Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 848/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 20 i art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Siegień (spr.) Sędzia del. WSA Piotr Broda po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 273/17 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2016 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości i oddala skargę; 2. zasądza od Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. na rzecz [...] kwotę 350 (trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 273/17 po rozpoznaniu sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2016 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej:

1) uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2) zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Przedmiotowy wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Wspólnota Mieszkaniowa [...] w W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2016 r., którą organ odwoławczy, po rozpoznaniu odwołania skarżącej od decyzji Wojewody [...] z [...] października 2016 r. o odmowie uchylenia, po wznowieniu postępowania decyzji tego organu z [...] czerwca 2014 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, utrzymał w mocy tę decyzję. Z akt sprawy wynika, że Prezydent [...] decyzją z [...] stycznia 2014 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] w W. pozwolenia na budowę budynku [...] z garażem, łącznikiem podziemnym, zagospodarowaniem terenu i niezbędną infrastrukturą na nieruchomościach nr ew. [...] i nr [...] (budynek z łącznikiem, przebudowa nawierzchni ulicy [...] oraz zjazdy z drogi publicznej) oraz nr [...] i [...] (infrastruktura techniczna) z obrębu [...] przy ul. [...] w W..

Po rozpoznaniu odwołania [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W., Wojewoda [...] decyzją z [...] czerwca 2014 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 16 czerwca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1842/14 oddalił skargę [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. na tę decyzję.

Wspólnota Mieszkaniowa pismem z 18 marca 2016 r. zwróciła się do Wojewody o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją tego organu z [...] czerwca 2014 r. z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Wojewoda [...] postanowieniem z [...] lipca 2016 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 w zw. z art. 149 § 1 K.p.a., wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją tego organu z [...] czerwca 2014 r. Organ stwierdził, że Wspólnota Mieszkaniowa dowiedziała się o decyzji [...] lutego 2016 r., ponieważ wcześniejsze pismo wykonawcy robót nie zawierało żadnych konkretnych informacji odnośnie tej decyzji. Następnie, decyzją z [...] października 2016 r. odmówił uchylenia swojej decyzji z [...] czerwca 2014 r. o pozwoleniu na budowę.

Organ pierwszej instancji stwierdził, że Wspólnota nie posiada przymiotu strony w sprawie zakończonej decyzją z [...] czerwca 2014 r., a zatem nie została spełniona określona w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. podstawa wznowienia postępowania. Wnioskodawczyni reprezentuje mieszkańców - właścicieli nieruchomości nr [...] przy ul. [...] w W., która sąsiaduje z terenem inwestycji (działką ew. nr [...] z obrębu [...]) przez drogę (działkę nr ew. [...]) i jest od niego oddalona o 19 m. Strona we wniosku o wznowienie postępowania nie podała faktów i okoliczności z których wynikałoby, że jej nieruchomość znajduje się w zasięgu oddziaływania spornej inwestycji. Według Wojewody, sporne przedsięwzięcie, polegające na budowie budynku [...] z garażem, łącznikiem podziemnym na działkach nr [...] i [...] (budynek z łącznikiem, przebudowa nawierzchni ulicy [...] oraz zjazdy z drogi publicznej) oraz [...] i [...] (infrastruktura techniczna, przebudowa nawierzchni chodników) zgodnie z § 12 (odległość budynków na działce budowlanej od granicy z sąsiednią działką budowlaną), § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), 60 ust. 1 (nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) oraz § 13 (przesłanianie) i § 19 (miejsca parkingowe) rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422) nie powoduje jakichkolwiek ograniczeń w możliwości zagospodarowania działki nr ew. [...]. Projektowany obiekt jest usytuowany w odległości ok. 19 m. od granicy nieruchomości skarżącej. Organ dodał, że wszelkie niedogodności związane z procesem budowlanym nie są źródłem interesu prawnego skarżącej w tym postępowaniu. Wszelkie roboty ziemne wykonywane w sąsiedztwie ich działki nie powodują trwałych ograniczeń w sposobie zagospodarowania tej nieruchomości, nie pozbawiają tej działki dostępu do drogi publicznej.

Po rozpoznaniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej od tej decyzji, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] listopada 2016 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko Prezydenta [...], że Wspólnota Mieszkaniowa nie powołała się na naruszenie jej własnego, skonkretyzowanego i zindywidualizowanego interesu prawnego, nie wykazała bowiem, aby sporna inwestycja ograniczała lub utrudniała w jakikolwiek sposób zagospodarowanie jej nieruchomości. W związku z tym nie posiada przymiotu strony w sprawie zakończonej decyzją Wojewody [...] z [...] czerwca 2014 r., a zatem nie została spełniona określona w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. podstawa wznowienia postępowania. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odnosząc się do zarzutów dotyczących uciążliwości pojawiających się w trakcie budowy, stwierdził, że z natury rzeczy budowa obiektu budowlanego powoduje zwiększony hałas i inne uciążliwości, niemniej jest to stan przejściowy. Z tego samego powodu interesu prawnego skarżącej nie można wywodzić z faktu wykonywanych robot ziemnych, które powodują, jak podnosi strona, zniszczenie piwnic budynku.

Wspólnota Mieszkaniowa [...] w W. w skardze na tę decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, art. 136 K.p.a. w zw. z § 13, § 57, § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i w konsekwencji naruszenie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. i art. 28 ust. 3 w z. z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332, z późn. zm.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarga wniesiona przez Wspólnotę Mieszkaniową na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2016 r. jest uzasadniona. Sąd podzielił stanowisko skarżącej, że zgodność planowanej inwestycji z wymaganiami techniczno-budowlanymi nie wyklucza stwierdzenia, że inwestycja powoduje ograniczenia możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej, bowiem ustalenie stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę zawiera element potencjalności. Stroną tego postępowania powinny być zatem nie tylko osoby, których prawa zostały naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też takie, na których nieruchomości obiekt może oddziaływać, nawet jeżeli z projektu budowlanego wynika, że spełniono wszystkie wymagania wynikające z przepisów prawa. Niedopuszczalne jest uzależnianie przymiotu strony wyłącznie od negatywnego oddziaływania inwestycji na prawa osób trzecich czy też od naruszenia ich interesu prawnego. Sama potencjalna możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie, jest wystarczającą przesłanką do uzyskania przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Stroną takiego postępowania powinny być nie tylko osoby, których interes prawny zostaje naruszony planowanym zamierzeniem inwestycyjnym, ale też takie, na których nieruchomości planowane roboty budowlane mogą potencjalnie oddziaływać.

Zdaniem Sadu postępowanie administracyjne w sprawie wydania pozwolenia na budowę, powinno dać możliwość szerszemu kręgowi podmiotów uczestniczyć jako strony w tym postępowaniu, nie ograniczając tak hermetycznie rozumienia pojęcia obszaru oddziaływania obiektu (art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego). Sąd zauważył, że ustalenie jako granicy, który z podmiotów wymienionych w art. 28 ust. 2 tej ustawy może być stroną postępowania, stanu faktycznego wymagającego wprowadzenia ograniczeń w zagospodarowaniu terenu na podstawie przepisów odrębnych, jest zbyt restrykcyjne, w praktyce ograniczając prawa wynikające z Konstytucji RP (art. 2, art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1). Stroną postępowania, o którym mowa w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, podobnie postępowań nadzwyczajnych w sprawie decyzji o pozwoleniu na budowę, powinien być każdy podmiot, który ma w tym interes prawny, a nie dopiero wtedy, kiedy ten interes prawny zostanie naruszony, tak jak by mogła na to wskazywać wykładnia zawężająca art. 3 pkt 20 tej ustawy. Wyznacznikiem jedynym i ostatecznym obszaru oddziaływania obiektu, nie może być wyłącznie dokumentacja projektowa i założenia przyjęte w niej przez inwestora i projektanta. Materiały te powinny podlegać szczegółowej analizie i krytycznej weryfikacji organu administracji architektoniczno- budowlanej, do którego należy wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu, a w konsekwencji ustalenie kręgu stron postępowania (wyrok NSA z 15 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 2759/14).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył ponadto, że organ nie rozważył jaki wpływ na przymiot strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji ma inwentaryzacja przedwykonawcza obiektu budowlanego oraz to, że na tym budynku zostały założone tzw. markery i ograniczył się do stwierdzenia, że niedogodności związane z procesem budowlanym, z natury przejściowe, nie świadczą o jej interesie prawnym w tej sprawie, ale faktycznym. Organ odwoławczy nie rozważył zatem dostatecznie wszystkich istotnych okoliczności sprawy i w konsekwencji przedwcześnie przyjął, że skarżąca nie wykazała, że jej nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła [...] zarzucając zaskarżonemu wyrokowi:

1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." poprzez uchylenie decyzj Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2016.r. oraz poprzedzającej jej decyzji Wojewody [...], mimo że nie było podstaw do ich uchylenia;

- art. 151 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i uchylenie ww. decyzji podczas gdy skarga nie zasługiwała na uwzględnienie i jako taka powinna zostać oddalona;

- art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 10 Prawa budowlanego poprzez uznanie, iż choćby potencjalnie sporna inwestycja [...] może oddziaływać na nieruchomość skarżącej.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że kwestia łącznika podziemnego nie była przedmiotem zarzutów skarżącej, które dotyczyły jedynie przepisów § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), § 60 ust. 1 (minimalne nasłonecznienie pokoi mieszkalnych w godzinach 7.00-17.00) oraz § 13 (przesłanianie) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Kwestia łącznika podziemnego nie była przedmiotem zarzutów ponieważ niewątpliwie w tym zakresie inwestycja ta nie oddziałuje na nieruchomość skarżącej. Ten wątek skarżąca akcentowała jedynie w kontekście przebudowy działki nr [...] w zakresie przebiegających pod nią instalacji sieci wodociągowych, ciepłowniczych, gazowych i energetycznych. Przebudowa ta nie była jednak objęta decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku [...]. Roboty w tym zakresie były prowadzone na podstawie zgłoszeń skierowanych do Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu m.st. Warszawy dla Dzielnicy Śródmieście z 15 stycznia 2015 r., 9 czerwca 2015 r. oraz 1 października 2015 r., co do których nie wniesiono sprzeciwu. Fakt przeprowadzenia łącznika między projektowanym budynkiem [...], a budynkiem [...] posadowionym na działce nr [...], przez działkę drogową nr [...], która bezpośrednio graniczy z działką nr [...] w żaden sposób nie przesądza, że inwestycja ta może oddziaływać na nieruchomość pozostającą w zarządzie skarżącej.

Także fakt sporządzenia inwentaryzacji budynku skarżącej nie przesądza o objęciu jej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 10 Prawa budowlanego. Zarówno wykonanie tej inwentaryzacji oraz zamontowanie markerów pozwalających śledzić ewentualne zmiany w konstrukcji budynku skarżącej Wspólnoty były działaniami wykonawcy projektowanej inwestycji. Działania te wynikały z profesjonalnego działania tego wykonawcy, posiadającego wieloletnie doświadczenie w realizacji takich inwestycji. Budzić musi zdziwienie, że z faktu profesjonalnego działania wykonawcy inwestycji skarżąca czyni zarzut, który nadto spotkał się z uznaniem Sądu. Jednocześnie jednak Sąd w bardzo lakonicznym, obejmującym jeden akapit, uzasadnieniu tego wątku nie wskazał przepisów prawa, które nakazywały uznać właściciela nieruchomości co do, której wykonawca projektowanych robót budowlanych zinwentaryzuje nieruchomość albo zamontuje markery za stronę postępowania dotyczącego uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreśliono, że decyzja Wojewody [...] z [...] czerwca 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] stycznia 2014 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] pozwolenia na budowę budynku [...] była przedmiotem kontroli sądu na skutek skargi skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez [...] Sp. z o.o. Sp. K. Na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jak słusznie akcentuje w swej decyzji Wojewoda [...] powyższe oznacza, że Sąd bierze pod uwagę wszystkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w danej sprawie, co oznacza, iż przedmiotem badania sprawy przez sąd administracyjny powinna być także kwestia prawidłowego określenia stron postępowania. Ewentualne błędy organu administracji w tym zakresie skutkować musiałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając skargę uczestnika postępowania [...] Sp. z o.o. Sp. K nie wskazywał na wadliwość określenia stron postępowania, a wyrokiem z 16 czerwca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1842/14 skargę oddalił. Powyższe wskazuje, że oba organy administracji wydające decyzje w postępowaniu wznowieniowym uczyniły to w sposób prawidłowy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.), z urzędu zaś bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa.

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, gdyż przytoczone w niej podstawy kasacyjne okazały się usprawiedliwione. Zasadny jest zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że choćby potencjalnie sporna inwestycja [...] może oddziaływać na nieruchomość skarżącej, co uzasadniało uznanie jej za stronę postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Zgodnie z przytoczonym w podstawach kasacyjnych art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei stosownie do art. 3 pkt 20 tej ustawy, obszarem oddziaływania obiektu jest teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Wyznaczenie takiego obszaru następuje w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, na potrzeby każdej konkretnej sprawy, biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji budowlanej. Należy mieć przy tym na uwadze, że przymiot strony zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane nie zawsze jest ściśle uzależniony od tego, czy oddziaływanie inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz wynika z samego faktu potrzeby zbadania oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich. Ustalenie stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę zawiera więc pewien element potencjalności. Stroną tego postępowania powinny być nie tylko osoby, których prawa zostają naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też takie osoby, na których nieruchomości obiekt projektowany może oddziaływać, a w postępowaniu administracyjnym organ ma obowiązek sprawdzić, czy zostały spełnione wszystkie wymagania wynikające z przepisów ustawy - Prawo budowlane i przepisów odrębnych. Niezbędne jest więc wyraźne sprecyzowanie konkretnego przepisu prawa administracyjnego, wykluczającego bądź ograniczającego zagospodarowanie (użytkowanie) działki sąsiedniej ze względu na powstanie projektowanej zabudowy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2016 r., sygn. akt II OSK 2620/14, publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie wystarczy więc subiektywne przekonanie właściciela nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja, że ma on interes prawny uzasadniający jego udział jako strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie. Potencjalna możliwość oddziaływania projektowanej inwestycji, aby mogła uzasadniać występowanie interesu prawnego uprawniającego do udziału w postępowaniu, musi w każdym przypadku wiązać się z potrzebą zbadania w postępowaniu administracyjnym zakresu tego oddziaływania w powiązaniu z konkretnymi przepisami regulującymi dopuszczalne granice oddziaływania danej inwestycji. Jest to tym bardziej istotne, gdy tak jak w rozpoznawanej sprawie, organ w postępowaniu prowadzonym w wyniku pozytywnego rozpoznania wniosku o wznowienie dokonuje jedynie oceny wystąpienia przesłanek zawartych w art. 145 § 1 K.p.a. i nie ma uprawnień do ponownego rozpoznania sprawy w całości, tak jak to czyni organ w trybie zwykłym.

Sąd pierwszej instancji nie wykazał, że określone ustalenia decyzji o pozwoleniu na budowę ingerują w chronione prawa podmiotowe właścicieli działki sąsiadującej z działką inwestycyjną, które wymagają ochrony prawnej i mieszczą się w pojęciu interesu prawnego określonego w art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane. Twierdzenie natomiast Sądu, że stroną tego postępowania powinny być nie tylko osoby, których prawa zostały naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też takie, na których nieruchomości obiekt może oddziaływać, nawet jeżeli z projektu budowlanego wynika, że spełniono wszystkie wymagania wynikające z przepisów prawa, oznacza w istocie dopuszczenie jako strony postępowania podmiotu, który ma jedynie interes faktyczny w tym postępowaniu.

Powyższy pogląd, dopuszczający badanie potencjalnego, ale bliżej nieokreślonego i nie znajdującego odniesienia w obowiązujących przepisach oddziaływania, prowadziłby do skutków jednoznacznie sprzecznych ze zmianami ustawy - Prawo budowlane dokonanymi ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 80, poz. 718) i powrotu do stanu sprzed tej zmiany, gdy organy administracji architektoniczno-budowlanej przyjmowały co do zasady, że każdy właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja, jest stroną postępowania w sprawie pozwolenia na jej budowę, bo inwestycja ta może w bliżej nieokreślony sposób oddziaływać na działkę sąsiednią.

Sąd pierwszej instancji zauważył, że "ustalenie jako granicy, który z podmiotów wymienionych w art. 28 ust. 2 tej ustawy może być stroną postępowania, stanu faktycznego wymagającego wprowadzenia ograniczeń w zagospodarowaniu terenu na podstawie przepisów odrębnych, jest zbyt restrykcyjne, w praktyce ograniczające prawa wynikające z Konstytucji RP (art. 2, art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1)". Nie wyjaśnił jednak na czym ta restrykcyjność polega i jakie prawa zagwarantowane w Konstytucji RP w rozpoznawanej sprawie ogranicza ten przepis, co uniemożliwia odniesienie się do tych kwestii. Jeżeli natomiast intencją Sądu było kwestionowanie warstwy normatywnej art. 3 pkt 20 i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, prowadzące do oceny zgodności ustawy z Konstytucją RP i w konsekwencji odmowy zastosowania przepisu ustawy, to należy zauważyć, że Sąd pierwszej instancji nie był do tego uprawniony. Zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Na podstawie art. 193 Konstytucji RP każdy Sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem.

Prawidłowo przyjęły organy orzekające w niniejszej sprawie, że źródła interesu prawnego nie mogą stanowić wszelkie niedogodności związane z realizacją obiektu, mają one bowiem przejściowy charakter. Kwestia ta, jak również fakt zamontowania przez wykonawcę robót markerów pozwalających śledzić na bieżąco ewentualne zmiany w konstrukcji budynku skarżącej Wspólnoty, co było związane z koniecznością zapewnienia wymogów bezpieczeństwa prowadzonych robót budowlanych, nie mieści się w pojęciu oddziaływania inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.

Analiza ustaleń zawartych w projekcie budowlanym spornej inwestycji w kontekście zarzutów zawartych w skardze nie daje żadnych podstaw do przejęcia, że istnieje potrzeba badania zagrożenia wprowadzenia ograniczeń w możliwości zagospodarowania działki nr ew. [...] w związku z wymogami zawartymi w § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), 60 ust. 1 (nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) oraz § 13 (przesłanianie) i § 19 (miejsca parkingowe) rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wspólnota Mieszkaniowa ani nie uprawdopodobniła, ani nie podała faktów i okoliczności, z których wynikałoby, że jej nieruchomość znajduje się w zasięgu oddziaływania spornej inwestycji. Projektowany budynek o zasadniczej funkcji biurowej nie powoduje natomiast żadnych zagrożeń dla środowiska oraz higieny i zdrowia ludzi wynikających z jego użytkowania (str. 6 projektu zagospodarowania terenu).

Mając zatem na uwadze, że podniesione w podstawach skargi kasacyjnej zarzuty okazały się zasadne, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 P.p.s.a., uwzględnił skargę kasacyjną i oddalił skargę. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 P.p.s.a. Wyrok został wydany na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a.