Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 179/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6109 Inne o symbolu podstawowym 610
658
Hasła tematyczne: Umorzenie postępowania
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania do wydania aktu lub dokonania czynności
stwierdzono że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
w pozostałym zakresie skarge oddalono
Powołane przepisy: article: art 161 par 1 pkt 3 , art 149 par 1 , par 1a , par 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Sygn. [...] II SAB/Kr 179/17 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWA Mariusz Kotulski (spr.) SWSA Mirosław Bator SWSA Magda Froncisz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. T. i T. T. na bezczynność Wojewody w K. w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody [...] do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności; II. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. w pozostałym zakresie skargę oddala; IV. zasądza od Wojewody [...] w K. na rzecz skarżących B. T. i T. T. solidarnie kwotę [...]zł (pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

B. T. i T. T., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika pismem z dnia 12 maja 2017 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność bądź przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w sprawie o wydanie decyzji w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez Gminę K. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości położonej w K., oznaczonej jako działka ewid. nr [...], o pow. 0,0037 ha, obr. [...].

Strona skarżąca wniosła o:

- zobowiązanie organu do wydania przedmiotowego aktu prawnego;

- stwierdzenie, że Wojewoda dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w ww. sprawie, a jeśli tak czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

- przyznanie od Wojewody na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej w wysokości dwukrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego podstawie odrębnych przepisów;

- wymierzenie Wojewodzie grzywny;

- zasądzenie na rzecz skarżących od Wojewody zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi streszczono przebieg postępowania w sprawie, w szczególności podkreślając okresy przerw między poszczególnymi, podejmowanymi przez organ czynnościami.

Wskazano, że pierwsza zwłoka organu w podjęciu jakiejkolwiek czynności zmierzającej do wyjaśnienia sprawy (a nie tylko stanowiącej nieistotne dla wyjaśnienia czynności wewnętrzne organu, bądź podejmowane dla zadośćuczynienia przepisom k.p.a. dot. terminów załatwiania spraw, zresztą nieskutecznie) wyniosła ok. 13 miesięcy (12.04.2013 - 15.05.2014r.).

Kolejna, niczym nieuzasadniona przerwa wyniosła już ok. 2 lata, tj. od 18.06.2014. (uzyskanie wypisu z rejestru gruntów dla działki nr [...]) do uzyskania od geodety dokumentacji w postaci operatu technicznego działki.

Trzecia przerwa wyniosła ok. pół roku, tj. od uzyskania od geodety dokumentacji w postaci operatu technicznego działki do dnia 26.04.2017r. - ponownego zwrócenia się do Urzędu K. i ZIKiT z prośbą o uzupełnienie dokumentów potwierdzających władanie nieruchomością w dacie 31.12.1998r., przy czym ta ostatnia czynność nie wnosiła zupełnie niczego do sprawy, stanowiła bowiem powtórzenie pisma z 15.05.2014r.

Skarżący zwrócili uwagę, że również Minister Infrastruktury i Budownictwa rozpatrując zażalenie skarżących z 15.05.2014r. na niezałatwienie sprawy w terminie rozpoznał ten środek z przewlekłością.

W dniu 2.02.2016 - po blisko 2 latach od zażalenia - Minister zwrócił się do Wojewody o wskazanie, na jakim etapie znajduje się sprawa będąca przedmiotem zażalenia. Dopiero w dniu 23.02.2017r. - po blisko 3 latach od zażalenia - Minister wydał postanowienie rozpoznaniu zażalenia, wyznaczył Wojewodzie dodatkowy termin załatwienia sprawy (niedotrzymany przez Wojewodę) wynoszący 2 miesiące od doręczenia postanowienia 27.02.2017r.) i stwierdził brak rażącego charakteru naruszenia prawa.

Pomimo wyznaczonego przez Ministra postanowieniem z dnia 23 lutego 2017r. 2 miesięcznego terminu załatwienia sprawy - do 27.04.2017r. Wojewoda nie zakończył sprawy.

Zdaniem skarżących, postępowanie prowadzone jest z naruszeniem zasad określonych w przepisach k.p.a., a zaistniała bezczynność ma charakter rażący. Jednostkowe działania organu mają charakter pozorny, zmierzający do obejścia prawa stąd skarga oraz wnioski w niej zawarte są więc uzasadnione.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Organ przedstawił przebieg postępowania wskazując, że w związku z wytycznymi zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2012r. sygn. akt I SA/Wa 862/12, organ odwoławczy zlecił jednostce wykonawstwa geodezyjnego przeprowadzenie stosownych prac geodezyjnych w celu ustalenia przebiegu pasa drogowego drogi gminnej ulicy [...] w K. według stanu na 31 grudnia 1998 r. w związku z art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

Zaznaczono, że dopiero po otrzymaniu materiałów geodezyjno-prawnych organ orzekający może dokonać analizy zebranej w przedmiotowej sprawie dokumentacji i zawiadomić strony o zgromadzeniu kompletnego materiału dowodowego przed wydaniem ostatecznego rozstrzygnięcia w niniejszym postępowaniu.

Nadto, zgodnie z zaleceniami sądu wystąpiono do Wydziału Geodezji Urzędu Miasta K. oraz Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K., działających w imieniu Prezydenta Miasta K., ustawowego zarządcy dróg publicznych na terenie miasta K. o uzupełnianie dokumentów w celu udowodnienia istnienia władztwa publicznoprawnego nad tą nieruchomością. W trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego pismem z dnia 15 maja 2014 r. B. T. i T. T. złożyli zażalenie do Ministra Infrastruktury i Rozwoju na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę przedmiotowego postępowania administracyjnego. Po rozpoznaniu zażalenia Minister Infrastruktury i Budownictwa postanowieniem z 23 lutego 2017 r. znak [...] [...]), [...] [...] stwierdził, iż powyższa bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa i wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy wynoszący 2 miesiące od dnia doręczania niniejszego postanowienia.

W związku z brakiem dokumentacji geodezyjne - prawnej mającej potwierdzić przebieg pasa drogowego, organ odwoławczy działając zgodnie z art. 36 § 2 k.p.a. termin załatwienia sprawy kilkakrotnie przedłużał a ostatecznie wyznaczył termin do 30 czerwca 2017 r.

W dniu 1 września 2017 r. do Sądu wpłynęła decyzja z dnia 1 sierpnia 2017 r. nr [...], w której Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia z dniem 1 stycznia 1999r., z mocy prawa przez Gminę K. wnioskowanej części nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie jednak z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji oraz na przewlekłe prowadzenie postępowania przez te organy w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4. Na podstawie tego przepisu skarga do sądu przysługuje w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1-3) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Skarżący w swojej skardze wskazywali, że jej przedmiotem jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w załatwieniu sprawy w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez Gminę K. z mocy prawa własności nieruchomości położonej w K., oznaczonej jako dz. nr [...] obr. [...]. Skargę zakwalifikowano jako skargę na bezczynność Wojewody w przedmiotowej sprawie.

Należy również wskazać, że w niniejszej sprawie została spełniona formalna przesłanka dopuszczalności skargi na bezczynność organu, jaką jest wyczerpanie środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi, jeżeli służyły one stronie przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 37 § 1 z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.; zwanej dalej "k.p.a."), w brzmieniu obowiązującymi przed dniem 1 czerwca 2017 r., tj. sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Dopiero zatem po wyczerpaniu tego trybu strona może wnieść do sądu administracyjnego skargę na bezczynność organu lub na przewlekłe prowadzenie postępowania. Przy czym skarga taka jest dopuszczalna niezależnie od pozytywnego czy negatywnego stanowiska zajętego przez organ wyższego stopnia.

W przedmiotowej sprawie skarżący pismem z dnia 15 maja 2014 r., wnieśli do Ministra Infrastruktury i Budownictwa zażalenie na bezczynność Wojewody w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności ww. nieruchomości przez Gminę. Postanowieniem z dnia 23 lutego 2017r. Minister na podstawie art. 37 § 2 w związku z art. 123 k.p.a. uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Wojewodzie dodatkowy 2 - miesięczny termin załatwienia sprawy (liczony od daty 27 lutego 2017r.).

Wojewoda w dniu 1 sierpnia 2017 r. wydał decyzję nr [...], w której odmówił stwierdzenia nabycia 1 stycznia 1999r., z mocy prawa przez Gminę K. wnioskowanej części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...].

W dalszej kolejności podkreślić należy, że sąd dokonując badania zasadności skargi na bezczynność lub przewlekłość, czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Przy czym, sąd rozpoznając skargę na bezczynność lub przewlekłość organu administracji, ocenia jedynie, czy organ ten pozostaje w bezczynności lub przewlekłości. Jeżeli sąd uzna, że tak jest w istocie, zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Podjęcie zaś przez organ czynności powoduje, że ustaje stan ewentualnej bezczynności lub przewlekłości organu, w przypadku zaś, gdy organ, na którego bezczynność lub przewlekłość została wniesiona skarga, wyda akt, sąd winien umorzyć postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., a to z uwagi na brak możliwości zobowiązania organu do działań wskazanych w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Wojewoda wydał w dniu 1 sierpnia 2017 r. decyzję, w której odmówił stwierdzenia nabycia 1 stycznia 1999r., z mocy prawa przez Gminę K. wnioskowanej części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. Z tych też względów na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należało w niniejszej sprawie umorzyć postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu. Stąd orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji.

Wydanie przez organ administracji decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność nie powoduje jednak, w świetle treści art. 149 § 1 i art. 149 § 1a P.p.s.a., że postępowanie staje się bezprzedmiotowe także w zakresie dotyczącym stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, oraz stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1360/12. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Brzmienie art. 149 § 1 i art. 149 § 1a P.p.s.a. powoduje, że nawet, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organ administracji wydał rozstrzygnięcie, to sąd administracyjny, na podstawie akt sprawy, musi dokonać oceny, czy organ ten, załatwiając sprawę, podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, dopełniając obowiązków płynących z art. 12, a także z art. 35 i 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, dalej powoływanej również jako K.p.a. Obowiązkiem Sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem w celu załatwienia sprawy w terminie.

Wyrażona w art. 12 K.p.a. zasada szybkości i prostoty postępowania nakazuje organom administracji publicznej działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Ogólny obowiązek szybkiego działania został skonkretyzowany w art. 35 K.p.a. Zgodnie z art. 35 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Stosownie do treści art. 35 § 2 K.p.a. niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Wedle natomiast art. 35 § 3 K.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3, co znajduje potwierdzenie w treści art. 35 § 4 K.p.a. W myśl art. 35 § 5 K.p.a. do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.

Zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Stosownie do treści art. 36 § 2 K.p.a. ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu.

Oceniając powyższy aspekt sprawy Sąd uznał, iż bezczynność organu miała bez wątpienia miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt II wyroku).

Analiza zgromadzonego materiału dowodowego wskazuje, iż Wojewoda przy rozpoznaniu przedmiotowej sprawy przekroczył terminy załatwienia sprawy określone w k.p.a.

Akta przedmiotowej sprawy, po prawomocnym wyroku WSA w Warszawie z dnia 8.11.2012r., sygn. akt I SA/Wa 862/12 uchylającym wydane w sprawie rozstrzygnięcia, znalazły się w dyspozycji Wojewody od dnia 12 kwietnia 2013r. Przez ponad rok organ administracyjny nie zrobił w sprawie nic, dopiero bowiem z datą 26 maja 2014r. wystosował pismo do wydziału geodezji o przesłanie wypisu i wyrysu z ewidencji gruntów oraz przedstawienie na mapie przebiegu pasa drogowego drogi publicznej - ul. [...]. Pismem z dnia 27 maja 2014r. poinformowano strony o podjętych czynnościach w sprawie (uzupełnienie dokumentacji geodezyjno – prawnej) oraz wyznaczono prawdopodobny termin zakończenia sprawy na dzień 30 lipca 2014r. W dniu 2 czerwca 2014r. przerejestrowano sprawę pod nową sygnaturę oraz przesłano Ministrowi Infrastruktury i Rozwoju akta sprawy z zażaleniem na niezaławienie sprawy w terminie przez Wojewodę.

Wojewoda pismem z dnia 10 lutego 2016r. po raz kolejny poinformował strony o niezałatwieniu sprawy w terminie i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień 31 maja 2016r. Wojewoda pismem z dnia 2 marca 2016. zwrócił się do Ministra Infrastruktury i Budownictwa o wypożyczenie akt przedmiotowej sprawy, które zostały przesłane do Ministerstwa wraz z pismem z 2 czerwca 2014r. Wojewoda dysponował aktami w okresie od 17 marca 2016r.- 24 marca 2016r. (data wysłania z powrotem do Ministerstwa).

Pismem z dnia 15 czerwca 2016r. Wojewoda poinformował strony, że oczekuje na niezbędną dla zakończenia sprawy dokumentację geodezyjno-prawną i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień 30 listopada 2016. Następnie kolejnym pismem z dnia 30 listopada 2016r. Wojewoda poinformował strony, że w dalszym ciągu oczekuje na niezbędną dla zakończenia sprawy dokumentację geodezyjno-prawną i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień 31 marca 2017r.

W międzyczasie Minister Infrastruktury i Budownictwa w dniu 23 lutego 2017r. wydał postanowienie, w którym wyznaczył Wojewodzie dodatkowy termin załatwienia sprawy wynoszący 2 miesiące od dnia doręczenia postanowienia (tj. od dnia 27 lutego 2017r.). W sierpniu 2016 r. Wojewoda uzyskał od geodety mgr. inż. A.. G. operat techniczny z dokumentacji do celów prawnych dot. działek nr [...],[...], [...] i [...] obr[...]. W dniu 26 kwietnia 2017. Wojewoda ponownie zwrócił się do Urzędu Miasta K. i ZIKiT z prośbą o uzupełnienie dokumentów potwierdzających władanie nieruchomością w dacie 31.12.1998., w tym dowodu z zeznań właścicieli nieruchomości zajętej pod drogę oraz właścicieli nieruchomości dróg sąsiednich. Następną podjętą przez organ czynnością było zaś wystosowanie do stron zawiadomienia z dnia 13 czerwca 2017 r. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy stosownie do art. 10 § 1 k.p.a. Z nadesłanych akt nie wynika aby organ, poza reklamacją zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki (pismo z 18 lipca 2017r. k.171) podejmował jakiekolwiek inne działania w sprawie, do czasu wydania decyzji z dnia 1 sierpnia 2017r.

Powyższa analiza potwierdza fakt poważnych opóźnień w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy, wynikający miedzy innymi z wielomiesięcznych czy wieloletnich przerw występujących pomiędzy poszczególnymi podejmowanymi w sprawie czynnościami. Z racji tak poważnych opóźnień nie może zmniejszyć rażącego naruszenia, występowanie do innych organów o informacje czy fakt "przetrzymania akt" przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa (w związku z zażaleniem skarżących na niezaławienie sprawy w terminie). Powyższe, wynikające z akt sprawy znaczne opóźnienie w rozpoznaniu sprawy jest wysoce naganne i nie powinno się zdarzyć w organie administracji publicznej, nawet przy nadzwyczajnych i zaskakujących okolicznościach, jakie jednak w niniejszej sprawie nie wystąpiły.

Mając na uwadze powyższe, wobec znacznego przekroczenia terminów określonych w k.p.a. i Sąd uznał, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Jednakże w ustalonym stanie faktycznym i prawnym sprawy niniejszej Sąd nie stwierdził podstaw do zastosowania art. 149 § 2 p.p.s.a., a tym samym do wymierzenia organowi grzywny oraz przyznania od organu na rzecz skarżących sum pieniężnych w żądanej przez pełnomocnika stron kwocie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wypracowanym na tle przywołanej normy prawnej zgodnie podkreśla się, że wymierzenie grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, które powinny być stosowane w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (vide: wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2016 r. sygn. akt I OSK 642/15 - Lex nr 2205900). Zasądzenie sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, zatem możliwością, z której należy korzystać, jeżeli realia rozpoznawanej sprawy są niemożliwe do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw strony. Samo ujęcie wskazanego przepisu jednoznacznie potwierdza, że zasądzanie grzywny lub sumy pieniężnej nie jest bezpośrednią konsekwencją bezczynności, a to oznacza, że w każdym przypadku sąd musi rozważyć zasadność takich żądań w kontekście działań organu (vide: wyrok NSA z dnia 3 lutego 2017 r. sygn. akt II GSK 1695/16 - Lex nr 2237160).

Zgodnie z brzmieniem art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Treść przepisu wskazuje na to, że wybór środka (grzywna lub suma pieniężna) należy do sądu. Wybór sądu powinien być zasadniczo warunkowany celem skargi na bezczynność (przewlekłość), którym jest zwalczenie tych stanów mających miejsce w postępowaniu i doprowadzenie do jego zakończenia. Istotna jest również funkcja prewencyjna, mająca na celu zapobieganie, aby w przyszłości organ administracji nie dopuszczał do powstania stanu bezczynności (przewlekłości) w postępowaniu. Subsydiarny charakter środka w postaci sumy pieniężnej w stosunku do grzywny sprawia, że dopiero, gdy sąd uzna, że dla realizacji powyższego celu (tj. prewencyjno-represyjnego) nie wystarczy wymierzenie organowi grzywny, może przyznać skarżącemu sumę pieniężną w stosowanej wysokości. Zastosowania tego środka obok wymierzenia grzywny jest możliwe wówczas, gdy takie orzeczenie jest niezbędne do zdyscyplinowania organu, celem zwalczenia bezczynności (przewlekłości prowadzonego postępowania).

W tej sprawie Sąd, wobec wykonania obowiązku przez organ, jakkolwiek z uchybieniem terminu, odstąpił od zastosowania dodatkowych środków dyscyplinująco-represyjnych, mając na uwadze, że częściowo długotrwałość prowadzenia postępowania spowodowana była czynnikami obiektywnymi, a samo przyznanie sumy pieniężnej nie stanowi odszkodowania, ani go nie zastępuje. Skarżący także w żaden sposób nie uzasadnili w jaki sposób bezczynność lub przewlekłość prowadzonego postępowania spowodowała u nich krzywdę w sensie moralnym, stres, frustrację takim przebiegiem postępowania lub inne negatywne reperkusje. Pamiętać należy, że przyznanie odpowiedniej sumy pieniężnej stanowi swoistą rekompensatę dla strony skarżącej za doznane negatywne przeżycia psychiczne i moralne związane z przewlekłością postępowania administracyjnego. Brak uwiarygodnienia okoliczności wskazujących na potrzebę zadośćuczynienia skarżącej, uniemożliwia przyznanie wskazanej w skardze sumy pieniężnej. Dlatego tym zakresie Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzekł w punkcie trzecim wyroku.

O kosztach postępowania należnych skarżącym od organu orzeczono w punkcie czwartym wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 i § 2 p.p.s.a.