Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 797/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-07-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Joanna Kaklin po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lipca 2005 r. sprawy ze skargi G. S. i J. S. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda L., na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, z późn. zm.), decyzją z dnia [...] marca 2004 r. stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę Miasto K. prawa własności części nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, położonej w K. przy ul. [...] (dawny nr [...]), oznaczonej na mapie z dnia 30 grudnia 2003 r. jako działka "[...] " o pow. [...] m2.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r., po rozpatrzeniu odwołania J. S. i G. S., od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2004 r. stwierdzającej nabycie przez Gminę Miasto K. prawa własności przedmiotowej nieruchomości utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury wskazał, że zgodnie z art. 73 ust.1 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r., nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem

1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie powołanego artykułu nastąpiło zatem, jeżeli w dniu 31 grudnia 1998 r. dana nieruchomość:

- nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu

terytorialnego,

- była zajęta pod drogę publiczną,

- pozostawała we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego.

Przedmiotowa działka o pow. [...] m2, oznaczona na mapie z dnia 30 grudnia 2003 r. literą "[...] stanowi część działki nr ewid. [...]. W dniu 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość stanowiła współwłasność J. S. i G. S. i była zajęta pod drogę publiczną zgodnie z uchwałą nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z dnia [...] kwietnia 1990 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg lokalnych miejskich w województwie [...]. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że Gmina Miasto K. władała przedmiotową nieruchomością w dniu 31 grudnia 1998 r. Zdaniem organu drugiej instancji zostały więc spełnione przesłanki nabycia z mocy przez Gminę Miasto K. przedmiotowej nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Odnosząc się do zarzutów skarżących podniesionych w odwołaniu i dotyczących odszkodowania organ ten stwierdził ponadto, że odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniu za wywłaszczone nieruchomości (ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami; Dz. U z 2000 r. Nr 46, poz. 543, z późn. zm.) na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa.

Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2004 r., złożyli J. S. oraz G. S., podnosząc w niej, że organ drugiej instancji nie ustosunkował się w zaskarżonej decyzji do przytoczonych przez nich w postępowaniu odwoławczym faktów potwierdzonych obszerną dokumentacją. Organ ten nie wziął w szczególności pod uwagę, że część nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] (dawny nr [...]), oznaczonej na mapie z dnia 30 grudnia 2003 r. jako działka "[...] " o pow. [...] m2, nie znajduje się w całości w pasie drogi, a jego obszar w znacznej części zachodzi na rodzinny dom skarżących wzniesiony pod koniec lat czterdziestych, doprowadzając skarżących do pozbawienia dachu nad głową. W konsekwencji powyższych naruszeń skarżący zgłosili wobec organów administracji orzekających w sprawie szereg roszczeń finansowych, a w szczególności zasądzenia:

- zwrotu [...] m2 gruntu stanowiącego niepodzielną część działki nr KW [...] lub wypłatę odszkodowania według jego rynkowej wartości wyliczonej na dzień faktycznej wypłaty odszkodowania, w wysokości 300 tys. zł.,

- zwrotu zapłaconego przez skarżących podatku wraz z odsetkami za nabytą a nie użytkowaną część [...] m2 gruntu, wraz z odsetkami,

- zwrotu utraconych zysków wraz z odsetkami, których skarżący zostali pozbawieni z tytułu niemożności użytkowania zabranych im [...] m2 gruntu w 1956 r.,

- zwrotu kosztów poniesionych na bezskuteczną próbę zbycia i sprzedaży

przedmiotowej nieruchomości, na które składają się opłacone ogłoszenia oraz opłaty za pośrednictwo biur sprzedaży nieruchomości, wraz z odsetkami,

- zwrotu pieniędzy wraz z odsetkami za przekazane skarżącym, bezwartościowe

wypisy z rejestru gruntów wydane przez Urząd Miasta w K. Wydział Geodezji Gospodarki Gruntami i Rolnictwa, uniemożliwiające sprzedaż nieruchomości,

- odszkodowania z tytułu przejęcia przez Urząd Miasta K. zysków za

montaż, rozlokowanie i użytkowanie urządzeń technicznych i przesyłowych od T. S.A., Zakładu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P., oraz ułożenie na nieruchomości instalacji wodno-kanalizacyjnej przesyłowej zasilającej pozostałe nieruchomości z tego osiedla oraz za budowę i użytkowanie infrastruktury komunikacyjnej i zysków z podatków drogowych, które pobrał za skarżących Urząd Miasta K. przed 1999 r. i później, aż do chwili przejęcia własności przez Gminę Miasto K.,

- odszkodowania i wydania nakazu wykupienia domu i nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] w przypadku potwierdzenia, że przejęta przez Gminę Miasto K. część nieruchomości zachodzi swoim granicami na obszar domu, budynków gospodarczych lub na ogrodzony teren nieruchomości stanowiącej własność skarżących,

- zadośćuczynienia za spowodowane utrudnienia i komplikacje życia osobistego i rodzinnego skarżących, jak również narażenie ich życia i zdrowia na niebezpieczeństwo i dodatkowy wysiłek pozbawiający prawa do spokojnego życia i leczenia skutków doznanych w związku z przebytymi tragediami urazów oraz

- zobowiązania Miasta i Gminy K. do wykonania i przekazania skarżącym odtworzonej dokumentacji geodezyjno-kartograficznej nieruchomości.

Zdaniem skarżących przejęcie przez Gminę Miasto K. przedmiotowej nieruchomości nastąpiło z naruszeniem ich praw.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Z tego względu Sąd w rozpatrywanej sprawie nie mógł rozpatrywać zgłoszonych przez skarżących roszczeń finansowych, bowiem nie stanowią one przedmiotu orzekania w niniejszej sprawie.

Kontrola sądowo-administracyjna decyzji organów administracji publicznej w zakresie ich zgodności z prawem sprowadza się do wyjaśnienia w toku rozpoznawania sprawy, czy organy administracji nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Skarga złożona w przedmiotowej sprawie nie może zostać uwzględniona, bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, z późn. zm.), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Ustawodawca jednoznacznie stwierdził w powyższym przepisie, że przy spełnieniu określonych warunków nieruchomość staje się własnością odpowiedniego podmiotu publicznoprawnego (Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego) z mocy samego prawa, jeżeli własność danej nieruchomości nie przysługiwała w dniu 31 stycznia 1998 r. Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego.

W art. 73 ust. 1 powołanej ustawy wskazano na trzy przesłanki warunkujące uwłaszczenie podmiotów publicznoprawnych co do nieruchomości zajętych pod drogi publiczne, które musiały być spełnione w dniu 31 grudnia 1998 r.:

- zajęcie nieruchomości pod drogi publiczne,

- pozostawanie nieruchomości we władaniu Skarbu Państwa lub gminy,

- nielegitymowanie się przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego własnością tej nieruchomości.

Organy obu instancji w sposób nie budzący wątpliwości ustaliły i udokumentowały w aktach fakt spełnienia powyższych przesłanek w rozpatrywanej sprawie, czego nie kwestionują również skarżący. Uchwałą nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z dnia [...] kwietnia 1990 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg lokalnych miejskich w województwie [...] (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]), ul. [...] (poprzednio [...]) została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich w K.. Uchwała ta została zamieszczona w ustalonym rozporządzeniem nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1990 r. (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) wykazie aktów prawa miejscowego wydanych

przed dniem 27 grudnia 1990 r., obowiązujących na terenie województwa [...].

Z odpisu księgi wieczystej KW nr [...] wynika, że współwłaścicielami nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] (dawny nr [...]) o nr ewid. [...],[...] oraz części dawnego placu nr [...], obejmującej działkę zajętą pod drogę publiczną oznaczoną na mapie z dnia 30 grudnia 2003 r. jako działka "[...] o pow. [...] m2, są J. S. oraz G. S.. Nieruchomość ta w dniu 31 grudnia 1998 r. nie była więc ani własnością Skarbu Państwa, ani jednostki samorządu terytorialnego. Nieruchomością tą w części zajętej pod drogę publiczną faktycznie władała Gmina Miasto K., co potwierdzają również skarżący domagając się w skardze zwrotu utraconych zysków wraz z odsetkami w związku z zabraniem im [...] m2 gruntu w 1956 r.

Sąd nie znalazł również podstaw potwierdzających obawy skarżących, że obszar nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] (dawny nr [...] oznaczonej mapie z dnia 30 grudnia 2003 r. jako działka "[...] " o pow. [...] m2 nie znajduje się w całości w pasie drogi i w znacznej części zachodzi na rodzinny dom skarżących wzniesiony pod koniec lat czterdziestych. Ze znajdującej się w aktach sprawy mapy sytuacyjnej do celów prawnych z dnia 30 grudnia 2003 r. wynika jednoznacznie, że budynek skarżących jest w całości usytuowany na działce nr ewid. [...] i nie koliduje z przejętą z mocy prawa przez Gminę Miasto K. działką oznaczoną na tej mapie lit. [...]., stanowiącą część działki nr ewid. [...] (część dawnego placu [...]).

Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.