Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1946/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Dnia 8 lutego 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędziowie: Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2005 roku sprawy ze skargi G. G. i B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty planistycznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz G. G. i B. G. solidarnie kwotę 10.200 (dziesięć tysięcy dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzja z dnia [...] Nr [..] znak: [...] wydaną na podstawie art. 36 ust. 3, 4, 9, 14 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1997r., Nr 141, poz. 943 ze zm.) w związku z uchwałą LXXII/1622/01 Rady Miejskiej w Ł. z dnia 27 grudnia 2001r. o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Ł. położonej w rejonie al. A i ul. D. (Dz. Urz. Woj. [...] z 2002r., Nr 39, poz. 1054) oraz stosownie do art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. z 1997r., Nr 137, poz. 926 ze zm.) Prezydent Miasta Ł. ustalił dla B. G. i G. G. współwłaścicieli w ½ części zbytej nieruchomości położonej w Ł. przy Al. A 183, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] , o powierzchni 17 740 m2, obr. P-7, uregulowanej w Księdze wieczystej KW 46677, jednorazową opłatę w wysokości 369000 zł z tytułu wzrostu wartości zbytej nieruchomości spowodowanych zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, tzw. "opłata planistyczna". Jednocześnie organ administracji stopnia wskazał, że ustaloną opłatę należy uiścić jednorazowo w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji z zastrzeżeniem naliczenia odsetek ustawowych w przypadku opóźnienia lub zwłoki w zapłacie.

W uzasadnieniu Prezydent Miasta Ł. podał, że nieruchomość położona w Ł. przy Al. A 183, oznaczona w ewidencji gruntów jako działka nr 40/1, zgodnie z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta Ł., zatwierdzonym uchwałą Nr LVII/491/93 Rady Miejskiej w Ł. z dnia 2 czerwca 1993r. znajduje się na terenie, na którym obowiązywała adaptacja terenów, obiektów, zieleni kościoła i ośrodka sportowego oraz układu działek zabudowy jednorodzinnej. Zgodnie ze zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wprowadzoną uchwałą Nr LXXII/1622/91 Rady Miejskiej w Ł. z dnia 27 grudnia 2001r., teren położony w rejonie al. A i ul. D. oraz torów PKP oznaczony symbolem 2US i 3UK przeznaczono pod kompleksową realizację usług, rozrywki, sportu i rekreacji wraz z usługami gastronomicznymi i handlu. Zgodnie z § 27 wskazanej uchwały dla terenów oznaczonych symbolem 2US, 3UK wprowadzono stawkę procentową wzrostu wartości nieruchomości, służącą pobraniu opłaty w wysokości 30 %. W dniu 4 kwietnia 2002r., a więc przed upływem 5 lat od dnia wejścia w życie zmiany planu miejscowego (art. 36 ust. 7 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym) mającej wpływ na zwiększenie wartości nieruchomości, na podstawie aktu notarialnego Rep A Nr [...] nastąpiło zbycie przedmiotowej nieruchomości co, w ocenie organu I instancji, uzasadnia wydanie decyzji zgodnie z zasadami określonymi w art. 36 ust. 3, 4, 5, 9 i 14 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Przedmiotowa nieruchomość stanowiła przedmiot współwłasności w ½ części T. S. i E. S. oraz w ½ części B. G. i G. G. Zgodnie z wyceną sporządzoną przez rzeczoznawcę majątkowego J. Z., różnica pomiędzy wartością nieruchomości, określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu po zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (4830000 zł), a jej wartością określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu przed zmianą tego planu (2370000 zł) stanowi kwotę 2460000 zł. Tym samym zrealizowana zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego spowodowała wzrost jej wartości. Prezydent Miasta Ł. podał również, że przy szacowaniu wartości nieruchomości nie brano pod uwagę żadnych nakładów właściciela, gdyż wzrost wartości nieruchomości został wygenerowany wyłącznie przez zmianę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Stosownie do § 27 uchwały Nr LXXII/1622/01 Rady Miejskiej w Ł. z dnia 27 grudnia 2001r. procentowa stawka wzrostu wartości nieruchomości została ustalona na poziomie 30 %, co z powyższej kwoty stanowi 738000 zł. Z uwagi na to, że operat szacunkowy został sporządzony w odniesieniu do całej nieruchomości położonej w Ł. przy ulicy A 183, a decyzja jest adresowana do B. G. i G. G., opłata planistyczna została naliczona w odniesieniu do połowy udziałów we wskazanej nieruchomości i wynosi 369000 zł. W odniesieniu do pozostałych współwłaścicieli nieruchomości, prowadzone jest odrębne postępowanie administracyjne. Zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. zapewniono stronie czynny udział w toczącym się postępowaniu i umożliwiono wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. Stosownie do dyspozycji art. 73 § 1 k.p.a. strona miała możliwość w każdym stadium postępowania zapoznania się z aktami sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów, z czego skorzystała (protokół z dnia 18 grudnia 2002r.). Wszystkie uwagi i zastrzeżenia zostały wyjaśnione w prowadzonej ze stroną korespondencji. W oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, decyzją z [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł. ustalił jednorazową opłatę w wysokości 369000 zł. Na skutek wniesionego przez stronę odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] uchyliło decyzję organu I instancji z [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Prezydent Miasta Ł. podał również, że rozpatrując ponownie sprawę i stosując się do zaleceń Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynikających z nowej linii orzecznictwa przyjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok NSA z 7 listopada 2001r. I SA/Gd 1948/01) dalsze postępowanie prowadził w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa. Pismem z dnia 22 maja 2003r. strona została poinformowana o zmianie przepisów będących podstawą prowadzonego postępowania i nie wniosła w tym zakresie żadnych zastrzeżeń. Na podstawie art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej zapewniono stronie czynny udział w każdym stadium postępowania. Przed wydaniem decyzji wyznaczono stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego zgodnie z art. 200 § 1 w/w ustawy. W wyznaczonym przez organ I instancji terminie strona nie wniosła żadnych nowych uwag i zastrzeżeń co do istoty sprawy, nie przedstawiła również dowodów przeciwnych do zebranych w toku postępowania. Zdaniem organu I instancji, wypełniona została także dyspozycja art. 178 § 1 Ordynacji podatkowej, gdyż strona miała możliwość w każdym stadium postępowania przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów. Zgodnie z art. 36 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 27 uchwały Nr LXXII/1622/01 Rady Miejskiej w Ł. z dnia 27 grudnia 2001r. procentowa stawka wzrostu wartości została ustalona na poziomie 30 %, co z kwoty 2460000 zł stanowi 738000 zł. Tak ustalona wartość stanowi "opłatę planistyczną". W związku z tym, iż decyzja adresowana jest do małżonków B. G. i G. G. współwłaścicieli w 1/2 części nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A, opłata planistyczna została ustalona od 1/2 udziału i wynosi 369000 zł.

B. G. i G. G. złożyli od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji odwołujący się zarzucili: dokonanie błędnych ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez ustalenie, iż na skutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego doszło do wzrostu wartości przedmiotowej nieruchomości o kwotę 246000,00 zł, brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności ustalenia czy i w jakiej wysokości właściciele ponieśli nakłady na nieruchomość uzasadniające działanie w trybie art. 36 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, naruszenie zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej oraz naruszenie art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu B. G. i G. G. podnieśli, że wycena nieruchomości przed zmianą planu zagospodarowania przestrzennego jest zaniżona i nie odpowiada jej rzeczywistej wartości w tym okresie ze szczególnym uwzględnieniem jej lokalizacji. Zgodne z operatem szacunkowym sąsiedniej działki położonej w Ł. przy Al. A 183 sporządzonym w 1997r. na zlecenie organów skarbowych – Urzędu Skarbowego ł- P., tj. przed podjęciem przez Radę Miasta uchwały stanowiącej podstawę wymiaru opłaty planistycznej, dotyczącym działki o powierzchni 4094 m2 zabudowanej budynkiem hali sportowej jej wartość wyceniono na kwotę 1795600zł. Zdaniem odwołujących się, z powyższego wynika, że wartość działki sąsiadującej bezpośrednio z przedmiotową nieruchomością została określona prawie trzykrotnie wyżej aniżeli działki nr 40/1. Sporządzona w sprawie opinia zawyża więc przyrost wartości nieruchomości dokonany na skutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego co skutkuje zawyżeniem opłaty planistycznej. Zdaniem B. G. i G. G., oznacza to, że sporządzona opinia nie jest wiarygodna, zaniża znacznie wartość pierwotną nieruchomości i jako taka nie może stanowić podstawy wydania decyzji w sprawie. Zmiana planu zagospodarowania przestrzennego nie pozwoliła na prowadzenie na nieruchomości działalności gospodarczej sensu stricte, a jedynie w bardzo ograniczonym zakresie związanym z niedochodową w dzisiejszych czasach działalnością usług kultury i sportu. Możliwość uruchomienia na nieruchomości dochodowej działalności jest uwarunkowana bardzo wysokimi nakładami na inwestycje i dopiero w powiązaniu z tymi nakładami zmiana planu zagospodarowania przestrzennego może wywrzeć istotny wpływ na wartość nieruchomości. Odwołujący się zarzucili także, że biegły rzeczoznawca dokonując wyceny naruszył art. 36 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym zgodnie z którym opłatę, o której mowa w ust. 3, pomniejsza się o zwaloryzowaną wartość nakładów poniesionych przez właściciela nieruchomości w okresie pomiędzy uchwaleniem lub zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego a dniem zbycia nieruchomości, jeżeli nakłady te miały wpływ na wzrost wartości tej nieruchomości. Biegły rzeczoznawca w ogóle nie ustalił czy doszło do poniesienia przez współwłaścicieli nieruchomości jakichkolwiek nakładów, które mogłyby podlegać pomniejszeniu zgodnie z w/w przepisem. Organ administracji wydając decyzję w niniejszej sprawie nie podjął również próby ustalenia powyższej okoliczności stwierdzając w jej uzasadnieniu, iż "przy szacowaniu wartości nieruchomości nie brano pod uwagę żadnych nakładów właściciela, gdyż wzrost wartości nieruchomości został wygenerowany wyłącznie przez zmianę planu zagospodarowania przestrzennego". Powołując się na treść art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 1985r., II SA 318/85 (Kodeks postępowania administracyjnego z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego, Warszawa 1985r., str. 172) B. G. i G G. podnieśli, że obowiązek zebrania materiału dowodowego w sprawie i jego rozpatrzenia, a zatem przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie i nie może być przerzucony na stronę. Ciężar dowodu obciąża organ administracyjny. Jeżeli strona przedstawi niepełny materiał dowodu, organ ma obowiązek z własnej inicjatywy go uzupełnić. Organ administracji natomiast nie tylko nie zażądał przedstawienia jakichkolwiek dokumentów przez stronę, ale także nie uczynił niczego co zmierzałoby do ustalenia czy istnieją podstawy do obniżenia opłaty planistycznej. Powołując się z kolei na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 sierpnia 1997r., V SA 1926/96 (Fiskus 1997/22 str. 3) odwołujący się wskazali, iż skoro opinia biegłego była niewystarczająca i niepełna, organ powinien podjąć starania, aby dokonać w tym zakresie samodzielnie niezbędnych ustaleń, bądź zlecić uzupełnienie opinii już sporządzonej albo sporządzenie kolejnej opinii przez innego biegłego zgodnie z art. 187 § 2 Ordynacji podatkowej. Nadto strona zarzuciła organowi I instancji naruszenie art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na pominięciu ustalenia faktu mającego znaczenie dla sprawy powołując się przy tym na wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 29 września 1997r., I SA/Wr 700/79. W konkluzji powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 1992r., I SA 807/92 odwołujący się stwierdzili, że z uwagi na to, iż opinia biegłego rzeczoznawcy została sporządzona w trakcie postępowania przed organem I instancji poprzedzającego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] , na mocy której uchylono decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia, nie można uznać, iż dotyczy ona obecnie toczącego się postępowania, a jako zawierająca w/w wady merytoryczne i wydana poza postępowaniem, nie może stanowić podstawy decyzji organu I instancji.

Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § l pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U z 1997r., Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity: Dz. U. z 2001r., Nr 790, poz. 856 ze zm.), art. 36 ust. 3, ust. 6, ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity: Dz. U. z 1999r., Nr 15, poz. 139 ze zm.), art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że w mniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym do ustalenia opłaty planistycznej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w Ł., przy Al. A 183, działka nr [...], o powierzchni 17.740,00 m2, której stan prawny uregulowany jest w księdze wieczystej KW 46677. Uchwałą nr LXXII/1622/01 z dnia 27 grudnia 2001r. (Dz. Urz. Woj. [...] z dnia 15 lutego 2002r., Nr 39, poz. 1054), która weszła w życie dnia 2 marca 2002r., Rada Miejska w Ł. zmieniła plan zagospodarowania przestrzennego. Zmianą tą objęto teren, na którym znajduje się opisana powyżej nieruchomość. Dotychczasowe ustalenia planu sytuowały teren ten w jednostce urbanistycznej oznaczonej symbolem I.10, gdzie obowiązywała adaptacja terenów, obiektów, zieleni kościoła i ośrodka sportowego oraz układu działek zabudowy jednorodzinnej, przy czym ustalenia realizacyjne dopuszczały lokalizowanie budynków mieszkalnych jednorodzinnych w ramach istniejących działek. Obecnie natomiast nieruchomość ta znajduje się w jednostce urbanistycznej planu zagospodarowania przestrzennego oznaczonej jako 2 US i 3 UK, w której tereny przeznaczone zostały pod kompleksową realizację usług kultury, rozrywki, sportu i rekreacji wraz z usługami gastronomicznymi i handlu. Przy czym teren 2 US, utrzymuje się dla funkcji sportowo – rekreacyjnej (boisko sportowe) bez możliwości podziału i dopuszcza się na nim lokalizację obiektów kubaturowych, o wysokości do 6 metrów służących wyłącznie obsłudze boiska. W § 27 powołanej uchwały stanowi się, iż wysokość stawki procentowej, służącej naliczeniu opłaty związanej z wzrostem wartości nieruchomości, w przypadku terenów oznaczonych symbolami 2 US, 3 UK, 9 UC i 12 KP określa się na 30 %. Nadto zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie jest spornym, iż G. G. i B. G. będący współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości w 1/2 części w ramach wspólności ustawowej, zbyli swój udział w dniu 4 kwietnia 2002r., czego dowodem jest umowa sprzedaży sporządzona w formie aktu notarialnego, po wejściu w życie uchwały Rady Miejskiej w Ł. o zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Ł. położonej w rejonie al. A i ul. B oraz torów PKP, tj. po dniu 2 marca 2002r. Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, tj. Prezydent Miasta Ł. ustalił jednorazową opłatę w oparciu o posiadany dowód w sprawie – operat szacunkowy, zapewniono stronom czynny udział w sprawie poprzez zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia opłaty planistycznej (pismo z dnia 16 lipca 2002r.) i możliwości zapoznania się przed wydaniem decyzji, z zebranym materiałem dowodowym, udzielając w tym zakresie stosownego terminu (pismo z dnia 27 listopada 2002r.). Skorzystanie zaś przez stronę z prawa zachowania bierności w toczącym się postępowaniu pozostaje poza oceną organu administracji (organu podatkowego). Odnosząc się natomiast do podnoszonej w odwołaniu sprawy wyceny nieruchomości sąsiedniej dokonanej w 1997r. na zlecenie organów skarbowych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że nie może ona stanowić dowodu w niniejszym postępowaniu, gdyż przy ocenie prawidłowości złożonej wyceny nieruchomości istotny jest zarówno cel wyceny, jak również dzień, na który ustala się wartość nieruchomości, a w szczególności przedmiot wyceny. Zdaniem organu odwoławczego, oznacza to, że dowody przedstawiane w tych sprawach nie mogą być wykorzystywane zamiennie i wpływać na podejmowane rozstrzygnięcia.

Na powyższą decyzję G. G. i B. G. złożyli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją Prezydenta Miasta Ł. i zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w sprawie zgodnie ze złożonym na rozprawie zestawieniem kosztów. Zaskarżonym decyzjom skarżący zarzucili: błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na przyjęciu, iż na skutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego doszło do wzrostu wartości nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postępowania o kwotę 2460000,00 zł, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, polegające w szczególności na nieustaleniu, czy i w jakiej wysokości skarżący ponieśli nakłady na nieruchomość, uzasadniające działanie w trybie art. 36 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, naruszenie art. 122 oraz art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań, w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

W uzasadnieniu skarżący podtrzymali zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] dodatkowo powołując się przy tym na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 4 czerwca 1998r. (SA/Kr 1052/92, LEX 336118), wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 18 grudnia 1996r. (I SA/Po 843/96, LEX nr 27437), wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 1984r. (II SA 1205/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 98),wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 26 sierpnia 1998r., (I SA/Gd 1675/96, LEX nr 34761), wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 1985r. (II SA 318/85, Gospodarka, Administracja Państwowa 1986, nr 9, str. 46), wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 sierpnia 1997r. (V SA 1926/96, Fiskus 1997, nr 22, str. 3 l) i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z 24 września 1992r. (I SA 807/92 - opublikowany w Lex Polonica Maxima).

W odpowiedzi na skargę, strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych przy czym, zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 §1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit.b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit.c).

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Bada więc zaskarżone orzeczenie pod kątem wszelkich naruszeń prawa, a nie tylko tych wskazanych w skardze. Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądu, należało skargę uwzględnić.

Podstawą rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, stosownie do brzmienia art. 85 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 ), jest art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity: Dz. U. z 1999r., Nr 15, poz. 139 ze zm.). Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, jeżeli wartość nieruchomości wzrosła, w związku z uchwaleniem lub zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę, określoną, w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości, w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30 % wzrostu wartości nieruchomości.

Niespornym w przedmiotowej sprawie jest okoliczność, że uchwałą nr LXXII/1622/01 z dnia 27 grudnia 2001r. (Dz. Urz. Woj. [...] z dnia 15 lutego 2002r., Nr 39, poz. 1054), która weszła w życie dnia 2 marca 2002r., Rada Miejska w Ł. zmieniła plan zagospodarowania przestrzennego i zmianą tą objęto teren, na którym znajduje się opisana powyżej nieruchomość. Dotychczasowe ustalenia planu sytuowały teren ten w jednostce urbanistycznej oznaczonej symbolem I.10, gdzie obowiązywała adaptacja terenów, obiektów, zieleni kościoła i ośrodka sportowego oraz układu działek zabudowy jednorodzinnej, przy czym ustalenia realizacyjne dopuszczały lokalizowanie budynków mieszkalnych jednorodzinnych w ramach istniejących działek. Obecnie natomiast nieruchomość ta znajduje się w jednostce urbanistycznej planu zagospodarowania przestrzennego oznaczonej jako 2 US i 3 UK, w której tereny przeznaczone zostały pod kompleksową realizację usług kultury, rozrywki, sportu i rekreacji wraz z usługami gastronomicznymi i handlu. Przy czym teren 2 US, utrzymuje się dla funkcji sportowo – rekreacyjnej (boisko sportowe) bez możliwości podziału i dopuszcza się na nim lokalizację obiektów kubaturowych, o wysokości do 6 metrów służących wyłącznie obsłudze boiska. W § 27 powołanej uchwały stanowi się, iż wysokość stawki procentowej, służącej naliczeniu opłaty związanej z wzrostem wartości nieruchomości, w przypadku terenów oznaczonych symbolami 2 US, 3 UK, 9 UC i 12 KP określa się na 30 %. Nadto niespornym jest, iż G. G. i B. G. będący współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości w 1/2 części w ramach wspólności ustawowej, zbyli swój udział w dniu 4 kwietnia 2002r., czego dowodem jest umowa sprzedaży sporządzona w formie aktu notarialnego jak i to, że zbycie nastąpiło po wejściu w życie uchwały Rady Miejskiej w Ł. o zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tej części obszaru miasta Ł., tj. po dniu 2 marca 2002r.

Zgodnie z art. 36 ust. 14 cytowanej wyżej ustawy, zasady określania wartości nieruchomości oraz osoby uprawnione do określenia tej wartości określają przepisy o gospodarce nieruchomościami ( tj. art. 149 i następne).

Jak wynika to z akt sprawy, jak również z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, kluczowym materiałem dowodowym w przedmiotowej sprawie stanowiącym podstawę dla wydania kwestionowanej decyzji jest wycena sporządzona przez rzeczoznawcę majątkowego J. Z. Skarżący kwestionując tę wycenę, sformułowali zarzuty zarówno o charakterze formalnym jak i materialnym.

Odnosząc się do zarzutu o charakterze formalnym, podzielić należy co do zasady stanowisko skarżących, iż znajdująca się w aktach sprawy wycena rzeczoznawcy majątkowego J. Z., nie może stanowić podstawy kwestionowanych decyzji, aczkolwiek nie z takich przyczyn jak wskazali to skarżący. Wywodzili oni bowiem, że opinia biegłego rzeczoznawcy została sporządzona w trakcie postępowania przed organem I instancji, poprzedzającego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] na mocy której uchylono decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia, a tym samym nie można uznać, iż dotyczy ona obecnie toczącego się postępowania, a jako wydana poza postępowaniem, nie może stanowić podstawy decyzji organu I instancji. Takiej argumentacji nie można podzielić, natomiast istotnym jest to, że znajdujący się w aktach sprawy operat szacunkowy wykonany przez rzeczoznawcę majątkowego J. Z., opatrzony jest datą 28 czerwca 2002r.(k. 3 akt), a postępowanie w sprawie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości przedmiotowej nieruchomości, wszczęte zostało z urzędu w dniu 15 lipca 2002r.(zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 16.07.2002r. – k. 4 akt). Zważyć należy, że art. 61 § 3 k.p.a. nie reguluje daty wszczęcia postępowania z urzędu. Za datę tę należy przyjąć pierwszą czynność wobec strony, a pierwszą czynnością jest zawiadomienie o wszczęciu postępowania( art. 64 § 4 k.p.a.). W orzecznictwie przyjmuje się, że za datę tę można uznać pierwszą czynność w postępowaniu (por. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C. H. Beck, W-wa 1996, str. 313). Jednakże w przedmiotowej sprawie organ wyraźnie wskazał datę wszczęcia postępowania na dzień 15 lipca 2002r.

Sąd, podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 16 stycznia 2002r. w sprawie I SA 1999/00, że opinia rzeczoznawcy majątkowego ma walor opinii biegłego – w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. – i powinna, jak każdy dowód, zostać przeprowadzona w ramach danego postępowania.( por. wyrok NSA z dnia 16.01.2002r. I SA 1999/00, Lex nr 81989). Tym samym, porównanie w/w dat, w ocenie sądu, dyskwalifikuje wycenę znajdującą się w aktach sprawy. Wobec powyższego, dalsze ustosunkowywanie się do zarzutów merytorycznych dotyczących tejże wyceny, uznać należy za zbędne.

Konsekwencją przyjęcia, że omawiana wycena nie może być uwzględniona w przedmiotowej sprawie, jest uznanie, że rozstrzygnięcie zapadło bez należytego wyjaśnienia sprawy, z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a.

Nadto sąd, w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie, nie podziela poglądu, ze w przedmiotowej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 29 lipca 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Kwestia powyższa była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 3 września 2004r. OSK 520/04 ( niepubl.), oraz w wyroku z dnia 25 września 2003r. II SA/Łd 1826/02 ( niepubl.), gdzie przyjęto, że przy ustalaniu opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, zastosowanie mają przepisy k.p.a. a nie Ordynacji podatkowej. W pierwszym z powołanych wyroków NSA stwierdził, że " (...) opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku uchwalenia

( zmiany) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, mimo cech upodabniających ją do podatku cechują różnice. I niezależnie od tego jak dalece one idą, to fakt ich występowania nie mógł umknąć uwadze racjonalnego ustawodawcy, który chcąc nadać w/w opłacie status podatku czy też innej należności niepodatkowej, do której stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej, uczyniłby to wprost lub przynajmniej zobowiązałby do stosowania w tych sprawach Ordynacji podatkowej. Jeśli tego nie zrobił, to faktu tego nie można domniemywać. Obowiązki podatkowe, wkraczając w sferę praw i obowiązków obywateli, winny być (...) stanowione wyraźnie, a nie domniemywane. Jest to wymóg demokratycznego państwa prawa, a takim z mocy art. 2 Konstytucji RP jest Rzeczpospolita Polska." Sąd w pełni akceptuje i utożsamia się z zaprezentowanym stanowiskiem i nie podziela odmiennego poglądu przedstawionego w wyroku NSA z dnia 7 listopada 2001r. w sprawie SA/Gd 1984/01( OSP 2003/2/16).

Podsumowując powyższe rozważania, za zbędne uznać należało ustosunkowanie się do zarzutów skargi, dotyczących naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej.

W świetle powyższego Sąd uznał, iż naruszenie wskazanych wyżej przepisów procesowych mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, co na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z 2002r.) skutkować winno uchyleniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji i wobec tego orzekł jak w sentencji.

Zgodnie z art. 152 tej samej ustawy Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) i art. 55 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o NSA (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.).