Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1354/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie I instancji
Powołane przepisy: article: art/. 7, art. 77, art. 80, art. 149 par 3 oraz art. 148 par 1, par 2 w zw. z art. 145 par 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Knysiak- Sudyka Sędziowie WSA Renata Czeluśniak (spr.) WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. K., M. K., S. K., F. K., M. G., B. K. – N., J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 10 października 2019 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu l instancji, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżących kwotę 100 zł (słownie sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Jak wynika z akt sprawy, Starosta decyzją z 22 marca 2016 r., znak: [...], po rozpatrzeniu wniosku J. K. orzekł o aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu L., jednostka ewidencyjna J., polegającej na ujawnieniu J. K. s. I. i M. jako współwładajacego na zasadzie samoistnego posiadania w udziale 6/32 części do działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] o łącznej pow. 0,7360 ha objętych jedn. rej. [...] w miejsce W. K. s. L. i A. Od powyższej decyzji nie zostało wniesione odwołanie. Decyzja stała się ostateczna w dniu 14 kwietnia 2016 r.

Siedmioma odrębnymi pismami z dnia 8 maja 2019 r., o identycznej treści (data wpływu do Starostwa Powiatowego– 15 maja 2019 r.) skarżący M. G., Z. K., M. K., S. K., F. K., B. K-N. i J. K. zwrócili się z wnioskami o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty z 22 marca 2016 r., znak: [...]. Wnioskodawcy jako podstawę do wznowienia postępowania wskazali przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., podnosząc, iż bez własnej winy nie brali oni udziału w postępowaniu, zakończonym wskazaną we wniosku decyzją. Wszyscy wnioskodawcy wskazali, iż o ww. decyzji z 22 marca 2016 r., dowiedzieli się 15 kwietnia 2019 r., nie wskazując żadnych związanych z tym faktem okoliczności.

Starosta Nowotarski siedmioma pismami z dnia 14 czerwca 2019 r., wezwał wnioskodawców do przedłożenia w ciągu 14 dni od otrzymania wezwania, dowodów dokumentujących zachowanie ustawowego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Powyższe pisma zostały doręczone każdemu z wnioskodawców w dniu 21 czerwca 2019 r.

Starosta postanowieniem z 11 lipca 2019 r., znak: [...], na podstawie art. 149 § 3 oraz art. 148 § 1 w zw. z art. 145 §1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) – dalej k.p.a. orzekł o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Starosty z dnia 22 marca 2016 r, znak: [...] w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu L., jednostka ewidencyjna J., polegającej na ujawnieniu J. K. s. I. i M. jako współwładającego na zasadzie samoistnego posiadania w udziale [...] części do działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] o łącznej pow. 0,7360 ha objętych jedn. rej. [...] w miejsce W. K. s. L. i A.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano m.in., iż wnioskodawcy nie spełnili wskazanej w art. 148 § 1 k.p.a., niezbędnej przesłanki umożliwiającej wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania. Pomimo wezwania organu nie udokumentowali bowiem wskazywanej przez nich okoliczności, iż o decyzji Starosty dowiedzieli się w dniu 15 kwietnia 2019 r. Zgodnie zaś z orzecznictwem sądów administracyjnych, udowodnienie w jakiej dacie strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia (w przypadku powoływania się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 okolicznością tą jest fakt dowiedzenia się o decyzji) jest obowiązkiem wnioskującego o wznowienie postępowania. Ponadto organ wskazał, iż obecnie prowadzone jest przed nim postępowanie w zakresie działek ewidencyjnych objętych jednostką rejestrową [...], w którym wnioskodawcy są stronami postępowania, a zatem jest im wiadome, iż J. K. figuruje w tej jednostce rejestrowej, jako współwładający na zasadzie samoistnego posiadania. Postępowanie to zostało wszczęte na wniosek z dnia 7 stycznia 2019 r., o czym strony zostały poinformowane zawiadomieniami z dnia 29 stycznia 2019 r. – M. K. i z dnia 25 kwietnia 2019 r. - pozostali wnioskodawcy.

Następnie w dniu 12 lipca 2019 r., do Starostwa Powiatowego wpłynęło jedno pismo wszystkich wnioskodawców, w którym zwracają się oni do organu l instancji o przedłużenie terminu, w przedmiocie wskazanym w ww. piśmie z 14 czerwca 2019 r., do dnia 17 lipca 2019 r.

W odpowiedzi Starosta pismem z 16 lipca 2019 r., poinformował wnioskodawców, iż ww. postanowienie w sprawie ich wniosku, zostało już wydane 11 lipca 2019 r., a akta sprawy przekazane do organu odwoławczego w związku ze złożonym przez nich wcześniej ponagleniem na bezczynność i przewlekłość w przedmiotowej sprawie.

W zażaleniu M. G., Z. K., M. K., S. K., F. K., B. K-N. i J. K. wskazali, że "Po upływie ponad miesiąca czasu organ nic nie uczynił w przedmiotowej sprawie, pozostając w bezczynności i przewlekłości (...) Po złożeniu skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania starosty (...) formułuje wezwanie, nie pouczając strony o skutkach nieusunięcia braków wynikających z art. 64 § 2 k.p.a., w zakresie dowiedzenia się o wydaniu decyzji o której mowa wyżej, czym narusza przepisy art. 64 § 2 k.p.a. Należy stwierdzić, iż skarżący w odpowiedzi na wezwanie, pismem datowanym na dzień 5.07.2019r., wnosi o przedłużenie terminu w przedmiotowym zakresie a kiedy pismo to wpływa do organu starostwa w dniu 12.07.2019 r., organ ten w trybie nagłym nadaje przesyłkę w UP o godz. 18:16 poza godzinami pracy urzędu, w zakresie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z 22.03.2016 r. wydaną przez Starostę (...) Należy wskazać, iż wniosek o wznowienie postępowania w przedmiotowym zakresie zawiera datę dowiedzenia się o wydaniu decyzji administracyjnej w przedmiotowym zakresie. Natomiast organ błędnie przyjął, iż nie została spełniona przesłanka o której mowa w art. 148 § 1 k.p.a., umożliwiająca wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie (...) Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, skarżący dowiedział się o decyzji o której mowa wyżej z zawiadomienia o wszczęciu postępowania z dnia 7.01.2019 r., (...) Z treści przedmiotowego pisma nie wynika bowiem jakie jest rozstrzygnięcie czy treść decyzji o wznowienie postępowania administracyjnego. Pismo to nie zawiera jakichkolwiek danych mogących mówić o istnieniu jakiejkolwiek decyzji. Zawiadomienie to zawiera tylko informacje o wszczęciu postępowania i uprawnienia wynikające z art. 36 i 37 k.p.a., i obowiązki strony wynikające także z przepisów k.p.a. (...)".

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzja z dnia 10 października 2019 r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2019 r., poz. 725 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie skarżący powołali się na podstawę wznowienia wskazaną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., podnosząc, iż bez swojej winy nie brali oni udziału jako strony w postępowaniu zakończonym, ww. decyzją Starosty z 22 marca 2016 r. Wskazali również, iż o ww. decyzji dowiedzieli się w dniu 15 kwietnia 2019 r. Organ I instancji przyjął, że wnioskodawcy nie spełnili wskazanej w art. 148 § 2 k.p.a., niezbędnej przesłanki, umożliwiającej wznowienie postępowania w sprawie, w związku z nieudowodnieniem, iż wniosek został przez nich złożony, w ciągu miesiąca od dnia w którym dowiedzieli się oni o decyzji której dotyczył. Strony nie wykazały bowiem żadnych okoliczności które świadczyłyby o dacie dowiedzenia się przez nie o ww. decyzji. Zdaniem organu odwoławczego, biorąc pod uwagę wynikający z akt stan faktyczny i prawny sprawy, stanowisko Starosty Nowotarskiego należy uznać za uzasadnione.

Inspektor podkreślił, że strona powołująca się na podstawę wznowienia wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jest zobowiązana do wskazania okoliczności świadczących o tym, iż dowiedziała się ona o kwestionowanej decyzji we wskazanym przez siebie terminie. Jak bowiem zwraca się uwagę w orzecznictwie sądów administracyjnych to strony obciąża obowiązek wykazania, iż zaistniały okoliczności stanowiące formalną przesłankę wznowienia postępowania w sprawie. Okoliczności te muszą zostać udowodnione, nie zaś jedynie uprawdopodobnione. Organ jest natomiast zobowiązany, do wezwania strony do wskazania ww. okoliczności, co w niniejszej sprawie miało miejsce poprzez skierowanie do nich ww. pisma z 14 czerwca 2019 r., na które nie odpowiedziały do dnia wydania postanowienia organu I instancji. Wezwanie to było szczególnie istotne gdyż jak wynika z akt sprawy, wnioskodawcy w dniu 15 kwietnia 2019 r., zwrócili się do Starosty w trybie dostępu do informacji publicznej, z wnioskiem o przesłanie kopii przedmiotowej decyzji z 22 marca 2019 r., wskazując treść jej rozstrzygnięcia. Decyzja ta była więc im już znana najpóźniej w dacie 15 kwietnia 2019 r. Jednak jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy notatki służbowej, jedna z wnioskodawczyń, Z. K. już w dniu 3 kwietnia 2019 r., stawiła się w Starostwie Powiatowym i poprosiła (bezskutecznie) o wgląd w akta sprawy, zakończonej ujawnieniem J. K. do działek objętych jen. rej. [...]. Co najmniej więc jeden z wnioskodawców, mógł wiedzieć o przedmiotowej decyzji w dacie wcześniejszej niż wskazana we wniosku o wznowienie. Okoliczności powzięcia o niej wiedzy wymagały więc wyjaśnienia.

WINGiK wyjaśnił, iż posiadanie samego tylko oświadczenia stron o dacie dowiedzenia się o decyzji, uniemożliwiłoby przyjęcie, iż termin do złożenia wniosku o wznowienie został przez nie dochowany. Ponieważ w rozpatrywanej sprawie strony podały we wniosku o wznowienie jedynie datę w której dowiedziały się o kwestionowanej decyzji, bez wskazania jakichkolwiek okoliczności, umożliwiających weryfikację tego faktu, jak również nie zareagowały na wezwanie o ich wskazanie, organ I instancji, zasadnie wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania.

Na powyższe stanowisko nie mogą mieć, zdaniem organu II instancji, wpływu podniesione w zażaleniu zarzuty, niepoinformowania stron przez organ o konsekwencjach braku odpowiedzi na wezwanie z 14 czerwca 2019 r., w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Należy bowiem wskazać, iż wezwanie które do nich skierował, nie zostało wystosowane w trybie art. 64 k.p.a., jako wezwanie do usunięcia braków formalnych podania. Niewskazanie okoliczności w jakich strony dowiedziały się o kwestionowanej decyzji nie stanowi bowiem braku formalnego podania, którego nieusunięcie skutkuje pozostawieniem podania bez rozpoznania. Organ l instancji nie mógł więc poinformować stron o takich konsekwencjach. Brak ten, który w konsekwencji nie pozwala na udowodnienie, iż wniosek został złożony w terminie, skutkuje koniecznością wydania merytorycznego rozstrzygnięcia o odmowie wznowienia postępowania. O takich konsekwencjach braku pozytywnych ustaleń w tym przedmiocie, organ poinformował strony w ww. piśmie z 14 czerwca 2019 r.

Również w ocenie Inspektora, fakt przesłania do organu pisma z dnia 5 lipca 2019 r., z wnioskiem o przedłużenie terminu na wskazanie okoliczności dowiedzenia się o decyzji do 17 lipca 2019 r., nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Wniosek ten wpłynął do organu w dniu 12 lipca 2019 r., a więc już po wydaniu postanowienia z 11 lipca 2019 r. Należy przy tym dodać, iż wnioskodawcy również w zażaleniu na ww. postanowienie o odmowie wznowienia postępowania, nie wskazali okoliczności w jakich dowiedzieli się o decyzji, ograniczając się do stwierdzenia, że we wniosku o wznowienie została podana data w jakiej się o niej dowiedzieli, co tym bardziej uniemożliwia wskazanie, iż organ I instancji, powinien był przeprowadzić w tej sprawie, dalsze czynności wyjaśniające.

Na marginesie WINGiK dodał, iż jak zasadnie podniesiono w treści zażalenia, samo zawiadomienie o wszczęciu innego postępowania administracyjnego, nawet dotyczącego tego samego przedmiotu, nie może świadczyć o dowiedzeniu się o innej decyzji która go dotyczyła. Do wyciągnięcia takiego wniosku nie uprawnia też wiedza o stanie wpisów w ewidencji gruntów i budynków, gdyż nie zawsze są one dokonywane w oparciu o decyzję administracyjną. Fakt dowiedzenia się strony o decyzji mógłby zostać potwierdzony np. w przypadku przedstawienia dokumentu, wskazującego, iż zapoznała się ona z treścią akt postępowania które zawierały taką decyzję. W aktach niniejszego postępowania, brak jest jednak tego typu dowodów. Powyższe, ze względu na całość okoliczności sprawy, pozostaje jednak bez wpływu na jej rozstrzygnięcie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący M. G., Z. K., M. K., S. K., F. K., B. K-N. i J. K. wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji oraz o zasadzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucili naruszenie:

- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. polegającym na utrzymaniu w mocy przez organ odwoławczy postanowienia organu l instancji, kiedy nie istniały ku temu żadne przesłanki,

-art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. polegającym na utrzymaniu w mocy przez organ odwoławczy postanowienia Starosty, a nie jego uchylenie, kiedy to organ I instancji powołuje niewłaściwą podstawę prawną w zakresie przesłanki wznowieniowej - art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zamiast art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a które nie było przedmiotem postępowania o wznowienie postępowania,

- art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez uznanie i utrzymanie w mocy przez organ odwoławczy postanowienia organu l instancji, a nie jego uchylenie, kiedy brak jest wskazanej właściwej podstawy prawnej.

- art. 148 § 1 i 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez stwierdzenie, że nie została spełniona przesłanka zachowania przez skarżących terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania,

- art. 149 § 3 k.p.a. poprzez dokonanie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego o wznowienie, kiedy brak zaistnienia negatywnych przesłanek w przedmiotowym zakresie,

- art. 7, 8, 9, 10, 11, 77, 80, 107 § 3 k.p.a. poprzez niepodjęcie stosownych czynności mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, a wskutek tego nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego polegające na wadliwym przyjęciu, iż doszło do uchybienia terminu, o jakim mowa w art.148 § 1 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325) dalej - p.p.s.a.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).

Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji (postanowienia) podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu, stwierdzenia jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie ww. ustaw, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 10 października 2019 r. znak: [...], utrzymujące w mocy postanowienie Starosty z dnia 11 lipca 2019 r., znak: [...], orzekające o odmowie wznowienia skarżącym postępowania zakończonego decyzją Starosty z dnia 22 marca 2016 r, znak: [...] w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że instytucja wznowienia postępowania administracyjnego ma zastosowanie w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi, a więc gdy nie ma możliwości zaskarżenia ich w trybie zwyczajnym (zob. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 3061/14, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, zwana dalej "CBOSA"). Podobne stanowisko wyraża doktryna: "Wznowienie postępowania jest instytucją procesową polegającą na ponownym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli mają miejsce przyczyny wznowienia taksatywnie określone w przepisach prawa procesowego" (Postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne z kazusami, (red.) R. Hauser, A. Skoczylas, Warszawa 2017, s. 158). Ustawodawca wskazuje w art. 145-145b k.p.a. przesłanki stanowiące podstawę wznowienia postępowania.

Tryb wznowienia reguluje art. 148 k.p.a., zgodnie z którym podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (§ 1). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).

Z powyższego wynika, że strona, która dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania powinna w terminie miesiąca od tego dnia złożyć stosowny wniosek. Miesięczny termin jest terminem ustawowym (materialnym), którego uchybienie nie podlega przywróceniu. W związku z tym ograniczeniem czasowym, organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu badać zachowanie tego terminu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu, stanowiłoby bowiem rażące naruszenie prawa, godzące w wyrażoną w art. 16 § 1 k.p.a. zasadę trwałości decyzji ostatecznych. Stwierdzenie przez organ administracji publicznej, w fazie wstępnej postępowania, uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, uniemożliwia zatem merytoryczne rozpoznanie sprawy, gdyż skutkować musi odmową jego wznowienia z przyczyn formalnych. Pogląd taki wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym stwierdził: "(...) dochowanie terminu wskazanego w art. 148 k.p.a. powinno podlegać badaniu we wstępnym etapie postępowania wznowieniowego i niedopełnienie tego wymogu skutkuje odmową wznowienia postępowania" (wyrok NSA z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 550/15, CBOSA).

W okolicznościach przedmiotowej sprawy, wobec wniosku M. G., Z. K., M. K., S. K., F. K., B. K-N. i J. K. z dnia 8 maja 2019 r. - o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia 22 marca 2016 r., w treści którego wskazali oni, że bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem powyższej decyzji, o której dowiedzieli się dnia 15 kwietnia 2019 r. - Starosta pismem z dnia 14 czerwca 2019 r., wezwał skarżących do przedłożenia w ciągu 14 dni od otrzymania wezwania, dowodów dokumentujących zachowanie ustawowego terminu do złożenia przedmiotowego wniosku. Wobec braku otrzymania odpowiedzi, postanowieniem z dnia 11 lipca 2019 r., znak: [...], Starosta odmówił skarżącym wznowienia postępowania, w uzasadnieniu wskazując, że nie spełnili oni wskazanej w art. 148 § 1 k.p.a., niezbędnej przesłanki umożliwiającej wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, pomimo bowiem wezwania nie udokumentowali wskazywanej okoliczności, iż o decyzji Starosty dowiedzieli się w dniu 15 kwietnia 2019 r. W konsekwencji rozpatrzenia zażalenia, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazując m.in. na zasadę trwałości decyzji administracyjnych, wydał zaskarżone postanowienie z dnia 10 października 2019 r., wyjaśniając, że stanowisko organu I instancji w stanie faktycznym i prawnym sprawy, było uzasadnione.

Wobec powyższego z jednej strony rację należy przyznać organom obu instancji, że wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, pomimo uchybienia terminu, stanowi o rażącym naruszeniu prawa, godzącym w zasadę trwałości decyzji administracyjnej, jednakże z drugiej strony nie można bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich wskazanych przez skarżących informacji oraz okoliczności wynikających z akt, pozbawić ich prawa do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną.

W przypadku podstawy wznowienia jaką jest pominięcie strony w postępowaniu, istotne jest przy składaniu wniosku, zachowanie terminu jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zgodnie z ugruntowanym już stanowiskiem sądów administracyjnych zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, w stopniu umożliwiającym sformułowanie żądania wznowienia postępowania (tj. przede wszystkim odnośnie nazwy organu, który wydał decyzję oraz sposobu rozstrzygnięcia sprawy).

Z akt administracyjnych wynika, że skarżący, z wyjątkiem M. G., otrzymali kopię decyzji Starosty z dnia 22 marca 2016 r. dopiero w dniu 6 maja 2019 r. (k. 27, 30, 33, 36, 39, 42 akt adm.). Skarżąca M. G. ww. kopię otrzymała w trybie art. 44 k.p.a. w dniu 20 maja 2019 r. (I awizo nastąpiło bowiem w dniu 6 maja 2019 r.). Termin jednego miesiąca do złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. został zatem zachowany bowiem przedmiotowy wniosek skarżący wnieśli w dniu 15 maja 2019 r. (k. 49, 54, 59, 64, 69, 74, 49 akt adm.). Wątpliwości organów co do wcześniejszej daty dowiedzenia się o treści decyzji nie mogą zastąpić dowodów doręczenia jej kopii poszczególnym skarżącym w dniu 6 maja 2019 r. i 20 maja 2019 r. Tym bardziej, że nie jest spornym, iż skarżący dowiedzieli się o wpisie do ewidencji nowego współwładającego zawiadomieniami z dnia 29 stycznia 2019 r. (M. K.), a pozostali - 25 kwietnia 2019 r. (w trakcie innego postępowania). Podkreślić przy tym jednak należy, że w dniu 3 kwietnia 2019 r. skarżącej Z. K. odmówiono wglądu do akt postępowania w sprawie ujawnienia J. K. jako współwładającego na zasadzie samoistnego posiadania do działek objętych jednostką rejestrową [...], z uwagi na to, że ww. nie była stroną w tym postępowaniu. Okoliczność tą potwierdza załączona do akt nin. postępowania notatka urzędowa sporządzona przez pracownika organu I instancji (k. 25 akt adm.). Powyższe dowodzi, że w dniu 3 kwietnia 2019 r. skarżąca Z. K. nie zapoznała się z treścią decyzji z dnia 22 marca 2016 r. i dopiero w dniu 15 kwietnia 2019 r. ona, jaki i pozostali skarżący złożyli wnioski o doręczenie kopii decyzji w trybie informacji publicznej, które to zostały im doręczone, jak już wyżej wskazano, odpowiednio 6 oraz 20 maja 2019 r.

W konsekwencji powyższego, ponieważ organ nie kwestionował interesu prawnego skarżących jako następców prawnych drugiego współwładającego działkami nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] a jednocześnie nie zakwestionował skutecznie braku wykazania zachowania jednomiesięcznego terminu Sąd uznał, że odmowa wszczęcia tego postępowania nie była zasadna. Ponadto wskazać należy, że wzywając skarżących pismem z dnia 14 czerwca 2019 r. do przedłożenia dowodów świadczących o zachowaniu terminu do wniesienia przedmiotowego wniosku, organ nie wskazał rygoru braku dochowania przez skarżących terminu lub braku niezrealizowania przez nich tego wezwania. Organ jako gospodarz postępowania powinien czuwać nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielić im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (wyrok WSA w Krakowie z dnia 26 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1053/19). Organ nie wypowiedział się również, co do znajdującego się w aktach dowodu doręczenia skarżącym kopii decyzji ostatecznej, ani o zawiadomieniu skarżących (z wyjątkiem M. K.) o wpisie nowego współwładającego w innym toczącym się postępowaniu administracyjnym dopiero zawiadomieniem z 25 kwietnia 2019 r.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że oba postanowienia zapadły z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, 80 k.p.a., co skutkowało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w zw. z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobiegniem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.374 ze zm.), uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organy wezmą pod uwagę ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone przez Sąd w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Przede wszystkim organy wezmą pod uwagę, że każdy ze skarżących wykazał w którym dniu otrzymał kserokopię decyzji kończącej postępowanie w którym nie brał udziału, dzięki czemu mógł zapoznać się z jej treścią.