Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1174/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska Sędziowie WSA Maciej Dybowski (spr.) As. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant ref- staż. Paweł Grzęda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2006 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w .P. Z. P. sprawy ze skargi PEKAES S.A. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę /-/ I. Kucznerowicz /-/ B. Popowska /-/ M. Dybowski


UZASADNIENIE

sygn. IV SA/Po 1174/04

U Z A S A D N I E N I E

W dniu[...] czerwca 2002 r. o godzinie [...]na przejściu granicznym w O. dokonano pomiaru nacisków osi, masy całkowitej i wymiarów pojazdu wyjeżdżającego z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, a składającego się z ciągnika Mercedes Benz o numerze rejestracyjnym [...] i naczepy Kogel o numerze rejestracyjnym [...], należącego do [...] SA w W. Wynik kontroli wskazał na przekroczenie o 8,35 kN dopuszczalnego nacisku na piątej osi pojazdu, będącej osią składową osi wielokrotnej.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...]Naczelnik Urzędu Celnego w O. na podstawie art. 13 ust. 2a i 2b, i art. 40 b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. 71/00/838 ze zm.- dalej udp) w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 98/97/602 ze zm.- dalej prd) i rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 44/99/432- dalej rozporządzenie), nałożył na [...] SA w W. karę pieniężną w wysokości 2040 zł za stwierdzony dnia [...] czerwca 2002 r. przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, zgodnie z treścią protokołu kontroli nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że przejazd pojazdem nienormatywnym jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia, którego strona nie okazała.

W złożonym w dniu [...] lipca 2002 r. odwołaniu od tej decyzji profesjonalny pełnomocnik będący radcą prawnym, w imieniu [...] SA w W. wniósł o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu pełnomocnik Strony wskazał, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 107 § 1 i 3, art. 10 § 1 kpa. Powołany w uzasadnieniu decyzji art. 64 ust. 1 prd nie przewiduje sankcji h za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Protokół nr [...] nie może stanowić dowodu w sprawie, bowiem nie spełnia warunków dokumentu urzędowego ( art. 76 § 1 i art. 68 kpa). Spółka [...] SA nie była przewoźnikiem kontrolowanej przesyłki, a kierowca B. L. nie był jej pracownikiem, wobec czego nie mógł jej reprezentować. Do osi nr 2 zastosowano normę obciążenia 100 kN, a do osi nr 5 normę 80 kN. Dopuszczalny nacisk uzależniony jest od kategorii drogi, nie zaś od umiejscowienia osi, również ów protokół jest wadliwy. Przez O. przebiega droga nr [...], zatem zgodnie z § 5 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia, na drodze tej dopuszczalny jest nacisk 100 kN.

Decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...]na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 13 ust. 2 pkt 3, ust. 2a i 2b, art. 40 b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. 71/00/838 ze zm.), § 4 i § 5 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 44/99/432), Dyrektor Izby Celnej w R. (dalej: Dyrektor Izby) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż w rozpatrywanej sprawie organy celne, na podstawie przyznanych im uprawnień, dokonały pomiarów nacisków osi, masy całkowitej i wymiarów pojazdu, w wyniku czego stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku na piątą oś pojazdu o 8,35kN, a stosownie do art. 13 ust. 2b udp i do załącznika stanowiącego integralną część ustawy, kara pieniężna za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, gdzie dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 100 kN, wynosi dla osi składowej osi wielokrotnej, przy nacisku osi powyżej 84 kN do 92 kN- 2040 zł i taką też karę wymierzył organ celny I instancji.

Pomiarów dokonano wagą dynamiczną stacjonarną typu [...], posiadającą ważną do dnia [...] października 2003 r. legalizację nr [...] z dnia [...] października 2001 r., wydaną przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z.. Wagi przeznaczone do wyznaczania dynamicznego obciążenia osi pojazdu zostały zatwierdzone ostateczną decyzją Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] kwietnia 1997 r. nr [...]. Kierowca kontrolowanego pojazdu B. L. nie wniósł żadnych uwag do protokołu kontroli (k. 1- 5 akt administracyjnych).

Pomiaru rozstawu osi dokonano przy pomocy przymiaru wstęgowego stalowego, posiadającego świadectwo legalizacji z dnia [...] listopada 2001 r., nr [...] ważne do dnia [...] grudnia 2003 r., wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z. Odległość między osią 1 i 2 w niniejszej sprawie wynosiła 3,79 m; między osią 2 a 3- 5,68m; między osią 3 i 4 (podobnie jak między osią 4 i 5)- po 1,31 m. Zgodnie z § 4 rozporządzenia, za oś pojedynczą uważa się oś oddaloną od osi sąsiedniej o więcej niż 2 m lub dwie osie sąsiednie oddalone od siebie o mniej niż 1 m; za oś wielokrotną- zespół złożony z dwu lub więcej osi, zwanych osiami składowymi, w których odległość między sąsiednimi osiami składowymi jest nie mniejsza niż 1 m i nie większa niż 2 m (§ 4 rozporządzenia). Z tej przyczyny osie trzecia, czwarta i piąta są osiami składowymi osi wielokrotnej. Nacisk osi pojedynczej może przekraczać 80 kN, nie może zaś przekroczyć 100 kN (§ 5 ust. 4 rozporządzenia). Nacisk osi składowej pojazdu, o którym mowa w § 5 ust. 4 rozporządzenia, nie może przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższej osi składowej powyżej 1,30 m- 80kN (§ 5 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia). W niniejszej sprawie nacisk na piątą oś- jako składową- wyniósł w trakcie ważenia 88,35 kN, zatem o 8,35 kN więcej, niż dopuszczalna norma.

Organ II instancji szczegółowo przedstawił techniczne etapy procesu ważenia i system zabezpieczeń zapewniający jego prawidłowy przebieg, i stwierdził, że brak reakcji aparatury kontrolnej podważa zasadność jakiegokolwiek kwestionowania wyniku ważenia, a powtórzenie pomiaru nie jest potrzebne. Z protokołu kontroli ważenia pojazdu wyjeżdżającego z terytorium Polski nr [...] nie wynika, by w chwili dokonywania pomiaru waga sygnalizowała jakiekolwiek nieprawidłowości, a tym samym nie zachodziła konieczność dokonania powtórnego ważenia tego pojazdu. Nie można zgodzić się z zarzutem uniemożliwienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, gdyż ze specyfiki postępowania w tych sprawach na przejściu granicznym wynika, że nie ma możliwości, aby zawiadomić stronę o zamiarze dokonania pomiarów z ustawowo określonym wyprzedzeniem czasowym, bowiem zarówno proces ważenia, jak i sporządzenie protokołu następują automatycznie przy wyjeździe pojazdu z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, a decyzja administracyjna wydawana jest bezpośrednio po przeprowadzeniu kontroli i pozyskaniu raportu z dokonanego ważenia. Ustalenie, kto był w tym przypadku przewoźnikiem przesyłki, rozstrzygnięte zostało w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a strona nie przekazała organowi celnemu dokumentów, potwierdzających jej zarzuty. Organ wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się wypis z licencji nr [...], z dnia [...] listopada 2000 r., który został wystawiony dla spółki [...] SA z W., ul. [...]i stanowi on podstawę do wykonywania międzynarodowego transportu drogowego, a licencji nie można odstępować osobom trzecim ani przenosić uprawnień z niej wynikających na osobę trzecią. W protokole jak i w decyzji z dnia [...] czerwca 2002 r., organ celny podał stronie wszystkie podstawy prawne, w oparciu o które została wydana przedmiotowa decyzja, natomiast brak uzasadnienia faktycznego decyzji nie ma istotnego znaczenia w niniejszym przypadku, bowiem z treści samego protokołu, który stanowi integralną część decyzji, jednoznacznie wynika, kiedy, gdzie, z czyim udziałem i jakich czynności dokonano oraz jakie normy, o ile i dla której osi zostały przekroczone, a także, w jakiej wysokości, pobrano karę pieniężną. Protokół nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., spełnia wszystkie warunki wynikające z art. 68 kpa. Podstawą do wymierzenia kary pieniężnej jest faktyczny stan pojazdu poruszającego się po drogach publicznych, który to stan stwierdzany jest na podstawie wyniku prawidłowo przeprowadzonego ważenia, które w niniejszej sprawie przeprowadzono w sposób właściwy, gdyż w przypadku jakiejkolwiek nieprawidłowości urządzenie pomiarowe sygnalizuje błąd a proces ważenia jest powtarzany, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. W przypadku przekroczenia ustalonych przepisami parametrów, takich jak nacisk osi, masa całkowita czy wymiary pojazdów, organy celne mają obowiązek pobierania opłaty drogowej, a pobór opłaty ma charakter obligatoryjny. Obowiązkiem organów celnych działających w imieniu Skarbu Państwa jest egzekwowanie opłat związanych z naruszeniem przepisów prawa, a pobór tych opłat pośrednio przyczynia się do zwiększenia bezpieczeństwa użytkowników dróg publicznych, polepszenia stanu dróg, a więc organy celne działają w ten sposób w szeroko rozumianym interesie społecznym, niezależnie od tego czy egzekwowane prawo według przewoźników jest dla nich zbyt represyjne.

Wnosząc dnia [...] grudnia 2002 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w P. skargę na powyższą decyzję pełnomocnik Spółki [...] SA wystąpił o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Spółki zarzucił naruszenie art. 68 kpa przez przyjęcie, że protokół ważenia został prawidłowo sporządzony i zawarte w nim ustalenia są prawdziwe. Z uzasadnienia decyzji wynika, że oparta została o zapisy w dowodzie rejestracyjnym i treść koncesji; dokumenty te stwierdzają, kto jest właścicielem pojazdu samochodowego, uprawnionego do wykonywania przewozów międzynarodowych; nie wynika z nich, kto jest przewoźnikiem.

W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2006 r. pełnomocnik Skarżącej wskazał, że nie przedstawia nowych argumentów i nie zgłasza dalszych wniosków dowodowych. Skarżąca wskazała na naruszenie art. 61 § 4, art. 79 § 1i 2, art. 10 § 1, art. 81 kpa. Obowiązek udowodnienia, kto był faktycznie przewoźnikiem, spoczywa na stronie przeciwnej ( art. 232 kpc w zw. z art. 106 § 5 ppsa). Niewiarygodne jest stwierdzenie nacisku na oś V, dwukrotnie wyższego niż na oś IV, skoro odległość między tymi osiami wynosi tylko 1,31 m.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej w R. wniósł

o jej oddalenie w całości. W uzasadnieniu organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stwierdzając równocześnie, że nie zgadza się z zarzutami strony podniesionymi w skardze.

Na rozprawie dnia [...] maja 2006 r. zgłosił swój udział w sprawie Prokurator Prokuratury Okręgowej w P. który wniósł o oddalenie skargi (k.52)

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, a zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153/02/1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. W ramach tej kontroli Sąd ocenia, czy organ administracyjny prawidłowo ustalił stan faktyczny, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy i czy prawidłowo zastosował właściwe normy prawne. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja wydana została z poszanowaniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego.

Bezspornym w sprawie jest, że dnia [...] czerwca 2002 r. podczas kontroli ciągnika Mercedes Benz o numerze rejestracyjnym [...] i naczepy Kogel o numerze rejestracyjnym [...], należącego do [...] SA w W. stwierdzono, że nacisk na piątą oś przekracza dopuszczalną normę, a organowi celnemu nie przedstawiono zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego. Należy podkreślić, że w odwołaniu od tej decyzji nie sformułowano żadnych zarzutów odnośnie przeprowadzonych pomiarów i wysokości kary. Natomiast zdaniem skarżącego to nie [...] SA w W. winien być adresatem decyzji obciążającej karą, gdyż nie był w tym przypadku przewoźnikiem. Odnośnie podniesionego argumentu, że Skarżąca nie była w tym przypadku przewoźnikiem, Sąd zauważa, iż Spółka reprezentowana w postępowaniu administracyjnym odwoławczym i w postępowaniu sądowoadministracyjnym przez profesjonalnego pełnomocnika, nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie jego słuszności, a dokumentacja zebrana w aktach administracyjnych nie daje podstaw do przyznania Skarżącej racji. Poza stwierdzeniem, że kierowca B. L. nie był pracownikiem [...] SA, zarówno w toku postępowania drugoinstancyjnego, jak i w treści skargi Spółka nie przedstawiła żadnych dowodów na okoliczność oddania w dzierżawę pojazdu będącego jej własnością, czy na okoliczność wykorzystania licencji jej przyznanej przez osobę trzecią. Z akt sprawy wynika, iż w trakcie kontroli kierowca samochodu okazał licencję wystawioną dnia [...] listopada 2000 r. na [...] SA, ul. [...],[...] W. Licencja ta została wydana na czas nieoznaczony, na podstawie art. 6 ust. 1 i 2 ustawy z 2 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania międzynarodowego transportu drogowego ( Dz. U. 106/97/677- dalej umtd). W dacie orzekania przez organy obu instancji obowiązywała ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym ( Dz. U. 125/01/1371 ze zm.- dalej utd), zgodnie z którą przedsiębiorcy prowadzący do dnia wejścia w życie ustawy działalność gospodarczą w zakresie międzynarodowego transportu drogowego obowiązani byli w terminie dwu lat od dnia wejścia w życie ustawy spełnić wymagania określone w ustawie do uzyskania licencji na międzynarodowy transport drogowy pod rygorem wygaśnięcia dotychczasowych uprawnień do prowadzenia tej działalności ( art. 103 ust. 1 utd). Ustawa o transporcie drogowym w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy weszła w życie dnia 1 stycznia 2002 r. (art. 110 in princ. utd), zatem Skarżąca nadal była przedsiębiorcą korzystającym z koncesji z dnia [...] listopada 2000 r. nr [...] W myśl art. 4 pkt 15 w zw. z art. 4 pkt 17 utd, przedsiębiorca, który posiada licencję na wykonywanie transportu drogowego, uznawany jest za przewoźnika drogowego. Ponieważ strona Skarżąca nie przedstawiła dokumentu, z którego wynikałoby przeniesienie uprawnień na inny podmiot, wobec tego wniosek organów administracyjnych, iż Skarżąca była przewoźnikiem, uznać należy za trafny. W świetle powyższego, zasadne było nałożenie przedmiotowej kary pieniężnej na [...] SA z siedzibą w W. W orzecznictwie sądowym wskazano, że przewoźnikiem jest prowadzący przedsiębiorstwo (zakład przewozowy) na własny rachunek i może nim być osoba fizyczna lub prawna, działająca w tym charakterze faktycznie, bez względu na rodzaj tytułu prawnego (własność, użytkowanie, dzierżawa, leasing) - wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 1999 r., II SA 1838/98. Zawarte w Konwencji CMR unormowania dotyczące treści listu przewozowego, odnoszą się do warunków umowy międzynarodowego przewozu towarów, zaś uprawnienia i obowiązki publicznoprawne związane z tym przewozem, w świetle powyższego regulują przepisy krajowe stron Konwencji, w tym wskazane wyżej. Organ II instancji słusznie stwierdził, iż jeśli Skarżąca nie jest w stanie przedstawić żadnych dowodów na udokumentowanie, że nie jest przewoźnikiem i jednocześnie nie wskazuje, kto takim przewoźnikiem według Jej wiedzy miałby być, to w oparciu o materiał dowodowy zebrany w sprawie, z którego wynikało, że Skarżąca jest przewoźnikiem, należało uznać zarzuty Skarżącej o rzekomym "niebyciu" przewoźnikiem za bezpodstawne.

Skarżąca profesjonalnie reprezentowana winna była przedstawić dowody na poparcie swych twierdzeń na etapie postępowania odwoławczego, czego jednak nie uczyniła. Z obowiązku przestrzegania przepisów prawnych nie zwalnia przedsiębiorcy zajmującego się przewozem towarów, wykonywanie transportu przez pracowników lub osoby, które w jego zastępstwie wykonują usługi przewozu. W świetle powyższego, za uzasadnione należy uznać, iż przedsiębiorcy [...] SA słusznie wymierzono karę pieniężną za przejazd pojazdem ponadnormatywnym bez zezwolenia.

W myśl przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153/02/1270 ze zm.- dalej ppsa) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd dokonał wiec w danej sprawie całościowej kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającego jej wydanie postępowania, jednak także nie dopatrzył się przekroczenia przepisów prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sam proces ważenia i pomiaru pojazdu odbył się z poszanowaniem obowiązującej procedury, przy użyciu sprawnych i posiadających ważne świadectwa legalizacji urządzeń. Wykorzystana waga została zatwierdzona do wyznaczania dynamicznego obciążenia osi pojazdów przez Prezesa Głównego Urzędu Miar (decyzją z dnia [...] kwietnia 1997 r., nr [...]). Z akt administracyjnych wynika, że wynik ważenia dynamicznego poprawnie został wydrukowany przez urządzenie elektroniczne zainstalowane na wadze. Dla zapewnienia prawidłowego ważenia zamontowano na wadze specjalne oznaczenia, wskazujące sposób prawidłowego wjazdu i poruszania się w trakcie pomiaru, zaś wynik ważenia uzyskany został za pomocą programu komputerowego. W przypadku nieprawidłowego przejazdu przez punkt kontrolny, komputer sygnalizuje nieprawidłowości, przerywając proces ważenia oraz komunikuje konieczność ponownego przejazdu przez wagę. Wskazania z pomiarów są nadto dodatkowo pomniejszane o 200 kg i 2%, co stanowi korzystną dla strony okoliczność. Sąd stwierdza, że opisane szczegółowo przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a nie zakwestionowany przez Skarżącą objaśnienie przebiegu ważenia było zgodne z obowiązującymi przepisami.

Chybione były także zarzuty dotyczące pozbawienia Skarżącej czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. Skarżąca nie przedstawiła dowodów na to, że kierowca został pozbawiony czynnego udziału w postępowaniu w toku ważenia pojazdu. Przeciwnie, kierowca B. L. bez zastrzeżeń złożył podpis na dokumencie urzędowym zatytułowanym "Wynik ważenia na wadze dynamicznej" z dnia [...] czerwca 2002 r., zawierającym opis istotnych okoliczności towarzyszących ważeniu i na protokole nr [...] z kontroli pojazdu wyjeżdżającego z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej (k. 4, 5 akt administracyjnych). W odwołaniu od decyzji.

Skarżąca podniosła, że nie była należycie reprezentowana i nie mogła wypowiedzieć się co do zebranych dowodów i materiałów. Sąd stwierdza, że podczas ważenia istotnie brak było osoby prawidłowo umocowanej do reprezentowania spółki. Skarżąca jest spółką prawa handlowego i jako podmiot gospodarczy- profesjonalistą. Utrwalonym jest pogląd Sądu Najwyższego (wyrażony pod rządem rozporządzenia Prezydenta RP z 27 czerwca 1934 r. Kodeks handlowy- Dz.U. 57/34/502 ze zm., a pozostający aktualnym pod rządem ustawy z dnia 15 września 2000 r.- Kodeks spółek handlowych- Dz.U. 94 /00/1037 ze zm.), że osoby obejmujące funkcje członków zarządu spółki, deklarują w szczególności dokładanie staranności sumiennego kupca (art. 292 § 2 kh), a objęcie tego stanowiska w danej spółce mimo braku wykształcenia lub wiadomości potrzebnych do prowadzenia jej spraw jest naruszeniem wymaganej staranności i sumienności ( odpowiednio- uzasadnienie wyroku SN z 6.6.1997 r.- III CKN 65/97- OSNC 11/97/181 s. 75). Skoro zatem Spółka wiedziała, na podstawie powszechnie obowiązującego i należycie ogłoszonego prawa, że przy przekraczaniu granic Rzeczypospolitej Polskiej wszystkie samochody ciężarowe poddawane są w postępowaniu administracyjnym kontroli co do przestrzegania warunków określonych art. 13 ust. 1, ust. 2 pkt 3, ust. 2a i 2b i 40b ust. 1 i 2 udp, to rzeczą organów Spółki było zadbać, by w każdym samochodzie ciężarowym przekraczającym granicę państwa znajdowała się osoba, posiadająca upoważnienie do reprezentowania Spółki w owym postępowaniu administracyjnym. Udzielenie pełnomocnictwa na piśmie w postępowaniu administracyjnym nie jest czynnością skomplikowaną ani kosztowną, bowiem pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych ( art. 33 § 1 i 2 kpa). Nie było zatem żadnych przeszkód, by Spółka- precyzując należycie zakres pełnomocnictwa- udzieliła np. kierowcy pojazdu bądź osobie mu towarzyszącej, stosownego pełnomocnictwa przed wyruszeniem pojazdu w trasę, bowiem w sferze doświadczenia życiowego mieściła się świadomość, że długim okresie oczekiwania w kolumnie pojazdów na granicy ( od kilku godzin do kilku dni), udzielenie takiego pełnomocnictwa ad hoc nie będzie realne. Udzielenie takiego pełnomocnictwa pozwoliłoby na pełną realizację art. 61 § 4, art. 10 § 1, art. 45 w zw. z art. 40 § 2 kpa już w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.

Organ I instancji nie zawiadomił Strony o wszczęciu postępowania ( art. 61 § 4 kpa), nie umożliwił Spółce wzięcia czynnego udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym (art. 10 § 1 kpa), doręczając odpis decyzji I instancji kierowcy, a dopiero dnia [...] lipca 2002 r. doręczył jej osobie uprawnionej do odbioru pism w lokalu siedziby Spółki (art. 45 i art. 40 § 2 kpa). Jednakże owe uchybienia formalne, nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa.

W niniejszej sprawie organy mogły odstąpić od bezwzględnego przestrzegania zasady wysłuchania stron zgodnie z art. 10 § 2 kpa. Wymaganie prawidłowej reprezentacji strony, które w zaistniałym kontekście sytuacyjnym nie byłoby racjonalne, pociągnęłoby za sobą dodatkowo zakłócenia funkcjonowania urzędów celnych, co bez wątpienia groziłoby szkodami materialnymi w rozumieniu art. 10 § 2 kpa.

Zgodnie z art. 13 ust. 2a udp za przejazd po drogach publicznych pojazdów o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach, bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu, pobiera się kary pieniężne, których wysokość, zgodnie z art. 13 ust. 2b, określa załącznik do ustawy. Zgodnie z treścią tego załącznika, w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli pojazdu i w dniu wydania zaskarżonej decyzji, za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, gdzie dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 100 kN, dla osi składowej osi wielokrotnej przy rozstawie osi powyżej 1,30 m ponad 84 kN do 92 kN, kara pieniężna wynosi 2040 zł (pkt 5 ppkt5 lit. b). Z treści protokołu kontroli wynika, że przekroczony został nacisk na piątą oś, gdyż wynosił on 88,35 kN (przy dopuszczalnym 80 kN ). Wysokość naliczonej kary ustalona została z uwzględnieniem wyżej wskazanych wielkości przekroczenia oraz stawek kary pieniężnej wynikającej z treści załącznika do ustawy. Należy też uznać, że protokół kontroli słusznie przyjęto za podstawę ustaleń faktycznych zaskarżonej decyzji w zakresie ważności atestów urządzeń pomiarowych, a zasadność tej argumentacji potwierdza materiał dowodowy akt sprawy, w tym załączone uwierzytelnione kserokopie atestów urządzeń pomiarowych. Reasumując, organy orzekające w niniejszej sprawie niewadliwie przeprowadziły zarówno sam proces ważenia, jak i prawidłowo ustaliły jego wynik.

W ocenie Sądu również decyzja z dnia [...] czerwca 2002 r. nie posiada żadnych uchybień, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż podane są w niej podstawy prawne rozstrzygnięcia, a brak uzasadnienia faktycznego nie miał znaczenia w niniejszej sprawie, skoro z protokołu nr [...] z kontroli pojazdu wyjeżdżającego z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, jasno wynika kiedy, gdzie i z czyim udziałem oraz jakich czynności dokonano, a także jakie normy, o ile i dla której osi zostały przekroczone oraz w jakiej wysokości pobrano karę pieniężną

W niniejszej sprawie decyzja o nałożeniu kary została wydana w oparciu o wystarczający materiał dowodowy- prawidłowo przeprowadzoną kontrolę pojazdu, a w uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji w sposób szczegółowy wyjaśniono, z jakich powodów argumenty podnoszone w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ I instancji nie mogły zostać uwzględnione tak w zakresie ustalenia, czy skarżąca Spółka była przewoźnikiem, jak i zarzutów naruszenia art. 107 § 3, art. 10 i art. 61 § 4 kpa i spełnienia wymogów określonych w art. 68 kpa. Na zarzuty sformułowane w odwołaniu Dyrektor Izby Celnej w R. udzielił trafnych wyjaśnień. Wobec możliwości zgłaszania wniosków i prezentacji dowodów w merytorycznym postępowaniu odwoławczym, Dyrektor Izby należycie ocenił dowody w oparciu o zasadę swobodnej oceny dowodów (art. 80 KPA) a uchybienia w postępowaniu pierwszoinstancyjnym uległy sanowaniu.

Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przepisów art. 7 kpa.

Sąd miał także na uwadze, że użyte w powołanym przepisie art. 13 ust. 2a ustawy o drogach publicznych sformułowanie "pobiera się kary pieniężne" oznacza, że organ administracji ma obowiązek pobrać karę pieniężną w przypadku stwierdzenia stanu faktycznego wymienionego w tym przepisie. Taka sytuacja zachodziła w sprawie niniejszej, gdzie wynik przeprowadzonej kontroli pojazdu dowodzi przekroczenia dopuszczalnego nacisku na piątą oś i wykonywanie przewozu bez wymaganego zezwolenia. Ustawa nie przewiduje możliwości odstąpienia od pobrania kary pieniężnej w sytuacji, gdy zachodzą wskazane w tym przepisie przesłanki jej wymierzenia. Skarżąca jako przedsiębiorca zajmujący się przewozem towarów, ma obowiązek w zakresie prowadzonej działalności przestrzegać obowiązujących przepisów prawa, a z obowiązku tego nie zwalnia go wykonywanie transportu przez pracowników lub osoby, które w jego zastępstwie wykonują usługi przewozu. Odpowiedzialność odszkodowawcza tych osób wobec przewoźnika za szkody wynikłe z nieprawidłowego wykonywania obowiązków kierowcy oparta jest na przepisach kodeksu pracy oraz kodeksu cywilnego i nie ma wpływu na odpowiedzialność przewoźnika z tytułu niewłaściwego wykonywania przejazdu pojazdu po drogach publicznych. Ustawa o drogach publicznych zakazuje przejazdu pojazdem ponadnormatywnym bez wymaganego zezwolenia oraz uiszczenia z tego powodu stosownej opłaty. W dniu przeprowadzonej kontroli zezwoleniem takim na przedmiotowy pojazd strona skarżąca nie dysponowała, a dopuszczalny nacisk na oś piątą został przekroczony. W tej sytuacji wymierzenie kary było obligatoryjne.

Podsumowując, w odniesieniu do wszystkich zarzutów skargi natury proceduralnej wskazać należy, że Sąd nie podziela zawartych w niej zarzutów uznając, iż organ odwoławczy prawidłowo rozstrzygnął przedmiotową sprawę. Podmiot zajmujący się przewozem towarów ma obowiązek w zakresie prowadzonej działalności przestrzegać obowiązujących przepisów prawa i na nim ciąży ryzyko związane z nieprawidłowościami przewozu. Przedsiębiorca ma obowiązek dokonać takiego załadunku by nie dopuścić do przekroczenia zarówno dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, jak dopuszczalnych nacisków na oś, bowiem to na nim ciąży odpowiedzialność za przekroczenie wymiarów pojazdu. Generalnie bowiem ustalone normy obciążeń dróg służą, jeżeli nie polepszeniu stanu dróg publicznych, to co najmniej do spowolnienia ich degradacji. Ma to oczywisty związek z bezpieczeństwem użytkowników dróg i przeprowadzana kontrola wpływa na zachowanie tego bezpieczeństwa w możliwie jak najwyższym stopniu. Takie działanie służy zatem szeroko rozumianemu interesowi publicznemu. W niniejszej sprawie decyzja o nałożeniu kary została wydana w oparciu o wystarczający materiał dowodowy- prawidłowo przeprowadzoną kontrolę pojazdu, a w uzasadnieniu decyzji organu II instancji w sposób szczegółowy wyjaśniono, z jakich powodów argumenty podnoszone w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ I instancji nie mogły być uwzględnione

Z wymienionych przyczyn, na podstawie art. 151 ppsa w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153/02 /1271 z późniejszymi zmianami ), skarga podlega oddaleniu.

/-/ I. Kucznerowicz /-/ B. Popowska /-/ M. Dybowski

MK