Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 87/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 200, art. 205 par 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 33 par 1 pkt 1, 2, 6, 7 i 10
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 8 maja 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Protokolant Sekretarz sądowy Blanka Kuźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2019 roku sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie oddalenia jako nieuzasadnione zarzuty zgłoszone w sprawie egzekucji administracyjnej 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 87/19

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 2096)- dalej: k.p.a.; art. 17 § 1, art. 18, art. 33 §1 pkt 1, pkt 2, pkt 6, pkt 7, pkt 10, art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 1314 ze zm.) – dalej: u.p.e.a., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] nr [...] o uznaniu za nieuzasadnione zarzuty [...] Sp. z o.o. siedzibą w [...] wniesione na prowadzone wobec spółki postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 20 października 2017 r., nr [...] obejmującego należność z tytułu opłaty koncesyjnej za rok 2012.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki wystawił wobec skarżącej spółki, w dniu 20 października 2017 r. tytuł wykonawczy o nr [...] obejmujący należność z tytułu nieuiszczonej corocznej opłaty za posiadaną przez spółkę koncesję na obrót paliwami ciekłymi za rok 2012, który to tytuł skierował następnie do właściwego miejscowo organu egzekucyjnego – Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...], celem realizacji.

Zawiadomieniem z dnia 20 listopada 2017 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności spółki z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku Spółdzielczym w [...]. Odpis zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostały doręczone skarżącej spółce w dniu 23 listopada 2017 r. , natomiast dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 20 listopada 2017 r.

W zakreślonym prawem 7 dniowym terminie skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła zarzuty na prowadzone wobec niej postępowanie egzekucyjne, zarzucając naruszenie:

- art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. , to jest brak egzekwowanego obowiązku z uwagi na jego wykonanie przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego;

- art. 33 § 1 pkt 10 w zw. z art. 29 §1 pkt 9 u.p.e.a. poprzez niedoręczenie skarżącej tytułu wykonawczego;

- art. 33 § 1 pkt 7 w zw. z art. 3 u.p.e.a. poprzez wystawienie tytułu wykonawczego pomimo niewydania przez wierzyciela egzekwowanej należności prawomocnej decyzji lub postanowienia właściwego organu, to jest Prezesa URE w postępowaniu administracyjnym będącym podstawą wszczęcia egzekucji;

- art. 33 § 1 pkt 7 w zw. z art. 3a § 2 u.p.e.a. poprzez niezamieszczenie we wzorze druku opłaty z tytułu działalności koncesjonowanej ani upomnieniu, stanowiących podstawę egzekwowanej należności pouczenia o skutkach nieuregulowania przedmiotowej należności;

- art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. poprzez niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27;

- art. 34 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne oraz § 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 1998 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki corocznych opłat wnoszonych przez przedsiębiorstwa energetyczne, którym udzielona została koncesja poprzez ich błędną wykładnię, skutkująca uznaniu, że dopuszcza on możliwość nałożenia podwójnej opłaty rocznej z tytułu posiadania koncesji , w sytuacji, gdy przychód wygenerowany w ramach czynności koncesjonowanych został już raz objęty takim obciążeniem;

- art. 84 w zw. z art. 217 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady równości i powszechności opodatkowania polegające na ponownym obciążeniu skarżącej obowiązkiem opłaty oraz rozszerzającą interpretację przepisów aktu wykonawczego skutkującą wywiedzeniem powyżej wskazanego obowiązku, w sytuacji , gdy winien on wynikać z przepisów aktu rangi ustawowej;

- art. 2a o.p. poprzez niezastosowanie zasady działania na rzecz zobowiązanego w razie istnienia wątpliwości interpretacyjnych;

- art. 6, art. 8 , art. 11 k.p.a.

Postanowieniem z dnia [...] wierzyciel egzekwowanej należności - Prezes Urzędu Regulacji Energetyki uznał zarzuty spółki za nieuzasadnione.

Następnie, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem z dnia [....] uznał zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione i utrzymał w mocy swoje postanowienie z dnia [...].

Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] oddalił jako nieuzasadnione zarzuty spółki, co do nieistnienia egzekwowanego obowiązku, braku wymagalności obowiązku z innego powodu, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, braku uprzedniego doręczenia upomnienia oraz niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.

Kwestionując wydane rozstrzygnięcie skarżąca spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła zażalenie, w którym powtórzyła dotychczas podnoszone zarzuty, a nadto podniosła zarzut naruszenia art. 32 k.p.a. poprzez niedoręczenie skarżącej postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela. Wniosła o uchylenie postanowienia z dnia [...] oraz wydanie orzeczenia, co do istoty sprawy.

Zaskarżonym niniejszą skargą postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego I instancji. Wskazał na podstawę prawną wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, to jest art. 33 § 1 pkt 1 -10 u.p.e.a., podkreślając jednocześnie wynikający z art. 34 § 1 i § 4 u.p.e.a. obowiązek wcześniejszego, przed rozpatrzeniem wniesionych zarzutów, uzyskania ostatecznego stanowiska wierzyciela egzekwowanego obowiązku, jak również sytuacje, w których wyrażone stanowisko jest dla organu egzekucyjnego wiążące.

Organ odwoławczy odnosząc się do podniesionych zarzutów w pierwszej kolejności wskazał na niezasadność zarzutu, co do braku egzekwowanego obowiązku z uwagi na jego wykonanie przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, jak również braku wymagalności obowiązku z innego powodu (art. 33 §1 pkt 1 i pkt 2 u.p.e.a.). W tym zakresie organ egzekucyjny przywołał wiążące go stanowisko wierzyciela, zgodnie z którym obowiązek corocznego wnoszenia opłat koncesyjnych wynika bezpośrednio z art. 34 pkt 1 ustawy Prawo energetyczne w zw. z § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 1998 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki corocznych opłat wnoszonych przez przedsiębiorstwa energetyczne, którym udzielona została koncesja. Z treści powołanych regulacji wynika, iż obowiązek wniesienia opłaty koncesyjnej wynika z faktu posiadania koncesji, a obowiązek wniesienia tej opłaty powstaje, co do zasady z dniem 1 stycznia, roku w którym koncesja jest ważna. Skarżąca spółka, w dniu 1 stycznia 2012 r. korzystała z udzielonej jej decyzją Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia [...] koncesji nr [...], która to koncesja wygasła w dniu 25 stycznia 2012 r., z uwagi na upływ 10 letniego okresu, na który była udzielona, a spółka nie wystąpiła w ustawowym terminie o jej przedłużenie. Ponadto, co istotne skarżąca osiągnęła w roku poprzedzającym, to jest w roku 2011 przychód z działalności objętej koncesją, który wykazała w sporządzonym przez siebie i przekazanym formularzu opłaty koncesyjnej za rok 2012. Z powyższego tytułu skarżąca była zobowiązana do uiszczenia należnej opłaty koncesyjnej za rok 2012, do dnia 31 marca 2012 r. Niezależne od powyższego wierzyciel egzekwowanej należności wskazał, iż skarżącej spółce decyzją z dnia [...] udzielona została nowa koncesja, nr [...], co skutkowało powstaniem po stronie spółki obowiązkiem uiszczenia pierwszej opłaty koncesyjnej od powyższej koncesji w terminie 30 dni, od daty jej wydania, stosownie do treści § 4 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 1998 r. Obowiązek powyższy został przez skarżącą wykonany w dniu 30 marca 2012 r.

Za nieuzasadniony, zgodnie ze stanowiskiem wierzyciela organ egzekucyjny uznał również zarzut z art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a. , to jest braku uprzedniego doręczenia spółce upomnienia, a co w związku z powyższym braku pouczenia skarżącej o skutkach nieuiszczenia przedmiotowej opłaty koncesyjnej. Wbrew stanowisku skarżącej stosowne upomnienie zostało jej doręczone w dniu 22 września 2017 r.

Za nieuzasadniony organ odwoławczy uznał także oparty na art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e..a zarzut braku dopuszczalności egzekucji administracyjnej wskazując w powyższym zakresie, iż przeprowadzona analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie wykazała aby wystąpiła którakolwiek z przesłanek (podmiotowa lub przedmiotowa) niedopuszczalności egzekucji administracyjnej.

Chybiony w ocenie organu egzekucyjnego okazał się również zarzut naruszenia art. 33 §1 pkt 10 u.p.e.a polegający na niedoręczeniu spółce odpisu tytułu wykonawczego nr[...], który to tytuł jak wskazuje organ został doręczony skarżącej spółce w dniu 23 listopada 2017 r. wraz z zawiadomieniem o dokonanym zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego spółki. Ponadto zdaniem organu odwoławczego powyższy tytuł wykonawczy odpowiada wszelkim wymogom formalnym, o których mowa w art. 27 u.p.e.a.

Odnośnie zarzutu niedoręczenia skarżącej postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela, co do zgłoszonych przez nią zarzutów organ odwoławczy wskazał, iż jak wynika z akt sprawy wydane w tym przedmiocie postanowienie Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia [...] zostało doręczone spółce, która skorzystała skutecznie, w ustawowym terminie, z prawa do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Tym samym zarzut powyższy uznać należało za nieuzasadniony.

Za chybione organ odwoławczy uznał także zarzuty, co do naruszenia wskazanych przez spółkę przepisów k.p.a.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o umorzenie postępowania w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania, ponowiła dotychczas podnoszone zarzuty oraz argumentację.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] wnosił o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie zgłoszone w niej zarzuty są zasadne.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z treścią art. 27 § 1 pkt 9 w zw. z art. 32 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego prawo zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Stosownie do treści art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze pieniężnym może być:

1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4) błąd co do osoby zobowiązanego;

5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 (...).

Stosownie zaś art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca.

Podkreślenia wymaga, że skarżącej nie przysługiwała możliwość zaskarżenia postanowienia wierzyciela do sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Niemniej jednak ochrona praw zobowiązanego zapewniona jest przez możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięć wydanych w sprawie głównej, tj. postanowienia organu egzekucyjnego w przedmiocie zgłoszonych zarzutów (por. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.Komentarz.CH BECK, W-wa 2015, s. 61). W konsekwencji dochodzi do sytuacji, w której organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela, natomiast sąd administracyjny nie jest nim związany i postanowienie to kontroluje.

Przyznać zatem należy, iż zawężenie właściwości rzeczowej sądów administracyjnych poprzez wykluczenie możliwości sądowej kontroli m.in. postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu, nie pozbawia strony możliwości skutecznej obrony jej praw, lecz możliwość uzyskania tej obrony przenosi na późniejszy etap postępowania. Incydentalny charakter postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela zadecydował o uznaniu zasadności kontroli tego rodzaju aktu w drodze zaskarżenia do sądu administracyjnego postanowień organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów. Strona swoje uprawnienie może realizować poprzez wniesienie skargi na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów, jako rozstrzygnięcia wydanego w sprawie głównej. Stanowisko takie jest konsekwentnie prezentowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, m.in. w postanowieniach: z 25 kwietnia 2016 r., II FSK 953/16; z 22 grudnia 2016 r., II FSK 3287/16; z 4 stycznia 2017 r., II FSK 2378/16; z 31 stycznia 2017 r., II FSK 3246/16 (dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Podsumowując, w razie wniesienia skargi na postanowienie organu egzekucyjnego, sąd administracyjny poddaje kontroli zarówno stanowisko wierzyciela jak i odwołujące się do tego stanowiska postanowienie organu egzekucyjnego.

Spór dotyczy zasadności prowadzonej egzekucji z tytułu nieuiszczonej przez skarżącą opłaty z tytułu uzyskania koncesji na obrót paliwami ciekłymi za 2012 rok .

Z rubryki E.3. tytułu wykonawczego nr [...] wynika, że wierzyciel jako podstawę obowiązku zaznaczył "z mocy prawa". Niewątpliwie obowiązek uiszczenia opłaty koncesyjnej wynikał z art. 34 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r., nr 89, poz. 625)) oraz wydanego na jego podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 1998 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania Przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki corocznych opłat wnoszonych przez przedsiębiorstwa energetyczne, którym została udzielona koncesja Dz.U. nr 60, poz. 387). W sprawie bezsporne pozostaje, iż Prezes URE nie wydał żadnej decyzji w przedmiocie ustalenia nieuiszczonej przez skarżącą opłaty koncesyjnej za 2012 rok.

Zobowiązana spółka w ramach zgłoszonych zarzutów podnosiła, iż tytuł wykonawczy nie zawiera elementów, o których mowa w przepisach art. 27 § 1 pkt 3 i 6 k.p.a., bowiem nie zawierał podstawy prawnej objętego egzekucją obowiązku, to jest decyzji określającej wysokość przedmiotowej opłaty.

Natomiast wierzyciel oraz organ egzekucyjny w wydanych postanowieniach powyższe zagadnienie pominęli. Co prawda oba ww. organy przeprowadziły wywód, co do wynikającego wprost z przepisów prawa obowiązku obliczenia i uiszczenia opłaty koncesyjnej, nie mniej jednak nie odniosły się do kwestii konieczności wydania decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę egzekwowania przedmiotowego obowiązku.

W ocenie sądu, rozpoznającego niniejszą skargę, stanowisko prezentowane przez spółkę jest prawidłowe, a zatem zarzut niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 i 6 u.p.e.a. Sąd uznał za zasadny.

Skoro Prezes URE zobowiązany był do wydania decyzji, to nie jest uprawnione twierdzenie, że w sprawie znajdował zastosowane przepis art. 3 § 1 u.p.e.a. w zakresie, który zezwala na wszczęcie egzekucji administracyjnej w celu wykonana obowiązku wynikającego bezpośrednio z przepisu prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, w obecnym składzie, podziela stanowisko wyrażone przez WSA w Warszawie w wyroku z dnia 4 listopada 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 139/15, który przyjął, iż stosownie do § 1 ust. 1 Rozporządzenia RM wysokość corocznej opłaty, wnoszonej przez przedsiębiorstwo energetyczne, któremu została udzielona koncesja, zwanej dalej "opłatą", stanowi iloczyn przychodów przedsiębiorstwa energetycznego, uzyskanych ze sprzedaży produktów (wyrobów i usług) lub towarów w zakresie jego działalności objętej koncesją, osiągniętych w roku poprzedzającym ustalenie opłaty, oraz współczynników opłat, z zastrzeżeniem § 2. Współczynniki opłat, o których mowa w ust. 1, określa tabela, stanowiąca załącznik do rozporządzenia (§ ust. 2 ). Podmiot zobowiązany do obliczenia corocznej opłaty na podstawie § 3 ust. 2 Rozporządzenia RM obowiązany jest udokumentować prawidłowość obliczonej opłaty oraz przedstawić Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki dane stanowiące podstawę jej obliczenia. Dane stanowiące podstawę obliczenia opłaty, o których mowa w powołanym przepisie są dokumentem, który nie ma określonej przepisami formy, jednakże dokument ten stanowi podstawę do ustalenia wysokości opłaty. Zatem dokument ten lub dokumenty stanowi rodzaj deklaracji, którą zobowiązany do uiszczenia podmiot określa wysokość opłaty, której obowiązek zapłaty powstał z mocy prawa. W przypadku, gdy, opłata zostanie wyliczona nieprawidłowo Prezes URE wzywa przedsiębiorstwo energetyczne do ponownego jej obliczenia w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania (§ 6 ust. 1 Rozporządzenia RM). Stosownie do treści § 6 ust. 2 Rozporządzenia RM w razie niedotrzymania przez przedsiębiorstwo energetyczne terminu, o którym mowa w ust. 1, lub gdy opłata ponownie została obliczona w sposób nieprawidłowy - Prezes Urzędu Regulacji Energetyki dokonuje obliczenia opłaty. Wyliczenie przez Prezesa URE opłaty koncesyjnej dokonywane jest w formie decyzji administracyjnej, co umożliwia przedsiębiorstwom energetycznym ewentualne kwestionowanie jego prawidłowości, poprzez skorzystanie z prawa wniesienia odwołania od tego rodzaju decyzji do SOKiK (art. 30 ust. 1 i 2 Prawa energetycznego). Na podstawie § 6 ust. 4 Rozporządzenia RM przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio, w razie niewniesienia opłaty w terminie określonym w § 4. Zatem na podstawie tego przepisu w przypadku niedotrzymania terminu wpłaty opłaty prawidłowo zadeklarowanej Prezes URE na podstawie § 6 ust.2 Rozporządzenia RM ma obowiązek wydać w zakresie tej opłaty decyzję wymiarową. Oznacza to, że pomimo tego, że obowiązek zapłaty opłaty corocznej powstaje z mocy art. § 1 ust. 1 Rozporządzenia RM z mocy prawa, to jednak jego konkretyzacja w przypadku niewniesienia opłaty w prawidłowej wysokości musi zawsze nastąpić w formie decyzji określającej opłatę coroczną z tytułu koncesji na obrót paliwami. W myśl art. 2 § 2 o.p., jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, przepisy działu III o.p. stosuje się również do opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są inne niż wymienione w § 1 pkt 1 organy (tj. organy podatkowe). Na gruncie tego przepisu nie powinno być kwestią sporną, czy do opłat za otrzymanie koncesji na obrót paliwami ciekłymi mają zastosowanie przepisy działu III o.p., gdyż nie ulega wątpliwości, że ww. opłata stanowi niepodatkową należność budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są inne niż podatkowe organy. Przepisy działu III o.p., znajdą więc zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. W ocenie Sądu, przepisy tegoż Rozporządzenia RM nie wykluczają stosowania do postępowania w zakresie przedmiotowych opłat przepisów działu III o.p., bowiem określają one jedynie wysokość i sposób pobierania tejże opłaty, nie zawierając przy tym żadnego unormowania, które wyłączałyby zastosowanie przepisów działu III o.p., byłyby z nimi sprzeczne lub nie pozwalały na ich zastosowanie. Jeżeli zatem Prezes URE stwierdził, że przedmiotowa opłata z tytułu koncesji na obrót paliwami ciekłymi nie została zadeklarowana i wpłacona, winien na podstawie § 6 ust. 2 i 4 Rozporządzenia RM i art. 21 § 3 o.p. (w myśl którego, jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego) wydać decyzję określającą ww. opłatę. To stanowisko Sądu znajduje potwierdzenie w wyroku NSA z dnia 26 lutego 2009 r., sygn.. akt II FSK 1660/07(LEX nr 519308). Na podstawie art. 3 § 1 u.p.e.a. egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo - w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego - bezpośrednio z przepisu prawa, chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej. Skoro w przedmiocie opłaty corocznej z tytułu koncesji na obrót paliwami, która nie została uiszczona w prawidłowej wysokości organ ma obowiązek orzec w formie decyzji , to okoliczność ta przesądza o tym, że nieuiszczona w prawidłowej wysokości opłata musi być egzekwowana stosownie do powołanego przepisu na podstawie decyzji określającej tę opłatę. W przypadku opłaty corocznej informacji o sposobie jej obliczenia o, której mowa w § 3 ust. 2 Rozporządzenia RM nie można uznać za deklarację będącą na podstawie § 3a up.e.a. podstawą do określenia zakresu obowiązku podlegającego egzekucji, gdyż opłaty coroczne z tytułu koncesji na obrót paliwami nie zostały wymienione w tym przepisie a informacje wskazane w § 3 ust. 2 Rozporządzenia RM nie stanowią żadnej z wymienionych w art. 3a § 1 pkt 1-6 deklaracji będących podstawą do określenia zakresu obowiązku podlegającego egzekucji. O braku możliwości prowadzenia egzekucji na podstawie informacji o sposobie obliczenia corocznej opłaty o, której mowa w § 3 ust. 2 Rozporządzenia RM świadczy także § 6 ust. 4 Rozporządzenia RM, z którego wynika, że orzeczenie przez Prezesa URE w przedmiocie wysokości opłaty następuje w każdym przypadku niewpłacenia jej w terminie wskazanym w § 4 Rozporządzenia RM, co oznacza także sytuację braku zapłaty opłaty prawidłowo obliczonej i zadeklarowanej. W świetle powyższych konstatacji Sąd uznał, że egzekucja w zakresie opłaty wskazanej w art. 34 ust. 1 Prawa energetycznego oraz § 1 ust. 1 Rozporządzenia RM jest dopuszczalna wyłącznie na podstawie decyzji wymiarowej wydanej przez Prezesa URE.

W rozpoznanej sprawie jest kwestią niesporną, że w zakresie opłaty corocznej, której dotyczy niniejsza sprawa nie została wydana decyzja określającą wysokość tej opłaty. W tym stanie rzeczy zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zasadny był podnoszony przez skarżącą zarzut według, którego w niniejszej sprawie egzekucja nie mogła być prowadzona z powodu nieistnienia egzekwowanego obowiązku. Zatem w sprawie skarżąca prawidłowo podniosła zarzut o, którym mowa w art. 33 pkt 1 u.p.e.a.

W ocenie Sądu, rozpoznającego skargę spółki [...], prawidłowe jest natomiast stanowisko organu dotyczące doręczenia zobowiązanej tytułu wykonawczego oraz upomnienia. W aktach sprawy znajdują się bowiem dowody doręczenia stronie upomnienia w dniu 22 września 2017 r. oraz tytułu wykonawczego w dniu 23 listopada 2017 r.

Organ administracji rozpoznając ponownie sprawę ustali czy doręczone zostało stronie ostateczne postanowienie wierzyciela. Organ odwoławczy stwierdził, że postanowienie wierzyciela wydane w I instancji doręczono skarżącej, która skorzystała z przysługującego jej prawa żądania ponownego rozpoznania sprawy. Nie załączono jednak do akt dowodu doręczenia tego postanowienia. Z akt sprawy nie wynika także doręczenie skarżącej postanowienia z dnia 10 kwietnia 2018 r., na mocy którego wierzyciel utrzymał w mocy swoje postanowienie z dnia 7 lutego 2018 r. W adnotacji poczynionej w końcowej części postanowienia wskazano jedynie jako adresata pełnomocnika skarżącej.

Ostateczne postanowienie wierzyciela nie jest zaskarżalne do sądu administracyjnego, jednak stosownie do treści art. 126 § 1 k.p.a. do postanowień znajduje zastosowanie art. 110 § 1 k.p.a., zgodnie z którym decyzja organu wiąże z chwilą doręczenia lub ogłoszenia. Dopiero ostateczne zakończenie postępowania przed wierzycielem aktualizuje kompetencje organu egzekucyjnego do wydania własnego postanowienia w sprawie zgłoszonych zarzutów. Skoro organ egzekucyjny jest uprawniony do wydania takiego postanowienia jedynie po uzyskaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela, tym samym obowiązkiem tego organu jest ustalenie i ocena, czy postanowienie to jest ostateczne.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ rozpozna zarzuty skarżącej spółki wniesione w związku z prowadzonym w sprawie postępowaniem egzekucyjnym i wyda stosowne orzeczenie, uwzględniając ocenę prawną zawartą w niniejszym wyroku.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające uznając to za niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając od organu administracji na rzecz skarżącej kwotę 597 zł. Na kwotę tę składają się: 100 zł wpis od skargi, 17 zł. opłata skarbowa od dokumentu pełnomocnictwa oraz 480 zł. wynagrodzenie pełnomocnika.

ab/