Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1007/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.40 ust.1, art.18 ust.2 pkt 8.
journal: Dz.U. 2017 poz 1875
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Zalewska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Rejonowej w K. na uchwałę Rady Gminy S. z dnia 25 listopada 2015 r. nr {...} w przedmiocie określenia wzorów formularzy informacji i deklaracji podatkowych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Prokurator Rejonowy zaskarżył Uchwałę nr [...] Rady Gminy z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie określenia wzorów informacji i deklaracji podatkowych składanych przez podatników podatku rolnego, leśnego i od nieruchomości. Zaskarżając powyższą Uchwałę Prokurator Rejonowy zarzucił jej istotne naruszenie przepisów prawa, to jest art. 18 ust. 2 pkt 8 i art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 6 ust. 13 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 6a ust. 11 ustawy o podatku rolnym oraz art. 6 ust. 9 ustawy o podatku leśnym. Naruszenie prawa miało nastąpić przez zawarcie w stosownych wzorach informacji i wzorach deklaracji sformułowań o treści: "Za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy i przez to narażenie podatku na uszczuplenie grozi odpowiedzialność przewidziana w kodeksie karnym skarbowym".

Prokurator stwierdził, że sformułowania te nie zawierają danych dotyczących podmiotu i przedmiotu opodatkowania, niezbędnych do wymiaru i poboru podatków od nieruchomości, rolnego i leśnego. Zdaniem Prokuratora Rejonowego brak było podstaw prawnych do zawarcia we wzorach informacji i deklaracji do zamieszczenia oświadczeń o przytoczonej wyżej treści. Wobec tego Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności przepisów zaskarżonej uchwały w części w jakiej załączniki określające wzory informacji i deklaracji zawierają oświadczenia, o których jest wyżej mowa.

Zdaniem Gminy, skarga Prokuratora jest bezzasadna. Z orzeczeń wskazanych w odpowiedzi na skargę wynika bowiem, że zawarcie w formularzach informacji i deklaracji podatkowych oświadczenia o świadomości składających je podmiotów o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością, nie stanowi przekroczenia upoważnienia ustawowego do określania wzorów formularzy. Sądy administracyjne uznały, że oświadczenia takie należy traktować jako informację zmierzającą do zwrócenia uwagi podmiotowi na konieczność szczególnej uwagi i dbałości o to, by formularz wypełnić prawidłowo i rzetelnie. Kwestionowane w skardze oświadczenie informacyjne nie powoduje więc zagrożenia interesów i praw jednostki oraz nie prowadzi do istotnego naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, stosownie zaś do treści art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.

Prokurator na podstawie art. 53 § 3 P.p.s.a. jest uprawniony do wniesienia skargi, przy czym w przypadku skargi na akty prawa miejscowego nie jest ograniczony jakimkolwiek terminem. Uchwała w sprawie formularzy dotyczących podmiotu i przedmiotu opodatkowania w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym, jako skierowana do wszystkich, na których ciąży obowiązek ich zapłaty, jest niewątpliwie aktem prawa miejscowego.

Z art. 168 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483, zwana dalej: "Konstytucją RP") wynika prawo jednostek samorządu terytorialnego do uchwalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie ustalonym w ustawie.

Konkretyzację tego prawa w odniesieniu do gminy - poza uregulowaniami szczególnymi - zawiera przepis art. 40 ust. 1 u.s.g., zgodnie z którym gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązującego na obszarze gminy, przy czym w myśl art. 18 ust. 1 u.s.g. wszystkie sprawy pozostającej zakresie działania gminy należą do właściwości rady gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Wskazane w skardze przepisy ustawy o podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym stanowią, że rada gminy określa, w drodze uchwały, wzory formularzy. W formularzach będą zawarte dane dotyczące podmiotu i przedmiotu opodatkowania niezbędne do wymiaru i poboru podatku.

Sąd, zgodnie z treścią art. 147 § 1 P.p.s.a., uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Z literalnego brzmienia art. 147 § 1 P.p.s.a. jednoznacznie wynika, że sąd administracyjny może jedynie wydać orzeczenie stwierdzające nieważność uchwały, natomiast Iorzeczenie stwierdzające, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa, może nastąpić tylko wówczas, gdy przepis szczególny wyłącza stwierdzenie nieważności.

Sąd, kontrolując zaskarżoną uchwałę pod względem jej nieważności ma na uwadze, że uchwała sprzeczna z prawem jest nieważna, przy czym - co należy podkreślić - nieważność powoduje jedynie istotne naruszenie prawa. Przyjmuje się, że nie ma sprzeczności z prawem, jeżeli określone rozstrzygnięcie nie jest wyraźnie zakazane przez ustawodawcę i mieści się w granicach uznania. Podkreślić również należy, że orzecznictwo wypracowało dodatkowo pogląd, iż za prowadzące do - stwierdzenia nieważności istotne naruszenie prawa należy uznać uchybienia, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym.

Pojęcie "istotności" należy ponadto do grupy pojęć niedookreślonych i o tym, czy doszło do istotnego lub nieistotnego naruszenia prawa, można orzec w konkretnych okolicznościach.

Zdaniem Sądu, z istotnym naruszeniem prawa mamy do czynienia wtedy, gdy wywołuje ono negatywne skutki u określonego podmiotu lub znacząco wpływa na stosunki społeczne. Jeżeli prawo miałyby zostać w widoczny sposób zdeformowane, przez utrzymanie w mocy aktu prawa miejscowego niezgodnego z prawem, to wówczas należałoby uznać, że dochodzi do istotnego naruszenia prawa. Istotne naruszenie prawa to zatem naruszenie o poważnym ciężarze gatunkowym.

Sąd, przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznanej sprawy, stwierdza, że nie wystąpiły przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały.

Sąd zauważa, że w przedmiocie dopuszczalności ujmowania w uchwałach rad gmin w sprawie wzorów deklaracji i informacji podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego oświadczeń o zakwestionowanej treści wypowiadały się już wielokrotnie zarówno sądy administracyjne pierwszej instancji oraz Naczelny Sąd Administracyjny. W orzecznictwie na ten temat podkreśla się, a Sąd rozpoznający niniejszą skargę pogląd ten w pełni podziela, że oświadczenie zawarte w formularzu należy traktować jako mające charakter informacyjny, zmierzające do zwrócenia przez podmiot składający informację szczególnej uwagi dbałości o to, by informację tę wypełnić prawidłowo, rzetelnie (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 7 października 2015 r. sygn. akt I SA/Go 345/15; wyrok WSA w Warszawie z 3 października 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 2958/16; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 5 maja 2016 r. o sygn. akt II FSK 4/16; II FSK 3354/15, II FSK 3404/15, II FSK 3405/15, z 3 sierpnia 2016 r. o sygn. akt II FSK 933/16, II FSK 499/16, II FSK 868/18, dostępne na www.nsa.gov.pl).

Sąd, mając powyższe stanowisko prezentowane w orzecznictwie w analogicznych stanach faktycznych, stwierdza, że kwalifikacja kwestionowanego oświadczenia jako informacyjnego nie powoduje zagrożenia interesów i praw jednostki, a więc są pełne podstawy do tego, aby mówić jedynie o drobnym, mało znaczącym uchybieniu (nieistotnym naruszeniu prawa w rozumieniu przepisów ustaw samorządowych), bądź zwykłej niezręczności językowej uchwałodawcy.

Zdaniem Sądu rozpoznającego, niniejszą skargę należy w związku z tym stwierdzić, że wspomniane oświadczenie jest elementem zbędnym, ale nie wywołuje ono negatywnych skutków, nie nakłada dodatkowych obowiązków oraz stanowi informację dla składającego deklarację. Nieuzasadnione były więc zarzuty skargi o istotnym naruszeniu ww. przepisów art. 18 ust. 2 pkt 8 u.s.g., art. 6a ust. 11 u.p.r., art. 6 ust. 13 u.p.o.l. i art. 6 ust. 9 u.p.l..

Jak bowiem stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 maja 2018 r. w sprawie II FSK 868/18 podmioty składające informacje i deklaracje podatkowe w istocie są prawnie obowiązani do podawania danych zgodnych z rzeczywistością, a wynikająca z treści formularza informacja o powinności tej jedynie przypomina, ale jej nie statuuje.

Konkludując, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a..

DSz