Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 236/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-10-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6290 Reforma rolna
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 lit. e
journal: Dz.U. 1945 nr 3 poz 13
law: Dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej.
article: par. 5
journal: Dz.U. 1945 nr 10 poz 51
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie: sędzia WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) sędzia WSA Łukasz Trochym po rozpoznaniu w dniu 22 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Skarbu Państwa – Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo [...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie reformy rolnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] listopada 2019 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lipca 2018 r. nr [...] stwierdzającą, że nieruchomość ziemska [...] o łącznej pow. [...] ha , położony w gminie [...], obecny pow. [...], stanowiąca dawne parcele nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], objęte dawną księgą wieczystą [...] art. [...] tom [...] Karta [...] - należąc do J. i M. małż. L. oraz stanowiący dawną parcelę nr [...], objętą dawną księgą wieczystą art. [...] tom [...] Karta [...] - należącą do J. L., nie podpadała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. z 1945r. Nr 3, poz. 13 ze zm.) przywoływanego dalej jako: "dekret PKWN".

Decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju wsi wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy.

W skład majątku [...] wchodziła nieruchomość objęta dawną księgą [...] art. [...]. Tom. [...] karta [...] o pow. [...] ha, stanowiąca własność J. i M. małż. L., a także nieruchomość objęta dawną księga [...] art. [...] tom [...] karta [...] – o pow. [...] ha, stanowiąca wyłączna własność J. L. W odniesieniu do powyższego majątku podjęta została decyzja Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego z [...] lutego 1946 r., utrzymana w mocy decyzja Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z [...] listopada 1948 r., stwierdzająca że nieruchomości podlegały działaniu art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN. Decyzje te zostały wyeliminowane z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie ich nieważności ostateczną decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] grudnia 2016 r. nr [...] jako rażąco naruszające art. 2 ust.1 lit e dekretu PKWN, a to wobec stwierdzenia, że znaczna część tej nieruchomości ([...] ha) obejmowała lasy, które nie podlegały przejęciu na podstawie owego dekretu. Tym samym pozostała część, jako nieprzekraczająca określonego w przepisie areału, nie mogła zostać w jego trybie przejęta.

Wnioskiem z [...] listopada 2013 r. J. L. (będący jednym z następców prawnych dawnych właścicieli) wystąpił o stwierdzenie, że ww. nieruchomości nie podpadały pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN.

W toku postępowania ustalono, że nieruchomości wchodzące w skład majątku [...] obejmują położone w gminie [...] działki nr: [...] (KW nr [...]), [...], [...],[...] (KW nr [...]), [...], [...], [...], [...] cz. (KW nr [...]), [...] (KW nr [...]), [...] (KW nr [...]), [...] (KW nr [...]) oraz części działek nr [...], [...], [...], [...] i [...] (KW nr [...]).

Wśród zgromadzonej w aktach archiwalnej dokumentacji, część (wytworzona w latach 1949-1950) obejmująca m.in.: protokół z [...] lutego 1949 r. z przekazania w zarząd i użytkowanie gruntów majątku [...] Nadleśnictwu [...] na cele gospodarki leśnej; ewidencję nieruchomości ziemskich podlegających dekretowi (sporządzona ok 1950 r.) - wskazywał na brak w jego obszarze użytków leśnych. Część natomiast (z lat 1946 -1949), obejmując m.in.: protokół inwentaryzacji oraz przejęcia pod zarząd państwowy nieruchomości ziemskiej [...] z [...] marca 1946 r.; protokół z [...] czerwca 1948 r. w sprawie przejęcia nieruchomości W. na reformę rolną oraz ewidencję nieruchomości ziemskich podlegających dekretowi wg stanu na dzień 1 stycznia 1949 r. - wskazywał na istnienie tam dużego ([...] ha) areału lasów. W następstwie analizy tej dokumentacji w powiązaniu treścią przedwojennych map wojskowych oraz innych dowodów Wojewoda [...], jak też Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uznali za bardziej wiarygodne , a przez to miarodajne dla oceny stanu nieruchomości na dzień wejście wżycie dekretu te dowody, które wskazywały na istnienie w obszarze majątku lasów. Zwracały przy tym uwagę, że dokumenty, w których lasy pominięto pochodzą z okresu po wydaniu usuniętego z obrotu prawnego orzeczenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych. Mając zaś na względzie, że lasów i gruntów leśnych nie można uznać za składniki nieruchomości ziemskiej, o której mowa w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN, powierzchnię Lasów ([...] Ha) należało odjąć od ogólnej powierzchni majątku należącego do małżonków ([...] ha), co powodowało, że było on znacznie niższy niż ustalony w przepisie normatyw 100 ha powierzchni ogólnej, niezbędny do zakwalifikowania jej jako nadającej się na cele reformy rolnej, a tym samym podlegającej przejęciu . Co się zaś tyczy nieruchomości stanowiącej odrębną własność J. L. (objętą dawną księgą [...] art. [...] tom [...] karta [...]) – których kwestia podpadania pod przepisy dekretu, ze względu na zróżnicowany stan własnościowy musiała być rozważana odrębnie - to z racji jej powierzchni ([...]ha) w sposób oczywisty nie mogła ona spełniać przywoływanej przesłanki powierzchniowej.

Mając zatem powyższe na względzie Wojewoda [...] decyzją z [...] lipca 2018 r., utrzymana w mocy decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] listopada 2019 r., działając na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN oraz § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego (...) (Dz.U. z 1945 r., Nr 10, poz. 151 ze zm.) orzekł, że nieruchomość ziemska [...] o łącznej pow. [...] ha , położona w gminie [...], obecny pow. [...], stanowiąca dawne parcele nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], objęte dawną księgą wieczystą [...] art. [...] tom [...] Karta [...] - należąca do J. i M. małż. L. oraz stanowiąca dawną parcelę nr [...], objętą dawną księgą wieczystą art. [...] tom [...] Karta [...] - należąca do J. L., odpowiadające aktualnym działkom wymienionym w rozstrzygnięciu ( z oznaczeniem prowadzonych dla nich ksiąg wieczystych) nie podlegała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN. W związku z podnoszonym na etapie odwoławczym wnioskiem o uzupełnienie materiału dowodowego i przeprowadzenie dowodu: z opinii biegłego do spraw leśnictwa na okoliczność wieku drzewostanu na nieruchomości, a także dowodu z Planu urządzenia lasu na lata 2009 -2018 (załączonego do odwołania) i opinii biegłego do spraw rolnictwa na okoliczność możliwości prowadzenia działalności rolniczej na nieruchomości w dacie wejścia w życie dekretu Minister zwracał uwagę, że dotychczas zgromadzony materiał dowodowy okazał się wystarczający do rozpatrzenia wniosku następcy prawnego dawnych właścicieli. Wobec czego nie zaistniała potrzeba dodatkowego zbadania wieku lasu, jego pochodzenia oraz możliwości prowadzenia na całej nieruchomości działalności rolniczej. Organ I instancji wymienił bowiem dokumenty zarówno sprzed wojny, jak i z okresu po jej zakończeniu, w których mowa jest o lasach na spornym majątku. Bez znaczenia dla sprawy jest, jaka była przyczyna ich powstania (np. brak opłacalności prowadzenia gospodarki rolnej, zaprzestania uprawy w wyniku działań wojennych, pojawienia się samosiewów gatunków lasotwórczych). Istotne jest, że gruntów tych nie można było wykorzystać do prowadzenia działalności wytwórczej w zakresie produkcji roślinnej, zwierzęcej i sadowniczej przez inne podmioty w dniu przejścia nieruchomości na cele reformy rolnej. Wobec tego nie było potrzeby przeprowadzania dodatkowych dowodów z opinii biegłych do spraw leśnictwa i spraw rolnictwa. Załączony do odwołania Plan urządzania lasu dla Nadleśnictwa [...] nie odwzorowuje natomiast stanu faktycznego na dzień przejęcia spornej nieruchomości na cele reformy rolnej. Owszem, podaje on wiek drzew, ale nie można wykluczyć, że od 1944 r. do 2009 r., struktura lasu się zmieniała. Poza tym najstarsze drzewa wymienione w tym dokumencie mają 75-90 lat, co tylko dowodzi, że musiały one rosnąć już przed wojną (a mowa jest o kilkunastu hektarach z załączonego Planu).

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Skarbu Państwa – reprezentowany przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo [...], zarzucając jej naruszenie:

I. przepisów postępowania, tj.

1. art. 7 i 77 k.p.a. - poprzez oparcie swej decyzji jedynie na następujących dowodach: na protokole w sprawie opisu, inwentaryzacji oraz przejęcia pod Zarząd Państwowy nieruchomości ziemskiej [...] z [...] marca 1946 r., protokole z [...] czerwca 1948 r. w sprawie przejęcia nieruchomości [...] na reformę rolną i przekazanie jej Zarządowi Państwowych Nieruchomości Ziemskich Okręg w [...], ewidencji nieruchomości ziemskich podlegających dekretowi z 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, stan na dzień [...] stycznia 1949 r., wykazie remanentu ziemi państwowej, stan na dzień [...] stycznia 1949 r., dokumentach: Województwo [...]. Segregacja i przydział majątków 1948-1951, powiat [...], protokół z posiedzenia Komisji Segregacyjnej z dnia [...] stycznia 1949 r., sprawozdanie z dnia [...] czerwca 1948 r. z podróży służbowej, a także na opublikowanych w internecie mapach Wojskowego Instytutu Geograficznego z lat 1934 i 1938, księdze adresowej gospodarstw rolnych województwa . z 1929 roku, co doprowadziło do niewyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do jej niewłaściwego załatwienia;

2. art. 7 i 77 k.p.a. - poprzez nieuwzględnienie przy orzekaniu protokołu z [...] lutego 1949 r. w sprawie przekazania Nadleśnictwu [...] na cele gospodarki leśnej majątku [...], wyciągu z matrykuły podatku gruntowego, ewidencji nieruchomości ziemskich podlegających dekretowi z dnia 6 września 1944 r., ewidencji nieruchomości ziemskich podlegających reformie rolnej pow. [...] 1945 r., planu urządzenia lasu dla Nadleśnictwa [...] na lata 2009-2018, co doprowadziło do niewyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do jej niewłaściwego załatwienia,

3. art. 7 i 77 k.p.a. w związku z art. 136 k.p.a. i art. 84 § 1 k.p.a. - poprzez brak przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenie przeprowadzenia tego postępowania organowi I instancji pomimo oczywistej, wskazanych przez skarżącego w odwołaniu potrzebie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego do spraw rolnictwa i leśnictwa,

4. art. 80 k.p.a. - poprzez uznanie, że z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie jednoznacznie wynika, że nieruchomości nie podpadały pod przepis art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN i w konsekwencji naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów,

5. art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w związku z art. 11 k.p.a. - poprzez nienależyte uzasadnienie, dlaczego zarzuty skarżącego powołane w odwołaniu od decyzji organu I instancji nie zostały uwzględnione oraz poprzez nienależyte sformułowanie uzasadnienia faktycznego,

6.art. 138 § 1 k.p.a. - poprzez brak uchylenia decyzji organu I instancji w całości i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji,

7.art. 138 § 2 k.p.a. - poprzez brak uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji,

8.art. 6 k.p.a. - poprzez wydanie decyzji z pominięciem przepisów prawa,

9.art. 8 k.p.a. - poprzez przeprowadzenie postępowania odwoławczego w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej.

II. przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN - poprzez przyjęcie, że nieruchomość ziemska, na którą składał się majątek [...] o łącznej powierzchni [...] ha - nie podlegała pod działanie ww. przepisu, a w konsekwencji brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z [...] lipca 2018 r.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postepowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

skarga nie zasługuje one na uwzględnienie, gdyż zakwestionowana decyzja nie narusza prawa.

Materialnoprawną podstawę tej decyzji stanowił art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN, zgodnie z którym na cele reformy rolnej przeznaczone będą nieruchomości ziemskie stanowiące własność albo współwłasność osób fizycznych lub prawnych, jeżeli ich rozmiar łączny przekracza bądź 100 ha powierzchni ogólnej, bądź 50 ha użytków rolnych, a na terenie województw [...], [...] (gdzie położone są sporne nieruchomości) i [...], jeśli ich rozmiar łączny przekracza 100 ha powierzchni ogólnej, niezależnie od wielkości użytków rolnych tej powierzchni. Nieruchomości te przechodziły bezzwłocznie, bez żadnego wynagrodzenia w całości na własność Skarbu Państwa z przeznaczeniem na cele, wskazane w art. 1 ust. 2 dekretu.

Na tle wykładni art. 2 dekretu PKWN w orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się - w ślad za poglądem wywiedzionym jeszcze w 1990 r. w uchwale Trybunału Konstytucyjnego W 3/89, iż przez "nieruchomość ziemską", o której mowa w tym przepisie rozumieć należy nieruchomości ziemskie o charakterze rolniczym, tj. takie, które są lub mogą być wykorzystywane do produkcji roślinnej, zwierzęcej czy sadowniczej. Pogląd ten skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela.

Kluczowe zatem dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, wydawanej w ramach procedury przewidzianej w § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. było ustalenie, czy nieruchomość należąca do małżonków [...] (jeśli chodzi o tę część dawnego majątku [...], która uregulowana była w dawnej księdze [...] art. [...] tom [...] Karta [...] - na ich rzecz i obejmowała parcele nr nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...]) oraz nieruchomość stanowiącej wyłącznie własność J. L. (parcela nr [...]), spełniały przesłankę powierzchniową, o której mowa w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN, zważywszy na charakter użytków wchodzących w ich skład. W szczególności tę uwagę odnosić należy do nieruchomości objętych współwłasnością małżonków L., której łączny areał wynosił [...] ha. W przypadku bowiem nieruchomości stanowiącej własność J. L. (pow. [...] ha) w sposób oczywisty norma obszarowa wskazana w dekrecie nie została spełniona, a tym samym nie mogła ona być przejęta na cele reformy rolnej niezależnie od tego czy ze względu na specyfikę użytków wchodzących w jej skład można było ją kwalifikować jako nieruchomość ziemską o charakterze rolnym. Jak zaś słusznie wywodził Minister kwestia podpadania nieruchomości pod działanie przepisów dekretu PKWN w stosunku do każdej z tych nieruchomości musiała być rozpatrywana odrębnie, ze względu na zróżnicowany ich stan własnościowy.

Zasadnicze znaczenie w sprawie możliwości zakwalifikowania nieruchomości stanowiących przed ich przejęciem na rzecz Państwa przedmiot współwłasności małżonków L. jako "nieruchomości ziemskich" w rozumieniu dekretu PKWN, była kwestia istnienia w jej obszarze w dacie wejścia wżycie dekretu (13 września 1944 r.) lasów, których powierzchnia miała wedle ustaleń organów wynosić [...] ha. Te wszak, o ile przekraczały 25 ha, przechodziły ex lege na własność Skarbu Państwa na podstawie art. 1 dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 12 grudnia 1944 r. o przejęciu niektórych lasów na własność Skarbu Państwa (Dz.U. Nr 15, poz. 82), wobec czego nie mogły być objęte dekretem o przeprowadzeniu reformy rolnej, a tym samym – jeżeli znajdowały się w obszarze dawnego majątku ziemskiego – rzutowało to na ocenę możliwości jego przejęcia na cele reformy rolnej. Ich powierzchnia nie wliczała się bowiem do powierzchni ogólnej przejmowanej nieruchomości.

Zdaniem skarżącego, kwestia istnienia lasów na spornym terenie nie została w sposób należyty wyjaśniona, a w aktach sprawy obok dokumentów stwierdzających ich istnienie są także dokumenty, które ustalenia organów wręcz podważają. W tym kontekście wymieniał on: protokół z [...] lutego 1949 r. w sprawie przekazania Nadleśnictwu [...] na cele gospodarki leśnej majątku [...], wyciągi z matrykuły podatku gruntowego, ewidencję nieruchomości ziemskich podlegających dekretowi z dnia 6 września 1944 r oraz ewidencji nieruchomości ziemskich podlegających reformie rolnej pow. [...].

Odnosząc się do tych dokumentów, które poddane zostały także analizie organów, nie sposób nie dostrzec, że wytworzone one zostały już po faktycznym przejęciu nieruchomości i po wydaniu orzeczeń w przedmiocie podlegania nieruchomości działaniu art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN (obecnie wyeliminowanych z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc). Zatem oceny ich wiarygodności należało dokonywać uwzględniając kontekst historyczny w jakim zostały one sporządzone, biorąc także pod uwagę ich formalną stronę. W sprawie niniejszej jest to zaś o tyle istotne, że w części z przywoływanych przez skarżącego dokumentów dokonano ingerencji w pierwotnie zawarte tam zapisy - dokonując skreśleń i nanosząc w ich miejsce nowe dane (bez wyjaśnienia przyczyn tej ingerencji). Tak zadziało się w przypadku protokołu z [...] lutego 1949 r., gdzie naniesiono poprawki dotyczące powierzchni ujętych w nim gruntów rolnych i łąk. Z kolei w ewidencji nieruchomości ziemskich podlegających reformie rolnej pow. [...] 1945 r. – (sporządzonej prawdopodobnie w 1949 r.)- wręcz dokonano skreślenia pierwotnie tam wymienionych lasów o pow. [...] ha, nieużytków pow. [...] ha oraz dróg o pow. [...] ha, a dopisano [...] ha pastwisk. Taki sposób sporządzenia dokumentów, w połączeniu z momentem ich wytworzenia (po faktycznym przejęciu nieruchomości i przekazaniu Nadleśnictwu), nie czyni ich zatem dowodami wiarygodnym, które mogą być przydatne przy rekonstruowaniu stanu faktycznego, jaki na nieruchomości istniał w dacie wejścia w życie dekretu PKWN. Tym bardziej, że inne dowody wytworzone w okresie bliższym tej dacie (opisane na str. 7 uzasadnienia decyzji Ministra i przywoływane w pkt. 1 skargi), tego rodzaju ingerencji nie zawierają. Wskazują natomiast wprost na istnienie w majątku [...] obszarów leśnych o areale [...] ha. Słusznie zatem z ww. względów to tym dokumentom organy orzekające przyznał walor wiarygodności i na ich podstawie dokonywały rekonstrukcji, kluczowych dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie elementów stanu faktycznego.

Nie bez znaczenia dla uznania większej wiarygodności ww. dokumentów (względem tych, w których lasów nie wykazano) ma również fakt, że przy sporządzaniu niektórych z nich - jak miało to miejsce w przypadku protokołu przejęcia nieruchomości z [...] marca 1946 r. - brał udział obok przedstawicieli Powiatowego Urzędu Ziemskiego, także jej współwłaściciel J. L. Trudno zaś zakładać, by podpisywał się on pod stwierdzeniami, których treści by nie akceptował i które nie byłyby oparte na prawdzie. Warto przy tym zauważyć, że na istnienie w obszarze majątku lasu o pow. ok. [...] ha pośrednio wskazywał on także w odwołaniu do orzeczenia Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego z 1946 r , opisując wówczas tę część, nieruchomości, którą miała otrzymać w ramach podziału w 1936 r. jego córka B. (vide uzasadnienie orzeczenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z [...] listopada 1948 r., w którym przywołano treść odwołania). Treść tych dokumentów - na co trafnie zwracał uwagę organ - koresponduje przy tym z obrazem nieruchomości wyłaniającym się z analizy obejmujących m.in. teren majątku [...] map Wojskowego Instytutu Geograficznego z lat 1934 i 1938 r. Sam fakt, że nie zostały na nich naniesione granice nieruchomości objętej księgą wieczystą [...] art. [...] tom [...] Karta [...] – na co zwracał uwagę skarżący - nie dyskwalifikuje ich wartości dowodowej. Zwłaszcza, że uwidoczniona na nich została nazwa majątku, co jest wystarczające dla jego lokalizacji, przez to także na bazie treści mapy wyrobienie poglądu o otoczeniu przyrodniczym w jakim wówczas on funkcjonował.

Opartej na takim rozumowaniu ocenie materiału dowodowego zgormadzonego w aktach - czemu Minister dał wyraz na str. 7 i 8 uzasadnienia decyzji - nie można przypisać znamion arbitralności. Tego rodzaju zarzut byłyby trafny, gdyby organ pominął określone dowody bez wyrażenia w tym zakresie stanowiska co do przyczyn, z powodu których w ten a nie inny sposób postąpił, względnie owe przyczyny nie były wystarczające dla podważenia wiarygodności określonych dowodów. Taka zaś sytuacja w sprawie nie miała miejsca. O owej arbitralności nie może natomiast świadczyć sam fakt, że ocena dowodów dokonana przez organ i wyprowadzone z niej konkluzje odbiegają od oczekiwań jednej ze stron postępowania, zainteresowanej określonym kierunkiem rozstrzygnięcia.

Z dowodów tych wynika zaś , że na dzień [...] września 1944 r. co najmniej [...] ha, z niemal [...]-hektarowego obszaru nieruchomości wchodzącej w skład majątku [...], stanowiło lasy. A skoro tak, to jego część nieleśna - która potencjalnie mogła być przeznaczona na cele reformy – jako nieprzekraczająca normy obszarowej ujętej w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN, działaniu tego przepisu podlegać nie mogła. Podejmując zatem w tych uwarunkowaniach decyzje o niepodpadaniu jej pod działanie ww. przepisu Wojewoda [...] nie naruszyła prawa. W konsekwencji czego nie naruszył także prawa Minister Rolnictwa i Reform Rolnych utrzymując decyzje organu pierwszej instancji w mocy, co czyni chybionym zarzut naruszenie skarżoną decyzją art. 138 § 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie, a art. 138 § 2 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie, chybiony.

Sąd podziela przy tym pogląd Ministra, ze z punktu widzenia oceny podlegania nieruchomości pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN, nie ma istotnego znaczenia wiek drzew obecnie występujących w strukturze lasu w obrębie przejętej na tej postawie nieruchomości. Stan zadrzewienia nieruchomości wszak przez przeszło 70 lat od jej przejęcia mógł ulec znacznej zmianie. Zatem formułowanie na podstawie aktualnego wieku drzew występujących na dodatek na tak znacznym obszarze miarodajnych opinii o stanie nieruchomości istniejącym kilkadziesiąt lat wcześniej nie byłoby możliwe. Zbędne było wiec również prowadzenie na te okoliczność dowodu z planu urządzenia lasu dla Nadleśnictwa [...] na lata 2009 -2018 r, o co skarżący wnioskował w odwołaniu od decyzji Wojewody [...]. Żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy natomiast uwzględnić, jedynie wówczas jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy (por. art. 78 § 1 k.p.a.). Nie były w niej również wymagane wiadomości specjalne, a tym samym jej rozstrzygnięcie nie wymagało uprzedniego przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. W tej sytuacji także sformułowany w skardze zarzut naruszenia przez Ministra art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 136 i art. 84 k.p.a., upatrywany w braku powołania w sprawie biegłego z zakresu rolnictwa i leśnictwa jest niezasadny.

Wbrew zarzutom skarg stan faktyczny sprawy został ustalony w zgodzie z zasadami prawdy obiektywnej i znajduje potwierdzenie w zgromadzonych w aktach materiałach dowodowych, a jego subsumcja pod normę prawa materialnego była właściwa. Nie są zatem zasadne zarzuty dotyczące rzekomych naruszeń w tym aspekcie przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 i 80 k.p.a., a przez to także art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN. Racje decyzyjne, którymi się kierował Minister, tak prawne jak i faktyczne, zostały przy tym przedstawione w uzasadnieniu decyzji sposób kompletny i czytelny, spełniając tym samym dyrektywy zawarte w art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a. Decyzja zawiera także wszystkie elementy, o których stanowi § 1 tegoż artykułu. Stąd zarzut naruszenia ww. przepisów przez organ również uznać należy za chybiony.

Skoro zatem zaskarżonej decyzji nie można skutecznie postawić zarzutu naruszenia prawa materialnego, jak też istotnego uchybienia procedurze administracyjnej, to wniesione na nią skargi, jako pozbawione usprawiedliwionych podstaw, podlegać musza oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.). Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.).