Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3723/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Główny Geodeta Kraju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 145 § 1 pkt 1,2,4,5
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska, sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2016 r. sprawy ze skargi A. K., M. K., S. W. i L. K. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Główny Geodeta Kraju na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A.K., W.K. i J.C., utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] odmawiającą uchylenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], orzekającą o odmowie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów w obrębie C. gm. C. polegającej na ujawnieniu W.K. i A.K. jako właścicieli nieruchomości oznaczonej numerem działki [...].

Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się w sposób następujący.

W dniu 13 lipca 2011 r. wpłynął do Starostwa Powiatowego w K. wniosek A.K. i W.K. z dnia 11 lipca 2011 r. o wznowienie postępowania w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów, zakończonego decyzją ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. Uzasadniając wniosek A.K. i W.K. podnieśli, że dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności, okazały się fałszywe. Zdaniem wnioskodawców, w ewidencji gruntów i budynków wprowadzono niedopuszczalne zmiany. Powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wnioskodawcy stwierdzili, że w postępowaniu nie brali udziału jako strony postępowania M.K., J.C. i E.B. W toku postępowania A.K. nadesłała upoważnienie udzielone jej przez J.C. i E.B. do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego również w ich imieniu.

Postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wznowił na żądanie A.K. , W.K. oraz J.C. i E.B. postępowanie zakończone ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], orzekającą o odmowie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów w obrębie C. gm. C. polegającej na ujawnieniu W.K. i A.K. jako właścicieli nieruchomości oznaczonej numerem działki [...].

Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego działając na podstawie art. 145 §1 pkt 1, 2, 4 i 5, art. 149 § 2, art. 150 §1 i art. 151 §1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193 poz. 1287 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku A.K. , W.K. , J.C. i E.B. z dnia 11 lipca 2011 r. o wznowienie postępowania w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów, odmówił uchylenia ww. decyzji ostatecznej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. o odmowie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów.

Odnosząc się do przyczyny wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. organ stwierdził, że z pisma z dnia 2 listopada 2011 r. wynika, że zdaniem A.K. i W.K. fałszywe dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, stanowią akty notarialne z dnia [...] maja 1951 r. Rep. Nr [...] oraz z dnia [...] lipca 1951 r. Rep. [...]. Według wnioskodawców, o tym, że dowody te są fałszywe, świadczy ich treść zawierająca nieprawdziwe wymiary działki, na podstawie których nie można określić, jaka działka została sprzedana. Dowodem na to, że ww. akty notarialne są fałszywe, jest zdaniem wnioskodawców zapis w księdze wieczystej KW [...] w rubryce 2.8.0.1 oraz akta księgi wieczystej KW [...] nr [...].

Organ wskazał, że na mocy ww. aktów notarialnych Powiatowy Związek Spółdzielni "S." w B. nabył część nieruchomości położonej w mieście C. u przy ul. [...] zawierającej pow. 2151 m2 o wymiarach 35,5 m długości i 31,92 m szerokości. Prawo własności Powiatowego Związku Spółdzielni "S." w B. do tej nieruchomości wynikające z ww. aktów notarialnych zostało wpisane w dziale II księgi wieczystej KW nr [...]. Jak wynika z treści księgi wieczystej nr [...] założonej w dniu [...] maja 2006 r., akt notarialny z dnia [...] maja 1951 r. Rep. Nr [...] oraz akt notarialny z dnia [...] lipca 1951 r. Rep. [...] były m.in. podstawą wpisów ujawnionego w niej prawa własności do nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] o powierzchni 693 m2, położonej w mieście C. u. Dokumenty te były zatem przedmiotem oceny Sądu Rejonowego w B., właściwego do założenia księgi wieczystej dla nieruchomości położonych na terenie miasta C. Jak wynika z treści księgi wieczystej nr [...], powyższe akty notarialne nie zostały włączone do akt tej księgi, lecz wskazano ich miejsce położenia jako zbiór dokumentów księgi wieczystej [...](dawny numer KW [...]), co oznacza, że zakładając księgę wieczystą nr [...] Sąd Rejonowy w B. znał zawartość akt księgi wieczystej [...] oraz jej treść.

W dacie wydania ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2006 r. orzekającą o odmowie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów w obrębie C. gm. C. , polegającej na ujawnieniu W.K. i A.K. jako właścicieli nieruchomości oznaczonej nr [...], właścicielem tej nieruchomości ujawnionym w ewidencji gruntów i budynków była Gminna Spółdzielnia "S." w C. u na podstawie wyżej opisanej księgi wieczystej nr [...]. Obecnie zgodnie z treścią tej księgi wieczystej właścicielami nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] położonej w mieście C. u o powierzchni 693 m2 są R.Z. i A.Z., którzy nabyli tę nieruchomość na mocy aktu notarialnego z dnia [...] maja 2010 r. Rep. A nr [...].

Zapis w rubryce 2.8.0.1 treści księgi wieczystej [...]wersji elektronicznej dawnej księgi wieczystej KW [...] zawiera komentarz do migracji. Z treści tego komentarza wynika, że w poprzedniej, papierowej wersji księgi wieczystej KW [...], w dziale II istniał wpis, który zawierał treść nie objętą strukturą księgi wieczystej w obecnej wersji, zgodnie z którą Powiatowy Związek Gminnych Spółdzielni "S." w C. u figurował jako właściciel działki placu o określonych wymiarach. Zdaniem organu, zapis ten nie stanowi dowodu na to, że akty notarialne z dnia [...] maja 1951 r. Rep. Nr [...] oraz z dnia [...] lipca 1951 r. Rep. [...] są fałszywe. Wprost przeciwnie, świadczy on o tym, że treść tych aktów notarialnych została odzwierciedlona szczegółowo przy dokonywaniu wpisu prawa własności w księdze wieczystej KW [...]. Obecna struktura księgi wieczystej nie przewiduje możliwości dokonywania zapisów odnoszących się do wymiarów nieruchomości. Z obecnej treści księgi wieczystej [...] wynika, że jest ona prowadzona dla nieruchomości o pow. 0,2065 ha położonej w miejscowości C., natomiast zgodnie z treścią zapisów w dziale II księgi wieczystej [...], właścicielami nieruchomości objętej tą księgą są: Powiatowy Związek Gminnych Spółdzielni "S." w C., M.K., A.K. i W.K.

Ponadto organ stwierdził, że karta nr 21 akt księgi wieczystej KW [...], wskazana przez A.K. i W.K. jako drugi dowód na to, że akty notarialne z dnia [...] maja 1951 r. Rep. Nr [...] oraz z dnia [...] lipca 1951 r. Rep. [...] są fałszywe, stanowi zawiadomienie Państwowego Biura Notarialnego w B. Nr [...] z dnia [...] stycznia 1973 r. o tym, że z księgi wieczystej nr [...] urządzonej dla nieruchomości o powierzchni 0,2151 ha stanowiącej własność M. i A. małż. K. i innych odłączono część o obszarze 0,0086 ha. Dla odłączonego obszaru założono nową księgę wieczystą nr [...], w której wpisano działkę gruntu o powierzchni 86 m2 nr [...], położoną w C. u, a jako jej właściciela wpisano Skarb Państwa. Zawiadomienie to również nie stanowi dowodu na to, że akty notarialne z dnia [...] maja 1951 r. Rep. Nr [...] oraz z dnia [...] lipca 1951 r. Rep. [...] są fałszywe.

Zdaniem organu, ani treść księgi wieczystej KW nr [...] (obecny numer [...]), ani treść karty nr 21 akt tej księgi, nie zawierają żadnych zapisów świadczących o tym, że ww. akty notarialne są fałszywe. W świetle powyższego należy stwierdzić, że brak jest podstaw do uznania, że w przedmiotowej sprawie zachodzi przesłanka, o której mowa w przepisie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.

Ponadto organ zauważył, że podstawą obecnego zapisu w ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do właściciela działki nr [...] położonej w C. u nie są akty notarialne kwestionowane przez A.K. i W.K. z dnia [...] maja 1951 r. Rep. Nr [...] oraz z dnia [...] lipca 1951 r. Rep. [...], lecz stan wykazany w księdze wieczystej nr [...] oraz akt notarialny z dnia [...] maja 2010 r. Rep. A nr [...]. Nawet gdyby istniało orzeczenie sądowe, że akty notarialne z dnia [...] maja 1951 r. Rep. Nr [...] oraz z dnia [...] lipca 1951 r. Rep. [...] są fałszywe, to orzeczenie takie nie stanowiłoby podstawy do automatycznego wykazania w ewidencji gruntów i budynków A.K. i W.K. jako właścicieli działki nr [...], gdyż zgodnie z zapisem dokonanym w księdze wieczystej nr [...] oraz aktem notarialnym z dnia [...] maja 2010 r. Rep. A nr [...], właścicielami nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] są obecnie R.Z. i A.Z.

Odnosząc się do przyczyny wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. organ stwierdził, że z pisma z dnia 2 listopada 2011 r. wynika, że zdaniem A.K. i W.K. przestępstwo określone w art. 271 Kodeksu karnego polegające na poświadczeniu nieprawdy popełniła geodeta B.K. podczas sporządzania rejestru, natomiast przestępstwo określone w art. 231 Kodeksu karnego polegające na niedopełnieniu obowiązku nadzoru i kontroli popełniła geodeta powiatowy E.M. przy przyjęciu rejestru do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, przy czym do swojego pisma z dnia 2 listopada 2011 r. wnioskodawcy nie dołączyli żadnych dowodów potwierdzających stawiane przez nich zarzuty. Według wnioskodawców, przestępstwo wynikające z art. 272 i 284 Kodeksu karnego popełniono także przy zakładaniu księgi wieczystej [...].

W związku z ww. zarzutami organ zauważył, że wnioskodawcy nie przedstawili żadnego orzeczenia sądu, że wymienione w ich piśmie z dnia 2 listopada 2011 r. osoby, w tym sędziowie Sądu Rejonowego w B. orzekający o założeniu księgi wieczystej [...], popełnili zarzucane im czyny. W tych okolicznościach organ stwierdził, że brak jest podstaw do uznania, że w przedmiotowej sprawie zachodzi przesłanka, o której mowa w przepisie art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a.

W odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia art. 7 k.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, organ zauważył, że prawidłowość wydania decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2006 r. oraz decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. była przedmiotem badania w postępowaniu prowadzonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. , który wyrokiem z dnia 9 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Ke 635/06 oddalił skargę A.K. i W.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], nie stwierdzając naruszenia prawa przy wydawaniu tych decyzji w zakresie procedury określonej przepisami k.p.a.

Badając sprawę pod kątem spełnienia przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wobec zarzutu, że w postępowaniu nie brali udziału jako strony postępowania M.K., J.C. i E.B., organ podkreślił, że przedmiotem sprawy rozstrzygniętej ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], było wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów i budynków polegającej na ujawnieniu A.K. i W.K. jako właścicieli działki nr [...] w miejsce figurującego wówczas w tej ewidencji właściciela działki nr [...] - Gminnej Spółdzielni "S." w C. u. Sprawa ta była prowadzona przez organ pierwszej i drugiej instancji w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), które regulują sposób prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, w tym sposób wprowadzania zmian do tej ewidencji.

Organ stwierdził, że J.C.i E.B. w odniesieniu do nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] położonej w obrębie C. gm. C. , nie osobami uprawnionymi w myśl ww. regulacji prawnych do składania wniosków o aktualizację danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Osobą taką nie był również M.K., od którego A.K. - pełnomocnik J.C. i E.B. wywodzi ich uprawnienia do występowania jako strony przedmiotowego postępowania, powołując się we wniosku z dnia 11 lipca 2011 r. na postanowienie o nabyciu spadku po M.K.

Obecnie w rejestrze gruntów w jednostce rejestrowej [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna C. - miasto, jako właściciele działki nr [...]. figurują A.Z.i R.Z. na podstawie aktu notarialnego Nr [...] oraz księgi wieczystej KW [...]. Zatem w świetle wyżej powołanych przepisów prawa materialnego J.C.i E.B. nie są stronami w tej sprawie. Ponadto, także w aspekcie procesowym nie można uznać, że J.C.i E.B. posiadają przymioty stron w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r., gdyż żadne ich żądanie nie było przedmiotem tego postępowania.

Badając sprawę pod kątem spełnienia przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. organ stwierdził, że jak wynika z pisma A.K. i W.K. z dnia 2 listopada 2011 r., istotne dla sprawy nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję, stanowią według wnioskodawców:

- akt notarialny Nr Rep. [...] z [...] września 1921 r., dotyczący nabycia przez R.Z. części placu położonego w C. u oznaczonego numerem policyjnym [...],

- akt notarialny Nr Rep. [...] z [...] maja 1922 r., dotyczący nabycia przez R. Z. pozostałej części placu położonego w C. u oznaczonego numerem policyjnym [...],

- akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] listopada 1922 r., stanowiący akt pełnomocnictwa udzielonego przez R.M. dyrektora Związku [...], D.K. do nabycia w całości lub w części nieruchomości położonej w mieście C. u oznaczonej numerem policyjnym [...],

- wyciąg z wykazu hipotecznego nieruchomości położonej w C. u oznaczonej numerem hipotecznym Nr [...] a policyjnym [...] o powierzchni 2151 m2 w tym 831 m2 zajęte pod kolejkę wąskotorową,

- akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] listopada 1922 r., dotyczący sprzedaży przez R.Z. części nieruchomości położonej w C. u oznaczonej numerem hipotecznym nr [...] a policyjnym [...] na rzecz Związku [...] w W.

Zdaniem organu, treści żadnego z wyżej powołanych dokumentów nie można odnieść bezpośrednio do działek ewidencyjnych ujawnionych obecnie w ewidencji gruntów i budynków. Dokumenty te mają obecnie znaczenie historyczne, a badanie wynikających z tych dokumentów praw w szczególności prawa własności do nieruchomości nie należy do organów właściwych w sprawach ewidencji gruntów i budynków. Prawo badania dowodów dotyczących prawa własności i rozstrzygania w tej kwestii zostało zastrzeżone do właściwości sądów powszechnych. Jak wynika z treści uwagi zamieszczonej na mapie sytuacyjnej do regulacji stanu prawnego wykonanej przez geodetę B.K., przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego przez Starostę [...] w dniu [...] kwietnia 2006 r. pod numerem [...], ww. dokumenty zostały uwzględnione przy opracowaniu tej mapy co dawało sądowi możliwość żądania przedstawienia tych dowodów i zapoznania się z nimi w trakcie postępowania, w wyniku którego założono księgę wieczystą KW [...].

Żądanie A.K. i W.K. dotyczące wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do działki nr [...] położonej w C. u, polegające na ujawnieniu ich jako właścicieli tej nieruchomości sprowadza się w istocie do żądania rozstrzygnięcia w kwestii prawa własności tej nieruchomości. W świetle wyżej przytoczonych przepisów organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie jest do tego uprawniony. Kompetencje do rozstrzygania w tym zakresie zostały zastrzeżone dla sądów powszechnych. Stanowisko takie zawiera również wyrok z dnia 9 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Ke 635/06, którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. oddalił skargę W.K. i A.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. nr [...].

W tych okolicznościach, po rozpatrzeniu odwołania A.K. , W.K. i J.C., została wydana opisana na wstępie decyzja Głównego Geodety Kraju z dnia [...] marca 2012 r. utrzymująca w mocy ww. decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] listopada 2011 r.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jak wynika z akt sprawy, Wojewódzki Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] pismem z dnia 28 września 2011 r. wystąpił do A.K. i W.K. o wskazanie terminu, w którym dowiedzieli się o przyczynach wznowienia postępowania oraz podanie terminu, w którym J.C.i E.B. dowiedziały się o decyzji i wskazanie tej decyzji. Z pisma W.K. i A.K. z dnia 3 października 2011 r. wynika, że dowiedzieli się oni o przyczynach wznowienia postępowania na początku lipca 2011 r. Z kolei z oświadczeń J.C. i E.B. z dnia 1 października 2011 r. wynika, że z decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2006 r. zapoznani zostali przez matkę i rodzinę w dniu 10 i 11 września 2011 r. W świetle powyższych wyjaśnień stron, wobec braku okoliczności mogących poddać te wyjaśnienia w wątpliwość, zdaniem organu, zasadne jest uznanie, że wnioski o wznowienie postępowania zostały złożone w terminie.

W ocenie organu odwoławczego, żądanie przez J.C. i E.B. wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2006 r. okazało się niezasadne z uwagi na fakt braku przymiotu strony w tym postępowaniu. Decyzja ta nie zawierała rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach J.C. i E.B., a więc o ujawnieniu bądź odmowie ujawnienia ich w ewidencji gruntów i budynków jako właścicielek działki ewidencyjnej nr [...].

Organ zauważył, że A.K. i W.K. jako podstawę wznowienia postępowania wskazali przepisy art. 145 § 1 i 2 k.p.a. Zgodnie z tymi przepisami, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe oraz gdy decyzja wydana została w wyniku przestępstwa. W rozpatrywanej sprawie strony, pomimo wezwania, nie przedstawiły orzeczenia sądu, który wskazywałby na fałszerstwo dowodu lub wydanie decyzji w wyniku przestępstwa. W sprawie tej nie wystąpiła również przesłanka, o której mowa w art. 145 § 2 k.p.a., zgodnie z którym z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Zatem uzasadniona była odmowa uchylenia ostatecznej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2006 r. w związku z niewystąpieniem opisanych przesłanek wznowieniowych.

W odniesieniu do powołanej przez strony przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję, organ zauważył, że w tym zakresie strony wskazały na następujące dokumenty: akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] maja 1922 r., akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] września 1921 r., akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] listopada 1922 r., akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] listopada 1922 r., wyciąg z wykazu hipotecznego nieruchomości położonej w C. u oznaczonej numerem hipotecznym nr [...], a policyjnym [...] o powierzchni 2151 m2 w tym 831 m2 zajęte pod kolejkę wąskotorową. W ocenie organu odwoławczego, dokumenty te nie mogą stanowić podstawy do zmiany decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2006 r., gdyż działka ewidencyjna nr [...] ma założoną księgę wieczystą nr [...], a jako właściciele tej działki wpisani są R.Z. i A.Z.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.) domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Mając na uwadze ten przepis, organ prowadzący ewidencje gruntów i budynków jest zobowiązany do wpisania danych na temat właściciela określonej działki ewidencyjnej zgodnie z wpisem wynikającym z księgi wieczystej. Jeśli strony niniejszego postępowania uważają, że wpis w księdze wieczystej jest niezgodny z rzeczywistym stanem prawnym, to powinny najpierw doprowadzić na drodze postępowania cywilnego do uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, a dopiero po wpisaniu ich do księgi wieczystej jako właścicieli działki ewidencyjnej nr [...] będzie możliwe wprowadzenie stosownych zmian w ewidencji gruntów i budynków.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli A.K. i W.K., zwracając się o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Skarżący zarzucili w szczególności nieznajomość posługiwania się mapami w zakresie określenia, jaki obecnie numer ewidencyjny ma działka [...], a także naruszenie przez Głównego Geodetę Kraju przy rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy przepisów art. 7, 8, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Główny Geodeta Kraju podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.

Postanowieniem z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt IV SA/Wa 992/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił postępowanie sądowe z uwagi na śmierć W.K. do czasu ustalenia spadkobierców zmarłego skarżącego.

W dniu 16 listopada 2015 r. wpłynęło do Sądu prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w B. I Wydział Cywilny z dnia [...] czerwca 2015 r. stwierdzające, że spadek po W.K. nabyli żona M.K. oraz dzieci S.W. i L.K.

Wobec ustalenia następców prawnych zmarłego skarżącego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 15 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 992/12 podjął zawieszone postępowanie sądowe, a sprawie został nadany nowy numer, tj. sygn. akt IV SA/Wa 3723/15.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), przy czym zgodnie z art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach tak zakreślonej kognicji, Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu administracji ani naruszenia norm prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi.

Przeprowadzona pod względem zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do oceny, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa.

Kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu podlegała decyzja Głównego Geodety Kraju z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] orzekającą o odmowie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów w obrębie C. gmina C. , polegającej na ujawnieniu W.K. i A.K. jako właścicieli nieruchomości oznaczonej numerem działki [...].

Na wstępie wskazać należy, że zaskarżona decyzja została wydana w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego, jakim jest postępowanie wznowieniowe.

W przypadku złożenia przez stronę podania o wznowienie postępowania, wszczyna się postępowanie wstępne stanowiące fazę, w której organ może się wypowiadać jedynie co do zarzutów, a nie ich podstaw. Tylko w przypadku ujawnienia, iż podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 k.p.a. bądź nie został zachowany termin do jego złożenia przewidziany w art. 148 k.p.a., organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. wydać postanowienie odmawiające wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach organ administracji ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie, zgodne z zasadami określonymi w art. 150 i 151 k.p.a.

Po wznowieniu postępowania zakończonego decyzją ostateczną następuje faza rozpoznawcza, w toku której organ przeprowadza postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). Tok wznowionego postępowania polega na przeprowadzeniu niezbędnych czynności procesowych i ocenie zgromadzonego materiału dowodowego w sposób umożliwiający rozstrzygnięcie sprawy na podstawie art. 151 § 1 k.p.a. Jeżeli organ administracji stwierdzi brak podstaw do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, wówczas odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Gdy natomiast stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia w oparciu o art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, uchyla decyzję dotychczasową i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy, zgodnie z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.

Wobec powołanych podstaw wznowienia postępowania oraz zachowania terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., organ prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r., a następnie przeprowadził postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Prawidłowo również organy obu instancji oceniły, że w sprawie brak jest podstaw do uchylenia kwestionowanej decyzji ostatecznej o odmowie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów. Zdaniem Sądu, organy orzekające w niniejszej sprawie trafnie stwierdziły, że żadna z wymienionych przez wnioskodawców przesłanek w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła, dlatego argumentacja podniesiona we wniosku o wznowienie postępowania nie mogła skutkować uchyleniem decyzji ostatecznej.

Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 150 § 1 i art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego w oparciu o wskazane we wniosku przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 1, 2, 4 i 5 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:

- dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe (pkt 1),

- decyzja wydana została w wyniku przestępstwa (pkt 2),

- strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (pkt 4),

- wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję (pkt 5).

Składając wniosek o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie skarżący przede wszystkim zaakcentowali przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jako nowe dowody wskazali: akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] maja 1922 r., akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] września 1921 r., akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] listopada 1922 r., akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] listopada 1922 r., wyciąg z wykazu hipotecznego nieruchomości położonej w C. u oznaczonej numerem hipotecznym nr [...], a policyjnym [...] o powierzchni 2151 m2 w tym 831 m2 zajęte pod kolejkę wąskotorową.

Jak wynika z akt sprawy, Główny Geodeta Kraju rozpatrywał ww. dokumenty, a w wyniku dokonanych ustaleń prawidłowo stwierdził, że dokumenty te nie mogą stanowić podstawy do zmiany decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2006 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lipca 2006 r. orzekającą o odmowie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów w obrębie C. gm. C. , polegającej na ujawnieniu W.K. i A.K. jako właścicieli nieruchomości oznaczonej numerem działki [...]. Działka ewidencyjna nr [...] ma bowiem założoną księgę wieczystą nr [...], a jako właściciele tej działki wpisani są R.Z. i A.Z.

Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.) domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Mając na uwadze ten przepis, organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków jest zobowiązany do wpisania danych na temat właściciela określonej działki ewidencyjnej zgodnie z wpisem wynikającym z księgi wieczystej. Jeśli strony niniejszego postępowania uważają, że wpis w księdze wieczystej jest niezgodny z rzeczywistym stanem prawnym, powinny doprowadzić na drodze postępowania cywilnego do uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Dopiero po wpisaniu ich do księgi wieczystej jako właścicieli działki ewidencyjnej nr [...] będzie możliwe wprowadzenie stosownych zmian w ewidencji gruntów i budynków.

Jak trafnie zauważył organ administracji, stanowisko takie zawarte jest również w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 9 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Ke 635/06 oddalającego skargę W.K. i A.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. o odmowie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że istotą i rzeczywistą treścią żądań skarżących była kwestia zasięgu ich prawa własności wynikającego z aktu notarialnego Rep A Nr [...], które to roszczenie próbowali zrealizować w drodze niedopuszczalnych zmian w operacie ewidencji gruntów, z pominięciem właściwej w takich sprawach drogi postępowania przed sądem powszechnym. Starosta jako organ pierwszej instancji w sprawach ewidencji gruntów rejestruje stany podmiotowe i przedmiotowe zmieniające się w czasie w oparciu o stosowne, kolejno powstające dokumenty prawne. Sąd wskazał, że ewidencja gruntów nie tworzy stanów prawnych, lecz jedynie takie stany rejestruje.

Odnosząc się do pozostałych przesłanek wznowienia postępowania wskazanych przez wnioskodawców, stwierdzić należy, że nie przedstawili oni orzeczenia sądowego stwierdzającego, że którykolwiek z dokumentów stanowiących materiał dowodowy sprawy został sfałszowany, jak również nie przedstawili orzeczenia sądu, zgodnie z którym wymienione w piśmie z dnia 2 listopada 2011 r. osoby popełniły przestępstwo, w wyniku którego została wydana decyzja ostateczna. Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że w sprawie wystąpiła przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 k.p.a.

Za nieuzasadniony należy również uznać zarzut, aby w przedmiotowym postępowaniu nie uczestniczyły wszystkie osoby, gdyż nie znajduje on potwierdzenia w aktach sprawy. Podkreślenia wymaga, że przedmiotem sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. była kwestia zmiany w ewidencji gruntów i budynków w zakresie dotyczącym ujawnienia A.K. i W.K. jako właścicieli działki nr 1006, w miejsce figurującego wówczas w tej ewidencji właściciela ww. działki, tj. Gminnej Spółdzielni "S." w C. Sprawa ta była prowadzona przez organ pierwszej i drugiej instancji w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), które regulują sposób prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, w tym sposób wprowadzania zmian do tej ewidencji.

Zgodnie z art. 22 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie, a osoby, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, tej ustawy, są obowiązane zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, wynikających z decyzji właściwych organów. Jak natomiast wynika z art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, osobami, na których ciąży wyżej opisany obowiązek są wykazani w ewidencji gruntów i budynków właściciele, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części oraz w odniesieniu do gruntów o nieuregulowanym tytule własności, do czasu uregulowania tytułu własności, osoby władające tymi gruntami ujawnione w ewidencji gruntów i budynków, założonej na podstawie dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 6, poz. 32).

Ponadto, zgodnie z § 46 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11 tego rozporządzenia. Przepis ten daje prawo składania wniosków o aktualizację danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków osobom wymienionym w § 10 i 11 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Jak wynika z § 10 i 11 ww. rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, osobami uprawnionymi do składania wniosków o aktualizację danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków są objęci tą ewidencją właściciele nieruchomości oraz wykazane w ewidencji gruntów i budynków: osoby i jednostki organizacyjne, które tymi nieruchomościami władają, użytkownicy wieczyści gruntów, jednostki organizacyjne sprawujące zarząd lub trwały zarząd nieruchomościami, państwowe osoby prawne, którym Skarb Państwa powierzył w stosunku do jego nieruchomości wykonywanie prawa własności lub innych praw rzeczowych, organy administracji publicznej, które gospodarują nieruchomościami wchodzącymi w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa oraz gminnych, powiatowych i wojewódzkich zasobów nieruchomości, użytkownicy gruntów państwowych i samorządowych, osoby i jednostki organizacyjne, które władają gruntami na podstawie umów dzierżawy, zgłoszonymi do ewidencji stosownie do art. 28 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25, Nr 106, poz. 668 i Nr 117, poz. 756, z 1999 r. Nr 60, poz. 636 i z 2000 r. Nr 45, poz. 531).

W odniesieniu do nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] położonej w obrębie C. gm. C., J.C.i E.B. nie są żadnymi z wyżej wymienionych osób. Osobą taką nie był również M.K., od którego A.K. - pełnomocnik J.C. i E.B. wywodzi ich uprawnienia do występowania jako strony przedmiotowego postępowania, powołując się we wniosku z dnia 11 lipca 2011 r. na postanowienie o nabyciu praw do spadku po M.K. Prawidłowo zatem organy obu instancji przyjęły, że nie wystąpiła w niniejszej sprawie również przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

W odniesieniu do zawartego w skardze zarzutu nieznajomości posługiwania się mapami w zakresie dotyczącym określenia, jaki obecnie numer ewidencyjny ma działka [...], zauważyć należy, że powyższe ustalenia były zbędne w toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego. Z kolei zarzut skarżących, że Główny Geodeta Kraju nie wyjaśnił, jak doszło do założenia księgi wieczystej nr [...] dla działki ewidencyjnej nr [...], która ma już księgę wieczystą, dotyczy prawidłowości prowadzonego postępowania przez sąd wieczystoksięgowy i nie mógł być rozpatrywany w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego.

Również zarzuty odnoszące się do naruszenia przez Głównego Geodetę Kraju przy rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy przepisów art. 7, 8, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy. Stosownie do art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie z art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Przepis art. 77 § 1 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, natomiast zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zarzut naruszenia powyższych przepisów jest nieuzasadniony, gdyż Główny Geodeta Kraju w przedmiotowej sprawie zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł, jak w sentencji wyroku.