Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 5/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2012-03-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3, art. 138 § 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 48 ust. 4
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Robert Sawuła /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 marca 2012 r. sprawy ze skargi J. K. i M. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], a także uchyla postanowienie tego organu z dnia [...] maja 2011 r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 5/12

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2011r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: WINB) uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] nakazującą J. i M. K. rozbiórkę dobudowanej bez pozwolenia na budowę wiaty, do budynku warsztatowego na działce nr ewid. 647 i 648 przy ul. W. w T. do dnia 30 września 2011 r. oraz postanowienie tegoż organu z dnia [...] maja 2011 znak: [...], wzywające J. i M. K. do przedłożenia w terminie do 30 czerwca 2011r. projektu budowlanego wybudowanej wiaty na działkach wymienionych powyżej, oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji organ powołał art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej k.p.a.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że przeprowadzona w dniu 16 listopada 2010 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego kontrola wykazała, że na działkach o nr ewid. 647 i 648 w T. przy budynku warsztatu samochodowego zostało wykonane, bez pozwolenia na budowę, zadaszenie (wiata) o wymiarach 8,2 m x 13,60 m o konstrukcji szkieletowej stalowej - zakotwiczonej w fundamentach betonowych, pokryte i obłożone z dwóch stron blachą trapezową na wiązaniach stalowych.

W następstwie powyższych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 156 poz. 1118), decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., znak: [...] nałożył na J. i M. K. obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego zrealizowanego budynku usługowego warsztatu samochodowego. Po rozpatrzeniu odwołania J. P., decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...] WINB uchylił wymienioną wyżej decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Przesłanką takiego rozstrzygnięcia było wyeliminowanie z obrotu decyzji o pozwoleniu na budowę wskazanego wyżej obiektu budowlanego - uchylenie decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2002 r., nr [...] decyzji tegoż organu z dnia [...] czerwca 2001 r., nr [...] o pozwoleniu na budowę, z uwagi na istotne odstępstwo od projektu budowlanego, skutkujące brakiem możliwości nałożenia na inwestora obowiązku przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.

Rozpatrując sprawę ponownie organ I instancji postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r., znak: [...], na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, wezwał J. i M. K. do przedłożenia w terminie do dnia 30 czerwca 2011 r., projektu budowlanego wybudowanej wiaty, a w następstwie niedopełnienia powyższego obowiązku decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., znak: [...], na podstawie art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego nakazał rozbiórkę wiaty, w terminie do dnia 30 września 2011 r.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji streścił przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego wskazując, że w wyniku kontroli z dnia 16 listopada 2010 r. ustalono, że przedmiotowy obiekt budowlany, określany mianem wiaty został dobudowany do istniejącego budynku warsztatowego bez uzyskania pozwolenia na budowę. W następstwie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę budynku warsztatu oraz przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Decyzją z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...] Prezydent Miasta [...] udzielił inwestorom pozwolenia na użytkowanie budynku warsztatowego.

Organ I instancji doszedł do przekonania, że przedmiotowy obiekt został dobudowany do warsztatu po oddaniu do użytku głównego budynku – warsztatu samochodowego, tj. po 2002 r. Świadczyć ma o tym fakt, że nie uwzględniono go na inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej dołączonej do wniosku o wydanie pozwolenia na użytkowanie, jak również w protokole z obowiązkowej kontroli przeprowadzonej przed oddaniem budynku warsztatu do użytkowania. Wobec powyższego organ I instancji postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r. wezwał Państwa K. do przedłożenia tylko projektu budowlanego wybudowanej wiaty wskazując, że dokumenty wymienione w art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego są w posiadaniu organu. Z uwagi na fakt, że zobowiązani nie wywiązali się z nałożonego obowiązku, mając na uwadze brzmienie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego zasadnym, w ocenie tego organu, było nakazanie rozbiórki wiaty na podstawie art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego.

J. i M. K. wnieśli odwołanie od powyższej decyzji, nie zgadzając się z ustaleniami organu w zakresie samowolnego wybudowania wiaty. Zdaniem odwołujących się obiekt istniał na działce w chwili przystąpienia do realizacji budynku warsztatu i służył jako zadaszenie nad składowanymi materiałami budowlanym. Stopy betonowe oraz konstrukcja naziemna (słupy stalowe z zadaszeniem) na czas wykonania końcowych robót elewacyjnych przy budynku warsztatu zostały zdemontowane, a po ich zakończeniu konstrukcja została skręcona i opierzona przeźroczystymi plastikowymi płytami. Odwołujący się wskazali, że nie znają powodów nie naniesienia na inwentaryzacji geodezyjnej przedmiotowego zadaszenia. Nie poczuwają się do popełnienia samowoli budowlanej, gdyż w dniu 2 maja 2006 r. wystąpili do Prezydenta Miasta [...] ze zgłoszeniem remontu wiaty, załączając przy tym niezbędne dokumenty (plan techniczny, projekt, mapy z naniesieniami).

W piśmie z dnia 18 sierpnia 2011 r., stanowiącym uzupełnienie odwołania wskazali, że żądanie organu I instancji przedłożenia projektu wiaty było całkowicie nieuzasadnione, z uwagi na fakt, że stosowny projekt został złożony w dniu 2 maja 2006 r. Wraz ze zgłoszeniem o przystąpieniu do wykonania robót budowlanych i materiałami planistycznymi zostało ono przyjęte, a właściwy organ nie wniósł sprzeciwu. Projekt ten sytuuje przedmiotową wiatę w miejscu, gdzie się aktualnie znajduje i odpowiada wszelkim zasadom sztuki projektowania. W piśmie tym wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.

W wyniku rozpoznania odwołania, organ II instancji zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r. oraz postanowienie w/w organu z dnia [...] maja 2011 r. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył przy wydawaniu decyzji przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. W pierwszej kolejności dokonał oceny legalności postanowienia organu I instancji z dnia [...] maja 2011 r. Wskazał, że organ I instancji wdrażając procedurę legalizacyjną nie wstrzymał prowadzonych robót budowlanych, mimo, że na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego był do tego zobowiązany, bez względu na fakt, czy budowa obiektu budowlanego, lub jego części pozostaje w budowie, czy też została zakończona.

Organ I instancji wezwał J. i M. K. do przedłożenia tylko projektu budowlanego wybudowanej wiaty wskazując, że dokumenty wymienione w art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego są w posiadaniu organu. Organ odwoławczy wywiódł, że abstrahując od faktu, iż w aktach administracyjnych brak jest dokumentów na których posiadanie powołał się organ I instancji, tj. zaświadczenia wójta, burmistrza, prezydenta miasta o zgodności budowy przedmiotowego obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy w braku planu, to organ nadzoru budowlanego nie może wybierać dokumentów, jakie zobowiązani winni przedłożyć. Fakt, że organ jest w posiadaniu części z nich nie ma znaczenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, zobowiązany jest do nałożenia obowiązków zgodnie z tym przepisem, w przeciwnym razie ich niewykonanie nie daje podstawy do wydania nakazu rozbiórki, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie.

Odnosząc się do argumentacji przedstawionej w odwołaniu organ stwierdził, że przedłożony przez J. i M. K. projekt (kserokopia projektu techniczno-budowlanego) nie może stanowić o spełnieniu obowiązku o jakim mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego. Projekt ten bowiem nie spełnia wymagań art. 34 cyt. ustawy oraz kryteriów zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku - w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (t. j.: Dz. U. Nr 120 z 2003 , poz. 1133 z póź. zm).

Ponadto organ II instancji wskazał na konieczność dokonania prawidłowej kwalifikacji przedmiotowego obiektu z określeniem jego funkcji użytkowej, z uwzględnieniem definicji budynku zawartą w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Stwierdził, że dokonana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) kwalifikacja przedmiotowego obiektu w jego potocznym rozumieniu, do którego należy się odwołać w braku definicji legalnej, jest niewłaściwa. Sporny obiekt posiada ściany, dach i fundamenty, a więc nie może być zakwalifikowany jako wiata – "lekka budowla w postaci dachu wspartego na słupach". Protokół z kontroli nie zawiera żadnych ustaleń w tym zakresie, w szczególności nie wynika z niego, czy obiekt jest połączony z budynkiem, czy posiada własną niezależną konstrukcję.

W dalszej części uzasadnienia organ II instancji, odnosząc się do argumentów podnoszonych w odwołaniu wyjaśnił, że z akt sprawy bezspornie wynika, że przedmiotowy obiekt został wybudowany samowolnie. Przedkładane przez inwestorów dokumenty - zgłoszenie o przystąpieniu do wykonania robót budowlanych z dnia 2 maja 2006 r. , decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę budynku warsztatowego, decyzja PINB z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] zezwalająca na wznowienie robót, decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] udzielająca pozwolenia na użytkowanie budynku warsztatu samochodowego - nie stanowią dowodów na legalność budowy przedmiotowego obiektu. Wyeliminowana z obrotu decyzja o pozwoleniu na budowę dotyczyła warsztatu samochodowego z wiatą przeznaczoną na depozyt opon zużytych, znajdować się ona miała od strony zachodniej budynku warsztatu, tymczasem sporny obiekt znajduje się od strony wschodniej. Ponadto zarówno decyzja zezwalająca na wznowienie robót budowlanych, jak i decyzja udzielająca pozwolenie na użytkowanie dotyczyły wyłącznie budynku warsztatowego. Jeżeli, jak podnoszą odwołujący się, sporny obiekt budowlany stanowił zadaszenie nad materiałami budowlanymi, to stosownie do treści art. 29 ust. 1 pkt 24 Prawa budowlanego jako obiekt stanowiący zaplecze budowy po zakończeniu podlegał rozbiórce, w przeciwnym razie stanowi samowolę budowlaną. Nie dowodzi legalności przedmiotowego obiektu także zgłoszenie z dnia 2 maja 2006 r. o przystąpieniu do wykonania robót budowlanych oraz kserokopia projektu budowlanego, jako załącznik do zgłoszenia, a świadczy jedynie o tym, że uprzednio już dokonane zostały roboty budowlane, a w dniu zgłoszenia istniał obiekt nazwany wiatą posiadający pokrycie i ściany osłonowe z płyt poliestrowych.

Ponadto organ II instancji stwierdził, że w aktach przedmiotowej sprawy brak jest dokumentów, z których wynikałoby, na jakiej podstawie organ I instancji ustalił krąg stron przedmiotowego postępowania tj. wypisu z rejestru gruntów dla wszystkich działek sąsiadujących z działką nr 647 i 648 położonych w T. Organ I instancji nie uzupełnił również akt sprawy o szkic sytuacyjny przedstawiający odległości obiektu od granic z sąsiednimi działkami, w tym z działką nr 646/2.

W skardze na powyższą decyzję J. i M. K. wnieśli o jej zmianę w części dotyczącej uzasadnienia. Podnieśli, że nie kwestionują sentencji decyzji, nie zgadzają się jednak z jej uzasadnieniem. W przekonaniu skarżących przedłożenie zgłoszenia i projektu oraz brak sprzeciwu ze strony organu uprawniały ich do przekonania o tym, że uczynili zadość swoim obowiązkom. Winą organu było to, że nie potraktował tych dokumentów jako wniosku o pozwolenie na budowę. Odnosząc się do charakteru spornego obiektu budowlanego stwierdzili, że stoją na stanowisku, że jest to wiata, a jako obiekt budowlany nie związany trwale z gruntem i nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Wnieśli, aby wytyczne dla ponownego rozpoznania sprawy zmierzały w kierunku uwzględnienia przedłożonego projektu techniczno – budowlanego z 2006 r., jako odpowiadającego wszelkim wymogom.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W trakcie rozprawy przed Sądem pełnomocnik skarżących podtrzymał zarzuty skargi, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Kontrola sądowoadministracyjna prowadzona jest, pomijając wyjątki od tej reguły, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem (por. art. 1 § 2 ustawy z 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), przy czym rozumie się, iż chodzi tu zarówno o przepisy prawa materialnego, jak i procesowego.

W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dn. 30.08.2002 r., Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwana dalej Ppsa). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, zaś w myśl art. 135 Ppsa sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Kontroli Sądu poddana jest decyzja WINB uchylająca decyzję PINB jak i postanowienie tegoż organu oraz przekazująca mu do ponownego rozpatrzenia sprawę dotyczącą nakazu rozbiórki obiektu budowlanego zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej. Podstawą prawną decyzji organu odwoławczego był art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.). Cyt. przepis stanowi, że "Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy". Zasadniczymi przyczynami, dla których WINB uchylił decyzję organu I instancji oraz postanowienie tegoż organu było uchybienie, w jego ocenie, obowiązkom przewidzianym przepisami prawa materialnego. Wskazując na treść art. 48 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. nr 243 z 2010 r., poz. 1623 ze zm., zwana dalej "Upb") zakwestionowano brak wstrzymania postanowieniem prowadzenia robót budowlanych oraz kompletność nałożonych na skarżących obowiązków. Organ odwoławczy uznał, iż nie ma znaczenia, czy część dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3 Upb znajduje się w posiadaniu organu nadzoru budowlanego I instancji. Dodatkowo WINB dokonał kwalifikacji przedmiotowego obiektu, wykluczając by można było przyjąć, iż jest to wiata, nakazując organowi I instancji, aby mieć na względzie definicję budynku zawartą w art. 3 pkt 2 Upb. Uznając, że obiekt, będący przedmiotem sprawy, wzniesiono w warunkach samowoli budowlanej w konkluzji przyjął organ odwoławczy, że I instancja rażąco naruszyła prawo, a zakres koniecznego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego wykracza poza ramy dopuszczalnego, uzupełniającego postępowania w tym względzie (art. 136 k.p.a.), przeto uzasadnione było wydanie decyzji kasacyjnej.

Skarżący godząc się na kierunek rozstrzygnięcia przyjęty przez organ odwoławczy, polemizują z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji. W szczególności wywodzą, że na przedmiotowy obiekt, z uwagi na jego konstrukcję, nie trzeba uzyskania pozwolenia na budowę, eksponują ponadto walor zgłoszenia zamiaru remontu wiaty w 2006 r.

Zdaniem Sądu skarga winna zostać uwzględniona, aczkolwiek nie można podzielić bez zastrzeżeniem całej argumentacji skarżących.

Podzielić należy stanowisko organów nadzoru budowlanego, że przedmiotowy obiekt został zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej. Zgłoszenie w 2006 r. do Prezydenta Miasta [...] zamiaru remontu tego obiektu, nie może zostać uznane za wystarczające dla zalegalizowania go, skoro został on wzniesiony poza granicami przedmiotowymi uzyskanego przez skarżących pozwolenia na budowę nr [...] – decyzja Prezydenta Miasta [...] z [...] czerwca 2001 r. W/w decyzja zezwalała na wzniesienie warsztatu samochodowego oraz dobudowanej wiaty przeznaczonej na depozyt zużytych opon. Rzecz jednak w tym, jak trafnie zauważył organ odwoławczy, że wiata ta miała być zlokalizowana z drugiej strony budynku warsztatowego. Sąd, co do zasady, wypowiada się za stanowiskiem organów nadzoru budowlanego i uznaje w ślad za nim, że przedmiotowy obiekt winien podlegać tzw. legalizacji uregulowanej przepisami Upb.

Zasadniczą kwestią, która w tym przypadku przesądziła o uwzględnieniu skargi, było zakwalifikowanie przedmiotu sprawy. Organ odwoławczy wykluczył, aby można było uznać, że jest to tzw. wiata, sugerując I instancji, aby w ponownie prowadzonym postępowaniu uwzględniono definicję budynku wedle Upb oraz wzięto pod uwagę funkcje tego obiektu. WINB nie prowadził własnego postępowania dowodowego. Wydając poprzednio pierwszą decyzję kasacyjną w sprawie (z dnia [...] lutego 2011 r.) WINB nie kwestionował charakteru przedmiotowego obiektu jako wiaty, przeciwnie takim określeniem posługiwał się w swoich wywodach (s. 2-3 uzasadnienia decyzji [...] – k. 24-25 akt organu odwoławczego). Akta administracyjne zawierają projekt techniczno-budowlany sporządzony w 2006 r. przez posiadającego uprawnienia budowlane Z. K. przedłożony na okoliczność wymiany pokrycia dachowego obiektu określonego w tym opracowaniu jako wiata stalowa. Tak zresztą konsekwentnie ten obiekt został określony przez organ I instancji. W protokole z kontroli z 16 listopada 2010 r. (k. 5 akt I instancji) określono wymiary wiaty, podano, że jest ona konstrukcji szkieletowej, stalowej, z dwóch stron obłożona blachą trapezową, zakotwioną na fundamentach betonowych. Wykonano także zdjęcia tego obiektu (k. 5/1 akt I instancji). Zdaniem Sądu w tym składzie, uzyskane dowody pozwalają, wbrew stanowisku wyrażonemu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przyjąć że sporny obiekt jest wiatą w rozumieniu przepisów Upb. Sąd uznaje, iż obiekt ten nie jest budynkiem. W rozumieniu art. 3 pkt 2 Upb budynek to taki obiekt, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji WINB sugerując organowi I instancji dokonanie prawidłowej kwalifikacji, eksponując, że w definicji ustawowej budynku nie wskazano, ile obiekt taki powinien mieć przegród budowlanych. W ocenie Sądu nie można zakwalifikować spornego obiektu jako budynku, a to z tego powodu, że właściwie z dwóch stron nie posiada on przegród budowlanych, z jednej przylega do budynku warsztatu, z drugiej jest otwarty na przestrzeń. Samej wiaty na gruncie Upb nie zdefiniowano. Cyt. ustawa posługuje się tym pojęciem kazuistycznie, np. w art. 29 ust. 1 pkt 2 i 5 Upb. W pierwszym przypadku użyto tego terminu bez bliższego określenia, w drugim mowa jest o wiatach "przystankowych i peronowych". W odniesieniu do tego ostatniego określenia przywołać należy doświadczenie życiowe, wszak występują wiaty przystankowe, które posiadają dach, fundamenty i np. przegrody budowlane z trzech stron. Z tych przyczyn uzasadnienie zaskarżonej decyzji mające wiązać w ponownym prowadzeniu postępowania, w ocenie Sądu w aspekcie prawidłowej kwalifikacji spornego obiektu jest nieprawidłowe. Sąd uznaje, że doszło do naruszenia art. 138 § 2 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 3 pkt 2 Upb w zakresie poprawności wskazania organowi I instancji, jakie okoliczności winien on mieć na uwadze przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Naruszenia te, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa), zwłaszcza, że przyjęcie określonej kwalifikacji obiektu budowlanego ma istotne znaczenie tak dla trybu prowadzonej tzw. legalizacji oraz wysokości opłaty legalizacyjnej.

Uznanie, że dany obiekt budowlany został wzniesiony w warunkach samowoli budowlanej pod rządami Upb (czego Sąd nie kwestionuje) winno prowadzić właściwy organ nadzoru budowlanego do rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności o charakterze danego obiektu budowlanego, a w drugiej do stwierdzenia, czy wymagał on uzyskania pozwolenia na budowę, czy też wystarczające było tzw. zgłoszenie zamiaru wykonania obiektu budowlanego. W pierwszym przypadku możliwość legalizacji przewidują przepisy w art. 48 Upb. Cyt. przepis stanowi, że: (ust. 1) "Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę:"; (ust. 2) "Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Zgodnie z art. 49 ust. 3 Upb "W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2". Konsekwencją niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków wskazanych w cyt. przepisie będzie zastosowanie sankcji rozbiórki obiektu (art. 48 ust. 4 Upb). W myśl z kolei art. 49 ust. 1 Upb "Właściwy organ, przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, bada: 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3) wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane - oraz, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie przysługuje zażalenie".

W przypadku stwierdzenia, że zrealizowano obiekt budowlany, który wymagał zgłoszenia, nie zaś uzyskania pozwolenia na budowę tryb legalizacji samowoli budowlanej określają przepisy art. 49b Upb. Cyt. przepis stanowi, co następuje: (ust. 1) "Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ", (ust. 2) "Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni: 1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4; 2) projektu zagospodarowania działki lub terenu; 3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego", (ust. 3) "W przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust. 1", (ust. 4) "Jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 2, właściwy organ, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie przysługuje zażalenie". Zastosowanie jednego, jak i drugiego ze wskazanych powyżej trybów tzw. legalizacji samowoli budowlanej prowadzi do stanu, w którym w obydwu przypadkach ustalana jest tzw. opłata legalizacyjna. Rzecz jednak w tym, że o jej wysokości przesądza w pierwszej kolejności charakter obiektu będącego samowolą budowlaną. Nie podzielając stanowiska WINB jakoby sporny obiekt nie był wiatą, a budynkiem, Sąd eksponuje, że ma to zasadnicze znaczenie dla treści przyszłego, o ile dojdzie do jego wydania, postanowienia w kwestii opłaty legalizacyjnej. Pozostawienie w obrocie zaskarżonej decyzji powodowałoby, że I instancja związana wytycznymi zawartymi w decyzji kasacyjnej musiałaby w swej ocenie przyjąć taki właśnie, a nie inny, charakter spornego obiektu budowlanego. Z tego tylko względu decyzję zaskarżoną należało uchylić.

Pozostałe wywody WINB wskazujące na uchybienia organu I instancji są uzasadnione. Z tego względu Sąd, biorąc pod uwagę także ekonomikę procesu administracyjnego uchylić decyzje organu I instancji, jak i poprzedzające ja postanowienie tego organu z [...] maja 2011 r. Organ I instancji winien, o ile wydaje postanowienie w trybie art. 48 ust. 2 Upb przekonująco uzasadnić, dlaczego legalizowany obiekt budowlany wymagał uzyskania pozwolenia na budowę. Postanowienie PINB z [...] maja 2011 r. choć powołuje się na dyspozycję art. 48 ust. 2 i 3 Upb, to jednak nie zawiera żadnej argumentacji, z której można byłoby przyjąć, że zastosowany tryb legalizacji spornej wiaty jest trafny. Podzielić należy te spostrzeżenia WINB, wskazujące, że w postanowieniu tym nie orzeczono, wbrew dyspozycji art. 48 ust. 2 i 3 Upb o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych, jak i nie zobowiązano do przedłożenia wskazanych w cyt. przepisie dokumentów. Wydana w następstwie cyt. postanowienia decyzja organu I instancji dotknięta jest przeto naruszeniem prawa materialnego – art. 48 ust. 4 Upb, jako wydana na skutek nieprawidłowego postanowienia, poprzedzającego jej wydanie.

W przypadku uprawomocnienia się niniejszego wyroku PINB wyda postanowienie w trybie art. 48 ust. 2 lub art. 49b ust. 2 Upb, uzasadniając wybór określonego trybu legalizacji samowoli budowlanej charakterem obiektu i treścią przepisów Upb. W postanowieniu tym nałoży na inwestorów obowiązek przedłożenia określonych dokumentów. W zależności od reakcji skarżących na to wezwanie podejmie właściwą decyzję.