Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 137/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2017-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6189 Inne o symbolu podstawowym 618
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 128 ust. 4
journal: Dz.U. 2016 poz 2147
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Mieczysław Markowski, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 maja 2017 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za szkody powstałe wskutek założenia i przeprowadzenia linii elektroenergetycznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności:

1. Decyzją Starosty S. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], utrzymaną w mocy decyzją Wojewody P. z dnia [...] lutego 2015 r. nr

[...], ograniczono sposób korzystania z nieruchomości położonej w obrębie B., gmina B., powiat s., województwo p., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka o nr geod. [...] o pow. 15,2969 ha, objętej księgą wieczystą KW SU [...] i działka o nr geod. [...] o pow. 3,1058 ha, objętej księgą wieczystą KW SU [...], stanowiącej własność M. P., poprzez zezwolenie spółce P. S. E. S.A. z siedzibą w K. na założenie i przeprowadzenie przez wymienione działki dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 kV E. - Granica RP;

2. Wnioskiem z 26 października 2015 r., uzupełnionym pismami z 6 listopada 2015 r., 18 listopada 2015 r. i 23 czerwca 2016 r., P. S. E., wystąpiły do Starosty S. o ustalenie wysokości odszkodowania należnego M. P. z tytułu szkód rzeczywistych na gruncie oraz zmniejszenia wartości nieruchomości w związku z założeniem i przeprowadzeniem przedmiotowej linii elektroenergetycznej.

3. Starosta S. decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] ustalił na rzecz M. P. odszkodowanie w wysokości 35. 414,00 zł za szkody powstałe wskutek założenia i przeprowadzenia linii elektroenergetycznej, w tym: z tytułu szkód tymczasowych w produkcji rolniczej, posadowienia 1 słupa elektroenergetycznego na działce o nr geod. [...] oraz zmniejszenia wartości nieruchomości na skutek realizacji urządzeń infrastruktury technicznej. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

4. Odwołanie od tej decyzji złożył M. P. Wojewoda P. decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Decyzja została uchylona z tego powodu, że organ pierwszej instancji nie zgromadził materiału dowodowego, który potwierdzałby niezbędność nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Organ w tym zakresie ograniczył się jedynie do przepisania treści wniosku, nie dokonując jego samodzielnej analizy. Zdaniem organu odwoławczego oparcie się jedynie na twierdzeniach jednej ze stron postępowania nie popartych żadnymi dowodami nie może uzasadniać nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Organ odwoławczy uznał także za zasadne część zarzutów dotyczących operatu szacunkowego. A mianowicie za zasadny uznano zarzut braku podania źródeł, na podstawie których zostały przyjęte wartości do wyliczenia odszkodowania. W szczególności odnośnie kwoty odszkodowania za zniszczenie pastucha elektrycznego, którego koszt naprawy z uzupełnieniem około 20 metrów biegły wyliczył na 70 zł, nie podając przy tym skąd wziął cenę drutu jak i robocizny. Biegły przy obliczeniu szkód tymczasowych nie podał również z jakich źródeł wziął ceny warzyw oraz zboża. Za zasadny uznano także zarzut dotyczący sposobu wyliczenia odszkodowania z tytułu posadowienia 1 słupa kratowego przelotowego na działce 310. Podniesiono, że na stronie 37 operatu rzeczoznawca stwierdza, że wartość odszkodowania za lokalizację słupów kratowych i rurowych na gruntach rolnych i leśnych określono sposobem bezpośrednim na podstawie wysokości odszkodowań ustalanych w umowach notarialnych, zawieranych z właścicielami gruntów rolnych na przedmiotowej linii elektroenergetycznej, w okresie 2 lat od daty wyceny. Tymczasem z tabeli wynika, że akty notarialne sporządzono w okresie od 4 października 2012 r. do 21 czerwca 2013 r., czyli wbrew twierdzeniom rzeczoznawcy ponad dwa lata od dnia sporządzenia wyceny. W ocenie organu odwoławczego na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut dotyczący odmowy przeprowadzenia rozprawy z udziałem rzeczoznawcy majątkowego. Wskazano, że z akt sprawy wynika iż w dniu 12 stycznia 2016 r. odbyła się rozprawa administracyjna jednak bez udziału biegłego rzeczoznawcy. Organ odwoławczy wywiódł, że strona mająca zastrzeżenia co do treści operatu szacunkowego może wystąpić do organu prowadzącego postępowanie o wyjaśnienie tych wątpliwości. Organ z kolei powinien zwrócić się do rzeczoznawcy majątkowego, który sporządził operat w sprawie, aby ten odniósł się do zastrzeżeń względem operatu szacunkowego. Tak było w niniejszym postępowaniu, gdzie organ pierwszej instancji zwrócił się do biegłego o zajęcie stanowiska wobec zastrzeżeń co do operatu szacunkowego. Jednak nie można pominąć faktu, że biegły a następnie organ pierwszej instancji nie odnieśli się do wszystkich zarzutów odwołującego, co niewątpliwie stanowi uchybienie proceduralne ze strony organu, nie mniej jednak nie stanowi podstawy do przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Zdaniem organu odwoławczego za niezasadny należało uznać zarzut błędnego założenia rzeczoznawcy, dotyczącego braku wystąpienia na nieruchomości ograniczenia w postaci zakazu utrzymywania wysokiej zieleni. Podano, że zgodnie z § 9 ust. 3 pkt 3 zarządzenia zastępczego Wojewody Podlaskiego z dnia 16 lipca 2014 r. w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na obszarze umożliwiającym realizację odcinka trasy dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 kV E. - granica Państwa na terenie Gminy B., w całym pasie technologicznym linii elektroenergetycznej 400 kV zakazuje się sadzenia i utrzymywania roślinności wysokiej. Zgodnie z § 9 ust. 3 pkt 4 zarządzenia zakaz o którym mowa w pkt 3, nie obowiązuje na terenach oznaczonych symbolem ZL (tereny lasów). Przez zieleń wysoką rozumie się roślinność przekraczającą wysokość 5,0 m od poziomu terenu (§ 6 pkt 15 zarządzenia). Jak twierdzi odwołujący na załączniku nr 1 arkusza 10/22 przedstawiającym przedmiotową nieruchomości nie występuje symbol ZL, co za tym idzie, obowiązuje na niej zakaz sadzenia i utrzymywania roślinności wysokiej. Organ odwoławczy podał, że ograniczenie w postaci zakazu utrzymywania wynika wprost z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego a nie z decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Zgodnie z linią orzeczniczą przy ustaleniu wysokości odszkodowania, o którym mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n. wlicza się również zmniejszoną wartość nieruchomości, jeżeli wynikała ona z przeprowadzonych przewodów elektrycznych. Zmniejszenie tej wartości musi nastąpić w wyniku zrealizowanej inwestycji, a nie ograniczeń wynikających z planu zagospodarowania przestrzennego, który niezależnie od tego, kiedy zostanie zrealizowany, może ograniczać możliwość korzystania z danej nieruchomości, a co za tym idzie zmniejsza jej wartość. Zmniejszenie wartości musi nastąpić w wyniku zrealizowanej inwestycji. Szkoda z tytułu ograniczenia praw do nieruchomości nie obejmuje zmniejszenia wartości nieruchomości wskutek decyzji planistycznych. To zmniejszenie się wartości wskutek ustaleń planistycznych objęte jest odrębną instytucją tzw. rentą planistyczną. Organ odwoławczy wywiódł, że interpretując art. 128 ust. 4 u.g.n., należy mieć na uwadze brzmienie art. 36 ust 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Oznacza to, że odszkodowanie za obniżenie wartości nieruchomości czy też zmianę sposobu korzystania z nieruchomości, jeżeli ta wynika z zapisu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, powinno być dochodzone przez właściciela nieruchomości na podstawie regulacji zawartej ww. art. 36 ust. 1. Wskazano także, że odwołujący podniósł, iż wycena nieruchomości została dokonana niewłaściwie ze względu na zbyt małą ilość transakcji przyjętych do porównania przy metodzie korygowania ceny średniej oraz, że rzeczoznawca ograniczył się do analizy transakcji sprzedaży nieruchomości rolnych do gruntów przeznaczonych na cele rolne, wyłączając ze zbioru analizowanych nieruchomości, nieruchomości zabudowane. Działka o nr geod. 310 będąca przedmiotem wyceny jest nieruchomością rolną zabudowaną, co niewątpliwie powinno mieć wpływ na wyliczoną przez rzeczoznawcę wartość odszkodowania. Organ odwoławczy odnosząc się do powyższego podał, że z analizy operatu szacunkowego wynika, iż rzeczoznawca majątkowy wartość przedmiotowej nieruchomości określił stosując metodę korygowania ceny średniej do ustalenia ceny 1 ha gruntów użytkowanych rolniczo oraz metodę porównywania nieruchomości parami do wyceny części gruntów związanych z zabudową i dojazdem do siedliska - przyjął powierzchnię 1/5 działki o nr geod. [...]. Stosując metodę korygowania ceny średniej biegły wyłonił 19 transakcji z obszaru gminy B. i R., zatem nie naruszył przepisów § 4 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Natomiast przy ustalaniu wartości działki o nr geod. [...] w części siedliskowej, biegł wyłonił 3 transakcje nieruchomościami, gdzie odpowiednio były to nieruchomości: rolna w części pod zabudowę z ustalonymi warunkami zabudowy oraz z możliwością uzyskania warunków zabudowy. W świetle powyższego, zdaniem organu odwoławczego, powyższe zarzuty są nieuzasadnione. Końcowo pouczono, że w sytuacji gdy strona podważa metodę wyceny, prawidłowość zastosowanych współczynników korygujących czy przyjętych nieruchomości do porównania, to na podstawie art. 157 ust. 1 i 1a u.g.n. może wystąpić do organizacji zawodowych rzeczoznawców majątkowych o dokonanie oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego.

5. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] Starosta S. ustalił na rzecz M. P. odszkodowanie w wysokości 35. 414,00 zł za szkody powstałe wskutek założenia i przeprowadzenia przedmiotowej linii elektroenergetycznej, w tym: z tytułu szkód tymczasowych w produkcji rolniczej, posadowienia 1 słupa elektroenergetycznego na działce o nr geod. [...] oraz zmniejszenia wartości nieruchomości na skutek realizacji urządzeń infrastruktury technicznej. Wysokość odszkodowania ustalono według stanu i przeznaczenia nieruchomości w dniu ograniczenia praw do nieruchomości, tj. 17 listopada 2014 r. oraz według jej wartości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu.

6. Odwołanie od tej decyzji złożył M. P. i zarzucił naruszenie:

1. art. 128 ust. 4 u.g.n., poprzez ustalenie niepełnego odszkodowania za zdarzenia o których mowa w art. 120 i 124-126 ustawy, dotyczące działek o nr geod. [...] i [...] i nieustalenie odszkodowania za zawarte w decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, uprawnienia PSE S.A. do wstępu na nieruchomość w celu:

- wykonania w obszarze pasa technologicznego prac budowlano - montażowych oraz innych czynności związanych z budową napowietrznej linii elektroenergetycznej;

- wykonywania czynności związanych z konserwacją, usuwaniem awarii i eksploatacją przedmiotowej linii elektroenergetycznej.

2. art. 130 ust. 1 i 2 u.g.n., poprzez wydanie decyzji ustalającej odszkodowanie błędnie ustalającej jego wartość i na podstawie błędnego operatu szacunkowego;

3. art. 134 ust. 1 i 2 u.g.n., poprzez nie uwzględnienie w decyzji właściwej wartości rynkowej nieruchomości, jej stanu, położenia i sposobu użytkowania;

4. art. 6, 7, 8, 10, 77 § 1, 80 K.p.a. poprzez brak należytego i wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, dokonania naruszenia zasady działania w granicach i na podstawie prawa, błędne ustalenie stanu faktycznego oraz zaniechania przez organ podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego ale i również słusznego interesu obywateli, naruszenie przez organ zasady postępowania w odpowiedni sposób prowadzący do pogłębiania zaufania obywateli do organów państw i konieczności wydawania decyzji bez naruszenia prawa;

5. art. 11 i 107 § 3 K.p.a., poprzez niedokonanie przez organ pierwszej instancji pełnej oceny materiału dowodowego i brak odniesienia się w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji do podniesionych przez stronę w trakcie postępowania zarzutów i wniosków. Zarzut ten w szczególności odnosi się do braku oceny sporządzonego w trakcie postępowania operatu szacunkowego.

Nadto odwołujący zarzucił zaniechanie przez organ przeprowadzenia rozprawy administracyjnej z udziałem biegłego sporządzającego operat szacunkowy celem wyjaśnienia wszelkich zasadnych zarzutów składanych w prowadzonym postępowaniu odnośnie ustalenia odszkodowania.

7. Wojewoda P. decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr

[...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu podano, że w toku prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji wystąpił do rzeczoznawcy majątkowego o wyjaśnienie zarzutów co do treści operatu szacunkowego podniesionych w decyzji kasacyjnej. Zgodnie z wyjaśnieniem zawartym w piśmie z dnia 4 października 2016 r. biegły w sporządzonym operacie szacunkowym przyjął:

- ceny plonów traw (traw z koniczyną) - w wysokości średniej ceny wg. ogłoszeń sprzedaży pasz na portalach internetowych;

- ceny materiału siewnego traw i koniczyny - w wysokości średniej ceny wg. ogłoszeń sprzedaży pasz na portalach internetowych;

- ceny płodów rolnych do określenia wartości obniżenia plonowania z 1 ha w okresie 5 lat - na podstawie płodozmianu gruntu rolnego wg. publikowanych na portalach cen skupu płodów rolnych średnich cen skupu tych artykułów;

- koszt naprawy pastucha - koszt jednostkowy, biegły ustalił wg. kalkulacji indywidualnej przyjmując założenia odnośnie cen jednostkowych robocizny i materiału.

Odnośnie odszkodowania za posadowienie 1 słupa kratowego przelotowego na działce nr [...] określonego w operacie szacunkowym na kwotę 4.000,00 zł rzeczoznawca wyjaśnił, że przyjął wartość odszkodowań uzyskanych z dostępnych aktów notarialnych ustanowienia służebności przesyłu. Dane te uaktualnił w złożonym piśmie. Stwierdził, iż wynika z nich, że wartości za poszczególne rodzaje słupów nie uległy zmianie na skutek upływu czasu. Ponadto rzeczoznawca majątkowy wyjaśnił cel wyceny, materiały z których korzystał przy opracowaniu wyceny, sposób obliczenia oraz zastosowane współczynniki zmniejszenia wartości nieruchomości, źródła przyjętego odszkodowania za słup zlokalizowany na działce [...]. Podtrzymał sposób wyceny i wartość odszkodowania określoną w operacie szacunkowym dla przedmiotowych działek.

Organ odwoławczy podał, że zgodnie z zarządzeniem zastępczym Wojewody P. z dnia 16 lipca 2014 r. w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na obszarze umożliwiającym realizację odcinka trasy dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 kV E. - granica Państwa na terenie Gminy B., przedmiotowa nieruchomość położona jest na obszarze oznaczonym symbolem 17R - teren rolniczy. Z analizy operatu szacunkowego wynika, że rzeczoznawca majątkowy wartość przedmiotowej nieruchomości określił stosując metodę korygowania ceny średniej do ustalenia ceny 1 ha gruntów użytkowanych rolniczo oraz metodę porównywania nieruchomości parami do wyceny części gruntów związanych z zabudową i dojazdem do siedliska - przyjął powierzchnię 1/5 działki o nr geod. [...]. Stosując metodę korygowania ceny średniej biegł wyłonił 19 transakcji nieruchomościami rolnymi z obszaru gminy B. i R. Analizą objęto transakcje nieruchomości podobnych obejmujących okres od lutego 2014 r. do listopada 2015 r. dla których maksymalna cena jednostkowa za 1 ha wynosiła 40.733,20 zł, a minimalna 20.463,85 zł. Natomiast przy ustalaniu wartości działki o nr geod. [...] w części siedliskowej, biegły wyłonił 3 transakcje nieruchomościami, gdzie odpowiednio były to nieruchomości: rolna w części pod zabudowę, z ustalonymi warunkami zabudowy oraz z możliwością uzyskania warunków zabudowy. Biegły określił wartość szkody z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości na kwotę: 3.701,00 zł dla działki o nr geod. [...]; 18.413,00 zł dla działki o nr geod. [...], wartość szkód tymczasowych na kwotę: 4.268,00 zł dla działki o nr geod. 309/3; 5.032,00 zł dla działki o nr geod. [...], natomiast wartość szkody z tytułu posadowienia 1 słupa przelotowego biegła określiła na kwotę

4.000,00 zł. Łączna wysokość odszkodowania została oszacowana na kwotę 35.414,00 zł. W ocenie organu odwoławczego sposób wyliczenia powyższej wartości odpowiada wymogom określonym w przepisach w tym § 43 ust. 3 rozporządzenia. Rzeczoznawca majątkowy właściwie określił przedmiot i cel wyceny. Wybrał właściwe podejście i metodę szacowania nieruchomości, prawidłowo określił jej przeznaczenie i inne cechy. Operat szacunkowy zawiera wszelkie niezbędne informacje, wskazuje podstawy prawne, przedstawia tok obliczeń i wynik końcowy. Nie budzi też zastrzeżeń formalnoprawnych. Treść operatu jest logiczna i kompletna, a sporządzona wycena została należycie uzasadniona. Nie znaleziono też jakichkolwiek nieprawidłowości, które mogłyby mieć wpływ na ustaloną wartość nieruchomości. Organ powtórzył, że strona, która ma zastrzeżenia co do rzetelności i prawidłowości wykonania przez rzeczoznawcę majątkowego operatu szacunkowego, posiada również ustawowe prawo wyrażone w art. 157 u.g.n. do skorzystania z możliwości oceny operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych w celu skontrolowania prawidłowości sporządzenia tego operatu. Organ odwoławczy uznał, że operat szacunkowy nie zawiera błędów ani niejasności, które nie pozwoliłyby na uznanie go za dowód w sprawie. Wszelkie czynniki wpływające na wartość nieruchomości zostały szczegółowo przeanalizowane i uzasadniają stanowisko, że ustalona kwota odszkodowania za szkody powstałe wskutek założenia i przeprowadzenia przez nieruchomość oznaczona jako działki o nr geod.: [...] i [...] jest prawidłowa.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ podał, że w jego ocenie zaistniałe wątpliwości dotyczące operatu szacunkowego nie uzasadniały przeprowadzenia dodatkowej rozprawy z rzeczoznawcą, który sporządził operat w niniejszej sprawie. Nadto podano, że odwołujący podnosi, iż biegły obliczając kwotę o jaką zmniejszyła się wartość nieruchomości przyjął do obliczenia tylko część nieruchomości, a nie całą nieruchomość. Zarzut ten w ocenie organu nie może odnieść skutku. Podano, że biegły obliczając kwotę o jaką zmniejszyła się wartość nieruchomości, używa specjalistycznych wzorów w których ujęta jest m.in. powierzchnia pasa ograniczonego sposobu korzystania jak i powierzchnia nieruchomości (s. 35-36 operatu). Dobór metody i techniki wyceny nieruchomości należy do rzeczoznawcy majątkowego. Wskazano, że zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 4 października 2016 r., I OSK 897/16 trafne jest stanowisko, że należało ustalać podobieństwo w odniesieniu do części nieruchomości. Jest to sytuacja szczególna, dotycząca odszkodowania z tytułu ograniczenia korzystania z nieruchomości. Do takiego porównywania nie zawsze można brać pod uwagę całą nieruchomość, tak jak w przypadku wywłaszczenia nieruchomości polegającego na odjęciu tytułu własności. Istotna jest ta część nieruchomości, która została objęta ograniczeniem wynikającym z inwestycji liniowej. Natomiast odnosząc się do kwestii naruszenia § 43 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia, organ podał, że przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy, uwzględnia się dopiero po wystąpieniu szkody w tym zakresie.

8. Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego złożył M. P. i zarzucił naruszenie:

a) art. 6, 7, 8, 10, 77 § 1, 80 K.p.a., poprzez brak wszechstronnego i należytego wyjaśnienia sprawy, dokonanie wybiórczej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, naruszenia obowiązującej zasady działania w granicach i na podstawie prawa, błędne ustalenie stanu faktycznego oraz zaniechania podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, naruszenie zasady postępowania w odpowiedni sposób prowadzący do pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa i konieczności wydania decyzji bez naruszenia prawa;

b) art 11 k.p.a. i 107 § 3 K.p.a. w następstwie niedokonania przez organ pierwszej instancji pełnej oceny materiału dowodowego i braku odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do podniesionych przez stronę zarzutów i wniosków, w szczególności zaś do braku oceny sporządzonego w toku postępowania operatu szacunkowego. Organ administracji wydający decyzję w przedmiotowej sprawie był zobligowany na podstawie przepisów prawa do merytorycznej i wnikliwej oceny wszystkich dowodów zebranych w sprawie;

c) art. 75 § 1 K.p.a. i art. 89 § 2 K.p.a., poprzez zaniechanie przez organ pierwszej instancji przeprowadzenia rozprawy administracyjnej z udziałem biegłego, który opracował operat szacunkowy w celu wyjaśnienia w toku tej rozprawy podnoszonych zarzutów. Złożone do akt sprawy wyjaśnienia rzeczoznawcy nie stanowią wyczerpującej i uzasadnionej merytorycznie odpowiedzi na wszystkie zarzuty;

d) art. 77 § 1 w zw. z art. 80 K.p.a., poprzez nierozważenie zarzutów dotyczących operatu szacunkowego, a w szczególności:

- w operacie biegły podał, że "lokalizacje linii oraz obszar pasa technologicznego przedstawiono na załączonej do decyzji mapie. Obszar pasa technologicznego to obszar sięgający po 35 m w każdą stronę, w którym obowiązują ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości polegające na obowiązku korzystania z tego pasa w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa i normami dotyczącymi budowy i eksploatacji napowietrznych linii elektroenergetycznych". Takie sformułowanie nie pozwala na ustalenie jaki jest charakter wspomnianych ograniczeń - ustalenie biegłego w tej sprawie jest nieprecyzyjne;

- na stronie 35 operatu biegły w dziale VII - określenie wartości odszkodowania w punkcie 5.1. ust. 3 wymienia czynniki, które zgodnie z art. 128 ust. 4 u.g.n. uwzględnia się przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, zaś poniżej stwierdza, iż pierwszy i drugi z tych czynników w przypadku gruntów rolnych jest pomijany, bez wskazania uzasadnienia takiego stanowiska;

- na stronie 35 operatu rzeczoznawca przyjął inny wzór niż ten na który powołuje się ze strony 36 do określenia zmniejszenia wartości nieruchomości, wyszczególnia współczynniki Psk, Pin oraz Sb, zaś następnie we wzorze na stronie 37 operatu zmienia je na Pso i Sz, które raz są obliczane a raz przyjmowane do wzoru bez jakiegokolwiek wytłumaczenia.

Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że zgłaszał do operatu szereg zastrzeżeń i wniosków, które nie zostały wyjaśnione. W ocenie skarżącego wyjaśnienia biegłego z dnia 8 czerwca 2016 r. odnosiły się jedynie do błędów pisarskich a nie do uwag merytorycznych. Z tego względu skarżący wnioskował o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej z udziałem biegłego. Zdaniem skarżącego operat jest wadliwy, a organy jeżeli nie potrafiły odnieść się do jego zarzutów dotyczących merytorycznej oceny operatu powinny przekazać go do stowarzyszenia rzeczoznawców. Skarżący zarzucił, że biegły na stronie 26 operatu odrzucił do porównania transakcję najwyższą, biorąc następną z pozycji bez jakiegokolwiek uzasadnienia. Następnie biegły ze strony 29 i 30 operatu błędnie dobrał 3 nieruchomości do porównania, omijając nieruchomości o znacznie większej wartości a znajdujące się w bliskim sąsiedztwie nieruchomości skarżącego. W dalszej części operatu biegły do wyceny działek wpisał 1/5 pow. działki [...] i wyliczył średnią cenę 1 ha podstawiając wartości pod wzór o niezrozumiałym i nigdzie niewyjaśnionym zapisie. Skarżący podniósł, że może tylko domniemywać, iż powodem niewyjaśnienia przez biegłego jego wątpliwości było to, że wycena przekroczyła jego wiadomości specjalne. Świadczą o tym błędy i uchybienia zawarte w operacie a dotyczące zagadnień wymagających wiadomości specjalnych. Skarżący zarzucił także, że w sprawie nie wyjaśniono pominięcia przy wycenie § 43 ust. 3 pkt 1 – 2 rozporządzenia. Skarżący podniósł, że chociaż grunty rolne można dalej wykorzystywać rolniczo, to nie znaczy, że nie nastąpiła zmiana warunków korzystania z nieruchomości i zmiana przydatności użytkowej. Decyzja środowiskowa przyznaje dla pasa technologicznego status "zakładu pracy PSE", w którym nie ma obowiązku przestrzegania żadnych norm środowiskowych. Użytkowanie rolnicze powyższego pasa, gdzie mają być przekroczone normy środowiskowe dla promieniowania elektromagnetycznego stwarza potencjalne zagrożenie bezpieczeństwa właściciela i jego mienia. Skarżący podniósł, że do czasu wydania decyzji o ograniczeniu korzystał z nieruchomości bez utrudnień. Zarzucił, że orzekając o odszkodowaniu organy nie uwzględniły, iż ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości będą trwać do czasu zakończenia eksploatacji linii. Nie naliczono odszkodowania za szkodę wynikającą z trwałego korzystania PSE z własności skarżącego. Nie wyliczono również odszkodowania za wpis do ksiąg wieczystych decyzji o ograniczeniu prawa skarżącego do nieruchomości. Poprzez ten wpis obciążono całe jego 28 ha gospodarstwo a do zrealizowania inwestycji potrzeba było niecałe 2 ha.

9. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.

Skarga podlegała oddaleniu, albowiem ustalenie odszkodowania objętego zaskarżoną decyzją nastąpiło bez naruszenia przepisów prawa materialnego i po przeprowadzeniu w sposób prawidłowy postępowania administracyjnego.

Zgodnie z art. 112 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147 ze zm.; dalej powoływana jako u.g.n.). wywłaszczenie nieruchomości polega albo na decyzyjnym całkowitym pozbawieniu prawa własności nieruchomości (użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomości) albo na ograniczeniu takiego prawa, o ile cele publiczne na nieruchomości osób trzecich nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż poprzez pozbawienie lub ograniczenie uprawnień właścicielskich, a prawa do nieruchomości nie mogą być nabyte w drodze umowy. Przewidziane zatem art. 124 ust. 1 u.g.n. ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie na założenie na takiej nieruchomości, między innymi, przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, jest jednym z rodzajów wywłaszczenia, które nastąpić może jedynie za odszkodowaniem, o czym wprost stanowi art. 128 ust. 1 u.g.n. Przepis art. 128 ust. 4 u.g.n. powtarzając zasadę objęcia odszkodowaniem również szkód powstałych wskutek zdarzeń, o których mowa między innymi w art. 124 u.g.n., wskazuje, że takie odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód, a jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, powinno być powiększone o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Tak więc już z ogólnego założenia ustawodawcy, wysokość odszkodowania za szkody wynikłe z ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości powinna obejmować dwa elementy: wartość poniesionych szkód (pieniężne wyrównanie zniszczeń) oraz zmniejszenie wartości nieruchomości wskutek trwałego usytuowania na niej urządzeń przesyłowych. Treść powyższego przepisu wyraża konstytucyjną zasadę "słusznego" odszkodowania za wywłaszczenie, wynikającą z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP ("wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem"). Słuszne odszkodowanie jest obok celu publicznego, drugą podstawową przesłanką dopuszczalności wywłaszczenia. Odszkodowanie słuszne to odszkodowanie ekwiwalentne do wartości wywłaszczonej nieruchomości, co w odniesieniu do odszkodowań za wywłaszczenie polegające na ograniczeniu uprawnień właścicielskich do gruntu usytuowaniem na nim urządzeń przesyłowych, oznacza odszkodowanie za szkody na gruncie wyrządzone wybudowaniem urządzeń, jak i równowartość ubytku wartości nieruchomości wskutek konieczności znoszenia trwałej obecności urządzeń na gruncie.

Szczegółowe zasady określania wartości poniesionych szkód na nieruchomości oraz określania zmniejszenia wartości nieruchomości, o których to elementach odszkodowania mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n., zawarte są w § 43 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. nr 207, poz. 2109 ze zm. dalej powoływane jako rozporządzenie). Przepis ten w ustępie 1 - szym, w jego powiązaniu z ustępem 2 - gim, stanowi, że przy określaniu wartości poniesionych szkód na nieruchomości uwzględniać należy, rozumiany jako przeznaczenie nieruchomości, stan zagospodarowania nieruchomości na dzień wydania decyzji wywłaszczeniowej oraz na dzień zakończenia działań uzasadniających wydanie decyzji (zakończenia inwestycji) a także utratę pożytków w okresie od dnia wydania decyzji wywłaszczeniowej do dnia zakończenia działań uzasadniających wydanie tej decyzji (zakończenia inwestycji). W ustępie 3 - cim przepis stanowi zaś, że przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości uwzględnia się: zmianę warunków korzystania z nieruchomości, zmianę przydatności użytkowej nieruchomości, trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości oraz skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., przy czym oszacowanie szkód w tym ostatnim elemencie, następuje dopiero po wystąpieniu szkody w tym zakresie, co wynika z ustępu 4 omawianego § 43.

Stosownie do art. 130 ust. 2 u.g.n., ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości. Podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi, z zastrzeżeniem art. 135, wartość rynkowa nieruchomości (art. 134 ust. 1 u.g.n.). Przy określaniu wartości rynkowej nieruchomości uwzględnia się w szczególności jej rodzaj, położenie, sposób użytkowania, przeznaczenie, stan nieruchomości oraz aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami (art. 134 ust. 2 u.g.n.). Stosownie natomiast do art. 154 ust. 1 u.g.n., wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stan nieruchomości oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych. Operat szacunkowy jest istotnym dowodem w sprawie dotyczącej ustalenia odszkodowania za szkody wynikłe z ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Jest to dowód z opinii biegłego, który podlega ocenie jak każdy inny dowód w sprawie, z tym jednak zastrzeżeniem, że ani organ, ani sąd administracyjny nie mogą ingerować w merytoryczną część operatu, gdyż nie dysponują wiadomościami specjalnymi, które posiada biegły. Rzeczą organów jest zbadanie, czy operat szacunkowy został sporządzony zgodnie z przepisami, czy opiera się na prawidłowych danych dotyczących szacowanej nieruchomości oraz czy jest logiczny i zupełny. Zdaniem Sądu, przedmiotowy operat szacunkowy pod względem jego formy, jak też metody i techniki szacowania, sporządzony został zgodnie z przepisami prawa. Jest on zupełny i logicznie wskazuje poszczególne etapy wyceny. Zastosowanie przyjętego podejścia wyceny i jej metody zostało opisane i uzasadnione. Organy zasadnie więc uznały, że wycena przedmiotowej nieruchomości została wykonana prawidłowo.

Generalnie wszystkie zarzuty podnoszone w skardze dotyczące naruszenia szeregu przepisów postępowania, sprowadzają się do zarzutu zaniechania wszechstronnego i rzetelnego wyjaśnienia sprawy na skutek uznania operatu szacunkowego za dowód zgodny z prawem. Zarzuty te zdaniem Sądu nie zasługują na uwzględnienie. Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym ustanawia art. 77 § 1 K.p.a., zaś zasada swobodnej oceny dowodów wynika z art. 80 K.p.a. Wydanie opinii przez biegłego, w razie gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, przewiduje art. 84 § 1 K.p.a. Modyfikację, w stosunku do ogólnych zasad oceny dowodu z opinii biegłego, wprowadza przepis art. 157 ust. 1 u.g.n. Przepis ten stanowi, że oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego dokonuje organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych. Przeprowadzenie takiej oceny może zostać zainicjowane przez stronę postępowania (por. wyrok NSA z 7 grudnia 2012 r., I OSK 1434/11, pub. CBOSA). Skarżący nie złożył wniosku o przeprowadzenie tego dowodu. Miał zaś możliwość nie tylko zapoznania się z kwestionowanym operatem, ale także uzyskał dodatkowe wyjaśnienia od rzeczoznawcy majątkowego sformułowane w piśmie z dnia 8 czerwca 2016 r. i z dnia 6 października 2016 r. Skarżący nie przedstawił także własnego, odmiennego od spornego operatu, wyliczenia odszkodowania. Zdaniem Sądu organy zasadnie przy tym uznały, że w sprawie brak było podstaw do przeprowadzania kolejnej rozprawy administracyjnej z udziałem biegłego. W sprawie niniejszej rozprawa administracyjna została przeprowadzona w dniu 12 stycznia 2016 r. na której skarżący był obecny i mógł przedstawić swoje stanowisko. Po rozprawie tej biegły dwukrotnie składał wyjaśnienia do sporządzonego operatu.

Z analizy operatu sporządzonego w sprawie niniejszej wynika, że rzeczoznawca majątkowy określił wartość szkód tymczasowych w produkcji rolniczej, wartość szkody z tytułu posadowienia 1 słupa przelotowego na działce [...] oraz wartość szkody z tytułu zmniejszenia wartości przedmiotowej nieruchomości w związku z realizacją inwestycji.

Przeznaczenie nieruchomości w pasie technologicznym przedmiotowej linii zostało określone już w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako teren oznaczony symbolem 17R (teren rolniczy) zarówno w stosunku do działki nr geod. [...] i [...]. Rzeczoznawca majątkowy określając wartość przedmiotowej nieruchomości zastosował metodę korygowania ceny średniej do ustalenia ceny 1 ha gruntów użytkowanych rolniczo oraz metodę porównywania nieruchomości parami do wyceny części gruntów związanych z zabudową i dojazdem do siedliska - przyjął powierzchnię 1/5 działki o nr geod. [...]. Stosując metodę korygowania ceny średniej biegły wyłonił 19 transakcji nieruchomościami rolnymi z obszaru gminy B. i R. Analizą objęto transakcje nieruchomości podobnych obejmujących okres od lutego 2014 r. do listopada 2015 r. dla których maksymalna cena jednostkowa za 1 ha wynosiła 40.733,20 zł, a minimalna 20.463,85 zł. Przy uwzględnieniu parametrów i cech ocenianej nieruchomości, wartość 1 ha wyniosła 40.734,01 zł, a zatem właściwie zbieżna jest z ceną maksymalną występującą na analizowanym obszarze. Jeśli zaś chodzi o ustalenie ceny 1 ha działki [...] w części o przeznaczeniu innym niż rolne, to rzeczoznawca majątkowy wziął do porównania działki podobne o zbliżonych cechach z terenu powiatu s. z trzech gmin, gdzie najniższa wartość za 1 ha wynosiła kwotę 64.599,48 zł, a najwyższa kwotę 102.165,46 zł. Przy uwzględnieniu parametrów i cech ocenianej nieruchomości, wartość 1 ha tej części działki wyniosła kwotę 83.707,24 zł, a zatem plasuje się w połowie cen występujących na analizowanym obszarze. Biorąc zatem pod uwagę różne ceny 1 ha dla dwóch części działki nr 310, łączną cenę 1 ha dla tej działki biegły wyliczył na kwotę 49.328,66 zł.

Skarżący pomimo podniesienia zarzutów dotyczących pominięcia przez biegłego transakcji najwyższych w żadnym miejscu swojej skargi nie sprecyzował, na czym miałoby polegać przyjęcie w operacie nieprawidłowych działek do porównania, albo dlaczego wartość 1 ha jego nieruchomości jest wyliczona nieprawidłowo. Tym bardziej, że jak wykazano powyżej przyjęta przez biegłego wartość 1 ha nieruchomości należącej do skarżącego nie odbiega od wartości nieruchomości przyjętych do porównania i właściwie jest bliska wartościom maksymalnym.

Sąd nie podziela także zarzutu dotyczącego przyjęcia do obliczeń tylko części nieruchomości w granicach pasa technologicznego zamiast całej nieruchomości. Podkreślenia wymaga, że w decyzji Starosty S. z dnia [...] listopada 2014 r. dotyczącej przedmiotowych nieruchomości oznaczonych nr [...] i [...] zawarte są zapisy dotyczące ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, gdzie jednoznacznie wskazano, że ograniczenia te polegają w szczególności na uprawnieniu do wstępu na nieruchomość w celu wykonania w obszarze pasa technologicznego prac budowlano – montażowych oraz innych czynności, a także wykonania czynności związanych z konserwacją, usuwaniem awarii i eksploatacją przedmiotowej linii elektroenergetycznej. Z powyższych zapisów nie wynika, aby ograniczenie dotknęło całą powierzchnię obu działek, gdyż obejmuje ono tylko szerokość tych działek w pasie technologicznym i to zarówno na etapie budowania linii, jak i jej konserwacji. Inwestor na podstawie uzyskanej decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z przedmiotowych nieruchomości nie jest uprawniony do korzystania z działek skarżącego w zakresie ponad szerokość pasa technologicznego wynoszącego po 35 m od osi linii w każdą stronę. Słusznie zatem organy przyjęły w ślad za operatem rzeczoznawcy majątkowego, że w grę mogło wchodzić odszkodowanie liczone dla części nieruchomości, na której nastąpiło ograniczenie. Jak podniesiono w wyroku NSA z 4 października 2016 r., I OSK 897/16, ustalanie odszkodowania z tytułu ograniczenia korzystania z nieruchomości jest sytuacją szczególną, w której nie zawsze można brać pod uwagę całą nieruchomość, tak jak w przypadku wywłaszczenia nieruchomości polegającego na odjęciu tytułu własności. Istotna jest ta część nieruchomości, która została objęta ograniczeniem wynikającym z inwestycji liniowej.

Sąd nie podziela także zarzutów skargi dotyczących składników wyliczonej szkody. Jak wskazano w wyroku WSA w Szczecinie z 19 maja 2016 r., II SA/Sz 45/16, odszkodowanie przewidziane w art. 128 ust. 4 w zw. z art. 124 u.g.n. nie ma charakteru cywilnoprawnego. Wszelkie kwestie związane ze sposobem ustalania wysokości przedmiotowego odszkodowania zostały wyczerpująco unormowane w rozdziale V dział III u.g.n. Regulacja tam zawarta nie przewiduje żadnego odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu cywilnego i nie daje podstaw do stosowania w drodze analogii rozwiązań cywilnoprawnych do instytucji prawa administracyjnego. Uszczerbek majątkowy (szkoda), jakiego doznaje właściciel na skutek ograniczenia jego prawa własności w trybie art. 124 u.g.n., jest wynikiem legalnego działania administracji, co w sposób oczywisty różni omawiane odszkodowanie od odszkodowania funkcjonującego w prawie cywilnym dotyczącego np. bezumownego korzystania z nieruchomości. Zauważenia też wymaga, że jak wskazano w postanowieniu SN z 5 października 2016 r., III CSK 328/15, w razie otrzymania przez przedsiębiorcę przesyłowego na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami decyzji administracyjnej, przyznającej prawo wstępu i korzystania z cudzej nieruchomości, na której są posadowione urządzenia przesyłowe, nie jest potrzebne występowanie o ustanowienie służebności przesyłu, a nawet nie ma tytułu do ustanawiania wówczas takiej służebności, gdyż przedsiębiorca ma w postaci decyzji uprawnienie do ingerencji w cudze prawo własności w takim samym zakresie, w jakim nastąpiłoby to na podstawie służebności. Decyzja administracyjna nie jest z kolei potrzebna, jeżeli właściciel nieruchomości wyrazi zgodę na odpłatne lub nieodpłatne korzystanie z nieruchomości przez przedsiębiorcę przesyłowego i zostaje zawarta między nim a właścicielem swoista umowa, podobna do użyczenia lub umowy najmu. W razie więc ustanowienia służebności przesyłu drogą umowy lub przez wydanie orzeczenia sądowego należy określić wynagrodzenie (art. 3852 k.c.), a w wypadku decyzji administracyjnej, poprzedzonej zgodą właścicieli nieruchomości lub bez tej zgody, powinno zostać wypłacone odszkodowanie, określone również na drodze administracyjnej. Odszkodowanie w postępowaniu administracyjnym, z mocy art. 128 ust. 4 u.g.n., powinno odpowiadać tylko wartości poniesionych szkód, a ponadto, jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Z racji przedstawionych powyżej, w postępowaniu administracyjnym szkoda nie może być wyliczana w ten sam sposób jak wyliczane jest wynagrodzenie w postępowaniu cywilnym w sytuacji ustanowienia służebności przesyłu. Odszkodowanie administracyjne nie obejmuje więc m.in. rekompensaty za zgodę właściciela na funkcjonowanie linii energetycznej, z tytułu wpisania obciążenia do księgi wieczystej, czy też z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości.

W stanie faktycznym niniejszej sprawy rzeczoznawca majątkowy wyliczył zarówno odszkodowanie związane z poniesionymi przez skarżącego szkodami, posadowieniem słupa na działce nr [...], jak i odszkodowanie z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości. W zakresie pierwszej szkody biegły określił składniki odszkodowania, które objęły odszkodowanie za utracone pożytki, odszkodowanie za rekultywację gruntu rolnego we własnym zakresie przez właściciela i odszkodowanie za szkody z powodu zmniejszenia zdolności poprodukcyjnej w okresie po rekultywacji. Z kolei w zakresie zmniejszenia wartości nieruchomości na skutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości biegły przytoczył czynniki z § 43 ust. 3 pkt 1 – 4 rozporządzenia i dokładnie je omówił. Następnie wyjaśnił, że ze względu na fakt, że przedmiotowe grunty są gruntami rolnymi, zmiana warunków korzystania z nieruchomości i zmiana przydatności użytkowej nieruchomości nie wystąpią i stąd analiza ich jest w operacie pominięta. W zakresie czynnika trwałego ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości biegły uznał, że czynnik ten istnieje z uwagi na lokalizację słupa, zakaz utrzymania zieleni wysokiej, przekroczonego natężenia pola elektromagnetycznego w pasie eksploatacyjnym o szerokości skrajnych przewodów powiększonej o 2 Del – niekorzystny wpływ na długotrwałe przebywanie ludzi, przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu, powodujące dyskomfort dla ludzi. Jeśli zaś chodzi o czynnik czwarty, tj. skutki spowodowane obowiązkiem udostępniania w przyszłości nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii linii elektroenergetycznej, to biegły wyjaśnił, że obciąża on nieruchomość, jednakże skutki udostępniania są niemożliwe do ustalenia na podstawie cen transakcyjnych nieruchomości obciążonych urządzeniami przesyłowymi.

Dalej biegły wyjaśnił, że wyliczenie zmniejszenia wartości nieruchomości jest możliwe poprzez zsumowanie cząstkowych wartości szkód, wg. § 43 ust. 3 rozporządzenia albo sposobem parametrycznym przy zachowaniu określonych wzorów, które wskazał i szczegółowo opisał. Analizując operat zauważyć można, że biegły odstąpił od wyliczenia zmniejszenia wartości nieruchomości na podstawie czynników opisanych w § 43 ust. 3 pkt 1-4 rozporządzenia i przeszedł do jej wyliczenia w oparciu o sposób parametryczny. Wskazał przy tym, że w przypadku przedmiotowych działek lokalizacja linii elektroenergetycznej wpływa na sposób korzystania z gruntu tylko w strefie oddziaływania linii, a zatem zastosowano wzór wskazany w operacie pod pkt b) - s. 35 operatu. Dalej biegły przeprowadził analizę czynników wpływających na zmniejszenie wartości nieruchomości i dokonał wyliczenia tego zmniejszenia. Pośród przedstawionych czynników i współczynników wziętych do obliczeń, znalazł się i współczynnik Sz, którego wartość zwiększono o 20%, a który dotyczy skutków spowodowanych obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów przewodów i urządzeń, stosownie do art. 124 ust. 6 u.g.h. Szkodę z tytułu posadowienia słupa na działce nr [...] biegły wyliczył na kwotę 4.000,00 zł przyjmując zasadę, że wysokość ta winna odpowiadać wysokości odszkodowań określanych umownie pomiędzy inwestorem i właścicielami nieruchomości, na których słupy takie posadowiono. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości prawidłowość przyjętej metody szacowania tej szkody przez biegłego, gdyż kwota 4.000 zł jest jednolicie przyjmowana w aktach notarialnych dla tego typu słupów.

Zarówno z wypisów z ewidencji gruntów dla przedmiotowych działek jak i z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (zarządzenie zastępcze Wojewody P.) z dnia 16 lipca 2014 r. wynika jednoznacznie, że w pasie technologicznym mają one przeznaczenie gruntów rolnych. Ani sam przebieg nad tymi działkami przedmiotowej linii (ze względu na wysokość linii nad ziemią), ani oddziaływanie linii polem elektromagnetycznym, nijak nie wpłynie na możliwość wykorzystywania tych działek w pasie technologicznym i tym bardziej poza tym pasem, zgodnie z dotychczasowym ich przeznaczeniem, czyli jako działek rolnych. Zauważenia przy tym wymaga, że zanim powstała przedmiotowa inwestycja, inwestor musiał uzyskać pozytywną decyzję o warunkach środowiskowych, w której były rozważane kwestie oddziaływania tej linii energetycznej (por. wyrok WSA w Białymstoku z 27 stycznia 2017 r., II SA/Bk 807/16). Ponadto, jak stwierdził sąd w powyższej sprawie, a skład niniejszy Sądu podziela to stanowisko, zakres oddziaływania inwestycji energetycznych na środowisko nie może być elementem odszkodowania ustalonego w tej sprawie. Z kolei pozostałe ograniczenia wynikające z istnienia linii i utrudnienia z tym związane zostały przewidziane w planie miejscowym i nie mogą być przedmiotem analizy w sprawie niniejszej.

Wobec niepotwierdzenia zarzutów skargi należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 .r, poz. 718 ze zm.).