Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SAB/Gd 74/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Stwierdzono, że bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a
journal: Dz.U. 2015 poz 2058
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Dorota Jadwiszczok sędzia WSA Mariola Jaroszewska sędzia WSA Janina Guść (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2016 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. T. na bezczynność A Spółki Akcyjnej z siedzibą w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania A Spółki Akcyjnej z siedzibą w G. do rozpoznania wniosku, 2. stwierdza, że bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od A Spółki Akcyjnej z siedzibą w G. na rzecz W. T. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność A. polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek skarżącego z dnia 5 stycznia 2016 r. Skarżący domagał się zobowiązania A. do rozpatrzenia jego wniosku oraz stwierdzenia, że bezczynność Spółki nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że wnioskiem z 5 stycznia 2016 r. zwrócił się do A. o udostępnienie informacji publicznej w postaci decyzji administracyjnych, oświadczeń właściciela nieruchomości, albo zawartych z nim umów, protokołów odbioru technicznego oraz protokołów załączenia pod napięcie dotyczących lokalizacji, budowy oraz eksploatacji linii elektroenergetycznej 0,4 kV na nieruchomości położonej w miejscowości R., gmina L., obręb [...], powiat [...], obejmującej działkę ewidencyjną o numerze [...], dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą numer [...], jak również załączników do wskazanych decyzji, umów, oświadczeń i protokołów, w tym map obrazujących przebieg przedmiotowych urządzeń przesyłowych.

A. do dnia złożenia skargi nie udostępniła żądanych informacji we wnioskowanej formie, ani nie wydała rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej, czy też w sprawie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej.

Skarżący wskazał, że działalność Spółki obejmuje m.in. przesył i dystrybucję energii elektrycznej. Spółka jest operatorem systemu dystrybucyjnego, wyznaczonym przez Prezesa Urzędu Regulacji i Energetyki (art. 9h ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne). Jest obowiązana do udzielania informacji publicznych zgodnie z ustawą z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej: u.d.i.p.), ze względu na wykonywanie zadań publicznych jako operator systemu dystrybucyjnego, co potwierdza orzecznictwo sądowoadministracyjne. Żądana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną, bowiem dotyczy treści decyzji administracyjnych. Również dokumentacja związana z wybudowaniem i utrzymywaniem linii energetycznych podlega udostępnieniu, ponieważ stanowi dane publiczne w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.

A. w odpowiedzi na skargę wniosła o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i wyjaśniła, że uwzględniła skargę w trybie art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przekazując skarżącemu zanonimizowane dokumenty.

W piśmie z dnia 11 maja 2016 r. skarżący przyznał, że po wniesieniu skargi Spółka uwzględniła skargę, udzielając wnioskowanej informacji pismem z dnia 5 kwietnia 2016 r., doręczonym w dniu 11 kwietnia 2016 r., co uzasadnia umorzenie postępowania. Skarżący wniósł o stwierdzenie, że Spółka dopuściła się bezczynności, a także stwierdzenie, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (tj.:Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. obejmuje również bezczynność organów, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia.

Niniejszą skargą W. T. zwalcza bezczynność A., polegającą na nieudostępnieniu mu, w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2015 r., poz. 2058), zwanej dalej u.d.i.p., żądanej w piśmie z dnia 5 stycznia 2016 r. informacji publicznej w postaci decyzji administracyjnych, oświadczeń właściciela nieruchomości albo zawartych z nim umów, protokołów odbioru technicznego oraz protokołów załączenia pod napięcie dotyczących lokalizacji, budowy oraz eksploatacji linii elektroenergetycznej 0,4 kV na nieruchomości położonej w miejscowości R., gmina L., obręb [...], powiat [...], obejmującej działkę ewidencyjną o numerze [...].

Skarga spełnia formalne wymogi jej dopuszczalności, albowiem w sprawach skarg na bezczynność organu w przedmiocie udzielenia informacji publicznej nie ma wymogu wyczerpania środków zaskarżenia określonego w art. 52 § 1 p.p.s.a. Skarga na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej i może być wniesiona bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2006 r., I OSK 601/05, teza 1, Lex nr 236545).

Oceniając, czy A. pozostawała w bezczynności w rozpoznaniu wniosku, należało ustalić czy jest ona podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, a także czy żądane przez skarżącego dokumenty stanowią informacją publiczną.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, która podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie. Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym: treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności: treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających. Informację publiczną stanowi każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które władzę publiczną realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 października 2002 r., II SA 1956/02, dostępny na stronie http://.orzeczenia.nsa.gov.pl). Treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą, stanowi informację publiczną. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od niego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2008 r., II SA/Wa 721/08, Lex nr 423325).

Oznacza to, że żądane przez skarżącego dokumenty, jako stanowiące treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, zawierające informacje o danych publicznych stanowią informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:

1. organy władzy publicznej,

2. organy samorządów gospodarczych i zawodowych,

3. podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,

4. podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,

5. podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Z powołanego przepisu wynika, że zobowiązane do udzielenia informacji publicznej zostały nie tylko władze publiczne, lecz również podmioty wykonujące zadania publiczne, nie będące organami władzy publicznej.

W świetle art. 3 pkt 25 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (tj.: Dz.U. z 2012 r. poz. 1059), A. jako operator systemu dystrybucyjnego jest przedsiębiorstwem energetycznym zajmującym się dystrybucją paliw gazowych lub energii elektrycznej, odpowiedzialnym za ruch sieciowy w systemie dystrybucyjnym gazowym albo systemie dystrybucyjnym elektroenergetycznym, bieżące i długookresowe bezpieczeństwo funkcjonowania tego systemu, eksploatację, konserwację, remonty oraz niezbędną rozbudowę sieci dystrybucyjnej, w tym połączeń z innymi systemami gazowymi albo innymi systemami elektroenergetycznymi. Obowiązki operatora systemu dystrybucyjnego wymienia art. 9c ust. 3 Prawa energetycznego, działalność przedsiębiorstwa energetycznego w tym zakresie dotyczy spraw publicznych w rozumieniu art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 25 lipca 2006 r. sygn. akt P 24/05 wskazał, że dostęp do zasobów energetycznych ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia istnienia społeczeństwa i poszczególnych jednostek, suwerenności i niepodległości państwa – a zatem zapewnienia wolności i praw człowieka i obywatela. Dysponowanie zasobami energetycznymi warunkuje możliwość urzeczywistnienia dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ma związek z zapewnieniem bezpieczeństwa obywateli i zasadą zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 5 Konstytucji. Obowiązkiem władzy publicznej jest zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju, a więc dążenie do zaspokojenia istniejących, jak i przewidywanych potrzeb energetycznych (OTK-A 2006/7/87, Dz.U.2006/141/1012, Lex nr 198687).

Budowa i utrzymywanie przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń stanowi cel publiczny w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj.: Dz.U. z 2015 r., poz. 1774).

W konsekwencji przedsiębiorstwo energetyczne, jakim jest A., wykonuje zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej i jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w świetle ustawy o dostępie do informacji publicznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2013 r., I OSK 102/13 dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, Lex nr 737513; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. akt IV SAB/Po 87/12, dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.). Stosownie zaś do treści art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępniania informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.

Bezczynność organu rozpoznającego wniosek o udzielenie informacji publicznej, występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie rozpoznał złożonego wniosku.

W niniejszej sprawie postępowanie o udzielenie informacji publicznej zostało wszczęte wnioskiem skarżącego z dnia 5 stycznia 2016 r. i A. powinna zakończyć to postępowanie w sposób przewidziany u.d.i.p., tj. udzielić żądanej informacji albo wydać decyzję o odmowie udostępnienia żądanej informacji albo decyzję o umorzeniu postępowania, bądź zawiadomić wnioskującego, że informacji tej nie posiada. A. udostępniła skarżącemu żądane informacje przy piśmie z dnia 5 kwietnia 2016 r., które doręczono skarżącemu w dniu 11 kwietnia 2016 r., a zatem po wniesieniu przez niego skargi w dniu 1 kwietnia 2016 r., która dotarła do Spółki w dniu 6 kwietnia 2016 r. Z tego wynika, że w dacie wniesienia skargi Spółka pozostawała w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 5 stycznia 2016 r.

Wskazane okoliczności faktyczne są bezsporne, gdyż zostały przyznane przez skarżącego w piśmie z dnia 11 maja 2016 r.

Wobec tego Sąd uznał, że w toku postępowania sądowoadministracyjnego wniosek skarżącego został rozpoznany i w konsekwencji, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzył postępowanie w sprawie zobowiązania organu do udostępnienia informacji publicznej.

Udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej nie zwalnia Sądu z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 p.p.s.a. w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz od obowiązku rozważenia zasadności wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., II OSK 1360/12 oraz z dnia 18 czerwca 2013 r., I OSK 1143/13 http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodnie z art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. Sąd ma obowiązek stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, a także ustalenia czy bezczynność ta nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, niezależnie od tego, czy w dacie wyrokowania organ pozostawał w bezczynności, czy też nie.

W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że bezczynność Spółki nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Za rażące naruszenie prawa w rozumieniu przepisu art. 149 p.p.s.a. można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub nieprawidłowe zastosowanie przepisów o terminach załatwienia sprawy administracyjnej. Rozpoznając sprawę w tym zakresie, Sąd wziął bowiem pod uwagę niekwestionowaną okoliczność, że Spółka uczyniła zadość żądaniu przesyłając skarżącemu wraz z pismem z dnia 5 kwietnia 2016 r. posiadane dokumenty zgodnie z wnioskiem z dnia 5 stycznia 2016 r. Wprawdzie wskazany w ustawie czternastodniowy termin do załatwienia sprawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej upłynął w dniu 19 stycznia 2016 r., jednakże Sąd uwzględnił fakt, że Spółka przesłała żądane dokumenty jeszcze przed otrzymaniem skargi na bezczynność, albowiem przy piśmie z dnia 5 kwietnia 2016 r., a skarga wpłynęła do Spółki w dniu 6 kwietnia 2016 r. W tej sytuacji nie można, zdaniem Sądu, postawić organowi zarzutu rażącego naruszenia prawa.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 201 § 1 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804) w związku z art. 206 p.p.s.a. Sąd zasądził od A. na rzecz skarżącego kwotę 357 zł, w tym kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego, kwotę 240 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika oraz kwotę 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi przypadek uzasadniający odstąpienie od zasądzenia na rzecz skarżącego zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w pełnej wysokości t.j. 480 zł,. Skarga została bowiem uwzględniona w nieznacznym zakresie - orzeczenia stwierdzającego, że bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, a żądana informacja publiczna została stronie udostępniona jeszcze przed wezwaniem do uiszczenia wpisu. Uzyskane orzeczenie, które dotyczy podmiotu nie będącego organem administracji oraz stwierdza brak rażącego naruszenia prawa, z punktu widzenia uprawnień skarżącego, nie ma istotnego znaczenia. Skarżący mógł zatem w istocie cofnąć wniesioną skargę i uniknąć poniesienia kosztów postępowania. W tych okoliczności obciążenie A. całością kosztów postępowania nie byłoby w ocenie Sądu uzasadnione.

Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.