Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 962/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Agencji Rynku Rolnego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 5,
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant: - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2014 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie udzielenia wsparcia finansowego w sektorze owoców i warzyw; oddala skargę


UZASADNIENIE

M. M. - producent warzyw, dalej: "Skarżący" w dniu [...] czerwca 2011 r. złożył w Oddziale Terenowym Agencji Rynku Rolnego w G. (OT ARR) oświadczenie o niezbieraniu/zielonych plonach w związku z wystąpieniem kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC, dalej: "oświadczenie" dotyczące przeprowadzenia w dniach 27.05.2011 r. - 17.06.2011 r., działania "niezbierania" na uprawie pomidorów (powierzchnia 24,13 ha) oraz "zielonego zbioru" na uprawie pomidorów (powierzchnia 24,13 ha). Przedstawił również "Powiadomienie o zielonych zbiorach/niezbieraniu w związku z kryzysem spowodowanym szczepem bakterii EHEC. Organ pismem z dnia 30.06.2011 r. poinformował Skarżącego, że złożone oświadczenia stanowią załącznik do "Wniosku o udzielenie wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC" (dalej: Wniosek) dlatego Skarżący powinien złożyć Wniosek, jeżeli zamierza ubiegać się o udzielenie wsparcia. OT ARR w dniu [...].06.2011 r. przeprowadził kontrolę na miejscu u producenta warzyw, w wyniku której stwierdzono, że Skarżący nie dokonywał "niezbierania" ani "zielonych zbiorów".

W dniu [...] lipca 2011 r. do OT ARR w G. Skarżący złożył korektę Wniosku wraz z pismem, w którym wniósł o wycofanie Oświadczenia w zakresie "niezbierania". Równocześnie Skarżący zadeklarował przeprowadzenie działania "zielonych zbiorów" na uprawie pomidorów o powierzchni 24,13 ha.

W dniach [...] lipca 2011 r. ARR przeprowadziła kontrolę na miejscu mającą na celu potwierdzenie danych zadeklarowanych we wniosku ze stanem faktycznym. W wyniku kontroli stwierdzono, że powierzchnia uprawy produktu, do którego odnosi się wsparcie wynosi 24,21 ha, producent nie podaje spodziewanego plonu, ponieważ nie prowadzi ewidencji i brak danych o wprowadzeniu pomidora do obrotu. Ponadto pomidory rozrzucono na polach zakładu i przyorano.

Dyrektor OT ARR w G. decyzją z dnia [...] września 2011 r. przyznał Skarżącemu wsparcie w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC w wysokości [...] zł do 24,13 ha do powierzchni uprawy pomidorów w szklarniach, na której przeprowadzono działanie "zielony zbiór".

W dniach od [...] stycznia 2013 r. do [...] stycznia 2013 r. Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w Z. (WIJHARS) przeprowadził u beneficjenta kontrolę ex- post (nr ref.[...]) w wyniku której ustalono między innymi, że "M. M. Gospodarstwo Ogrodnicze" jest producentem rolnym osiągającym dochody z działów specjalnych produkcji rolnej i nie prowadzi ksiąg rachunkowych. Dochód z działów specjalnych produkcji rolnej jest ustalany przy zastosowaniu norm szacunkowych dochodu z określonej powierzchni upraw. Producent warzyw jest członkiem wstępnie uznanej Grupy Producentów Owoców i Warzyw "G. " Sp. z o.o. R., ul. G., K.. Zakres przedmiotowej kontroli obejmował sprawdzenie powierzchni gruntów wskazanych we wniosku o udzielenie wsparcia, rzetelności danych ujętych w dokumentacji dotyczącej udziału w mechanizmie, stanów magazynowych w okresie wegetatywnym dla produktów objętych mechanizmem oraz ich pochodzenie.

Na podstawie skontrolowanych faktur i dowodów przyjęcia PZ dotyczących sprzedaży pomidora w okresie od 01.05.2011 r. do 30.06.2011 r., ustalono, że Skarżący sprzedał do grupy producentów łącznie 1.930.798,13 kg pomidorów. W wyniku porównania ilościowego dokonanej przez uczestnika mechanizmu sprzedaży pomidorów w okresie od maja do czerwca 2011 r., w stosunku do analogicznego okresu w 2010 r. określono, że przedmiotowa sprzedaż w 2011 r. była wyższa o 76 % niż w 2010 r.

Dodatkowo w trakcie kontroli krzyżowej - krajowej o nr ref. [...] przeprowadzonej w Grupie Producentów Owoców i Warzyw ustalono, że z uwagi na znacznie zmniejszenie popytu przy jednoczesnym zwiększeniu poziomu produkcji i zbiorów, w okresie od 20.05.2011r. do 26.05.2011 r., tj. w czasie bezpośrednio poprzedzającym okres, w którym dokonywano "zielonego zbioru", wystąpiła potrzeba zmagazynowania zebranych produktów, których nie udało się wprowadzić do obrotu bezpośrednio po ich zbiorze. Potrzeba magazynowania wystąpiła u producenta. Grupa udostępniła producentowi pomieszczenia magazynowe w budynku sortowni w Zakładzie "[...]" oraz w budynku do przygotowywania owoców i warzyw w Zakładzie "[...]" o łącznej powierzchni ok. 1080 m2 i łącznej zdolności przechowalniczej ok. 850 ton produktów szklarniowych (pomidora, ogórka).

W ocenie kontrolujących informacje dotyczące okresu magazynowania zebranych produktów są niejednoznaczne. W protokole kontroli z dnia [...].04.2012r., Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w Z. nie potwierdził prawidłowości wypłaty środków z EFRG.

W dniu [...] lipca 2013 r. Dyrektor OT ARR w G. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...].09.2011 r. na podstawie, której udzielił producentowi warzyw wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC.

W dniu [...].08.2013 r. Skarżący złożył do organu wyjaśnienia, w których podkreślił, że działanie "zielony zbiór" zostało zastosowane w okresie od dnia 27.05.2011 r. do 17.06.2011 r. na całości zadeklarowanej powierzchni, tj. 23,96 ha. Działanie polegało na jednorazowym usunięciu wszystkich zdrowych zielonych owoców z krzaków pomidorów. Wyjaśniła również, że w okresie od dnia 27 maja do 17 czerwca 2011 r. producent warzyw:

– z części roślin nie prowadził zbioru handlowego, ponieważ były poddawane zielonemu zbiorowi lub bezpośrednio po przeprowadzeniu zielonego zbioru nie było na nich owoców w stadium dojrzałości handlowej,

– z pozostałej części roślin, w odniesieniu do których jeszcze nie zastosowano zielonego zbioru - prowadzono zbiór dojrzałych owoców z przeznaczeniem na sprzedaż,

– na sprzedaż przeznaczone zostały owoce dojrzałe, które zostały zebrane z roślin poddawanych zielonemu zbiorowi oraz produkty pochodzące z zapasów magazynowych, wytworzone i zebrane przed dniem 27 maja 2011 r.

Na podstawie materiału zgromadzonego w sprawie, organ I instancji w dniu [...].09.2013 r. wydał decyzję nr [...] o uchyleniu decyzji nr [...] z dnia [...] września 2011 r. w sprawie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC i odmówił producentowi warzyw udzielenia wsparcia do powierzchni 23,96 ha uprawy pomidora, na której przeprowadzono działania w ramach mechanizmu WPR "Wsparcie kryzysowe na rynkach owoców i warzyw". Dyrektor OT ARR w G. uzasadnił, że Skarżący nie dokonał faktycznie wszystkich działań kwalifikujących do otrzymania wsparcia i nie dotrzymał warunków mechanizmu WPR "Wsparcie kryzysowe na rynkach owoców i warzyw" w zakresie działania "zielonych zbiorów" w rozumieniu zastosowanych przepisów prawa unijnego i krajowego.

Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji.

Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego (Prezes ARR) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ podkreślił, że decyzja została wydana w trybie wznowieniowym, podstawą wznowienia było ujawnienie na podstawie protokołu WIJHARS z dnia[...].04.2013 r. nowych okoliczności faktycznych oraz dowodów istotnych dla sprawy t.j. rozbieżności powierzchni uprawy pomidora poddanego działaniom kwalifikującym się do wsparcia oraz prowadzenie na tej samej powierzchni, w okresie "zielonych zbiorów", zbioru pomidorów w celach handlowych.

Organ wskazał, że istota sprawy sprowadza się do analizy i oceny, czy producent przeprowadzając działanie "zielony zbiór" w zakresie w jakim uzyskał wsparcie na podstawie decyzji z [...].09.2011 r. nie naruszył przepisów prawa regulujących mechanizm WPR " Wsparcie kryzysowe na rynku owoców i warzyw".

Organ wskazał, że aktem podstawowym w zakresie działania "zielony zbiór" jest rozporządzenie wykonawcze Komisji (WE) nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiające tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw, które w art. 3 odsyła do stosowania przepisów m.in. rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r., ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw.

Przywołał definicję "zielonych zbiorów" sformułowaną w art.84 ust.1 lit.a rozporządzenia Komisji (WE) nr 543/2011 oraz stwierdził, że w art.85 ust.3 tego rozporządzenia ustanowiony został zakaz możliwości stosowania "zielonych zbiorów i "niezbierania" równocześnie. Wskazał również, że częściowy wcześniejszy zbiór z upraw poddanych następnie działaniu "zielony zbiór" był dopuszczalny i nie pozbawiał producenta możliwości ubiegania się o wsparcie (art.6 ust 2.rozporządzenia Komisji (WE) nr 585/2011)

Organ wskazał, że w § 1 ust. 1 pkt 2 lit.a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw (Dz. U. Nr 130, poz. 750, z późn. zm.) określono, że wsparcie jest udzielane, jeżeli zostały spełnione warunki określone w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (WE) nr 585/2011 i w przypadku realizacji działania "zielony zbiór" - przeprowadzono zabieg uprawowy polegający na wprowadzeniu do gleby niedojrzałych produktów pochodzących z uprawy objętej tym działaniem albo przeznaczono na kompost niedojrzałe produkty pochodzące z uprawy objętej tym działaniem.

Organ ustalił, że producent działanie "zielony zbiór" przeprowadził w okresie od 27.05.2011 r. do 17.06.2011 r., w szklarniach etapami, tj. z podziałem na kilka mniejszych obszarów. Zgodnie z wyjaśnieniami strony każdy etap obejmował przeprowadzenie czynności dodatkowej niezwiązanej z normalnymi metodami uprawy na wybranym obszarze, w taki sposób aby nie zniszczyć całego cyklu produkcji. Łączne zbiory nienadających się do sprzedaży produktów obejmowały jednorazowy zbiór zdrowych zielonych owoców.

Jednocześnie na podstawie oświadczenia producenta z dnia [...] lutego 2013 r. złożonego w trakcie kontroli ex-post nr ref. [...] ustalono, że w tym samym okresie Skarżący przeprowadził zbiory handlowe etapami, tj. z podziałem na kilka mniejszych obszarów, w sposób "skoordynowany" z działaniem "zielony zbiór", gdzie wraz z "zielonym zbiorem" dokonywane były zbiory pomidorów nadających się do sprzedaży (dojrzałych).

Powyższe stanowi w ocenie organu dowód na to, że w okresie przeprowadzenia działania "zielony zbiór" na powierzchni zgłoszonej do objęcia wsparciem (tj. 23,96 ha), dokonywano równocześnie zbioru owoców dojrzałych (handlowych). Oznacza to, że działanie zakwalifikowane pierwotnie jako "zielony zbiór" faktycznie działaniem takim w rozumieniu przepisów regulujących kryzysowe wsparcie nie było. Strona dokonując zbioru handlowego w trakcie działania "zielony zbiór" naruszyła bowiem przepisy prawa regulujące powyższe działanie, a w szczególności art. 84 ust. 1 lit. a) rozporządzenia wykonawczego Komisji nr 543/2011 oraz § 1 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. (Dz. U. Nr 130, poz. 750, z późn. zm.), gdyż w ramach przedmiotowego działania nie dokonała łącznych (całkowitych, pełnych) zbiorów nienadających się do sprzedaży produktów na zadeklarowanym we wniosku o udzielenie wsparcia obszarze, ale na uprawie objętej działaniem "zielony zbiór" w tym samym okresie prowadziła również zbiór handlowy.

Prezes ARR zauważył, że mechanizm WPR "Wsparcie kryzysowe na rynkach owoców i warzyw" zgodnie z art. 1 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 585/2011, zakreśla okres, za który można było udzielić wsparcia, tj. 26 maj 2011 r. - 30 czerwiec 2011 r. i jest to okres, w którym cykl produkcyjny warzyw został już rozpoczęty. Prawodawca unijny miał tego świadomość wprowadzając w art. 6 ust. 2 w/w rozporządzenia wyjątek polegający na wyłączeniu z obszaru kontroli wymogu sprawdzenia czy nie dokonano już częściowych zbiorów z obszaru objętego działaniem "zielony zbiór". Zatem została dopuszczona możliwość dokonywania częściowych zbiorów z uprawy objętej działaniem, ale przed rozpoczęciem "zielonego zbioru". Działanie "zielony zbiór" powinno zostać przeprowadzone w okresie zadeklarowanym we wniosku o udzielenie wsparcia w pełni na danym obszarze, a nie tylko jednorazowo w sposób "skoordynowany" ze zbiorem handlowym. Producent warzyw mając świadomość konieczności przeprowadzenia "zielonego zbioru" na plantacji miał możliwość, zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego Komisji (WE) nr 585/2011, dokonać wcześniejszych zbiorów dojrzałych produktów i tym samym przygotować plantację do działania "zielony zbiór". Tymczasem producent dokonywał zbiorów handlowych w trakcie "zielonego zbioru", co już samo w sobie dyskwalifikowało możliwość otrzymania wsparcia. Okoliczności powyższe wyszły jednak na jaw dopiero w trakcie kontroli ex-post.

Prezes ARR wskazał, że w uzasadnieniu do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10.08.2011r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie realizacji przez ARR zadań związanych z ustanowieniem nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw (Dz. U. Nr 172, poz. 1026) ustawodawca wyjaśnił, dlaczego rodzaj dokonywanych działań na uprawach winien mieć wpływ na wysokość udzielonego wsparcia, stwierdzając, że "W zależności od tego czy poszkodowany producent podejmował działania dotyczące zielonych zbiorów czy niezbierania poziom utraconego dochodu był zróżnicowany. Po przeprowadzeniu działania niezbierania uprawy pozostały całkowicie zniszczone i z tej produkcji nie można było pozyskiwać już żadnych dochodów, natomiast w przypadku zastosowania działania "zielone zbiory" po 30 czerwca 2011 r., producenci mogli kontynuować produkcję i uzyskiwać z tego tytułu dochód". Argumentacja prawodawcy krajowego w ocenie Prezesa ARR świadczy o tym, że producenci warzyw decydując się na przeprowadzenie działania "zielony zbiór" na uprawie przez okres jego trwania, nie mogli pozyskiwać dochodu tytułem sprzedaży produktów pochodzących z uprawy objętej działaniem "zielony zbiór". Zatem przystępując do tego działania producent warzyw powinien dostosować swoją plantację w taki sposób, aby mógł przeprowadzić na niej łączne zbiory niedojrzałych produktów na obszarze poddawanym działaniu "zielony zbiór". Dopiero po zakończeniu tego działania mógł dalej kontynuować produkcję i uzyskiwać z niej dochód. W przypadku producenta rolnego taka sytuacja jednak nie miała miejsca.

Zdaniem organu, istotną kwestią w niniejszej sprawie jest sposób przeprowadzenia przez Skarżącego działania "zielony zbiór" w zadeklarowanym okresie, tj. 27.05.2011 r. - 17.06.2011 r. Jak zostało wskazane w oświadczeniu z dnia [...].02.2013 r., w wyjaśnieniach oraz w odwołaniu od zaskarżonej decyzji, łączne zbiory nienadających się do sprzedaży produktów obejmowały jednorazowy zbiór zdrowych zielonych owoców i czynność tę przeprowadzono wraz ze zbiorem pomidorów dojrzałych. Świadczy to o tym, że producent warzyw nie dokonywał faktycznie "zielonego zbioru" w zadeklarowanym okresie, a dokonywał tylko jednorazowej czynności usunięcia z krzaków niedojrzałych owoców, którą przeprowadził w trakcie zbiorów dojrzałych owoców. W ocenie organu Skarżący nie dokonał właściwego działania "zielony zbiór", tylko przeprowadził zabieg agrotechniczny, tzw. regulację gron, polegającą na tym, że w nadmiernie rozbudowanych gronach (o nadmiernej liczbie owoców) część owoców (w stadium niedojrzałości) usuwa się celem uzyskania jednakowej wielkości pozostałych na gronach owoców.

Fakt równoległego prowadzenia w okresie działania "zielony zbiór" zbioru pomidorów dojrzałych w celach handlowych, przez korzystającego ze wsparcia z tytułu "zielonego zbioru" stanowi istotną przesłankę do uchylenia decyzji z. [...].09.2011 r.

Odnosząc się do poruszanych przez stronę kwestii wielkości sprzedaży pomidorów, która w okresie maj - czerwiec 2011 r. była większa niż w okresie maj - czerwiec 2010 r., organ II instancji zajął stanowisko, że powyższe stanowi dowód zaistnienia okoliczności wskazującej na fakt pozyskiwania produktów handlowych w okresie działania "zielony zbiór". Wskazał, że jeżeli w zadeklarowanym okresie producent przeprowadziłby działanie "zielony zbiór" w sposób ciągły - to logicznym wydaje się, że powinien nastąpić zauważalny spadek plonów, a nie ich wzrost. W trakcie "zielonych zbiorów" i w okresie bezpośrednio po nich następującym nie powinno być bowiem dojrzałych owoców. Skoro zerwano niedojrzałe owoce - tym bardziej nie było fizycznej możliwości pozyskania dojrzałych owoców. Natomiast z materiału zgromadzonego w przedmiotowej sprawie wynika, że w trakcie działania "zielony zbiór" producent warzyw w sposób ciągły pozyskiwał dojrzałe owoce pomidorów.

Odnośnie do oceny powierzchni, na której producent warzyw przeprowadził działanie "zielony zbiór", organ II instancji podkreślił, że materiał dowodowy pozyskany w trakcie kontroli ex-post wskazuje na fakt, że producent uprawiał pomidory na powierzchni 23,96 ha i ogórki na powierzchni 0,6 ha. Organ odwoławczy nie zanegował sposobu wykorzystania roślin ogórka jako rośliny wskaźnikowej, natomiast stwierdził, że rośliny te faktycznie zajmowały część powierzchni, którą zgłoszono do wsparcia. Producent osiągał z tytułu sprzedaży ogórków dochód i potrafił oszacować powierzchnię, jaką zajmowały rośliny ogórka. Zatem zgłoszenie przez producenta powierzchni zajmowanej przez rośliny ogórków we wniosku o udzielenie wsparcia tytułem przeprowadzenia działania "zielony zbiór" na uprawie pomidorów nie może zostać uznane za prawidłowe.

Skarżący złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:

1. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że:

- nowe okoliczności faktyczne, nieznane wcześniej organowi, przyjęte za podstawę wydania postanowienia Dyrektora OT Agencji Rynku Rolnego w G. w sprawie wznowienia postępowania z dnia [...] lipca 2013 r., rzeczywiście wystąpiły (sprzeczność wniosku o udzielenie wsparcia i ustaleń kontroli krzyżowych - pkt 1 i 2 uzasadnienia postanowienia) lub miały charakter okoliczności istotnych w sprawie (wyniki analizy porównawczej sprzedaży w latach 2010 i 2011, ustalenie wielkości sprzedaży w roku 2011 - wskazane w pkt 3 i 4 postanowienia),

2. art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenię materiału zgromadzonego w sprawie i nieuprawnione uznanie, że Skarżący:

- nie przeprowadził całkowitego "zielonego zbioru" i całkowitej denaturacji nienadających się do sprzedaży pomidorów zebranych w toku "zielonego zbioru",

- dokonywał zielonego zbioru jednocześnie ze zbiorami pomidorów w celach handlowych z tej samej powierzchni w tym samym czasie, a beneficjent w sposób ciągły pozyskiwał dojrzałe pomidory,

- powierzchnia, na której przeprowadził zabieg "zielonych zbiorów" wynosiła 23,50 ha, podczas gdy w rzeczywistości powierzchnia ta wynosiła 23,96 ha,

3. art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania), art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. polegającym na pominięciu w uzasadnieniu decyzji wyjaśnienia, skąd wynika przyjęty przez organ rezultat interpretacji przepisów kształtujących definicję zielonych zbiorów i dlaczego organ uznał, że prowadzenie zielonych zbiorów w sposób zastosowany przez Skarżącego nie odpowiada przepisom unijnym i krajowym w tym zakresie; organ poprzestał na przytoczeniu definicji ujętej w przepisie art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 543/2011 i stwierdzeniu, że nie podziela poglądów Skarżącego na interpretację tego przepisu, bez odniesienia się do argumentacji prezentowanej przez Skarżącego,

4. art. 151 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. polegającym na uchyleniu decyzji dotychczasowej (decyzji o udzieleniu wsparcia z dnia [...] września 2011 r.) pomimo faktu, że organ nie wykazał i nie uzasadnił, iż zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji dotychczasowej i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy, podczas gdy powinien odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej.

W opinii Skarżącego zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego:

1. poprzez dokonanie błędnej wykładni:

a. art. 85 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1580/2007 o ustanowieniu przepisów wykonawczych do rozporządzeń Rady (WE) nr 2200/96, (WE) nr 2201/96 i (WE) nr 1182/2007 w sektorze owoców i warzyw z dnia 21 grudnia 2007 r. i art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia wykonawczego (UE) nr 543/2011 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw z dnia [...] czerwca 2011 r. poprzez uznanie, że definicja zielonych zbiorów obejmuje powtarzalne przeprowadzanie zabiegu zielonych zbiorów w danym okresie i brak możliwości dokonywania jakichkolwiek zbiorów pomidorów dojrzałych oraz ich sprzedaży w tym okresie, a nie jednorazowe przeprowadzenie tego zabiegu agrotechnicznego przy jednoczesnej dopuszczalności dokonywania zbiorów pomidorów dojrzałych pochodzących z innej części tej samej plantacji całościowo zgłoszonej do wsparcia oraz ich sprzedaży;

b. § 4 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw (Dz.U. nr 130, poz. 750) poprzez uznanie, że warunkiem przyznania wsparcia w ramach nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw jest powtarzalne przeprowadzanie zabiegu zielonych zbiorów w danym okresie, a nie jednorazowe przeprowadzenie tego zabiegu agrotechnicznego;

2. poprzez niewłaściwe zastosowanie § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów poprzez jego niezastosowanie, polegające na nieprzyznaniu Stronie wsparcia pomimo spełnienia przez Stronę przesłanek warunkujących uzyskanie wsparcia w ramach nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw w wysokości adekwatnej do powierzchni uprawy objętej zielonymi zbiorami.

W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Rynku Rolnego wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa, v.art.145 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art.134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami skargi.

Sąd rozpoznając skargę korzysta ze wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego, gdyż rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, w granicach kompetencji przysługujących na podstawie ww. ustaw sądowi administracyjnemu, Sąd stwierdził, że decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Ponieważ postępowanie w sprawie było prowadzone w jednym z nadzwyczajnych trybów, to jest w trybie wznowieniowym, w pierwszej kolejności należy wyjaśnić zasadność wznowienia postępowania w sprawie.

Postępowanie zostało wznowione z urzędu, postanowieniem Dyrektora Oddziału Terenowego ARR w G. z dnia [...].07.2013r. Jako podstawę wznowienia wskazano przepis art.145 § 1 pkt 5 k.p.a., czyli ujawnienie nowych istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji, ale nie znanych organowi, który wydał decyzję. Jako nowe okoliczności wskazano w szczególności ujawnienie w wyniku kontroli różnicy między powierzchnią upraw pomidorów zawartą we wniosku z powierzchnią ujawnioną w wyniku kontroli oraz ustalenie, że w okresie od [...] maja 2011 r. do [...] czerwca 2011 r., tj. w okresie zielonych zbiorów Skarżący wprowadził do magazynu i sprzedał Grupie Producentów Owoców i Warzyw "G. Sp. z o.o. w R. 748.672,51 kg pomidorów.

W ocenie Sądu są to okoliczności nowe, nieznane wcześniej organowi i istotne dla sprawy, zatem wznowienie postępowania było w świetle przepisu art.145 § 1 pkt 5 k.p.a. uzasadnione, a zarzut naruszenia art.145 § 1 pkt 5 i art.151 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. jest nieuprawniony.

Sąd stwierdził, że stan faktyczny sprawy jest następujący.

Skarżący złożył wniosek o udzielenie wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC w ramach działania "zielone zbiory" do powierzchni 23,96 ha upraw pomidorów. Pomiędzy pomidorami w charakterze "rośliny wskaźnikowej" posadzone były ogórki, zajmujące powierzchnię 0,6 ha, co do których dokonywano zwykłych zbiorów handlowych.

W okresie przeprowadzania działania "zielony zbiór" tj. w okresie od [...] maja 2011 r. do [...] czerwca 2011 r. Skarżący sprzedał do Grupy Producentów Owoców i Warzyw "G." Sp. z o.o. w R., której był członkiem 748.672,51 kg pomidorów szklarniowych.

Poza innymi dowodami (np. protokoły z kontroli) sposób przeprowadzenia zbiorów: zielonych i handlowych przedstawiają wyjaśnienia strony, zawarte w odwołaniu strony z dnia [...] grudnia 2013 r. od decyzji Dyrektora OR ARR z dnia [...] grudnia 2013 r. Wynika z nich, że zielone zbiory były prowadzone w okresie 3 tygodni i polegały na jednorazowym usunięciu wszystkich zielonych zdrowych owoców z krzaków pomidorów. Ze względu na wielkość plantacji zbiory były prowadzone sukcesywnie, w odniesieniu do poszczególnych jej części. Z części roślin nie przeprowadzono zbioru handlowego, ponieważ były poddawane zielonemu zbiorowi lub bezpośrednio po przeprowadzeniu zielonego zbioru nie było na nich owoców w stadium dojrzałości handlowej, z pozostałej części roślin, do których nie rozpoczęto jeszcze zielonego zbioru, prowadzono zbiór dojrzałych owoców przeznaczonych na sprzedaż, ponadto na sprzedaż zostały przeznaczone owoce dojrzałe, które zostały zebrane z roślin poddanych zielonemu zbiorowi, z uwagi na fakt, że zielonemu zbiorowi mogły podlegać jedynie owoce niedojrzałe oraz produkty pochodzące z zapasów magazynowych, wytworzone i zebrane przed dniem 27 maja 2011 r. Skarżący wyjaśnił ponadto, że w okresie objętym wsparciem pomidory sukcesywnie dojrzewały i niezbieranie ich w okresie zielonych zbiorów mogłoby doprowadzić do zepsucia pomidorów dojrzałych.

Wyjaśnienia powyższe w sposób jednoznaczny wskazują, że w okresie zielonych zbiorów równocześnie prowadzono zbiory handlowe nie tylko w wyodrębnionych sektorach, ale dokonując obu rodzajów zbiorów nawet z tych samych roślin. Potwierdza to również oświadczenie Skarżącego zawarte w jego odwołaniu z dnia [...] grudnia 2013 r. od decyzji Dyrektora OR ARR z dnia [...] grudnia 2013 r., w którym stwierdził, że " (..) część dojrzałych pomidorów sprzedawanych przez stronę w trakcie trwania zielonych zbiorów pochodziła ze zbiorów dokonanych wcześniej (przed rozpoczęciem zielonych zbiorów)", co wskazuje, że pozostała część pochodziła ze zbiorów dokonywanych równolegle ze zbieraniem zielonych pomidorów.

W celu ustalenia, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu należało dokonać oceny, czy taki sposób przeprowadzenia zbiorów pomidorów odpowiada definicji "zielonych zbiorów" i czy uprawniał do udzielenia wsparcia na to działanie.

Podstawowym aktem prawnym regulującym kwestie "zielonych zbiorów" jest rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz.U.UE.L.2011.157.1, dalej: rozporządzenie 543/2011).

Artykuł 84 rozporządzenia 543/2011 zawiera definicję zielonych zbiorów, zgodnie z którą (w brzmieniu obowiązującym w okresie dokonywania zbiorów będących przedmiotem tego postępowania) "zielone zbiory" oznaczają łączne zbiory nienadających się do sprzedaży produktów na danym obszarze przeprowadzane przed rozpoczęciem normalnych zbiorów. Produkty te nie mogą być uszkodzone przed rozpoczęciem zielonych zbiorów z powodu warunków klimatycznych, choroby lub innych powodów. Zielone zbiory oraz niezbieranie są czynnościami dodatkowymi i niezwiązanymi z normalnymi metodami uprawy.

W związku z tym, że unijny rynek owoców i warzyw przechodził kryzys na skutek śmiertelnych zakażeń enterokrwotocznymi szczepami Eschericha coli (E. coli) w Niemczech, które powiązano ze spożyciem niektórych świeżych owoców i warzyw, wydane zostało rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiające tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw (Dz.U.UE.L.2011.160.71 ze zm., dalej: rozporządzenie 585/2011).

Zgodnie z art.1 rozporządzenia 585/2011 w okresie od dnia 26 maja 2011 r. do dnia 30 czerwca 2011 r. stworzono możliwość przyznania nadzwyczajnego wsparcia dla organizacji producentów, o których mowa w art. 122 lit. a) ppkt (iii) rozporządzenia (WE) nr 1234/2007 oraz producentów, którzy nie są członkami tych organizacji, w odniesieniu do wymienionych produktów sektora owoców i warzyw, przeznaczonych do spożycia jako produkty świeże, w tym do pomidorów.

Środki podjęte na mocy tego rozporządzenia zostały uznane za interwencje mające na celu stabilizację rynków rolnych w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005, to jest w interwencję w zakresie regulacji rynków rolnych.

Zakreślony został okres za który można było udzielić wsparcia, to jest okres od [...] maja 2011 r. do [...] czerwca 2011 r. Ponieważ był to czas, w którym cykl produkcyjny warzyw został już rozpoczęty, przepisem art. 6 ust. 2 rozporządzenia 585/2011 wprowadzony został wyjątek od wynikającego z przywołanej definicji obowiązku przeprowadzenia zielonych zbiorów przed rozpoczęciem zbiorów normalnych.

Została zatem dopuszczona możliwość dokonania częściowych zbiorów handlowych z uprawy objętej działaniem, ale – co wymaga podkreślenia - przed rozpoczęciem zielonego zbioru, a nie czasie jego trwania.

W zakresie przepisów krajowych kwestie związane z zielonymi zbiorami zostały uregulowane w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania (Dz.U. Nr 130, poz.750 ze zm.). § 4 ust.1 pkt1 i 2 lit.a rozporządzenia stanowi, że wsparcie jest udzielane, jeżeli zostały spełnione warunki określone w rozporządzeniu nr 585/2011 i - w przypadku realizacji działania dotyczącego zielonych zbiorów - przeprowadzono zabieg uprawowy polegający na wprowadzeniu do gleby niedojrzałych produktów pochodzących z uprawy objętej tym działaniem albo przeznaczono na kompost niedojrzałe produkty pochodzące z uprawy objętej tym działaniem.

Przyczyną odmowy przyznania Skarżącemu wsparcia w związku z działaniem zielone zbiory było niespełnienie przez niego warunków niezbędnych do udzielenia tego wsparcia. Postępowanie Skarżącego nie spełniało wymogów koniecznych do uznania ich za zielone zbiory w rozumieniu przywołanych wyżej przepisów.

Strona uważa, że w definicję zielonych zbiorów wpisuje się działanie polegające na podzieleniu plantacji na sektory i dokonywanie zielonych zbiorów oraz zbiorów handlowych, czyli pomidorów dojrzałych sukcesywnie i etapami, tj. na jednym obszarze wykonywane są zielone zbiory, na innym równocześnie zbiory handlowe.

Sąd podziela stanowisko organów orzekających, że działanie takie nie odpowiada definicji zielonych zbiorów, która wymaga aby zielony zbiór dotyczył łącznego czyli całkowitego zbioru niedojrzałych pomidorów na danym obszarze, czyli na całym obszarze zgłoszonym do pomocy.

Konieczność objęcia działaniem całego obszaru zgłoszonego potwierdza treść art. 110 rozporządzenia 543/2011 dotyczącego kontroli, zgodnie z którym przed rozpoczęciem operacji zielonych zbiorów państwa członkowskie sprawdzają za pomocą kontroli na miejscu, czy dane produkty nie są uszkodzone i czy dany obszar był utrzymywany w dobrym stanie. Po przeprowadzeniu zielonych zbiorów państwa członkowskie sprawdzają, czy zostały one w pełni przeprowadzone na danym obszarze, a zebrany produkt został poddany denaturacji. Przepis wskazuje na kontrolę całego obszaru, a nie sukcesywną kontrolę jego wydzielonych sekcji.

Prawidłowe jest stanowisko organu, iż producent przed przeprowadzeniem działania zielonych zbiorów powinien był do niego przygotować plantację, to jest dokonać wcześniejszych zbiorów pomidorów dojrzałych, co w przypadku zielonych zbiorów w okresie określonym w rozporządzeniu 585/2011 zostało prawnie dopuszczone.

Niezależnie od tego, że nie odpowiada definicji działania "zielone zbiory" sukcesywne dokonywanie na wydzielonych powierzchniach zbioru zielonych pomidorów przy równoczesnym zbieraniu na innych powierzchniach, w ramach obszaru zgłoszonego, pomidorów w celach handlowych, Sąd podkreśla, że w rozpoznanej sprawie wystąpiła dodatkowa okoliczność wykluczająca uznanie przeprowadzonych zbiorów za odpowiadające definicji "zielonych zbiorów", a mianowicie równocześnie prowadzono zbiór owoców zielonych i owoców dojrzałych z tych samych roślin. Fakt ten wynika z cytowanego wyżej wyjaśnienia strony, która stwierdziła, że " (..) z pozostałej części roślin, do których nie rozpoczęto jeszcze zielonego zbioru, prowadzono zbiór dojrzałych owoców przeznaczonych na sprzedaż, ponadto na sprzedaż zostały przeznaczone owoce dojrzałe, które zostały zebrane z roślin poddanych zielonemu zbiorowi, z uwagi na fakt, że zielonemu zbiorowi mogły podlegać jedynie owoce niedojrzałe (..)".

Z wyżej przedstawionych przyczyn Sąd uznał, że działania Skarżącego nie odpowiadały definicji "zielonych zbiorów", które to okoliczności zostały ujawnione dopiero po wydaniu decyzji o przyznaniu wsparcia, co uzasadniało wydanie (w trybie wznowieniowym) decyzji o uchyleniu decyzji przyznającej wsparcie w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC i odmowę przyznania wsparcia w ramach tego działania.

Dodatkowo Sąd wyjaśnia, że podziela stanowisko Skarżącego, iż operacja przeprowadzenia zielonych zbiorów oznacza czynność jednorazową. Musi to być jednak czynność jednorazowa, która doprowadzi do zebrania wszystkich zielonych pomidorów z danego obszaru. Zebranie wszystkich zielonych pomidorów powoduje, że w okresie po przeprowadzeniu zielonych zbiorów, przez czas potrzebny na pojawienie się nowych kwiatów pomidorów, poprzez powstanie owoców i przez czas ich dojrzewania, na plantacji nie będzie pomidorów dojrzałych. Wskazana przez Skarżącego sytuacja sukcesywnego dojrzewania i zbierania pomidorów dojrzałych nakazuje przyjąć, że nie zebrano wszystkich zielonych pomidorów, a więc przeprowadzony zbiór pomidorów zielonych nie był zbiorem łącznym, czyli nie odpowiadał definicji zielonych zbiorów określonej w art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia 543/2011.

Należy wyjaśnić, że organ ustalił, iż łączne zbiory nienadających się odsprzedaży pomidorów obejmowały jednorazowy zbiór zdrowych zielonych owoców. Przyczyną odmowy przyznania wsparcia nie był fakt jednorazowego dokonania zielonych zbiorów, ale fakt równoległego zbierania pomidorów zielonych i dojrzałych na tym samym obszarze.

Sąd podkreśla, że trudności techniczne w spełnieniu wymaganych do przyznania wsparcia kryteriów, spowodowane np. wielkością plantacji nie mogą być podstawą do przyznania pomocy przy niespełnieniu wymaganych kryteriów.

Dlatego za nieuzasadnione Sąd uznał zarzuty dotyczące naruszenia przepisów art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia 543/2011 i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r.

Sąd nie odnosi się do kwestii różnicy powierzchni zgłoszonej we wniosku o udzielenie wsparcia, wynikającej z przeznaczenia części powierzchni upraw pomidorów pod uprawę ogórków jako roślin wskaźnikowych, ponieważ okoliczności te, miałyby znaczenie w przypadku uznania, że Skarżącemu wnioskowane wsparcie przysługuje i należałoby ustalać do jakiej powierzchni. Wobec niespełnienia przez Skarżącego warunków definicji "zielonych zbiorów" i braku możliwości udzielenia wsparcia, wielkość zgłoszonej powierzchni upraw przestała mieć znaczenie.

Za nieuzasadnione Sąd uznał również podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów art. 80, art. 11 i art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Wyjaśnienia organu w zakresie interpretacji przepisów regulujących kwestie "zielonych zbiorów" zostały przedstawione w sposób znajdujący oparcie w przywołanych prawidłowo przepisach. Organ orzekający nie ma obowiązku prowadzenia polemiki z poglądami prawnymi strony.

Co do zarzutu dokonania błędnej wykładni art. 85 ust. 1 rozporządzenie komisji (WE) Nr 1580/2007 z dnia 21 grudnia 2007 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do rozporządzeń Rady (WE) nr 2200/96, (WE) nr 2201/96 i (WE) nr 1182/2007 w sektorze owoców i warzyw, należy przypomnieć, że przepis ten stanowił, iż zbieranie zielonych owoców i warzyw oznacza całkowity zbiór niekwalifikujących się do zbytu produktów na danym obszarze przeprowadzany przed rozpoczęciem normalnych zbiorów. A więc stanowił, że należy dokonać całkowitego zbioru na danym obszarze, czyli bez możliwości pozostawienia na krzakach owoców zielonych, które dojrzałyby w okresie późniejszym. Ponadto należy zauważyć, że rozporządzenie 1580/2007 to zostało z dniem 22 czerwca 2011 r. uchylone przez rozporządzenie 543/2011 (art. 149).

Z wyżej wyłożonych przyczyn Sąd na postawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę.