Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1067/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwia Zapalska(spr.) Sędziowie as.sądowy WSA Maciej Jaśniewicz as.sądowy WSA Katarzyna Nikodem Protokolant sekr.sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu w dniu 08 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi P.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]2004 r. Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych za rok 1999 I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w dniu [...]2005 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego P.W. kwotę 1181,00 zł (tysiąc sto osiemdziesiąt jeden złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. wstrzymuje wykonanie zaskarżonych decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/K.Nikodem /-/S.Zapalska /-/M.Jaśniewicz


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]2005 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego ustalił P. W. zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych w 1999 r. w wysokości [...]zł.

Uzasadniając organ wskazał, że w myśl art. 20 ust. 1 i 3 i art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym w 1999 r.) wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach ustala się przyjmując za podstawę sumę poniesionych w roku podatkowym wydatków i zgromadzonych w tym roku dochodów, nie znajdujących pokrycia w już opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania źródłach przychodów i posiadanych przedtem zasobów majątkowych. W roku 1999 P. W. poniósł znaczne wydatki związane z wniesieniem wkładu budowlanego na poczet lokalu położonego w P. przy ul. [...]. Łączna kwota wydatku wyniosła [...]zł, a dochód osiągnięty ze stosunku pracy w 1999 r. wyniósł kwotę [...]zł. Skarżący wyjaśnił, że w latach wcześniejszych nie posiadał żadnych zasobów majątkowych, a pieniądze na zakup mieszkania pochodziły z kredytu w wysokości [...]zł., darowizn w łącznej kwocie [...]zł. i z dochodów z tytułu pracy za granicą w USA w kwocie [...]zł.

Organ nie uznał oszczędności z tytułu pracy za granicą i wskazał że zgromadzenie takiej kwoty nie zostało poparte dowodami, że pracę wykonywał i zaświadczeniem przywozu do kraju środków pieniężnych.

Od powyższej decyzji P. W. wniósł odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej, w którym zarzucił naruszenie prawa poprzez nie danie wiary wyjaśnieniom świadka (ojca) J. W. na okoliczność wykonywanej pracy w USA i wobec tego domagał się przesłuchania w charakterze dalszych świadków A.P. i K. W. (matki). Ponadto podniósł, że została błędnie określona wysokość wkładu wniesionego do Spółdzielni mieszkaniowej, ponieważ pewne wydatki zostały poniesione przez ojca J. W. na zakup miejsca parkingowego w garażu.

Wniesione odwołanie nie zostało uwzględnione przez Dyrektora Izby Skarbowej, który decyzją z dnia [...]2004 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i podzielił pogląd zawarty w jej uzasadnieniu. Dyrektor podkreślił, że z pisma Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w P. z dnia [...]2004 r. wynika, iż to odwołujący dokonał wpłaty na miejsce postojowe, a nie jego ojciec. Ogólna kwota wkładu budowlanego wynosi kwotę [...]zł z czego wpłata na miejsce postojowe [...]zł., a dowody będące w posiadaniu organu I instancji są wystarczające do nie uznania pracy odwołującego się w USA.

Decyzję organu II instancji P.W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargą opartą na zarzucie naruszenia prawa materialnego przepisów powołanych w decyzjach obu instancji oraz przepisów prawa procesowego art. 122, 180 i 187 Ordynacji podatkowej - ustawy z 29 sierpnia 1997 r. (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Ponawiając zarzuty szczegółowo opisane w odwołaniu domagał się przeprowadzenia dowodu zeznań świadków oraz uwzględnienia skargi poprzez uchylenie obu decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy nie znajduje podstaw do zmiany swego stanowiska i wnosi o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) - prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd w zakresie swej właściwości sprawuje kontrole zaskarżonych decyzji wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami postępowania i to nie tylko samej decyzji, ale także procesowania organu przed jej wydaniem.

Zawarte w skardze zarzuty Sąd uznaje za zasadne.

Zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody z innych źródeł o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 uważa się przychody nie znajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzące ze źródeł nie ujawnionych.

Według ust. 3 art. 20 cyt. ustawy wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonych w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia z zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzących z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania.

Należy zauważyć, że restrykcyjne uregulowanie przewidziane w art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z 26 lipca 1991 r. cyt. powyżej w zakresie opodatkowania dochodów z nie ujawnionych źródeł przychodów w wysokości 75 % dochodu wymaga, aby przepis ten był stosowany po szczególnie starannie przeprowadzonym postępowaniu, mającym na celu dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i sprawdzeniu prawidłowości wyjaśnień podatnika. Wątpliwości nie mogą być tłumaczone na korzyść organu. W celu wykazania źródeł pokrycia przychodów strona może skorzystać ze wszystkich środków dowodowych przewidzianych w Ordynacji podatkowej. Jeżeli podatnik wykaże lub uprawdopodobni źródło przychodów, z którego gromadził lub wydatkował środki finansowe, to na organie podatkowym ciąży obowiązek obalenia takiego dowodu. Organ musi obiektywnie ocenić wartość dowodową złożonych przez podatnika dowodów i wniosków w tym o przesłuchanie świadków. Dokonana ocena materiału dowodowego nie może być dowolna i musi opierać się na przepisach postępowania podatkowego zawartych w ustawie z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa.

W myśl zasad ogólnych - art. 121, 122 Ordynacji postępowanie powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, ponieważ wyrażone tam zasady wynikają z zasady demokratycznego Państwa prawa zawartej w art. 2 Konstytucji i podatnik nie może ponosić negatywnych konsekwencji w przypadku gdy organ podatkowy zobowiązany do dokładnego wyjaśnienia sprawy jej nie wyjaśni, a wręcz działa z naruszeniem przepisów, co w sprawie miało miejsce.

Należy podkreślić, że art. 180 Ordynacji nakazuje aby dopuścić jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, także dowód z przesłuchania świadków osób najbliższych podatnika. W art. 187 § 1 Ordynacji wyrażona jest zasada kompletności i zgodnie z nią organy podatkowe

zobowiązane są zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzeć cały materiał dowodowy.

W świetle tych przepisów odmowa przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków na okoliczność zatrudnienia "na czarno" podatnika w USA i odnośnie poniesionego wydatku przez ojca podatnika dotyczącego wkładu wniesionego do Spółdzielni Mieszkaniowej na miejsce parkingowe stanowiło naruszenie zasad postępowania.

Przedmiotem opodatkowania na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są dochody z nie ujawnionych źródeł, to jest takich, których podatnik nie może lub nie chce wskazać organowi podatkowemu.

W tym miejscu Sąd przytacza tezę zawartą w wyroku NSA z 11 września 1997 r., sygn. akt SA/Sz 769/96 (LEX nr 31991) którą podziela - "dochody uzyskane w wyniku nielegalnego zatrudnienia obywatela polskiego za granicą, jeżeli dysponuje on dowodami, że także zatrudnienie posiadał i uzyskiwał z niego wynagrodzenie, nie mogą być a priori uznane za dochody z nie ujawnionego źródła. Organ podatkowy powinien, w toku szczegółowo i wnikliwie przeprowadzonego postępowania dowodowego, uwzględniającego zgłoszone przez stronę wnioski i środki dowodowe, ocenić wiarygodność tych dowodów. Okoliczność, że podatnik wcześniej nie zgłosił osiągniętego w ten sposób przychodu do opodatkowania również nie może stanowić podstawy do opodatkowania ujawnionych obecnie dochodów w trybie art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych".

Stanowisko powyższe zostało także zaprezentowane pozytywnie w Leksykonie podatku dochodowego od osób fizycznych R. Kubackiego z roku 2003.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I i II-ej instancji winien kierować się przytoczonym i powyżej poglądami i wskazaniami.

Z tych zatem powodów i wobec naruszenia przepisów postępowania podatkowego mogących mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200, które obejmują wpis od skargi, a punkt III sentencji wyroku znajduje uzasadnienie w treści art. 152 cytowanej ustawy.

/-/K.Nikodem /-/S.Zapalska /-/M.Jaśniewicz

LF