Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1970/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-06-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1,   art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2011 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na uchwałę Rady Miasta W. z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia niektórych dróg do kategorii dróg gminnych oraz pozbawienia niektórych dróg kategorii dróg gminnych. skargę oddala


UZASADNIENIE

Skarżący B. [...] sp. z o.o. w W. wnosił w skardze o stwierdzenie nieważności Uchwały Rady Miasta [...] Nr [...], z dnia [...] września 2003 r. "w sprawie zaliczenia niektórych dróg na terenie [...] do kategorii dróg gminnych oraz pozbawienia niektórych dróg na terenie [...] kategorii dróg gminnych", w zakresie w jakim na mocy tej uchwały ustala się, że na całej długości odcinka ul. C. od W. aż do S.- to jest także na działkach prywatnych nie należących do jednostki samorządu terytorialnego ani Skarbu Państwa, lecz na działkach prywatnych lub na działkach o nieuregulowanym statusie prawnym - przebiega pas drogowy drogi gminnej.

Skarżący podnosił, że pas drogowy drogi gminnej może biec jedynie na drodze należącej do jednostek samorządu terytorialnego. Jeśli zaś działki w danym terenie takiego statusu nie mają to uchwała o zaliczeniu drogi odnosi się do pasa drogowego, który dopiero ma powstać w przyszłości, w szczególności po uregulowaniu kwestii właścicielskich i po jego fizycznym powstaniu.

Skarżący wskazali, że część odcinka ul. C.,tj. na tej jego części, która przebiega na długości pomiędzy działką nr [...] (należącą do [...]) aż do ulic S. i S., znajdują się grunty o nieuregulowanym stanie prawnym lub należące do osoby prywatnej - zakładów [...]. Nieuregulowany stan prawny ma w szczególności usytuowana tam działka nr ew. [...] z obrębu [...] (dalej jako "Działka [...]").

Od lipca 2009r. na działce [...] oraz na działce sąsiedniej – należącej do Spółki B. [...] Sp. z o.o. uwzględniona została droga wewnętrzna – ślepa uliczka. Nowy odcinek ul. C. oraz przebudowany odcinek istniejącej ul. C. został przyjęty do eksploatacji protokołem odbioru z 15 lipca 2009r.

W marcu 2009r. wszczęte zostało przez Zarządcę – Zarząd [...] sprawującego zarząd nad drogami gminnymi [...] – przeciwko skarżącej Spółce postępowanie w przedmiocie wymierzenia kary za zajęcie pasa drogowego drogi gminnej ul. C. w okresie listopad 2008- marzec 2009r.

Dwukrotnie zostały wydane decyzje w przedmiocie nałożenia kary za zajęcie pasa drogowego publicznej drogi gminnej. Obydwie te decyzje zostały uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...].

Skarżąca Spółka kwestionowała fakt istnienia pasa drogowego publicznej drogi gminnej na działce [...] i na innych działkach znajdujących się pomiędzy działką nr [...], a ul. S. i S. między innymi dlatego, że działki te nie należą do [...] ani do Skarbu Państwa, lecz ich status prawny jest nieuregulowany lub są własnością prywatną.

Skarżąca Spółka wskazała, że pas drogowy istnieje tylko w odniesieniu do działki nr [...], tj. działki, która kończy się w miejscu gdzie posadowiona była brama wjazdowa na sporną wewnątrzzakładową drogę. Czym innym jest zaliczenie określonej ulicy do kategorii dróg publicznych, a czym innym jest faktyczne jej wybudowanie w wykonaniu zadań własnych jednostki samorządu terytorialnego. Zaliczenie dróg do jednej z kategorii dróg publicznych dotyczy zarówno dróg już wybudowanych, tj. stanowiących budowle w rozumieniu prawa budowlanego jak i dróg dopiero przewidzianych do urządzenia.

W każdym razie jak wywodziła w skardze Spółka drogą publiczną nie może być droga wewnętrzna nowo – wybudowana przez Spółkę jako ślepa ulica na fragmencie odcinka C. pomiędzy działką [...], a ulicą S., S. na działce [...] o nieuregulowanym stanie prawnym.

Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności uchwały Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] września 2003r. w zakresie w jakim na mocy tej uchwały ustala się, że na całej długości odcinka ul. C. od W. aż do S. – to jest także na działkach nie należących do jednostki samorządu terytorialnego ani Skarbu Państwa lecz na działkach prywatnych lub na działkach o nieuregulowanym statusie prawnym – przebiega pas drogowy drogi gminnej.

Swój interes prawny Spółka wywodziła:

a) z faktu, że nowowybudowana w lipcu 2009 r. droga wewnętrzna, przebiegająca częściowo na (całej) działce [...](o nieuregulowanym statusie prawnym) i częściowo na sąsiednich działkach należących do Spółki, (na których znajdują się elementy infrastruktury tej drogi), stanowić ma rzekomo zdaniem Zarządcy - z mocy samej tylko Uchwały z dnia [...] września 2003 r. - pas drogowy drogi publicznej,

b) z faktu toczenia się przeciwko Spółce szeroko omówionego powyżej postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia kary za zajęcie spornego pasa drogowego ul. C.

W toku postępowania sadowego na rozprawie w dniu 21 grudnia 2010r. sąd zobowiązał pełnomocnika skarżącej Spółki do wykazania szczegółowo interesu prawnego Spółki w terminie 21 dni.

W odpowiedzi Spółka wskazała, że interes prawny Spółki wynika z faktu, że istniejący pas drogowy ul. C. znajduje się na działce, która pozostaje w współużytkowaniu wieczystym Spółki, tj. na działce [...] objętej księgą wieczystą [...] powstałej z wydzielenia jej z dawnej działki nr [...].

Elementy pasa drogowego istniejącej obecnie ul. C. zajmują częściowo działkę nr [...] ( fragment ulicy, pas zieleni i chodnik).

Następnie na rozprawie w dniu 17 marca 2011r. Sąd zobowiązał skarżącą Spółkę do przedłożenia pozwolenia na budowę oraz zatwierdzonego projektu budowlanego odnoszącego się do przedmiotowej drogi oraz oryginałów map zawierających stosowne oznaczenia kolorami, których kserokopie bez oznaczeń kolorami dołączono do pisma z dnia 12 stycznia 2011r.

W piśmie z dnia 30 marca 2011 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał stanowisko, iż interes prawny Spółki w sprawie wynika w szczególności z faktu, że istniejący pas drogowy ulicy C. znajduje się na działce, która pozostaje we współużytkowaniu wieczystym Spółki., tj. na działce nr [...]. Do pisma skarżący załączył dokumentację.

W piśmie z dnia 6 maja 2011 r. pełnomocnik organu - w nawiązaniu do ww. pisma pełnomocnika skarżącego z dnia 30 marca 2011 r. - podtrzymał wniosek o oddalenie skargi. Stwierdził, że z przedłożonej przez skarżącego sporządzonej w celach projektowych mapy, jak również z informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków nie wynika, iż ul. C. na spornym odcinku przebiega przez działkę będącą w użytkowaniu wieczystym skarżącego, tj. działkę nr [...] w obrębie [...].

W tej sytuacji pełnomocnik organu wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga została oddalona, bowiem nie jest zasadna.

W myśl przepisu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz.1591 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako u.s.g., każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.

Zaskarżona uchwała zalicza do kategorii dróg gminnych drogi publiczne wymienione w załączniku do uchwały. Jest to zatem uchwała z zakresu administracji publicznej, podlegająca zaskarżeniu na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g.

Pismem z dnia 16 lipca 2010r. Spółka wezwała Radę [...] w trybie art. 101 § 1 ustawy do usunięcia naruszenia prawa, zaś Rada nie udzieliła odpowiedzi.

W dniu 13 września 2010r. skarżąca wniosła skargę na Uchwałę z [...] września 2003r., skoro wezwanie do naruszenia prawa okazało się bezskuteczne.

Skarga została wniesiona w terminie określonym w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) zwanej dalej p.p.s.a.

Rozpoznając skargę Sąd miał na uwadze, że przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym uzależnia legitymację skarżącej od wykazania naruszenia interesu prawnego skarżącego zaskarżoną uchwałę.

Dopiero więc ustalenie przez sąd administracyjny, że nastąpiło naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę rady gminy otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania skargi ( wyrok naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 29 września 2010r., II OSK 1429/10 – Lex 746533).

Składając skargę w trybie art. 101 u.s.g. należy wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy własną prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją a zaskarżoną uchwałą to znaczy, że zachodzi związek polegający na tym, że uchwała narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) interes prawny lub uprawnienie skarżącego albo jako indywidualnego podmiotu albo jako członka określonej wspólnoty samorządowej w sprawie, w której skarga składana jest w imieniu grupy mieszkańców gminy, którzy na to wyrazili pisemną zgodę.

Podstawą do wyprowadzenia interesu prawnego lub uprawnienia nie koniecznie muszą być przepisy prawa administracyjnego materialnego (Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrok z dnia 20 stycznia 2010r., I OSK 1016/09).

Podstawą zaskarżenia w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. są niezgodne z prawem uchwały organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej wywołujące negatywne następstwa w sferze prawnej skarżącego w postaci zniesienia, ograniczenia czy uniemożliwienia realizacji uprawnienia ( postanowienie SN z dnia 3 września 1998, II TRN 52/98).

Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 lutego 2006r. naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia oznacza, że skarżący musi wykazywać, iż w konkretnym przypadku istnieje związek pomiędzy jego własną " prawnie gwarantowaną sytuacją", a zaskarżoną uchwałą; związek polegający na tym, że uchwała ta narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) właśnie jego interes lub uprawnienia( II OSK 1127/05).

Naruszenie to musi występować obiektywnie i odnosić się do realnie istniejącej potrzeby ochrony prawnej. Interes ten musi wynikać ze ściśle określonego przepisu prawa oraz odnosić się do podmiotu kwestionującego akt oprawa miejscowego i dotyczy bezpośrednio tego podmiotu.

W sytuacji, gdy skarżąca Spółka nie wykazała, aby przysługiwało jej prawo własności (użytkowania wieczystego) do żadnej z nieruchomości, na której znajduje się ulica C. – droga zaliczana do kategorii dróg gminnych uchwałą z dnia [...] września 2003r. brak jest podstaw do uznania, że uchwała ta dotyczyła interesu prawnego skarżącej, a tym bardziej, aby ten interes został naruszony w sensie ograniczenia, zniesienia bądź uniemożliwienia realizacji uprawnienia skarżącej.

Stwierdzić więc należy, że skarżąca nie wykazała aby zaskarżona uchwała naruszała jej interes prawny, który dałby się wyprowadzić z jakiejkolwiek normy prawa materialnego, w szczególności z przepisów dotyczących ochrony (użytkowania wieczystego) prawa własności. Skarżąca nie przedłożyła pozwolenia na budowę wraz z projektem budowlanym odnoszącym się do przedmiotowej drogi co pozwalałoby na ocenę, czy droga gminna przebiega na działkach drogi wewnętrznej w szczególności należących do Spółki.

Skarżąca domagał się stwierdzenia nieważności uchwały w zakresie w jakim na mocy tej uchwały ustala się, że na całej długości odcinka ul. C. od W. do S. przebiega pas drogowy drogi gminnej. Skarżący domaga się w/w rozstrzygnięcia przez Sąd z uwagi na toczące się postępowanie administracyjne w przedmiocie wymierzenia jej kary za zajęcie spornego pasa drogowego ul. C.

Jednakże toczące się postępowanie administracyjne o wymierzenie kary nie świadczy o naruszeniu interesu prawnego skarżącej Spółki uchwałą z dnia 4 września 2003r.

Skarżąca nie jest też legitymowana do wniesienia skargi z powołaniem się na naruszenie interesu prawnego właścicieli (użytkowników wieczystych) działek prywatnych bądź jak w przypadku działki [...] o nieustalonym statusie prawnym, co do których ustalono przebieg pasa drogowego drogi gminnej, gdyż ew. naruszenia prawa nie dotyczą naruszenia jej interesu prawnego.

Treść uchwały realizuje wynikający z art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym obowiązek zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty mieszkańców gminy, który to obowiązek jest zadaniem własnym Gminy.

Przed rozpoczęciem robót budowlanych przy budowie dróg Gmina będzie zobowiązana legitymować się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, stąd usytuowanie drogi na gruncie będzie poprzedzone uzyskaniem tego prawa przez Gminę. Uchwała o zaliczeniu dróg gminnych czyni jedynie Gminę podmiotem odpowiedzialnym za urządzenie wyszczególnionych w niej dróg gminnych i utrzymanie ich we właściwym stanie.

Mając na uwadze powyższe, skoro skarżący nie wskazał naruszenia jego interesu prawnego zaskarżoną uchwałą Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.