Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 384/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2008-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 ust.1 pkt 1,art. 13 b  ust. 1 art. 13b ust. 2, art. 13b ,ust. 3 , ust. 4 pkt 1 i 3 , art. 13 b ust. 5, art. 13 f
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.) Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda Protokolant Michał Iwanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2008 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. postanowieniem z dnia

[...] Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku

z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 33 i 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229 poz. 1954 ze zm.), art. 13 ust. 1, ust. 2 pkt 4, ust. 2a, ust. 2b i ust. 4 ustawy

z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000r. Nr 71, poz. 838 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia A. S. z dnia 2 stycznia 2008r. na postanowienie Prezydenta Miasta S. z dnia [...] Nr [...] w sprawie uznania wniesionych zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy Nr [...] za nieuzasadnione, utrzymało w mocy w mocy postanowienie organu I instancji

W uzasadnieniu postanowienia Kolegium przedstawiło stan faktyczny

i prawny sprawy, z którego wynikało, iż Prezydent Miasta S. występując

w przedmiotowej sprawie w roli wierzyciela, po uprzednim doręczeniu upomnienia

w dniu 11 października 2005r. A. S. wystawił tytuł wykonawczy

z dnia [...] nr [...] obejmujący należności z tytułu opłat dodatkowych za nieopłacony postój pojazdu marki [...] o nr rej. [...]

w strefie płatnego parkowania w łącznej kwocie 300,00 zł wraz z kosztami upomnienia w kwocie 8, 80 zł.

Jako podstawę prawną egzekwowanej należności wierzyciel wskazał ustawę z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych oraz uchwałę nr XIII/269/03 Rady Miasta Szczecina z dnia 1 grudnia 2003r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta Szczecina oraz sposobu ich pobierania oraz uchwałę Rady Miasta Szczecina Nr XXIX/576/04 z dnia 22 listopada 2004r.

Odpis tytułu egzekucyjnego organ egzekucyjny doręczył zobowiązanemu A. S. w dniu 24 maja 2007r, który pismem z dnia 28 maja 2007r. wniósł zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, wnioskując o umorzenie egzekucji oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonego tytułu wykonawczego do czasu rozpatrzenia zarzutów. Postanowieniem z dnia [...] organ egzekucyjny uznał wniesione przez A. S. zarzuty dotyczące postępowania egzekucyjnego za nieuzasadnione.

Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uchyliło zaskarżone postanowienie i przekazało zarzuty do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

W dniu [...] Prezydent Miasta S. wydał postanowienie na podstawie którego zarzut nieistnienia obowiązku oraz niespełnienia wymogów określonych w art. 27 został uznany za nieuzasadniony. W uzasadnianiu postanowienia organ wskazał, że zobowiązany nie przedstawił żadnego dowodu na okoliczność nieistnienia obowiązku lub okoliczności, w których obowiązek wszakże powstał, ale wygasł z powodu wykonania lub z innych przyczyn. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku określonego w tytule wykonawczym.

Ponadto w uzasadnieniu organ podał również, że w tytule wykonawczym została podana podstawa prawna egzekwowanego obowiązku oraz to, że zobowiązanemu doręcza się odpis tytułu wykonawczego, natomiast kopię dowodu doręczenia upomnienia dołącza się do tytułu wykonawczego bądź też w tytule umieszcza się podstawę prawną na mocy której doręczenie upomnienia nie było wymagane. W tytule wykonawczym w sposób prawidłowy określono wysokość egzekwowanego obowiązku.

Pismem z dnia 2 stycznia 2008r. zobowiązany wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, w którym zarzucił naruszenie prawa procesowego

w postaci art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz 107 § 3 kpa w zw. z art. 126 kpa poprzez zawarcie w zaskarżonym postanowieniu lakonicznego uzasadnienia oraz naruszenie prawa materialnego w postaci przepisu art. 13 ust. 1 ustawy o drogach publicznych poprzez nienależytą tj. zbyt szeroką wykładnię, wydanie postanowienia przez osobę nieuprawnioną, albowiem nie wykazano delegacji uprawnień w zakresie rozstrzygania zarzutów na tytuły wykonawcze przysługujących Prezydentowi Miasta S. na osobę podpisującą zaskarżone postanowienie i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia

i przekazanie sprawy ponownego rozpoznania organowi egzekucyjnemu.

W uzasadnieniu zażalenia strona podała, że organ dokonał wadliwej interpretacji art. 13 ust. 1 tj. rozszerzającej uznając, że korzystającym z drogi jest jednocześnie właściciel pojazdu, który został zaparkowany w strefie płatnego parkowania bez ważnego biletu, którą to okoliczność zobowiązany kwestionował już od momentu, w którym otrzymał upomnienie. Nadto w zażaleniu wskazano, że zarzuty zostały omówione w sposób niedostatecznie wnikliwy. A. S. zakwestionował również umocowanie osoby, która podpisała postanowienie do rozstrzygania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Również w zażaleniu strona podniosła, że organ egzekucyjny nie rozważył zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego dokonania kontroli instancyjnej wyroku WSA w Szczecinie z dnia

18 lipca 2007r. stwierdzającego nieważność uchwał Rady Miasta Szczecina

Nr XL VII/971/01 oraz Nr VII/134/03, które nie stanowią podstawy obowiązku nałożonego na skarżącego, ale w analogiczny sposób regulują kwestie płatnego parkowania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. przytoczyło treść art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym podstawowym środkiem zaskarżenia, który służy w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest "zarzut". Zgodnie z pouczeniem zawartym w tytule wykonawczym zarzut wnosi się do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu tytułu wykonawczego. Podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności enumeratywnie wymienione w powołanym przepisie, tj.:

1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku

z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa wart. 3 i 4;

4) błąd co do osoby zobowiązanego;

5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa

w art.15§1 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27.

W przypadku zgłoszenia przez zobowiązanego w ustawowym terminie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, na podstawie wskazanej w art. 33 pkt 1-7, 9 i 10 ustawy, organ egzekucyjny stosownie do trybu określonego w art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej, wydaje postanowienie dopiero po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela podjętego w formie postanowienia, które to rozstrzygnięcie jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W/w artykuł enumeratywnie wymienia jakie okoliczności mogą stanowić podstawę zarzutu, katalog ten jest wyczerpujący i zamknięty.

Ponad wszelką wątpliwość, w ocenie Kolegium, w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13b ust. 1,2,3,4 i 5 oraz art. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz uchwała Nr XIII/269/03 Rady Miasta Szczecina z dnia 1 grudnia 2003r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta Szczecina oraz sposobu ich pobierania oraz uchwała Rady Miasta Szczecina Nr XXIX/576/04 z dnia 22 listopada 2004r

Zgodnie z § 7 ust. 1 w/w uchwały opłatę za parkowanie uiszcza się przed rozpoczęciem parkowania bez uprzedniego wezwania poprzez:

1) wykupienie biletu oraz czytelne, jednoznaczne i trwałe jego skasowanie przez zakreślenie znakami "X" miesiąca, dnia, godziny i minuty (z dokładnością do

5 minut) rozpoczęcia postoju;

2) wykupienie abonamentu;

3) wniesienie opłaty zryczałtowanej. Obowiązek wniesienia opłaty za parkowanie oraz opłaty dodatkowej powstaje z mocy prawa, a nie wniesiona opłata podlega przymusowemu ściągnięciu w trybie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji.

W związku z powyższym do obowiązku nałożonego na A. S., wynikającego z mocy prawa, nie mają zastosowanie w żadnym razie uchwały Rady Miasta Szczecina Nr XLVIII97110l oraz Nr VII/134/03, co do których stwierdzona została nieważność, zatem brak było podstaw do ewentualnego zawieszenia postępowania z tegoż powodu.

Zatem osoba, która parkuje pojazd w strefie płatnego parkowania bez ważnego biletu parkingowego winna mieć pełną świadomość, że narusza obowiązujące prawo w tym zakresie i może otrzymać zawiadomienie, które stwierdza jedynie fakt nie uiszczenia opłaty z tytułu parkowania pojazdu w strefie płatnego parkowania.

Ustosunkowując się do twierdzenia wnoszącego zażalenie, iż organ nieprawidłowo zinterpretował art. 13 f ustawy o drogach publicznych przyjmując, że korzystającym z drogi jest właściciel pojazdu Kolegium uznało, że twierdzenie to jest nieuzasadnione. Faktem jest, że zobowiązanym do opłaty za płatny postój jest korzystający z drogi, jednakże, w sytuacji, gdy korzystającym z drogi nie jest właściciel pojazdu wówczas winie on wskazać osoby, które użytkowały jego samochód nie uiściły opłaty z tego tytułu. Zobowiązany ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że nie tylko on kierował samochodem, a robiły to również inne osoby. Zatem w braku wskazania konkretnie osób, które kierowały w tym czasie samochodem zobowiązanego należy przyjąć, że osobą odpowiedzialną jest właściciel samochodu.

W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie jest możliwe

z logicznego punktu widzenia sytuacja, w której samochód o określonej wartości często bardzo wysokiej, udostępniany jest bliżej nieokreślonej liczbie osób, których właściciel pojazdu nie zna lub nie jest w stanie zidentyfikować przy dołożeniu zwykłej staranności. Co więcej, zobowiązany nie przedłożył na potwierdzenie faktu, że nie był on korzystającym z drogi w dniach i terminach wskazanych w upomnieniu jakiegokolwiek dokumentu skoro powołuje się możliwość użytkowania samochodu przez najemcę, biorącego w użyczenie lub złodzieja.

Skarżący nie wskazał jakichkolwiek innych użytkowników pojazdu, zatem twierdzenie zobowiązanego w tym zakresie jako bardzo ogólnikowe i zupełnie nieskonkretyzowane nie może zostać uwzględnione. Analogiczne stanowisko w tym zakresie zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia

21 listopada 2007r., sygn. akt: II SA/Sz 13/07. Wskazać należy, że na organie nie ciąży obowiązek ustalenia osób korzystających z drogi, które użytkowały- pojazd Skarżącego. Obowiązek ten spoczywa na skarżącym, gdyż to on podnosząc ten zarzut zamierza wywołać określony skutek prawny w postaci uchylenia się od odpowiedzialności.

W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, że samochód marki [...] o nr rej. [...] należący do skarżącego został zarejestrowany

w strefie płatnego przez pełniących swoje obowiązki inspektorów i zapisany przez nich na blankiecie zawiadomienia o nieopłaconym postoju w strefie płatnego parkowania, które zostało umieszczone za wycieraczką przedniej szyby samochodu. Zatem nie jest więc możliwe, aby uwzględniając zasady wiedzy i doświadczenia życiowego oraz logicznego rozumowania, że inspektor SPP, wypisał zawiadomienie o nieopłaconym postoju, wpisując w nich markę i nr rejestracyjny samochodu zobowiązanego, mimo że w tego dnia, o wskazanej godzinie w tej części miasta nie widział takiego pojazdu na terenie strefy, bądź też wystawił takie wezwanie, widząc prawidłowo wypełniony i ważny blankiet opłaty za postój.

W przedmiotowej sprawie zawiadomienia zostały wystawione w różnych okresach czasu przez różne osoby w różnych częściach miasta, w związku z tym nie jest możliwe uznanie za prawdopodobne, że zawiadomienia były wypisywane omyłkowo lub też "dla żartu". W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazana w tytule wykonawczym podstawa prawna jest prawidłowa, gdyż wierzyciel jak wynika treści pozycji 29 tytułu ma obowiązek wskazać akt normatywny stanowiący podstawę, że należność powstała z mocy prawa. Wierzyciel nie ma obowiązku podania konkretnego przepisu prawa. Podanie w tytule wykonawczym nieprawidłowego publikatora, tym bardziej jeżeli chodzi jedynie o ogłoszenie tekstu jednolitego nie może przesądzać, o stwierdzeniu, że tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów z art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Osoba, która podpisała postanowienie działała z upoważnienia Prezydenta Miasta S. z dnia 20 września 2007r., co wynika z treści pieczątki, którą się posłużyła.

Wszelkie inne okoliczności nie budziły w niniejszej sprawie żadnych wątpliwości tj. fakt parkowania w strefie płatnego parkowania bez ważnego biletu.

Działający w imieniu A. S. pełnomocnik- adwokat S. P. wniósł skargę na postanowienie Kolegium z dnia [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucał naruszenie prawa materialnego

w postaci przepisu art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, iż właściciel pojazdu jest zobowiązany do uiszczania opłat za postój pojazdu

w granicach strefy płatnego parkowania również za innych korzystających, naruszenie prawa materialnego w postaci przepisu art. 78 ust. 4 ustawy z dnia

20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, iż Prezydent Miasta jest "organem uprawnionym" w rozumieniu tego przepisu, naruszenie prawa materialnego w postaci przepisu art. 13f ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, iż możliwa jest egzekucja opłat dodatkowych w sytuacji w której uchwała Rady Miasta Szczecina nr XIII/269/03 w brzmieniu obowiązującym po dniu 1 stycznia 2005 roku

w sposób niedopuszczalny różnicuje wysokość opłaty, dowolne przyjęcie, iż osoba podpisująca postanowienie Prezydenta Miasta S. z dnia [...] roku działała z upoważnienia organu.

Pełnomocnik skarżącego wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta S., wstrzymanie wykonania zaskarżonych postanowień oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego zarzucał, że zaskarżone postanowienie nie jest trafne, bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło prawo materialne w postaci przepisu art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym po dniu 24 listopada 2003 roku. Zgodnie

z przywołanym przepisem obowiązek uiszczania opłat za parkowanie w granicach strefy płatnego parkowania spoczywa na korzystającym z drogi publicznej.

Wobec braku definicji legalnej pojęcia "korzystającego" zarówno w samej ustawie o drogach publicznych, jak i aktach prawa miejscowego na podstawie reguł semantycznych języka polskiego należy uznać, że korzystającym jest tylko ta osoba która w danym momencie - w ściśle określonym miejscu i godzinie - korzystała ze strefy płatnego parkowania. A. S. w toku całego postępowania wskazywał, że nie parkował pojazdu w granicach strefy w czasie i miejscach wskazanych w upomnieniu. Nie sposób zatem znaleźć podstaw do nałożenia na skarżącego opłat dodatkowych w sytuacji w której Prezydent Miasta Szczecin nie udowodnił, iżby to konkretnie A. S. parkował samochód w czasie określonym w upomnieniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonując kontroli instancyjnej postanowienia wierzyciela (i jednocześnie organu egzekucyjnego) powieliło to błędne uproszczenie.

Organy obu instancji nie wzięły pod uwagę stanowiska prezentowanego przez skarżącego w toku całego postępowania szczegółowo odnoszącego się do zgłoszonych roszczeń i wyczerpująco wykazującego nietrafność dochodzenia opłat. skarżący nie kwestionuje przy tym konieczności ponoszenia opłat w razie korzystania ze strefy tym niemniej nie może odpowiadać za działania osób trzecich. Obowiązek ponoszenia opłat powstaje co prawda z mocy prawa, ale nie zwalnia to wierzyciela od wykazania, że obowiązek ten ciąży na konkretnej osobie. Wierzyciel nie udowodnił, że obowiązek zaktualizował się w stosunku do skarżącego.

Pełnomocnik skarżącego wskazał nadto, że nie istnieje żadna analogia pomiędzy przepisem naruszonym, a przepisem art. 140 k.c. na co organ powoływał się przed wystawieniem tytułu wykonawczego. Ustawa o drogach publicznych nie tylko nie zawiera żadnego odesłania do Kodeksu cywilnego, ale oba akty prawne charakteryzują się odmienną metodą regulacji, co uniemożliwia łączne ich stosowanie. Przenoszenie obowiązków o charakterze niewątpliwie administracyjnym na grunt prawa cywilnego jest niedopuszczalne.

Nawet przy konstrukcji odpowiedzialności deliktowej w prawie cywilnym nie ma podstawy do obciążania właściciela rzeczy odpowiedzialnością za czynności

i działania wykonane pojazdem mechanicznym będącym jego własnością przez inną osobę. Zarówno sankcje karne, jak i nakładanie kar o charakterze administracyjnoprawnym stanowi wyraz odpowiedzialności za własny czyn, co nakłada na organy obowiązek wykazania winy sprawcy lub popełnienia czynu z którym ustawodawca wiąże obowiązek poniesienia kary o charakterze majątkowym (w niniejszej sprawie opłaty dodatkowej).

Zdaniem skarżącego brak w ustawodawstwie regulującym problematykę SPP przepisu z którego wynikałoby domniemanie, iż to na właścicielu ciąży obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej jest celowym zabiegiem legislacyjnym. Nałożenie przez ustawodawcę wyraźnie i świadomie obowiązku ponoszenia opłat na korzystającego

z drogi publicznej należy uznać za jednoznaczne z przyjęciem konstrukcji odpowiedzialności za własny czyn.

Jednocześnie pełnomocnik skarżącego wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie przyjęło, jakoby skarżący był zobligowany do wskazania organowi egzekucyjnemu osób, które użytkowały jego samochód. Obowiązek taki może powstać wyłącznie na podstawie przepisu art. 78 ust. 4 ustawy - Prawo

o ruchu drogowym, ale prawo żądania takich informacji przysługuje organowi uprawnionemu, a nie każdemu. Oznacza to, że żądając tego typu informacji Prezydent Miasta Szczecin winien wskazać konkretny przepis rangi ustawowej przyznający mu takie uprawnienie. Jeszcze przed wystawieniem tytułu wykonawczego A. S. działając przez pełnomocnika bezskutecznie zwracał się do wierzyciela o podanie takiej podstawy. Zaniechanie organu egzekucyjnego (wierzyciela) w tym względzie nie może obciążać skarżącego.

Z przepisu art. 13 f ust. 2 ustawy o drogach publicznych wynika delegacja ustawowa do wydania przez radę gminy albo radę miasta aktu prawa miejscowego określającego wysokość opłaty dodatkowej oraz sposobu jej pobierania.

Rozwiązanie przyjęte przez Radę Miasta Szczecin w uchwale nr XIII/26/03

w wyniku jej nowelizacji z dniem 1 stycznia 2005 roku jest wadliwe. Nie istnieje bowiem delegacja ustawowa do jakiegokolwiek różnicowania wysokości opłaty dodatkowej. Zdaniem skarżącego zarówno literalne brzmienie jak i cel normy wyrażonej w przepisie art. 13 f ust. 2 obejmuje uprawnienie do określenia wysokości opłaty, a nie opłat. Drugi element delegowany w postaci "sposobu jej pobierania" stanowi zagadnienie rodzajowo odmienne i dotyczy w szczególności terminu zapłaty, oraz podmiotu uprawnionego do jej poboru.

Przedmiotowe naruszenie zakresu delegacji nakazuje przyjąć, że opłata dodatkowa nie została określona w sposób precyzyjny, a tym samym - w przypadku opłat po 1 stycznia 2005 roku - należy uznać ją za niemożliwą do egzekucji.

Ponadto skarżący wskazuje, iż mimo zgłoszenia w zażaleniu zarzutu dotyczącego braku wykazania przez organ egzekucyjny uprawnienia osoby, która podpisała postanowienie Prezydenta Miasta S., Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zbadało tej kwestii poprzestając na analizie treści pieczątki, mimo iż to na organie egzekucyjnym (wierzycielu) spoczywał obowiązek wykazania stosownego umocowania dla konkretnego pracownika do wydawania postanowień. Wobec braku przedłożenia przez organ egzekucyjny stosownego umocowania postanowienie Prezydenta Miasta S. winno zostać bezwzględnie uchylone, jako wydane przez osobę nieuprawnioną.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia dokonana według kryterium zgodności z prawem i w granicach rozstrzygania Sądu zakreślonych w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze z. dalej P.p.s.a). nie dostarczyła podstaw do uwzględnienia skargi.

Zaskarżone postanowienie wydane zostało w postępowaniu egzekucyjnym,

a zatem w pierwszej kolejności Sąd zbadał zgodność tego postanowienia

z przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.), dotyczącymi właściwości organów i trybu egzekucji należności pieniężnych i w tym zakresie żadnych uchybień nie stwierdził.

W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie ostateczne, wydane po rozpatrzeniu zażalenia zobowiązanego, prawa nie narusza. Zarzut skargi, kwestionujący legalność procedury nakładania opłat za postój, który w istocie nie miał miejsca

w strefie płatnego parkowania oraz egzekwowanie tego obowiązku jest chybiony.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007r. Nr 19, poz. 115): "Korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania". W myśl art. 13b ust. 1 wymienionej ustawy "opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania,

w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo".

Kolejne przepisy art. 13b ustawy o drogach publicznych określają: zasady ustalania strefy płatnego parkowania (ust. 2) i upoważniają radę gminy (miasta) do ustalania takiej strefy (ust. 3) oraz do ustalania wysokości stawek opłaty za parkowanie pojazdów w takiej strefie i do określenia sposobu pobierania tej opłaty (ust. 4 pkt 1 i 3). W ust. 5 wymienionego artykułu ustawodawca określił między innymi dopuszczalne różnicowanie wysokości opłat w zależności od czasu parkowania, a w ust. 7 wskazał, że wymienione opłaty pobiera zarząd drogi,

a w przypadku jego braku - zarządca drogi.

Ponadto, zgodnie z art. 13f omawianej ustawy, "za nieuiszczenie opłat,

o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową" (ust. 1), przy czym wysokość i sposób jej pobierania określa rada gminy (miasta), lecz jej wysokość nie może przekraczać 50 zł (ust. 2), opłatę tę pobiera zarząd drogi,

a w przypadku jego braku zarządca drogi (ust. 3).

Uchwałą Nr XIII/269/03 z dnia 1 grudnia 2003 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta Szczecina oraz sposobu ich pobierania (Dz.Urz.Woj.Zach.

Nr 113, poz. 1932 z 2004r. Nr 99, poz. 2168), Rada Miasta Szczecina wykorzystała upoważnienie zawarte we wskazanych wyżej przepisach ustawy o drogach publicznych. Uchwała ta, jak i uchwała ją zmieniająca Nr XXIX/576/2004 z dnia

22 listopada 2004 r. wydane na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego, są aktami prawa miejscowego i - zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji RP – źródłem powszechnie obowiązującego prawa na terenie Miasta Szczecina. Przepis ten stanowi bowiem, że: "źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego". Przepisy omawianej uchwały Rady Miasta Szczecina, jako przepisy powszechnie obowiązujące na terenie Szczecina, dotyczą więc każdego, kto parkuje pojazd na terenie wyznaczonej strefy płatnego parkowania.

Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma stwierdzenie, iż obowiązek ponoszenia opłat za pozostawienie pojazdu w strefie płatnego parkowania wynika z przepisów prawa – bez potrzeby jego konkretyzacji w drodze aktu indywidualnego np. decyzji (podobnie: wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2005r.

sygn. akt FSK 2580/04, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 26 lipca 2006r. sygn.

II SA/Sz 534/06 nie publikowane). W ocenie Sądu, nie ma podstaw do kwestionowania poglądu, że obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej, o której mowa w art. 13f ustawy o drogach publicznych nie jest obowiązkiem wynikającym z mocy prawa. Okoliczność, że przepis wprowadzający tę opłatę jest usytuowany dopiero

w art. 13f ustawy o drogach publicznych, nie zmienia faktu, że odnosi się do opłaty,

o której mowa w art. 13 ust.1 pkt 1. Opłata dodatkowa funkcjonalnie związana jest

z opłatą za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania, a ustawowe określenie: "Za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust.1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową", wskazuje na to, że obowiązek jej uiszczenia wynika z mocy prawa, zwłaszcza że ustawodawca nie przewidział konieczności wydawania w tym przedmiocie decyzji lub innego aktu administracyjnego.

Zdaniem Sądu, nie powinno też budzić wątpliwości, że w razie nie uiszczenia opłaty za parkowanie, obowiązek jej uiszczenia obciąża – co do zasady – właściciela pojazdu. Właściciel jest bowiem na ogół korzystającym z drogi, chyba że udowodni, że pojazd użyczył innej osobie, a taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie.

Zgodnie z § 11 ust. 1 uchwały Rady Miasta Szczecina, "opłata dodatkowa za nieuiszczenie opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w SPP wniesiona w terminie 7 dni od nieopłaconego postoju wynosi

20 zł, a po tym terminie 50 zł". Bezsporne jest zatem, że za każdy – stwierdzony przez upoważnionego inspektora Strefy Płatnego Parkowania w S. - nieopłacony postój właściciel pojazdu obowiązany jest uiścić opłatę dodatkową

w wysokości 20 lub 50 zł, w zależności od tego kiedy opłatę tą uiścił.

Zauważyć należy, że § 11 ust. 1 uchwały nie został przez uprawnione do tego organy uchylony oraz nie została stwierdzona jego nieważność. Przepis ten zatem obowiązuje i może być stosowany.

W świetle stwierdzenia, iż według zapisu ustawy obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu (w tym opłaty dodatkowej) powstaje z mocy prawa, bez potrzeby konkretyzacji tego obowiązku w drodze decyzji, oczywistym jest stwierdzenie, że po stronie zarządcy (zarządu) drogi nie istnieje również obowiązek doręczania właścicielowi pojazdu takiej decyzji. Sporządzane przez inspektora

w razie stwierdzenia nie uiszczenia opłaty za postój "zawiadomienie" (którego nie należy utożsamiać z upomnieniem w rozumieniu art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji) dokumentuje jedynie fakt nie uiszczenia opłaty,

a zarazem informuje właściciela pojazdu o powstałym obowiązku dokonania opłaty (co jednocześnie implikuje obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej) – lecz nie nakłada tego obowiązku. Zwyczajowe umieszczanie takiej informacji za wycieraczką pojazdu nie gwarantuje rzeczywiście absolutnej pewności, iż korzystający z pojazdu ją otrzyma, jednak żaden przepis prawa nie nakazuje doręczania takiej informacji

"za potwierdzeniem odbioru", a zdaniem Sądu, brak takiego właśnie trybu doręczania informacji ("zawiadomienia o nieopłaconym postoju") nie narusza konstytucyjnych praw i wolności obywatelskich, w tym prawa do obrony (do procesu, do sądu).

Właściciel pojazdu ma zagwarantowaną możliwość obrony swoich praw między innymi właśnie poprzez złożenie zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym, przy czym takie postępowanie wszczyna się dopiero po uprzednim doręczeniu upomnienia (wezwania do zapłaty), z wykazaniem żądanej należności. W razie zatem nie stwierdzenia za wycieraczką pojazdu wskazanego wyżej zawiadomienia - mimo nie uiszczenia opłaty za postój - właściciel pojazdu ma więc dodatkową możliwość – po otrzymaniu upomnienia - uiszczenia opłaty dodatkowej bez wszczynania postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne wszczyna bowiem dopiero doręczenie tytułu wykonawczego. Jeżeli właściciel pojazdu kwestionuje istnienie obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej poprzez wniesienie zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym, oceny zasadności tego zarzutu dokonuje wierzyciel, a jego ocena – tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie - podlega kontroli organu II instancji,

a następnie sądu administracyjnego.

Należy jednakże stwierdzić, że znajdujący się w aktach administracyjnych dowód ze 6 kopii takich zawiadomień z okresu od 19 stycznia 2005 r. do 11 maja 2005 r., sporządzonych przez różnych – jak wynika to z odmiennych numerów służbowych i podpisów inspektorów SPP, pozwala na stwierdzenie, iż żądana należność wierzyciela istnieje, a zatem zasadne było sporządzenie upomnienia,

a następnie wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej. W toku prowadzonego postępowania w przedmiocie zarzutu strona nie podniosła argumentów kwestionujących uprawnienia inspektorów SPP lub podważających wiarygodność wystawionych przez nich zawiadomień, albowiem za takie nie można uznać wyrażonej w zarzutach czy zażaleniu na postanowienie organu I instancji dezaprobaty dłużnika odnoszącej się do obowiązku ponoszenia opłat w strefie płatnego parkowania.

Posiadając takie – jak wyżej opisane – dowody, organ I instancji (wierzyciel), uwzględniając zasady wiedzy i doświadczenia życiowego oraz zasady logicznego rozumowania, (dokonując tzw. swobodnej oceny dowodów, zgodnie z art. 80 Kpa), miał podstawę do przyjęcia, że dowody te w sposób wystarczający dokumentują fakty nie uiszczenia przez skarżącego opłaty za parkowanie pojazdu w Strefie Płatnego Parkowania, co skutkowało naliczeniem opłaty dodatkowej, wobec czego żądanie zapłaty kwoty 300 zł, z tytułu 6 nieuiszczonych opłat, w datach wskazanych w upomnieniu, jest zasadne.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego braku upoważnienia do podpisania postanowienia z upoważnienia Prezydenta Miasta Szczecin stwierdzić należało, że zarzut ten nie jest zasadny. Kierownik Referatu w Wydziale Podatków, Opłat i Egzekucji D. G. w dacie wydania postanowienia, tj. [...] posiadał upoważnienie Prezydenta Miasta S. wydane dnia

20 września 2007r., obejmujące prawo do wydawania decyzji, postanowień oraz dokonywania innych czynności w sprawach należących do zakresu działania Wydziału, wynikających z ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (pismo z dnia 20 września 2007r. Nr WO-I/AW/0113-3/58/07).

Wbrew twierdzeniom pełnomocnika, w tej sprawie organ I instancji nie wydawał postanowienia w dniu 17 grudnia 2006r.

Mając wszystko powyższe na względzie, należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.