Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1002/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 105  par. 1 w zw. z art. 126, art. 138 par. 1 pkt 3 w zw. z art. 144, art. 152 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 145 par. 3
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Dnia 12 kwietnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 kwietnia 2022 roku sprawy ze skargi W. B. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. umarza postępowanie prowadzone przed Wojewodą w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] listopada 2021 r., nr [...] Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania W. B., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] października 2021 r., znak [...] umarzającą postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] (znak [...]).

Rozstrzygnięcia te zostały wydane w następującym stanie sprawy.

Ostateczną decyzją z [...] maja 2020 r., nr [...] (znak [...]) Starosta [...] (dalej również: Starosta; organ I instancji) zatwierdził projekt budowlany i udzielił G. sp. z o.o. z siedzibą w N. (dalej: G. sp. z o.o.; inwestor; uczestnik) pozwolenia na budowę dla dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych w O. przy ul. [...] na działce nr [...], obręb [...].

Postanowieniem z [...] lipca 2020 r., znak [...] Starosta na wniosek W. B. wznowił, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, z późn. zm. - dalej: K.p.a.) postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną z [...] maja 2020 r.

Pismem z [...] sierpnia 2020 r. W. B. uzupełnił swoje żądanie w zakresie wznowienia postępowania, poprzez wskazanie, jako podstawy swojego żądania, art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a.

Wnioskiem z [...] listopada 2020 r. W. B. wystąpił do Starosty o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] maja 2020 r. (wniosek wpłynął do organu [...] listopada 2020 r.).

Decyzją z [...] listopada 2020 r. Starosta uchylił ostateczną decyzję z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] oraz odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Starosta wyjaśnił, że poprzedzająca udzielenie pozwolenia na budowę decyzja o warunkach zabudowy została uchylona, wobec czego, organ uznał, że nie uzupełniono wymogu przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy.

Od decyzji tej w terminie prawem przewidzianym odwołanie wywiódł.

Postanowieniem z [...] maja 2021 r. znak [...] Starosta, w wyniku rozpoznania wniosku skarżącego z [...] listopada 2020 r., wydanym na podstawie art. 152 § 1 K.p.a. wstrzymał wykonanie decyzji ostatecznej z dnia [...] maja 2020 r., stwierdzając, że wobec uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, wstrzymanie robót budowlanych na jej podstawie jest zasadne.

Decyzja z [...] czerwca 2021 r. nr [...] Wojewoda uchylił decyzję Starosty z [...] listopada 2020 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda wskazał, iż Starosta w ogóle nie pochylił się nad zagadnieniem interesu prawnego W. B.. Nie odniósł się także do kwestii z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a., a ta rozszerzyła granice postępowania wznowieniowego.

Następnie Wojewoda postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. nr [...], na skutek rozpoznania zażalenia inwestora, uchylił zaskarżone postanowienie Starosty z [...] maja 2021 r. znak [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy uznał, że wstrzymanie wykonania decyzji zostało wydane przedwcześnie, bez stosownej analizy sprawy, a także z uwagi na fakt, iż z treści zaskarżonego postanowienia nie wynika, czy rozstrzygnięcie to zostało wydane na wniosek W. B. czy też z urzędu.

Decyzją z [...] czerwca 2021 r., wydaną we wznowionym na wniosek W. B. postępowaniu, Starosta [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z [...] maja 2020 r. nr [...] (znak [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. sp. z o.o. pozwolenia na budowę dla dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych w O. przy ul. [...] na działce nr [...], obręb 0114.

Wojewoda decyzją z [...] listopada 2021 r., znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty z [...] czerwca 2021 r. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej stwierdzono, że działka wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, wobec czego brak jest podstaw do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę.

Postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. znak [...] Starosta [...] wznowił z urzędu, na podstawie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a., postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] maja 2020 r. nr [...]

Następnie Starosta wydanym z urzędu postanowieniem z [...] lipca 2021 r. znak [...] odmówił wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej dnia [...] maja 2020 r. nr [...] Postanowienie to nie zostało doręczone skarżącemu, gdyż Starosta nie uznał go za stronę postępowania.

Ponadto w postępowaniu wznowionym z urzędu na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. Starosta decyzją z [...] sierpnia 2021 r., znak [...], wydaną na podstawie art. 146 § 2 i art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z [...] maja 2020 r. nr [...] (znak [...]). Decyzja ta również nie została doręczona skarżącemu.

Prawomocnym wyrokiem z dnia [...] września 2021 r. sygn. akt II SAB/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zobowiązał Starostę Ostrowskiego do załatwienia wniosku W. B. z dnia [...] listopada 2020 r. o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] ([...]) – w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.

Sąd uznał, że skoro W. B. złożył wniosek w trybie art. 152 § 1 K.p.a., to powinien zostać on formalnie rozpoznany, gdyż w postępowaniu administracyjnym każdy wniosek powinien wywołać adekwatną reakcję organu, a gdy wniosek ma charakter procesowy i stanowi czynność określoną w ustawie, reakcja organu powinna mieć także sprecyzowaną prawną formę. Sąd podkreślił, że nie usprawiedliwia Starosty to, że w dniu [...] listopada 2020 r. wydał decyzję wieńczącą postępowanie wznowieniowe znak [...], gdyż i tak powinien był wydać stosowne postanowienie wpadkowe, będące odpowiedzią na wniosek z dnia [...] listopada 2020 r. Sąd zarazem zaznaczył, że nie w sprawie wywołanej skargą na bezczynność nie może przesądzać, jakie merytorycznie orzeczenie powinien wydać Starosta, niemniej nie powinno budzić wątpliwości, że wniosek z [...] listopada 2020 r. powinien być załatwiony postanowieniem, przykładowo postanowieniem o wstrzymaniu decyzji z dnia [...] maja 2020 r. albo o odmowie jej wstrzymania. Poza tym Sąd zasygnalizował (ponownie zastrzegając, że wybór określonego sposobu załatwienia wniosku należy do kompetencji organu), że w doktrynie prezentowany jest także pogląd, iż w sytuacji, gdy organ prowadzący postępowanie wznowieniowe w pierwszej instancji zakończy je, a strona złoży odwołanie, to wówczas rozstrzyganie o wstrzymaniu decyzji z art. 152 § 1 K.p.a. przechodzi do kompetencji organu odwoławczego, bowiem organem administracji publicznej właściwym w sprawie wznowienia. Zarazem Sąd stwierdził, że nawet jednak przyjęcie takiego poglądu nie zmienia faktu, iż żądanie W. B. z dnia [...] listopada 2020 r. nie mogło być zignorowane (jak miało miejsce niniejszej sprawie), ale powinno być załatwione procesowo, chociażby przez umorzenie postępowania wpadkowego o wstrzymanie. Sąd wskazał na to, że żądanie to zostało bowiem skutecznie wniesione [...] listopada 2020 r., kiedy postępowanie znak [...] jeszcze toczyło się przed Starostą i był on organem właściwym w rozumieniu art. 152 § 1 K.p.a.

W konsekwencji wydania powyższego wyroku, Starosta decyzją z [...] października 2021 r., znak [...] na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wstrzymania wykonania decyzji nr [...] z [...] maja 2020 r. (znak [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. sp. z o.o. pozwolenia na budowę dla dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych w O. przy ul. [...] na działce nr [...], obręb [...].

W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że podniósł, że wyrokiem z [...] września 2021 r. WSA w Poznaniu zobowiązał go do załatwienia wniosku W. B. w terminie 14 dni od daty otrzymania wyroku. Wyjaśnił, że ze względu na to, iż wcześniej postanowieniem z [...] lipca 2021 r. z urzędu odmówił wstrzymania wykonania decyzji, to postępowanie stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 K.p.a. Wobec tego stwierdził, że zachodzą podstawy do umorzenia postępowania w tym przedmiocie.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł w piśmie z [...] października 2021 r. W. B., który zaskarżył ten akt w całości, domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu odwołania podniósł, że skarżącemu nie doręczono postanowienia Starosty z [...] lipca 2021 r., które w ocenie organu I instancji miałoby zakończyć kwestię wniosku z [...] listopada 2020 r. o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zdaniem skarżącego, nie może mieć miejsca umorzenie postępowania, ponieważ nie stało się ono bezprzedmiotowe. Ponadto podkreślił, że gdyby nie posiadał legitymacji procesowej [w tej sprawie], to nie zapadłby wyrok o sygn. akt II SA/Po [...] z [...] lipca 2020 r. uchylający decyzje o warunkach zabudowy, który jest prawomocny.

Wojewoda, motywując rozstrzygnięcie zawarte w decyzji z [...] listopada 2021 r. nr [...], stwierdził, że podnoszone przez skarżącego zarzuty są słuszne, jednak zasada dwuinstancyjności (art. 15 K.p.a.) pozwala organowi odwoławczemu na powtórne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej.

Organ II instancji wyjaśnił, że podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 105 § 1 K.p.a., lecz zarazem wskazał, że kwestię rozstrzygnięcia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w trybie wznowienia postępowania rozstrzyga art. 152 § 1 K.p.a. Podniósł, że z treści przywołanego przepisu wynika, że w przypadku zaistnienia przewidzianych w nim przesłanek wstrzymanie wykonania decyzji nie zależy od swobodnego uznania organu, przy czym wstrzymanie wykonania decyzji na żądanie strony jest uwarunkowane wykazaniem przez nią okoliczności wskazujących na występowanie prawdopodobieństwa uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania.

Organ odwoławczy wskazał na to, że rozstrzygnięcie kwestii wstrzymania wykonania decyzji następuje w drodze postanowienia, podobnie jak odmowa wstrzymania, wobec czego stwierdził, że w niniejszej sprawie Starosta rozstrzygnął sprawę wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, stosując nieuprawnioną formę decyzji. Zarazem jednak Wojewoda uznał, że mógł w drugiej instancji uznać, że uchybienie procesowe polegające na wydaniu rozstrzygnięcia w formie decyzji zamiast postanowienia, jak tego wymaga art. 152 K.p.a., nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, w razie prawidłowego ustalenia istotnych dla podjęcia takiego rozstrzygnięcia okoliczności. Organ II instancji zaznaczył, że to nie nazwa i forma, lecz treść merytoryczna aktu decyduje o tym, z jakim rodzajem aktu administracyjnego mamy do czynienia w konkretnej sprawie. Ponadto podkreślił incydentalny (wpadkowy) charakter postępowania zamierzającego do rozstrzygnięcia kwestii wstrzymania wykonania decyzji dotychczasowej w ramach postępowania wznowieniowego na podstawie art. 152 K.p.a.

W ocenie Wojewody, w niniejszej sprawie najistotniejszą kwestią jest to, że postępowanie główne, tj. dotyczące badania ziszczenia przesłanki wznowieniowej, zostało zakończone decyzją Starosty [...] z [...] czerwca 2021 r. (brak znaku sprawy na decyzji), w której odmówiono uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę; po czym decyzją Wojewody z [...] listopada 2021 r. znak [...] utrzymano w mocy decyzję Starosty, ponieważ działka wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, a stąd też brak jest podstaw do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ odwoławczy odwołał się również do treści wyroku WSA w Poznaniu z [...] września 2021 r. sygn. akt II SAB/Po [...].

W takich okolicznościach faktycznych Wojewoda uznał, skoro postępowanie główne zostało już zakończone ostateczną decyzją o odmowie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, to bez znaczenia na tym etapie jest motyw, jakim kierował się organ I instancji rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, gdyż to postępowanie wpadkowe zostało zakończone zaskarżoną decyzją Starosty z dnia [...] października 2021 r. (znak: [...]). Dodał, że wprawdzie forma rozstrzygnięcia jest niewłaściwa – ponieważ zamiast wydać postanowienie organ I instancji wydał decyzję – "jednak naruszenie to w świetle niniejszej sprawy nie naruszało prawa".

W ocenie organu II instancji, "w aktualnym stanie prawnym i faktycznym, wobec zakończenia ostateczną decyzją postępowania głównego w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, rozstrzyganie kwestii wstrzymania wykonania decyzji, jako postępowania wpadkowego stało się bezprzedmiotowe, ponieważ upadała przesłanka, o jakiej mowa w art. 152 K.p.a.". Dlatego też organ odwoławczy uznał, że pomimo niewłaściwej formy rozstrzygnięcia, decyzja nie mogła zostać wyeliminowana z obiegu prawnego, gdyż wydanie decyzji kasatoryjnej i nowego orzeczenia przez organ I instancji w poprawnej już formie postanowienia "byłoby nadmiernym formalizmem, a sytuacja ta nie wywołałaby odmiennych skutków prawnych".

Odnosząc się do zarzutów odwołania Wojewoda stwierdził, że kwestia ewentualnego nabycia przez W. B. przymiotu strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, jakie zdaniem skarżącego miałaby wynikać z wyroku WSA w Poznaniu z [...] lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Po [...], została ostatecznie rozstrzygnięta w postępowaniu głównym i w tej sytuacji podnoszony zarzut uznać należy za chybiony.

W skardze na decyzję Wojewody z [...] listopada 2021 r. W. B., reprezentowany przez pełnomocnika procesowego, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu podniósł, że ponownie rozpoznając sprawę wstrzymania wykonania decyzji, organ I instancji postanowieniem znak [...] z [...] lipca 2021 r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji, a następnie w tej samej sprawie w dniu [...] października 2021 r. wydał kolejne orzeczenie, tym razem decyzję znak [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego.

Skarżący uznał, że w tych okolicznościach załatwienie tego samego podania (żądania z [...] listopada 2020 r. w sprawie wstrzymania wykonania decyzji) w kolejnym orzeczeniu w tej samej sprawie wyczerpuje przesłankę nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. Podniósł, że forma orzeczenia nie ma w tej sytuacji żadnego znaczenia, skoro Wojewoda powinien wyeliminować z obrotu prawnego to drugie orzeczenie, a tego nie zrobił, lecz utrzymał je w mocy, mimo że stwierdził, iż "podnoszone przez skarżącego zarzuty są słuszne". Strona stwierdziła, że "zaskarżona decyzja Wojewody jest całkowicie niezrozumiała, wręcz kuriozalna".

Ponadto skarżący zauważył, że zupełnie odrębną kwestią jest sprawa wykonania wyroku z dnia [...] września 2021 r. sygn. akt II SAB/Po [...], którego sentencja jest konsekwencją tego, że "organ najpewniej nie poinformował Sądu o wydanym w dniu [...] lipca 2021 r. orzeczeniu (postanowieniu odmawiającym wstrzymanie wykonania decyzji)", zaś sam skarżący o wydanym w dniu [...] lipca 2021 r. postanowieniu o odmowie wstrzymania wykonania decyzji dowiedział się dopiero w dniu [...] października 2021 r., tj. w dniu otrzymania decyzji o umorzeniu postępowania. Skarżący wskazał, że powyższa kwestia nie jest przedmiotem niniejszego postępowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.

Odpowiedź na skargę wniosła również G. sp. z o.o. Uczestnik postępowania w piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2022 r., podzielając w pełni stanowisko Wojewody, wniósł o oddalenie skargi.

Prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z [...] lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Po [...] wydanym na skutek rozpoznania sprzeciwu W. B. decyzja Wojewody z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] została uchylona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Na wstępie wskazać trzeba, że niniejsza sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym. Zgodnie z mającym w tym względzie zastosowanie art. 119 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.) sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w tym trybie, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jako że skarżący wystąpił o rozpoznanie sprawy w rzeczonym trybie, a organ nie sprzeciwił się temu wnioskowi, ziściły się przewidziane w tym przepisie przesłanki. Jak przewiduje przy tym art. 120 P.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze i niezależnie od zgłaszanej w niej argumentacji i wniosków.

Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdzić należy, iż skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek nie z powodów w niej podniesionych.

Przed przystąpieniem do szczegółowych rozważań przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 152 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania, zaś w myśl § 2 tego samego artykułu na postanowienie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji służy stronie zażalenie, chyba że postanowienie wydał minister lub samorządowe kolegium odwoławcze.

Wstrzymanie wykonania następuje zatem w drodze postanowienia, podobnie jak odmowa wstrzymania. Postanowienia takie mogą być wydane z urzędu i na żądanie strony.

Instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma na celu zapobieżenie wykonywania decyzji, w odniesieniu do której należy uznać, że wydana została w ramach postępowania, które jest dotknięte wadą określoną w art. 145 § 1 lub które można wznowić z przyczyn określonych w art. 145a-145b.

Ochrona o jakiej mowa w art. 152 K.p.a. ma charakter ochrony tymczasowej – udzielanej na czas trwania postępowania, co oznacza, iż postanowienie wydane na podstawie art. 152 traci moc z chwilą wejścia do obrotu prawnego decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu wznowieniowym. Dopuszczalna jest także możliwość uchylenia lub zmiany takiego postanowienia w razie następczego zaistnienia lub odpadnięcia relewantnej przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania decyzji objętej postępowaniem wznowieniowym.

Z powyższego wynika, iż odmowa wstrzymania wykonania decyzji nie tworzy powagi rzeczy osądzonej i nie uniemożliwia ponownego złożenia wniosku. Postępowanie rozstrzygające w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej ma charakter incydentalny w ramach postępowania wznowieniowego, co oznacza, że nie rozstrzyga sprawy merytorycznie i nie jest również rozstrzygnięciem kończącym w sprawie. Jest to postanowienie o charakterze ściśle procesowym, nie określa ono praw i obowiązków stron postępowania w sferze prawa materialnego, rozstrzyga jedynie kwestię wstrzymania wykonania decyzji (postanowienia) w postępowaniu wznowieniowym.

Odnosząc powyższe do zarzutów zgłoszonych w skardze stwierdzić należy, iż postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji ostatecznej może zostać wydane, pomimo uprzedniej odmowy wstrzymania jej wykonania w toku toczącego się postępowania wznowieniowego, o ile tylko zaistnieją ku temu przesłanki określone w art. 152 § 1 k.p.a.

Co za tym idzie uprzednie wydanie postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania decyzji nie stanowi przeszkody wydania kolejnego orzeczenia w tym zakresie w ramach tego samego postępowania w terminie późniejszym, tak na wniosek tej samej strony, jak i innych stron postępowania, względnie z urzędu.

Błędnie nazwane przez Starostę "decyzją" orzeczenie z [...] października 2021 r. umarzające postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2020 r. nr [...], jak i utrzymujące je w mocy również błędnie nazwane decyzją orzeczenie Wojewody z [...] listopada 2021 r. nie były zatem obarczone kwalifikowaną wadą o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., to jest nie zostały wydane w sprawie już uprzednio zakończonej decyzją ostateczną, albowiem postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji wydawane na podstawie art. 152 K.p.a. nie ma charakteru orzeczenia kończącego sprawę administracyjną w rozumieniu tego przepisu.

Samo wadliwe nazwanie orzeczeń organów obu instancji decyzjami, mimo że kwestia wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej winna być rozstrzygnięta w formie postanowienia i opatrzenie wadliwymi pouczeniami co do formy i terminów ich zaskarżenia nie stanowiło także rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., albowiem choć uchybienie to było oczywiste i widoczne na pierwszy rzut oka, to jednak skutki tego naruszenia nie są na tyle istotne by można je uznać za rażące, tym bardziej, że mimo wadliwego nazwania rozstrzygnięcia organu I instancji decyzją strona skarżąca środek odwoławczy od tegoż orzeczenia złożyła w prawidłowym terminie przewidzianym do wywiedzenia zażalenia.

Jednocześnie wskazać należy, iż zaskarżone orzeczenie organu II instancji było wadliwe, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane w skardze.

Jak wskazano już bowiem powyżej postanowienie wydane na podstawie art. 152 traci moc z chwilą wejścia do obrotu prawnego decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu wznowieniowym. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia [...] grudnia 2020 r., sygn. akt I OSK [...] "Wydane na podstawie art. 159 § 1 K.p.a. postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji posiada charakter tymczasowy. Wiąże ono nie dłużej niż do dnia wejścia do obrotu prawnego ostatecznej decyzji kończącej postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności." Pogląd ten należy w pełni podzielić i ma on odpowiednie zastosowanie również w sprawie taka jak niniejsza, to jest dotyczącej postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji wydanego na podstawie art. 152 § 1 K.p.a..

Dalej przypomnieć należy, iż taka decyzja kończąca postępowanie wznowieniowe została w kontrolowanej sprawie wydana [...] listopada 2021 r., kiedy to Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty z [...] czerwca 2021 r. orzekająca o odmowie uchylenia w postępowaniu wznowieniowym ostatecznej decyzji z [...] maja 2020 r. nr [...] (znak [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. sp. z o.o. pozwolenia na budowę, której dotyczył wniosek strony skarżącej o wstrzymanie wykonania.

Skoro zaś wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu wznowieniowym możliwe jest wówczas, gdy postępowanie to się toczy, a jest niedopuszczalne gdy postępowanie wznowieniowe zostanie zakończone, to z chwilą zakończenia postępowania głównego organ traci kompetencję do merytorycznego orzekania w tym przedmiocie.

Powyższe dotyczy zarówno organu I instancji, jak i organu rozpatrującego środek odwoławczy od postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji objętej postępowaniem wznowieniowym, albowiem do kompetencji organu rozpatrującego zażalenie należy zarówno otrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, jak i jego uchylenie i odmienne rozstrzygnięcie co do istoty objętej nim sprawy.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć trzeba, iż skoro do czasu wydania decyzji z [...] listopada 2021 r. kończącej postępowanie wznowieniowe nie wydano ostatecznego rozstrzygnięcia z wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, to po wydaniu tej decyzji niedopuszczalne było merytoryczne rozstrzygnięcie takiego wniosku. Niedopuszczalne było zarówno wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę jak i postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania tej decyzji.

Nadto zauważyć należy, iż z chwilą wejścia do obrotu prawnego decyzji z [...] listopada 2021 r. z mocy prawa utraciło moc postanowienie (błędnie nazywane przez organ I instancji decyzją) z dnia z [...] października 2021 r., znak [...]

Wobec powyższego postępowanie zażaleniowe (błędnie określane w niniejszej sprawie przez organy jako postępowanie odwoławcze) toczące się przed Wojewodą odnośnie orzeczenia Starosty z [...] października 2021 r., znak [...], którego nie udało się organowi II instancji zakończyć do czasu zakończenia decyzją ostateczną właściwego postępowania wznowieniowego, stało się z datą zakończenia postępowania głównego bezprzedmiotowe. Z datą wydania ostatecznej decyzji kończącej postępowanie wznowieniowe przestało bowiem w obrocie prawnym funkcjonować orzeczenie incydentalne, środka odwoławczego od którego Wojewoda nie zdążył rozpoznać, a nadto organ II instancji utracił kompetencję do merytorycznego orzekania o wstrzymaniu, względnie odmowie wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej objętej postępowaniem wznowieniowym.

Co za tym idzie postępowanie prowadzone przed Wojewodą ze środka odwoławczego od orzeczenia Starosty z [...] października 2021 r., znak [...] winno zostać przez organ II instancji umorzone na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. w zw. z art. 144 K.p.a. i art. 105 § 1 K.p.a. w zw. z art. 126 K.p.a.

Przepis art. 105 § 1 K.p.a. stanowi bowiem, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części, a zgodnie z treścią art. 126 k.p.a. ma odpowiednie zastosowanie do postanowień. Natomiast art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a., na podstawie ar. 144 K,p.a. stosujący się odpowiednio do postanowień, ustanawia możliwość umorzenia postępowania toczącego się przed organem rozpoznającym środek zaskarżenia., nie wskazując jednakże przesłanek takiego rozstrzygnięcia, co każe w tym zakresie stosować przywołany wyżej art. 105 § 1 K.p.a.

Co za tym idzie uznać należy, iż Wojewoda rozpoznając merytorycznie w dniu [...] listopada 2021 r., a więc już po ostatecznym zakończeniu postępowania wznowieniowego, środek odwoławczy strony od incydentalnego orzeczenia Starosty z z [...] października 2021 r., znak [...] dopuścił się naruszenia art. art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie. Powyższe naruszenia miały przy tym niewątpliwie istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia Wojewody, który rozpoznała środek odwoławczy strony, miast umorzyć postępowanie drugoinstancyjne jako bezprzedmiotowe.

Stąd też na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku, zaś na podstawie art. 145 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. w zw. z art. 144 K.p.a. i art. 105 § 1 K.p.a. w zw. z art. 126 K.p.a. Sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umorzył postępowanie prowadzone przed Wojewodą jako organem II instancji w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji (pkt II sentencji wyroku).

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. oraz art. 205 § 1 P.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).