Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 211/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Uzasadnienie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 i 22
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędziowie WSA Bożena Pindel (spr.), Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Protokolant Karolina Czaplicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2012 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. (dalej SKO lub Kolegium), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 21 § 1 pkt 1 i art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) dalej Ordynacja podatkowa w związku z art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 punkt 1,art. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (j.t. Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...], w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2011 w kwocie [...] zł.

Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym.

Organ I instancji w dniu [...] wydał decyzję w sprawie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2011 dla współwłaścicieli nieruchomości położonej w S. A. W., J. G. i H. M. Na skutek odwołania wniesionego przez A. W., Kolegium uchyliło wymienioną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, iż organ pierwszej instancji wyliczając przedmiotowy podatek winien był prawidłowo ustalić powierzchnie budynków podlegających opodatkowaniu oraz wyjaśnić powody, dla których strona kwestionuje krąg podmiotowy współwłaścicieli nieruchomości, od której naliczony został podatek od nieruchomości za 2011 r. W decyzji z dnia [...] r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2011, organ pierwszej instancji ustalił wskazanym wyżej współwłaścicielom nieruchomości położonej w S. wysokość podatku od nieruchomości za rok 2011 w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że przy ustalaniu podatku opierał się między innymi na danych wynikających:

- z zawiadomienia o zmianach w rejestrze gruntów z dnia 7 października 2003 r. (zmiana Nr [...]),

- z wypisu z rejestru gruntów z dnia 8 marca 2011 r. sporządzonych przez Wydział Geodezji, Kartografii, Katastru i Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego w Z.,

- z odpisu zwykłego księgi wieczystej Nr [...] wg stanu na dzień 17 sierpnia 2011 r.,

- z korekty informacji w sprawie podatku od nieruchomości na 2011 r. złożonej przez A. W.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji strona podniosła, że zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o błędny wykaz zmian gruntowych (błędna powierzchnia działki) oraz błędnie zostali w niej podani współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji wskazując w uzasadnieniu, że organy ustalające wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Do wyliczenia wysokości podatku organ przyjął powierzchnię użytkową budynku, o której mowa w art. 4 ustawy podatkowej, wynikającą ze złożonej przez zamieszkującą nieruchomość A. W.

Skargę na decyzję Kolegium złożyła A. W. twierdząc, że zaskarżona decyzja oparta została na nieprawidłowych dokumentach. Skarżąca wskazując na postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku podniosła, iż nieprawidłowo określono współwłaścicieli nieruchomości.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie powołując się na przepis art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), zgodnie z którym podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Kolegium w oparciu o orzecznictwo sądów administracyjnych wskazało, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznie wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Organ ustalając wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości nie jest uprawniony do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji gruntów, na uzasadnienie prezentowanego stanowiska organ powołał się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 marca 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 3051/05 oraz na wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 października 2004 r., sygn. akt III SA/3016/03. Wskazał także organ, że zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencję gruntów prowadzą starostowie, a organ podatkowy w sprawach dotyczących podatku od nieruchomości, jest związany zapisami w ewidencji gruntów ustalonymi przez starostę.

Kolegium wyjaśniło także, że powierzchnia działki na którą powoływała się skarżąca tj. 247 m2 to powierzchnia, która obowiązywała przed wprowadzeniem powszechnej ewidencji gruntów i budynków (co miało miejsce na początku lat sześćdziesiątych ubiegłego stulecia). Od czasu założenia jednolitej ewidencji gruntów i budynków obowiązuje nowa numeracja działek i tak przedmiotowa nieruchomość przed wprowadzeniem ewidencji była opisana jako działka "c" o powierzchni 247 m2, natomiast po wprowadzeniu jednolitej ewidencji posiada Nr [...] o powierzchni 230 m2. Kolegium wskazało także na uprawnienie strony, w razie kwestionowania powierzchni działki, do wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego w następstwie którego zostaną wyznaczone granice działki i na ich podstawie zostanie określona faktyczna powierzchnia nieruchomości.

W związku z zarzutem skarżącej związanym z ustaleniem współwłaścicieli nieruchomości ujawnionych w księdze wieczystej Nr [...] oraz jednostce rejestrowej Nr [...] (znajdującej się w rejestrze ewidencji gruntów) Kolegium podkreśliło, iż przepisy prawa nie uprawniają organu do rozstrzygania kwestii własnościowych. W tym miejscu SKO wskazało na uprawnienie strony do dochodzenia swoich praw związanych z zapisami zawartymi w dziale II księgi wieczystej, przed sądem powszechnym.

Kolegium odniosło się także w odpowiedzi na skargę, do powoływanego przez skarżącą w toku postępowania odwoławczego Wykazu Synchronizacyjnego wykonanego przez uprawnionego geodetę R. K. Zdaniem SKO wymieniony dokument nie spełnia żadnych wymogów odnośnie wykazów synchronizacyjnych, o których mowa w § 9 ust. 1 punkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 grudnia 2004r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziału nieruchomości. Ponadto wzór Wykazu stanowi załącznik Nr 43 do Instrukcji Geodezyjnej G-5 wprowadzonej zarządzeniem Głównego Geodety Kraju Nr 16 z dnia 3 listopada 2003r. w sprawie wytycznych techniczno-organizacyjnych dotyczących prowadzenia ewidencji gruntów i budynków. W związku z wniesieniem przez skarżącą do Starostwa Powiatowego w [...] wniosku o wprowadzenie na jego podstawie zmian w ewidencji gruntów, Kolegium zauważyło, że wykaz synchronizacyjny wykonywany jest w sytuacji, gdy zachodzi konieczność uzgodnienia oznaczenia działki albo jej powierzchni, pomiędzy danymi zawartymi w dziale I księgi wieczystej, a danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków. W związku z żądaniami skarżącej wskazany wykaz odnosi się jedynie do właścicieli i ich udziałów (ujawnionych w dziale II księgi wieczystej), do dokonania takich rozstrzygnięć geodeta nie ma uprawnień. Zdaniem Kolegium każdy dokument geodezyjny, który służyć ma za podstawę wpisu w rejestrze gruntów winien być opatrzony klauzulą przyjęcia do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej wraz z imienną pieczątką inspektora, który taki wykaz skontrolował. Kolegium wskazało, że skarżąca jako podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków, powinna wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym obecnie jest starosta.

Na rozprawie w dniu 3 października 2012 r. skarżąca złożyła pismo, w którym poinformowała, że Starostwo Powiatowe nie nadesłało wszystkich dokumentów dotyczących przedmiotowej działki, w szczególności wykazu synchronizacyjnego. Podała także, że obecnie toczy się postępowanie przed organem geodezyjnym, zmierzające do ujawnienia zmian w ewidencji oraz w zakresie zmiany powierzchni działki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego i procesowego.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. pod względem zgodności zaskarżonych decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa.

Sprawa będąca przedmiotem badania Sądu ma charakter wyłącznie podatkowy, z tego powodu Sąd oceniał jedynie legalność decyzji podatkowej I i II instancji. Z tych względów nie mogły być przedmiotem rozpoznania zarzuty skarżącej dotyczące zmian w ewidencji gruntów oraz w zakresie prawa własności nieruchomości.

Sąd odnosząc się do zarzutów skargi wskazuje, że zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów i budynków ma walor "dokumentu urzędowego", a zatem dane w niej zawarte powinny stanowić podstawę do wymierzania podatku od nieruchomości. Stąd też wymiar podatku od nieruchomości powinien być dokonywany na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków.

Natomiast przepis art. 22 Prawa geodezyjnego i kartograficznego nakłada na właścicieli i osoby władające nieruchomościami obowiązek zgłaszania wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian wynikających z decyzji właściwych organów, gdyż te są z urzędu przesyłane do organu prowadzącego ewidencję. Zakaz dokonywania w postępowaniu podatkowym ustaleń innych niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków wynika także z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych (por. wyroki NSA z dnia 13 stycznia 2010 r. sygn. akt II FSK 1243/08, z dnia 11 maja 2011 r. sygn. akt II FSK 259/10 oraz z dnia 14 września 2011 r. sygn. akt II FSK 533/10 oraz wyrok WSA Gliwicach z dnia 17 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Gl 700/10).

Jak słusznie wskazały organy obu instancji, skarżąca powinna w odrębnym postępowaniu doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem władanej przez nią nieruchomości. Skarżąca na rozprawie podniosła, iż takie postępowanie jest w toku, a zatem dopiero od dnia ewentualnej zmiany w ewidencji gruntów i budynków, grunty zmienią swą kwalifikację dla celów podatkowych.

Reasumując należy podkreślić, że wszystkie zastrzeżenia skarżącej podniesione w skardze i w toku postępowania podatkowego, powinny być podniesione w postępowaniu zmierzającym do zmiany zapisów w ewidencji gruntów. Moc wiążącą zarówno dla obywateli, jak i dla organów państwowych mają dane zawarte w ewidencji, dotyczące opisu gruntów.

Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącej dotyczącego nieprawidłowych ustaleń w zakresie własności przedmiotowej nieruchomości należy wskazać, że organ odwoławczy słusznie stwierdził, że ewidencja gruntów i budynków jest wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości, zaś kwestie dotyczące prawa własności podlegają wyłącznej kognicji sądów powszechnych. Zauważyć dalej należy, że organy ewidencyjne nie mogą samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień do gruntu lub budynku. Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 1998 r., sygn. akt II SA 766/98). Podkreślenia wymaga, że zapisy w ewidencji gruntów mają jedynie charakter techniczno-deklaratoryjny i nie mogą rozstrzygać sporów co do prawa własności, zaś zmiany danych w ewidencji gruntów można dokonać tylko na podstawie odpowiednich dokumentów określających takie zmiany, a więc na podstawie decyzji administracyjnych, orzeczeń sądowych lub aktów notarialnych, w których zawarte są dane objęte ewidencją gruntów.

Do ochrony i rejestracji praw podmiotowych na nieruchomościach służą księgi wieczyste, zaś spory na tle własności, mogą być dochodzone tylko przed sądami powszechnymi.

Mając powyższe ustalenia i wywody na uwadze Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a