Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 96/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
658
Hasła tematyczne: Inne
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczyności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania
Stwierdzono, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Umorzono postępowanie co do zobowiązania organu do wydania aktu
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 12 par. 1 i 2, art. 35, art. 36 par. 1,
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 149 par.1 pkt 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 3 grudnia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 grudnia 2020 roku sprawy ze skargi A. B. na bezczynność Wojewody w przedmiocie świadczenia wychowawczego i rodzicielskiego I. umarza postępowanie w zakresie załatwienia wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2018 roku, II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłości w prowadzeniu postępowania, III. stwierdza, że bezczynność i przewlekłość nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Wojewody na rzecz Skarżącej kwotę [...]- zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, V. w pozostałej części skargę oddala.


UZASADNIENIE

W dniu [...].01.2018 r. A. B. złożyła w Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na okres zasiłkowy [...] na dziecko drugie wraz z załącznikami.

W dniu [...].02.2018 r. A. B. złożyła w Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] wniosek o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego w związku z urodzeniem dziecka K. B..

Dokumentacja wnioskowa została przekazana przez Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] do Wojewody celem rozpoznania merytorycznego pismami z dnia [...]12018 r. oraz [...] lutego 2018 r.

Wojewoda, w celu uzyskania pełnej informacji o podleganiu ojca dziecka ustawodawstwu z tytułu wykonywania działalności na własny rachunek, zwrócił się do ZUS o udzielenie informacji pismami datowanymi [...].03.2019 r., [...].06.2019 r., oraz [...].01.2020 r., [...].04.2020 r. i [...].09.2020 r. Sytuacja rodziny wnioskodawczyni w czasie od [...].01.2018 r. do [...].09.2018 r. (czas rozpatrywania wniosku o świadczenie wychowawcze) oraz w czasie od [...].01.2018 r. do [...].01.2019 r. (okres 52 tygodni od urodzenia dziecka, objęty wnioskiem o świadczenie rodzicielskie) była o tyle złożona, że matka była aktywna zawodowo na terenie Polski i mieszkała z dziećmi w Polsce, ojciec prowadził działalność gospodarczą na terenie Polski oraz na terenie [...].

W dniu [...].01.2020 r. A. B. złożyła ponaglenie w sprawie rozpatrzenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego oraz świadczenia wychowawczego na okres zasiłkowy [...].

Pismem z dnia [...].08. 2020 r. pełnomocnik A. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność i przewlekłość Wojewody w postępowaniu o ustalenia prawa do świadczenia rodzicielskiego oraz wychowawczego i wniósł o:

1) stwierdzenie, że organ administracyjny dopuścił się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego i to z rażącym naruszeniem prawa,

2) nakazanie zakończenia postępowania administracyjnego w oznaczonym przez Sąd terminie,

3) zasądzenie na rzecz skarżącej, od organu administracyjnego, zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.

W ocenie skarżącej, Wojewoda prowadząc przedmiotowe postępowanie dopuścił się zarówno bezczynności w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1) k.p.a., jak i przewlekłego prowadzenia sprawy stosownie do treści art. 37 § 1 pkt 2) k.p.a. Załatwienie objętej skargą sprawy, powinno nastąpić w ogólnym terminie wynikającym z treści art. art. 35 § 3 k.p.a., a zatem postępowanie powinno zostać zakończone w terminie 2 miesięcy od złożenia wniosku. Termin ten nie został zachowany. Organ administracyjny nigdy nie informował skarżącej o niezałatwieniu sprawy w terminie ustawowym oraz o nowym terminie zakończenia postępowania. Organ administracyjny nie zakończył sprawy w, 2 miesięcznym terminie ustawowym. Zapewnienie finansowego wsparcia w wychowaniu dziecka powinna być ona załatwiona ze szczególną terminowością, aby urzeczywistnić cel wnioskowanych świadczeń. W tym kontekście pełnomocnik skarżącej zauważył, że od przekazania sprawy organowi administracyjnemu organ nie podjął niezwłocznie czynności zmierzających do załatwienia sprawy. Mimo ustawowego, dwumiesięcznego, terminu do zakończenia postępowania, organ przez rok nie podjął żadnej czynności w sprawie. Pierwszym działaniem w postępowaniu było skierowanie w dniu [...].3.2019 r. pisma do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych po piśmie pełnomocnika skarżącej z dnia [...].2.2019 r. Organ administracyjny skierował następnie ponowne pismo do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...].6.2020 r. Uzyskanie odpowiedzi na to pismo nie było jednak należycie monitowane. Organ nie podjął przez kolejne pół roku żadnych działań, aby otrzymać konieczne dokumenty i informacje. Dopiero złożenie przez skarżącą ponaglenia z dnia [...].1.2020 r. doprowadziło do kolejnej aktywności organu, który bezpośrednio po otrzymaniu ponaglenia, a przed jego przekazaniem organom wyższego stopnia, wystosował trzecie pismo do organu rentowego z dnia [...].1.2020 r. W toku sprawy miał zatem miejsce kolejny okres braku aktywności organu i jakichkolwiek działań zmierzających do zakończenia postępowania. Kolejne pismo do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, organ administracyjny wystosował po rozpoznaniu ponaglenia, ;w dniu [...].4.2020 r. Od tego momentu, mimo upływu kolejnych prawie 4 miesięcy, nie podjęto żadnych dalszych czynności. Wskazać również trzeba, że organ w czasie trwającego już ponad 2,5 roku postępowania, ograniczył się do skierowania 4 pism do organu rentowego, bez monitowania otrzymania odpowiedzi, próby wyjaśnienia przyczyn bierności czy ignorowania organu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Takie ukształtowanie postępowania wskazuje na pozorne prowadzenie postępowania, bez sprawnego podejmowanie działań pozwalających na jego na jego zakończenie.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie w całości.

Pismem z dnia [...] listopada 2020 roku Wojewoda wniósł o umorzenie postępowania w całości. Organ wyjaśnił w nim, że po odpowiedzi na skargę podjął szereg czynności mających wpływ na niniejsze postępowanie. W dniu [...].10.2020 r. na wniosek skarżącej z dnia [...].01.2018 r. została wydana informacja nr [...] o przyznaniu świadczenia wychowawczego na dziecko, a tym samym postępowanie zostało zakończone. W dniu [...].11.2020 r. wpłynęła do [...] Urzędu Wojewódzkiego informacja z Powiatowego Urzędu Pracy w [...], pozwalająca na wyliczenie świadczenia rodzicielskiego zgodnie z art. 17 c ust. 6 i 7 ustawy z dnia 28.11.2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111). W dniu [...].11. 2020 r. Wojewoda wydał decyzję nr [...] kończącą postępowanie z wniosku A. B. o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego z dnia [...].02.2018 r. W ocenie organu w tym stanie sprawy, podnoszony przez skarżącą stan bezczynności i przewlekłości ustał i postępowanie w sprawie powinno zostać umorzone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skargę okazała się uzasadniona.

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne zgodnie z art. 3 § 2 pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej w skróci: "p.p.s.a.") obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Przedmiotem skargi rozpatrywanej w niniejszej sprawie jest bezczynność i przewlekłość Wojewody w przedmiocie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego i rodzicielskiego.

Zasadniczym warunkiem skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest - zgodnie z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. – uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Powyższy wymóg dotyczy również skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Stosownie do art. 53 § 2a P.p.s.a. w przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, skargę można wnieść w każdym czasie; skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (§ 2b).

W myśl art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ), dalej jako k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Jak wynika z akt sprawy skarżąca spełniła powyższy warunek, bowiem przed wniesieniem skargi do Sądu, pismem z dnia [...].01.2020 roku pełnomocnik A. B. wniósł ponaglenie w odniesieniu do załatwienia spraw zainicjowanych wnioskami skarżącej.

Pojęcie bezczynności organu administracji publicznej występuje, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana (por. T. Woś [w:] T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz do art. 3, Systemie Informacji Prawnej Lex Wolters Kluwer, 2016 oraz powołane w tym komentarzu orzecznictwo).

Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki. W myśl art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Przy czym zgodnie z art. 35 § 4 k.p.a. przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3. Z kolei w myśl art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Mając na uwadze zasadę szybkości postępowania wyrażona w art. 12 k.p.a. stwierdzić należy, iż możliwość wystosowania zawiadomienia, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a., nie zwalania organu od obowiązku dążenia do jak najszybszego zakończenia sprawy. Określając nowy termin załatwienia sprawy organ powinien z jednej strony dokładnie ocenić realność jego dochowania, a z drugiej mieć na uwadze obowiązek jak najszybszego zakończenia sprawy. Do terminów określonych w art. 35 § 1-4 k.p.a. nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa na dokonanie określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu.

Rozpoznając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania Sąd administracyjny w przypadku stwierdzenia bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania jest zobligowany, nie tylko do zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie (art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.), ale także do rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność (przewlekłość) miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przesądza o tym treść art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a P.p.s.a., zgodnie z którym sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, jednocześnie stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jedynie w wypadku, gdy bezczynność lub stan przewlekłego prowadzenia postępowania trwa w momencie orzekania, sąd administracyjny jest upoważniony do wydania orzeczenia, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a., a więc do zobowiązania organu do wydania aktu lub podjęcia czynności. W każdym innym przypadku orzeczenie sądu ogranicza się jedynie do stwierdzenia, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce i oraz czy charakteryzowały się z rażącym naruszeniem prawa – art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a P.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie problem bezczynności wystąpił w związku z niezałatwieniem przez organ wniosku przedmiocie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego i rodzicielskiego. W niniejszej sprawie jest bezsporne, że postępowanie nie zostało przeprowadzone w terminie określonym w art. 35 k.p.a. Od momentu złożenia przez A. B. w dniu [...].01.2018 r. wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego do momentu wydania decyzji o przyznaniu świadczenia wychowawczego w dniu 10.10. 2020 roku oraz od momentu złożenia w dniu [...].02.2018 r. wniosku o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego w związku z urodzeniem dziecka K. B. do momentu przyznania świadczenia rodzicielskiego w dniu 17.11. 2020 roku minęło ponad 2 lata. Skutkuje to koniecznością uznania skargi na bezczynność organu za uzasadnioną. Jak wyżej wskazano dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Okoliczności, jakie spowodowały zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów mają znaczenie jedynie przy ocenie, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie organ pozostawał bezczynny i miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W ramach jednego postępowania może dojść zarówno od bezczynności organu jak też przewlekłego prowadzenia postępowania. np w sytuacji gdy okresy bezczynność organu przeplatają się z okresami aktywności organu, która to aktywność jest niesprawna i nieskuteczna i powoduje upływ terminów do załatwienia sprawy. Ustawodawca odróżnia od "bezczynności" organu administracyjnego pojęcie "przewlekłe prowadzenie postępowania". Zarówno Kodeks postępowania administracyjnego, jak i przepisy p.p.s.a. nie definiują pojęcia przewlekłości postępowania. Zakres znaczeniowy tego terminu będą w takiej sytuacji wyznaczały ogólne zasady postępowania administracyjnego oraz regulacje procesowe dotyczące terminów zakreślanych organom do załatwienia sprawy. Za przewlekłe należy zatem ogólnie przyjąć postępowanie prowadzone w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy. Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Może o niej świadczyć np. opieszałość w przeprowadzeniu czynności procesowych, które są konieczne do załatwienia sprawy.

Przewlekłość postępowania należy traktować jako stan sprawy, którego zaistnienie sąd ocenia bez względu na to, czy wydał finalną decyzję, gdyż w odróżnieniu od bezczynności, jest ona zjawiskiem (sytuacją) niezmiennym, co najwyżej stopniowalnym. Stąd z przewlekłością postępowania mamy do czynienia, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, a podejmowane przez niego działania nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. O przewlekłym prowadzeniu postępowania można mówić wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych), pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do finalnego rozstrzygnięcia. Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być przy tym jednak na podstawie zarówno analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. Pojęcie przewlekłości postępowania obejmować będzie więc opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok WSA we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt II SAB/Wr 69/15 oraz o sygn. akt II SAB/Wr 7/16, i sygn. III SAB/Wr 5/17).

W rozpoznawanej sprawie przed organ administracji zostały wniesione żądania A. B. które należało załatwić na podstawie przepisów k.p.a., stąd też w kontekście przewlekłości ocenie podlegać musi zachowanie terminów określonych w art. 35 k.p.a. oraz wymóg prowadzenia sprawy z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do konstatacji, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Wskazać należy, że art. 35 § 1-3 k.p.a. stanowi rozwinięcie w/w zasady, zobowiązując organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że mamy w niej do czynienia z tak rozumianą przewlekłością postępowania. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że pismo skarżącej z wnioskiem dotyczącym świadczenia wychowawczego zostało wniesione w dniu [...].02.2018 roku (data przekazania do właściwego organu) , a w przypadku wniosku o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego dnia [...].02.2018 roku (data przekazania wniosku do właściwego organu). Wnioski nie zostały załatwione w przewidzianym przez prawo terminie (nawet przyjmując przewidziany w art. 35 § 3 k.p.a. dwumiesięczny wydłużony termin). Niewątpliwie takie zachowanie organu narusza art. 35 § 3 k.p.a. Analiza akt potwierdza, że organ nie zajął się sprawą należycie. Co więcej, w przypadku świadczenia rodzicielskiego pierwsze działanie w postępowaniu zostało skierowane do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu [...].03.2019 roku. Mimo ponaglenia organ nie podał jednak stronie przewidywanego terminu ustosunkowania się organu do żądań skarżących. Natomiast decyzje merytoryczne w przedmiocie obu wniosków zostały wydane przez Wojewodę po wniesieniu przez A. B. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

W ocenie Sądu niedopuszczalna jest sytuacja, w której organ administracji, który znacznie przekroczył wynikające z przepisów prawa terminy załatwienia sprawy, podejmuje pierwsze czynności celem rozpatrzenia wniosku ze znacznym opóźnieniem i bez stosownego wyjaśnienia wnioskodawczyni. Organ całkowicie ignorował nałożoną na niego w art. 36 k.p.a. powinność i nie zawiadomił strony o niezałatwieniu sprawy w terminie, nie podał przyczyn tego stanu rzeczy i nie wskazał nowego terminu jej załatwienia. Jednocześnie nie ma podstawy do stwierdzenia, że były podejmowane przez organ należyte działania, które uzasadniałyby zwłokę w załatwieniu wniosku. W rozpoznawanym przypadku opieszałe stanowisko organu dotyczyło zbyt późnego uzyskania niezbędnych informacji z Powiatowego Urzędu Pracy w [...] oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, które były niezbędne do merytorycznego rozpatrzenie żądań skarżącej. Powyższe stanowi, że w postępowaniu prowadzonym w sprawie, zaistniała przewlekłość działania organu, przez co doszło również do naruszenie zasad i terminów określonych w art. 35 i art. 36 k.p.a. Stwierdzona przewlekłość i bezczynność wynikały wyłącznie z zaniechania organu. W rozpoznawanej sprawie nie mamy jednak do czynienia z tzw. rażącym naruszeniem prawa. W rozpoznawanym przypadku mamy bowiem do czynienia z samym przekroczeniem przez organ administracji terminów załatwienia sprawy, mimo podejmowanych prób uzyskania stosownych informacji niezbędnych do merytorycznego rozpoznania żądania skarżącej.

W świetle zaistniałych w sprawie okoliczności, Sąd stwierdza, że nie było możliwości zobowiązania organu administracji w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji w kwestiach złożonych wniosków, wobec wydania stosownych rozstrzygnięć merytorycznych po wniesieniu skargi (punkt I). Jednocześnie należało stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłości w prowadzonym postępowaniu, co orzeczono w pkt II sentencji wyroku. W obu przypadkach Sąd stwierdził, iż nie miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa (punkt III). Konsekwencją takiego rozstrzygnięcia było obciążenie organu kosztami postępowania sądowoadministracyjnego, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a. w pkt. IV sentencji wyroku.