Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 593/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność uchwały w całości
Powołane przepisy: article: art. 147 par. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie sędzia WSA Wojciech Rowiński, sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Protokolant st. ref. Karolina Jóźwik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2020 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie regulaminu utrzymania porządku i czystości na terenie Gminy [...] 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości; 2. zasądza od Rady Miejskiej w [...] na rzecz skarżącego Wojewody [...] kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W piśmie z dnia [...] lutego 2020 r. Wojewoda [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] września 2019 r., nr [...] w sprawie uchwalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy [...] oraz z dnia [...] września 2019 r. Nr [...] w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbioru odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości zamieszkałych i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną opłatę.

Zaskarżonym uchwałom zarzucił istotne naruszenie odpowiednio przepisu art. 4 ust.2 pkt 1 lit a, b oraz d oraz art. 6r ust. 3 i 3a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2019 r. poz. 2010, ze zm.) poprzez niewłaściwe zastosowanie.

Podał, że organ nadzoru zobowiązany jest do badania zgodności uchwały ze stanem prawnym obowiązującym w dacie podjęcia przez radę gminy uchwały i w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, do podjęcia interwencji, stosownej do posiadanych kompetencji w tym zakresie.

W § 2 ust. 2 załącznika uchwały Nr [...] wprowadzono następujący przepis: "Właściciele nieruchomości są zobowiązani do selektywnego zbierania następujących frakcji odpadów komunalnych:

1) odpady segregowane - papier,

2) odpady segregowane - szkło,

3) odpady segregowane - metale i tworzywa sztuczne,

4) odpady segregowane biodegradowalne, zielone, bioodpady,

5) meble i inne odpady wielkogabarytowe,

6) zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny,

7) przeterminowane leki,

8) zużyte baterie i akumulatory,

9) zużyte opony,

10) odpady budowlane i rozbiórkowe stanowiące odpady komunalne,

11) inne odpady komunalne w szczególności: chemikalia i opakowania po nich, lampy fluorescencyjne, termometry rtęciowe itp.".

W uchwale Nr [...] zawarto w § 1 i 4 regulacje o następującym brzmieniu:

"§ 1. W zamian za opłatę uiszczoną przez właściciela nieruchomości zamieszkałej za odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych, odbierane są one w każdej ilości następujące frakcje:

1) odpady segregowane - papier,

2) odpady segregowane - szkło,

3) odpady segregowane - metale i tworzywa sztuczne,

4) odpady segregowane - biodegradowalne, zielone, bioodpady,

5) meble i inne odpady wielkogabarytowe, zużyte opony,

6) zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, baterie, akumulatory,

7) zmieszane odpady komunalne.".

" § 4. Gminny Punkt Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych w godzinach pracy odbiera dostarczone przez właścicieli nieruchomości zamieszkałych, zebrane w sposób selektywny, niżej wymienione frakcje odpadów komunalnych:

1) odpady segregowane - papier,

2) odpady segregowane - szkło,

3) odpady segregowane - metale i tworzywa sztuczne,

4) odpady biodegradowalne, zielone, bioodpady,

5) odpady wielkogabarytowe i meble,

6) zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny,

7) zmieszane odpady komunalne,

8) przeterminowane leki,

9) zużyte opony,

10) odpady budowlane i rozbiórkowe stanowiące odpady komunalne,

11) zużyte baterie i akumulatory,

12) inne odpady komunalne w szczególności: chemikalia i opakowania po nich, lampy fluorescencyjne, termometry rtęciowe itp.".

Zgodnie z art. 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, regulamin określa szczegółowe zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczące wymagań w zakresie:

- selektywnego zbierania i odbierania odpadów komunalnych obejmującego co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady,

- selektywnego zbierania odpadów komunalnych prowadzonego przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych w sposób umożliwiający łatwy dostęp dla wszystkich mieszkańców gminy, które zapewniają przyjmowanie co najmniej odpadów komunalnych: wymienionych w lit. a, odpadów niebezpiecznych, przeterminowanych leków i chemikaliów odpadów niekwalifikujących się do odpadów medycznych powstałych w gospodarstwie domowym w wyniku przyjmowania produktów leczniczych w formie iniekcji i prowadzenia monitoringu poziomu substancji we krwi, w szczególności igieł i strzykawek, zużytych baterii i akumulatorów, zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, mebli i innych odpadów wielkogabarytowych, zużytych opon, odpadów budowlanych i rozbiórkowych oraz odpadów tekstyliów i odzieży.

Jak wynika z treści ww. przepisu, kategorie odpadów komunalnych, które należy zebrać, odebrać i przyjąć obejmują ustawowe minimum, które zostało w nim określone. Ponadto art. 6r ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach stanowi, że rada gminy określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, szczegółowy sposób i zakres świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w szczególności częstotliwość odbierania odpadów komunalnych od właściciela nieruchomości i sposób świadczenia usług przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych.

Ustalony przez ustawodawcę katalog spraw, które zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach są objęte regulacją uchwały rady gminy, w przedmiocie ustalenia regulaminu czystości i porządku, musi być traktowany ściśle. Przepis ten zawiera obligatoryjne elementy regulaminu, co powoduje, że w uchwale tej muszą znaleźć się regulacje odnoszące się do wszystkich wymogów zawartych w ustawie, w każdym z aspektów przekazanych do uregulowania prawodawcy lokalnemu. Wszelkie odstępstwa od katalogu zawartego w ww. przepisie stanowią istotne naruszenie przepisów prawa - poprzez nieuregulowanie całości materii przekazanej do regulacji w normie kompetencyjnej, skutkujące wnioskiem o stwierdzenie nieważności aktu w całości.

Poza tym, zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o utrzymaniu i czystości i porządku w gminach, utrzymanie czystości i porządku w gminach należy do obowiązkowych zadań własnych gminy. Brak jest zatem możliwości zwolnienia się od realizacji zadania własnego przez gminę.

Wojewoda zarzucił, że w kwestionowanych uchwałach brak jest informacji o sposobie zbierania następujących frakcji odpadów: odpadów opakowaniowych wielomateriałowych odpadów niebezpiecznych, odpadów niekwalifikujących się do odpadów medycznych powstałych w gospodarstwie domowym w wyniku przyjmowania produktów leczniczych w formie iniekcji i prowadzenia monitoringu poziomu substancji we krwi, w szczególności igieł i strzykawek.

Niezależnie od niewypełnienia delegacji ustawowej w pełnym zakresie, w skarżonej uchwale, zdaniem Wojewody, znajdują się dalsze naruszenia prawa, które naruszają prawo w sposób istotny. Zgodnie z § 2 ust. 10 załącznika do uchwały

Nr [...],: "Podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli są obowiązane do odbierania odpadów komunalnych w sposób zapobiegający ich zmieszaniu.".

W ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach brak podstaw by nałożyć na podmiot trzeci taki obowiązek. Jest to przykład przekroczenia delegacji ustawowej.

W § 4 ust. 2 załącznika do uchwały Nr [...] postanowiono, że "dopuszcza się naprawę pojazdów poza warsztatami samochodowymi pod warunkiem że (...)": Zgodnie z art. 4 ust. 2 lit. d ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w regulaminie czystości i porządku należy określić m.in. wymagania w zakresie mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi. Przepis załącznika do uchwały ma szerszy zakres niż delegacja ustawowa a przepisy załącznika do kwestionowanej uchwały i niejednokrotnie posługują się pojęciem odpadów biodegradowalnych:

Zgodnie z § 2 ust. 6, właściciele nieruchomości na terenie których powstają odpady biodegradowalne, zobowiązani są do ich przekazywania przedsiębiorcy lub kompostowania w przydomowym kompostowniku.

Na podstawie § 7 ust. 2, do zbierania odpadów segregowanych: papier, szkło, metale i tworzywa sztuczne oraz odpadów biodegradowalnych należy stosować worki spełniające wymagania określone w § 6 lub pojemniki spełniających wymagania określone w § 5. W § 8 ust. 2 postanowiono, że do zbierania odpadów biodegradowalnych zawierających odpady zielone należy stosować kontenery

o pojemności nie mniejszej niż 3,5m.

W art. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach (Dz. U. z 2019 r. poz. 701, ze zm.) wprowadzono m.in. kilka definicji ustawowych odpadów. Ilekroć w ustawie jest mowa o:

- bioodpadach - rozumie się przez to ulegające biodegradacji odpady z ogrodów i parków, odpady spożywcze i kuchenne z gospodarstw domowych, gastronomii, zakładów zbiorowego żywienia, jednostek handlu detalicznego, a także porównywalne odpady z zakładów produkujących lub wprowadzających do obrotu żywność;

- odpadach ulegających biodegradacji - rozumie się przez to odpady, które ulegają rozkładowi tlenowemu lub beztlenowemu przy udziale mikroorganizmów;

- odpadach zielonych - rozumie się przez to odpady komunalne stanowiące części roślin pochodzących z pielęgnacji terenów zielonych, ogrodów, parków i cmentarzy, a także z targowisk, z wyłączeniem odpadów z czyszczenia ulic i placów.

W ustawie brak definicji legalnej odpadów biodegradowalnych, nie wiadomo zatem jakie odpady podlegają zagospodarowaniu zgodnie z przepisami regulaminu.

Ponadto zgodnie z § 3 ust. 5 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29 grudnia 2016 r. w sprawie szczegółowego sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów (Dz. U. z 2019 r.; poz. 2028), selektywnie zbiera się m.in. odpady ulegające biodegradacji, ze szczególnym uwzględnieniem bioodpadów.

Wojewoda wskazał także, iż wyrokami z dnia 27 sierpnia 2019 r. w sprawach IV SA/Wa 1405/19 oraz IV SA/Wa 1406/19 WSA w Warszawie stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta [...] z dnia [...] marca 2019 r. Nr [...] w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbioru odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości zamieszkałych i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną opłatę, w całości oraz uchwały Rady Miasta [...] z dnia [...] marca 2019 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy [...], w całości. Oba orzeczenia są prawomocne.

W odpowiedzi na skargi Rada Gminy [...] wniosła o jej oddalenie. Wskazała, że zarzuty Wojewody [...] sprowadzają się między innymi do zakwestionowania nomenklatury, którą posługuje się Rada, regulując sposób postępowania w zakresie pojęć odnoszących się do bioodpadów oraz pojazdów samochodowych. Przywołane wyżej określenia można przyporządkować do pewnych ogólnych kategorii którymi są: - pojazd - w rozumieniu przepisów kodeksu karnego jest, każdy pojazd drogowy napędzany mieszczącym się w nim silnikiem; -pojazd samochodowy według kodeksu drogowego jest to pojazd silnikowy, którego konstrukcja umożliwia jazdę z prędkością przekraczającą 25km/h.

Jeżeli ustawodawca używa pojęć "pojazd samochodowy" to oznacza, że dopuszcza inne obiekty, które podlegają naprawom, konserwacją czy bieżącemu utrzymaniu w warsztatach samochodowych. Dlatego użyte określenie "pojazd" który jest naprawiany w warsztatach samochodowych to są zarówno samochody czy motocykle ale na pewno nie lokomotywy. Zatem logicznie rozumując ustawodawca nie dopuścił się błędu logicznego używając pojęcia "pojazd" zamiast "pojazd samochodowy".

W definicji bioodpadów wskazano, że chodzi o "ulegające biodegradacji odpady z ogrodów i parków, odpady spożywcze i kuchenne z gospodarstw domowych, gastronomii, zakładów zbiorowego żywienia, jednostek handlu detalicznego, a także porównywalne odpady z zakładów produkujących lub wprowadzających do obrotu żywność", zatem wszystkie bioodpady są biodegradowalne. Odnośnie pozostałych zarzutów Rada Miejska wskazała, że rozważa zmianę uchwały we własnym zakresie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie wymaga wyjaśnienia, że skargą Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2020 r. zostały objęte dwie uchwały tj. uchwała Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] września 2019 r., nr [...], zarejestrowana pod sygnaturą IV SA/Wa 593/20, oraz uchwała z [...] września 2019 r. Nr [...] w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbioru odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości zamieszkałych i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną opłatę zarejestrowana pod sygnaturą IV SA/Wa 1902/20. Na rozprawie, w dniu 16 września 2020 r. Sąd zarządził połączenie obu tych spraw do wspólnego rozpoznania, jednak odrębnego rozstrzygnięcia.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu była uchwała Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] września 2019 r., nr [...] w sprawie uchwalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy [...], opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia [...] września 2019 r. pod pozycją nr [...].

Jak wynika z uchwały jej podstawę prawną stanowiły przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Należy zwrócić uwagę, że w dniu 6 września 2019 r. weszła w życie (z pewnymi wyjątkami, które w sprawie nie miały zastosowania) ustawa z dnia 19 lipca 2019r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019r. poz.1579). Zaskarżona uchwała została podjęta w dniu [...] września 2019 r. wobec tego zastosowanie przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały winny mieć przepisy wprowadzone tą ustawą. Zgodnie z art.4 ust.1, ust.2 i ust. 2a tej ustawy Rada gminy, po zasięgnięciu opinii państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, uchwala regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy.

Regulamin określa szczegółowe zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczące:

1) wymagań w zakresie:

a) selektywnego zbierania i odbierania odpadów komunalnych obejmującego co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady,

b) selektywnego zbierania odpadów komunalnych prowadzonego przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych w sposób umożliwiający łatwy dostęp dla wszystkich mieszkańców gminy, które zapewniają przyjmowanie co najmniej odpadów komunalnych: wymienionych w lit. a, odpadów niebezpiecznych, przeterminowanych leków i chemikaliów, odpadów niekwalifikujących się do odpadów medycznych powstałych w gospodarstwie domowym w wyniku przyjmowania produktów leczniczych w formie iniekcji i prowadzenia monitoringu poziomu substancji we krwi, w szczególności igieł i strzykawek, zużytych baterii i akumulatorów, zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, mebli i innych odpadów wielkogabarytowych, zużytych opon, odpadów budowlanych i rozbiórkowych oraz odpadów tekstyliów i odzieży,

c) uprzątania błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z części nieruchomości służących do użytku publicznego,

d) mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi.

Przyznane radzie gminy kompetencje do uchwalenia przedmiotowego regulaminu ograniczone zostały do ustalenia w regulaminie jedynie szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku na terenie gminy i w zakresie ściśle określonym w ustawie. Jeżeli katalog spraw, w zakresie których ustawodawca upoważnił radę gminy do określenia szczegółowych zasad postępowania, jest zamknięty, to organ ten może dokonywać regulacji prawnych tylko w takim zakresie, w jakim został do tego upoważniony. Elementy wskazane w wymienionym przepisie art. 4 ust. 2 mają charakter wyczerpujący, nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione (por. wyrok NSA z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 2012/12, dostępny w Internecie).

Regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego mają na celu jedynie uzupełnienie przepisów powszechnie obowiązujących rangi ustawowej, a zatem nie mogą ich zastępować, tak więc niedopuszczalne jest poddaniu ich jakiejkolwiek modyfikacji (por. wyroki NSA z dnia 8 kwietnia 2008 r. II OSK 370/07, z dnia 8 listopada 2012 r. II OSK 2012/12.) Przyjmuje się, że rada gminy winna ująć w regulaminie uchwalanym na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy wszystkie kwestie wskazane w tym przepisie, a brak któregoś z wyszczególnionych w nim elementów skutkuje istotnym naruszeniem prawa (por. wyroki NSA z dnia 8 listopada 2012r. sygn. akt II OSK 2012/12, z dnia 14 grudnia 2011r. sygn. akt II OSK 2058/11. Ponadto prawodawca wskazując zakres zagadnień objętych regulaminem czystości i porządku, posłużył się pojęciem "regulamin określa", co wskazuje na to, że treść regulaminu musi odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej. W regulaminie nie można wobec tego zamieszczać postanowień, które z kolei wykraczałyby poza treść art.4 ust.2 ustawy.

Mając ta uwadze te wywody Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna.

Trafnie podniósł Wojewoda, że w kwestionowanej uchwale brak informacji o sposobie zbierania następujących frakcji odpadów: odpadów opakowaniowych wielomateriałowych odpadów niebezpiecznych, odpadów niekwalifikujących się do odpadów medycznych powstałych w gospodarstwie domowym w wyniku przyjmowania produktów leczniczych w formie iniekcji i prowadzenia monitoringu poziomu substancji we krwi, w szczególności igieł i strzykawek.

W § 2 zaskarżonej uchwały określono jedynie sposób postępowania z odpadami komunalnymi tj:

1) odpady segregowane – papier,

2) odpady segregowane – szkło,

3) odpady segregowane - metale i tworzywa sztuczne,

4) odpady segregowane biodegradowalne, zielone, bioodpady,

5) meble i inne odpady wielkogabarytowe,

6) zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny,

7) przeterminowane leki,

8) zużyte baterie i akumulatory,

9) zużyte opony,

10) odpady budowlane i rozbiórkowe stanowiące odpady komunalne,

11) inne odpady komunalne w szczególności: chemikalia i opakowania po nich, lampy fluorescencyjne, termometry rtęciowe itp.

a także odpadów biodegradowalnych (§ 2 ust. 6).

Przy czym lokalny prawodawca, wobec braku definicji legalnej odpadów biodegradowalnych, nie określił jakie odpady podlegają zagospodarowaniu zgodnie z przepisami regulaminu. W § 2 pkt 4 załącznika do uchwały posłużył się pojęciami odpadów biodegradowalnych, zielonych bioodpadów a określono jedynie sposób postępowania z odpadami biodegradowalnych (§ 2 ust. 6).

Za zasadny Sąd uznał również zarzut dotyczący przekroczenia przez Radę zakres upoważnienia ustawowego określonego w § 2 ust. 10 załącznika do uchwały Nr [...], "Podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli są obowiązane do odbierania odpadów komunalnych w sposób zapobiegający ich zmieszaniu". Na co trafnie zwrócił uwagę Wojewoda, w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach brak podstaw by nałożyć na podmiot trzeci taki obowiązek.

Sąd uznał także zasadność zarzutów skargi dotyczących § 4 załącznika do uchwały Nr [...] Rady Miejskiej [...] z dnia [...] września 2019 r. dotyczących kwestii mycia pojazdów poza myjniami oraz ich naprawy poza warsztatami naprawczymi. Przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. c upoważnia do określenia w regulaminie zasad wymagań w zakresie mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi. W związku z tym Rada, podejmując uchwałę w tym zakresie, jest zobligowana do wskazania warunków, by czynności te były dopuszczalne, nie zaś do ich ograniczania do określonych rodzajów. W § 4 ust. 2 załącznika do uchwały Nr [...] postanowiono, że "dopuszcza się naprawę pojazdów poza warsztatami samochodowymi pod warunkiem że (...)": Zgodnie z art. 4 ust. 2 lit. d ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w regulaminie czystości i porządku należy określić m.in. wymagania w zakresie mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi.

Jednocześnie Sąd, działając z urzędu w ramach art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, za przekraczający delegację ustawową uznał przepis § 4 ust. 1 regulaminu, w którym określono następujące wymagania w zakresie mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi: dopuszcza się mycie pojazdów samochodowych poza myjniami pod warunkiem że:

1) będzie się ono odbywało wyłącznie na utwardzonym, szczelnym podłożu, a powstające ścieki będą odprowadzane do kanalizacji lub gromadzone w zbiornikach bezodpływowych, zgodnie z odrębnymi przepisami,

2) mycie dotyczy nadwozia samochodu.

Podstawą ustawową dla uchwalenia tych obowiązków był art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d ustawy, który przewiduje, że regulamin powinien określać zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczące mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi. Przepis ten upoważnia radę gminy do określenia w regulaminie zasad, tj. warunków, jakie muszą być spełnione, żeby mycie i naprawa pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi, były dopuszczalne. Chodzi tu przede wszystkim o warunki zapewniające zgodne z ustawą odprowadzanie nieczystości powstałych w wyniku mycia i naprawy pojazdów (zob. wyrok NSA z dnia 10 listopada 2009 r., II OSK 1256/09). Rada upoważniona została wyłącznie do wskazania takich wymogów, których celem jest zapewnienie ochrony środowiska i ludzi przed zagrożeniem zanieczyszczeniem lub uciążliwościami stwarzanymi na skutek wykonywania tych czynności. Powołany przepis nie upoważnia organu uchwałodawczego gminy do wprowadzenie generalnego ograniczenia możliwości mycia pojazdów mechanicznych tylko do określonych części pojazdów (nadwozia). Przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d powołanej ustawy nie pozwala Radzie na wprowadzanie ograniczeń lub wyłączeń, które nie oparte byłyby na normie upoważniającej i nie realizowały jej celu Wprowadzając takie ograniczenia Rada przekroczyła ustawowe kompetencje wynikające z powołanego przepisu. Ponadto określając w § 4 ust. 2 zaskarżonej uchwały dopuszczenie naprawy pojazdów poza warsztatami samochodowymi (...) Rada wyszła poza zakres ustawowy. Przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d powołanej ustawy posłużył się pojęciami "pojazd samochodowy" i "warsztat naprawczy". Wobec tego posłużenie się przez lokalnego prawodawcę pojęciem "pojazd" spowodowało objęciem tą definicją szerszego katalogu przedmiotów niż określony przez ustawę, zaś posłużenie się pojęciem "warsztat samochodowy" wprowadziło pojęcie nieznane ustawie. Nie każdy warsztat samochodowy musi być zakładem naprawczym ponieważ np. może zajmować się wyłącznie poprawą fabrycznych osiągów czy wyglądu samochodu nie świadcząc jakichkolwiek napraw.

Reasumując należy stwierdzić, że zaskarżona uchwała, jako akt prawa miejscowego, powinna być sformułowana w sposób precyzyjny i czytelny, uniemożliwiający stosowanie sprzecznego z prawem luzu interpretacyjnego. Sąd stwierdził jednak nieważność całej uchwały Nr [...] wraz z jej załącznikiem, mając na uwadze to, że prawodawca lokalny formułował określone w tych przepisach wymogi w sposób niedookreślony lub też wprowadzający ograniczenia, co nie ma oparcia we wskazanej normie upoważniającej oraz celach, którym ma ona służyć, a wprowadzona regulacja ma charakter całościowy i jest ze sobą ściśle powiązana. W myśl art. 91 ust. 1 zd. pierwsze w zw. z ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny. Pojęcie "sprzeczności z prawem" w rozumieniu art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym obejmuje sprzeczność postanowień uchwały z jakimkolwiek aktem prawa powszechnie obowiązującego. Część zapisów powołanej uchwały jest sprzeczna z przepisami ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach – co zostało wyżej wykazane, jednak z uwagi na charakter, wzajemne powiązanie przepisów zaskarżonej uchwały, koniecznym było stwierdzenie jej nieważności w całości, dlatego na podstawie art. 147 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt 1 sentencji.

W pkt 2 orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 tej ustawy.