Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1066/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2021-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 a ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 17 listopada 2021 r. sprawy ze skargi B. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2021 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Stan sprawy przedstawia się następująco:

Decyzją z dnia 15 lutego 2021 r. Burmistrz Miasta ustalił B. O. zobowiązanie w podatku od nieruchomości na 2021 r. w łącznej kwocie 5554 zł. W uzasadnieniu wskazał, że podstawą rozstrzygnięcia były dane wynikające z informacji podatnika oraz ewidencji gruntów i budynków. W aktach sprawy znajduje się informacja podatnika w sprawie podatku od nieruchomości z dnia 14 maja 2019 r., decyzje w sprawie wymiaru podatku za 2019 r. i 2020 r.

W odwołaniu podatnik zakwestionował decyzję wymiarową w zakresie opodatkowania budynku o pow. 190,88 m2 stawką właściwą jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podatnik podniósł, że z powodu zakazu prowadzenia działalności gastronomicznej, która była prowadzona w przedmiotowej nieruchomości przez najemcę lokalu, podatnik nie mógł prowadzić swojej działalności wynajmując lokal i osiągać z tego tytułu dochodów. Według podatnika, zakaz prowadzenia działalności gospodarczej jest równoznaczny z zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej przez okres zakazu. Zdaniem podatnika, przez okres, kiedy działalność faktycznie nie była prowadzona z powodu zakazu w związku z pandemią do przedmiotowej nieruchomości, powinna być zastosowana stawka jak od budynków pozostałych.

Decyzją z dnia 26 kwietnia 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podkreślono, że Rada Miasta [...], na podstawie ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, ze zm., dalej ustawa o COVID-19), podjęła w dniu 28 kwietnia 2020 r. uchwałę Nr XIV-207/2020 w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości, zgodnie z którą zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty oraz budynki i budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przez przedsiębiorców w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018r. - Prawo przedsiębiorców, których dotyczy zakaz prowadzenia działalności, związany ze skutkami epidemii COVID-19 wynikający z§ 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 kwietnia 2020r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020r. poz. 697).

Zwolnienie dotyczy podatku od nieruchomości należnego za okres kwiecień, maj i czerwiec 2020 roku, których terminy płatności upływają odpowiednio w kwietniu, maju i czerwcu 2020r. Zwolnienie od podatku od nieruchomości, o którym mowa w § 1 uchwały dotyczy przedsiębiorców będących podatnikami podatku od nieruchomości, których płynność finansowa uległa pogorszeniu na skutek spadku obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19. W celu uzyskania zwolnienia przedsiębiorca ubiegający się o zwolnienie musiał spełnić przesłanki wskazane w uchwale.

Zgodnie z § 4 tej uchwały, pomoc przysługuje, jeżeli przedsiębiorca w złożonym oświadczeniu stanowiącym załącznik nr 1 do uchwały wykaże, że w związku z trwającą epidemią COVID-19 jego płynność finansowa w ciągu dowolnie wskazanych 2 kolejnych miesięcy kalendarzowych, przypadających po dniu 1 stycznia 2020r. do dnia poprzedzającego złożenie oświadczenia, uległa pogorszeniu w stosunku do analogicznych miesięcy w roku ubiegłym, a jeśli działa krócej niż rok w stosunku do ostatnich 2 miesięcy przed ogłoszeniem stanu epidemii. Przez pogorszenie płynności finansowej rozumie się spadek przychodów o min. 50 %. Wedle treści § 5 warunkiem uzyskania zwolnienia od podatku od nieruchomości jest zgłoszenie poprzez złożenie przez podatnika oświadczenia przedsiębiorcy stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały i formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc stanowiącego załącznik nr 2 do uchwały. Stosownie do treści § 8 uchwały zgłoszenia, o którym mowa powyżej należało dokonać nie później niż do dnia 31 grudnia 2020 r.

Kolegium argumentowało, że przepis art. 15p ustawy o COVID-19 nie wprowadził automatycznego zwolnienia od podatku nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, dał jedynie radom gmin uprawnienie do udzielenia takiego zwolnienia. Uchwała Rady Miasta [...] wprowadziła takie zwolnienie, obwarowując możliwość skorzystania ze zwolnienia dokonaniem pewnych czynności przez składającego wniosek o zwolnienie.

Decyzja organu I instancji została wydana w oparciu o dane zawarte w informacji podatnika w sprawie podatku od nieruchomości z dnia 14 maja 2019 r. oraz dane z ewidencji gruntów i budynków. Z akt sprawy wynika, że od 2019 r. sytuacja odnośnie opodatkowanych nieruchomości nie uległa zmianie. Odgórne zakazy skutkujące koniecznością zamykania lokali gastronomicznych nie odnoszą automatycznego skutku w sferze podatkowej. Przedmiotowa nieruchomość tylko z tego powodu, że tymczasowo lokal był zamknięty z powodu pandemii nie może być traktowana jako nieruchomość nie związana z prowadzeniem działalności gospodarczej i opodatkowana inną stawką podatku. Z żadnych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie wynika, aby umowa najmu została rozwiązana i przedmiotowa nieruchomość nie była związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jednocześnie organ wskazał, że podatnikowi przysługuje prawo do złożenia wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych.

Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższą decyzję, w której zarzucił:

1.błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania zaskarżonego orzeczenia, poprzez nieuwzględnienie faktu niemożności prowadzenia działalności gospodarczej gastronomicznej przez sporny okres,

2.naruszenie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U z 2020, poz. 1325 ze zm.), zwanej dalej: "O.p.", oraz ustawy o COVID, uchwały Rady Miasta [...] nr XIV-207/2020 w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2020. Poz. 2300),

3. nieuwzględnienie przez organ wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r. o sygn. akt: SK 39/19, który uznał, że art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1445 ze zm. w skrócie jako "u.p.o.l"), rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą jest niezgodny z art. 64 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami skutkującymi koniecznością jej uchylenia. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób wpływający na wynik sprawy.

Zasadnicza kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia prawidłowości decyzji wymiarowej w zakresie podatku od nieruchomości za 2021 r., w szczególności, czy dla podlegającego opodatkowaniu budynku o pow. 190,88 m2 należało zastosować stawkę właściwą jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - jak przyjęły organy podatkowe, czy też stawkę jak od budynków pozostałych - jak chce tego skarżący, powołując się na okoliczność wprowadzonych ograniczeń w związku z pandemią koronawirusa w zakresie prowadzenia działalności gastronomicznej, która była prowadzona w przedmiotowej nieruchomości przez najemcę lokalu.

W tych warunkach skarżący nie mógł prowadzić swojej działalności wynajmując lokal i osiągać z tego tytułu dochodów. Według podatnika, zakaz prowadzenia działalności gospodarczej jest równoznaczny z zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej przez okres zakazu. Zdaniem podatnika, przez okres, kiedy działalność faktycznie nie była prowadzona z powodu zakazu w związku z pandemią do przedmiotowej nieruchomości, powinna być zastosowana stawka jak od budynków pozostałych.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 - pkt 3 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nieruchomości lub obiekty budowlane, tj.: grunty (pkt 1), budynki lub ich części (pkt 2) i budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (pkt 3).

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2 u.p.o.l.).

W świetle art. 3 ust. 1 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:

1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3;

2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych;

3) użytkownikami wieczystymi gruntów;

4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:

a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości,

b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2.

Jak wynika z przytoczonego powyżej art. 3 u.p.o.l. obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na skarżącym czyli właścicielu nieruchomości. Rację ma zatem organ odwoławczy wskazując, że jeżeli właścicielem lokalu, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza jest osoba fizyczna, to właściciel lokalu płaci podatek od nieruchomości, nie zaś przedsiębiorca będący najemcą.

Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w brzmieniu obowiązującym w 2021 r., użyte w ustawie określenia oznaczają: grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.

W świetle powołanego w skardze wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021r., SK 39/19, należy zweryfikować dotychczasowe stanowisko przyjęte w orzecznictwie sądów administracyjnych, że sam fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub osobę prowadzącą działalność gospodarczą, przesądza o związku tej nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Zawarta w sentencji tego wyroku wypowiedź Trybunału odnosi się do gruntów, budynków i budowli będących w posiadaniu wszystkich przedsiębiorców lub innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, bez względu na formę prawną. Powstaje oczywiście problem doprecyzowania "związku" nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej, który - jak wskazał Trybunał - nie może opierać się na samym fakcie posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą.

Zdaniem Sądu, związek ten powinien być oparty na faktycznym lub nawet potencjalnym wykorzystywaniu nieruchomości w działalności gospodarczej. Grunty, budynki i budowle, będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, które choćby pośrednio lub w ograniczonym zakresie służą lub mogą służyć do prowadzenia działalności gospodarczej tego podmiotu, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Tymczasem jak wynika z akt sprawy, stanowiący własność skarżącego budynek o powierzchni 190,88 m2 jest przedmiotem najmu, przy czym najemca, I. M. jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie gastronomii w tej nieruchomości. Przy czym z danych Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika, że przedsiębiorca jest aktywny i jako miejsce wykonywania działalności wskazano L., ul. [...].

W ocenie Sądu, nie narusza prawa stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji według którego przedmiotowa nieruchomość tylko z tego powodu, że tymczasowo lokal był zamknięty z powodu pandemii nie może być traktowana jako nieruchomość nie związana z prowadzeniem działalności gospodarczej i opodatkowana inną stawką podatku. Przy czym z akt sprawy nie wynikało, że umowa najmu została rozwiązana i wspomniana nieruchomość nie była związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Dane te korespondowały z treścią informacji podatnika w sprawie podatku od nieruchomości z dnia 14 maja 2019 r., a przy wymiarze podatku uwzględniono dane z ewidencji gruntów i budynków, jak wymaga tego art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 2052).

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należy w ocenie Sądu uznać, że organy obu instancji prawidłowo oceniły, iż posiadana przez skarżącego nieruchomość o powierzchni 190,88 m2 związana jest z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W tej sytuacji brak jest podstaw prawnych do zaliczenia spornego budynku do kategorii budynków niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i opodatkowania go obniżoną stawką podatku. Fakt czasowego niewykonywania działalności gospodarczej nie powoduje utraty statusu przedsiębiorcy i nie może mieć w związku z tym wpływu na wysokość podatku. Związek danej nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej oznacza także związek pośredni czy też potencjalny, służący prowadzonej działalności i nie może być utożsamiany jedynie z działalnością faktyczną. O tym, czy dana nieruchomość pozostaje związana z działalnością gospodarczą nie przesądza to, czy działalność ta jest w danym obiekcie faktycznie i w danym czasie prowadzona.

Uznać zatem należało, że organ w zaskarżonej decyzji nie ograniczył się do prostej wykładni przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., zgodnie z którą sam fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą uzasadnia jej związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, a która była przedmiotem krytycznej oceny w powołanym wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021r., SK 39/19.

Przeciwnie, w zaskarżonej decyzji wykazano, że sporna nieruchomość jest wykorzystywana dla celów działalności gospodarczej.

Podsumowując należy uznać, że wbrew zarzutom skargi, organ wydając zaskarżoną decyzję nie dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia. Skarżący w istocie nie wskazał, których przepisów O.p., ustawy o COVID, oraz uchwały Rady Miejskiej z dnia 28 kwietnia 2020 r. nr XIV-207/2020 w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2020. Poz. 2300), miały się dopuścić organy podatkowe orzekające w niniejszej sprawie.

Zasadnie zwrócono uwagę w zaskarżonej decyzji, że zgodnie z art. 15p ust. 1 ustawy o COVID-19 rada gminy może wprowadzić, w drodze uchwały, za część roku 2020 oraz za wybrane miesiące pierwszego półrocza 2021 r., zwolnienia z podatku od nieruchomości: gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, wskazanym grupom przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19.

Przepis art. 15 p ustawy o COVID-19 zawiera ustawowe upoważnienie do wykreowania przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, będącej aktem prawa miejscowego, dodatkowego zwolnienia podatkowego o charakterze generalnym, jednakże w niniejszej sprawie mamy do czynienia z indywidualnym rozstrzygnięciem, mającym postać decyzji odnośnie wymiaru podatku.

W wykonaniu tej delegacji ustawowej Rada Miejska podjęła w dniu 28 kwietnia 2020 r. uchwałę nr XIV-207/2020 w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2020. Poz. 2300) obwarowując możliwość skorzystania ze zwolnienia dokonaniem pewnych czynności przez składającego wniosek o zwolnienie (m.in. dokonania stosownego zgłoszenia nie później niż do dnia 31.12.2020r. - § 8 uchwały). Zwolnienie przewidziane w tej uchwale, stosownie do jej § 2 dotyczy podatku od nieruchomości należnego za okres kwiecień, maj i czerwiec 2020 roku, których terminy płatności upływają odpowiednio w kwietniu, maju i czerwcu 2020r. - a więc innego okresu rozliczeniowego, aniżeli będący przedmiotem zaskarżonej decyzji.

Tymczasem skarżący w uzasadnieniu skargi nie wskazywał na naruszenie konkretnych przepisów ustawy o COVID-19 oraz wspomnianej uchwały Rady Miejskiej z dniu 28 kwietnia 2020 r. oraz nie wyjaśnił, na czym ma ono w istocie polegać. Lakoniczność skargi w tym zakresie uniemożliwia ustosunkowanie się do zarzutu naruszenia wyżej wskazanych aktów normatywnych.

Reasumując, zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego, a sformułowane przeciwko niej zarzuty, nie znajdują uzasadnionych podstaw. Sąd nie będąc związany zarzutami skargi - stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." - nie dopatrzył się nieprawidłowości w opodatkowaniu nieruchomości skarżącego w pozostałym, niekwestionowanym w skardze zakresie.

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.