Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 50/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 64a ust. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 469
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.
article: art. 97 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: WSA Dorota Jadwiszczok WSA Mariola Jaroszewska (spr.) po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi S. B. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia 30 listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie legalizacji urządzenia wodnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

S. B. reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika procesowego wniósł w dniu 4 stycznia 2016 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia 30 listopada 2015 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty z dnia 27 maja 2015 r., nr [...] o zawieszeniu postępowania w sprawie decyzji legalizującej wybudowanie bez wymaganego pozwolenia urządzenia wodnego – pomostu na jeziorze S., działka nr [..] w miejscowości G., gmina Z., powiat [..], do czasu wydania i uprawomocnienia się wyroku Sądu Rejonowego I Wydziału Cywilny uzgadniającego treść księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

Zaskarżone postanowienie podjęto na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r., poz. 469), po dokonaniu następujących ustaleń:

Starosta prowadzi postępowanie w sprawie wydania decyzji legalizującej wybudowanie bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego pomostu wykonanego przez W. S. na jeziorze S. (działka nr [...]) w miejscowości G., gm. Z. W dniu 27 maja 2015 r. Starosta wydał postanowienie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., w sprawie zawieszenia postępowania o numerze [...] do czasu wydania i uprawomocnienia się wyroku Sądu Rejonowego i Wydział Cywilny uzgadniającego treść zapisów księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Na to postanowienie zażalenie wniósł S. B. reprezentowany przez radcę prawnego A. S. W zażaleniu zarzucono organowi naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy: art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niepoinformowanie stron o podejmowanych przez organ czynnościach w celu zawieszenia postępowania administracyjnego oraz zamiarze jego zawieszenia oraz niezapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu przed jego rozstrzygnięciem; art. 12 k.p.a. poprzez bezzasadne podejmowanie przez organ administracji działań zmierzających do przedłużenia postępowania; art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez zawieszenie postępowania administracyjnego mimo nieistnienia podstaw do jego zawieszenia.

Organ odwoławczy uznał zarzuty zażalenia za bezzasadne. Wskazał, że Starosta prowadząc postępowanie w sprawie wydania decyzji legalizującej wybudowanie bez wymaganego pozwolenia urządzenia wodnego - pomostu na jeziorze S., działka nr [...], w miejscowości G., gmina Z., powiat [...], otrzymał wniosek Dyrektora Zarządu Gospodarki Wodnej (działającego w imieniu Marszałka Województwa) w sprawie przejścia gruntów pokrytych wodami jeziora S. do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa. W rejestrze geodezyjnym, jako właściciel działki nr [...] pokrytej jeziorem występuje obecnie S. B. Otrzymując wniosek w sprawie przejścia gruntów pokrytych wodami do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa organ pierwszej instancji powziął wątpliwość co do prawidłowego ustalenia stron postępowania w zakresie własności jeziora S., a w postępowaniu o legalizację wykonanego pomostu niezbędna jest zgoda właściciela gruntów pokrytych wodą. W toku niniejszego postępowania administracyjnego uzyskano informację o postępowaniu toczącym się przed Sądem Rejonowym Wydziałem I Cywilnym, z powództwa Skarbu Państwa - Marszałka Województwa przeciwko S. B., o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

Organ odwoławczy akceptując stanowisko Starosty co do prejudycjalności postępowania toczącego się przez sądem cywilnym dla niniejszej sprawy administracyjnej, przywołał stanowisko zajęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 1542/14 dotyczące wykładni art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i konieczności odniesienia się do przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej oraz stanu faktycznego.

Dyrektor RZGW podzielił ocenę organu pierwszej instancji, że od rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy będzie zależało, kto zostanie uznany za właściciela gruntu pokrytego wodą jeziora S. Konsekwencją tego jest przyznanie przymiotu strony w niniejszym postępowaniu administracyjnym. Zdaniem organu nie wystąpiła też przesłanka negatywna dotycząca zakończenia postępowania, skutkująca brakiem możliwości zawieszenia postępowania. Zdaniem organu odwoławczego zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. ma charakter obligatoryjny, występuje ono nie z woli stron, lecz z mocy samego prawa. Organ prowadzący postępowanie administracyjne powinien z urzędu na każdym etapie postępowania sprawdzać czy nie zaistniała sytuacja lub zdarzenie, które bezwzględnie wymaga zawieszenia postępowania (tak też w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II SAB/Po 136/13).

Z powyższych przyczyn Dyrektor RZGW stwierdzając wystąpienie przesłanek zawieszenia, o których mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., uznał zarzuty skarżącego odnośnie naruszenia przepisów postępowania – art. 10 § 1 i art. 12 k.p.a. za chybione i nieuzasadnione.

W skardze S. B. zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego:

- art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej o zawieszeniu postępowania w sytuacji, gdy nie zostały spełnione przesłanki warunkujące takie rozstrzygnięcie,

- art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że rozpatrzenie niniejszej sprawy i wydanie rozstrzygnięcia zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd,

- art. 12 k.p.a. poprzez bezzasadne podejmowanie działań przez organ zmierzających do przedłużenia przedmiotowego postępowania.

Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia Starosty z dnia 27 maja 2015 r. nr [...].

W uzasadnieniu skargi opisano przebieg postępowania administracyjnego od wydania postanowienia o zawieszeniu. Jak wynika następnie z uzasadnienia skargi skarżący kwestionuje istnienie w niniejszej sprawie przesłanek do przesłanki do zawieszenia postępowania na postawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i twierdzi, że nie istnieje zależność polegająca na konieczności uzgodnienia stanu prawnego księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Wskazuje, że treść księgi wieczystej jest jedynym i wystarczającym dowodem na to, że skarżący jest właścicielem działki nr [...] w miejscowości S., natomiast toczące się postępowanie cywilne przed Sądem Rejonowym nie jest zagadnieniem wstępnym, od którego zależy rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Według treści księgi wieczystej to skarżący uprawniony jest do wyrażenia zgody warunkującej wydanie decyzji legalizującej na wybudowaniu pomostu bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego.

Przywołano w skardze wykładnię art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz orzecznictwo sądów administracyjnych odnośnie pojęcia "zagadnienia wstępnego", o którym mowa w tym przepisie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2008 r., sygn. akt II OSK1698/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 1542/14).

W ocenie skarżącego zaskarżone postanowienie Dyrektora RZGW jest bezzasadne, gdyż nie istnieje bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy toczącym się postępowaniem przed Sądem Rejonowym, a postępowaniem w sprawie wydania decyzji legalizującej na wybudowany bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego pomost. Sąd powszechny nie orzeka w sprawach dotyczących urządzeń wodnych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego.

Uzasadniając naruszenia art. 12 k.p.a., nakładającego na organy obowiązek o załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki oraz do działania w sprawie wnikliwie i szybko, twierdzi skarżący, że zawieszenie przedmiotowego postępowania ma celu jedynie jego wydłużenie. Organ w niniejszej sprawie podejmuje czynności pozorne, nieistotne dla merytorycznego załatwienia przedmiotowej sprawy, w sytuacji gdy niniejsze postępowanie legalizacyjne toczy się od 2007 r. Przywołano na poparcie tego twierdzenia wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 4 czerwca 2014 r., sygn. akt II SAB/Go 48/14.

Według skarżącego, w treści księgi wieczystej nie istnieją rozbieżności co do kwestii własności działki nr [...], które miałyby uniemożliwić prawidłowe przeprowadzenie postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji legalizującej na wybudowany bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego pomost, ponadto takie działania organu godzą w zakres uprawnień przysługujących skarżącemu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor RZGW wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko. Organ przywołał szerszą argumentację dla uzasadnienia konieczności zawieszenia niniejszego postępowania administracyjnego z uwagi na toczące się przed sądem powszechnym postępowanie w sprawie uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, z uwagi na spór co do stanu własności jeziora S. zaistniały między Skarbem Państwa - Marszałkiem Województwa a wpisanym do księgi wieczystej jako właściciel S. B.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1649) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola legalności obejmuje badanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego, w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonego aktu. Przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną – zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Kontrolując zaskarżone postanowienie według wskazanych kryteriów sąd uznał, że organy administracji właściwe dla spraw prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r., poz. 469) nie naruszyły prawa, przede wszystkim wskazanych w skardze przepisów postępowania w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem skargi w kontrolowanej sprawie jest postanowienie Dyrektora RZGW utrzymujące w mocy postanowienie Starosty zawieszające postępowanie administracyjne w sprawie decyzji legalizującej wybudowanie bez wymaganego pozwolenia urządzenia wodnego – pomostu na jeziorze S., działka nr [...] w miejscowości G., gmina Z., powiat [...], do czasu uprawomocnienia się wyroku Sądu Rejonowego I Wydziału Cywilnego uzgadniającego treść księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

Ustalony przez organ i przywołany na wstępie stan faktyczny pozostaje w istocie bezsporny.

Jak zatem wynika z prawidłowych ustaleń organu i akt sprawy administracyjnej przed Starostą toczy się postępowanie administracyjne z wniosku W. S. w sprawie legalizacji pomostu wybudowanego na jeziorze S., działka nr [...], obręb S., gmina Z., wybudowanego bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, prowadzonego w trybie art. 64a ustawy Prawo wodne. Według treści księgi wieczystej (dawniej KW [...], obecnie [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy V Wydział Ksiąg Wieczystych) oraz wypisu z rejestru gruntów (w aktach administracyjnych) właścicielem działki nr [...] jest S. W. B., przy czym w rejestrze gruntów oznaczono działkę jako wody płynące (Wp). Przed Sądem Rejonowym I Wydziałem Cywilnym na datę skarżonego rozstrzygnięcia toczy się postępowanie pod sygn. akt I C159/11 w sprawie z powództwa Skarbu Państwa Marszałka Województwa przeciwko S. W. B. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (pisma informacyjne w aktach administracyjnych).

W tym miejscu należy zaznaczyć, ponieważ sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie znane są z urzędu sprawy dotyczące jeziora S., w których stroną postępowania jest S. B., że charakter wód tego jeziora jest przedmiotem wieloletniego i głębokiego sporu zaistniałego już w sprawie administracyjnej dotyczącej przejścia nieruchomości gruntowej do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa. Jak wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w uzasadnieniu prawomocnego wyroku z dnia 13 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Gd 762/12 (dostępny w CBOSA), w sprawie dotyczącej przejścia do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa nieruchomości gruntowej pokrytej powierzchniowymi wodami płynącymi stanowiącymi jezioro S., położonej w gminie Z., obręb S., nr działki [...], nr KW [...], prowadzonej na podstawie art. 14a ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, wody tego jeziora nie zostały ujęte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie śródlądowych wód powierzchniowych lub ich części składowych stanowiących własność publiczną (Dz. U. z 2003 r., nr 16, poz. 149). Zakwalifikowanie wód przedmiotowego jeziora jako wód płynących stanowiących własność publiczną rozwiałoby wszelkie wątpliwości co do jego charakteru prawnego. W ewidencji gruntów działka nr [...], pokryta wodami jeziora S. ma przypisane oznaczenie "Wp" - wody płynące. Z treści księgi wieczystej urządzonej dla działki nr [...] wynika natomiast sposób korzystania - "rola". Sąd wojewódzki zwrócił wówczas uwagę na wykluczające się opinie hydrologiczne i brak jednoznacznego potwierdzenia płynącego charakteru wód jeziora. Uznał sąd, że merytoryczne rozstrzygnięcie wniosku o przyjęcie do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa gruntów pod jeziorem S., a później do przekazania tych gruntów w trwały zarząd, zależeć będzie jednak w pierwszej kolejności od wyniku postępowania cywilnego przed sądem powszechnym, w sprawie uzgodnienia treści księgi wieczystej przedmiotowej działki ze stanem rzeczywistym. Wpis w księdze wieczystej ujawniający jako właściciela działki nr [...] S. B. (na mocy umowy sprzedaży z dnia 16 lutego 1995 r.) stanowi przeszkodę uniemożliwiającą wydanie decyzji stwierdzającej przejęcie gruntów pokrytych wodami przedmiotowego jeziora do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa. Skoro skarżący jest wpisany w księdze wieczystej jako właściciel przedmiotowej nieruchomości, to organ administracji jest związany domniemaniem wynikającym z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r., nr 124, poz. 1361, ze zm.), a podważenie stanu prawnego wynikającego z księgi wieczystej jest możliwe jedynie w drodze powództwa o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym (art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece). Oznacza to pierwszeństwo postępowania przed sądem powszechnym przed wydaniem rozstrzygnięcia na podstawie art. 14a ust. 2 ustawy Prawo wodne (tak też w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 699/11, CBOSA). Potwierdzeniem tego stanowiska jest treść uchwały Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2009 r., sygn. akt II CZP 69/09 (LEX n 551070), w której stwierdzono, że przepis art. 2 ustawy z dnia 30 maja 1962 r. - Prawo wodne (Dz. U. nr 34, poz. 158 ze zm.) stanowi podstawę wpisu do księgi wieczystej nabycia prawa własności przez Skarb Państwa bez potrzeby stwierdzenia nabycia tego prawa orzeczeniem sądu, chyba że zachodzi konieczność uzgodnienia stanu prawnego księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Jak wyjaśnia się w tej uchwale, w orzecznictwie Sądu Najwyższego i piśmiennictwie przyjmuje się, że w wyjątkowych sytuacjach podstawą wpisu może być sam przepis ustawy (por. uchwały z dnia 9 lipca 1993 r., sygn. akt III CZP 9/93, OSNC z 1994 r., nr 2, poz. 29 i z dnia 7 maja 2009 r., sygn. akt III CZP 15/09, OSNC z 2010 r., nr 1, poz. 10 oraz postanowienia z dnia 24 czerwca 1997 r., sygn. akt II CKN 216/97, OSNC z 1998 r., nr 1, poz. 7 i z dnia 23 maja 2002 r., sygn. akt IV CKN 1092/00, OSNC z 2003 r., nr 9, poz. 122). Ma to miejsce w sytuacji, w której nabycie własności nastąpiło z mocy samego prawa, a taki wypadek przewidywał art. 2 ustawy Prawo wodne z 1962 r. Obecnie o własności Skarbu Państwa wód płynących oraz gruntów pod tymi wodami przesądzają przepisy art. 10 ust. 1a w związku z art. 14 ust. 1 ustawy Prawo wodne z 2001 r., które stanowią podstawę wpisu do księgi wieczystej nabycia prawa własności przez Skarb Państwa bez potrzeby stwierdzenia nabycia tego prawa orzeczeniem sądu. Jeżeli jednak w księdze wieczystej jako właściciel figuruje osoba fizyczna, to - o ile do usunięcia powstałej niezgodności pomiędzy jej treścią a rzeczywistym stanem prawnym nie dojdzie w drodze oświadczenia tej osoby w odpowiedniej formie - konieczne jest orzeczenie sądu wydane na podstawie przepisu szczególnego, jakim jest art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Przepis ten pozwala, przy braku ograniczeń dowodowych, uzyskać wyrok będący podstawą wpisu stanu prawnego zgodnego ze stanem rzeczywistym. Takie rozwiązanie gwarantuje pewność i bezpieczeństwo obrotu nieruchomościami. Jak zaznaczył sąd wojewódzki we wskazanym wyroku, wynik postępowania cywilnego w sprawie uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym stanowi zagadnienie prejudycjalne w sprawie o przejście gruntów pokrytych powierzchniowymi wodami płynącymi do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa oraz w sprawie o przejście w trwały zarząd stanowiących własność Skarbu Państwa wód oraz gruntów pod wodami stwierdzane w trybie art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 130, poz. 1087 ze zm.), uzasadniające zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Przedstawione wstępnie rozważania poczynione wprawdzie na tle innej sprawy administracyjnej regulowanej przez ustawę Prawo wodne można jednak odnieść do niniejszej sprawy, mimo że przepisem prawa materialnego, na podstawie którego proceduje starosta, co wynika wprost z treści postanowienia z dnia 27 maja 2015 r., jest art. 64a ust. 2 tej ustawy. Stronami postępowania w sprawie o wydanie decyzji o legalizacji urządzenia wodnego, w którym stosuje się przepisy art. 127 ust. 6-8 ustawy Prawo wodne, jak o tym mowa w art. 64a ust. 4, są w szczególności wnioskodawca i właściciel wody. Wnioskodawcą w niniejszej sprawie jest W. S., który wykonał urządzenie wodne – pomost, bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, natomiast co do stanu własności wody zaistniał spór nierozstrzygnięty do dnia zaskarżonego postanowienia. Dopiero wynik przywołanego już postępowania cywilnego w sprawie uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, zaistniały na skutek powództwa Skarbu Państwa Marszałka Województwa przeciwko S. W. B. przesądzi o stanie własności wody – jeziora S. Oczywiście ze skutkiem dla właściwego ustalenia kręgu stron niniejszego postępowania administracyjnego, w którym tak jak i przy wydaniu pozwolenia wodnoprawnego badanie przez organ administracji statusu danego podmiotu w kontekście zaistnienia ustawowych przesłanek jest zasadniczym obowiązkiem i nie może być dowolne.

Kwestionowane postanowienie w niniejszej sprawie administracyjnej dotyczącej legalizacji urządzenia wodnoprawnego wybudowanego bez pozwolenia wodnoprawnego, podjęto na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

W orzecznictwie przyjmuje się (zob. m. in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 2937/13 LEX nr 1730339), że pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" rozumieć należy kwestię prawną, która nie była jeszcze prawomocnie przesądzona na właściwej drodze, wyłaniającą się w toku postępowania administracyjnego, gdy jej uprzednie rozstrzygnięcie, a więc poprzedzające rozpatrzenie sprawy, leży w kompetencji innego organu lub sądu. Konieczne jest przy tym istnienie bezpośredniej zależności pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Przy czym nie chodzi o konieczność wyjaśnienia nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy, lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego, bez rozstrzygnięcia którego nie jest możliwe wydanie orzeczenia w sprawie głównej.

Podobne zresztą stanowisko zaprezentowano w orzeczeniach wymienionych w skardze, przy czym co należy zaznaczyć, żadno z nich nie zapadło w okolicznościach tożsamych z niniejszą sprawą. Tymczasem istota sprawy wynikająca z przepisu prawa materialnego właściwego dla konkretnego rozstrzygnięcia determinuje ocenę "zagadnienia wstępnego" każdorazowo na tle danych okoliczności. Uogólniać tej kwestii zatem nie sposób i tak też należy odczytywać poglądy cytowane w skardze. Natomiast skarżący uzasadnia swoje stanowisko odnośnie braku prejudykatu w niniejszej sprawie poprzez wywodzenie stanu własności z treści księgi wieczystej, zapominając o prawnej możliwości zaprzeczenia tego stanu w drodze powództwa na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece.

Trzeba też zaznaczyć, że jak wynika z treści księgi wieczystej (zob. fragment karta 169 akt administracyjnych) ujawniono w niej ostrzeżenie, o którym mowa w art. 10 ust. 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, zgodnie z którym roszczenie o usunięcie niezgodności może być ujawnione przez ostrzeżenie. Podstawą wpisu ostrzeżenia jest nieprawomocne orzeczenie sądu lub postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia. Do udzielenia zabezpieczenia nie jest potrzebne wykazanie, że powód ma interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia.

Ostrzeżenie to, jak wynika z treści wpisu, dokonane zostało na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego, Wydziału I Cywilnego w sprawie sygn. akt I C 159/11. Jest to dodatkowy argument dla poparcia tezy o wystąpieniu zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Zdaniem sądu orzekającego w niniejszej sprawie należy przyjąć, że postępowanie w sprawie legalizacji urządzenia wodnoprawnego wybudowanego bez pozwolenia wodnoprawnego, prowadzone na podstawie art. 64a ustawy Prawo wodne, jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd cywilny, dotyczącego uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, wskutek sporu co do stanu własności wody.

W konsekwencji ustalona przez organy okoliczność toczącego się postępowania przed Sądem Rejonowym w sprawie sygn. akt I C 159/11, wbrew zarzutom skargi, nakładała obowiązek zawieszenia niniejszego postępowania administracyjnego, stosownie do treści art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Wobec powyższego zarzuty sformułowane w skardze są nietrafne, organy procedowały prawidłowo dokonując na tle ustalonych okoliczności sprawy właściwego rozstrzygnięcia o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Wobec tego zarzut dotyczący naruszenia art. 12 k.p.a. niezależnie od tego, że niezasadny, nie wymaga szerszego uzasadnienia, gdyż zawieszenie zaakceptowane przez sąd jako zgodne z prawem zwalnia organ z zarzutu przewlekania rozpoznania sprawy.

Z przedstawionych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku skargę jako niezasadną oddalił, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.