Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 296/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2009-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6073 Opłaty adiacenckie oraz opłaty za niezagospodarowanie nieruchomości w zakreślonym terminie
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 98 ust. 1 a
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Ryszard Bryk /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk NSA Stanisław Śliwa Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 16 września 2009 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] września 2008 r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 296/09

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...] grudnia 2008r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania M. J. od decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] września 2008r. nr [...] przedmiocie opłaty adiacenckiej postanowiło utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W podstawie prawnej organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 kpa, oraz art. 98 a ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.).

W uzasadnieniu organ stwierdził, że Burmistrz Miasta [...], ustalił opłatę adiacencką w wysokości 944,40 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w L. o powierzchni 0,5246 ha stanowiącej działki: 4347/1, 4347/2, 4347/3/ 4347/4 powstałe wskutek podziału działki nr 4347 na rzecz Gminy Miejskiej [...] od J. M. s. P. i H.

Opłata adiacencką została ustalona w następujący sposób: rzeczoznawca majątkowy określił wartość nieruchomości według jej stanu przed podziałem -117.510 zł i po podziale - 120.658,00zł oraz według cen na dzień wydania decyzji. Różnica wynosi 3.148,00 zł. Wysokość opłaty adiacenckiej została ustalona zgodnie z uchwałą Rady Miejskiej [...] i wynosi 30% różnicy jaką miała ta nieruchomość przed podziałem i po podziale: 3.148,00 zł x 30% = 944,40zł.

Właściciel działki nr 4347 położonej w L. przy ul. N. o pow. 0,5246 zł dla której Sąd Rejonowy w L. prowadzi KW nr [...] M. J. wniósł o zatwierdzenie podziału tej nieruchomości na 4 działki: nr 4347/1 o pow. 0,1529 ha, nr 4347/2 o pow. 0,1509 ha, nr 4347/3 o pow. 0,1142 ha, nr 4347/4 o pow. 0,1066 ha. Podział został zatwierdzony decyzją Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2008r. nr [...].

W wyniku podziału nieruchomości jej wartość wzrosła o kwotę 3.148,00zł. Wartość nieruchomości przed i po podziale została określona w operacie szacunkowym przez rzeczoznawcę majątkowego J. Z. /uprawnienie nr [...]/. Stosownie do art. 98a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (DZ. U z 2004r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) jeżeli w wyniku podziału nieruchomości dokonanego na wniosek właściciela wzrośnie jej wartość, burmistrz może ustalić w drodze decyzji, opłatę adiacencką z tego tytułu. Wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej ustala Rada Gminy w drodze uchwały w wysokości nie większej niż 30% różnicy wartości nieruchomości. Ustalenie opłaty adiacenckiej może nastąpić w terminie 3 lat od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna. Wartość nieruchomości przed podziałem i po podziale ustala się według cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Stan nieruchomości przed podziałem przyjmuje się na dzień wydania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, a stan nieruchomości po podziale przyjmuje się na dzień w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale stało się prawomocne, przy czym nie uwzględnia się części składowych nieruchomości.

W uchwale z dnia [...] stycznia 2003r. nr [...] Rada Miejska [...] ustaliła stawki procentowe w związku ze wzrostem wartości nieruchomości w wyniku jej podziału na nowe nieruchomości w wysokości 30% różnicy pomiędzy tymi wartościami. Z uwagi na to w rozpatrywanej sprawie należało ustalić opłatę adiacencką w wysokości 944,40 zł.

M. J. złożył odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta [...] w którym wskazał, że od 22 września 2004r. tryb i warunki ustalania opłaty adiacenckiej z tytułu podziału działki reguluje art. 98 a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Opłata ta może zostać wymierzona gdy na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości, gmina zatwierdzi jej podział geodezyjny lub też zostanie on dokonany mocą orzeczenia sądu, o ile podział ten nie wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i doprowadzi do wzrostu wartości nieruchomości. Warunkiem nałożenia opłaty jest, aby w dacie podziału pozostała w mocy uprzednio wydana uchwała rady gminy określająca dokładnie stawkę takiej opłaty /na poziomie do 30% wzrostu wartości nieruchomości/. Decyzja o nałożeniu opłaty może zostać doręczona stronie nie później niż w terminie trzech lat od podziału. W wyroku z dnia 2 kwietnia 2007r. sygn. akt SK 19/2006 Trybunał Konstytucyjny uznał, że art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami za niezgodny z Konstytucją bo narusza on wynikającą z art. 2 w zw. z art. 84 zasadę ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa. W porównaniu z poprzednim stanem prawnym doprecyzowano kilka kwestii, wskazano, że opłata należna jest tylko wtedy gdy podziału dokonuje się na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego a nie z urzędu i że nie jest należna jeżeli podział dokonany jest na wniosek, ale wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dodatkowo gmina ma obowiązek dokładnego określenia wysokości opłaty a nie tylko jej górnej granicy oraz sprecyzowano, że warunkiem nałożenia opłaty jest obowiązywanie uchwały rady gminy dotyczącej jej wysokości w dacie podziału nieruchomości nie zaś w dacie wydawania decyzji o nałożeniu opłaty.

Odwołujący się wskazał, że art. 98a ustawy jest sprzeczny z Konstytucją z tych samych względów z których sprzeczny z Konstytucją był art. 98 ust. 4 ustawy. Wprowadzona zmiana polega jedynie na tym, że organ gminy nie ma dowolności w określeniu stawki lecz jest związany w tym zakresie uchwałą rady gminy określającą wysokość stawki

Dodatkowo zakwestionował wysokość wzrostu wartości nieruchomości przyjętej dla obliczenia wysokości opłaty adiacenckiej 3.148 zł w niecałe dwa miesiące po zatwierdzeniu podziału.

Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym Kolegium postanowiło utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia organ powołał przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami regulujące materie podziału nieruchomości i zasad ustalania opłaty adiacenckiej.

Organ II instancji wskazał, że J. M. wniósł o dokonanie podziału nieruchomości położonej w L. przy ul. S. oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 4347 o pow. 0,5246 ha. Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...] Burmistrz Miasta [...] zatwierdził podział tej nieruchomości na 4 działki: nr 4347/1 o pow. 0,1529 ha, nr 4347/2 o pow. 0,1509 ha, nr 4347/3 o pow. 0,1142 ha, nr 4347/4 o pow. 0,1066 ha. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2006r. znak [...] Burmistrz Miasta pozytywnie zaopiniował wstępny projekt podziału działki nr 4347 jako zgodny z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego budownictwa mieszkaniowego jednorodzinnego przy ul. N. w L., zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej [...] nr [...] z dnia [...] listopada 1998r. Decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna dnia 28 grudnia 2007r. gdy obowiązywała uchwała nr [...] Rady Miejskiej z dnia [...] stycznia 2003r. w sprawie ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej w związku ze wzrostem wartości nieruchomości w wyniku jej podziału na nowe nieruchomości. Stosownie do § 1 tej uchwały opłatę adiacencką za wzrost wartości nieruchomości w wyniku jej podziału na nowe nieruchomości ustalono w wysokości 30% różnicy wartości nieruchomości przed i po dokonaniu podziału.

Wycena nieruchomości została sporządzona przez rzeczoznawcę majątkowego J. Z. uprawnienie nr [...]. Dokonano ją według stanu na dzień wydania decyzji zatwierdzającej podział tej nieruchomości /11.12.2007r./ ustalającej wartość na 117.510zł, oraz po podziale na działki nr 4347/1, 4347/2, 4347/3 i 4347/4 według stanu na dzień w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna /28.12.2007r./ ustalając łączną wartość działek na kwotę 120.658 zł. Wartość działek określono według cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Różnica wartości nieruchomości przed i po podziale stanowi kwotę 3.148 zł z wyliczenia 120.658 zł-117.510 zł = 3.148 zł.

Opłata adiacencką od przedmiotowych nieruchomości ustalona jako 30% różnicy wartości nieruchomości przed i po podziale wynosi 944,40 zł z wyliczenia 3.148,00 zł x 30% = 944,40 zł.

Odnosząc się do zarzutów odwołania o niekonstytucyjności art. 98 a ustawy Kolegium uznało za niezasadny. Wskazano, że wyrok TK z dnia 2 kwietnia 2007r. sygn. akt SK 19/2006 na który powołuje się strona w odwołaniu dotyczy art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który został uchylony przez ustawę z dnia 28 listopada 2003r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004r. Nr 141, poz. 1492 ze zm.).

Kwestionowana przez odwołującego się wartość wzrostu nieruchomości ustalona przez rzeczoznawcę majątkowego nie została poparta żadnymi dowodami. Podkreślono, że w toku postępowania strona miała zapewniony czynny w nim udział i w tym zakresie nie wnosiła żadnych zastrzeżeń. W dniu 10 września 2008r. M. J. zapoznał się z operatem szacunkowym do którego nie wniósł żadnych uwag.

Skargę na decyzję Kolegium wniósł M. J. wskazując na niekonstytucyjność przepisów na podstawie których została ona wydana. Uchwała Rady Miejskiej [...] z dnia [...] stycznia 2003r. opierała się na delegacji ustawowej zawartej w art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który to przepis został uznany za niekonstytucyjny przez TK. Tryb ustalania opłaty adiacenckiej został uregulowany w nowelizacji ustawy dopiero 22 września 2004r. i jego zdaniem straciła w tym dniu moc prawna uchwała nr [...] Rady Miejskiej.

Skarżący podał, że w wyniku podziału dzieląc w jednym zleceniu jedną nieruchomość na cztery zapłacił za czynności geodezyjne raz ale jednocześnie zostało wszczęte postępowanie. Nie rozumie dlaczego nastąpił tak szybki wzrost wartości nieruchomości, podział został zatwierdzony w dniu [...] grudnia 2007r. i decyzja ta stała się ostateczna w dniu 28 grudnia 2008r. i w ciągu 17 dni wartość nieruchomości wzrosła o kwotę 3.148 zł czyli o 4%. Przyjmując taką progresję to wartość nieruchomości w ciągu roku wzrosłaby ponad dwukrotnie. Wskazał, że nie wnosił uwag do operatu bo negowanie wyliczeń biegłego i tak zakończyłoby się zaskarżeniem decyzji do Kolegium. Działki sprzedał po około 17 zł za metr kwadratowych co dało mu przychód w wysokości około 86 000 zł i nie jest to zgodne z wyliczeniami biegłego który ustalił wartość działek po podziale 120658 zł. Jako dowód dołączył kopie aktu notarialnego. Wniósł o uchylenie decyzji Burmistrza Miasta [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze wyjaśniło, iż do kwestii konstytucyjności przepisów ustosunkowało się w uzasadnieniu decyzji, gdyż kwestia ta była również podniesiona w odwołaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesionych.

Na wstępie należy nawiązać do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm./, z którego wynika, że wojewódzki sąd administracyjny kontroluje zaskarżony akt administracyjny pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z powołanego przepisu równocześnie wynika, że przy tej kontroli Sąd bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Istota kontroli sądowej polega na sprawdzeniu czy stan faktyczny sprawy ustalony przez organy jest wystarczający do wydania stosownego rozstrzygnięcia i czy organy dokonały prawidłowej subsumcji tego stanu z przepisami prawa.

Stosownie do art. 133 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm./, zwanej dalej skrótem P.p.s.a., Sąd wydaje wyrok na podstawie akt administracyjnych i sądowych.

Stan faktyczny przedmiotowej sprawy wynikający z akt administracyjnych przedstawia się następująco:

Decyzją nr [...] z dnia [...].12.2007 r., Burmistrz Miasta [...] zatwierdził podział działki nr 4347 o pow. 0,5246 ha, położonej w L. przy ul. S., stanowiącej własność M. J., i w wyniku tego podziału powstały nowe działki, a to:

- nr 4347/1 o pow. 0,1529 ha,

- nr 4347/2 o pow. 0,1509 ha,

- nr 4347/3 o pow. 0,1142 ha,

- nr 4347/4 o pow. 0,1066 ha.

Decyzja podziałowa została wydana na wniosek M. J. i stała się ostateczna w dniu 28.12.2007 r. /k. 3 akt adm. I instancji/.

W dniu 15.05.2008 r. doręczono M. J. zawiadomienie /opatrzone datą: 14.05.2008 r./ o wszczęciu przez Burmistrza Miasta [...] postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej na rzecz Gminy Miejskiej [...] z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanej podziałem działki nr 4347.

W toku postępowania organ przeprowadził dowód z operatu szacunkowego, opracowanego przez rzeczoznawcę majątkowego J. Z.

Rzeczoznawca ustalił, że wartość działki nr 4347 przed podziałem i według stanu na dzień wydania decyzji zatwierdzającej jej podział i cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej wynosiła 117510 złotych, zaś wartość działek powstałych po podziale i według stanu na dzień, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna i cen na dzień wydania decyzji adiacenckiej wynosi 120658 złotych. Różnica in plus wynosi 3148 złotych. Wycenę rzeczoznawca przeprowadził w podejściu porównawczym przy zastosowaniu metody korygowania ceny średniej.

Przy ustalaniu wysokości opłaty adiacenckiej Burmistrz Miasta kierował się uchwałą nr [...] Rady Miejskiej [...] z dnia [...].01.2003 r. w sprawie ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej w związku ze wzrostem wartości nieruchomości w wyniku jej podziału na nowe nieruchomości.

W podstawie prawnej uchwały powołano m. innymi art. 98 ust. 4, art. 147 i art. 148 ust. 1-3 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz. U. z 2000 r., Nr 46, poz. 543, ze zm./. W paragrafie 1 pkt 1 uchwały ustalono opłatę adiacencką za wzrost wartości nieruchomości w wyniku jej podziału na nowe nieruchomości w wysokości 30 % różnicy wartości nieruchomości.

W związku z tym organ I instancji ustalił, iż opłata adiacencką wynosi: 3148 x 30/100 = 944,40 zł.

Tekst § 5 uchwały jest następujący:

"Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i podlega opublikowaniu na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego [...]".

Przed wydaniem decyzji w sprawie opłaty adiacenckiej Burmistrz Miasta w piśmie z dnia 9.09.2008 r. wezwał M. J. do stawienia się w Urzędzie w dniu 18.09.2008 r. w celu zapoznania się z dowodami zgromadzonymi w sprawie m. innymi z operatem szacunkowym, jak również o możliwości złożenia stosownych wyjaśnień i ewentualnego złożenia wniosku o rozłożenie opłaty na raty.

M. J. stawił się w Urzędzie Miejskim w dniu 10.09.2008 r. i zapoznał się z materiałem dowodowym znajdującym się w aktach administracyjnych, nie wniósł zastrzeżeń i uwag do operatu szacunkowego i nie złożył żadnych wniosków.

Stan faktyczny sprawy ustalony przez orzekające organy jest mutatis mutandis zbieżny ze stanem faktycznym wynikającym z akt administracyjnych.

Sąd dokonał oceny tego stanu na tle unormowania zawartego w art. 98a ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603, z późn. zm./, cytowanej niżej skrótem u.g.n.

Treść powołanych przepisów jest następująca:

Art. 98a ust. 1 – "Jeżeli w wyniku podziału nieruchomości dokonanego na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego, który wniósł opłaty roczne za cały okres użytkowania tego prawa, wzrośnie jej wartość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może ustalić w drodze decyzji, opłatę adiacencką z tego tytułu.

Wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej ustala rada gminy, w drodze uchwały w wysokości nie większej niż 30% różnicy wartości nieruchomości. Ustalenie opłaty adiacenckiej może nastąpić w terminie 3 lat od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale stało się prawomocne.

Wartość nieruchomości przed podziałem i po podziale określa się według cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Stan nieruchomości przed podziałem przyjmuje się na dzień wydania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, a stan nieruchomości po podziale przyjmuje się na dzień, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale stało się prawomocne, przy czym nie uwzględnia się części składowych nieruchomości. Przepisy art. 144 ust. 2, art. 146 ust. 1a, art. 147 i art. 148 ust. 1-3 stosuje się odpowiednio."

Art. 98a ust. 1a – "Ustalenie opłaty adiacenckiej może nastąpić, jeżeli w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale nieruchomości stało się prawomocne, obowiązywała uchwała rady gminy, o której mowa w ust. 1. Do ustalenia opłaty adiacenckiej przyjmuje się stawkę procentową obowiązującą w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale nieruchomości stało się prawomocne."

Uchwała rady gminy ustalająca wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej jest aktem normatywnym /prawem miejscowym/ w rozumieniu art. 87 ust. 2 Konstytucji RP /por. też wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 20.05.2009 r., II SA/Go 27/2009 – Lex Polonica nr 2038011/.

Zgodnie z art. 88 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, warunkiem wejścia w życie rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie, zaś zasady i tryb ogłaszania aktów normatywnych określa ustawa.

Według art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20.07.2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych /Dz. U. z 2007 r., Nr 68, poz. 449/ akty prawa miejscowego, stanowione m. innymi przez organy gminy ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Z kolei art. 2 ust. 1 i art. 4 ust. 1 ostatnio powołanej ustawy stanowią, że ogłoszenie aktu normatywnego w dzienniku urzędowym jest obowiązkowe, zaś akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy.

Kontrolując w granicach art. 134 § 1 i art. 135 P.p.s.a. zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą, Sąd zwrócił uwagę na tekst § 5 uchwały nr [...] Rady Miejskiej [...] z dnia [...].01.2003 r. w sprawie ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej..., w którym podano, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i podlega opublikowaniu na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego [...]. Z przytoczonego zapisu wyraźnie wynika, że powyższa uchwała nie została opublikowana w wojewódzkim dzienniku urzędowym, a w takiej sytuacji nie weszła w życie i nie mogła być prawem obowiązującym.

Trzeba zatem podkreślić, że wymierzenie opłaty adiacenckiej na podstawie art. 98a u.g.n. w związku ze wzrostem wartości nieruchomości w wyniku jej podziału jest dopuszczalne tylko wtedy, jeżeli w chwili podziału nieruchomości obowiązywała uchwała rady gminy o ustaleniu stawki procentowej tej opłaty. /por. wyrok NSA z dnia 4.01.2008 r., I OSK 1917/2006/.

Na poruszoną kwestię orzekające organy nie zwróciły uwagi, jak również nie wyjaśniły czy w późniejszym czasie do dnia gdy decyzja podziałowa stała się ostateczna doszło do opublikowania tej uchwały w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

Nie wyjaśnienie tej kwestii stanowi zatem naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem nie obowiązywanie uchwały w sprawie stawki procentowej opłaty adiacenckiej stanowiłoby naruszenie prawa materialnego, tj. art. 98a ust. 1 a – u.g.n. i miałoby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Z tego względu i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 134 § 1 i art. 135 P.p.s.a. w zw. z art. 98a ust. 1a – u.g.n., Sąd uchylił decyzje obu instancji.

Sąd wyrokował w granicach zakreślonych przez art. 134 § 1 i art. 135 P.p.s.a.

Pierwszy przepis stanowi, iż Sąd nie jest związany granicami skargi i tym samym zobowiązany był uwzględnić naruszenie prawa o jakim nie wspomniano w skardze, bo miało wpływ na wynik sprawy.

Drugi pozwala Sądowi kontrolować i stosować środki przewidziane w P.p.s.a. w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Na podstawie art. 152 P.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Sąd nie orzekał o kosztach postępowania, bowiem skarżący do czasu zamknięcia rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku, nie zgłosił wniosku o przyznanie mu kosztów, przeto stosownie do art. 210 § 1 P.p.s.a. utracił uprawnienie do żądania zwrotu kosztów. O treści powołanego przepisu był pouczony w zawiadomieniu o terminie rozprawy /k. 28 akt sądowych/.

Sąd nie uwzględnił zarzutów podniesionych w skardze z niżej podanych przyczyn:

Pierwszy zarzut zasadza się na argumentacji, że skoro ustawa z dnia 28.11.2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw /Dz. U. z 2004 r., Nr 141, poz. 1492/, kwestię dotyczącą opłat adiacenckich uregulowała w art. 98a, zatem z dniem wejścia w życie tej ustawy /22.09.2004 r./, art. 98 ust. 4 – u.g.n. obowiązujący do tego czasu i stanowiący upoważnienie ustawowe do podjęcia przez Radę Miejską [...] uchwały z dnia [...].01.2003 r. utracił moc prawną, to tym samym z tym dniem również ta uchwała przestała być źródłem prawa miejscowego, bo powinna być zaktualizowana. Odnosząc się do tego zarzutu, to niewątpliwie akt prawa miejscowego może być wydany na podstawie upoważnienia /delegacji/ ustawowej. Art. 98 ust. 4 u.g.n. /obowiązujący do dnia 22.09.2004 r./ upoważniał organy stanowiące gminy do ustalenia stopy procentowej opłaty adiacenckiej nie większej niż 50 % różnicy wartość nieruchomości. Taki zakres upoważnienia powtórzono w art. 98a ust. 1 noweli do u.g.n. z dnia 28.11.2003 r., po czym nowelą z dnia 24.08.2007 r. /Dz. U. Nr 173, poz. 1218/, zmieniono stawkę procentową, której wysokość nie może być większa niż 30% różnicy wartości nieruchomości. Taka stawka obowiązuje od dnia 22.10.2007 r., czyli obowiązywała w dniu wydania decyzji podziałowej. Wprawdzie uchwała Rady Miejskiej z dnia [...].01.2003 r. została uchwalona na podstawie art. 98 ust. 4 u.g.n., jednakże jej treść odpowiada upoważnieniu zawartemu w art. 98a ust. 1 u.g.n. /stawka w wysokości 30% różnicy wartości nieruchomości/.

Zdaniem Sądu zmiana ustawy polegająca na zamieszczeniu delegacji do wydania aktu prawa miejscowego w innym artykule i kontynuacja takiego upoważnienia, nie pociąga za sobą utraty mocy prawa miejscowego, wszakże pod warunkiem, iż unormowanie zawarte w akcie prawa miejscowego jest zgodne z zakresem delegacji ustawowej. Przy takich motywach Sąd przyjął, że rzeczona uchwała byłaby uchwałą obowiązującą, jeżeli była opublikowana w wojewódzkim dzienniku urzędowym i w dacie określonym w art. 98a ust. 1a – u.g.n.

Drugi zarzut opiera się na twierdzeniu, że skoro Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 2.04.2007 r. w sprawie SK 19/2006 /OTK ZU 2007/4A, poz. 37/ stwierdził, że art. 98 ust. 4 w zw. z art. 145 ust. 2 u.g.n. jest niezgodny z art. 2 w zw. z art. 84 Konstytucji RP, bo narusza zasadę ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa, to zdaniem skarżącego niezgodny z Konstytucją jest również obecnie obowiązujący art. 98a, w którym powielono wadę zawartą w art. 98 ust. 4.

Zdaniem Sądu skarżący pominął jednak okoliczność podniesioną w uzasadnieniu Trybunału, że "art. 98 ust. 4 powinien być rozumiany w taki sposób, że zainteresowany ponosi opłatę pod warunkiem, że uchwała ustalająca stawki opłaty weszła w życie przed dokonaniem podziału nieruchomości, a wysokość opłaty ustalona jest zgodnie ze stawką obowiązującą w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. Przy takiej wykładni zaskarżonego przepisu nie ma podstaw do stwierdzenia jego niezgodności z Konstytucją".

Skoro art. 98 ust. 1a – u.g.n. expressis verbis stanowi, że koniecznym warunkiem ustalenia opłaty adiacenckiej jest obowiązywanie uchwały rady gminy w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna, zatem zdaniem Sądu, nie można dopatrywać się tożsamości pomiędzy art. 98 ust. 4, a art. 98 ust. 1a – u.g.n.. Art. 98a ust. 1 i ust. 1a – u.g.n. stwarzają taką możliwość, że właściciel nieruchomości w dacie jej podziału powinien wiedzieć, że może być obciążony opłatą adiacencką w konkretnej wysokości.

W kolejnym zarzucie podniósł, iż wartość nieruchomości określona w operacie szacunkowym jest zawyżona, gdyż trudno mu zrozumieć, że w ciągu 17 dni wartość nieruchomości wzrosła o około 4%. Przedłożył kserokopię aktu notarialnego z dnia 4.01.2008 r. Rep. A nr [...] sporządzonego w Kancelarii Notarialnej w J. przez notariusza B. S., z którego wynika, że sprzedał 3 działki oznaczone numerami 4347/2, 4347/3 i 4347/4 za łączną cenę 60500,- zł.

Dodał, że przy sprzedaży cena za 1 m2 wynosiła 17 zł.

Nadmienił, że w postępowaniu administracyjnym zapoznał się z operatem szacunkowym, ale nie składał żadnych uwag, bo negowanie wyliczeń biegłego na tym etapie i tak skończyłoby się zaskarżeniem decyzji do SKO.

Przedstawiony w skardze zarzut jest ogólnikowy, zaś ceny wskazane w umowie sprzedaży, nie dają podstaw do podważania operatu szacunkowego.

Stosownie do art. 157 ust. 1 u.g.n., jeżeli strona uważa, że sporządzony operat szacunkowy budzi jej wątpliwości powinna przedłożyć organowi przeciwdowód z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych w celu obalenia kwestionowanego operatu szacunkowego /por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 30.01.2008 r., II SA/Lu 833/2007 – Lex Polonica 2038011/.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy ustalić czy uchwała nr [...] Rady Miejskiej [...] z dnia [...].01.2003 r. była ogłoszona w wojewódzkim dzienniku urzędowym, a jeżeli tak, to w jakim dniu weszła w życie, czy obowiązywała w dniu 28.12.2007 r., a poza tym jeżeli była ogłoszona należy dołączyć do akt administracyjnych wojewódzki dziennik urzędowy, w którym została opublikowana.

Zasygnalizowana kwestia powinna decydować, czy istnieją podstawy do ustalenia opłaty adiacenckiej.