Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 73/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156  par. 1  pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Miron WSA Gabriela Nowak Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi M.G. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala.


UZASADNIENIE

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, zwany dalej Ministrem po rozpatrzeniu wniosków T.G., L.G., L.G. oraz M.G., decyzją z dnia [...] znak [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] nr [...] orzekającej o przejęciu na własność Państwa gospodarstwa rolnego o pow. [...] ha, położonego we wsi [...], stanowiącego byłą własność K.G. - oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] nr [...].

Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją wystąpił M.G. Legitymację stron do działania w niniejszym postępowaniu ustalono na podstawie postanowień Sądu Rejonowego w [...]:

1) z dnia [...] sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po K.G.,

2) z dnia [...] sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po H.G.

Po rozpatrzeniu ww. wniosku Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, że decyzja Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] nr [...] oparta została na art. 9 ust. 2 oraz art. 31 ustawy z dnia 29 maja 1974r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne (Dz. U. Nr 21, poz. 118). Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów - gospodarstwo rolne mogło być przejęte na własność Państwa za rentę z urzędu, jeżeli wykazywało niski poziom produkcji rolnej, a rolnik osiągnął wiek 60 lat mężczyzna, a 55 lat kobieta lub zaliczony został do jednej z grup inwalidów. Z kolei w myśl drugiego przepisu - przejęcie nieruchomości na własność Państwa w zamian za rentę lub za spłaty pieniężne następowało na podstawie decyzji naczelnika gminy.

Organ odwoławczy podał, że w niniejszej sprawie, na podstawie posiadanych dokumentów ustalono, iż pod względem wieku były właściciel gospodarstwa spełniał przesłankę określoną w art. 9 ust. 2 ww. ustawy - na dzień wydania decyzji o przejęciu K.G. miał bowiem ukończone 65 lat. Prawo własności K.G. do przedmiotowego gospodarstwa wynikało z aktu własności ziemi z dnia [...] Nr [...].

Minister analizując wystąpienie w sprawie drugiej z przesłanek przejęcia, tj. przesłanki niskiego poziomu produkcji w pierwszej kolejności podkreślił, że wyrażenie "niski poziom produkcji rolnej" nie zostało dookreślone zarówno w przepisach ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność państwa za rentę i spłaty pieniężne jak również w rozporządzeniach wykonawczych. Dyspozycja zawarta w § 4 ust. 3 rozporządzenia z dnia 31 maja 1974r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne (Dz. U. Nr 21, poz. 125) wskazywała jedynie, że poziom produkcji danego gospodarstwa ustalał naczelnik gminy po zasięgnięciu opinii właściwej komisji gminnej rady narodowej. Minister zaznaczył, że ocena gospodarstwa należała do naczelnika gminy oraz komisji gminnej rady narodowej.

Dalej, w uzasadnieniu decyzji Minister podał, że Naczelnik Gminy w [...] w decyzji z dnia [...] nr [...], a następnie Wojewoda [...] w decyzji z dnia [...] nr [...] wskazali, że gospodarstwo K.G. wykazuje niski poziom produkcji rolnej. Następnie podkreślił, że z akt niniejszej sprawy wynika, iż powyższe stwierdzenie zostało poprzedzone lustracją gospodarstwa przeprowadzoną w dniu [...] z której zostały sporządzone dwa protokoły oraz opinią Komisji Rolnej.

Z danych zawartych w protokołach lustracyjnych wynika, że wchodzące w skład omawianego gospodarstwa grunty nie były prawidłowo wykorzystywane rolniczo. Plony zbóż (uprawiano tylko owies i jęczmień) oraz ziemniaków uzyskiwane przez b. właściciela były niższe o ponad 1/3 od przeciętnych plonów osiąganych we wsi na podobnych glebach. Wobec istnienia w protokołach rozbieżnych danych dotyczących obsady inwentarza żywego w gospodarstwie K.G., jednakże w obu wypadkach wskazujących na niski stan inwentarza, wystąpiono o przesłuchanie świadków oraz członków komisji lustracyjnych sporządzających ww. protokoły. Na podstawie uzyskanych informacji ustalono, że stan inwentarza żywego wynosił 2 sztuki bydła oraz do 5 szt. trzody chlewnej, tj. 0,26 sztuki przeliczeniowej. Stan inwentarza żywego nie przekraczał więc 0,4 szt. przeliczeniowej na 1 ha użytków rolnych.

Zdaniem Ministra ustalenia dokonane przez komisję lustracyjną, potwierdzające, że poziom produkcji w gospodarstwie K.G. znacznie odbiegał od średniej w gminie (był niższy o ponad 1/3), mogły stanowić wystarczający materiał dowodowy będący podstawą do przejęcia ww. gospodarstwa na podstawie art. 9 ust. 2 ww. ustawy. Ponadto Minister wskazał, że w niniejszej sprawie mogła zostać spełniona przesłanka określona w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 26 marca 1968 r. w sprawie zaliczania gospodarstw rolnych do kategorii wykazujących niski poziom produkcji wskutek zaniedbania i w sprawie ustalania wysokości nakładów niezbędnych do przywrócenia żyzności gruntów (Dz. U. Nr 11, poz. 58), tj. niewykorzystania rolniczego wszystkich gruntów ornych. W protokole z dnia [...] przejmującym gospodarstwo rolne K.G. wskazano bowiem, że w [...] uprawiał 5 ha koniczyny, 1 ha jęczmienia oraz 0,5 ha ziemniaków, natomiast pozostała część gruntów (z ogólnej powierzchni [...] ha gruntów ornych) nie była uprawiana.

W ocenie Ministra stan faktyczny i prawny sprawy istniejący w dacie podjęcia decyzji o przejęciu przedmiotowego gospodarstwa rolnego przez Państwo na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne, udokumentowany aktami sprawy, nie daje podstaw do stwierdzenia, że ostateczna decyzja Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Reasumując Minister stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki kwalifikujące omawiane gospodarstwo rolne do przejęcia na rzecz Państwa w zamian za rentę. Minister uznał zatem, że słusznie decyzją z dnia [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...].

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję wniósł M.G. wnosząc o jej uchylenie oraz stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] nr [...].

W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że K.G. uzyskał w dniu [...] na podstawie zawartej umowy dożywocia, prawo własności nieruchomości działek oznaczonych w ewidencji gruntów pod nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],o powierzchni [...] ha położonych we wsi [...], powiat [...]. Powyższe prawo zostało potwierdzone Aktem własności ziemi nadanym przez Prezydium Rady Narodowej w dniu [...].

Skarżący podkreślił, że przez cały ten okres, począwszy od [...] gospodarowanie na nieruchomości rolnej przebiegało prawidłowo podatki były należycie opłacane, a plony oddawane bez zaległości. Ogromne znaczenie miała tocząca się wojna, która doprowadziła do obniżenia potencjału życiowego K.G. poprzez poniesione obrażenia został on uznany za kombatanta.

W dalszej części skargi skarżący wyjaśnił, że po zakończeniu wojny, gospodarstwo było należycie prowadzone, były odprowadzane podatki oraz płody rolne na kontraktację. Niestety, od początku przełomu lat 60-tych i 70-tych rozpoczęły się znaczne trudności w prowadzeniu gospodarstwa. W [...] K.G. zebrał znaczne plony (groch), który został następnie podpalony. Pomimo zawartej umowy ubezpieczenia, zakład ubezpieczeń odmówił wypłaty odszkodowania. Posiana w tym samym roku koniczyna została całkowicie zniszczona przez klęskę deszczową. Były to inwestycje, które nie przyniosły zamierzonych rezultatów. Kolejną okolicznością mającą znaczny wpływ na sytuację przedmiotowego gospodarstwa były dokonywane kradzieże inwentarza żywego. Pomimo wielokrotnie zgłaszanych wniosków, Sołtys Gminy nie uznał jakoby powyższe kradzieże miały wpływ na funkcjonowanie gospodarstwa i wyliczane średnie.

W dniu [...] zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie przejęcia na własność Państwa gospodarstwa rolnego stanowiącego własność K.G.,które zostało wywłaszczone decyzją Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] nr [...].

Skarżący zaznaczył, że jeszcze przed wydanym zawiadomieniem o wszczęciu postępowania z urzędu ([...]), zostały przeprowadzone kontrole ([...]), celem potwierdzenia postawionej tezy o "niskiej produkcji rolnej".

Skarżący zaznaczył, że ust. 2 § 1 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne wyłącza zastosowanie powyższych uregulowań do gospodarstw rolnych, w których: grunty orne wskutek klęsk żywiołowych lub wypadków losowych, a w szczególności wskutek podtopienia, wynikającego z nie uregulowanych stosunków wodnych, nie mogą być całkowicie wykorzystywane rolniczo.

W celu zweryfikowania rzeczywistego stanu przedmiotowego gospodarstwa zostały przeprowadzone kontrole. Jednakże w żadnym z przepisów nie ma wskazania (kompetencji dla organu), aby przeprowadziły kontrole przed wszczęciem postępowania (protokoły kontrolne są notowane na [...], a wszczęcie postępowania nastąpiło dzień później).

Skarżący podniósł, że kolejną kwestią są nieścisłości w istniejących protokołach pokontrolnych. Wskazał, że oba są datowane na dzień [...] jeden został sporządzony odręcznie, natomiast drugi na maszynie do pisania. Skarżący podał, że istnieją w nich różnice w składzie osobowym komisji oraz różnice w dokonanych przeliczeniach inwentarza.

Skarżący podkreślił, że w decyzji o przejęcie gospodarstwa organ nie ustosunkował się do zarzutów właściciela nieruchomości, co stanowi obok niejasności związanych z protokołami, naruszenie w stosowaniu prawa.

Zdaniem skarżącego decyzja Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] nr [...] została wydana z naruszeniem przepisów na podstawie których została wydana.

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - zwanej dalej p.p.s.a.).

W sprawie niniejszej tego rodzaju uchybienia nie wystąpiły co czyni skargę nieuzasadnioną.

Zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] zapadła w wyniku przeprowadzenia postępowania nadzorczego.

Postępowanie nieważnościowe, ma charakter nadzwyczajny, a jego celem jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej kwalifikowaną wadą nieważności. Przypadki te dotyczą zaś takich sytuacji, gdy decyzja administracyjna jest obarczona tak poważną wadliwością, że jej trwałość i związana z tym pewność porządku prawnego musi ustąpić wymaganiom płynącym z zasady praworządności. Przesłanki stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności decyzji enumeratywnie wymienia art. 156 § 1 pkt 1 - 7 kpa. Przy czym niedopuszczalna jest ich wykładnia rozszerzająca, zważywszy na fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady stabilności orzeczeń wyrażonej w art. 16 kpa i wymaga niekwestiowanego ustalenia, iż decyzja administracyjna jest obarczona jedną z wad wymienionych w powołanym przepisie.

Aby stwierdzić nieważność decyzji należy ustalić, że wada taka tkwi w samej decyzji, np. decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, gdy decyzja pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa, mającej charakter rażący. Nie chodzi bowiem w tego typu przypadkach o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny.

Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, stanowiące wyjątek od zasady stabilności decyzji, wymaga bezspornego ustalenia, że kontrolowana decyzja dotknięta jest jedną z wad określonych wart. 156 § 1 kpa.

Przedmiotem skargi jest decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] utrzymująca w mocy wcześniejszą decyzję tego organu z dnia [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] Nr [...] o przejęciu na własność Państwa gospodarstwa rolnego położnego na terenie wsi [...] gmina o pow. [...] ha stanowiącego byłą własność K.G. oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...].

Podstawę materialnoprawną decyzji, których stwierdzenia nieważności domagał się skarżący stanowił art. 9 ust. 2 ww. ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne. Stosownie do treści tego przepisu gospodarstwo mogło być przejęte na własność państwa za rentę również z urzędu, jeżeli wykazywało niski poziom produkcji rolnej, a rolnik osiągnął wiek 60 lat mężczyzna, a 55 lat kobieta lub zaliczony został do jednej z grup inwalidów.

W tym miejscu należy wskazać, iż w sprawie niniejszej orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie a wyrok z dnia 20 października 2008r. w sprawie IV SA/Wa 224/08 nie został zaskarżony przez żadną ze stron, a skoro tak, to przysługuje mu przymiot prawomocności. Stwierdzenie to jest o tyle istotne, że zgodnie z art. 170 ppsa "orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby". Wskazany przepis dotyczy prawomocności materialnej orzeczenia, która polega na związaniu tym orzeczeniem określonych podmiotów. Podmiotami tymi są przede wszystkim strony postępowania oraz sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy państwowe. Ratio legis art. 170 ppsa polega na tym, że gwarantuje zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (wyrok NSA z dnia 19 maja 1999 r., IV SA 2543/98, niepubl.). Moc wiążąca orzeczenie określona w art. 170 ppsa w odniesieniu do organów administracyjnych, a także sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Dlatego też w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana.

Badając legalność zaskarżonej decyzji uwzględnić należy także treść art. 153 ppsa - zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działania lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

W uzasadnieniu przywołanego wyroku Sąd wskazał, iż podstawę materialnoprawną decyzji, których stwierdzenia nieważności domagał się skarżący stanowił art. 9 ust. 2 ww. ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne. Jednocześnie Sąd podniósł, iż zgodnie z § 1 ust. 1 obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 26 marca 1968 r. w sprawie zaliczania gospodarstw rolnych do kategorii wykazujących niski poziom produkcji wskutek zaniedbania i w sprawie ustalania wysokości nakładów niezbędnych do przywrócenia żyzności gruntów (Dz. U nr 11, poz.58) gospodarstwo rolne uznawane było za wykazujące niski poziom produkcji, jeżeli w ciągu trzech ostatnich lat:

1) nie wszystkie grunty orne były rolniczo wykorzystywane lub

2) plony czterech zbóż i ziemniaków były niższe co najmniej o 1/3 od przeciętnych plonów osiąganych w danej wsi na podobnych glebach, a przy tym

3) obsada bydła, trzody chlewnej i owiec wynosiła łącznie na I ha użytków rolnych mniej niż 0,4 sztuki przeliczeniowej.

Z zestawienia powyższych przepisów wynika zatem, iż gospodarstwo rolne mogło być zaliczone do kategorii wykazujących niski poziom produkcji, a w konsekwencji przejęte na własność państwa za rentę w przypadku spełnienia przesłanki określonej w § 1 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia lub łącznie przesłanek określonych w pkt 2 i 3 § 1 ust. 1 tego rozporządzenia.

Sąd wskazał, iż prowadząc zatem postępowanie nieważnościowe w niniejszej sprawie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi miał obowiązek ustalić, czy w dacie wydania decyzji o przejęciu gospodarstwa rolnego K.G. - w świetle obowiązujących wówczas przepisów oraz okoliczności faktycznych istniały podstawy do wydania wskazanego rozstrzygnięcia. Jak wynika ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów gospodarstwo K.G. kwalifikowano jako spełniające przesłanki określone w pkt 2 i 3 powołanego rozporządzenia tj. wykazywało niski poziom produkcji rolnej a przy tym obsada bydła, trzody chlewnej i owiec wynosiła łącznie na 1 ha użytków rolnych mniej niż 0,4 sztuki przeliczeniowej. Powyższe ustalono w trakcie przeprowadzonych w dniu [...] kontroli w gospodarstwie .Tego dnia sporządzono dwa protokoły w różnych składach osobowych, jeden został sporządzony odręcznie, natomiast drugi - na maszynie do pisania. Protokoły te w istotny sposób różnią się gdy chodzi o ustalenia w zakresie inwentarza żywego w gospodarstwie K.G. W protokole spisanym na, maszynie w pozycji ilość bydła widnieje "0" sztuk, natomiast trzody chlewnej 1 sztuka. W protokole spisanym odręcznie w pozycji ilość bydła widnieje - "18 szt.", natomiast trzody chlewnej "42 szt.".

W ocenie dla rozstrzygnięcia zatem czy decyzja Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] o przejęciu na własność Państwa gospodarstwa rolnego oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] - wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa niezbędne jest wyjaśnienie czy obsada bydła, trzody chlewnej i owiec w gospodarstwie rolnym K.G. wynosiła łącznie na 1 ha użytków rolnych mniej niż 0,4 sztuki przeliczeniowej. Organ winien przy tym wyjaśnić rozbieżności wynikające ze sporządzonych w dniu [...] protokołów, bowiem sam fakt osiągania przez rolnika niskiej produkcji rolnej zbóż i ziemniaków nie przesądzał zatem o możliwości przejęcia jego gospodarstwa z urzędu na własność państwa za rentę.

Uwzględniając powyższe kryteria, oraz fakt, iż postępowanie toczyło się w trybie nadzorczym (czego zdaje się nie dostrzegać skarżący) które w sprawie mają charakter zasadniczy, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

Jak wyjaśnił organ w celu wyjaśnienia powołanych wyżej rozbieżności przesłuchano œświadków na okoliczność ustalenia rzeczywistej obsady bydła, trzody chlewnej i owiec w przedmiotowym gospodarstwie.

Ze znajdujących się w aktach sprawy protokołów przesłuchań z dnia [...][...][...], oraz [...] wynika, że jeden ze świadków – A.K. w latach [...] był sołtysem wsi [...] i uczestniczył w dokonywanych spisach (w tym również w spisie przeprowadzonym w gospodarstwie Pana K.G.). Świadek ten zeznał, iż zgodnie z ostatnim spisem K.G. posiadał 2 konie i 4 owce, wskazując, że jego zdaniem prawdziwy jest protokół maszynowy wskazujący na brak bydła w przedmiotowym gospodarstwie.

Określając stan inwentarza żywego w omawianym gospodarstwie, kolejny świadek H.S. zeznał, że w [...] K.G. mógł posiadać 1 sztukę trzody chlewnej, a w [...] żadnej sztuki. Wyjaśnił nadto, że w [...] na odłogowanych gruntach ornych w przedmiotowym gospodarstwie wypasał za zgodą K.G. i odpłatnością 6 sztuk cieląt. Świadek stwierdził, że bardziej wiarygodny jest stan inwentarza żywego wskazany protokole maszynowym.

Świadkowie M.B. i J.B. zeznali, że w przedmiotowym gospodarstwie były 2 konie, bydło oraz trzoda chlewna, nie byli jednak w stanie określić ich ilości. M.B. wyjaśnił protokole z dnia [...], że K.G. hodował bydło przez cały czas do kiedy była z nim żona, a potem odkąd odeszła liczba ta się zmniejszała. Świadek oświadczył, że na terenie wsi [...] znajdowało się [...] gospodarstw rolnych w których hodowano średnio 2-3 krowy, 1 maciorę, 3 warchlaki, 3 sztuki owiec oraz drób na potrzeby własne. Zdaniem M.B. bliższy prawdy jest protokół maszynowy zawierający mniejszą ilość bydła. Odnosząc się do danych zawartych w protokole ręcznym wyjaśnił, że 42 sztuki trzody chlewnej i 18 sztuk bydła to ilości zwierząt hodowanych na terenie całej wsi [...].

Świadek J.R. zeznał, że żaden protokół nie jest prawdziwy - ponieważ K.G. nie miał 36 sztuk bydła, ale też nie miał 0 sztuk bydła. Stanu inwentarza żywego jaki istniał w gospodarstwie K.G. nie potrafili również określić W.S. oraz L. W.

Przesłuchano także T.Z. (poprzednie nazwisko D.) oraz J.M. (por. protokoły przesłuchań z dnia [...]) członków Komisji. T.Z. nie pamiętała jednak lustracji przeprowadzanej w gospodarstwie K.G. Fakty związane z lustracją przedmiotowego gospodarstwa rolnego pamiętała natomiast J.M., która zeznała, że odręczny protokół został sporządzony przez służbę rolną, która prawdopodobnie wnioskowała o przejęcie na własność Państwa przedmiotowego gospodarstwa rolnego, dopiero później Naczelnik Gminy powołał komisję, która sporządziła drugi protokół – maszynowy. Świadek zeznała, że protokół odręczny jest protokołem ogólnym, dopiero drugi protokół jest protokołem szczegółowym sporządzonym po szczegółowym przeanalizowaniu przez komisję danych z okresu ostatnich [...] lat i przeprowadzeniu szczegółowej lustracji na miejscu. J.M. wyjaśniła, że gospodarstwo to było zaniedbane, znajdowały się w nim małe budynki w złym stanie. Obora była mała i pod żadnym względem nie pomieściłaby nawet dwóch krów, w gospodarstwie nie było żadnych maszyn rolniczych.

Zdaniem organu zeznania większości świadków mają charakter ogólnikowy i nie podważają w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości zasadności wydania przez Naczelnika Gminy w [...] oraz Wojewodę [...] badanych w niniejszej sprawie decyzji. Świadkowie nie pamiętają bowiem jakie zwierzęta były hodowane w omawianym gospodarstwie w latach [...], bądź nie potrafią określić ich ilości.

Zasadnie organ po przeprowadzonym, obszernym postępowaniu wyjaśniającym uznał, iż brak jest podstaw do stwierdzenia, iż stan faktyczny został przez Naczelnika Gminy w [...] ustalony z rażącym naruszeniem art. 7 i 77 kpa co w konsekwencji miało doprowadzić do rażącego naruszenia prawa materialnego tj. art. 9 ust. 2 ww. ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne.

Ocena materiału dowodowego, przeprowadzona w oparciu o art. 80 kpa, w tym zeznań świadków pozwoliła organowi stwierdzić, że dane zawarte w protokole lustracji z dnia [...] sporządzonym odręcznie nie odzwierciedlały rzeczywistego stanu faktycznego kontrolowanego gospodarstwa.

Odnosząc się do protokołu lustracyjnego sporządzonego po wydaniu decyzji o przejęciu, tj. w dniu [...], w którym zostało wskazane, że K.G. w [...] hodował 10 sztuk owiec oraz 180 sztuk gęsi, organ wyjaśnił, iż ustalenia zawarte w ww. protokole nie mogły mieć jednak istotniejszego wpływu na wynik sprawy bowiem nawet przyjmując te wartości i tak obsada bydła nie przekraczałby 0,4 sztuki przeliczeniowej na 1 hektar użytków rolnych (wynosił on bowiem 0,35 sztuki przeliczeniowej). Zatem również w tej sytuacji zostałby wykazany niski stan inwentarza żywego w omawianym gospodarstwie.

Słusznie także organ przyjął, iż brak jest dowodów na okoliczność, iż zmniejszenie obsady inwentarza żywego w przedmiotowym gospodarstwie jest wynikiem klęski żywiołowej czy też zdarzeń losowych.

Należy całkowicie podzielić pogląd zaprezentowany przez organ za Naczelnym Sądem Administracyjnym wyrażony w wyroku z dnia 4 stycznia 1999r. w sprawie sygn. akt IV SA 1342/98, iż brak jednoznacznych dowodów w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzwyczajnym, zezwalających na podważenie ustaleń zawartych w decyzjach ostatecznych, którym art. 16 § 1 kpa przyznaje cechy trwałości, stanowi negatywną przesłankę do ich wzruszenia.

Reasumując w ocenie Sądu wnikliwie przeprowadzone postępowanie dowodowe w celu zrealizowania wytycznych Sądu zawartych w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 października 2008r. nie doprowadziło do stwierdzenia, iż kontrolowana w trybie nadzoru decyzja z dnia [...] dotknięta jest którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa.

Z tych względów, skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.