Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 819/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2014-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92a ust 1, art. 92c ust 1 pkt 1,
journal: Dz.U. 2012 poz 1265
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 7,77 par 1, art. 80, art. 107 par 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2014r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] r., Nr [....] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t.Dz. U. z 2013 r. poz. 1071 ze zm.), art. 87 ust. 1, art. 89 ust. pkt 3, art. 92a ust. 1 i ust. 6, art. 92b ust. 1 pkt 1 i pkt 2, art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1265 ze zm.), art. 6 ust. 1, art. 7, art. 8 ust. 1-4 i ust.8, art. 19 Rozporządzenia (WE) Nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) Nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z -11.04.2006, str. 1), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia[...] ., wniesionego przez Spółkę A. – utrzymał w mocy w decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że w dniu 22 października 2013 r., na drodze powiatowej - ul.[...] , funkcjonariusze Oddziału Celnego Nabrzeże Urzędu Celnego przeprowadzili kontrolę zespołu pojazdów, składającego się z ciągnika samochodowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz naczepy ciężarowej o numerze rejestracyjnym [...] W sporządzonym z kontroli drogowej protokole z dnia [...] r., nr [...] stwierdzono, że w badanym okresie od dnia [...] r. naruszono przepisy o czasie prowadzenia pojazdu, obowiązkowych przerwach i odpoczynkach.

Kierowca oświadczył, że jest zatrudniony w firmie Spółce A. Odnośnie zarzutów polegających na: przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu w dniu [...] r., przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy w dniu [...] r. oraz na skróceniu dziennego czasu odpoczynku wyjaśnił, że był zmuszony kontynuować jazdę, gdyż nie było możliwości zabezpieczenia pojazdu poza autostradą na czas odpoczynku. Na tę okoliczność sporządził i opisał wydruk z tachografu. Odnośnie pozostałego zarzutu wyjaśnił, że sytuacja była podobna, jednak sporządzony wydruk został zagubiony.

Decyzją nr [...] z dnia [..] r. Naczelnik Urzędu Celnego nałożył na firmę , Spółkę A. karę pieniężną w łącznej wysokości [...].

Pismem z dnia 30 maja 2014 r. Spółka A. odwołała się od ww. decyzji, zarzucając:

- naruszenie art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. poprzez wadliwe, tj. sprzeczne z zasadą prawdy obiektywnej, przeprowadzenie postępowania dowodowego oraz przekroczenie zasady uznania administracyjnego przy ocenie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, skutkujące dokonaniem całkowicie dowolnej oceny dowodów i błędnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy;

- naruszenie art. 92b ust. 1 oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie pomimo, że u przedsiębiorcy występuje właściwa organizacja i dyscyplina pracy ogólnie wymagana w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiająca przestrzeganie przez kierowców przepisów prawa, a także że przedsiębiorca nie miał wpływu na powstanie naruszenia, które nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć.

Rozpatrując wniesione odwołanie Dyrektor Izby Celnej podał, że z akt sprawy wynika, iż w dniu kontroli, na drodze powiatowej, zatrzymany został zespół pojazdów będący w trakcie wykonywania transportu drogowego rzeczy, którego dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3,5 tony (DMC zespołu pojazdów wynosiła 40.000 kg), a zatem przejazd ten spełnił przesłanki do uznania go za przewóz drogowy w rozumieniu art. 4 lit. a rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów (...). Funkcjonariusze Izby Celnej objęli kontrolą okres od dnia [...].

Następnie Dyrektor podał, że ze sporządzonego protokołu kontroli oraz z analizy danych cyfrowych zapisanych na karcie kierowcy wynikają następujące naruszenia:

- w dniu [...] r. kierowca przekroczył maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 20 minut. Kierowca rozpoczął dzienny okres prowadzenia pojazdu w dniu [...] r. o godzinie [...] a zakończył w dniu [...] r. o godzinie [...] . W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez [...] a zatem przekroczył maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 20 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze 9 godzin, ponieważ kierowca wykorzystał już dwukrotnie w tygodniu (liczonym od godziny [...] r.) limit 10-godzinny, tj. w dniu [...] oraz w dniu [...] minut). Kierowca okazał wydruk z opisem o braku parkingu. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, organ pierwszej instancji zasadnie nie uwzględnił wyjaśnienia kierowcy o braku możliwości zabezpieczenia pojazdu poza autostradą zawartego w protokole przesłuchania oraz opisu o braku parkingu zawartego na wydruku z dnia [...] r. jako przesłanki wymienionej w art. 12 ww. Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 (...). Art. 12 ww. rozporządzenia pozwala na odstępstwa od cytowanych uregulowań dotyczących czasu pracy. Odstępstwo jest możliwe, jeżeli nie zagraża bezpieczeństwu drogowemu i umożliwia osiągnięcie przez pojazd odpowiedniego miejsca postoju. Kierowca wskazuje powody odstępstwa odręcznie na wykresówce lub na wydruku z urządzenia rejestrującego albo na planie pracy najpóźniej po przybyciu na miejsce pozwalające na postój. Jak wynika z powyższego informacja o odstępstwie i jego przyczynach powinna być niezwłocznie naniesiona na wydruk z urządzenia rejestrującego. W sprawie niniejszej kierowca naniósł niezwłocznie na wydruk informację o przyczynie przekroczenia maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu (brak parkingu). Należy jednak wyjaśnić, że przekroczenie czasu pracy kierowcy z tego powodu, że kierowca nie znalazł na czas parkingu albo z tego powodu, że kierowca dopiero poszukuje parkingu, nie może być traktowane jako okoliczność niezależna od przedsiębiorcy, ponieważ to na przewoźniku spoczywa odpowiedzialność za zapewnienie kierowcy miejsc parkowania przed rozpoczęciem zadania przewozowego oraz dlatego że jest to okoliczność, którą można przewidzieć. Przepis art. 12 ma charakter wyjątku i jako taki powinien być interpretowany ściśle. Planując więc zadanie przewozowe przewoźnik powinien uwzględniać fakt możliwych do wystąpienia problemów drogowych oraz problemów z parkingami.

- w dniu [...] r. kierowca przekroczył maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 19 minut. Kierowca rozpoczął dzienny okres prowadzenia pojazdu w dniu [...] a zakończył w dniu[...] . W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 19 minut, a zatem przekroczył maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 19 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze 10 godzin. Kierowca okazał wydruk z opisem, z którego wynikało, że pojazd uległ awarii. Również ww. zapis nie może stanowić podstawy do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej w sytuacji, gdy analiza danych cyfrowych pozwala ustalić, że pojazd poruszał się po drodze przez okres ponad 10 godzin. Kierowca nie opisał na wydruku, na czym awaria polegała oraz nie wskazał czasu jej zaistnienia i trwania. Wydruk został przez kierowcę sporządzony o godzinie 18:32 czasu UTC. Z wydruku wynika, że kierowca prowadził pojazd do godziny 18:29, a zatem należy uznać, iż do tego momentu pojazd był sprawny.

- w dniu [...] r. kierowca przekroczył maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdy o 20 minut. Kierowca rozpoczął dzienny okres prowadzenia pojazdu w dniu [...] r. o godzinie 06:29 a zakończył w dniu [...] r. o godzinie 20:55. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 20 minut, a zatem przekroczył maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 20 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze 10 godzin. Kierowca nie okazał wydruku z opisem, gdyż - jak wyjaśnił - zagubił go.

- kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy w dniu [...] r. o 53 minuty. Kierowca prowadził pojazd przez 5 godzin i 23 minuty w okresie od godziny 13:09 do godziny 19:24. W okresie tym odebrał tylko jedną przerwę minimum 15-minutową, tj. od godziny 13:42 do godziny 14:02 (20 minutową). Kierowca okazał wydruk z opisem o braku parkingu. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, organ pierwszej instancji zasadnie nie uwzględnił wyjaśnienia kierowcy o braku możliwości zabezpieczenia pojazdu poza autostradą oraz opisu o braku parkingu zawartego na wydruku z dnia [...] r. jako przesłanki wymienionej w art. 12 ww. Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 (...).

- kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku w dniach [...] r. o 3 godziny i 30 minut. W 24-godzinnym okresie rozliczeniowym, liczonym od momentu rozpoczęcia przez kierowcę dziennego okresu prowadzenia pojazdu, tj. od godziny 02:02 dnia [...] r. nie stwierdzono wymaganego minimum 9-godzinnego okresu odpoczynku dziennego kierowcy. Odebrany przez kierowcę odpoczynek mieszczący się w 24-godzinnym okresie rozliczeniowym, zaliczany do odpoczynku dziennego wynoszący 5 godzin i 30 minut, stwierdzono pomiędzy godziną 20:32 dnia [...] r., a godziną 02:02 dnia [...] r. Do wymaganego odpoczynku dziennego kierowcy stwierdzono brak 3 godzin i 30 minut. Analiza danych wskazuje, że pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku (jednym tygodniowym okresem odpoczynku zakończonym w dniu [...] r. o godz. 02:02 i drugim tygodniowym okresem odpoczynku rozpoczętym w dniu [...] r. o godz. 06:19) kierowca odebrał dwa regularne okresy odpoczynku (jeden dzielony trwający łącznie 12 godzin i 47 minut w okresie [...] r. i drugi trwający 14 godzin i 28 minut w okresie [...] r.) oraz dwa skrócone dzienne okresy odpoczynku (jeden trwający 9 godzin i 34 minuty w okresie od godz. 20:55 dnia [...] r. do godz. 06:29 dnia [...] r. i drugi trwający 10 godzin i 33 minuty od godz. 19:46 dnia[...] r. do godz. 06:19 dnia [...] r.), a zatem odbierając trzeci odpoczynek trwający poniżej 9 godzin w 24-godzinnym okresie rozliczeniowym okresie liczonym od godziny 02:02 dnia [...] r., dopuścił się naruszenia ww. przepisu mówiącego, że "skrócony dzienny okres odpoczynku" oznacza nieprzerwany odpoczynek trwający co najmniej 9 godzin, ale krócej niż 11 godzin oraz że jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin, ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku. Kierowca okazał wydruk z opisem, z którego wynikało, że pojazd uległ awarii. Zapis taki nie może stanowić podstawy do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Kierowca nie opisał na wydruku, na czym awaria polegała oraz nie wskazał czasu jej zaistnienia i trwania. Z wydruku wynika, że od godziny 18:29 do godziny 18:32 dnia [...] r. czasu UTC kierowca prowadził pojazd, co przerwało odpoczynek rozpoczęty o godzinie 16:22 czasu UTC, jednak nie wyjaśnił w trakcie kontroli i nie przedstawił żadnych innych dowodów, które potwierdziłyby, że awaria pojazdu miała wpływ na przerwanie odpoczynku i rozpoczęcie jazdy o godzinie 18:29 czasu UTC. Strona również nie wskazała, w jaki sposób awaria pojazdu wpłynęła na sposób poruszania się pojazdem przez kierowcę.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy zauważył, że organ pierwszej instancji w swojej decyzji odniósł się do kwestii odpowiedzialności strony za stwierdzone w trakcie kontroli naruszenia. Jednakże skoro okoliczności objęte ww. przepisami powinien udowodnić przedsiębiorca, gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tych przepisów (por. wyroki: WSA w Szczecinie z dnia 17 listopada 2010 r. II SA/Sz 720/10; NSA z dnia 2.3 marca 2010 r. II GSK 506/09), nie można przerzucać odpowiedzialności na organ za niewystarczające udowodnienie przez stronę braku jej odpowiedzialności. Kierowca w trakcie przesłuchania w dniu kontroli nie zakwestionował naruszeń przepisów i odniósł się do stawianych mu zarzutów oraz podał przyczyny swoich odstępstw od zachowania odpowiednich norm. Zdaniem zarówno organu pierwszej instancji jak i organu odwoławczego, okoliczności wskazane przez kierowcę na rewersach wydruków powstały wskutek przyczyn leżących po stronie przedsiębiorcy związanych z organizacją wykonywania przewozu drogowego i tym samym nie mogły stanowić uzasadnionego odstępstwa od przestrzegania przepisów dotyczących czasu pracy. W jednym przypadku (wskazanie przez kierowcę awarii pojazdu) opis był zbyt ogólny i niesprecyzowany, jak również analiza danych odczytanych z karty kierowcy nie potwierdza wpływu ewentualnej awarii pojazdu na zaistniałe naruszenia. Kierowca poza bardzo ogólnym opisem zaistniałego zdarzenia nie wskazał godziny jego zaistnienia i nie wyjaśnił, w jaki sposób awaria miała wpływ na naruszenie norm. Nie uczyniła tego również strona.

Odnosząc się do kwestii uwolnienia od odpowiedzialności za spowodowane prze kierowcę naruszenia wymienione w art. 92b ust. 1 oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. organ odwoławczy wyjaśnił, że pełnomocnik strony nadesłał w trakcie postępowania pierwszoinstancyjnego dokumenty wskazujące na fakt przeprowadzenia w dniach poprzedzających kontrolę drogową szkoleń kierowcy K. H., m.in. w zakresie norm czasu pracy kierowców. Jednak wpływ pracodawcy na pracę zatrudnionych przez niego kierowców polega nie tylko na prowadzonych szkoleniach, czy odbieraniu oświadczeń od kierowców o zobowiązaniu do przestrzegania przepisów, lecz także na doborze pracowników w taki sposób, aby do naruszeń nie dochodziło (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 października 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 9/12). Oprócz zaświadczenia o ukończeniu przez ww. kierowcę szkolenia z zakresu transportu drogowego nie przedstawiono żadnych innych dowodów świadczących o funkcjonującym w przedsiębiorstwie skutecznym systemie egzekwowania przestrzegania przepisów prawa. Z art. 92b ust. 1 wynika nie tylko obowiązek zapewnienia dyscypliny pracy ogólnie wymaganej w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców ww. przepisów, np. poprzez szkolenia kierowców, ale również obowiązek zapewnienia prawidłowych zasad wynagradzania, niezawierających składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego (potwierdzić to mogły następujące dokumenty: regulamin wynagradzania, regulamin pracy, umowa o pracę oraz oświadczenia o zapoznaniu się z regulaminem wynagradzania i regulaminem pracy). Z art. 92b ust. 1 wynika również konieczność zapewnienia w przedsiębiorstwie właściwej organizacji pracy. W niniejszej sprawie ilość naruszeń przepisów w kontrolowanym okresie wskazuje na złą organizację pracy kierowcy K. H. leżącą u podstaw nieprawidłowości. Przedsiębiorstwo transportowe musi uważnie planować przejazdy swojego kierowcy, tak aby były one bezpieczne i uwzględniały regularne występujące na drogach korki, warunki pogodowe i dostęp do odpowiednich parkingów, co należy do istotnych I elementów właściwej organizacji pracy. Obowiązkiem kierowcy jest natomiast bezwzględne przestrzeganie przepisów i nieprzekraczalne norm czasu pracy za wyjątkiem nieprzewidzianych i wyjątkowych okoliczności. Strona nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie swoich oświadczeń o zapewnieniu właściwej organizacji pracy.

Zdaniem Dyrektora w sprawie nie zaszły również przesłanki do umorzenia postępowania na podstawie art. 92c ust. 1 pkt. 1 u.t.d. Z okoliczności faktycznych sprawy nie wynika, aby zaistniały jakiekolwiek zdarzenia lub okoliczności, których ww. Spółka będąc przedsiębiorcą wykonującym transport drogowy, nie mogła przewidzieć, a więc zdarzenia nagłe, nieoczekiwane i nadzwyczajne, bo o tylko takie chodzi w tym przepisie. Przedsiębiorca transportowy jako odpowiedzialny za właściwą organizację przewozu, musi uważnie planować przejazd kierowcy, tak aby był on bezpieczny i uwzględniał na przykład regularnie występujące na drogach korki, warunki atmosferyczne i dostęp do odpowiednich parkingów, a więc musi tak organizować trasę, aby kierowcy mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (WE) nr .561/2006 (...).

Spółka A, nie zgadzając się z powyższą decyzją, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

W skardze zarzuciła naruszenie art. 92b ust. 1 oraz 92c ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym poprzez jego nie zastosowanie pomimo, iż z wyjaśnień strony i przedstawionych przez nią okoliczności wynika, że u przedsiębiorcy występuje właściwa organizacja i dyscyplina pracy ogólnie wymagana w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiająca przestrzeganie przez kierowców przepisów prawa, a także że przedsiębiorca nie miał wpływu na powstanie naruszenia, które nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć.

W związku z powyższym wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...]

W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, że wydając ww. decyzję organ dopuścił się przede wszystkim naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 7 i 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w związku z art. 140 K.p.a. oraz art. 136 K.p.a., polegającego na nie przeprowadzeniu w niniejszej sprawie w sposób wyczerpujący postępowania dowodowego, co powoduje, że w niniejszej sprawie nie istniały podstawy do ukarania strony karą pieniężną za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przepisów o czasie pracy kierowców oraz o czasie prowadzenia pojazdów, obowiązkowych przerwach i odpoczynku. Ustalenia Dyrektora Izby Celnej (podobnie jak ustalenia Naczelnika Urzędu Celnego ) opierają się wyłącznie na zapisach zamieszczonych w opisanym powyżej protokole kontroli. Tym samym organy nie przeprowadziły jakichkolwiek dowodów mających na celu zweryfikowanie stanowiska skarżącej przedstawionego w piśmie z dnia 4 marca 2014 r. Organ nie przeprowadził w sposób właściwy dowodu z przesłuchania kierowcy K. H. na okoliczność jak doszło do ewentualnego naruszenia przepisów prawa (organ oparł się tu wyłącznie na krótkich oświadczeniach złożonych do protokołu kontroli przez kierowcę), a także jak wygląda organizacja pracy w Spółce A. , a także przesłuchania osób zajmujących się organizacją pracy kierowców w Spółce. Powyższe pozwoliłoby na dokładne ustalenia, w jakich okolicznościach doszło do ewentualnego przekroczenia przepisów o czasie pracy kierowców oraz o czasie prowadzenia pojazdów, obowiązkowych przerwach i odpoczynku, a także czy naruszeniom tym można było zapobiec.

Ponadto przy ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego organ całkowicie pominął przedstawione przy kontroli kierowcy dokumenty uzasadniające odstąpienie do przestrzegania norm czasu pracy prowadzenia pojazdów, wymaganych przerw lub odpoczynków tylko z tego względu, że zostały wypełnione przez kierowcę w sposób nie taki, jak oczekiwałby organ. Podstawą do odstąpienia od wymierzenia przedsiębiorcy wykonującemu przewóz drogowy jest niemożność zapobieżenia naruszeniom przepisu, a nie prawidłowe wypełnienia przez kierowcę dokumentu. Strona nie może bowiem ponosić winy za niedokładne, lekceważące czy też po prostu omyłkowe wypełnienie dokumentu przez kierowcę. Nadto zeznania świadka są takim samym dowodem w sprawie w sprawie jak przedstawiony dokument.

Dodatkowo skarżąca wskazała, iż nie było możliwości przewidzenia przez Spółkę zdarzeń i okoliczności skutkujących naruszeniami obowiązujących przepisów. Kierowca nie miał bowiem możliwości zabezpieczenia pojazdu poza autostradą, a co za tym idzie musiał kontynuować jazdę, nie miał też wpływu i nie mógł zapobiec wystąpieniu awarii pojazdu. Jednocześnie Spółka A. zaplanowała przejazd w sposób należyty, gwarantujący jego wykonanie w czasie dopuszczalnych norm, Spółka nie mogła przecież przewidzieć wszelkich utrudnień, jakie wystąpią na drodze w czasie przewozu, a także awarii pojazdu. Zasadą jest bowiem, że przejazd drogowy mieści się w zaplanowanym czasie. Nadto Skarżąca nie może z góry przewidywać, że samochód się popsuje, że pojawią się na drodze dłuższe niż to z reguły bywa korki czy też wystąpią nie dające się przewidzieć warunki atmosferyczne wpływające na szybkość jazdy.

Zdaniem skarżącej Dyrektor Izby Celnej całkowicie pominął przedstawioną przez nią argumentację, a także dowody, pozwalające przyjąć, iż nie ponosi ona winy za ewentualne wykonywanie przewozu drogowego w sposób sprzeczny z przepisami ustawy o transporcie drogowym dotyczących czasu pracy kierowców, czasu prowadzenia pojazdów, obowiązkowych przerw i okresów odpoczynku. Skarżąca wskazała bowiem, że kładzie duży nacisk na szkolenie kierowców w zakresie obowiązujących przepisów prawa dotyczących zasad i warunków wykonywania przewozu drogowego, w tym przepisów o czasie pracy kierowców, czasie prowadzenia pojazdów oraz obowiązkowych przerwach i odpoczynku. Prowadzenie szkoleń umożliwia kierowcom, tj. osobom bezpośrednio odpowiedzialnym za należyte wykonanie przewozu, nabycie stosownej wiedzy w zakresie warunków jego wykonywania. W ramach szkolenia kierowca uzyskuje bowiem m.in. informacje dotyczące przepisów o czasie pracy kierowców, czasie prowadzenia pojazdów oraz obowiązkowych przerwach i odpoczynku. Tym samym kierowca dopuszczony przez Spółkę A. do wykonywania przewozu drogowego posiada wiedzę i informacje na temat tego czy w danych warunkach może wykonywać przewóz, co świadczy o istnieniu w Spółce A. właściwej organizacji i dyscypliny pracy ogólnie wymaganej w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów.

Reasumując skarżąca wskazała, że nie ponosi winy za naruszenie przepisów prawa dotyczących wykonywania transportu drogowego. Wyłączną odpowiedzialność w tym zakresie ponosi kierowca K. H. , który w sposób świadomy nie zastosował się do obowiązujących przepisów prawa, a także norm i zasad obowiązujących u skarżącej. Spółka przygotowała kierowcę do należytego i zgodnego z prawem wykonywania transportu drogowego, który jednak zlekceważył obowiązujące reguły.

Dyrektor Izby Celnej odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie, a odnosząc się do zarzutów skargi podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Oceniając zaskarżoną decyzję pod kątem zgodności z prawem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego i procesowego, które mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 92a ust. 1 ustawy

z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j.t.Dz. U. z 2012 r. poz. 267 ze zm.) – dalej zwana "ustawą", zgodnie z którym: podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie.

Stan faktyczny w sprawie, odnośnie zaistnienia naruszeń obowiązków lub warunków wynikających z ustawy lub przepisów, ustalony został ma podstawie protokół kontroli nr[...] , z dnia [...] r. Protokół ten został podpisany przez skarżącą bez żadnych uwag. Skarżąca nie kwestionowała prawidłowości ustaleń organu I instancji w zakresie wskazanych powyżej naruszeń. Zarzuciła natomiast organowi naruszenie przepisów art. 7 i 77 § 1 i art. 80 K.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie w sposób właściwy dowodu z przesłuchania kierowcy K. H. na okoliczność jak doszło do ewentualnego naruszenia przepisów prawa (organ oparł się tu wyłącznie na krótkich oświadczeniach złożonych do protokołu kontroli przez kierowcę), a także jak wygląda organizacja pracy w Spółce A. a także przesłuchania osób zajmujących się organizacją pracy kierowców w Spółce oraz pominięcie przedstawionych przy kontroli dokumentów uzasadniających odstąpienie do przestrzegania norm czasu pracy prowadzenia pojazdów, wymaganych przerw lub odpoczynków.

Naruszenie wskazanych powyżej przepisów K.p.a. nie można rozpatrywać bez wzięcia pod uwagę treści przepisów art. 92b ust. 1 oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy, naruszenie których zresztą skarżąca również zarzuca na wstępie skargi.

Przepis art. 92b ust. 1 ustawy przewiduje możliwość odstąpienia przez organ od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów.

Natomiast przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

W ocenie Sądu, powyższa regulacja prawna prowadzi do wniosku, iż dla zwolnienia się z odpowiedzialności za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku (czyli zwolnienie od kary pieniężnej), podmiot wykonujący przewóz winien zapewnić właściwą organizację i dyscyplinę pracy kierowców oraz prawidłowe zasady wynagradzania, a naruszanie wskazanych przepisów przez kierowcę musi być wynikiem takich zdarzeń i okoliczności, na powstanie których podmiot nie miał wpływu lub których nie mógł przewidzieć. Dopiero wówczas spełnione są ustawowe przesłanki zwalniające przedsiębiorcę od odpowiedzialności za naruszanie przepisów ustawy o transporcie drogowym, która zbliżona jest do odpowiedzialności ukształtowanej na zasadzie ryzyka. Obowiązek nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem czasu pracy kierowcy nie jest ograniczony tylko do tych przypadków, kiedy możliwe jest sprawowanie bezpośredniej kontroli nad kierowcą. Przedsiębiorca ma bowiem możliwość reagowania na działania osób, którymi posługuje się przy wykonywaniu transportu drogowego między innymi poprzez bieżącą kontrolę dokumentacji obrazującej czas pracy kierowcy i stosowanie, w przypadku stwierdzenia, naruszeń właściwych środków dyscyplinujących. Nie można przy tym wykluczyć, że w konkretnych przypadkach, mimo dochowania przez przedsiębiorcę wszelkich aktów staranności, dojdzie do naruszenia przepisów o transporcie drogowym. W takiej sytuacji podmiot wykonujący transport drogowy będzie mógł uwolnić się od odpowiedzialności, o ile zaistnieją przesłanki wymienione w art. 92c ust. 1 pkt 1 lub 92b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Jednakże ciężar wykazania zaistnienia zdarzeń lub okoliczności, których nie mógł on przewidzieć spoczywać będzie na podmiocie wykonującym transport drogowy. Podmiot ten powinien przedstawić odpowiednie dowody dla wykazania, że mimo zachowania należytej staranności nie można było uniknąć zdarzenia lub okoliczności, z którym prawo wiąże naruszenie przepisów. Podkreślenia jednak wymaga, iż w dyspozycji powołanych przepisów nie mieszczą się w szczególności sytuacje, które są wynikiem zachowania kierowcy, ale które bezpośrednio wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych w zakresie dyscyplinowania osób wykonujących na rzecz przedsiębiorcy usługi kierowania pojazdem. Także kwestie właściwego doboru pracowników (ryzyko osobowe) nie mieści się w zakresie regulacji zacytowanych przepisów. Rzeczą przedsiębiorcy jest właściwy dobór osób współpracujących, tym bardziej, że to on odpowiada za dokonane przez kierowców naruszenia odnoszące się do reguł czasu pracy. Takimi okolicznościami, co do zasady, nie może być brak miejsca parkingowego, konieczność podjazdu w celu załadunku, opuszczenie miejsca parkowania przez kierowcę na polecenie Policji i przerwanie czasu odpoczynku, czy też nieuwaga kierowcy skutkująca niewłączaniem przełącznika w urządzeniu rejestrującym czas pracy kierowcy czy niesporządzenie wydruku, jak też inne działania kierowcy (vide: wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2013 r. sygn. akt IIGSK 137/12 zam. w CBOS). Przedsiębiorca transportowy jako odpowiedzialny za właściwą organizację przewozu, musi uważnie planować każdy przejazd, tak aby był on bezpieczny i uwzględniał typowe dla tej dziedziny działalności gospodarczej okoliczności jak występujące na drogach korki, zmienne warunki atmosferyczne, konieczność dostępu do odpowiednich parkingów, wymagania obowiązujące podczas załadunku, a jednocześnie kierowcy zapewniał możliwość przestrzegania przepisów rozporządzenia.

W świetle powyższego należy uznać, że samo wskazanie przez skarżącą okoliczności, które jej zdaniem zwalniają ją z odpowiedzialności nie jest wystarczające do zastosowanie przepisów art. 92b ust. 1 i art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy. Do organu należy odniesienie się do wskazanych okoliczności faktycznych.

W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, w przedmiotowej sprawie organ nie tylko zebrał w sposób wyczerpujący ale i ocenił cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 K.p.a.), ustosunkował się do wszystkich twierdzeń strony, a także uzasadnił swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 K.p.a. Organ odwoławczy w sposób dostateczny wyjaśnił przyczyny niezastosowania art. 92b ust. 1 i 92c ust. 1 ustawy i znajdują one oparcie w materiale dowodowym sprawy.

Natomiast skarżąca wskazując, że na jednej z wykresówek znajduje się adnotacja kierowcy o awarii pojazdu, nie wyjaśnił jednocześnie jaki wpływ fakt ten miał na dzienny czas prowadzenia pojazdu, a tym samym na wysokość nałożonej kary. W takiej sytuacji słusznie organ nie uwzględnił tej okoliczności, jako zwalniającej skarżącą z ponoszenia odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie przepisów o czasie pracy kierowcy.

Nie zasługuje na uwzględnienie kolejny zarzut skargi, że organ nie wziął pod uwagę, iż kierowcy zostali przeszkoleni z przepisów o czasie pracy i odpoczynku. Podjęcie takich działań nie jest wystarczające do zwolnienia skarżącej od odpowiedzialności za naruszenie prawa przez kierowców i zastosowania przepisów art. 92b ust. 1 oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy. Celem tych przepisów jest właśnie wymuszenie na przedsiębiorcy takiej organizacji pracy, aby zapewnić przestrzeganie przez kierowców przepisów o czasie pracy i czasie odpoczynku. Tymczasem skarżąca nie wykazała podejmowanie stosownych działań dyscyplinująco – organizacyjnych. Brak sprawowania bieżącej kontroli dokumentacji obrazującej czas pracy kierowcy i stosowaniu środków dyscyplinujących wskazuje na to, że skarżąca nie przykładała w badanym okresie należytej wagi do przestrzegania przepisów regulujących zasady bezpiecznego (w tym także zapewniającego bezpieczeństwo innym użytkownikom dróg) wykonywania transportu drogowego.

W tym stanie rzeczy uznać należy, że zarzuty skargi są nieuzasadnione,

a zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.