Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1805/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15a, art. 21, at. 40a ust. 1 pkt 1, art. 17 a ust. 1 pkt 3, art. 79a ust. 1,
journal: Dz.U. 2005 nr 187 poz 1577
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2011 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (dalej; Główny Inspektor, GIJHARS) z dnia [...] lipca 2011 r., wydaną po rozpatrzeniu odwołania strony - p E. W. (strony, przedsiębiorcy, właścicielki ubojni), prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą: U. - [...], od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (dalej: Wojewódzki Inspektor, WIJHARS) z dnia [...] stycznia 2011 r. wymierzającą karę pieniężną w wysokości 21.721 zł za uniemożliwianie przeprowadzenia kontroli prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP, utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W podstawie prawnej w/w decyzji powołano art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.; dalej: K.p.a.), art. 21 w zw. z art. 40a ust. 1 pkt 1 i ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz.U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, z późn. zm.), art. 79a ust. 1 i ust. 9, art. 80 ust. 3 i ust. 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, z późn. zm.)

W uzasadnieniu przypomniano, że w dniu [...] września 2010 r. inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], działając na podstawie upoważnienia z dnia [...] września 2010 r. wydanego przez WIJHARS w [...], podjął próbę przeprowadzenia kontroli w zakresie prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP w ubojni przedsiębiorcy. Planowana kontrola nie odbyła się z powodu nieobecności przedsiębiorcy (i zarazem właścicielki ubojni) oraz osoby upoważnionej do reprezentowania kontrolowanej jednostki. Próba nawiązania kontaktu telefonicznego z przedsiębiorcą przez telefon stacjonarny i komórkowy nie powiodła się. Z powodu zamkniętych pomieszczeń zakładu kontrolujący nie mógł stwierdzić, czy w tym czasie w zakładzie był przeprowadzany ubój.

W dniu [...] września 2010 r. inspektor WIJHARS w [...] podjął kolejną próbę przeprowadzenia kontroli w/w przedsiębiorcy. Po przybyciu na miejsce kontrolujący stwierdził, że ubojnia jest zamknięta i w związku z tym nie było możliwości sprawdzenia, czy w tym czasie trwał ubój. Próby kontaktu telefonicznego, zarówno przez telefon stacjonarny, jak i telefon komórkowy, z właścicielką zakładu nie powiodły się.

W dniu [...] września 2010 r. inspektor WIJHARS w [...] zastał pod wskazanym wyżej adresem pracownika ubojni - syna właścicielki, który z powodu nieobecności właścicielki i braku upoważnienia do reprezentacji zakładu podczas kontroli urzędowych nie wyraził zgody na wejście kontrolującego do pomieszczeń produkcyjnych. Ponadto syn właścicielki oświadczył, że w tym czasie, tj. o godz. 13.45, ubój nie jest prowadzony. Po rozmowie telefonicznej z właścicielką ubojni odmówił podpisania oświadczenia o nieprowadzeniu uboju.

Zgodnie z informacją przesłaną przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...], w dniach [...] i [...] września 2010 r. w przedmiotowej ubojni od godz. 12.00 do godz. 17.00 prowadzono ubój trzody chlewnej.

W związku z powyższym, w dniu [...] października 2011 r. organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia kary pieniężnej, jednocześnie wzywając stronę w tym samym piśmie o przekazanie informacji o wielkości obrotów osiągniętych w 2009 r.

W dniu [...] grudnia 2010 r. w odpowiedzi na wezwanie organu I instancji z dnia [...] listopada 2011 r. właścicielka ubojni osobiście stawiła się w siedzibie WIJHARS w [...] oraz została przesłuchana w charakterze strony na okoliczności objęte postępowaniem.

W trakcie przesłuchania właścicielka zaprzeczyła, aby w dniach [...],[...] i [...] września 2010 r. uniemożliwiała przeprowadzanie przedmiotowej kontroli. Stwierdziła również, że wejście na teren zakładu jest możliwe po wcześniejszym, kontakcie telefonicznym z właścicielką ubojni. Ponadto strona zeznała, że zatrudnia czworo pracowników, w tym syna oraz, że nie wyznaczyła żadnej osoby upoważnionej do udziału w kontroli w razie jej nieobecności.

Właścicielka przyznała, że nie pamięta, czy w dniach [...] i [...] września 2010 r. była w zakładzie oraz czy w tych dniach był prowadzony ubój. Nadmieniła również, że w dniu [...] września prawdopodobnie ubój trzody odbywał się po godz. 14 i w tym czasie właścicielka w/w ubojni była poza zakładem.

Organ I instancji nie dał wiary w/w twierdzeniom strony dotyczącym braku możliwości przeprowadzenia kontroli w dniach [...] - [...] września 2010 r., mając na uwadze materiał dowodowy w postaci notatek służbowych inspektora WIJHARS w [...], jak również informację zawartą w piśmie Powiatowego Inspektora Weterynarii w [...] z dnia [...] października 2010 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], na podstawie art. 21 i art. 40a ust. 4, w związku z art. 40a ust. 1 pkt 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych wydał decyzję w dniu [...] stycznia 2011 r., dotyczącą wymierzenia przedsiębiorcy kary pieniężnej w wysokości 21.721,00 zł za uniemożliwianie przeprowadzenia kontroli prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP.

Zgodnie z art. 40a ust. 5 w/w ustawy, ustalając wysokość kary, wojewódzki inspektor uwzględnił stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów.

Przy ustaleniu wysokości kary, organ I instancji powołując się na art. 3 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. Urz. WE L 165 z 30.04.2004, str. 1-41, z późn. zm.) uznał, że ze względu na rangę kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem żywnościowym, stopień szkodliwości czynu i zakres naruszenia jest znaczny.

Na podstawie całości materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie organ Inspekcji uznał, że czyn został popełniony z winy umyślnej.

Ustalając wysokość kary pieniężnej Wojewódzki Inspektor wziął pod uwagę wysokość przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za 2010 r., tj. kwotę 3.102,96 zł (M.P. z 2010 r., Nr 7, poz. 67).

Wymierzona kara pieniężna, tj. 21.721,00 zł stanowi siedmiokrotną wartość w/w przeciętnego wynagrodzenia i 35 % kary maksymalnej.

Od przedmiotowej decyzji WIJHARS w [...], pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. odwołała się właścicielka ubojni.

W odwołaniu, wniesionym w terminie, strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji zarzucając jej brak wykazania okoliczności zawinionego działania podmiotu kontrolowanego.

Swoje stanowisko odwołująca się uzasadniła brakiem pisemnego zawiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli przez WIJHARS w [...].

Zdaniem strony, z uwagi na nagłość działania organu kontrolującego nie miała ona możliwości, aby wyznaczyć kompetentną i wiarygodną osobę jako upoważnioną do reprezentowania właścicielki w/w ubojni w trakcie przeprowadzanej kontroli. Wnosząca odwołanie podniosła, że skoro w uzasadnieniu decyzji organ I instancji uznał niewpuszczenie kontrolującego na teren zakładu za celowe działanie, pracownik Inspekcji mógł dokonać kontroli w asyście policji.

Strona uznała, że wobec braku postronnego świadka, wszelkie notatki sporządzone przez pracownika Inspekcji nie mogą zostać uznane za wiarygodny dowód w sprawie.

Ponadto właścicielka ubojni nadmieniła, że zgodnie z procedurą, kontrolujący powinien wykazać w sposób jednoznaczny, że określone okoliczności na które się powołał miały miejsce, natomiast w opinii strony Wojewódzki Inspektor IJHARS w [...] tego nie dokonał.

Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, po wnikliwym przeanalizowaniu sprawy, zważył co następuje:

Stosownie do art. 24 ust. 2 rozporządzenia (WE) Nr 1249/2008 z dnia 10 grudnia 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrożenia wspólnotowych skal klasyfikacji tusz wołowych, wieprzowych i baranich oraz raportowania ich cen (Dz. Urz. U.E. seria L 337/3 z dnia 16.12.2008 r.) kontrole należy przeprowadzać co najmniej dwa razy na trzy miesiące we wszystkich zatwierdzonych zakładach, w których średnia roczna wielkość uboju wynosi 200 lub więcej świń tygodniowo.

W świetle powyższego przepisu organ Inspekcji ma obowiązek przeprowadzania kontroli w przedmiotowym zakładzie, ze ściśle określoną częstotliwością, wyznaczoną przez w/w rozporządzenie.

W dniu [...],[...] oraz [...] września 2010 r. inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia [...] września 2010 r. wydanego przez WIJHARS w [...], podejmował próbę przeprowadzenia kontroli w zakresie prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP w Ubojni Zwierząt Rzeźnych właścicielki.

Celem w/w kontroli było ustalenie, czy właścicielka w/w ubojni prowadziła klasyfikację tusz wieprzowych w systemie EUROP od momentu wznowienia działalności, tj. [...] czerwca 2010 r. oraz czy obecnie dokonuje przedmiotowej klasyfikacji.

Właścicielka ubojni była objęta obowiązkiem przedmiotowej klasyfikacji od [...] stycznia 2007 r., na co wskazuje liczba ubitych sztuk trzody chlewnej w 2006 r., przekraczająca ilość 200 sztuk tusz wieprzowych tygodniowo średniorocznie (protokół kontroli z dnia [...] kwietnia 2007 r.).

Wobec nieprowadzenia przez w/w producenta klasyfikacji, co stwierdzono podczas kontroli przeprowadzanej w dniu [...] kwietnia 2007 r., inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu JHARS w [...] w dniu [...] lutego 2010 r. podjął próbę przeprowadzenia kolejnej kontroli w siedzibie w/w podmiotu.

Obecna w tym czasie właścicielka przedmiotowej ubojni oświadczyła, że od dnia [...] stycznia 2008 r. zaprzestała prowadzenia dotychczasowej działalności. Zakład został przejęty na podstawie umowy dzierżawy przez jej syna, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...).

W dniu [...] czerwca 2010 r. inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu JHARS w [...] podjął próbę przeprowadzenia kontroli prowadzenia klasyfikacji tusz w systemie EUROP w/w ubojni, której dzierżawcą był syn właścicielki. W jednostce kontrolowanej zastano tylko właścicielkę ubojni, która oświadczyła, że od dnia [...] czerwca 2010 r. ponownie podjęła działalność gospodarczą w zakresie uboju trzody chlewnej i bydła. Ponadto poinformowała, że z dniem [...] czerwca 2010 r. jej syn zrezygnował z prowadzenia uboju zwierząt rzeźnych.

W dniu [...] września 2010 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], działając na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. wydanego przez WIJHARS w [...], przeprowadzili kontrolę w zakresie prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP w Ubojni Zwierząt Rzeźnych przedsiębiorcy. Podczas w/w kontroli nie prowadzono uboju. W komorze chłodniczej stwierdzono fakt składowania dwóch nieoznakowanych tusz oraz prowadzenie uboju w miesiącu czerwcu (830 szt.) oraz w miesiącu lipcu (1504 szt.) bez klasyfikowania ubitych tusz wieprzowych w systemie EUROP (protokół kontroli z dnia 1 września 2010 r.).

W związku z powyższym, opierając się na przepisach art. 24 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych ponowiono próby kontroli w dniach [...],[...] oraz [...] września 2010 r.

We wniesionym odwołaniu strona zarzuciła organowi I instancji usiłowanie przeprowadzenia przedmiotowej kontroli bez uprzedniego zawiadomienia o tym zamiarze właścicielki w/w ubojni.

W odpowiedzi na powyższy zarzut, organy kontroli odwołały się do treści przepisów art. 79 ust. 2 pkt 1 oraz 79a ust. 9 i art. 80 ust. 3 i 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej art. 3 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 882/2004, zgodnie z którym kontrole urzędowe przeprowadzane są bez wcześniejszego uprzedzenia, z wyjątkiem takich przypadków jak audyt, w których konieczne jest uprzednie zawiadomienie podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe. Kontrole urzędowe mogą być również przeprowadzane ad hoc.

Z przytoczonych wyżej przepisów jednoznacznie wynika, że organ kontrolujący nie miał obowiązku informowania podmiotu kontrolowanego o zamiarze wszczęcia kontroli w przedmiotowym zakresie. Zatem zarzut odwołującej się dotyczący nieuprzedzenia strony o planowanej kontroli należy uznać za całkowicie bezpodstawny.

Dodatkowo strona podniosła, że wobec nagłej i niespodziewanej próby kontroli ze strony WIJHARS w [...] nie zdążyła wyznaczyć i upoważnić osoby kompetentnej do reprezentowania jej w trakcie kontroli.

Z zeznań właścicielki przedmiotowej ubojni wynika, iż strona nie udzieliła pisemnego upoważnienia do reprezentacji jej w trakcie kontroli. Tym samym strona nie wypełniła ciążącego na niej obowiązku wynikającego z przywołanego wyżej przepisu prawa.

Zarówno z notatki sporządzonej przez inspektora WIJHARS w [...] w dniu [...] września 2010 r., jak również ze złożonych zeznań strony podczas przesłuchania wynika, iż w dniu [...] września 2010 r. brama wjazdowa na teren kontrolowanej jednostki była otwarta. W związku z powyższym, inspektor WIJHARS miał prawo podjąć działania kontrolne.

Strona w odwołaniu podniosła, że pracownik Inspekcji w przypadku celowej odmowy wpuszczenia go na teren zakładu przez zastanego w dniu [...] września 2010 r. pracownika w/w ubojni, powinien skorzystać z możliwości przeprowadzenia w/w kontroli w obecności policji.

Powyższe przepisy, tj. art. 79a ust. 9 i art. 80 ust. 5 w/w ustawy wskazują na kilka możliwości jeżeli chodzi o uczestniczenie w urzędowej kontroli. Zastosowanie spójnika "lub" wskazuje, że wystarcza spełnienie jednej z alternatywnych przesłanek (alternatywa zwykła), ale mogą być także jednocześnie spełnione obie przesłanki.

Oznacza to, że w sytuacji braku odpowiedniego upoważnienia dla jednego z pracowników kontrolowanej jednostki do reprezentacji kontrolowanego, w przeprowadzonej kontroli może uczestniczyć inny pracownik kontrolowanej jednostki bez konieczności udziału funkcjonariusza publicznego.

Podczas przeprowadzonego przesłuchania właścicielka ubojni zeznała, że zatrudnia czworo pracowników, w tym syna.

Jak wynika z notatki sporządzonej w dniu [...] września 2010 r., kontrolujący okazał legitymację pracownikowi ubojni – synowi właścicielki w biurze zakładu. Inspektor WIJHARS w [...] miał zatem prawo wstępu do pomieszczeń kontrolowanej ubojni. W tej sytuacji brak zgody pracownika kontrolowanej jednostki na podjęcie czynności kontrolnych przez pracownika Inspekcji słusznie został potraktowany jako uniemożliwianie kontroli.

W związku z powyższym w/w zarzuty strony organ odwoławczy uznał za nieuzasadnione i na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych nałożył na stron karę pieniężną.

W wydanej decyzji Wojewódzki Inspektor JHARS w [...] przy wymierzaniu kary pieniężnej błędnie uwzględnił wysokość przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za 2009 r., tj. kwotę 3.102,96 zł (Monitor Polski z 2010 r., Nr 7, poz. 67), zamiast wartości "przeciętnego wynagrodzenia" za rok poprzedzający wydanie zaskarżonej decyzji, tj. kwoty 3.224,98 zł (Monitor Polski z 2011 r., Nr 11, poz. 120).

W związku z tym, że przyjęcie takich samych założeń przy wyliczaniu kary, tj. siedmiokrotnej w/w wartości "przeciętnego wynagrodzenia" za rok 2010 r., skutkowałoby wyższą karą pieniężną niż kara wymierzona przez organ I instancji, Główny Inspektor, odwołując się do treści art. 139 K.p.a. (i interpretacji tego przepisu dokonanej w wyroku NSA z 11.12.1995 r. sygn. akt: SA/Kr 216/95) i art. 40a ust. 1 pkt 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych podtrzymał karę wymierzoną przez organ I instancji w oparciu o wysokość przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za 2009 r.

Zatem powyższe uchybienie Wojewódzkiego Inspektora JHARS w [...] nie skutkuje zwiększeniem wysokości kary pieniężnej przez organ II instancji, gdyż byłoby to działaniem na niekorzyść strony postępowania odwoławczego.

Skargę na powyższą decyzję złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona, wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji, zasądzenie kosztów postępowania oraz wstrzymanie wykonania decyzji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania.

Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), o zasądzenie kosztów na rzecz skarżącego, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania.

Zdaniem skarżącej, organ I instancji naruszył przepisy prawa materialnego, z uwagi na brak przesłanek do przeprowadzenia kontroli w zakresie prowadzenia klasyfikacji w systemie EUROP. Strona podniosła, że z uwagi na fakt rozpoczęcia działalności w czerwcu 2010 r. nie przekroczyła dopuszczalnej liczby 200 sztuk ubitej trzody chlewnej tygodniowo średniorocznie, co potwierdzają raporty przesyłane do WIJHARS w [...].

Wnosząca skargę zwróciła uwagę na brak okoliczności wskazujących jednoznacznie na to, że upoważnienie do przeprowadzenia kontroli zostało doręczone synowi właścicielki - pracownikowi w/w ubojni. Powyższa okoliczność nie została wyjaśniona przez organ kontrolujący, w czym strona również upatruje się kolejnego naruszenia prawa.

Skarżąca podniosła, że w przedmiotowej sprawie nie można mówić o umyślnym udaremnianiu kontroli przez producenta.

Organ I instancji nie skorzystał z możliwości przeprowadzenia kontroli w obecności świadka, o którym mowa w art. 79a pkt 9 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej w godzinach uboju, o których został on poinformowany przez stronę.

Wnosząca skargę nadmieniła, że "współdziała" z Wojewódzkim Inspektorem JHARS w [...], o czym świadczy udzielanie informacji, przesyłanie informacji o wielkości uboju oraz kiedy taki ubój jest prowadzony.

Skarżąca wskazała na fakt, iż organ II instancji decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. uchylił decyzję z dnia [...] stycznia 2011 r. w całości i umorzył postępowanie Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], z uwagi na to, że "właścicielka nie była objęta obowiązkiem prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych".

Strona wskazała, że w świetle powyższej decyzji właścicielka ubojni nie udaremniała organom nadzoru przeprowadzenia kontroli, które z uwagi na brak przesłanek do ich przeprowadzenia były bezprzedmiotowe.

Ponadto, strona podkreśliła, że upoważnienie do przeprowadzenia kontroli powinno zawierać przedmiotowy zakres kontroli, o czym mowa w art. 79 ust. 6 pkt 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Dodatkowo strona nadmieniła, że właściciele ubojni (zarówno E. W., jak i R. W.), zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 grudnia 2008 r. w sprawie wzorów formularzy służących do sporządzania kwartalnych i rocznych informacji o liczbie uzyskanych tusz wołowych i wieprzowych w poszczególnych klasach jakości (Dz. U. z 2008 r. Nr 228, poz. 1516) zgłaszali organowi I instancji liczbę ubitych sztuk w skali poszczególnych kwartałów oraz w skali całego roku, jak również odpowiadali na wszystkie pisma IJHARS w tym zakresie.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wniósł o oddalenie skargi.

W uzasadnieniu, po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania administracyjnego oraz zarzutów zawartych w skardze organ odwoławczy stwierdził, że zarzuty strony skarżącej nie znajdują uzasadnienia w przepisach obowiązującego prawa.

We wniesionej skardze strona podniosła, że przeprowadzenie kontroli w dniach [...],[...] oraz [...] września 2010 r. było nieuzasadnione, ze względu na nieprzekroczenie dopuszczalnej liczby 200 sztuk ubitej trzody chlewnej tygodniowo średniorocznie, biorąc pod uwagę fakt rozpoczęcia działalności w czerwcu 2010 r.

Odwołując się do treści art. 24 ust. 2 rozporządzenia (WE) Nr 1249/2008 z dnia 10 grudnia 2008 r., ustanawiającego szczegółowe zasady wdrożenia wspólnotowych skal klasyfikacji tusz wołowych, wieprzowych i baranich oraz raportowania ich cen (Dz. Urz. U.E. seria L 337/3 z dnia 16.12.2008 r.), organ odwoławczy stwierdził, że kontrole należy przeprowadzać co najmniej dwa razy na trzy miesiące we wszystkich zatwierdzonych zakładach, w których średnia roczna wielkość uboju wynosi 200 lub więcej świń tygodniowo średniorocznie.

W świetle powyższego przepisu, organ Inspekcji ma obowiązek przeprowadzania kontroli w przedmiotowym zakładzie, dokonującym uboju trzody chlewnej ze ściśle określoną częstotliwością, wyznaczoną przez w/w rozporządzenie.

W dniu [...],[...] oraz [...] września 2010 r. inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] na podstawie upoważnienia: nr [...] z dnia [...] września 2010 r. wydanego przez WIJHARS w [...], podejmował próbę przeprowadzenia kontroli w zakresie prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP w Ubojni Zwierząt Rzeźnych przedsiębiorcy.

Celem w/w kontroli było ustalenie, czy właścicielka w/w ubojni, prowadziła klasyfikację tusz wieprzowych w systemie EUROP od momentu wznowienia działalności, tj. [...] czerwca 2010 r. oraz, czy obecnie dokonuje przedmiotowej klasyfikacji.

Właścicielka ubojni była objęta obowiązkiem przedmiotowej klasyfikacji od [...] stycznia 2007 r., na co wskazuje liczba ubitych sztuk trzody chlewnej w 2006 r. przekraczająca ilość 200 sztuk tusz wieprzowych tygodniowo średniorocznie (protokół kontroli z dnia [...] kwietnia 2007 r.).

Wobec nieprowadzenia przez w/w producenta klasyfikacji, co stwierdzono podczas kontroli przeprowadzanej w dniu [...] kwietnia 2007 r., inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu JHARS w [...] w dniu [...] lutego 2010 r. podjął próbę przeprowadzenia kolejnej kontroli w siedzibie w/w podmiotu.

Obecna w tym czasie właścicielka przedmiotowej ubojni oświadczyła, że od dnia [...] stycznia 2008 r. zaprzestała prowadzenia dotychczasowej działalności. Zakład został przejęty na podstawie umowy dzierżawy przez jej syna, prowadzącego odrębną działalność gospodarczą.

W dniu [...] czerwca 2010 r. inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu JHARS w [...] podjął próbę przeprowadzenia kontroli prowadzenia klasyfikacji tusz w systemie EUROP w/w ubojni, której dzierżawcą był syn właścicielki. W jednostce kontrolowanej zastano tylko właścicielkę ubojni, która oświadczyła, że od dnia [...] czerwca 2010 r. ponownie podjęła działalność gospodarczą w zakresie uboju trzody chlewnej i bydła. Ponadto poinformowała, że z dniem [...] czerwca 2010 r. jej syn zrezygnował z prowadzenia uboju zwierząt rzeźnych.

W dniu [...] września 2010 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], działając na podstawie upoważnienia: nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. wydanego przez WIJHARS w [...], przeprowadzili kontrolę w zakresie prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP w Ubojni Zwierząt Rzeźnych właścicielki ubojni.

Podczas w/w kontroli nie prowadzono uboju. W komorze chłodniczej stwierdzono fakt składowania dwóch nieoznakowanych tusz oraz prowadzenie uboju w miesiącu czerwcu (830 szt.) oraz w miesiącu lipcu (1504 szt.) bez klasyfikowania ubitych tusz wieprzowych w systemie EUROP.

W związku z powyższym, ponowiono próby przeprowadzenia kontroli w dniach [...],[...] oraz [...] września 2010 r.

Z uwagi na fakt przekroczenia ustawowej liczby 200 ubitych sztuk tygodniowo średniorocznie w 2006 r. w przedmiotowej ubojni prowadzonej przez właścicielkę, organ Inspekcji JHARS miał obowiązek przeprowadzenia co najmniej dwóch kontroli w pierwszym kwartale od momentu wznowienia działalności przez właścicielkę zakładu, tj. od dnia [...] czerwca 2010 r.

Spełnienie powyższego obowiązku przez WIJHARS w [...] wynikało z art. 24 ust. 2 Rozporządzenia (WE) Nr 1249/2008 z dnia 10 grudnia 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrożenia wspólnotowych skal klasyfikacji tusz wołowych, wieprzowych i baranich oraz raportowania ich cen.

Skarżąca wskazała na fakt, iż organ II instancji decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. (znak: [...]) uchylił decyzję w całości i umorzył postępowanie I instancji.

Strona podniosła, że w świetle powyższej decyzji nie udaremniała ona organom nadzoru przeprowadzenia kontroli, które z uwagi na brak przesłanek do ich przeprowadzenia były bezprzedmiotowe.

Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r. Wojewódzki Inspektor w [...] przekazał do GIJHARS kwartalną oraz roczną informację o liczbie ubitych tusz wieprzowych w 2009 r. oraz w 2010 r. w przedmiotowej ubojni.

Z powyższych raportów wynika, że w 2009 r. oraz w I i II kwartale 2010 r. prowadzącym zakład i dokonującym uboju tusz wieprzowych był syn właścicielki. Natomiast raport za II oraz III kwartał 2010 r. podpisała właścicielka ubojni.

Mając powyższe na uwadze, w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. Główny Inspektor JHARS wskazał, że właścicielka ubojni nie była objęta obowiązkiem prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych w okresie wskazanym w sentencji decyzji, tj. w okresie od [...] grudnia 2008 r. do [...] września 2010 r., z uwagi na liczbę tusz w tym okresie, nie przekraczającą 200 świń tygodniowo średniorocznie, tj. 96,9 szt. (pismo WIJHARS w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. wraz z załącznikami).

W związku z powyższym, z uwagi na w/w istotne uchybienie formalno-prawne organ odwoławczy uchylił w całości w/w decyzję i umorzył postępowanie I instancji.

Strona skarżąca błędnie uznała, że decyzja z dnia [...] stycznia 2011 r., wydana przez Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] została uchylona ze względu na bezprzedmiotowość przeprowadzanych kontroli.

Błąd formalny popełniony przez organ I instancji dotyczył jedynie samej decyzji i organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. nie rozstrzygał zasadności przeprowadzanych kontroli.

Wnosząca skargę zwróciła uwagę na brak okoliczności wskazujących jednoznacznie na to, że upoważnienie do przeprowadzenia kontroli zostało doręczone jej synowi - pracownikowi w/w ubojni.

Należy mieć na uwadze, że okoliczności podjęcia próby przeprowadzenia kontroli w obecności syna właścicielki zostały szczegółowo wyjaśnione w notatce z dnia [...] września 2010 r., sporządzonej przez inspektora WIJHARS w [...].

Nie ma zatem podstaw do tego, aby podważać prawidłowość postępowania kontrolującego wobec kontrolowanego, zwłaszcza, że strona zakwestionowała doręczenie w/w upoważnienia synowi właścicielki dopiero we wniesionej skardze.

Skarżąca podniosła, że w przedmiotowej sprawie nie można mówić o umyślnym udaremnianiu kontroli przez producenta.

W opinii właścicielki ubojni, organ I instancji nie skorzystał z możliwości przeprowadzenia kontroli w obecności świadka, o którym mowa w art. 79a ust. 9ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej w godzinach uboju, o których został on poinformowany przez stronę.

Organ odwoławczy, przytaczają treść art. 24 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, art. 79 ust. 2 pkt 1, art. 79a ust. 1 9 i art. 80 ust. 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej stwierdził, że z zeznań właścicielki przedmiotowej ubojni wynika, iż nie udzieliła ona pisemnego upoważnienia do reprezentacji jej w trakcie kontroli. Tym samym strona nie wypełniła ciążącego na niej obowiązku wynikającego z przywołanego wyżej przepisu prawa.

Zarówno z notatki sporządzonej przez inspektora WIJHARS w [...] w dniu [...] września 2010 r., jak również ze złożonych zeznań strony podczas przesłuchania wynika, iż w dniu [...] września 2010 r. brama wjazdowa na teren kontrolowanej jednostki była otwarta. W związku z powyższym, inspektor WIJHARS miał prawo podjąć działania kontrolne, zgodnie z art. 80 ust. 5 w/w ustawy.

Strona skarżąca podniosła, że pracownik Inspekcji w przypadku celowej odmowy wpuszczenia go na teren zakładu przez zastanego w dniu [...] września 2010 r. pracownika w/w ubojni, powinien skorzystać z możliwości przeprowadzenia w/w kontroli w obecności policji.

Powyższe przepisy, tj. art. 79a ust. 9 i art. 80 ust. 5 w/w ustawy wskazują na kilka możliwości, jeżeli chodzi o uczestniczenie w urzędowej kontroli. Zastosowanie spójnika "lub" wskazuje, że wystarcza spełnienie jednej z alternatywnych przesłanek (alternatywa zwykła), ale mogą być także jednocześnie spełnione obie przesłanki.

Oznacza to, że w sytuacji braku odpowiedniego upoważnienia dla jednego z pracowników kontrolowanej jednostki do reprezentacji kontrolowanego, w przeprowadzonej kontroli może uczestniczyć inny pracownik kontrolowanej jednostki bez konieczności udziału funkcjonariusza publicznego.

Podczas przeprowadzonego przesłuchania właścicielka ubojni zeznała, że zatrudnia czworo pracowników, w tym syna.

Jak wynika z notatki sporządzonej w dniu [...] września 2010 r., kontrolujący okazał legitymację pracownikowi ubojni – synowi właścicielki w biurze zakładu. Inspektor WIJHARS w [...] miał zatem prawo wstępu do pomieszczeń kontrolowanej ubojni. W tej sytuacji brak zgody pracownika kontrolowanej jednostki na podjęcie czynności kontrolnych przez pracownika Inspekcji słusznie został potraktowany jako uniemożliwianie kontroli.

W związku z powyższym, argumenty strony skarżącej przemawiające za uznaniem kontroli WIJHARS w [...] za bezprzedmiotowe, należy uznać za całkowicie bezzasadne.

Wnosząca skargę podniosła, że upoważnienie do przeprowadzenia kontroli powinno zawierać przedmiotowy zakres kontroli, o czym mowa w art. 79 ust. 6 pkt 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

W związku z tym, że na upoważnieniu nr 283/2010 z dnia 27 września 2010 r. wydanego przez WIJHARS w [...], umieszczono zakres kontroli, tj. prawidłowość klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP, zarzuty strony nie znajdują potwierdzenia w stanie faktycznym.

Ponadto skarżąca podniosła, że w przedmiotowej sprawie nie można mówić o umyślnym udaremnianiu kontroli przez producenta. Świadczą o tym poprzednie kontrole przeprowadzane przez Wojewódzkiego Inspektora JHARS w [...], zgłaszanie organowi I instancji liczby ubitych sztuk w skali poszczególnych kwartałów oraz w skali całego roku, jak również udzielanie odpowiedzi na wszystkie pisma w/w organu w tym zakresie.

Główny Inspektor JHARS nie kwestionuje całokształtu dotychczasowej współpracy kontrolowanego podmiotu z organami urzędowej kontroli.

Należy mieć na uwadze, że zaskarżona decyzja rozstrzygająca o umyślnym uniemożliwianiu kontroli odnosi się jedynie do okoliczności próby przeprowadzenia kontroli, podejmowanej w dniach [...],[...] oraz [...] września 2010 r.

Podnoszone przez skarżącą w/w argumenty nie mogą wpływać na ocenę postępowania kontrolowanego w dniach [...],[...] oraz [...] września 2010 r., w których celowo uniemożliwiono pracownikom Inspekcji JHARS przeprowadzenie kontroli w przedmiotowym zakresie.

Biorąc powyższe pod uwagę organ odwoławczy uznał, że podnoszone w niniejszej skardze zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez organy IJHARS są bezpodstawne.

Po wnikliwym przeanalizowaniu całości zgromadzonego materiału dowodowego stwierdzono, że właścicielka ubojni, prowadząca działalność gospodarczą pod firmą: (...) naruszyła przepisy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, w związku z uniemożliwianiem organowi Inspekcji przeprowadzania kontroli. Brak jest przesłanek do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lipca 2011 r., utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] stycznia 2011 r., którą nałożono na stronę – właścicielkę ubojni, prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą: U. (...) karę pieniężną w wysokości 21.721 zł za uniemożliwianie przeprowadzenia kontroli prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP.

Skarżąca postawiła w/w decyzji dwa podstawowe zarzuty, a mianowicie naruszenia prawa materialnego, tzn. zasadności przeprowadzonej kontroli (właścicielka ubojni nie była objęta obowiązkiem prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych w okresie wskazanym w sentencji decyzji, tj. w okresie od [...] grudnia 2008 r. do [...] września 2010 r., z uwagi na liczbę tusz w tym okresie, nie przekraczającą 200 świń tygodniowo średniorocznie) oraz sposobu przeprowadzenia kontroli, pozwalającego na stwierdzenie, że to zawinione zachowanie właścicielki uniemożliwiło przeprowadzenie kontroli.

W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji powołano m.in. przepisy ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (art. 21 w zw. z art. 40a ust. 1 pkt 1 i ust. 5), odnoszące się do zasadności przeprowadzonej kontroli oraz ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (art. 79a ust. 1 i ust. 9, art. 80 ust. 3 i ust. 5), regulujące sposób jej przeprowadzenia, a w tekście uzasadnienia odwołano się również do odpowiednich, niżej powołanych przepisów unijnych.

Zgodnie z art. 15a ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych tusze wieprzowe oraz wołowe poddaje się klasyfikacji i oznacza się znakiem klasy jakości handlowej ustalonej dla danej tuszy, zgodnie z warunkami określonymi w przepisach Unii Europejskiej (ust. 1).

W tym zakresie Główny Inspektor odwołał się do przepisów art. 24 ust. 2 Rozporządzenia (WE) Nr 1249/2008 z dnia 10 grudnia 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrożenia wspólnotowych skal klasyfikacji tusz wołowych, wieprzowych i baranich oraz raportowania ich cen.

Przepisu ust. 1 powołanej wyżej ustawy nie stosuje się m.in. do tusz wieprzowych pochodzących z rzeźni, w których poddaje się ubojowi nie więcej niż 200 świń tygodniowo średniorocznie (ust. 3 pkt 2a). A contrario, przepis ten ma zastosowanie wobec tusz pochodzących z rzeźni w których poddaje się ubojowi więcej niż 200 świń tygodniowo średniorocznie.

Art. 15a ust. 3b wspomnianej ustawy stanowi, że w przypadku gdy średnia liczba sztuk poddawanych ubojowi za ostatni rok kalendarzowy jest niższa od wielkości określonej powyżej, za liczbę sztuk poddawanych ubojowi tygodniowo średniorocznie przyjmuje się średnią za okres ostatnich dwóch lat poprzedzających rok kalendarzowy, w którym ma być prowadzona klasyfikacja.

Z kolei zgodnie z ust. 3c wspomnianego przepisu, organ Inspekcji właściwy ze względu na miejsce poddawania zwierząt ubojowi może wystąpić z wnioskiem do podmiotu obowiązanego do prowadzenia klasyfikacji tusz, o których mowa w ust. 1, o przekazanie informacji o planowanych terminach poddawania zwierząt ubojowi we wskazanym w tym wniosku okresie. Okres ten nie może być dłuższy niż trzy miesiące. Informacje o planowanych terminach poddawania zwierząt ubojowi przekazuje się w terminie 7 dni od dnia otrzymania wniosku.

Podmiot poddający zwierzęta ubojowi składa właściwemu ze względu na miejsce poddawania zwierząt ubojowi organowi Inspekcji kwartalną i roczną informację o liczbie uzyskanych tusz (ust. 3d). Informację taką składa się w terminie do 10 dnia miesiąca następującego po kwartale lub roku, którego informacja dotyczy (ust. 3e).

Z art. 17a ust. 1 pkt 3 wspomnianej ustawy wynika, że Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych sprawuje nadzór w zakresie jakości handlowej określonej przepisami Unii Europejskiej odnoszącymi się m.in. do tusz wieprzowych.

Przywołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 21 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych ma charakter przepisu określającego właściwość instancyjną organów Inspekcji. Zgodnie z tym przepisem, w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawach należących do zakresu zadań i kompetencji Inspekcji, organem właściwym jest wojewódzki inspektor, a organem wyższego stopnia - Główny Inspektor.

Art. 24 w/w ustawy, do którego odwołały się organy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stanowi, że Główny Inspektor, wojewódzcy inspektorzy oraz upoważnieni przez nich pracownicy Inspekcji, realizując zadania określone w ustawie oraz w odrębnych przepisach, uprawnieni są do:

1) wstępu do pomieszczeń lub do środków transportu kontrolowanych jednostek;

2) żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem kontroli;

3) żądania okazywania dokumentów związanych z przedmiotem kontroli;

4) pobierania nieodpłatnie próbek do badań.

Kolejny przywołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 40a ust. 1 pkt 1, zamieszczony w Rozdziale 5:"Przepisy karne i kary pieniężne" ustawy stanowi, że kto uniemożliwia organowi Inspekcji lub organowi Inspekcji Handlowej przeprowadzanie kontroli, o których mowa w ustawie, lub kontroli przeprowadzanych na podstawie przepisów odrębnych, podlega karze pieniężnej w wysokości do dwudziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zwanego dalej "przeciętnym wynagrodzeniem".

Zgodnie z ust. 5 powołanego przepisu ustalając wysokość kary, wojewódzki inspektor albo wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów.

Odnosząc się do sposobu przeprowadzenia kontroli organy Inspekcji odwołały się do przepisów art. 79a ust. 1 i ust. 9, art. 80 ust. 3 i ust. 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 79a ust. 1 powołanej ustawy, czynności kontrolne mogą być wykonywane przez pracowników organów kontroli po okazaniu przedsiębiorcy albo osobie przez niego upoważnionej legitymacji służbowej upoważniającej do wykonywania takich czynności oraz po doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, chyba że przepisy szczególne przewidują możliwość podjęcia kontroli po okazaniu legitymacji. W takim przypadku upoważnienie doręcza się przedsiębiorcy albo osobie przez niego upoważnionej w terminie określonym w tych przepisach, lecz nie później niż trzeciego dnia od wszczęcia kontroli.

W związku z powyższym, w przypadku wszczęcia urzędowej kontroli w zakresie prawidłowości prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP uzasadnione jest zastosowanie art. 3 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 882/2004 w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz.Urz. UE L.04.165.1, z późn. zm.), zgodnie z którym kontrole urzędowe przeprowadzane są bez wcześniejszego uprzedzenia, z wyjątkiem takich przypadków jak audyt, w których konieczne jest uprzednie zawiadomienie podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe. Kontrole urzędowe mogą być również przeprowadzane ad hoc.

Natomiast w myśl ust. 9 powołanego przepisu, w razie nieobecności kontrolowanego przedsiębiorcy lub osoby przez niego upoważnionej, czynności kontrolne mogą być wszczęte po okazaniu legitymacji służbowej pracownikowi kontrolowanego, który może być uznany za osobę, o której mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.)), lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę.

Z kolei art. 80 ust. 3 powołanej ustawy o swobodzie działalności gospodarczej stanowi, że kontrolowany jest obowiązany do pisemnego wskazania osoby upoważnionej do reprezentowania go w trakcie kontroli, w szczególności w czasie jego nieobecności.

W razie nieobecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej albo niewykonania przez kontrolowanego obowiązku, o którym mowa w ust. 3, czynności kontrolne mogą być wykonywane w obecności innego pracownika kontrolowanego, który może być uznany za osobę, o której mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę (ust. 5).

Odnosząc się – na tle przedstawionych przepisów – do zarzutów strony skarżącej należy, w ocenie Sądu, stwierdzić, co następuje.

Przedmiot zaskarżenia został w niniejszej sprawie określony powyżej. Natomiast sentencja decyzji organu I instancji – [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Głównego Inspektora, ma następujące brzmienie:

"1) Pani (...) prowadząca działalność gospodarczą pn. Ubojnia Zwierząt Rzeźnych (...), w dniach [...],[...] i [...] września 2010 roku uniemożliwiła organowi Inspekcji przeprowadzenie kontroli, której przedmiotem była prawidłowość klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP, poprzez niewpuszczenie inspektora kontroli na teren ubojni w dniach [...] i [...] września 2010 r., oraz osobistą nieobecność na terenie ubojni, niewyznaczenie osoby upoważnionej do reprezentowania przedsiębiorcy, odmowę wyrażenia zgody na przeprowadzenie kontroli w obecności pracownika, w dniu [...] września 2010 r., co stanowi naruszenie art. (...),

2) wymierza karę pieniężną w wysokości 21.721,00 zł (...), którą należy wpłacić na konto (...) w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stała się ostateczna."

Z powyższego wynika jednoznaczne, że: 1) kara pieniężna w ustalonej kwocie, 2) została nałożona na właścicielkę ubojni (przedsiębiorcę) ponieważ uniemożliwiła ona organowi Inspekcji przeprowadzenie kontroli, której przedmiotem była prawidłowość klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP, poprzez niewpuszczenie inspektora kontroli na teren ubojni w dniach [...] i [...] września 2010 r., oraz osobistą nieobecność na terenie ubojni, niewyznaczenie osoby upoważnionej do reprezentowania przedsiębiorcy, odmowę wyrażenia zgody na przeprowadzenie kontroli w obecności pracownika w dniu [...] września 2010 r.; 3) powyższe działania właścicielki ubojni miały miejsce w dniach [...],[...] i [...] września 2010 r.

Trafnie zatem w podsumowaniu odpowiedzi na skargę Główny Inspektor stwierdził, że nie kwestionuje całokształtu dotychczasowej współpracy właścicielki ubojni z organami kontroli, a zaskarżona decyzja rozstrzygająca o umyślnym uniemożliwianiu kontroli odnosi się jedynie do okoliczności towarzyszącym próbom przeprowadzenia kontroli w ubojni, podejmowanej w dniach [...],[...] oraz [...] września 2010 r.

W ocenie Sądu, stan faktyczny tak określonej sprawy został ustalony z wystarczającą dokładnością.

Nie ulega wątpliwości w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, że inspektorzy WIJHARS w dniach [...],[...] oraz [...] września 2010 r. podjęli próby kontroli ubojni właścicielki. Celem tej kontroli, określonym wprost w upoważnieniu do przeprowadzenia kontroli nr [...] z dnia [...] września 2010 r., wydanym przez Wojewódzkiego Inspektora JHARS w [...] (w aktach sprawy), było ustalenie, czy właścicielka w/w ubojni prowadziła klasyfikację tusz wieprzowych w systemie EUROP od momentu wznowienia działalności, tj. [...] czerwca 2010 r. oraz czy obecnie dokonuje przedmiotowej klasyfikacji.

W podstawie prawnej w/w upoważnienia powołano art. 11 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1249/2008 z dnia 10 grudnia 2008 r., ustanawiającego szczegółowe zasady wdrożenia wspólnotowych skal klasyfikacji tusz wołowych, wieprzowych i baranich oraz raportowania ich cen (Dz. Urz. U.E. seria L 337/3 z dnia 16.12.2008 r. str. 3) oraz art. 18 pkt 2 w zw. z art. 22 ust. 1 i art. 17a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno spożywczych.

Okres objęty kontrolą został wybrany nieprzypadkowo, gdyż Główny Inspektor JHARS uznał, że właścicielka ubojni nie była objęta obowiązkiem prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych w okresie od [...] grudnia 2008 r. do [...] września 2010 r., z uwagi na liczbę tusz w tym okresie, nie przekraczającą 200 świń tygodniowo średniorocznie, tj. 96,9 szt. (pismo WIJHARS w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. wraz z załącznikami).

W związku z tym, że na w/w upoważnieniu nr [...] z dnia [...] września 2010 r., wydanym przez Wojewódzkiego Inspektora JHARS w [...], określono precyzyjnie termin i zakres kontroli (prawidłowość klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP), zarzuty strony skarżącej w tym zakresie należy uznać za chybione.

Dalej, w ocenie Sądu nie ulega też wątpliwości, że podjęte w dniach [...],[...] i [...] września przez pracowników Wojewódzkiej Inspekcji JHARS czynności kontrolne (w określonym wyżej zakresie) zostały celowo, w sposób umyślny, uniemożliwione.

Jak wynika z akt sprawy, w dniach [...] i [...] września 2010 r. ubojnia była zamknięta, a próby nawiązania kontaktu telefonicznego z przedsiębiorcą przez telefon stacjonarny i komórkowy nie powiodły się. Z kolei w dniu [...] września 2010 r. inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu JHARS w [...] zastał pod wskazanym wyżej adresem pracownika ubojni - syna właścicielki, który z powodu nieobecności właścicielki i braku upoważnienia do reprezentacji zakładu podczas kontroli urzędowych nie wyraził zgody na wejście kontrolującego do pomieszczeń produkcyjnych. Ponadto syn właścicielki oświadczył, że w tym czasie, tj. o godz. 13.45, ubój nie jest prowadzony. Po rozmowie telefonicznej z właścicielką ubojni odmówił podpisania oświadczenia o nieprowadzeniu uboju.

Natomiast zgodnie z informacją przesłaną przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...], w dniach [...] i [...] września 2010 r. w przedmiotowej ubojni od godz. 12.00 do godz. 17.00 prowadzono ubój trzody chlewnej. Organ dysponował nadto notatkami służbowymi inspektora WIJHARS w [...], potwierdzającymi (w dniach [...] i [...] września 2010 r.) w istocie prosty fakt zamknięcia bram wjazdowych do zakładu oraz niemożność telefonicznego porozumienia się z właścicielką ubojni, a w notatce z dnia [...] września 2010 r. –odmowę wpuszczenia inspektora do pomieszczeń produkcyjnych zakładu oraz podpisania stosowanego oświadczenia przez syna właścicielki ubojni.. Jednocześnie w trakcie przesłuchania właścicielka zaprzeczyła, aby w dniach [...],[...] i [...] września 2010 r. uniemożliwiała przeprowadzanie przedmiotowej kontroli. Stwierdziła również, że wejście na teren zakładu było możliwe po wcześniejszym kontakcie telefonicznym z właścicielką ubojni (czego wszak obowiązujące w tym zakresie przepisy nie wymagają). Nadto właścicielka ubojni zeznała, że zatrudnia 4 pracowników, w tym syna. Syn ten przez kilka lat dzierżawił i prowadził przedmiotową ubojnię i powinien być doskonale zorientowany w procesie produkcyjnym. Mimo tego właścicielka ubojni nie wyznaczyła żadnej osoby upoważnionej do udziału w kontroli w razie jej nieobecności, naruszając w sposób ewidentny obowiązujące w tym zakresie, powołane wyżej przepisy.

Przedstawione okoliczności organ ocenił w kontekście wyników kontroli przeprowadzonej w dniu [...] września 2010 r. przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu JHARS w [...], działających na podstawie upoważnienia: nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. Kontrola ta dotyczyła również prawidłowości klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP w Ubojni Zwierząt Rzeźnych przedsiębiorcy. Podczas w/w kontroli nie prowadzono uboju. Natomiast w komorze chłodniczej stwierdzono fakt składowania dwóch nieoznakowanych tusz oraz prowadzenie uboju w miesiącu czerwcu (830 szt.) oraz w miesiącu lipcu (1504 szt.) bez klasyfikowania ubitych tusz wieprzowych w systemie EUROP (protokół kontroli z dnia 1 września 2010 r.).

Jak wynika z oświadczenia właścicielki ubojni, od dnia [...] czerwca 2010 r. ponownie podjęła ona działalność gospodarczą w zakresie uboju trzody chlewnej i bydła, a jej syn z dniem [...] czerwca 2010 r. zrezygnował z prowadzenia uboju zwierząt rzeźnych. Oznacza to, że wyniki w/w kontroli w znaczącej części odnoszą się do działalności gospodarczej właścicielki ubojni, w tym zwłaszcza - do nieklasyfikowania ubitych tusz wieprzowych w systemie EUROP.

W przedstawionej sytuacji organy orzekające w sprawie, opierając się na materiałach zgromadzonych w aktach sprawy, trafnie, w ocenie Sądu, nie dały wiary w/w twierdzeniom strony dotyczącym braku możliwości przeprowadzenia kontroli w dniach [...] - [...] września 2010 r. Organy te trafnie też uznały, że uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli w określonym wyżej okresie miało charakter umyślny, były działaniem celowym, zmierzającym do ukrycia faktu nieklasyfikowania ubitych tusz wieprzowych w systemie EUROP. Zasadnie też organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja rozstrzygająca o umyślnym uniemożliwianiu kontroli odnosi się jedynie do okoliczności próby przeprowadzenia kontroli, podejmowanej w dniach [...],[...] oraz [...] września 2010 r.

Sąd nie podziela również zarzutów skarżącej dotyczących braku pisemnego zawiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli przez Wojewódzkiego Inspektora JHARS w [...]; z przepisów unijnych wynika bowiem jednoznacznie, że kontrole tego rodzaju mogą być przeprowadzane bez żadnego uprzedniego zawiadomienia. Dalej, Sąd nie podziela też zarzutu skarżącej, że wobec braku postronnego świadka, wszelkie notatki sporządzone przez pracownika Inspekcji nie mogą zostać uznane za wiarygodny dowód w sprawie. Notatki te, jak wskazano już wyżej, potwierdzają jedynie prosty fakt zamknięcia ubojni w terminach – jak to ustalono na podstawie informacji Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] - w których w ubojni prowadzony był ubój zwierząt rzeźnych. Sąd nie podziela też oceny skarżącej, iż fakt okazania prze kontrolującego legitymacji służbowej pracownikowi ubojni – synowi właścicielki w biurze zakładu, nie miał znaczenia w sprawie. Należy podzielić opinię organu odwoławczego w tej kwestii, uznającego że po wylegitymowaniu się i okazaniu stosownego upoważnienia inspektor WIJHARS w [...] miał prawo wstępu do pomieszczeń kontrolowanej ubojni. W tej sytuacji brak zgody pracownika kontrolowanej jednostki na podjęcie czynności kontrolnych przez pracownika Inspekcji słusznie został potraktowany jako uniemożliwianie kontroli. Choćby w tej sytuacji, będącej następstwem rozmowy pracownika z właścicielką ubojni, trudno mówić o niezawinionym działaniu podmiotu kontrolowanego.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, dotyczącego zasadności przeprowadzonej kontroli (właścicielka ubojni nie była objęta obowiązkiem prowadzenia klasyfikacji tusz wieprzowych w okresie wskazanym w sentencji decyzji, tj. w okresie od [...] grudnia 2008 r. do [...] września 2010 r., z uwagi na liczbę tusz w tym okresie, nie przekraczającą 200 świń tygodniowo średniorocznie) należy wskazać co następuje.

Właścicielka ubojni była objęta obowiązkiem klasyfikacji tusz wieprzowych w systemie EUROP od [...] stycznia 2007 r., na co wskazuje liczba ubitych sztuk trzody chlewnej w 2006 r., przekraczająca ilość 200 sztuk tusz wieprzowych tygodniowo średniorocznie (protokół kontroli z dnia [...] kwietnia 2007 r.).

Wobec nieprowadzenia przez w/w producenta klasyfikacji, co stwierdzono podczas kontroli przeprowadzanej w dniu [...] kwietnia 2007 r., inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu JHARS w [...] w dniu [...] lutego 2010 r. podjął próbę przeprowadzenia kolejnej kontroli w siedzibie w/w podmiotu.

Obecna w tym czasie właścicielka przedmiotowej ubojni oświadczyła, że od dnia [...] stycznia 2008 r. zaprzestała prowadzenia dotychczasowej działalności. Zakład został przejęty na podstawie umowy dzierżawy przez jej syna, ona zaś podjęła ponownie tę działalność z dniem [...] czerwca 2010 r. Przeprowadzona w dnia [...] września 2010 r. kontrola potwierdziła fakt nieklasyfikowania ubitych tusz wieprzowych w systemie EUROP w ubojni właścicielki. Należy w związku z tym uznać, że Wojewódzki Inspektor JHARS miał wszelkie podstawy do ponowienia kontroli w tym zakresie w dniach [...],[...] i [...] września. Ilość tusz wieprzowych nieobjętych przedmiotową klasyfikacją, ujawniona przez kontrolę z dnia [...] września 2010 r., pozwalała zasadnie sądzić, że wielkość produkcji przedmiotowej ubojni przekroczy ilość 200 sztuk tusz wieprzowych tygodniowo średniorocznie. Przedstawione przez syna właścicielki raporty przesyłane do WIJHARS w [...] dotyczyły przecież okresu, w którym strona nie podjęła jeszcze ponownie działalności gospodarczej w zakresie uboju zwierząt rzeźnych, a zatem nie odnoszą się do okresu poddanego kontroli.

Trafnie też organy orzekające w sprawie odwołały się w tej kwestii do art. 24 ust. 2 rozporządzenia (WE) Nr 1249/2008 z dnia 10 grudnia 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrożenia wspólnotowych skal klasyfikacji tusz wołowych, wieprzowych i baranich oraz raportowania ich cen (Dz. Urz. U.E. seria L 337/3 z dnia 16.12.2008 r.) stwierdzającego, że kontrole należy przeprowadzać co najmniej dwa razy na trzy miesiące we wszystkich zatwierdzonych zakładach, w których średnia roczna wielkość uboju wynosi 200 lub więcej świń tygodniowo. To w istocie przepisy powyższego rozporządzenia wyznaczają częstotliwość przeprowadzania kontroli w określonych zakładach przez organy Inspekcji.

Ustalając wysokość nałożonej kary pieniężnej organ I instancji popełnił błąd rachunkowy na korzyść strony skarżącej; organ odwoławczy, powołując się na zasadę wyrażoną w art. 139 K.p.a. trafnie tego błędu nie próbował sprostować.

Reasumując, w ocenie Sądu przepisy prawa procesowego, a zwłaszcza przepisy prawa unijnego, jak i polskiego, dotyczące systemu kontroli klasyfikacji ubitych tusz wieprzowych w systemie EUROP, nie uległy naruszeniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Nie uległy też naruszeniu przepisy prawa materialnego, określające zasady klasyfikacji i systemu kontroli przedmiotowych tusz w systemie EUROP.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.u. Nr 153, poz. 127, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.