Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 686/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2012-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Kara administracyjna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 1, art. 40 ust. 2 pkt 3, ust. 6, ust. 12 pkt 1
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151;
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 2 października 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Szymon Widłak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi Spółki A w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 28 marca 2012 roku nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie reklamy bez zezwolenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 7 lutego 2012 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 40 ust. 1, ust. 12 i ust. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115), § 4 ust. 1 uchwały Nr XLV/469/IV/2004 Rady Miasta Poznania z dnia 25 maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych w granicach administracyjnych miasta Poznania (Dziennik Urzędowy Województwa Wielkopolskiego z 2004 r. Nr 101), działając z upoważnienia Prezydenta Miasta Poznania, Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu, po rozpatrzeniu z urzędu sprawy zajęcia przez spółkę A z siedzibą w W. pasa drogowego ulicy [...] poprzez umieszczenie reklamy bez zezwolenia zarządcy drogi, nałożył karę pieniężną w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji organ ten m.in. wyjaśnił, że w dniu 11 października 2011r. przeprowadzona została kontrola, w trakcie której stwierdzono zajęcie przez firmę A pasa drogowego ulicy [...] (na wysokości centrum handlowego [...]), będącej drogą powiatową, pod reklamę o powierzchni [...] m² bez wymaganego zezwolenia. Tego samego dnia zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Dnia 24 listopada 2011 r., podczas oględzin miejsca ustawienia przedmiotowej reklamy, w której uczestniczyli przedstawiciele ZDM oraz przedstawiciel firmy A, stwierdzono dalsze jej pozostawanie we wskazanym miejscu. W dniu 08 grudnia 2011 r. dokonano ponownej kontroli ul. [...], która potwierdziła dalsze zajęcie pasa drogowego. W piśmie z dnia 09 grudnia 2011 r. ZDM poinformował stronę o zakończeniu postępowania dowodowego oraz o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w terminie 7 dni. Do dnia 7 lutego 2012r. strona nie złożyła wyjaśnień, wobec czego opisaną wyżej decyzją Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu wymierzył karę pieniężną za okres od dnia wszczęcia postępowania do dnia sporządzenia ostatniego zdjęcia potwierdzającego obecność przedmiotowej reklamy, tj. 08 grudnia 2011 r. W decyzji podano ponadto jakim sprzętem dokonano pomiarów w czasie kontroli i oględzin oraz przedstawiono szczegółowe wyliczenie nałożonej kary pieniężnej, biorąc pod uwagę powierzchnię reklamy, ilość dni, w których reklama pozostawała w pasie drogowym oraz stawkę opłaty dla ww. ulicy jako drogi powiatowej.

W odwołaniu od powyższej decyzji strona, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, zarzuciła naruszenie:

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego,

- art. 2 pkt 1 i art. 43 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez przeprowadzanie pomiarów geodezyjnych przez osoby nieuprawnione,

- art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji nakładającej na skarżącą karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia.

W uzasadnieniu odwołująca wskazała m. in., że organ nie wykazał, iż reklama zajmuje pas drogowy. Powołał się na pomiary przeprowadzone podczas kontroli oraz dokumentację fotograficzną, podczas gdy – zdaniem spółki, dowody te nie mają mocy dowodowej. Pomiary zostały bowiem dokonane przez osobę do tego nieuprawnioną, ponieważ w świetle ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne osobą uprawniona jest wyłącznie geodeta. Mapa nie została podpisana, nie posiada legendy ani informacji, że jest dokumentem urzędowym. Nie wiadomo również, w jakiej skali została sporządzona, co uniemożliwia ocenę odległości. Z kolei fotografie dowodzą jedynie, że nośnik reklamowy jest zainstalowany. Nie wynika z nich jednak, że reklama znajduje się w pasie drogowym. Skarżąca zarzuciła również brak w aktach jakichkolwiek dokumentów potwierdzających, że pomiary zostały dokonane urządzeniami skalibrowanymi i certyfikowanymi.

Decyzją z dnia 28 marca 2012 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu, działając na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12.10.1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856), art. 127 § 1, art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji SKO wyjaśniło, że pomiaru powierzchni reklamy dokonano za pomocą specjalistycznego sprzętu podczas oględzin, a dokumenty dotyczące certyfikatów tego sprzętu znajdują się w aktach sprawy. Powołano się na uchwałę składu 5 Sędziów NSA z 19 czerwca 2000 r. (OPK 3/00, ONSA 2001/1/12), zgodnie z którą o umieszczeniu reklamy w pasie drogowym decyduje takie jej zlokalizowanie w przestrzeni nad wydzielonym pod drogę pasem terenu, że jest ona widoczna dla użytkowników danej drogi (może chodzić również o zawieszenie reklamy z wykorzystaniem urządzeń znajdujących się poza drogą).

Ponadto SKO podkreśliło, że zarządca drogi jest podmiotem właściwym do określenia granic pasa drogowego. Prawidłowo zatem w niniejszej sprawie uczynili to pracownicy ZDM na wyciągu z mapy zasadniczej, na której w sposób jednoznaczny i czytelny zaznaczono granicę pasa drogowego oraz miejsce posadowienia reklamy. Dodatkowo dane te zostały potwierdzone na wydruku iGeoMap.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu pełnomocnik spółki A z siedzibą w W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, zarzucając naruszenie:

- art. 7 w zw. z art. 68 § 1 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego,

- art. 11 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji,

- art. 2 pkt 1 i art. 43 pkt 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez dokonanie pomiarów geodezyjnych przez nieuprawnione osoby.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w aktach sprawy brak istotnego w przedmiocie zajęcia pasa drogowego urzędowego dokumentu geodezyjnego określającego linie graniczne pasa drogowego. Za taki dokument nie mogą być uznane powołane przez organ dowody w postaci kopii mapy zasadniczej, wydruku iGeoMap, oraz dokumentacji fotograficznej. Fotografie dowodzą jedynie, że nośnik reklamowy jest zainstalowany. W aktach sprawy nie ma natomiast żadnych dowodów potwierdzających, że nośnik znajduje się w granicach pasa drogowego. Skarżąca podniosła także, iż pracownicy ZDM nie dysponują stosownymi uprawnieniami geodezyjnymi do dokonywania pomiarów powierzchni reklamy. Pomiarów miano dokonać odbiornikiem GPS marki [...]i dalmierzem laserowym [...], jednak nie wyjaśniono sposobu dokonania pomiarów. Postępowanie dowodowe zostało więc, zdaniem skarżącej, przeprowadzone w sposób wadliwy, a poczynione ustalenia mają wątpliwy walor dowodowy, nie zostały bowiem potwierdzone żadnymi innymi dowodami. Podniesiono także błędy w uzasadnieniu organu II – ej instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115) stanowiący, że za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi - zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6. Opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 3 (m. in. umieszczenia w pasie drogowym reklam) ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego (ust. 6).

Z ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego wynika, że skarżąca spółka umieściła w pasie drogowym - ul. [...] w Poznaniu reklamę o łącznej powierzchni [...] m². Ustalenia te poczyniono w toku dwukrotnej kontroli oraz na podstawie oględzin, które miały miejsce 24 listopada 2011 roku.

Podnosząc zarzut naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. skarżąca twierdziła, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie może zostać uznany za wystarczający gdyż jego treść, a także sposób w jaki został zebrany, nie odpowiada prawu. Powyższe stwierdzenie odnosi się do sposobu dokonywania pomiarów i braku w aktach certyfikatów narzędzi, którymi dokonywano pomiarów.

Jednocześnie strona nie kwestionuje powierzchni reklamy ustalonej w toku kontroli i przyjętej jako podstawa naliczenia kary, zwłaszcza nie twierdzi jednoznacznie i kategorycznie, że ta powierzchnia była mniejsza od powierzchni 24,00 m2. Zarzutów w tym zakresie strona nie podnosiła w toku postępowania administracyjnego, a miała taką możliwość podczas oględzin, o których była prawidłowo powiadomiona, jak i poprzez wypowiedzenie się na piśmie po zawiadomieniu jej przez organ w trybie art. 10 K.p.a. Zwrócić należy uwagę, że w aktach sprawy znajduje się świadectwo instrumentu - odbiornika GPS marki [...] i certyfikat kalibracji dalmierza laserowego [...], na które wskazano w protokołach kontroli i oględzin oraz w decyzji organu pierwszej instancji. Nie ma również podstaw do kwestionowania uprawnień i kompetencji pracowników organu dokonujących przedmiotowych pomiarów, a z żadnych przepisów nie wynika, aby w czasie kontroli czy oględzin pasa drogowego stosownych pomiarów musieli dokonywać uprawnieni geodeci zamiast pracowników organu działających w ramach swoich normalnych obowiązków zawodowych.

Podnosząc zarzut niedokładnego ustalenia granicy pasa drogowego, skarżąca sama nie określiła innego, jej zdaniem właściwego przebiegu tej granicy, a nawet nie twierdziła, że jest inny niż przyjęto w decyzji. Zgłosiła natomiast wątpliwości co do rzetelności wydruku z systemu iGeoMap oraz walorów dowodowych mapy zasadniczej i dokumentacji fotograficznej. Tak sformułowane zarzuty nie podważają trafności ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego. Nie zasługuje bowiem na uwzględnienie zarzut wadliwego ustalenia przebiegu granicy drogi w sytuacji, gdy zgłaszający powyższy zarzut nie twierdzi, że granica biegnie inaczej niż ustaliły to organy, a jedynie zgłasza w tym zakresie wątpliwości. Skarżąca posadowiła nośnik reklamowy i w jej interesie leżało dokładne wcześniejsze sprawdzenie przebiegu granicy pasa drogowego. Załączona do akt administracyjnych mapa zasadnicza w skali 1:500 odzwierciedla przebieg linii rozgraniczających ulicy [...] i położenie reklamy co w powiązaniu z dokumentacją zdjęciową załączoną do akt, obrazuje w sposób wystarczający miejsce usytuowania (w stosunku do granicy drogi) reklamy objętej zaskarżoną decyzją. Na tej podstawie nie budzi bowiem wątpliwości trafność ustalenia, zawartego w zaskarżonej decyzji, że objęta niniejszym postępowaniem reklama, umieszczona jest nad przestrzenią pasa drogowego ulicy [...], w tzw. "słupie powietrza". Miejsce i sposób umieszczenia reklamy obrazują wyraźnie, załączone do akt zdjęcia.

Skoro zaś, zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych pasem drogowym jest wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą, w świetle przytoczonych wyżej okoliczności nie budzi wątpliwości trafność ustaleń zawartych w zaskarżonej decyzji i zasadność wymierzenia kary za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi.

Przytoczone wyżej ustalenia co do miejsca usytuowania reklamy i obrazujący to usytuowanie materiał zdjęciowy, jak też brak konkretnego dowodu, że granica pasa drogowego przebiega inaczej niż wykazały to organy, zwalniały organy administracji w rozpoznawanej sprawie, z obowiązku wskazywania przebiegu granicy pasa drogi za pośrednictwem geodety.

Z uwagi na merytoryczną prawidłowość decyzji nie mogą prowadzić do uwzględnienia skargi również pozostałe jej zarzuty, w tym dotyczące wadliwości decyzji organu II-ej instancji z uwagi na wskazane w skardze błędy. Błędy te maja charakter omyłek pisarskich i pozostają bez wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy.

Mając powyższe na uwadze, skargę jako bezzasadną należało oddalić, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270).