Postanowienie NSA, sygn. akt II FW 3/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Właściwość sądu
Skarżony organ: Rada Miasta~Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odrzucono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 22 § 2; art. 221 §2 i 3; art. 227; art. 228; art. 229 pkt 3;
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 4; art. 15 § 2; art. 58 § 1 i 2; art. 64 § 3;
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

II FW 3/14 P O S T A N O W I E N I E Dnia 5 czerwca 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku Ł.S. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między Radą Miejską w O. i Samorządowym Kolegium Odwoławczym w P. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania skargi Ł.S. na działanie Burmistrza O. postanawia: odrzucić wniosek. 1


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 10 kwietnia 2014 r. Ł.S. - zwany dalej "wnioskodawcą", złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, na podstawie art. 64 § 1 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 oraz art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z poźn. zm) - powoływaną dalej jako "P.p.s.a.", w zw. z art. 22 § 1 pkt 1 i art. 22 § 3 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) - powoływanej dalej jako "K.p.a.", wnosząc o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość, jaki powstał pomiędzy Radą Miejską w O. a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w P., dla których brak jest wspólnego organu wyższego stopnia oraz o zasądzenie na rzecz wnioskodawcy kosztów przepisanych prawem.

Jak wynika z wniosku, wnioskodawca skierował dwie skargi o jednakowej treści, jedną do Rady Miejskiej w O., a drugą do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P.

Pierwsza skarga z dnia 28 lutego 2014 r. wniesiona została na postawie art. 221 § 2 i 3, art. 227, art. 228 oraz art. 229 pkt 3 K.p.a. w interesie publicznym na zaniedbanie i nienależyte wykonanie zadań, a tym samym naruszenie praworządności przez organ podatkowy - Burmistrza O., który narusza przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749). Powyższa skarga w myśl art. 229 pkt 3 K.p.a. została skierowana do Rady Miejskiej w O., gdyż jest ona organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych.

Drugą skargę, o tej samej treści, wnioskodawca złożył w dniu 18 marca 2014 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. Wskazując w końcowej części uzasadnienia skargi, że zgodnie z art. 229 pkt 2 K.p.a. organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności organów wykonawczych jednostek samorządu terytorialnego oraz kierowników powiatowych służb, inspekcji, straży i innych jednostek organizacyjnych w sprawach należących do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej jest - wojewoda lub organ wyższego stopnia, a więc w tym przypadku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P.

W obu tych skargach wnioskodawca podniósł, że Burmistrz Miasta jako organ podatkowy w sprawie podatków lokalnych (m.in. podatku od nieruchomości), wydaje decyzje wymiarowe. W przypadku gdy podatek dotyczy nieruchomości będącej współwłasnością kilku osób, w decyzji jako oznaczenie stron Burmistrz podaje dane pierwszego podatnika i jego adres oraz kolejnych podatników bez podawania ich adresów, jeżeli ten adres jest tożsamy z adresem pierwszego podatnika, co zdaniem wnioskodawcy narusza art. 210 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, które to przepisy wskazują konstytutywne elementy decyzji. Ponadto zarzucono, że w przypadku gdy występuje więcej niż jeden właściciel nieruchomości, Burmistrz wydaje jedną decyzję i doręcza ją tylko jednemu podatnikowi, czym narusza art. 211 Ordynacji podatkowej. Zdaniem wnioskodawcy, każdy ze współwłaścicieli powinien otrzymać odrębny egzemplarz decyzji podatkowej ustalającej wysokość podatku od nieruchomości wchodzącej w skład majątku wspólnego, bez względu na fakt zamieszkiwania pod tym samym adresem, czy pod innym. W sytuacji, gdy decyzja zostanie bowiem doręczona jednemu ze współwłaścicieli, tylko na nim będzie ciążyło zobowiązanie podatkowe, co należy uznać za rażące naruszenie prawa materialnego podatkowego.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w dniu 21 marca 2014 r. podjęła uchwałę, w której powołując się na art. 234-236 K.p.a. uznała się za niewłaściwą do rozpoznania skargi i zgodnie z dyspozycją art. 231 K.p.a. wskazała Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. jako organ właściwy w sprawie. W uzasadnieniu uchwały wyjaśniono, że skarga dotyczyła postępowania administracyjnego w indywidualnej sprawie podatkowej, w której to organy podatkowe nie doręczyły żonie wnioskodawcy decyzji, ponieważ nie znały jej adresu zamieszkania (innego niż dotychczas podawany w informacjach podatkowych), bowiem żadna ze stron nie dopełniła obowiązku złożenia stosownej informacji o jego zmianie. Wnioskodawca odwołał się w tej sprawie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., a akta sprawy Urząd Miejski odesłał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu 11 marca 2014 r. Dalej wskazano, że rozpoznając odwołanie wnioskodawcy Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzeknie, czy brak wiedzy organu podatkowego o zmianie adresu zamieszkania jednego z małżonków, przez co nie została mu doręczona decyzja podatkowa, a podatek został uregulowany, wymaga jej sprostowania lub zmiany.

Natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę powołując się na treść art. 229 pkt 3 K.p.a. zawiadomiło wnioskodawcę o tym, że skarga została przekazana według właściwości do rady gminy.

Zatem biorąc powyższe pod uwagę wnioskodawca stwierdził, że w sprawie doszło do negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy Radą Miejską w O. a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w P., bowiem oba wymienione organy uznały się za niewłaściwe do rozpatrzenia skargi i w związku z tym uznał za zasadne złożenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosku o rozstrzygnięcie sporu o właściwość.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Wniosek podlega odrzuceniu.

W niniejszej sprawie żądanie wnioskodawcy dotyczy rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny sporu o właściwość, jaki w jego ocenie, zaistniał pomiędzy Radą Miejską w O. a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w P., o którym to sporze mowa jest w art. 4 P.p.s.a.

Nie budzi wątpliwości fakt, gdyż wynika to z akt sprawy, że skargi wnioskodawcy zostały złożone w trybie i na podstawie przepisów Działu VIII K.p.a. i dotyczą zaniedbań i nienależytego wykonywania zadań, a tym samym naruszenia praworządności przez organ podatkowy - Burmistrza O.

W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 15 § 2 P.p.s.a., do rozstrzygania sporów kompetencyjnych stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Według zaś art. 64 § 3 P.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Z przepisów tych wynika, że tak samo jak w przypadku skargi, merytoryczne rozpoznanie wniosku jest możliwe dopiero wtedy, gdy wniosek jest dopuszczalny. Dopuszczalność ta jest oceniana w świetle art. 58 § 1 i 2 P.p.s.a.

Jak już wyżej wskazano z akt sprawy wynika, że skargi: z dnia 28 lutego 2014 r. oraz z dnia 18 marca 2014 r. wniesione odpowiednio - do Rady Miejskiej w O. i do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., oparte zostały na podstawie art. 221 § 2 i § 3, art. 227, art. 228 i art. 229 pkt 3 K.p.a.,

Natomiast obecnie przedmiotem niniejszego postępowania jest żądanie wnioskodawcy wskazania organu właściwego do "podjęcia stosowej decyzji mającej na celu wyeliminowanie naruszenia przepisów prawa regulujących postępowanie w tym zakresie, a także wyegzekwowanie od organu podatkowego - Burmistrza O. - obowiązku doręczania decyzji podatkowych do stron, tj. do wszystkich podatników - także współwłaścicieli."

W takiej sytuacji, w pierwszej kolejności należało zbadać, czy tego rodzaju spór jest sporem o właściwość, w rozumieniu art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a. Mając to na uwadze, należy stwierdzić, że rozstrzyganie tych sporów jest instytucją procesową, która ma na celu doprowadzenie do wskazania organu właściwego do rozstrzygnięcia spraw w postępowaniu jurysdykcyjnym. W tym miejscu należy wskazać na tezę z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., sygn. akt OW 156/04, w którym Sąd stwierdził, że spór kompetencyjny, o którym mowa w art. 22 § 2 K.p.a., może powstać jedynie przy rozstrzyganiu indywidualnej sprawy z zakresu administracji publicznej. Powstanie natomiast sporu pomiędzy organami jednostki samorządu terytorialnego, co do właściwości rozpatrzenia skargi wniesionej w trybie przepisów Działu VIII K.p.a., nie jest sporem w rozumieniu art. 22 par. 2 K.p.a., i nie podlega kognicji sądu administracyjnego.

Cech takich nie zawiera postępowanie związane z rozpatrywaniem skarg wnoszonych w trybie art. 221 i następnych K.p.a. Wprawdzie, jak to stanowi art. 2 K.p.a., kodeks ten normuje "ponadto" postępowanie w sprawach skarg i wniosków, jednakże postępowanie to nie jest związane z rozstrzyganiem indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej. Inaczej rzecz ujmując, jeśli nawet powstaną spory związane z rozpatrywaniem skarg i wniosków, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, spory te nie mogą być zakwalifikowane jako spory kompetencyjne, w znaczeniu procesowym. Co więcej, do rozpatrzenia tego rodzaju sporów na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt. 4 P.p.s.a., z braku upoważnienia ustawodawcy, nie jest właściwy Naczelny Sąd Administracyjny. Skoro zatem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, zgłoszony w tym przedmiocie wniosek podlega odrzuceniu.

W tym stanie rzeczy orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i art. 58 § 3 w zw. z art. 15 § 2, art. 64 § 3 i art. 193 P.p.s.a.