Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 53/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-07-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 240 par. 1 pkt 4 art. 241 par. 2 pkt 1 art. 243 par. 3
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędzia WSA Bożena Kasprzak Protokolant: st. asystent sędziego Marta Aftowicz-Korlińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2020 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną dotyczącą określenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., decyzją z [...] 2019 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z [...] 2019 r., którą odmówiono K. K. wznowienia postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z [...] 2018 r. ustalającą wnioskodawczyni zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. w kwocie 601 082 zł od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów w wysokości 801 443 zł.

Z akt sprawy wynika, że podatniczka wniosła o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] 2019 r. stwierdzającym niedopuszczalność odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] 2018 r.. Jako podstawę wniosku wskazano art. 240 § 1 pkt 4 o.p., wobec pozbawienia pełnomocnika strony – B. P. statusu strony w postępowaniu podatkowym.

Decyzją z dnia [...] 2019 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. odmówił K. K. wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną, wskazując, że powołanie się na przesłankę z art. 240 § 1 pkt 4 o.p. nastąpiło z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 1 o.p..

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., utrzymując w mocy powyższą decyzję wskazał, że decyzją z [...] .2018 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego ustalił stronie zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Na dzień wydania tej decyzji podatniczka była reprezentowana przez dwóch pełnomocników, tj: B. P. na mocy pełnomocnictwa szczególnego do sprawy o sygn. akt [...], które wpłynęło do organu pierwszej 29 września 2016 r. i obejmowało całe postępowanie oraz radcę prawnego M. J., na mocy pełnomocnictwa szczególnego z 19 lipca 2017r., w którego treści wskazano, że jego zakres obejmuje: "sygnatura akt [...] oraz [...]. Obejmuje całe postępowanie, jednocześnie obejmuje możliwość zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym" oraz na mocy pełnomocnictwa z 29 sierpnia 2017 r. o tożsamym zakresie, uzupełnionego o adres elektroniczny do doręczeń.

Jak ustalił organ decyzja z [...] 2018r. została doręczona pełnomocnikowi, radcy prawnemu M. J. za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej - platformy ePUAP. Z uwagi na niepodjęcie korespondencji przez pełnomocnika, doręczenie przedmiotowej decyzji nastąpiło w trybie art. 152a § 3 o.p. w dniu 8 czerwca 2018 r.. tym samym w ustawowym, czternastodniowym terminie (art. 223 § 2 o.p.) nie wniesiono odwołania od ww. decyzji organu pierwszej instancji, a zatem decyzja ta uprawomocniła się i stała się decyzją ostateczną w sprawie.

W dniu 4 lipca 2018 r. podatniczka zgłosiła się do Urzędu Skarbowego w Z. z zapytaniem, z jakiego tytułu otrzymała upomnienie. Pracownik urzędu wyjaśnił, że w prowadzonym postępowaniu podatkowym dotyczącym nieujawnionych źródeł przychodów za 2013 r. została wydana decyzja, od której nie wniesiono odwołania, wobec czego wysłane zostało upomnienie dotyczące tej decyzji. Wyjaśniono także, że decyzja nie została podjęta przez pełnomocnika strony i w sprawie nastąpiło doręczenie zastępcze, zaś wydana decyzja jest dostępna dla adresata na platformie ePUAP.

Pismem z 14 sierpnia 2018 r. pełnomocnik, radca prawny M. J., wraz z odwołaniem, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. Postanowieniem z [...] 2018r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, a kolejnym postanowieniem z [...] 2018 r. organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji.

Następnie, pismem z 17 grudnia 2018 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego, na wniosek B. P. przekazał mu kserokopię decyzji z [...] 2018r., którą pełnomocnik otrzymał 24 grudnia 2018 r..

W dniu 25 stycznia 2019 r. do Izby Administracji Skarbowej wpłynęło kolejne, wniesione na podstawie art. 220 o.p. odwołanie od decyzji z [...] 2018 r. złożone przez B. P., które zostało nadane 7 stycznia 2019 r.. Ostatecznym postanowieniem z [...] 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził niedopuszczalność tego odwołania.

Następnie 19 kwietnia 2019 r. podatniczka złożyła przedmiotowy wniosek o wznowienie postępowania z uwagi na zaistnienie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 4 o.p..

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie, z uwagi na fakt, że powołanie się na ww. przesłankę nastąpiło z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 1 o.p.. Zdaniem organu odwoławczego nie ulega wątpliwości, że informację o wydaniu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. decyzji z [...] 2018 r. podatniczka powzięła 4 lipca 2018 r., kiedy stawiła się w Urzędzie Skarbowym w Z. osobiście i jak wynika z treści sporządzonej przez pracownika urzędu notatki służbowej została poinformowana m.in. o wydaniu ww. decyzji. Choć podczas wizyty w Urzędzie Skarbowym w Z. strona nie zapoznawała się z aktami sprawy, jak również z treścią decyzji, to jednak uzyskała wiedzę, że decyzja ta została wydana, a zatem zgodnie z brzmieniem art. 241 § 2 pkt 1 o.p. miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego na podstawie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 4 o.p. rozpoczął bieg od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji, tj. od dnia 4 lipca 2018 r.. Uwzględniając powyższe, Dyrektor Izby Administracji stwierdził, że w przedmiotowej sprawie, określony w art. 241 § 2 pkt 1 o.p. miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 240 § 1 pkt 4 o.p. upłynął z dniem 5 sierpnia 2018 r.. Skoro zatem wniosek o wznowienie postępowania podatniczka złożyła 19 kwietnia 2019r. to jest on spóźniony, co uzasadniało zastosowanie art. 243 § 3 o.p. i wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania podatkowego.

Niezależnie od powyższego, słusznie, w ocenie organu odwoławczego wskazał, że z treścią decyzji z [...] 2018 r. zapoznał się również pełnomocnik strony – B. P., który pismem z 23 listopada 2018 r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego o przekazanie jej odpisu. Kserokopia decyzji została doręczona 24 grudnia 2018 r.. W tej sytuacji, przyjmując nawet, że strona powzięła wiadomość o wydaniu decyzji 24 grudnia 2018 r. i tak przedmiotowy wniosek zz 19 kwietnia 2019 r. jest spóźniony.

W skardze K. K. wskazała, że w całości podtrzymuje zarzuty podniesione we wniosku o wznowienie postępowania jak i w skardze na czynności egzekucyjne, gdzie wyjaśniła, że:

- ustanowiła swego pełnomocnika szczególnego (PPS-1) w roku 2015, który sumiennie ją reprezentował przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Z. oraz przed Dyrektorem Izby Skarbowej w Ł.;

- pełnomocnictwo szczególne nigdy nie zostało wypowiedziane pełnomocnikowi szczególnemu;

- Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. uchylił przedmiotową decyzję organu pierwszej instancji do ponownego jej rozpoznania;

- decyzja ponowna organu I instancji, pomimo że w treści decyzji na karcie głównej organ podatkowy zawarł klauzulę z podaniem: "reprezentowany przez pełnomocnika szczególnego," nie została doręczona zgodnie ze wskazaniem organu podatkowego, a z chwilą powzięcia wiedzy o wydaniu przez organ podatkowy kolejnej decyzji, pełnomocnik szczególny zwrócił się o wydanie przedmiotowej decyzji podatkowej a organ podatkowy odmówił jej wydania;

- ostatecznie, po otrzymaniu odpisu skarżonej decyzji podatkowej została ona zaskarżona w zawitym terminie, przy czym organy podatkowe odmówiły uwzględnienia odwołania od decyzji ze względu na uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, decyzji, która nie została doręczona pełnomocnikowi szczególnemu.

W dalszej części skargi K. K. odniosła się do pojęć: strony w postępowaniu podatkowym, pełnomocnika w postępowaniu podatkowym, pełnomocnictwa oraz zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym jako formy gwarancji procesowych podatnika, prawa do udziału strony w procesie gromadzenia materiału dowodowego, prawa do uczestniczenia strony w czynnościach dowodowych, prawa do składania wniosków dowodowych, prawa do wypowiedzenia się w zakresie okoliczności faktycznych oraz prawa do zapoznania się z dowodami przed wydaniem decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddaleni, argumentując jak dotychczas.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Domaganie się przez podatnika wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z powodu niezawinionego nieuczestniczenia strony w postępowaniu (art. 240 § 1 punkt 4 o.p.) zostało z woli ustawodawcy ograniczone w czasie. W myśl art. 241 § 2 punkt 1 o.p. następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji.

Lektura akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy dowodzi, że skarżąca powzięła informację o decyzji wymiarowej z dnia [...] 2018 r. dwukrotnie.

Po pierwsze, jak wynika z notatki urzędowej z dnia 4 lipca 2018 r., skarżąca została poinformowana o jej wydaniu przez osobę prowadzącą postępowanie w obecności kierownika referatu (k. 53 akt administracyjnych). Na marginesie zauważyć należy w tym miejscu, że skarżąca w trakcie rozmowy z urzędnikami organu pozostawała w towarzystwie osoby, która §przywiozła ją do organu i słyszała treść rozmowy.

Powyższe stwierdzenia pozwalają przyjąć, że skarżąca powzięła wiadomość o decyzji w dniu 4 lipca 2018 r..

Jeśliby jednak uznać, że wiadomość o decyzji została powzięta nieformalnie, bez udziału pełnomocnika skarżącej (ktokolwiek nim był w dacie wydania decyzji), to należy brać pod uwagę drugą okoliczność, zgodnie z którą pismo zawierające kserokopię przedmiotowej decyzji zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 24 grudnia 2018r. Tak więc pełnomocnik skarżącej powziął wiadomość o decyzji w dniu 24 grudnia 2018 r..

Porównanie daty tego doręczenia i złożenia wniosku o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie (19 kwietnia 2019 r.) wskazuje, że wniosek ten został złożony po terminie miesięcznym wskazanym w cytowanym wyżej art. 241 § 2 punkt 1 o.p., który upłynął 5 grudnia 2018 r..

Zauważyć należy, że ugruntowany jest pogląd, iż termin określony w art. 241 § 2 pkt 1 o.p. jest terminem zawitym i nie podlega przywróceniu (zob. wyrok WSA w Szczecinie z 5 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 1126/14; wyrok WSA w Krakowie z 18 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Kr 1663/15; wyrok WSA w Bydgoszczy z 8 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Bd 724/16. CBOSA).

WSA w Łodzi w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela powyższe stanowisko.

Jednocześnie zwrócić należy uwagę, że strona w żadnym z pism procesowych w sprawie nie formułowała innych zarzutów pod adresem organów podatkowych jak tylko brak udziału strony w postępowaniu wymiarowej a w szczególności nie wskazywała na inne przesłanki wznowienia postępowania wymienione w art. 240 § 1 o.p. Argumentacja dotycząca innych dowodów i okoliczności miała, jak należy przyjąć służyć poparciu tezy o naruszeniu terminu z art. 241 § 2 punkt 1 o.p. tym bardziej, że nie pogłębiono jej jakimkolwiek uzasadnieniem.

Postępowanie w przedmiocie wznowienia ma charakter nadzwyczajny. Organy nie rozpatrują, jak w zwyczajnym postępowaniu podatkowym, sprawy administracyjnej we wszystkich jej aspektach. Skupiają się natomiast na spełnieniu warunków do wniesienia skutecznego wniosku a w dalszej kolejności na istnieniu bądź braku istnienia podstawy wznowienia, na którą powołuje się strona.

W rozpoznawanej sprawie do tego ostatniego etapu postępowania o wznowienie nie doszło, gdyż stwierdzone zostało naruszenie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie, o którym mowa w art. 241 § 2 punkt 1 o.p.

W tej sytuacji na podstawie art. 243 § 3 o.p. zasadnie organy odmówiły wznowienia postępowania.

Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) sąd orzekł jak w sentencji.

PJ