Wyrok NSA, sygn. akt II SA 791/94
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1994-10-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 619  Stosunki pracy i stosunki służbowe, sprawy z zakresu inspekcji pracy
Hasła tematyczne: Zatrudnienie
Policja
Powołane przepisy: article: art. 38 ust. 2
journal: Dz.U. 1990 nr 30 poz. 179
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
Teza: Decyzja o przeniesieniu policjanta na niższe stanowisko służbowe, wydana za jego zgodą w innych przypadkach niż określone w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U. nr 30 poz. 179 ze zm./, narusza ten przepis i podlega uchyleniu.

TEZY

Decyzja o przeniesieniu policjanta na niższe stanowisko służbowe, wydana za jego zgodą w innych przypadkach niż określone w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U. nr 30 poz. 179 ze zm./, narusza ten przepis i podlega uchyleniu.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Arkadiusza N. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 9 lutego 1994 r. w przedmiocie przeniesienia na niższe stanowisko i na podstawie art. 207 par. 1 i 2 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji.


UZASADNIENIE

Arkadiusz N. był Naczelnikiem Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w (...) i miał dwóch zastępców. Z dniem 1 stycznia 1994 r. utworzono Komendę Rejonową Policji w G., a w niej Wydział Ruchu Drogowego, co spowodowało reorganizację takiego wydziału w Komendzie Wojewódzkiej, polegającą w szczególności na zmniejszeniu zadań i likwidacji dwóch stanowisk zastępców naczelnika. W rezultacie naczelnikiem wydziału w Komendzie Wojewódzkiej Policji został dotychczasowy zastępca Arkadiusza N., a rozkazem personalnym z dnia 9 grudnia 1993 r., wydanym na podstawie art. 38 ust. 2 pkt 4, art. 45 ust. 2 i art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U. nr 30 poz. 179 ze zm./, Komendant Wojewódzki Policji przeniósł Arkadiusza N. z dniem 1 stycznia 1994 r. za jego zgodą na stanowisko naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego w Komendzie Rejonowej Policji w G. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podano, że przeniesienie na niższe stanowisko nastąpiło z powodu braku możliwości mianowania Arkadiusza N. na stanowisko równorzędne i za jego zgodą.

W odwołaniu Arkadiusz N. nie zgodził się z taką argumentacją i wyjaśnił, że zajmowane przez niego stanowisko naczelnika wydziału w Komendzie Wojewódzkiej Policji nie uległo likwidacji, a wyniki pionu ruchu drogowego w województwie nie uzasadniały przeniesienia go na niższe stanowisko.

Decyzją /rozkazem personalnym/ z dnia 9 lutego 1994 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy wymieniony wyżej rozkaz Komendanta Wojewódzkiego Policji, akcentując, że złożone przez Arkadiusza N. "oświadczenie woli jest wiążące i jako stanowiące wymóg przeniesienia na niższe stanowisko służbowe zostało uwzględnione przez przełożonych".

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Arkadiusz N. domagał się uchylenia decyzji /rozkazów personalnych/ obu instancji, wydanych z naruszeniem art. 38 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, i dodatkowo wyjaśnił, że wyraził zgodę na niższe stanowisko w obawie przed zwolnieniem go ze służby i utratą środków utrzymania czteroosobowej rodziny.

Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi, ponieważ przy wyrażaniu przez skarżącego zgody na przeniesienie go na niższe stanowisko służbowe brak jest wad oświadczenia woli w postaci działania nieświadomego, pozostawania w błędzie lub pod wpływem groźby albo oświadczenia woli dla pozoru, przewidzianych w art. 82-87 Kc.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Artykuł 38 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U. nr 30 poz. 179 ze zm./ zawiera pełną regulację przypadków przeniesienia policjanta na niższe stanowisko służbowe. Ustęp 1 tego artykułu jest poświęcony obligatoryjnemu przeniesieniu policjanta na niższe stanowisko w razie wymierzenia mu kary dyscyplinarnej wyznaczenia na takie stanowisko. W ust. 2 natomiast wyszczególnione są cztery inne sytuacje, w jakich można zastosować takie przeniesienie. Są to dokonane w odpowiednim trybie przez stosowne organy kolejno: orzeczenie trwałej niezdolności do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku /gdy nie można mianować policjanta na stanowisko równorzędne/, stwierdzona nieprzydatność na zajmowanym stanowisku, stwierdzone niewywiązywanie się z obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku, likwidacja zajmowanego stanowiska bez możliwości mianowania policjanta na stanowisko równorzędne. Ustęp 3 z kolei przewiduje możliwość przeniesienia policjanta na niższe stanowisko również na jego prośbę. (...)

Zawarta w art. 3 ust. 2 i 4 regulacja charakteryzuje się tym, że bez inicjatywy policjanta właściwy jego przełożony decyduje o przeniesieniu go na niższe stanowisko służbowe, a brak zgody policjanta na takie przeniesienie może spowodować zwolnienie go ze służby.

Zupełnie innej sytuacji poświęcony jest art. 3 ust. 3, kiedy inicjatywa przeniesienia na niższe stanowisko wychodzi od policjanta, a właściwy przełożony uwzględnia tylko jego prośbę przy wydawaniu decyzji.

Biorąc pod uwagę odmienną naturę prawna powyższej regulacji, należy stwierdzić, że decyzja o przeniesieniu policjanta na niższe stanowisko służbowe, wydana za jego zgodą w innych przypadkach niż określone w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U. nr 30 poz. 179 ze zm./, narusza ten przepis i podlega uchyleniu.

W rozpoznawanej sprawie wskutek dokonania wyżej omówionych zmian organizacyjnych nie nastąpiła likwidacja zajmowanego przez skarżącego stanowiska naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w (...). Nie można więc było podjąć decyzji o przeniesieniu skarżącego na niższe stanowisko, powołując się w decyzji na art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Nie ma w niej bowiem rozwiązań zbliżonych np. do art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych /Dz.U. nr 31 poz. 214 ze zm./, wedle którego rozwiązanie stosunku pracy z mianowanym urzędnikiem państwowym w drodze wypowiedzenia jest możliwe w razie likwidacji urzędu lub jego reorganizacji połączonej ze zmniejszeniem stanu zatrudnienia.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 Kpa orzekł jak w sentencji.