Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1772/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21, art. 40 a ust. 1 pkt 4, art. 40 a ust 5, art. 3 pkt 4 i pkt 10
journal: Dz.U. 2005 nr 187 poz 1577
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity
article: art. 138 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 46 ust 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2006 nr 171 poz 1225
law: Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant Aneta Stefaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi S. S.A. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...], Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych (dalej także: GIJHARS), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 21, art. 40a ust. 1 pkt 4 oraz art. 40a ust. 5 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577 ze. zm.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia 19 maja 2009 r. wniesionego przez producenta S. S.A. z siedzibą w K. (dalej także: skarżąca) od decyzji Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w S. (dalej także: WIJHARS) z dnia [...] maja 2009 r., Nr [...], znak: [...], wymierzającej skarżącej karę pieniężną w wysokości 48.961,20 zł (czterdzieści osiem tysięcy dziewięćset sześćdziesiąt jeden złotych dwadzieścia groszy), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Do powyższego rozstrzygnięcia doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

W toku kontroli, przeprowadzonej w dniach 6-8 stycznia 2009 r. w S. S.A. pobrano do badań w Laboratorium Specjalistycznym GIJHARS w S. próbkę z partii 496 szt. (124 kg) konserw rybnych pod nazwą "[...]– art.", a'250 g, nr partii produkcyjnej - [...], o wartości netto 1542,56 zł.

Wyniki analiz laboratoryjnych zawarte w sprawozdaniu z badań z dnia 13 stycznia 2009 r. nr [...] wykazały, że przedmiotowa partia konserwy nie spełniała wymagań w zakresie jakości handlowej z uwagi na zaniżoną, w stosunku do deklarowanej w specyfikacji wyrobu oraz na opakowaniu, zawartość ryby – masę netto po odsączeniu - wynoszącą w poszczególnych próbkach odpowiednio: 190 g, 196 g, 192 g, 189 g. Średnia wartość z 4 pomiarów wyniosła 191,75 g. Masa ryby po odsączeniu, zgodnie z deklaracją producenta powinna wynosić 200 g.

W dniu 16 stycznia 2009 r. przeprowadzono ponowną kontrolę skarżącej, w toku której ustalono, że część partii produktu pod nazwą "[...]– art.", a'250 g, nr partii produkcyjnej - [...], tj. 12 kg, została przekazana pracownikom zakładu w formie paczek żywnościowych. Pozostała część kwestionowanej partii produktu, tj. 108,5 kg o wartości 1349,74 zł, została zabezpieczona i oddana pod nadzór zastępcy kierownika magazynów logistycznych.

W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, WIJHARS w S. w dniu [...] stycznia 2009 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia przez skarżącą do obrotu 108,5 kg artykułu rolno-spożywczego o nazwie "[...]– art.", a'250 g, nr partii produkcyjnej -[...], o wartości 1349,74 zł netto, który nie spełniał wymagań w zakresie jakości handlowej z uwagi na zaniżoną masę netto po odsączeniu w stosunku do deklaracji zawartej w oznakowaniu oraz w "specyfikacji wyrobu gotowego".

W dniu 9 lutego 2009 r. do WIJHARS w S. wpłynęło pismo, w którym skarżąca przedstawiła wyniki analiz laboratoryjnych wtórnika próbki pozostawionego w trakcie kontroli w dniu 6 stycznia 2009 r., przeprowadzonych przez laboratorium E. w M., które wykazały masę ryby po odsączeniu wynoszącą w poszczególnych próbkach odpowiednio: 214 g, 211 g, 208 g, 215 g, średnio 212 g.

W związku z tym, że badanie i przekazanie wtórnika do laboratorium nastąpiło bez wiedzy i udziału organu kontrolnego oraz w związku z tym, że uzyskano rozbieżne wyniki analiz laboratoryjnych, WIJHARS w S. w dniu 11 lutego 2009 r. przeprowadził ponowną kontrolę u skarżącej, pobierając do badań w Laboratorium Specjalistycznym GIJHARS w G. próbkę konserw rybnych pod nazwą "[...]– art.", a'250 g, nr partii produkcyjnej - [...].

Analizy laboratoryjne zawarte w sprawozdaniu z badań nr [...] z dnia 13 lutego 2009 r. wykazały, że w poszczególnych próbkach masa ryby po odsączeniu wynosi: 200 g, 194 g, 200 g, 200 g, tj. średnio 198,5 g.

W dniu [...] lutego 2009 r. WIJHARS w S. , działając na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, wydał decyzję nr [...] nakazującą skarżącej oznakowanie partii 434 szt. (108,5 kg) konserw rybnych pod nazwą "[...]– art.", a'250 g, nr partii produkcyjnej - [...], o wartości netto 1349,74 zł, zgodnie z ilością masy ryby po odsączeniu potwierdzoną w badaniach laboratoryjnych.

W dniu [...] marca 2009 r. WIJHARS w S. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wymierzenia skarżącej kary pieniężnej w związku z wprowadzeniem do obrotu partii 434 szt. (108,5 kg) konserw rybnych pod nazwą "[...]– art.", a'250 g, nr partii produkcyjnej - [...], o wartości netto 1349,74 zł, niespełniających wymagań w zakresie jakości handlowej z uwagi na nieprawidłowe oznakowanie, świadczące o zafałszowaniu w/w produktu.

W wyniku dokonanych ustaleń WIJHARS w S. decyzją z dnia [...] maja 2009 r. wymierzył producentowi – skarżącej karę pieniężną w wysokości 48.961,20 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ, ustalając wysokość nałożonej kary pieniężnej, dokonał rozważań dotyczących kryteriów określonych w art. 40a ust. 5 cyt. ustawy, tj. stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu i wielkość jego obrotów. Określając stopień szkodliwości naruszenia organ I instancji uznał, że zaniżenie zawartości ryby – masy netto po odsączeniu stanowi o zafałszowaniu środka spożywczego, co jest istotnym naruszeniem ekonomicznych interesów konsumenta. Oceniając z kolei stopień zawinienia producenta i jego dotychczasową działalność na rynku spożywczym, organ uznał, że stwierdzona niezgodność z deklaracją producenta w zakresie zaniżonej zawartości ryby – masy netto po odsączeniu powtarza się po raz kolejny w tym samym asortymencie. Organ wskazał bowiem, że skarżąca spółka świadomie zaniżała w przeszłości zawartość ryby we wprowadzanych do obrotu konserwach, co zostało potwierdzone w ostatecznej decyzji z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...], która podlegała ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Znaczną skalę obrotów skarżącej organ I instancji ustalił na podstawie przedstawionego oświadczenia o przychodach z dnia 17 kwietnia 2009 r., które kształtowały się na poziomie 97.922.352,09 zł.

Od decyzji WIJHARS w S. z dnia [...] maja 2009 r., skarżąca wniosła odwołanie do Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych.

Wnosząc o uchylenie spornej decyzji w całości, skarżąca zarzuciła organowi I instancji naruszenie art. 3 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, poprzez niewłaściwą interpretację pojęcia "obrót" oraz art. 3 pkt 10 cyt. ustawy z uwagi na bezpodstawne uznanie kwestionowanego produktu za artykuł rolno-spożywczych zafałszowany. Skarżąca zakwestionowała ponadto zastosowanie art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, albowiem – w jej ocenie – sporna decyzja powinna zostać wydana na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 w/w ustawy, tj. z uwagi na niewłaściwą jakość handlową. Strona zarzuciła jednocześnie, iż organ I instancji w sposób wadliwy nie uwzględnił wyników badań laboratoryjnych przeprowadzonych na zlecenie skarżącej spółki w laboratorium E. w M.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych, powołując się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 21, art. 40a ust. 1 pkt 4 oraz art. 40a ust. 5 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...], utrzymał w mocy w/w decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w S. z dnia [...] maja 2009 r. wydaną w przedmiocie nałożenia na skarżącą spółkę kary pieniężnej w wysokości 48.961,20 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Zdaniem organu II instancji nieprawidłowości w powyższym zakresie (jakości handlowej) zostały stwierdzone przez WIJHARS w S. w decyzji z dnia [...] lutego 2009 r., od której strona nie wniosła odwołania. Zdaniem organu odwoławczego w/w decyzja stała się prawomocna z dniem 7 marca 2009 r. W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, że w uzasadnieniu swojej decyzji nie musi odnosić się do kwestii istnienia, czy też nieistnienia nieprawidłowości stwierdzonych już prawomocną decyzją WIJHARS w S. . Ponadto organ odwoławczy, ustosunkowując się do zarzutów strony - wskazał, że definicja terminu "obrót" zawarta jest w art. 3 pkt 8 rozporządzenia nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. L 31 z 1 lutego 2002 r. str. 1, ze zm.). Wiążąc jej treść z faktem, iż dla kwestionowanego produktu ustalona została cena sprzedaży, organ odwoławczy uznał, że partia 434 szt. (108,5 kg) konserw rybnych pod nazwą "[...]– art.", a'250 g, nr partii produkcyjnej - [...], o wartości netto 1349,74 zł, została przez skarżącą wprowadzona do obrotu. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych odrzucił również zarzut błędnego zastosowania art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, wskazując w uzasadnieniu, że informacja o masie ryby w wyrobie gotowym jest dla konsumenta istotna i powinna być udzielona w sposób rzetelny. W przeciwnym wypadku wprowadza konsumenta w błąd, pozbawiając go możliwości dokonania świadomego wyboru. Organ odwoławczy podkreślił ponadto, że skarżąca posiadała wiedzę, że stosowany przez nią proces technologiczny nie zapewnia produktu finalnego, zgodnego z deklaracją, co najmniej od dnia [...] lipca 2008 r., tj. od dnia wydania przez WIJHARS w S. decyzji nr [...], stwierdzającej, że masa ryby po odsączeniu w "[...]" a'250 g jest niezgodna z charakterystyką określoną w deklaracji producenta, ustalając stopień wad w/w artykułu na 5,08 %. Na tej podstawie organ odwoławczy uznał, że skarżąca spółka świadomie nie dostosowała procesu produkcyjnego tak, aby produkt finalny odpowiadał deklarowanym parametrom. W związku z powyższym – zdaniem GIJHARS - czyn popełniony przez skarżącego stanowił zafałszowanie, w rozumieniu art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Organ wskazał, że w/w decyzja została utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] września 2008 r., zaś skarga wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - oddalona wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2009 r. (sygn. akt VI SA/Wa 2380/08). Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów strony skarżącej organ odwoławczy stwierdził, iż brak wskazania w sentencji decyzji organu I instancji rodzaju naruszenia, za jakie wymierzono skarżącej spółce karę, stanowiło drobne uchybienie niewpływające w żaden sposób na rozstrzygnięcie merytoryczne decyzji. Ponadto organ II instancji wskazał, iż błędne przytoczenie przez WIJHARS w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji art. 40a ust. 1 pkt 3, zamiast art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, również nie wpływało na merytoryczną prawidłowość rozstrzygnięcia, gdyż w sentencji decyzji podstawa prawna została wskazana prawidłowo. Zdaniem organu odwoławczego również ustalając wysokość kary pieniężnej, WIJHARS w S. prawidłowo uwzględnił wszystkie kryteria określone przez ustawodawcę w art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.

Pismem z dnia 1 września 2009 r. skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lipca 2009 r.

Wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji, skarżąca zarzuciła naruszenie:

- przepisów prawa materialnego, tj. art. 3 pkt 4 oraz pkt 10a oraz art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych,

- przepisów i zasad postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na wydaniu decyzji bez uprzedniego wyjaśnienia ważnych dla sprawy okoliczności i bez zgromadzenia dowodów w tym zakresie oraz na akceptacji stanowiska organu I instancji, który pominął dowody przedstawione przez stronę.

W uzasadnieniu skarżąca spółka zakwestionowała stanowisko organu odwoławczego, który niewskazanie przez organ I instancji w sentencji wydanej decyzji naruszenia prawa, za które wymierzono skarżącej karę, czy też podanie przez ten organ w rozstrzygnięciu decyzji numeru rachunku bankowego, na który należy uiścić karę - uznał za drobne uchybienia niemające wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Skarżąca jako niezasadne uznała stanowisko organu odwoławczego, który wskazując, że nieprawidłowości w zakresie jakości handlowej zostały stwierdzone przez WIJHARS w S. decyzją z dnia [...] lutego 2009 r., nie odniósł się do powyższej kwestii w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W opinii skarżącej organ administracyjny zobowiązany jest ustalić wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, bez względu na to, że były już one przedmiotem innego postępowania. Zdaniem strony wadliwe oznaczenie towaru, czy wręcz zafałszowanie artykułu spożywczego, które organ zarzucił skarżącej, a które nie miało w rzeczywistości miejsca, jest okolicznością, której ustalenie jest warunkiem koniecznym do nałożenia kary za to zafałszowanie. Według skarżącej pominięcie dowodów doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego, a w konsekwencji do nieuzasadnionego nałożenia na stronę kary pieniężnej. Ponadto skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 75 k.p.a. i 78 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie i nie poddanie pod ocenę dowodów przedstawionych przez stronę w postaci wyników badań dokonanych na zlecenie skarżącej w laboratorium w M. Za nieprawidłowe uznała skarżąca uzasadnienie stanowiska organu, który powołał się na brak wcześniejszych uzgodnień tej kwestii z organem. Skarżąca wskazała również na brak podstawy prawnej przyjętego przez organ stanowiska. Strona stwierdziła ponadto, że - wbrew twierdzeniu organu odwoławczego - pismem z dnia 4 marca 2009 r. wniosła odwołanie od decyzji WIJHARS w S. z dnia [...] lutego 2009 r., które do dnia wniesienia skargi, nie zostało rozpatrzone. Skarżąca przyznała, że sporne pismo nie zostało co prawda zatytułowane jako "odwołanie", ale organ, w przypadku wątpliwości, zobowiązany był wezwać stronę do określenia charakteru wspomnianego pisma, na co wskazuje orzecznictwo sadów administracyjnych. Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia przez organ odwoławczy przepisów prawa materialnego, skarżąca za błędne uznała stanowisko organu, iż do obrotu został wprowadzony artykuł, którego dotyczyły kontrole poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji ([...]nr partii produkcyjnej [...]). W opinii skarżącej, organ dokonał błędnej interpretacji przepisów prawa wspólnotowego, definiujących pojęcie "wprowadzenia do obrotu". Strona wskazała, iż w zaskarżonej decyzji organ wywiódł, że o fakcie wprowadzenia towaru do obrotu świadczy fakt, że próbki do badań laboratoryjnych zostały pobrane z magazynu wyrobów gotowych, oraz że dla tych produktów ustalona została cena, a towar był posiadany przez skarżącą spółkę w celu zbycia. Niemniej – jak zarzuciła skarżąca - organ nie uwzględnił wyjaśnień strony, iż od momentu zapoznania się z wynikami kontroli skarżąca nie miała zamiaru przeznaczyć zakwestionowanej partii artykułu do sprzedaży (wprowadzić do obrotu). Skarżąca podkreśliła, że wskazana wyżej partia wyrobów została zabezpieczona przez organ, co również uniemożliwiło wprowadzenie artykułów spożywczych do obrotu. Towary te nigdy nie trafiły na rynek w rozumieniu przepisów o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Skarżąca spółka uznała zatem, iż została ukarana nie za czynność dokonaną (wprowadzenie na rynek), lecz za czynności, które ewentualnie mogły nastąpić, ale w praktyce nie miały miejsca. Zdaniem skarżącej spółki, w rozpatrywanej sprawie nie nastąpiło zafałszowanie artykułu rolno-spożywczego, w rozumieniu art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Według strony, dokonując interpretacji tego przepisu, należy mieć na uwadze pewne kluczowe elementy znaczeniowe, a mianowicie to, że niezgodności, czy zmiany dotyczące towaru muszą być dokonane celowo i to w celu ukrycia rzeczywistego składu, czy właściwości towaru, a jednocześnie te niezgodności, czy zmiany muszą naruszać interesy konsumentów w istotny sposób. Zważywszy na to, że organy obu instancji nie udowodniły celowego działania spółki zmierzającego do ukrycia rzeczywistego składu omawianego artykułu spożywczego, zdaniem skarżącej, nie można uznać, że jest to artykuł zafałszowany. Spółka stwierdziła jednocześnie, że produkując "[...]", wykorzystywała taką ilość poszczególnych składników (w tym ryby), aby produkt finalny zawierał ich ilość zgodną z deklaracją na opakowaniu. Zdaniem strony potwierdzają to badania laboratoryjne zlecone przez skarżącą spółkę laboratorium w M. , zgodnie z którymi wszystkie cztery próbki przeszły próbę pomyślnie. Według strony potwierdzają to również badania zlecone przez organ (laboratorium w G.), w wyniku których stwierdzono, że na cztery próby, trzy były pomyślne, a jedna nieznacznie odbiegała od wskazanej normy, to jest o 0,03%, co może się mieścić w granicach błędu pomiaru. Badania w laboratorium w S. , w których dokonane cztery próby wypadły niepomyślnie dla spółki, należy zakwestionować, a w konsekwencji pominąć. Zdaniem strony są one niewiarygodne z uwagi na fakt, że dwa inne laboratoria uzyskały inne, korzystne dla spółki wyniki, dokonując badań towaru z tej samej partii. Ponadto, jak wskazała skarżąca, zafałszowanie ma miejsce wtedy, gdy niezgodności, bądź zmiany naruszają interesy konsumentów w istotny sposób. Także ten element definicji nie został spełniony w rozpatrywanej sprawie. Zdaniem strony, jeśli na skutek trudnych do wyjaśnienia okoliczności, a także zważywszy na brak jednoznacznego pewnego i udowodnionego faktu naruszenia, niektóre artykuły z całej partii towaru zawierają pewnych składników nieco mniejszą ilość od wskazanej przez producenta, np. o 0,03%, to taką sytuację trudno uznać za naruszającą interesy konsumentów w istotny sposób. Według strony w zaskarżonej decyzji organ nieprawidłowo uznał, że skarżąca świadomie nie dostosowała procesu produkcyjnego tak, aby produkt finalny odpowiadał deklarowanym parametrom. Zdaniem spółki twierdzenie organu jest bezpodstawne z uwagi na to, że żaden z organów rozstrzygających w sprawie nie dokonał stosownych ustaleń w tym zakresie i nie wzywały skarżącej spółki do opisania stosowanego przez nią procesu produkcyjnego i złożenia wyjaśnień odnośnie tego procesu. Strona dodała, że po utrzymaniu w mocy decyzji z dnia [...] lipca 2008 r. i nieuwzględnieniu argumentów zawartych w odwołaniu od tej decyzji, spółka podjęła kroki zapobiegające ewentualnym dalszym nieprawidłowościom w zakresie zawartości ryby po odsączeniu w produkowanych artykułach spożywczych. Od dnia 11 września 2008 roku zwiększono ilość ryby wchodzącej w skład "[...]- art. 250 g". Do tego dnia, zgodnie z recepturą ilość dodawanej ryby wynosiła 200-205 g. Po zmianie receptury, ilość ta wynosi 210-215 g. Zważywszy na dokonanie zwiększenia ilości ryby w wyrobach, trudno się zgodzić z twierdzeniem organu, że spółka świadomie nie dostosowała procesu produkcyjnego i działała umyślnie. Sam fakt, że spółka uprzednio była już adresatem decyzji stwierdzającej niezgodność jakości produktu z deklaracją oraz wyroku oddalającego skargę na tę decyzję, nie może być podstawą twierdzenia, że nie podjęła żadnych kroków zapobiegających ewentualnym naruszeniom w tym zakresie.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada przy tym celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Badając sprawę pod kątem powyższych kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga S. S.A. z siedzibą w K. nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotowe decyzje nie naruszają - zdaniem Sądu - zarówno przepisów prawa materialnego, w tym w szczególności art. 3 pkt 4 i pkt 10 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, a w konsekwencji art. 40a ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy, jak również przepisów postępowania administracyjnego, w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Sądu, zarzuty skarżącej dotyczące uchybień procesowych polegających na braku wskazania w decyzji organu I instancji naruszenia prawa, za które wymierzono skarżącej karę pieniężną na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - nie jest istotne, albowiem w uzasadnieniu spornej decyzji WIJHARS wyjaśnił wszystkie okoliczności, które zadecydowały o wydanym rozstrzygnięciu. Tym samym, wskazywane przez skarżącą uchybienie nie miało wpływu na prawidłowość wydanej decyzji.

Zdaniem Sądu stwierdzić należy również, że – wbrew zarzutom skargi - organ odwoławczy - stosownie do zasady wynikającej z art. 15 k.p.a., która nakłada na organ II instancji obowiązek ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy - w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odniósł się do wyników analiz laboratoryjnych przedstawionych w toku postępowania przez skarżącą, uznając, iż potwierdzają one, że kwestionowany produkt żywnościowy nie spełnia warunków deklarowanych przez producenta na etykiecie. Tym samym przyjąć należy, że zarzut naruszenia art. 75 k.p.a. i art. 78 k.p.a. jest bezpodstawny.

Przechodząc do oceny zarzutów materialnoprawnych, wskazać należy, że zgodnie z art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych, artykuł rolno-spożywczy zafałszowany to produkt, którego skład jest niezgodny z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych, albo produkt, w którym zostały wprowadzone zmiany, w tym zmiany dotyczące oznakowania, mające na celu ukrycie jego rzeczywistego składu lub innych właściwości, jeżeli niezgodności te lub zmiany w istotny sposób naruszają interesy konsumentów, w szczególności, jeżeli: dokonano zabiegów, które zmieniły lub ukryły jego rzeczywisty skład lub nadały mu wygląd produktu zgodnego z przepisami dotyczącymi jakości handlowej, w oznakowaniu podano nazwę niezgodną z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych albo niezgodną z prawdą, w oznakowaniu podano niezgodne z prawdą dane w zakresie składu, pochodzenia, terminu przydatności do spożycia lub daty minimalnej trwałości, zawartości netto lub klasy jakości handlowej.

W myśl art. 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeśli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Powyższy przepis należy czytać łącznie z art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, który w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225 ze zm.), stanowi, że opakowanie środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji, nie może wprowadzać konsumenta w błąd.

Zdaniem Sądu należy zauważyć, iż wszelkie informacje kierowane do potencjalnego nabywcy (konsumenta) umieszczane są na etykiecie opakowania jednostkowego, do którego konsument ma bezpośredni dostęp podczas dokonywanych zakupów. Z oznakowania na etykiecie przedmiotowego produktu wynika, iż masa ryby po odsączeniu wynosi 200 g. Warunek ten odpowiada Specyfikacji na wyrób "[...]– art." lekko solone delikatne filety śledziowe w oleju 250 g. nr [...]. A to z kolei oznacza, że konsument faktycznie powinien otrzymać wskazaną ilość ryby netto. Zgodność informacji o masie ryby netto, po odsączeniu, w wyrobie gotowym podana na etykiecie produktu z wartością deklarowaną przez producenta została sprawdzona w badaniach laboratoryjnych, których przedmiotem były próbki artykułu rolno – spożywczego o nazwie "[...]" – art. w opakowaniu 250 g, z partii o wielkości 108, 5 kg, oznakowanego numerem partii produkcyjnej – [...], data minimalnej trwałości – 6 kwietnia 2009 r. o wartości 1349, 74 zł, pobrane z magazynu wyrobów gotowych chłodzonych w toku kontroli przeprowadzonych w dniach 6-8 stycznia 2009 r., 16 stycznia 2009 r.,12 lutego 2009 r. Analizy laboratoryjne zawarte w sprawozdaniach z badań: nr [...] z dnia 13 stycznia 2009 r. i nr [...] z dnia 13 lutego 2009 r. wykazały zaniżoną zawartość ryby – masy netto po odsączeniu odpowiednio z badania pierwszego – 190 g, 196 g, 192 g, 189 g, średnia wartość z 4 pomiarów wyniosła: 191, 73 g, z badania drugiego: 200 g, 194 g, 200 g, 200 g – średnia z 4 pomiarów wyniosła 198, 5 g. Uśredniony wynik dokonanych analiz wskazał, że produkt nie spełniał warunków podanych na etykiecie opakowania, jak również nie odpowiadał specyfikacji wyrobu gotowego zadeklarowanego przez producenta. Uzyskane w wyniku przeprowadzonych badań laboratoryjnych informacje wykazały, że masa ryby w wyrobie gotowym jest niezgodna ze stanem rzeczywistym. Zdaniem Sądu nie może podanej oceny zmienić fakt, że w trakcie drugiego badania trzy z czterech pobranych próbek odpowiadały Specyfikacji na wyrób [...]Nr [...], gdyż to cała partia wyrobu powinna odpowiadać zadeklarowanym przez producenta warunkom. W przeciwnym wypadku, informacje zawarte na etykiecie produktu, którymi będzie kierował się potencjalny konsument w trakcie dokonywanych zakupów, będą wprowadzać go w błąd. Konsument, otrzymując niepełnowartościowy (zafałszowany) produkt może czuć się oszukany.

Zdaniem Sądu na zmianę powyższej negatywnej oceny skontrolowanego produktu nie mogły wpłynąć przedstawione przez skarżącą wyniki analiz z wtórników próbek artykułu rolno-spożywczego o nazwie "[...]", przeprowadzonych w laboratorium E. sp. z o.o. na zlecenie skarżącej spółki. Wskazać bowiem należy, iż wyniki testu wykazały, że masa netto ryby po odsączeniu wynosiła w poszczególnych próbkach odpowiednio: 214 g, 211 g, 208 g, 215 g, średnia z 4 dokonanych pomiarów wyniosła 212 g. Wprawdzie z badań tych wynika, że masa netto ryby po odsączeniu jest większa od deklarowanej, jednakże nie zmienia to faktu, że otrzymana masa nadal nie odpowiada deklaracji producenta zamieszczonej na etykiecie produktu, zgodnie z którą masa netto ryby po odsączeniu powinna wynosić 200 g. W tej sytuacji uznać trzeba, że wszystkie analizy laboratoryjne wykazały zatem wadę "ilościową" produktu w stosunku do deklaracji zawartej przez producenta na etykiecie opakowania. W związku z tym uznać należy, iż skarżąca spółka, wbrew nakazom nałożonym na podmioty działające na rynku spożywczym i pasz w art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, nie zapewniła, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod jej kontrolą, zgodności produkowanej żywności z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności i kontrolowania tych wymogów.

Skarżąca wskazała wprawdzie, że w wyniku decyzji z dnia [...] września 2008 r. GIJHARS podjęła kroki zapobiegające ewentualnym dalszym nieprawidłowościom w zakresie zawartości ryby po odsączeniu poprzez zwiększenie jej ilości wchodzącej w skład "[...]– art. 250 g". Jednakże, co wykazały przeprowadzone badania, działania te okazały się niewystarczające.

Zdaniem Sądu skarżąca spółka, jako profesjonalny podmiot trudniący się produkcją artykułów żywnościowych, zdając sobie sprawę z ciążących na niej obowiązków – w tym obowiązku stosowania się do własnej deklaracji – winna zadbać o to, aby ich wykonanie było rzetelne, odpowiadało normom ustawowym i zasadom wynikającym z norm prawa wspólnotowego, Przepisy te m.in. zakazują praktyk mogących wprowadzać konsumenta w błąd, m.in. poprzez fałszowanie żywności.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej o niewłaściwym zastosowaniu art. 3 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, należy – w ocenie Sądu - zauważyć, że "obrót", w rozumieniu cyt. ustawy, oznacza wprowadzenie na rynek, czyli posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaż, dystrybucję i inne formy dysponowania (vide: art. 3 pkt 8 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r.).

Należy zauważyć, iż w niniejszej sprawie próbki artykułu organ kontrolny pobrał z magazynów logistycznych skarżącej, w których produkt znajdował się w opakowaniach jednostkowych, o jednakowej wadze oraz z ustaloną ceną za sztukę. Zatem uznać trzeba, że spełniony był warunek wskazany w cytowanym powyżej przepisie, gdyż produkt żywnościowy był przeznaczony do sprzedaży. W tym też momencie został skontrolowany, a do analizy pobrano próbki produktu przeznaczonego już wcześniej do wprowadzenia do obrotu. Późniejszy fakt zaniechania wprowadzenia do obrotu spornego artykułu w efekcie ustaleń pokontrolnych, w tym wyników badań laboratoryjnych, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, albowiem przedmiotem zainteresowania organu był produkt wytworzony z zamiarem jego zbycia.

W konsekwencji - zdaniem Sądu - należy uznać, iż organy inspekcji jakości handlowej obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a).

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organ odwoławczy, jak również organ I instancji oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w obu spornych decyzjach, organy uzasadniły w sposób wymagany przez przepis art. 107 § 3 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.