Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1630/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1 pkt 6, art. 18 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Przemysław Szustakiewicz, , Protokolant Joanna Ukalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi Z. N. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę


UZASADNIENIE

Z. N. wniósł skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 15 stycznia 2009 r. Komendant Wojewódzki Policji w S. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia Z. N. pozwolenia na broń palną myśliwską w związku z uzyskaną informacją o prowadzonym przeciwko stronie postępowaniu przygotowawczym przez Komendę Powiatową Policji w P. o popełnienie czynu z art. 278 § 1 k.k.

W toku postępowania organ uzyskał opinię o stronie w miejscu jej zamieszkania z Komendy Powiatowej Policji w M., opinię z Koła Łowieckiego [...] w M., informację z Krajowego Rejestru Karnego oraz przeprowadził kontrolę warunków przechowywania broni.

Prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. Zamiejscowy VII Wydział Grodzki w P. z dnia [...] marca 2009 r., sygn. akt [...] Z. N. został uznanym winnym popełnienia czynu z art. 278 § 1 k.k. za co wymierzono mu karę sześciu miesięcy pozbawienia wolności, warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres 2 lat próby oraz karę grzywny w wysokości 1000 zł.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) Komendant Wojewódzki Policji w S. cofnął Z. N. pozwolenie na broń palną myśliwską.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji, powołując się na przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji podniósł, iż fakt skazania strony prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. za popełnienie czynu z art. 278 § 1 k.k. wymierzonego przeciwko mieniu w pełni pozwala na zakwalifikowanie jej do kategorii osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ustawodawca istnienie obawy sprzecznego z prawem użycia broni związał bowiem wprost z popełnieniem przez jej posiadacza m.in. czynu przestępczego wymierzonego przeciwko mieniu. Fakt skazania prawomocnym orzeczeniem sądu za czyn przeciwko mieniu stanowi zatem przesłankę, która z uwagi na obligatoryjny, a nie fakultatywny charakter, zobowiązuje właściwy organ do bezwzględnego cofnięcia pozwolenia na broń.

Organ powołał się dodatkowo na fakt, że w przeszłości Z. N. był karany za czyn z art. 177 § 1 k.k. podkreślając, iż świadczy to o tym, że popełniony czyn z art. 278 § 1 k.k. nie jest przypadkiem incydentalnym.

Od decyzji tej Z. N. w ustawowym terminie wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji, zarzucając organowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że jednorazowy fakt popełnienia przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. uzasadnia obawę użycia przez niego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Skarżący podkreślił, że posiada broń nieprzerwanie od 28 lat. W miejscu zamieszkania oraz w kole łowieckim ma bardzo pozytywną opinię. Zarzucił, że organ I instancji nie uwzględnił tych okoliczności w toku postępowania, a także nie wskazał konkretnej przyczyny istnienia uzasadnionej obawy niezgodnego z prawem użycia przez niego broni. Według skarżącego skazanie za określone przestępstwo nie świadczy jeszcze wprost, że dana osoba nie będzie przestrzegać przepisów ustawy o broni i amunicji, a każda sprawa powinna być rozpatrywana indywidualnie z uwzględnieniem wszelkich okoliczności dotyczących danej osoby.

Skarżący wniósł w związku z tym o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Komendant Główny Policji rozpoznając odwołanie decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nakazuje organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy daną osobę można uznać za należącą do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6, tj. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie natomiast potwierdza, że Z. N. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. Zamiejscowy VII Wydział Grodzki w P. z dnia [...] marca 2009 r., sygn. akt [...] został skazany za przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. przeciwko mieniu. W niniejszej sprawie dyspozycja art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji została zatem spełniona, gdyż organ I instancji zebrał materiał dowodowy świadczący o istnieniu okoliczności, z którymi sam ustawodawca związał obawę użycia broni w sposób sprzeczny z celami bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zatem, wbrew temu co podnosi strona w odwołaniu, do cofnięcia pozwolenia na broń wystarczające jest tylko ustalenie, że osoba posiadająca pozwolenie na broń została skazana za czyn przeciwko m.in. mieniu, albo toczy się przeciwko niej postępowanie karne o taki czyn.

W związku z powyższym, nawet korzystnie świadczące o posiadaczu pozwolenia na broń dowody, jak długoletnie posiadanie broni i prawidłowe jej przechowywanie oraz brak zastrzeżeń w miejscu zamieszkania, czy wśród kolegów myśliwych nie dają podstaw do zachowania stronie pozwolenia na broń. Poprzez bowiem obligatoryjny charakter art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji ustawodawca przyznał bezwzględnie pierwszeństwo interesowi społecznemu przed słusznym interesem obywatela w posiadaniu prawa do broni. Strona została skazana za czyn przeciwko mieniu, a czyn ten budzi – z woli ustawodawcy – uzasadnioną obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

W ocenie organu odwoławczego, w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych za nietrafne uznać należy także zarzuty odwołania o zaniechaniu przez organ I instancji pełnego i wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego. Zebrany materiał dowodowy jest bowiem wystarczający do subsumcji ustalonego stanu faktycznego do normy prawa materialnego, a organ I instancji dokonał jego kompleksowej oceny w myśl art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Komendant Główny Policji podkreślił jednocześnie, iż prawo do posiadania broni nie należy do praw i wolności chronionych konstytucyjnie, a dostęp do niego z woli ustawodawcy podlega administracyjnej reglamentacji. Dla jego zachowania posiadacz musi więc spełniać rygorystyczne, ustawowo określone wymogi, a jednym z nich jest dawanie gwarancji bezpiecznego posiadania i używania broni. Fakt skazania strony za przestępstwo przeciwko mieniu i zaliczenie jej do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, gwarancję tę niweczy.

Odnosząc się natomiast do wniosku strony o umorzenie postępowania administracyjnego Komendant Główny Policji stwierdził, iż brak jest podstaw do takiego rozstrzygnięcia sprawy, gdyż nie zostały spełnione przesłanki z art. 105 § 1 lub § 2 k.p.a.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. N. zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że jednorazowy fakt popełnienia przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. uzasadnia obawę użycia przez niego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a także naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a., poprzez jednostronną i dowolną ocenę materiału dowodowego.

Wniósł w związku z tym o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w S..

W uzasadnieniu skargi podniósł, iż organy Policji nie mogą stosować automatycznego założenia, że każda osoba skazana za przestępstwo powinna mieć cofnięte pozwolenia na broń. Z ustawy o broni i amunicji wynika bowiem, że najistotniejszą kwestią przy rozpoznawaniu sprawy w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń jest stwarzanie przez uprawnionego zagrożenia dla porządku publicznego w związku z posiadaną bronią. Skazanie za określone przestępstwo nie świadczy natomiast wprost, że dana osoba nie będzie przestrzegać przepisów ustawy o broni i amunicji. Każda sprawa powinna więc być rozpatrzona indywidualnie z uwzględnieniem wszelkich okoliczności dotyczących określonej osoby oraz okoliczności, w jakich doszło do popełnienia czynu zabronionego, a nadto jego charakteru i wagi tego przestępstwa. Skarżący podkreślił, że posiada nieprzerwanie pozwolenie na broń od 28 lat i w sposób zgodny z przepisami jej używa oraz ją przechowuje. W miejscu zamieszkania oraz w kole łowieckim posiada pozytywną opinię. W ocenie skarżącego, w przeciwieństwie do stanowiska organu odwoławczego, okoliczności te mają znaczenie dla oceny, czy jest osobą zasługującą w dalszym ciągu na zaufanie. W związku natomiast z tym, że w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby obawę, że będzie on posługiwał się posiadaną bronią w sposób sprzeczny z prawem, brak jest podstaw do zastosowania dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ ponownie podkreślił, że uregulowanie zawarte w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji ma charakter jednoznaczny. Zatem co do osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu organ nie musi przeprowadzać oceny, czy istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia przez nie broni, gdyż oceny takiej dokonał już ustawodawca w ustawie. Organ za niezasadne uznał także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego podkreślając, iż w toku postępowania organy Policji w sposób wyczerpujący zebrały materiał dowodowy oraz dokonały wnikliwej oceny wszystkich zgromadzonych dowodów, w granicach swobodnej oceny dowodów, co znalazło odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji, zgodnie z dyspozycją art. 107 § 3 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga Z. N. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2009 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nie naruszają prawa.

Materialną podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowią przepisy wskazane w zaskarżonej decyzji, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy pozwolenie na broń cofa się jeśli osoba, której pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Z kolei art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że zastosowanie przez organy Policji powołanego przepisu i cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy strona należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Są to osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności zaś skazane prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z literalnego brzmienia cytowanego przepisu wynika, że osoba, która została skazana prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw z mocy prawa jest uznawana za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mówiąc innymi słowy, sam fakt popełnienia lub podejrzenie popełnienia powyższego przestępstwa uzasadnia cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni (por. wyrok NSA z dnia 4 września 2008 r., II OSK 994/07, a także wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2007 r., II OSK 1166/06; wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2008 r., II OSK 357/07; wyrok z dnia 13 maja 2008 r., II OSK 514/07; wyrok z dnia 30 grudnia 2008 r., II OSK 1708/07; z dnia 7 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OSK 917/07; z dnia 15 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 847/07; z dnia 25 czerwca 2008, sygn. akt II OSK 698/07).

Prawidłowość powyższej wykładni przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji została potwierdzona w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, gdzie NSA podkreślił, "(...) iż użycie słów "w szczególności", poprzedzające wymienienie osób, które zostały skazane za popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Organ nie musi więc wobec tych osób przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w sposób wiążący. Pozwolenia na broń nie wydaje się zatem osobom wymienionym po słowach "w szczególności", ale także innym osobom, które nie były wprawdzie skazane za wymienione przestępstwa, co do których jednak z innych powodów, organ ustali okoliczności wskazujące na istnienie uzasadnionej obawy, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Co do tych innych osób organ musi szczegółowo analizować i uzasadnić istnienie takiej obawy. Odmienne rozumienie przepisu prowadziłoby do wniosku, że cała jego część zaczynająca się od słów "w szczególności" jest zupełnie niepotrzebna, skoro organ musiałby i tak zawsze w każdym przypadku oceniać, czy istnieje uzasadniona obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Skoro organ prawidłowo ustalił, że określona osoba w dacie wydania decyzji była osobą skazaną za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, to fakt ten przesądza, iż należy ona do kręgu osób, które zdaniem ustawodawcy stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa i nie mogą tą bronią dysponować. Z kolei oznacza to, że w razie zaistnienia takiej okoliczności organ Policji jest nią związany, jako przesłanką dla odmowy udzielenia pozwolenia na broń, i zarazem dla wydania decyzji w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni".

Organy Policji w toku prowadzonego postępowania administracyjnego o cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń uzyskały odpis prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w S. Zamiejscowy VII Wydział Grodzki w P. z dnia [...] marca 2009 r., sygn. akt [...] uznającego Z. N. winnym popełnienia czynu z art. 278 § 1 k.k. za co wymierzono mu karę sześciu miesięcy pozbawienia wolności, warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres 2 lat próby oraz karę grzywny w wysokości 1000 zł.

Skoro zatem organy Policji w toku postępowania administracyjnego ustaliły w sposób niebudzący wątpliwości, że Z. N. został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu za popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu, tj. czynu z art. 278 § 1 k.k., to fakt ten był wystarczający do stwierdzenia, że należy on do kręgu osób, które stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa i nie mogą tą bronią dysponować. Organy Policji były w tej sytuacji zobowiązane do wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni.

W tej sytuacji, podzielając ustalony w sprawie stan faktyczny stwierdzić należy, że chybione są argumenty skargi, iż organy Policji dopuściły się naruszenia przepisów w stopniu uzasadniającym konieczność uchylenia zaskarżonych decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podziela argumenty Komendanta Głównego Policji, iż z cytowanych wyżej przepisów ustawy o broni i amunicji wynika, że organy Policji były zobligowane cofnąć wydane pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej skarżącemu jako osobie, która została skazana prawomocnym wyrokiem Sądu za popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. Cofnięcie to następuje bez względu na inne okoliczności świadczące o pozytywnej opinii o skarżącym w miejscu zamieszkania oraz w środowisku łowieckim, a także o prawidłowym przechowywaniu przez niego broni.

Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi dotyczących uchybienia przepisom postępowania należy podkreślić, że takie uchybienia mogą prowadzić do uchylenia decyzji tylko wówczas, gdy są na tyle poważne, że ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Sądu w zaskarżonych decyzjach nie można dopatrzyć się naruszenia przepisów prawa procesowego, w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Decyzje te nie noszą cech dowolności, organy Policji dokonały oceny zebranego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego oraz wskazały na przesłanki, którymi kierowały się cofając skarżącemu pozwolenie na broń.

Z tej przyczyny należy stwierdzić, iż w obu zaskarżonych decyzjach brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, które uniemożliwiłyby Sądowi dokonanie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.