Postanowienie WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 587/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-05-13 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Powołane przepisy: article: art. 258 par. 1 i par. 2 pkt 7 w zw. z art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego postanawia: 1. ustanowić radcę prawnego dla skarżącej; 2. w pozostałym zakresie postępowanie umorzyć.


UZASADNIENIE

Skarżąca B.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. Żądanie jej obejmowało zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie radcy prawnego.

W uzasadnieniu swojego wniosku, skarżąca przedstawiła szacunkowy spis swoich wydatków i kosztów, które ponosi w związku z miesięcznym utrzymaniem.

Skarżąca oświadczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwojgiem swoich dzieci: z M. ([...] lat) oraz Małgorzatą ([...] lat).

Skarżąca posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2, poza tym nie posiada żadnego majątku. Jej dochód stanowi miesięczne wynagrodzenie w kwocie 2.180 zł brutto. Dodatkowo jej mąż "przesyła na dzieci" około 900 zł miesięcznie.

Jej wydatki miesięczne kształtują się następująco: opłata za mieszkanie – 627 zł; opłata za energię elektryczną – 71 zł; opłata za gaz – 21 zł; telefon – 112 zł; telewizja – 50 zł; spłata kredytu – 161 zł; studia magisterskie skarżącej – 291 zł; dojazd do pracy i szkoły – 120 zł. W sumie wydatki miesięczne skarżącej wynoszą średnio 1.450 zł.

W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 18 kwietnia 2011 r. skarżąca nadesłała szereg dokumentów obrazujących jej aktualną i rzeczywistą sytuację majątkową.

Z umowy o pracę wynika, że jest ona zatrudniona w "A" w J. na stanowisku [...]. Z zestawienia wynagrodzeń za okres od września 2010 r. do lutego 2011 r., wystawionego przez pracodawcę wynika, że jej wynagrodzenie wynosi średnio 1.800 zł netto. Jednak faktycznie wynagrodzenie to zamyka się w ciągu roku w granicach od 1.300 zł do 1.723 zł. Córka skarżącej jest uczennicą klasy [...] w Liceum Ogólnokształcącym, natomiast jej syn jest studentem [...] roku [...] na Uniwersytecie [...]. Są to studia niestacjonarne. W aktach znajdują się zaświadczenia wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w J., z których wynika, że dzieci skarżącej nie osiągają aktualnie żadnego dochodu.

W listopadzie 2010 r. skarżąca wystąpiła z pozwem rozwodowym przeciwko swojemu mężowi Z.K. Z uzasadnienia pozwu wynika, że mąż wnioskodawcy zamieszkuje i pracuje zarobkowo w Wielkiej Brytanii. Prowadzi tam wspólne gospodarstwo domowe z inną kobietą.

Skarżąca nadesłała do akt również wyciągi ze swojego rachunku bankowego, obrazujące operacje na nim w okresie od stycznia do marca 2011 r. wyciągi te potwierdzają generalnie oświadczenia o stanie majątkowym, złożone przez skarżącą.

W piśmie przewodnim z dnia [...] r., skarżąca oświadczyła, że już od 6 lat cały ciężar utrzymania domu i wychowania dzieci spoczywa tylko na niej i dlatego nie jest w stanie pokryć kosztów sadowych i opłacić profesjonalnego pełnomocnika.

Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje.

Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.).

Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje z kolei zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.).

Na wstępie należy zaznaczyć, że B.K. składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.

W niniejszej sprawie, wniosek o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest jednak bezprzedmiotowy, ponieważ stosownie do art. 239 pkt 1 "e" P.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma w ogóle obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W tej kategorii spraw obowiązuje z mocy samego prawa ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych. Tak więc strona nie będzie ponosiła w niniejszej sprawie jakichkolwiek kosztów sądowych (wpisów, ani opłat), związanych z tą sprawą. W tym stanie rzeczy, postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy w części obejmującej zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć, jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 258 § 1 i § 3 P.p.s.a.

Pozostał jednak do rozpoznania wniosek o prawo pomocy w zakresie ustanowienia dla skarżącej pełnomocnika procesowego z urzędu.

Aktualnie wniosek skarżącej obejmuje więc jedynie częściowe przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

W tym kontekście należy uznać, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wnioskodawca udokumentowała swój aktualny stan majątkowy w sposób rzetelny i wyczerpujący. Z analizy przedłożonych przez nią dokumentów wynika, że spełnia ona przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Skarżąca jest osobą znajdującą się z pewnością w trudnej sytuacji materialnej. Jej dochód zamyka się w kwocie średnio 1.300 – 1.700 zł miesięcznie. Z wyciągu z rachunku bankowego skarżącej wynika, że otrzymuje ona świadczenia z Uniwersytetu [...] w kwocie 1.825 zł ([...] r.) oraz 365 zł ([...] r.). Ponadto mąż strony wpłaca określone kwoty pieniężne, jednak nieregularnie: w lutym 900 zł, natomiast w marcu jedynie 400 zł.

Faktem jednak jest, że wnioskodawca ponosi regularne, konieczne wydatki miesięczne związane z utrzymaniem w kwocie średnio 1.500 zł. Należy podkreślić, że w kwocie tej nie mieszczą się wydatki na zakup żywności, odzieży, środków czystości oraz, potencjalnie, leków. Dzieci skarżącej nie osiągają obecnie żadnego dochodu.

Uwzględniając powyższe dane należy stwierdzić, że skarżąca z pewnością nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skutkowało to ustanowieniem dla niej radcy prawnego z urzędu.

Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.