Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 283/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-05-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędziowie WSA Danuta Kania, Adam Lipiński, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2014 r. sprawy ze skargi A. Z. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej wypłaty części uposażenia – oddala skargę –


UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości, postanowieniem nr [...]z dnia [...] grudnia 2013 r., na podstawie art. 127 § 2 , art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2013 r. poz. 267) po rozpoznaniu zażalenia A. Z. na postanowienie Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] października 2013 r. [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji personalnej Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] dotyczącej wypłaty części uposażenia, której wypłata została zawieszona na skutek zawieszenia zainteresowanego w czynnościach służbowych na okres od [...] listopada 2008 r. do [...] lutego 2009 r. oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r [...], postanowił utrzymać w mocy postanowienie Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] października 2013 r. [...]o odmowie wszczęcia postępowania.

W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że wnioskiem z dnia [...] lipca 2010 r. A. Z. wystąpił do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...], dotyczącej wypłaty części uposażenia, której wypłata została zawieszona na skutek zawieszenia zainteresowanego w czynnościach służbowych w okresie od dnia [...] listopada 2008 r. do dnia [...] lutego 2009 r.

W dniu [...] września 2010 r. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] wydał decyzję nr [...], którą odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r., wskazując, że przedmiotowa decyzja została poddana kontroli instancyjnej, w wyniku której Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] utrzymał ją w mocy, następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 15 lipca 2009 r. o sygn. akt II SA/Ol 573/09 oddalił skargę A. Z. na tę decyzję, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 maja 2010 r. sygn. I OSK 1544/09 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie.

Po rozpoznaniu odwołania A. Z. od powyższej decyzji Dyrektor Generalny Służby Więziennej w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania.

Następnie w dniu 20 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi A. Z. na powyższą decyzję Dyrektora Generalnego Służby Więziennej w [...], wyrokiem o sygn. akt II SA/Wa 566/11 uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji oraz wskazał, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że w materiale dowodowym brak jest dokumentów, które mają istotne znaczenie nie tylko z punktu widzenia treści rozstrzygnięcia, ale nade wszystko właściwości organu w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...]. Skoro bowiem decyzja ta – jak twierdzi organ – została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], to postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności, jakie skarżący zainicjował, winno obejmować obie decyzje, co w takiej sytuacji nie pozostaje bez wpływu na właściwość organu. Co więcej, jeśli Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 15 lipca 2009 r. o sygn. akt II SA/Ol 573/09 oddalił skargę A. Z. na tę ostatnią decyzję, to w kwestii rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zastosowanie znajduje uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r. o sygn. akt I OPS 6/09 (publ. ONSAiWSA 2010/2/18, LEX nr 530338), w której uznano, że żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione poprzez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania w trybie art. 157 § 3 kpa.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] działając na podstawie art. 157 § 3, art. 156 § 1 kpa odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r., wskazując, że była ona poddana kontroli instancyjnej, w wyniku której Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...]utrzymał ją w mocy, następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 15 lipca 2009 r. o sygn. akt II SA/Ol 573/09 oddalił skargę A. Z. na tę decyzję, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 maja 2010 r. sygn. I OSK 1544/09 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie.

W odwołaniu od powyższej decyzji A. Z. wniósł o uchylenie powyższej decyzji.

Po rozpoznaniu powyższego odwołania Dyrektor Generalny Służby Więziennej decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 61a kpa, uchylił zaskarżoną decyzję w całości. W uzasadnieniu wskazał, że organ w decyzji I instancji powołał się na art. 157 § 3 kpa, który został uchylony ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18), z dniem [...] kwietnia 2011 r. Zatem pomimo, że powyższa decyzja nie budzi zastrzeżeń merytorycznych, należy stwierdzić, że organ rozstrzygnął wniosek strony w niewłaściwej formie. W ocenie Dyrektora w sprawie winno być wydane postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Jednocześnie organ II instancji wskazał, że rozstrzygając niniejszą sprawę w formie decyzji nie może jednocześnie w tym samym akcie orzec, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 kpa, co do istoty sprawy, bowiem wymaga to zgodnie z dyspozycją cytowanego wyżej art. 61a kpa, wydania przez organ odrębnego postanowienia.

Następnie w dniu [...] maja 2012 r. Dyrektor Generalny Służby Więziennej wydał, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2, art. 61a i art. 156 § 1 kpa postanowienie nr [...], którym odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi A. Z. do Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Wa 1275/12, w której skarżący wskazał, że zostało ono wydane rażącym naruszeniem prawa.

Na rozprawie w dniu 18 grudnia 2012 r. zarządzono połączenie sprawy o sygn. akt II SA/Wa 1275/12 i sprawy II SA/Wa 988/12, na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 18 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 988/12, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] oraz stwierdził nieważność postanowienia Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...].

W uzasadnieniu wyroku, Sąd wskazał że jeżeli wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy sprawa była zakończona decyzją ostateczną w drugiej instancji, to wniosek taki powinien być z urzędu potraktowany przez organ jako wniosek o wszczęcie postępowania nieważnościowego w sprawie zakończonej decyzją organu odwoławczego (por. M. Jaśkowska Komentarz aktualizowany do art. 157 Kodeksu postępowania administracyjnego, publ. LEX nr 133659, wyrok WSA z dnia 30 maja 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 253/06, wyrok WSA z dnia 17 października 2011 VII SA/Wa 1026/11, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Skoro w niniejszym postępowaniu organ ustalił, co ma też odzwierciedlenie w przedstawionym materiale dowodnym, że od przedmiotowej decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] skarżący złożył odwołanie, w wyniku czego Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] utrzymał ją w mocy, to biorąc pod uwagę powyższe rozważania, organ winien był z urzędu potraktować wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2010 r. jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 2009 r. i utrzymującej ją w mocy decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. Dopiero takie założenie prowadzi do prawidłowego ustalenia, według reguł określonych w art. 157 § 1 kpa, organu właściwego do rozpoznania przedmiotowego wniosku.

Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem właściwość rzeczowa organu administracyjnego do stwierdzenia nieważności jest oceniana według przepisów prawa materialnego, które stanowiły podstawę ustalenia właściwości organu przy wydawaniu kwestionowanej decyzji.

Mając na uwadze wytyczne Sądu zawarte w wyroku z dnia 20 września 2011 r. sygn. II SA/Wa 566/11, o zastosowaniu w niniejszej sprawie ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (t. j.: Dz. U. z 2002 r. nr 207, poz. 1761 ze zm.) obowiązującej w dniu wydania decyzji z dnia [...] lutego 2009 r. i decyzji z dnia 8 kwietnia 2009 r., stosownie do treści art. 31 ust. 1 tej ustawy, przełożonymi właściwymi w sprawach osobowych funkcjonariuszy są:

1) Minister Sprawiedliwości - w odniesieniu do Dyrektora Generalnego Służby Więziennej i zastępców Dyrektora Generalnego, z zastrzeżeniem art. 4 ust. 3;

2) Dyrektor Generalny Służby Więziennej - w odniesieniu do funkcjonariuszy pełniących służbę w Centralnym Zarządzie Służby Więziennej, dyrektorów okręgowych Służby Więziennej, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 2, zastępców dyrektorów okręgowych Służby Więziennej, dyrektorów zakładów karnych i aresztów śledczych, a także komendantów ośrodków szkolenia i komendantów ośrodków doskonalenia kadr oraz ich zastępców;

3) dyrektorzy okręgowi Służby Więziennej - w odniesieniu do funkcjonariuszy pełniących służbę w okręgowym inspektoracie Służby Więziennej oraz zastępców dyrektorów zakładów karnych i aresztów śledczych położonych na terenie działania tych dyrektorów okręgowych, z zastrzeżeniem art. 43 ust. 1;

4) dyrektorzy zakładów karnych i aresztów śledczych, komendanci ośrodków szkolenia i ośrodków doskonalenia kadr - w odniesieniu do funkcjonariuszy pełniących służbę w tych jednostkach organizacyjnych, z zastrzeżeniem pkt 2 i 3 oraz art. 43 ust. 1.

Ustęp 2 cytowanego przepisu 31 wyjaśnia natomiast, że przez sprawy osobowe, o których mowa w ust. 1, należy rozumieć: mianowanie funkcjonariuszy na stanowiska, przenoszenie i zwalnianie ze stanowisk, zawieszanie w czynnościach służbowych, zwalnianie ze służby, ustalanie uposażenia oraz inne konieczne czynności związane z powstaniem, zmianą, rozwiązaniem stosunku służbowego oraz realizacją wynikających z treści tego stosunku służbowego uprawnień i obowiązków funkcjonariuszy.

Stosownie zaś do art. 31 ust 4 cytowanej ustawy od decyzji w sprawach osobowych służy odwołanie do odpowiedniego wyższego przełożonego, zgodnie z ust. 1, na zasadach i w terminach określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, a od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez Dyrektora Generalnego Służby Więziennej - odwołanie do Ministra Sprawiedliwości. Wyższy przełożony z urzędu uchyla decyzję wydaną z naruszeniem prawa.

W niniejszej sprawie odwołanie od decyzji dyrektora aresztu śledczego rozpoznał wyższy przełożony, tj. dyrektor okręgowy Służby Więziennej, zatem nie ulega wątpliwości, że organem właściwym do rozpoznania wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 2009 r. i decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. był Dyrektor Generalny Służby Więziennej jako organ I instancji, od decyzji którego przysługiwało stronie odwołanie do Ministra Sprawiedliwości.

Tymczasem w niniejszej sprawie decyzję I instancji wydał dyrektor okręgowy Służby Więziennej, a następnie po rozpoznaniu odwołania, decyzję II instancji wydał Dyrektor Generalny Służby Więziennej. Takie działanie organu niewątpliwie wypełnia przesłankę z art. 156 § 1 pkt 1 kpa i stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji I i II instancji.

Dodatkowo należy również zwrócić uwagę na treść rozstrzygnięcia organu II instancji, który w sposób nieprawidłowy, w ocenie Sądu, zamiast jednego aktu wydał dwa różne rozstrzygnięcia – decyzję z dnia [...] kwietnia 2012 r. oraz postanowienie z dnia [...] maja 2012 r. Należy bowiem wskazać, że art. 138 w § 1 i 2 kpa zawiera zamknięty katalog rozstrzygnięć organu odwoławczego, stosownie do którego organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo 2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. Organ odwoławczy może także uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (art. 138 § 2 kpa).

Określone powyżej rozstrzygnięcia są bezwzględnie wiążące dla organu odwoławczego w tym znaczeniu, że decyzja, która nie mieści się w ramach tego przepisu stanowi rażące naruszenie prawa (por. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. I OSK 926/10 publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem organ odwoławczy uchylając decyzję organu I instancji jest zobowiązany do określenia swego stanowiska w sprawie, co powinno nastąpić poprzez orzeczenie co do istoty sprawy, umorzenie postępowania lub przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzja organu odwoławczego ograniczająca się tylko do uchylenia decyzji organu administracji I instancji jest nieważna (por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 1996 r. sygn. akt SA/Łd 1833/95 – LEX Nr 28964; wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2003 r. , sygn. III SA 2585/02 – LEX Nr 148901).

Stąd też w niniejszej sprawie decyzja II instancji orzekająca tylko o uchyleniu decyzji organu I instancji, bez wyrażenia stanowiska organu odwoławczego jest obarczona wadą z art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Powyższe rozważania zachowują również aktualność w zakresie postanowienia Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] maja 2012 r. Treść tego rozstrzygnięcia nie mieści się w wymienionym powyżej katalogu rozstrzygnięć organu odwoławczego. Co prawda organ odwoławczy słusznie zauważył, że decyzja organu I instancji została wydana bez podstawy prawnej – została bowiem oparta o nieobowiązujący już w dniu orzekania przepis art. 157 § 3 kpa, jednak zaproponowane przez organ II instancji rozstrzygnięcie nie konwaliduje tego uchybienia, a wręcz wprowadza stronę w błąd.

Następnie decyzją [...] z dnia [...] maja 2013 r Dyrektor Generalny Służby Więziennej odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lutego 2009 r. Dyrektora Aresztu Śledczego w [...]. Po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Minister Sprawiedliwości decyzja nr [...]z dnia [...] sierpnia 2013 r., uchylił zaskarżoną decyzje Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] maja 2013 r. [...] i przekazał sprawę Dyrektorowi Generalnemu Służby Więziennej do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Dyrektor Generalny Służby Więziennej wydając decyzję w postępowaniu nieważnościowym, powinien również z urzędu objąć rozstrzygnięciem decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. [...], utrzymującą mocy decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2013 r. Dyrektor Generalny Służby Więziennej, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r., [...]dotyczącej wypłaty części uposażenia, której wypłata została zawieszona na skutek zawieszenia ww. w czynnościach służbowych w okresie od [...] listopada 2008 r. do [...] lutego 2009 r. oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. [...].

W uzasadnieniu postanowienie Minister Sprawiedliwości podkreślił, że nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonego postanowienia.

Postanowienie stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w której skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w szczególności przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem tak zaskarżona, jak i utrzymana nią w mocy decyzja, są zgodne z prawem.

Podkreślić należy że przedmiotowa sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Zgodnie z art. 153 ppsa – ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzecznictwie sądu wiążą w sprawie sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych oraz poglądami piśmiennictwa, stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest jednym z trybów nadzwyczajnych wzruszenia decyzji ostatecznych. Ochrona takich decyzji znajduje potwierdzenie w zasadzie ogólnej trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, wyrażonej w przepisie art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.).

Stosownie do treści art. 157 § 1 kpa właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze – ten organ. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały natomiast wyczerpująco określone w art. 156 § 1 kpa. Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:

1. wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,

2. wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,

3. dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,

4. została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,

5. była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,

6. w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,

7. zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Zestawienie to stanowi katalog zamknięty przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji. Taka redakcja przepisu, zważywszy również na nadzwyczajny charakter tej instytucji, nie pozwala na stosowanie wykładni rozszerzającej względem tego przepisu.

Działanie organu w postępowaniu z wniosku o stwierdzenie nieważności wymaga zupełnie innego podejścia do sprawy i zasadniczo różni się od postępowania zwykłego. Obowiązkiem organu, co zresztą uczynił w niniejszej sprawie, jest zajęcie się kwestiami ściśle prawnymi. W ich efekcie może co najwyżej dojść do wydania decyzji kasatoryjnej. Oznacza to, że w postępowaniu zmierzającym do ewentualnego wydania tego rodzaju decyzji nie ma proceduralnej możliwości poszerzenia materiału dowodowego sprawy. Tym samym nie wchodzi w grę również poczynienie dodatkowych (uzupełniających) ustaleń faktycznych. W omawianym postępowaniu organ orzekający ogranicza się jedynie do poszukiwania uchybień i wadliwości dotyczących prawa materialnego, jak również w mniejszym stopniu procedury administracyjnej.

Rażące naruszenie prawa, na które w swym wniosku o stwierdzenie nieważności powoływał się A. Z. w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa, i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, jest wyraźne wykazanie, jaki konkretny przepis został naruszony i dlaczego naruszenie to organ ocenił jako rażące (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 1992 r. V SA 86/92, ONSA 1993/1/23). O rażącym naruszeniu prawa mówić można tylko wówczas, gdy proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu prawa wskazuje na ich oczywistą niezgodność. W konsekwencji traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 1996 r. III SA 565/95, Biul. Skarb. 1997/2/26 i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1995 r., sygn. III ARN 22/95).

Dokonując konkluzji powyższych wywodów należy podkreślić, że nie każde naruszenie prawa będzie stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności wydanej decyzji. Tylko rażące naruszenie prawa może skutkować wydaniem rozstrzygnięcia pozytywnego dla strony. Na gruncie niniejszej sprawy nie można jednak mówić o istnieniu tego rodzaju podstawie.

Z uwagi na podniesioną już wcześniej specyfikę postępowania nadzorczego, będącego nowym postępowaniem, w którym organ nadzoru bada jedynie, czy decyzja nie jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa, a nie rozpatruje sprawy ponownie merytorycznie i nie prowadzi dodatkowego postępowania dowodowego, jako chybiony jawi się zarzut skargi dotyczący nieobiektywnego i nierzetelnego ustalenia stanu faktycznego, a nadto ograniczenia czynnego udziału w postępowaniu i zgłaszania wniosków dowodowych.

W ocenie Sądu organ wydając zaskarżoną decyzję, zastosował się do wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2012 r. sygn. akt IISA/Wa 988/12.

Rozpoznając wniosek Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...], w pierwszej kolejności odniósł się do kwestii związanej z faktem, który z organów jest właściwy, w sprawie stwierdzenia nieważności objętej wnioskiem decyzji.

Organ ustalił, że przedmiotowa decyzja została poddana kontroli instancyjnej, dlatego właściwym do stwierdzenia ich nieważności jest Dyrektor Generalny Służby Więziennej, ponieważ Decyzja Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...], dotycząca wypłaty części uposażenia, której wypłata została zawieszona na skutek zawieszenia zainteresowanego w czynnościach służbowych w okresie od dnia [...] listopada 2008 r. do dnia [...] lutego 2009 r., w wyniku wniesionego odwołania decyzją Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. została utrzymana w mocy.

Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 15 lipca 2009 r. sygn. akt [...] oddalił skargę A. Z. na tę decyzję, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 maja 2010 r., I OSK1544/09 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie.

Zgodnie z wytycznymi Sądu, organ wniosek A. Z. z dnia [...] lipca 2010 r. z urzędu potraktował jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 2009 r. i utrzymującej ją w mocy decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. i w oparciu o powyższe prawidłowo ustalił właściwość organu do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności powyższych decyzji. Skoro przedmowie decyzje były poddane kontroli sądu administracyjnego, to w kwestii rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji znajduje zastosowanie uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r. o sygn. akt IOPS 6/09 (publ ONSA i WSA 2010/2/18, LEX nr 530338) w której uznano że żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego powinno zostać załatwione poprzez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania w trybie art. 157 ppsa.

Wobec tego, że art. 157 § 3 ppsa, został uchylony ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2001 r. Nr 6, poz. 18) z dniem 11 kwietnia 2011 r., organ prawidłowo na podstawie art. 61 a w związku z art. 157 ppsa wydał postanowienie.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 – ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.