Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 560/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2015-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 210 § 4 , art. 239b §1,2
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Maria Grabowska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2015 r. sprawy ze skargi O. P. S.A. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej: Kolegium) postanowieniem z dnia [...]. znak: [...] utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy R. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie określenia O.Polska S.A w W. (dalej: spółka) wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie 17.855 zł.

W motywach rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że postanowieniem z dnia

2 grudnia 2014 r. organ podatkowy pierwszej instancji orzekł w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej z dnia 18 listopada

2014 r. określającej spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 rok w kwocie 17.855 zł. Rozstrzygniecie to zostało doręczono za pośrednictwem Poczty Polskiej pełnomocnikowi spółki, co jest równoważnym - obok środków komunikacji elektronicznej - sposobem zakomunikowania stronie o wydaniu przez organ decyzji. Strona miała możliwość zapoznania się z treścią postanowienia oraz możliwość jego zakwestionowania, o czym świadczy fakt złożenia zażalenia.

Następnie organ wyjaśnił, że formą zawiadomienia o zamiarze wydania rozstrzygnięcia w sprawie podatkowej jest, zgodnie z art. 165 § 2 i 4 ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t.j. Dz.U z 2015, poz. 613 ze zm. ), dalej – "Ordynacja podatkowa", doręczenie podatnikowi postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego. Wskazanych wyżej przepisów, z mocy § 5 pkt 3 wymienionego artykułu, nie stosuje się w sprawie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Podobnie, z mocy art. 200 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, nie stosuje się w takiej sprawie przepisu art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Organ powołał się na wyrażoną w art. 121 Ordynacji podatkowej zasadę zobowiązującą organy do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie, czyli również w sposób respektujący normy prawne. Wykonanie przez organ podatkowy czynności wskazanych w art. 165 § 2 i § 4 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z zamiarem wydania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności stanowiłoby przekroczenie uprawnień i działanie bez podstawy prawnej.

Kolegium podniosło, że podstawą nadania rygoru natychmiastowej wykonalności były przepisy art. 239 b § 1 pkt 4 i § 2 Ordynacji podatkowej. Stanowią one, że rygor ten może być nadany decyzji nieostatecznej gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące, a organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. W ocenie Kolegium, uprawdopodobnienie oznacza, że obowiązkiem organu podatkowego nie jest dowodowe wykazanie, że podatnik nie zapłaci podatku wynikającego z nieostatecznej decyzji, ale wskazanie na okoliczności, fakty już istniejące, na podstawie których można obiektywnie i racjonalnie wnioskować, że podatek ten nie zostanie zapłacony.

W ocenie Kolegium, słuszne jest stanowisko organu pierwszej instancji wyrażające się w stwierdzeniu, że w niniejszej sprawie zaistniały ustawowe przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W ocenie organu odwoławczego należało mieć na uwadze, że do upływu terminu przedawnienia pozostawał krótki okres czasu, tj. mniej niż 3 miesiące. Ponadto Kolegium wskazało, że prawidłowo organ pierwszej instancji wysnuł wnioski uprawdopodobniające, że spółka nie wykona zobowiązania przed upływem terminu przedawnienia, bowiem stale kwestionuje prawidłowość wymiaru podatku za kolejne lata, również przed innymi organami i sądami w całej Polsce w analogicznych sprawach. Dodatkowym argumentem jest fakt złożenia odwołania od decyzji, której został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Z uwagi na powyższe prawdopodobne jest, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Na przedmiotowe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. złożyła spółka zarzucając mu naruszenie art. 210 § 4

w związku z art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej poprzez brak uprawdopodobnienia, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji Wójta Gminy R. nie zostanie przez skarżącą wykonane przed terminem przedawnienia. W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego.

Zdaniem spółki, w uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy nie przywołał w istocie żadnej okoliczności, która wskazywałaby na wysokie prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania. Uprawdopodobnienie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, jest drugą niezależną przesłanką, którą organy powinny wykazać w uzasadnieniu postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. Za uprawdopodobnienie, w ocenie spółki, nie można również uznać tego, że skarżąca nie wykonała uprzednio doręczonej decyzji organu pierwszej instancji i tego, że złożyła odwołanie, zajmując w nim odmienne stanowisko. Wskazanie na okoliczność wniesienia przez skarżącą odwołania od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2009 r., nie może stanowić uprawdopodobnienia przez organ niewykonania zobowiązania wynikającego z decyzji. Tym bardziej, że skarżąca w znacznej mierze dokonała wpłat. Spółka podkreśliła, że prawo do odwołania jest jednym z wielu uprawnień podatnika, które nie może być kwestionowane przez organ. Nawet jeśli strona wniesie odwołanie wyrażające odmienne stanowisko od prezentowanego przez organ w decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, to fakt ten nie stoi na przeszkodzie dobrowolnego wykonania zaskarżonej decyzji i uiszczenia podatku wynikającego z tej decyzji. Tym samym nie można wywodzić uchylenia się od obowiązku zapłaty z zachowania, które dopuszczają przepisy prawa. Ponadto skarżąca podniosła, że w żadnym stopniu okoliczności związane z procesem wymiaru nie wpływają na ryzyko niewykonania tej decyzji, gdyż są to odrębne aspekty poboru podatku.

W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonym postanowieniu, wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.– Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych z przepisami prawa materialnego i procesowego. Przy czym Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, jak też powołaną podstawą prawną, jest natomiast związany granicami sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a."

Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

W niniejszej sprawie jest sporne czy organ podatkowy uprawdopodobnił, że zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2009 r. wynikające z nieostatecznej decyzji Wójta Gminy R. z dnia 18 listopada 2014 r. nie zostanie wykonane,

a więc czy zaistniała przesłanka wymieniona w art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej pozwalająca na nadanie tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Zgodnie z art. 239b § 1 Ordynacji podatkowej, decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy: 1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne

w zakresie innych należności pieniężnych lub 2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub 3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub 4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Z kolei w myśl art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej, przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Tak więc warunkiem koniecznym jest uprawdopodobnienie przez organ podatkowy, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Przez przesłankę, że "zobowiązanie nie zostanie wykonane", rozumie się w orzecznictwie sądowym, jako uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zachowanie szczegółowych przepisów o postępowaniu dowodowym nie jest konieczne; co za tym idzie rygory uznania twierdzeń są złagodzone

i odformalizowane. Dla wykazania spełnienia warunku określonego w art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej wystarczy zatem uprawdopodobnienie, które jest środkiem zastępczym dowodu i nie daje pewności lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) istnienia jakiegoś faktu. Organ winien jedynie wskazać stosowną argumentacją istnienie uzasadnionej obawy, przypuszczenia, że zobowiązanie nie zostanie wykonane (por. np. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 26 stycznia 2010 r., I SA/Go 620/09, LEX nr 607669, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 16 czerwca 2010 r., sygn. akt I Sa/Sz, LEX nr 586005).

W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie, organy podatkowe obu instancji

w uzasadnieniach swoich postanowień w sposób jasny i wyczerpujący przedstawiły przesłankę jaką się kierowały przy ich wydawaniu wskazując na krótszy niż trzy miesiące termin przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wbrew twierdzeniom skarżącej, organy podatkowe uprawdopodobniły, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. Nie bez znaczenia pozostają okoliczności niniejszej sprawy, że zaległość w podatku od nieruchomości powstała kilka lat temu, a mimo to przez tak długi okres czasu nie złożono prawidłowych korekt deklaracji i nie uiszczono podatku w pełnej wysokości. Nadto spółka wniosła od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe odwołanie, co ewidentnie świadczy o tym, że nie miała zamiaru dobrowolnie zapłacić zobowiązania wynikającego z tej decyzji. Nie podważając przysługującego stronie prawa do wniesienia odwołania, nie można pominąć faktu, że z tą decyzją się nie zgadza i ją kwestionuje, a to pozwala na wysnucie logicznego

i jednoznacznego wniosku, iż zobowiązanie z decyzji nie zostanie wykonane. Fakt wniesienia odwołania oraz inne okoliczności występujące w sprawie, rozpatrywane w powiązaniu ze sobą, mogą zostać uznane za spełnienie przesłanki z art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia

21 października 2011 r., sygn. akt I FSK 1650/10 oraz wyrok z dnia 10 kwietnia

2013 r., sygn. akt I GSK 1038/11). Zaznaczyć należy, że organ podatkowy nie kwestionował i nie ograniczał prawa strony do wniesienia odwołania od decyzji i tym samym domagania się rozpoznania sprawy przez organ drugiej instancji. Organ podatkowy powołał tę okoliczność, aby uprawdopodobnić, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane.

Zdaniem Sądu, organy podatkowe uprawdopodobniły, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji nieostatecznej Wójta Gminy R. nie zostanie przez skarżącą wykonane przed terminem przedawnienia.

W związku z powyższym brak jest podstaw do skutecznego formułowania zarzutu naruszenia art. 210 § 4 w związku z art. 239b § 2Ordynacji podatkowej.

Dlatego Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.