwestycję członkom tej grupy, jeżeli inwestycja jest związana ze zbiorem owoców i warzyw, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit, c, w celu dokonania ich zbioru i transportu do magazynów grupy, a osoby które wedle ustaleń organu posiadały sprzęt rolniczy pochodzący z dofinansowania są członkami Grupy Producentów, a przekazane urządzenia były przez nich wykorzystywany do zbioru owoców i warzyw, oraz ich transportu do magazynów Grupy;

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, przejawiający się w bezpodstawnym przyjęciu, że w niniejszej sprawie nastąpiło zbycie przedmiotów refundowanych przez ARiMR.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko w zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji/postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Oceniając zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem sąd uznał, iż rozstrzygnięcie to nie narusza prawa.

Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wydanie i oparcie decyzji na niepełnym i wybiórczym materiale dowodowym, w szczególności poprzez zaniechanie czynności zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych z punktu widzenia prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i pominięcie, iż osoby które wedle ustaleń organu posiadały sprzęt rolniczy zakupiony w ramach dofinansowania są członkami Grupy Producentów, a przekazane urządzenia były przez nich wykorzystywany do zbioru owoców i warzyw oraz ich transportu do magazynów Grupy, co stanowi o skorzystaniu z uprawnienia przewidzianego w § 1 ust. 3 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania zgodnie z którym Grupa może udostępniać inwestycję członkom tej grupy, jeżeli inwestycja jest związana ze zbiorem owoców i warzyw, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, w celu dokonania ich zbioru i transportu do magazynów grupy.

Należy zauważyć, iż organy rozpoznające sprawę wzywały skarżącego do zajęcia stanowiska w sprawie, wykonując tym samym obowiązek z art. 10 § 1 k.p.a. Istotne jest przy tym, że pomimo przedłużenia terminu w tym zakresie, skarżący nie skorzystał z możliwości składania wyjaśnień lub składania wniosków dowodowych. Ponadto, czynności kontrolne w okresie luty - kwiecień 2017 odbywały się za wiedzą Spółki, która nie wniosła zastrzeżeń do protokołu z czynności kontrolnych z dnia (...) kwietnia 2017 r. (nr dokumentu (...). Z dokumentu tego wynika, że mimo zobowiązania do zaniechania zbycia lub udostępnienia, spornych ruchomości nie było ani w siedzibie Spółki, ani u jej członków. Zatem, gdyby zawnioskowany w skardze dowód miał rzeczywiście istotne znaczenie dla sprawy, to nic nie stało na przeszkodzie złożyć wniosek o przesłuchanie wskazanych świadków w trakcie postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu, mając na względzie, że przedmiotowych ruchomości nie było w siedzibie Spółki, ani u jej członków, jak również nie złożono żadnych wyjaśnień w tym zakresie, organ zasadnie przyjął, że skarżący nie wykonał swoich zobowiązań wynikających z § 1 ust. 1 pkt 3 lit. a i b rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. poz. 872, z późn. zm.). Organ trafnie przywołał w powyższym kontekście tezę z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lutego 2018 r. (sygn. akt II OSK 796/17), w którym stwierdzono, że "W sytuacji, gdy wnioskodawca uważa określoną okoliczność za istotną, powinien współdziałać z organem w celu wyjaśnienia tej okoliczności. Jeśli zaś organ ustala daną okoliczność faktyczną istotną dla sprawy, na podstawie dowodu, na który się powołuje, podważenie tego ustalenia wymaga inicjatywy strony. Samo zaprzeczenie przez stronę prawdziwości tak dokonanych ustaleń i powołanie się na obowiązek działania organu z urzędu w trakcie postępowania wyjaśniającego, nie oznacza skutecznego zakwestionowania ustalenia organu.". W rozpoznawanej sprawie organy w pełni zrealizowały wymogi nałożone art. 77 k.p.a. i w prawidłowy sposób dokonały ustaleń w zakresie naruszeń, o których mowa w § 1 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r.

Odnosząc się do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że nastąpiło zbycie przedmiotów refundowanych przez ARiMR należy zaznaczyć, iż pomimo, że kontrola przeprowadzona w roku 2015 potwierdziła posiadanie maszyn lub urządzeń przez niektórych członków Spółki, to jednak na podstawie protokołu z czynności kontrolnych z dnia (...) kwietnia 2017 r. stwierdzono bezspornie, że maszyn lub urządzeń, których dotyczy zaskarżona decyzja, nie posiada ani Spółka, ani jej członkowie.

W skardze podniesiono również zarzut naruszenia § 1 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. przez jego niezastosowanie, a w szczególności pominięcie, że inwestycje mogą być udostępniane członkom grupy producentów. Należy w powyższym kontekście wyjaśnić, iż przywołana regulacja znajduje zastosowanie w przypadku udostępnienia inwestycji "członkom tej grupy, jeżeli inwestycja jest związana ze zbiorem owoców i warzyw, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, w celu dokonania ich zbioru i transportu do magazynów grupy.", a zatem nie mogła znaleźć zastosowania w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, gdyż na podstawie protokołu z czynności kontrolnych przeprowadzonych w roku 2017 stwierdzono, że maszyn lub urządzeń, których dotyczy zaskarżona decyzja, nie posiada ani Spółka, ani jej członkowie.

W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.