Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 796/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Pirogowicz WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2012 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu wniosku P. Spółka Akcyjna Oddział [...] w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1999 r., nr [...] dotyczącej stwierdzenia uwłaszczenia Przedsiębiorstwa Państwowego [...] w W. działką nr [...], położoną w obrębie [...] - w części odnoszącej się do działki nr [...], powstałej w wyniku podziału działki nr [...] - utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] września 2010 r.

Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym

i prawnym.

Wojewoda [...], działając na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543), zm.), art. 42 ustawy z dnia 6 lipca 1995 r. o przedsiębiorstwie państwowym ‘Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 95, poz. 474 ze zm.) oraz art. 6a ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. Nr 106, poz. 591 ze zm.), decyzją z dnia [...] listopada 1999 r., nr [...], stwierdził nabycie przez Przedsiębiorstwo Państwowe [...] w W. z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa, położonego w obrębie [...] gmina S., oznaczonego jako działka nr [...] o pow. [...] ha oraz prawa własności budynków, budowli i urządzeń znajdujących się na tym gruncie.

Pismem z dnia 4 grudnia 2008 r. Starosta L., wystąpił o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji z dnia [...] listopada 1999 r., w odniesieniu do gruntów zajętych pod drogi publiczne.

W uzasadnieniu wniosku Starosta stwierdził, iż "pas gruntu o szer. ok. [...] m na długości [...] km, wykazany w dokumentacji ewidencji gruntów jako kolejowy, jest od niepamiętnych czasów w faktycznym zarządzie administracji drogowej. Obecnie jest to droga krajowa nr [...] (...). Zarówno jej eksploatacja, utrzymanie zimowe i modernizacja dokonana w latach siedemdziesiątych, były finansowane ze służby drogowej."

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...] stwierdził nieważność ww. decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 1999 r. - w części odnoszącej się do działki nr [...], powstałej w wyniku podziału działki nr [...].

Wnioskiem z dnia 23 września 2010 r. P. Oddział [...] w W. wystąpiły o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej w/w decyzją.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] utrzymał w mocy w mocy swoją decyzję z dnia [...] września 2010 r., [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Minister powołał art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wskazując, iż ustawodawca uwłaszczył z dniem 5 grudnia 1990 r. państwowe i komunalne osoby prawne oraz Bank Gospodarki Żywnościowej, jeżeli posiadały w zarządzie grunt stanowiący własność Skarbu Państwa lub gminy. Organ zaznaczył, że uwłaszczenie nie może naruszać praw osób trzecich, co wynika z art. 200 ust. 4 tej ustawy. Ponadto Minister podniósł, iż z akt sprawy wynika, że działka nr [...] położona w obrębie [...], w dniu 5 grudnia 1990 r., jak i w dniu wydania decyzji, stanowiła własność Skarbu Państwa uregulowaną w księdze wieczystej [...]. Część tej działki w dniu 5 grudnia 1990 r. zajęta była pod drogę publiczną. W związku z tym w 2010 roku - na potrzeby postępowania administracyjnego - wykonano mapę do celów prawnych, obrazującą stan na 5 grudnia 1990 r., zaewidencjonowaną w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej Starostwa Powiatowego w L. w dniu [...] maja 2010 r., wyodrębniając z działki nr [...] m.in. działkę nr [...], wchodzącą w skład drogi nr [...] relacji granica państwa – [...], która na podstawie uchwały Nr 192 Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. Nr 3, poz. 16 ze zm.) była zaliczona do dróg krajowych.

Jednocześnie organ wskazał, że na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. Nr 160, poz. 1071) stwierdzono, iż w/w droga nr [...] nadal pozostaje drogą krajową.

Dalej Minister podkreśli, że wprawdzie wydzielenie działki nr [...] z działki nr [...] miało miejsce w 2010 r., jednakże wydzielenie to miało na celu jedynie potwierdzenie istniejącego, na dzień 5 grudnia 1990 r., stanu prawnego oraz rozgraniczenie terenów kolejowych od dróg publicznych i dostosowanie do wymogów ewidencji gruntów. Ponadto organ wspomniał, iż zarząd gruntami zajętymi pod drogi publiczne w dniu 5 studnia 1990 r., sprawują właściwe organy drogowe - co wynika z art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 5 grudnia 1990 r., a zarząd ten powstaje z mocy prawa.

Tak więc, zdaniem organu, skoro nowo wydzielona działka nr [...] wchodziła w skład drogi krajowej, stanowiącej w dniu 5 grudnia 1990 r. drogę publiczną, prawa osób trzecich stoją na przeszkodzie uwłaszczenia P. Ta okoliczność była wystarczająca dla organu, aby uznać, iż decyzja uwłaszczeniowa z dnia [...] listopada 1999 r., w części odnoszącej się do działki nr [...], powstałej z działki nr [...], została wydana z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. rażącym naruszeniem art. 200 ust. 4 w/w ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., tj. naruszeniem praw osób trzecich.

Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosły P. Spółka Akcyjna Oddział [...] w W.

Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 200 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, oraz naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 i art. 77 k.p.a. W konsekwencji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż Minister Infrastruktury nie poczynił żadnych prawidłowych ustaleń co do faktycznego przebiegu terenu zajętego pod drogę w dniu 5 grudnia 1990 r. - w tym zakresie nie zebrano żadnego materiału dowodowego. Ponadto podkreślono, iż wydana decyzja z dnia [...] listopada 1999 r. spełniała wszystkie przesłanki zawarte w przepisie art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Decyzja ta odnosiła się do gruntu, stanowiącego odrębną działkę ewidencyjną nr [...] w miejscowości R.. Zdaniem skarżącej przepis art. 200 ust. 1 w/w ustawy należy interpretować w ten sposób, iż przedmiot użytkowania wieczystego następuje w granicach określonych działkami ewidencyjnymi tj. określonych liniami rozgraniczającymi. Teren w R. stanowił zaś w dacie wydawania decyzji wydzieloną działkę ewidencyjną nr [...]. Teren znajdujący się w liniach rozgraniczających działki nr [...] w dacie 5 grudnia 1990 r. stanowił teren kolejowy - część [...]. Brak jest w aktach sprawy jakichkolwiek informacji lub dokumentów na potwierdzenie przebiegu granic terenu, przez który przebiegała droga krajowa nr [...] w dacie 5 grudnia 1990 r.

Skarżąca zaznaczyła, iż we wniosku Starosty L. z dnia 4 grudnia 2008 r. o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 1999 r. Starosta przyznaje, iż " pas gruntu o szer. ok. [...] m na długości [...] km, wykazany w dokumentacji ewidencji gruntów jako [...], jest od niepamiętnych czasów w faktycznym zarządzie administracji drogowej. Obecnie jest to droga krajowa nr [...]." Zdaniem skarżącej z w/w stwierdzenia wynika, iż brak jest informacji o rzeczywistym przebiegu terenu zajmowanego pod drogę. Brak w dacie 5 grudnia 1990 r. linii rozgraniczających drogę krajową nr [...], stanowi przeszkodę do uznania, iż teren ten zostaje wyłączony z tezy przepisu art. 200 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Skoro teren objęty działką nr [...] stanowił linię [...] o państwowym znaczeniu i był jednocześnie oznaczony jako teren [...], tym samym nie mógł stanowić jednocześnie drogi publicznej – w sytuacji, gdy brak było linii rozgraniczających tę drogę i nie jest wiadomo, jaki obszar ta droga zajmuje. Dalej podniesiono, iż fakt późniejszego wydzielania drogi nie może być argumentem za stwierdzeniem nieważności decyzji uwłaszczeniowej w tej części tj. w części terenu wydzielonego z terenu kolejowego pod drogę.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności

z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270

ze zm.).

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2011 r., którą utrzymał on w mocy własną decyzję z dnia [...] września 2010 r. stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1999 r. dotyczącej uwłaszczenia Przedsiębiorstwa Państwowego P. w W. działką nr [...], położoną w obrębie [...] - w części odnoszącej się do działki nr [...], powstałej w wyniku podziału działki nr [...].

W niniejszej sprawie bezspornym jest dla organu fakt, że część nieruchomości nr [...] (powstałej w wyniku podziału działki nr [...]) - na dzień 5 grudnia 1990 r. była drogą publiczną w zarządzie właściwych organów drogowych, a stan ten obrazuje mapa sporządzona 7 maja 2010 r., zaewidencjonowana w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej Starostwa Powiatowego w L. w dniu [...] maja 2010 r. A skoro tak, to brak było podstaw do uwłaszczenia Przedsiębiorstwa Państwowego P. w W. działką nr [...] położoną w obrębie R. - w części odnoszącej się do działki nr [...]. Zdaniem organu, nowowydzielona działka nr [...] stanowiła na dzień 5 grudnia 1990 r. i stanowi nadal część drogi krajowej nr [...]. Na poparcie swojego stanowiska organ dodatkowo przywołał Uchwałę nr 192 Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych oraz Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich.

Zdaniem Sądu, tak dokonana ocena, znajduje oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym.

W aktach administracyjnych znajduje się mapa z 2010 r. przedstawiająca faktyczny stan nieruchomości na dzień 5 grudnia 1990 r. - na której zaznaczony jest przebieg drogi krajowej nr [...] - w postaci działki nr [...] wydzielonej z działki nr [...] -która następnie przechodzi w działkę oznaczoną jako "[...]".

Dokładnie w takich samych granicach - liniami przerywanymi - jest zaznaczona działka wydzielona z działki nr [...], która następnie przechodzi w działkę oznaczoną jako "[...] - szosa 16,0" – na mapie dołączonej do wniosku P., który został rozpatrzony pozytywnie i została wydana decyzja przez Wojewodę [...] z dnia [...] listopada 1999 r., nr [...], stwierdzająca nabycie przez Przedsiębiorstwo Państwowe P. w W. z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu, położonego w obrębie [...], oznaczonego jako działka nr [...]. Na mapie tej figuruje pieczątka z napisem: "Zgodność niniejszej mapy z mapą ewidencyjną gł. z oryginałem stwierdzam 1998-10-02".

Skoro mapa ta była podstawą wydania decyzji uwłaszczającej P. działką nr [...] i jest na niej wyodrębniona działka stanowiąca obecnie działkę nr [...] – to jest to oczywisty dowód na to, że przebieg granic działki nr [...] (stanowiącej drogę krajową nr [...]) był niezmienny co najmniej od dnia 5 grudnia 1990 r.

Działka ta była faktycznie zajęta od kilkudziesięciu lat pod drogę publiczną – co wynika z informacji przekazanych przez Starostę L.

Ponadto Sąd pragnie zauważyć, że do wniosku P. o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego [...] i obejmującą działkę nr [...] zostały dołączone:

- ww. mapa,

- wypis z rejestru gruntów z dnia 1 października 1998 r. sporządzony według stanu z dnia 9 grudnia 1993 r.,

- decyzja z dnia [...] grudnia 1989 r. dotycząca zmiany opłaty rocznej za zarząd (będąca przesłanką uwłaszczenia na dzień 5 grudnia 1990 r. - ale nie w sytuacji ewentualnego wniosku o komunalizację na dzień 27 maja 1990 r.),

- odpis z księgi wieczystej KW Nr [...] z której wynika, że podstawą nabycia jest rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 28 grudnia 1924 r. o powołaniu P. oraz wniosek z dnia 30 grudnia 1997 r.

Podsumowując, Sąd w całości zaakceptował stanowisko i argumentację organów orzekających w niniejszej sprawie odnośnie tego, że nieruchomość stanowiąca działkę nr [...] faktycznie nie znajdowała się we władaniu P. na dzień 5 grudnia 1990 r. - gdyż stanowiła część drogi krajowej nr [...] - a tym samym doszło do naruszenia praw osób trzecich przy dokonywaniu uwłaszczenia działką nr [...].

Jest to argument za stwierdzeniem nieważności decyzji uwłaszczeniowej w tej części tj. w części terenu wydzielonego z terenu [...] pod drogę krajową nr [...] (stanowiącą działkę nr [...]).

Reasumując, Sąd uznał, że organy orzekające w sprawie wnikliwie, wszechstronnie i rzetelnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy oraz szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu sprawy. Przekonująco uzasadniły swoje decyzje nie naruszając przy tym granic swobodnej oceny dowodów - zyskując całkowitą aprobatę Sądu.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

-----------------------

6