Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 265/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-07-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 15 lipca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 27 stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dnia 18 sierpnia 2021 r. do Ośrodka Pomocy Społecznej w K. wpłynął wniosek J. K. (zwanego dalej "wnioskodawcą" lub "Skarżącym") reprezentowanego przez pełnomocnika – adw. M. Ż., o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad osobą niepełnosprawną od urodzenia – A. J. (ur. w [...] r.), dla której wnioskodawca stanowił wespół z żoną – W. K., rodzinę zastępczą. Skoro niepełnosprawność A. J. istnieje od urodzenia, został spełniony warunek z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 111 ze zmianami, zwanej dalej "u.ś.r."). Powołany przepis stawia wymóg powstania niepełnosprawności przed 18. rokiem życia. Wnioskodawca wskazał, że pobiera emeryturę. Do wniosku dołączono pełnomocnictwo, wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego złożony na formularzu SR-5, oświadczenie, w którym stwierdza się, że wnioskodawca pobiera emeryturę, sam jest żonaty, jego podopieczna to dla niego córką zastępczą. Przedstawiono także opis czynności opiekuńczych, oświadczenie, że biologiczna matka A. J. – A. J. nie utrzymuje z córką kontaktów, nie jest nawet wiadome czy żyje, gdzie pracuje, gdzie mieszka. Jeśli żyje, może mieć około 60 lat.

Wnioskodawca przedstawił historię życia A. J. dla lepszego zrozumienia sytuacji, w jakiej się znaleźli jako rodzina. A. J., urodzona w [...] r. pochodzi z rodziny z licznymi dysfunkcjami społecznymi. Jest córką A. i T. J.. W szóstym miesiącu życia była poddana trepanacji czaszki przez co cierpi na dziecięce porażenie mózgowe i epilepsję. Od 1990 r. wnioskodawca oraz jego żona sprawują opiekę nad A. J. jako rodzina zastępcza. Ta została rozwiązana z uwagi na osiągnięcie przez A. J. pełnoletności. Od czasu powstania rodziny zastępczej A. J. nie miała żadnych kontaktów ze swoimi biologicznymi rodzicami. Podczas pobytu u rodziny biologicznej, A. J. była poddawana torturom, tak jak jej rodzeństwo. Troje z jej rodzeństwa zmarło, w tym siostra – E. J., która zmarła na skutek tortur doznanych ze strony ojca przy bierności matki. Ojciec został skazany na karę pozbawienia wolności na okres 13 lat. Wnioskodawca podał, że T. J. zmarł w 2005 r.

A. J. musiała przejść trepanację czaszki w wieku sześciu miesięcy w wyniku licznych urazów głowy. W wyniku tego zabiegu doszło do powstania dziecięcego porażenia mózgowego, co czyni ją niepełnosprawną intelektualnie oraz ruchowo.

Wnioskodawca przedłożył kopię orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. z dnia 22 grudnia 2014 r., w którym stwierdza się, że A. J. jest osobą na stałe niepełnosprawną w stopniu znacznym, a niepełnosprawność istnieje od urodzenia. Dołączono także kopię postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia 17 maja 1990 r., sygn. akt III Nsm [...] o umieszczeniu A. J. w placówce opiekuńczo-wychowawczej, kopię postanowienia tegoż Sądu z dnia 2 marca 1992 r., sygn. akt III Nsm [...] o ustanowieniu rodziny zastępczej dla A. J. w osobach W. i J. małż. Kościańskich oraz kopię postanowienia Sądu Wojewódzkiego w G. z dnia 28 grudnia 1993 r., sygn. akt III Nsm [...] o ustanowieniu W. i J. małż. K. rodziną zastępczą dla A. J.. Wnioskodawca przedłożył szereg innych orzeczeń sądowych na potwierdzenie tego, że przez lata był wraz żoną rodziną zastępczą dla A. J., dołączono także kopie artykułów prasowych, w których opisano historię życia A. J., a także odpis decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. z dnia 1 marca 2021 r. o waloryzacji emerytury. Od dnia 1 marca 2021 r. wnioskodawca otrzymuje emeryturę w wysokości [...] zł.

Dnia 6 września 2021 r. odbył się wywiad środowiskowy, w którym ustalono, że wnioskodawca i jego żona – osoby w podeszłym wieku – opiekują się niepełnosprawną w stopniu znacznym A. J.. Pomagają jej w wykonywaniu wszystkich czynnościach dnia codziennego. A. J. wymaga stałego nadzoru w zakresie jej potrzeb życiowych. Z uwagi na niepełnosprawność, nie ma odruchu ssania, dlatego pije tylko za pomocą łyżki. Jest pieluchowana, niesamodzielna w zażywaniu lekarstw, spożywania posiłków, wymaga stałej opieki przez całą dobę. Wnioskodawca też jest osobą schorowaną. Cierpi na astmę, nadciśnienie, a także ma tętniaka aorty brzusznej.

Pracownik socjalny stwierdził w podsumowaniu wywiadu środowiskowego, że wnioskodawca jest osobą obcą dla A. J. w takim sensie, że nie są ze sobą w żaden sposób spokrewnieni. Dodatkowo, wnioskodawca pobiera świadczenie emerytalne.

Decyzją z dnia 29 września 2021 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy K. (zwany dalej "Burmistrzem" lub "organem I instancji") odmówił przyznania wnioskodawcy świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne opłacane za osoby pobierające to świadczenie. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wnioskodawca nie jest spokrewniony z A. J.. Do 2004 r., wespół z małżonką stanowili dla niej rodzinę zastępczą. Po osiągnięciu pełnoletności przez A. J., rodzina zastępcza została rozwiązana. Na wnioskodawcy nie spoczywa obowiązek alimentacyjny, o którym mowa w art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1359, zwanej dalej "k.r.o."). Burmistrz wskazał także, że osobą faktycznie opiekującą się dzieckiem jest osoba, która wystąpiła do sądu rodzinnego z wnioskiem o przysposobienie dziecka. Wnioskodawca nie starał się o pełne lub niepełne przysposobienie A. J..

W drugiej części uzasadnienia podniesiono, że w myśl art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. ustawodawca wyłącza możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie, która pobiera świadczenie emerytalne. W toku postępowania administracyjnego ustalono niespornie, że wnioskodawca pobiera świadczenie emerytalne. Burmistrz wskazał, że świadczenie pielęgnacyjne jest surogatem wynagrodzenia za pracę osoby, która rezygnuje z pracy albo jej intencjonalnie nie podejmuje, ponieważ sprawuje opiekę nad osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności.

W terminowo wniesionym odwołaniu od decyzji organu I instancji, pełnomocnik wnioskodawcy zakwestionował ją w całości. Podniesiono zarzut naruszenia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. polegający na pominięciu celów u.ś.r. i przyjęcie, że okoliczność pobierania przez wnioskodawcę emerytury stanowi negatywną przesłankę przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu odwołania poniesiono, że organ I instancji pominął możliwość dokonania wyboru świadczenia korzystniejszego, o czym mowa w art. 27 ust. 5 u.ś.r. Nie może być tak, że wnioskodawca jest przymuszany do korzystania ze świadczenia, które nie spełnia jego oczekiwań, a ma możliwość uzyskania świadczenia lepszego.

Decyzją z dnia 27 stycznia 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "SKO [...]", "Kolegium" lub "organem II instancji") utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W obszernym uzasadnieniu, Kolegium rozpoczęło od zrelacjonowania stanu faktycznego. SKO [...] podkreśliło, że powodem, dla którego należało utrzymać w mocy decyzję organu I instancji jest brak pokrewieństwa pomiędzy wnioskodawcą a A. J.. Brak pokrewieństwa oznacza brak istnienia obowiązku alimentacyjnego względem podopiecznej wnioskodawcy. Z przepisu art. 17 ust. 1 pkt 1-4 u.ś.r. jasno wynika, kto jest desygnowany do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego i, w jakich okolicznościach. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z dnia 28 grudnia 1993 r. o sygn. akt III Nsm [...], W. i J. małż. K. stanowili rodzinę zastępczą dla małoletniej wówczas A. J.. Rodzina zastępcza została rozwiązana z momentem, w którym A. J. osiągnęła pełnoletność tj. w dniu [...] maja 2004 r.

Kolegium podniosło, że wnioskodawca, mimo iż faktycznie opiekuje się A. J. od wielu lat, to nie jest opiekunem faktycznym w rozumieniu art. 3 pkt 14 u.ś.r. ponieważ nie wystąpił do sądu rodzinnego z wnioskiem o przysposobienie swojej podopiecznej. W art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b u.ś.r. wyłącza się możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie umieszczonej w rodzinie zastępczej, chyba że tę rodzinę zastępczą stanowią osoby spokrewnione. Ten stan rzeczy mógłby wywołać korzystny dla wnioskodawcy skutek, gdyby ten przysposobił A. J.. Zgodnie z art. 121 § 1 k.r.o. przysposobienie wywołuje takie skutki, jak pomiędzy rodzicami a dziećmi.

Wolą ustawodawcy było powiązanie świadczenia pielęgnacyjnego z istnieniem obowiązku alimentacyjnego. Ten istnieje w sytuacji pokrewieństwa ewentualnie w wyniku przysposobienia. Relacja pomiędzy wnioskodawcą a A. J. nie wpisuje się w żadną relację określoną w k.r.o., która mogłaby uprawniać go do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Nawet, gdyby stosunek pieczy zastępczej trwał nadal, to świadczenie pielęgnacyjne i tak nie przysługiwałoby wnioskodawcy, ponieważ może być ono przyznane rodzicowi zastępczemu, który jest spokrewniony z podopieczną.

W drugiej części uzasadnienia, organ II instancji podzielił zdanie Burmistrza, że fakt ustalenia prawa do emerytury wyłącza możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Wnioskodawca pobiera emeryturę, a więc jego sytuacja majątkowa jest mimo wszystko stabilna. Świadczenie pielęgnacyjne jest desygnowane dla osób, które są w wieku produkcyjnym, jednakże z uwagi na konieczność podjęcia się opieki nad osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności rezygnują albo intencjonalnie nie podejmują pracy. W ten sposób celowo pozbawiają siebie możliwości zarobkowania. Tego problemu nie ma osoba pobierająca emeryturę, ponieważ jej sytuacja jest ustabilizowana. Świadczenie emerytalne jest wypłacane niezależnie od jakichkolwiek warunków. Świadczenie pielęgnacyjne jest wypłacane, jeżeli zostaną spełnione warunki, o których mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r.

SKO [...] posiada wiedzę o rozbieżności orzecznictwa sądów administracyjnych co do wnioskowania o świadczenie pielęgnacyjne przez osoby będące emerytami albo rencistami. Po obszernym przedstawieniu różnych poglądów orzecznictwa sądów administracyjnych, a także Trybunału Konstytucyjnego, SKO [...] uznało, że niezasadne jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobie będącej emerytem.

Pełnomocnik Skarżącego złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której zakwestionował decyzję organu II instancji w całości. Podniesiono tożsamy zarzut jak w odwołaniu od decyzji Burmistrza. W związku z tym, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i orzeczenie co do istoty sprawy ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skarżący wniósł także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że pobieranie przez Skarżącego emerytury nie czyni zadość celom u.ś.r. Organy administracji publicznej poprzestały na wykładni językowej nie zauważając tego, czemu ma służyć ta ustawa – pomocy opiekunom osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Skarżący powinien mieć możliwość dokonania wyboru świadczenia korzystniejszego.

W odpowiedzi na skargę SKO [...] wniosło o jej oddalenie. Organ II instancji wypowiedział się o tym, że Skarżący pobiera emeryturę, co w świetle art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. uniemożliwia przyznanie jemu świadczenia pielęgnacyjnego. Odpowiedź na skargę została skwitowana tym, że pomiędzy Skarżącym a A. J. nie zachodzą jakiekolwiek stosunki pokrewieństwa, co sprawia, że pomiędzy nimi nie ma także obowiązku alimentacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że sprawa została rozpoznana w trybie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a."). Powołany przepis stanowi: "Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy". Składając skargę do tut. Sądu, pełnomocnik Skarżącego zaznaczył, że wnosi o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. Kolegium nie wniosło o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Z tych względów, zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2022 r. Przewodniczący Wydziału II. tut. Sądu wyznaczył termin posiedzenia niejawnego na dzień 15 lipca 2022 r. zaznaczając, że sprawa ma być skierowana do rozpoznana w trybie uproszczonym. Na podstawie art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Z tego względu sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości o charakterze kasatoryjnym, ponieważ z uwagi na zasadę trójpodziału władzy niemożliwym jest, aby orzeczenie sądu administracyjnego zastąpiło decyzję organu administracji publicznej. Sąd administracyjny dokonuje tylko oceny tego, czy dany przejaw aktywności (w przypadku aktu administracyjnego) albo bierności (w przypadku bezczynności/przewlekłości) jest zgodna z prawem, czy też nie. Z tego względu, nawet gdyby skarga okazała się zasadna, Sąd nie mógłby orzec w ten sposób, że przyzna Skarżącemu wnioskowane świadczenie pielęgnacyjne. Jest to poza kompetencjami sądu administracyjnego. Pełnomocnik Skarżącej niezasadnie wniósł o wydanie orzeczenia, którego sąd administracyjny nie może podjąć.

Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd. Powołany przepis ma szczególne znaczenie w niniejszej sprawie, ponieważ z przyczyn nieznanych Sądowi w składzie orzekającym, pełnomocnik Skarżącego pominął zasadniczą kwestię, na której SKO [...] oparło swoje rozstrzygnięcie. Nie czyniąc podstawą zarzutów kwestii braku pokrewieństwa między Skarżącym a A. J., Sąd postanowił, że odniesie się do nich w pierwszej kolejności, a następnie przejdzie do zarzutu skargi.

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja SKO [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza w przedmiocie odmowy przyznania Skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego na A. J. będącą jego przybraną córką. Analiza całokształtu sprawy doprowadziła Sąd w składzie orzekającym do przekonania, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Twierdzenie Sądu o niezasadności skargi wynika z następującej argumentacji.

Materialnoprawną podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowią przepisy u.ś.r. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r.: "Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

– jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji".

W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że relacja pomiędzy Skarżącym a A. J. nie wpisuje się w żadną z tych, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1-4 u.ś.r. Skarżący nie jest ojcem A. J.. Jej biologiczny ojciec – T. J., jak zeznał Skarżący, nie żyje od 2005 r. A. J. prawdopodobnie ma matkę, co także wyłącza możliwość ewentualnego ubiegania o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.

Skarżący nie jest opiekunem faktycznym, ponieważ tym opiekunem jest osoba faktycznie opiekującą się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka. Po pierwsze, należy tutaj wskazać, że A. J. nie jest dzieckiem tzn. jest osobą pełnoletnią. Dziecko zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 4 u.ś.r. W myśl tej definicji, dzieckiem jest dziecko własne (biologiczne), małżonka, przysposobione oraz dziecko, w sprawie którego toczy się postępowanie o przysposobienie, lub dziecko znajdujące się pod opieką prawną. A. J. nie jest dzieckiem Skarżącego z biologicznego punktu widzenia, ani nie jest dzieckiem jego żony. Do kwestii pokrewieństwa przyjdzie jeszcze powrócić. Sąd w składzie orzekającym nie ma wątpliwości, że nie zaistniał nigdy stosunek przysposobienia, ponieważ W. i J. małż. K. stanowili rodzinę zastępczą. W toku postępowania nadzorczego w zakresie wykonywania obowiązków rodziny zastępczej, postępowanie przed Sądem Rejonowym w Ś. zostało umorzone w związku z osiągnięciem przez A. J. w dniu [...] maja 2004 r. pełnoletności (załącznik nr [...] do wniosku inicjującego postępowanie administracyjne). Skoro toczyło się postępowanie wykonawcze w zakresie wykonywania obowiązków rodziny zastępczej, nie mógł istnieć stosunek przysposobienia.

Skarżący nie jest także osobą będącą rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Skarżący wraz z żoną byli rodziną zastępczą dla A. J., jednakże ta instytucja została rozwiązana w 2004 r., kiedy A. J. osiągnęła pełnoletność. Osoba pełnoletnia nie może pozostawać w takim stosunku prawnym, w którym osoby stanowiące niegdyś rodzinę zastępczą, mają wobec niej obowiązki o charakterze prawnym. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny: "Osoby będące niespokrewnioną rodziną zastępczą zostały wykluczone z grona uprawnionych do wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego." (wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2022 r., sygn. akt I OSK 954/21, dostępny na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwana dalej "CBOSA").

Wreszcie, Skarżący nie jest osobą, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. Skarżący nie jest spokrewniony w żaden sposób z A. J.. Pokrewieństwo zostało zdefiniowane w art. 617 § 1 k.r.o. Powołany przepis stanowi: "Krewnymi w linii prostej są osoby, z których jedna pochodzi od drugiej. Krewnymi w linii bocznej są osoby, które pochodzą od wspólnego przodka, a nie są krewnymi w linii prostej". Jak wskazał ustawodawca, pokrewieństwo zachodzi wówczas gdy dwie osoby mają wspólnego przodka albo jedna pochodzi od drugiej. Z relacji Skarżącego wynika niespornie, że stosunku pokrewieństwa pomiędzy nim a A. J. nie ma.

Nie istnieje zatem żadna relacja z art. 17 ust. 1 pkt 1-4 u.ś.r., która prowadziłaby do powstania uprawnienia do ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne. Sąd w składzie orzekającym nie ma najmniejszych wątpliwości, że W. i J. małż. K. wraz z A. J. stanowią rodzinę, jednakże jest to rodzina ze społecznego punktu widzenia, nie zaś prawnego. Tylko ten wzgląd może bowiem prowadzić do skutecznego ubiegania się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.

Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego jest ściśle skorelowane z obowiązkiem alimentacyjnym. Potwierdzeniem tej tezy jest ugruntowane stanowisko Trybunału Konstytucyjnego. Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie orzekając w materii świadczeń rodzinnych podkreślił, że mogą one przysługiwać tylko tym osobom, które stanowią rodzinę w ujęciu prawnym, gdyż to powoduje istnienie obowiązku alimentacyjnego. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że: "W związku z niniejszą sprawą należy przypomnieć, że przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, w stanie prawnym dotyczącym rozpoznawanej skargi konstytucyjnej, zależało od spełnienia - łącznie - następujących warunków: (...) istnienia stosunku alimentacyjnego między osobą ubiegającą się o świadczenie i osobą wymagającą opieki (por. art. 128-1441 k.r.o.), przy czym przepisy ustawy o świadczeniach przewidywały, że świadczenie pielęgnacyjne mogło przysługiwać matce, ojcu, innym osobom, na których ciążył obowiązek alimentacyjny, opiekunowi faktycznemu dziecka (art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach; definicja opiekuna faktycznego zawarta była w art. 3 pkt 14 ustawy o świadczeniach) lub osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciążył obowiązek alimentacyjny - w tym ostatnim wypadku tylko wtedy, gdy nie było osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie była w stanie sprawować opieki (art. 17 ust. 1a ustawy o świadczeniach)." [wyrok TK z dnia 18 listopada 2014 r., sygn. akt SK 7/11, "Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. Zbiór Urzędowy – A" 2014, z. 10]. W innym orzeczeniu, Trybunał Konstytucyjny przyjął tożsame stanowisko. "Subsydiarność pomocy udzielanej przez państwo osobom, na których ciąży obowiązek alimentacyjny oznacza, że wsparcie - z istoty rzeczy - ma charakter uzupełniający." (wyrok TK z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, "Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. Zbiór Urzędowy – A" 2014, z. 9, zob. także wyrok TK z dnia 18 lipca 2008 r., sygn. P 27/07, "Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. Zbiór Urzędowy – A" 2008, z. 6).

W świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego istnienie pokrewieństwa rodzi ze sobą obowiązek alimentacyjny, a ten natomiast, na gruncie u.ś.r., prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Nie bez powodu ustawa będąca materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia dotyczy świadczeń rodzinnych. Sąd podkreśla słowo "rodzinnych". Rodziną, w myśl art. 3 pkt 16 u.ś.r. są następujący członkowie rodziny: małżonkowie, rodzice dzieci, opiekun faktyczny dziecka oraz pozostające na jego utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia, a także dziecko, które ukończyło 25. rok życia legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2020 r. poz. 1297); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko. Jak wskazano powyżej, A. J. nie jest dzieckiem Skarżącego w rozumieniu art. 3 pkt 4 u.ś.r.

Powyżej wskazano, że nigdy nie doszło do przysposobienia A. J.. W kontekście niniejszej sprawy, której okoliczności są nadzwyczajne, z żalem należy stwierdzić, że błędem Skarżącego było to, że nigdy nie przysposobił A. J.. Jak stanowi art. 121 § 1 k.r.o. przez przysposobienie powstaje między przysposabiającym a przysposobionym taki stosunek [prawny – uw. Sądu], jak między rodzicami a dziećmi. Z kolei § 2 tego przepisu stanowi: "Przysposobiony nabywa prawa i obowiązki wynikające z pokrewieństwa w stosunku do krewnych przysposabiającego". To oznacza, że gdyby A. J. została przysposobiona, powstałyby relacje takiej jak między rodzicami a dziećmi, a zatem również obowiązek alimentacyjny, co otworzyłoby drogę Skarżącego do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego.

Powracając na grunt przepisów prawnorodzinnych o obowiązku alimentacyjnym, ustawodawca potwierdza, że obowiązek ten obciąża, w myśl art. 128 k.r.o., krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Ponieważ Skarżący oraz A. J. nie pochodzą od wspólnego przodka, a także A. J. nie pochodzi bezpośrednio od Skarżącego, nie da się wywieźć, że Skarżący ma obowiązek alimentacyjny względem swojej przybranej córki. Również przepis art. 131 § 1 k.r.o. wskazuje to, co potwierdza powyższe rozważania Sądu w składzie orzekającym – istnienie stosunku przysposobienia rozciąga się także na obowiązek alimentacyjny. Jak stanowi powołany przepis: "Jeżeli skutki przysposobienia polegają wyłącznie na powstaniu stosunku między przysposabiającym a przysposobionym, obowiązek alimentacyjny względem przysposobionego obciąża przysposabiającego przed wstępnymi i rodzeństwem przysposobionego, a obowiązek alimentacyjny względem wstępnych i rodzeństwa obciąża przysposobionego dopiero w ostatniej kolejności".

Sąd w składzie orzekającym rozważył także wzięcie pod uwagę przepisów o kurateli i opiece, jednakże żaden z tych stosunków prawnych nie wiąże się z obowiązkiem alimentacyjnym, a tylko ten obowiązek jest skorelowany z prawem do świadczenia pielęgnacyjnego. Nie jest zatem istotne, czy A. J. jest ubezwłasnowolniona w stopniu całkowitym czy też częściowym, a Skarżący jest jej opiekunem prawnym czy w ogóle nie jest ubezwłasnowolniona.

Podsumowując tę część uzasadnienia wyroku, należy stwierdzić, że tylko istnienie obowiązku alimentacyjnego, który wynika z relacji pokrewieństwa może prowadzić do powstania prawa do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego pod warunkiem spełnienia jeszcze innych wymagań, o których mowa w art. 17 u.ś.r. Nie można zatem, powołując się na ogóle zasady konstytucyjne, wyprowadzać wniosków, że prokonstytucyjna wykładnia art. 17 u.ś.r. pozwala przyjąć, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje również osobie niezobowiązanej do alimentacji, która sprawuje opiekę nad osobą niepełnosprawną (por. np. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 21 lipca 2022 r., sygn. akt III SA/Gd 56/22, dostępny w CBOSA). Brak jest podstaw do wywodzenia, że istnieje możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie niezobowiązanej do alimentacji, skoro te osoby nie są rodziną w ujęciu prawnym (por. np. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 6 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Go 237/22, dostępny w CBOSA).

Kolegium całkowicie trafnie wskazało, że nie istnieje żadna relacja prawna pomiędzy Skarżącym a jego przybraną córką. Brak pokrewieństwa, co wykazało SKO [...] prowadzi bezsprzecznie do wniosku o tym, że Skarżącemu nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne.

W dalszej części należy odnieść się do kwestii, która jako jedyna stała się osią argumentacji skargi. Pełnomocnik Skarżącego podniósł niezasadność zaskarżonej decyzji z uwagi na to, że Skarżący pobiera emeryturę, a organ II instancji odmówił jemu przez to świadczenie pielęgnacyjne. W tej materii Sąd w pełni podziela stanowisko Kolegium, co jest także przedmiotem rozbieżności orzeczniczych.

Skarżący – osoba w wieku poprodukcyjnym tj. taka, która osiągnęła wiek emerytalny posiada świadczenie emerytalne i jest osobą niepracującą. Tych okoliczności nikt nie zakwestionował, również nie kwestionuje tego Sąd. Skarżący złożył wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną opieką nad przybraną córką, która legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. SKO [...] uznało, że Skarżący nie może otrzymać prawa do pobierania rzeczonego świadczenia z uwagi na fakt – primo – braku pokrewieństwa, co już omówiono powyżej, – secundo – pobierania świadczenia emerytalnego. Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela argumentację organu II instancji również co do faktu pobierania emerytury.

Przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. stanowi katalog przesłanek negatywnych w zakresie przyznania przedmiotowego świadczenia. Powołany przepis stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że Skarżący w dniu złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjne pobierał emeryturę, co także jest niesporne. Rozpatrujące sprawę organ II instancji zasadnie uznał, że pobieranie emerytury stanowi przeszkodę w zakresie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

W przepisie art. 27 ust. 5 u.ś.r. jest mowa o zbiegu świadczeń rodzinnych (wyłącznie rodzinnych) i skoro ustawodawca nie objął we wskazanym przepisie zbiegu ze świadczeniem emerytalnym, nie było możliwości przyznania tego świadczenia. Stanowisko to nie budzi żadnych wątpliwości, stąd argumentacja Skarżącego jest chybiona. Pobieranie świadczenia o charakterze ubezpieczeniowym (takim jak emerytura) nie może prowadzić do sytuacji, że gdy wnioskodawca ubiega się o świadczenie rodzinne (tu: pielęgnacyjne) to można dokonać wyboru świadczenia korzystniejszego. Nie ma bowiem mechanizmu, który mógłby pogodzić te dwa odrębne od siebie systemy świadczeniowe. Również jest to podyktowane aksjologią świadczenia pielęgnacyjnego, ale o tym poniżej.

Zarówno cel u.ś.r., jak i istota samego świadczenia pielęgnacyjnego, zostały zdefiniowane przez ustawodawcę nie tylko w samym art. 17 ust. 1 u.ś.r., ale także na etapie procesu legislacyjnego. W uzasadnieniu projektu u.ś.r. wskazano, że jego celem była budowa nowego, wyraźnie odrębnego od systemu pomocy społecznej, systemu pozaubezpieczeniowych świadczeń rodzinnych, służących wspieraniu rodziny w realizacji jej funkcji, głównie opiekuńczej, wychowawczej i edukacyjnej. Wolą ustawodawcy było przeznaczenie świadczenia pielęgnacyjnego dla osób rezygnujących z aktywności zawodowej (por. uzasadnienie do projektu ustawy Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej IV. kadencji o świadczeniach rodzinnych, druk nr 1555). Wyniki wykładni przeprowadzonej przy użyciu dyrektyw językowych i celowościowych prowadzą zatem do wniosku, że wolą ustawodawcy było zabezpieczenie osób rezygnujących z aktywności zawodowej, w celu opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 12 sierpnia 2021 r. sygn. akt II SA/Po 866/20, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 29 października 2021 r., sygn. akt II SA/Po 63/21, dostępne w CBOSA). Pomimo znacznego upływu czasu od dnia uchwalenia u.ś.r. i zaistniałych zmian gospodarczych, cel instytucji świadczenia pielęgnacyjnego jest niezmieniony – pomoc osobom w wieku produkcyjnym, które muszą zrezygnować z wynagrodzenia z pracę wykonywaną albo pracę, którą wykonywałyby, gdyby nie fakt sprawowania opieki nad osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Należy również zauważyć, że stanowiska tego nie zmienia wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 czerwca 2019 r., sygn. akt SK 2/17. Pomimo bowiem, że stwierdza on niezgodność art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. z przepisami Konstytucji RP (w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy), to pośrednio też dowodzi prawidłowości rezultatów wykładni przeprowadzonej na tle obowiązującego brzmienia tego przepisu.

Należy w tym miejscu dodać, że w judykaturze wywiązał się spór dotyczący wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a u.ś.r. co do tego, czy narusza zasadę równości taka jego wykładnia, która pozbawia w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mające ustalone prawo do emerytury w wysokości niższej niż to świadczenie, co także podnosiła Skarżący. Część sądów zwracała uwagę na istotną zmianę relacji między wysokością świadczenia pielęgnacyjnego a wysokością świadczeń, których pobieranie wyłącza prawo do tego świadczenia i dokonując interpretacji art. 17 ust. 5 u.ś.r., przy użyciu narzędzi tzw. wykładni dynamicznej, która zakłada zmienność znaczenia przepisów wysławiających normy, uwzględniającej aktualne potrzeby systemu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2020 r. sygn. akt I GSK 597/17, dostępny w CBOSA) i zarazem akcentowała, że w dacie wprowadzenia negatywnej przesłanki przyznania świadczenia w cytowanym przepisie wynosiło ono 420 zł. Ustalenie to prowadziło do wniosków – których Sąd w składzie orzekającym nie podziela – że w obecnych realiach pozbawienie w całości świadczenia pielęgnacyjnego opiekuna otrzymującego świadczenie niższe, nie znajduje uzasadnienia w dyrektywach wykładni systemowej oraz funkcjonalnej i celowościowej i narusza konstytucyjną zasadę równości. Dla poparcia tego stanowiska należy odwołać się do założeń, jakie ustawodawca przyjął w toku procesu legislacyjnego wskazując, co wzmiankowano już powyżej, że celem projektu u.ś.r. była budowa nowego – wyraźnie odrębnego – "od systemu pomocy społecznej, systemu pozaubezpieczeniowych świadczeń rodzinnych". Z tej też przyczyny nie ma przepisu regulującego zbieg uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia emerytalnego – świadczeń przyznawanych i wypłacanych przez różne organy i w różnych trybach, co także już akcentowano powyżej. W przypadku zbiegu uprawnień do świadczeń rodzinnych ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną. Taka regulacja znajduje się w art. 27 ust. 5 u.ś.r. Zbieg uprawnień do świadczeń uregulowany jest również w art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1270 ze zmianami, zwanej dalej "u.e.i.r.F.U.S."), zgodnie z którym w razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie, wypłaca się jedno z tych świadczeń – wyższe lub wybrane przez zainteresowanego. Przepisy każdej z ustaw regulują zbieg świadczeń przyznawanych na podstawie tych ustaw, ewentualnie wyraźnie wskazanych przepisów (por. art. 27 ust. 5 pkt 5 u.ś.r., czy art. 96 u.e.i.r.F.U.S.) wypłacanych przez organy określone w każdej z tych ustaw. Dlatego też Sąd podziela stanowisko doktryny, co do tego, że odstąpienie od literalnego brzmienia art. 17 u.ś.r., czego wprost domaga się Skarżący, skutkowałoby wprowadzeniem do porządku prawnego nowego świadczenia, a mianowicie "wyrównawczego świadczenia pielęgnacyjnego", które jest nieznane u.ś.r. (por. S. Nitecki, Przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w części stanowiącej różnicę pomiędzy uzyskiwaną emeryturą a kwotą tego świadczenia. Glosa krytyczna do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2020 r. [I OSK 2392/19], "Samorząd Terytorialny" 7-8/2020, s.182). To natomiast oznacza, że wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. przeprowadzona przy użyciu dyrektyw językowych, celowościowych i systemowych, prowadzi do tego samego wniosku, jaki sformułowało Kolegium, tj. że intencją ustawodawcy było pozbawienie osób mających ustalone prawo do emerytury prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Wskazać w tym miejscu należy, że świadczenie pielęgnacyjne nie jest kierowane do wszystkich niezatrudnionych osób opiekujących się niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz do osób, które wywiązują się ze swego obowiązku alimentacyjnego, osobiście zapewniając stałą i długotrwałą opiekę i pomoc niepełnosprawnemu członkowi rodziny i jednocześnie z tego właśnie powodu zaprzestają aktywności zawodowej. To z kolei ponownie podkreśla, że świadczenie pielęgnacyjne jest dedykowane osobom w wieku produkcyjnym. O rezygnacji z zatrudnienia, czy też świadomym jego niepodejmowaniu można mówić w sytuacji, gdy osoba sprawująca opiekę jest obiektywnie zdolna do podjęcia zatrudnienia, na którą to zdolność wpływa także wiek takiej osoby. Musi więc istnieć związek przyczynowy między rezygnacją z zatrudnienia przez opiekuna (nie podejmowania przez niego pracy) a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny wskazanym w przepisie art. 17 u.ś.r. Dotychczasowe rozważania prowadzą do jednoznacznego wniosku o niezasadności zarzutu naruszenia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r.

W przedmiotowej sprawie, do akt administracyjnych złożono odpis decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 1 marca 2021 r. (załącznik 26 do wniosku inicjującego postępowanie administracyjne). W treści tej decyzji wskazano jasno, że Skarżący pobiera emeryturę. Skarżący oświadczył, że opiekuje się swoją przybraną córką od 1990 r. kiedy ustanowiono rodzinę zastępczą w osobie W. i J. małż. K. .

Skarżący jest osobą w wieku poprodukcyjnym pobierającą emeryturę. Jego sytuacja materialna jest ustabilizowana, bowiem pobiera stałe, pewne świadczenie, którego długość wypłacania jest niezależne od jakichkolwiek czynników. Świadczenie pielęgnacyjne jest świadczeniem mniej pewnym. Skarżący, który osiągnął wiek emerytalny nie musi podejmować żadnego zatrudnienia, ponieważ nie musi się troszczyć o środki pieniężne niezbędne do utrzymania siebie i swojej rodziny. Tak jak osoba w wieku produkcyjnym, która nie korzysta z żadnego świadczenia ubezpieczeniowego nie może być pewna swojej sytuacji w przypadku braku stałego źródła dochodu, tak osoba w wieku emerytalnym ma tę pewność. Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela stanowisko tut. Sądu zajęte w podobnej sprawie: "Na podstawie art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje, wymienionym w tym przepisie osobom – jeżeli – nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej – w celu – sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istotne dla oceny spełnienia wymogu ustawowego jest to, by istniał bezpośredni związek pomiędzy sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną osobą a niepodejmowaniem (rezygnacją z) zatrudnienia, gdyż świadczenie pielęgnacyjne nie może być traktowane jako zastępcze źródło dochodu, a jedynie jakoświadczenie na rzecz tych osób, które wywiązują się ze swego obowiązku alimentacyjnego i jednocześnie z tego właśnie powodu nie podejmują aktywności zawodowej." (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 lutego 2022 r., sygn. akt IV SA/Po 2/22, dostępny w CBOSA). Świadczenie pielęgnacyjne nie jest kierowane do wszystkich niezatrudnionych osób opiekujących się niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz do osób, które osobiście wywiązują się z obowiązku alimentacyjnego zapewniając stałą i długotrwałą opiekę niepełnosprawnemu członkowi rodziny i z tego właśnie powodu zaprzestają aktywności zawodowej. Po osiągnięciu wieku emerytalnego i rozpoczęciu pobierania tego świadczenia sytuacja finansowa emeryta jest ustabilizowana. Z tego względu Sąd w składzie orzekającym doszedł do przekonania o niezasadności zarzutu naruszenia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r.

Skarżący posiada ustalone prawo do emerytury. Sąd podkreśla słowa "ustalone prawo". Nie chodzi więc o wypłacanie świadczenia emerytalnego, które można zawiesić w świetle przepisów u.e.i.r.F.U.S., ale o sam fakt ustalenia tego prawa, które następuje z momentem osiągnięcia wieku emerytalnego.

Obecnie, kiedy Skarżący pobiera emeryturę, jego sytuacja jest stabilna, ponieważ pobiera stałe świadczenie, które jest bezterminowe. Świadczenie pielęgnacyjne jest dedykowane dla osób zdolnych do pracy z uwagi na pozostawanie w wieku produkcyjnym. Sytuacja emeryta nie wiąże się z pogorszeniem jego sytuacji majątkowej, ponieważ nie musi pracować, aby otrzymywać emeryturę (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Po 295/21, dostępny w CBOSA).

SKO [...] prawidłowo uargumentowało powody odmowy przyznania Skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W świetle powyżej przeprowadzonej wykładni (nie tylko językowej) należy stwierdzić, że Kolegium w pełni prawidłowo odmówiło przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Kończąc, mając na względzie to, że pełnomocnik Skarżącego nie wykazał się na tyle ostrożnością procesową i nie zaskarżył fundamentalnej kwestii stanowiącej istotę niniejszej sprawy, a także mając na względzie wyjątkowość sytuacji rodzinnej Skarżącego, Sąd w składzie orzekającym postanowił poinstruować go osobiście tak, aby mógł jak najlepiej zaopiekować się swoją przybraną córką przy pomocy władz publicznych. Tak jak wskazano na początku uzasadnienia, Sąd nie ma najmniejszych wątpliwości, że W. , J. i A. K. oraz A. J. stanowią rodzinę w ujęciu społecznym, socjologicznym oraz psychologicznym. Pomoc rodzinom, nawet jeżeli nie są ze sobie spokrewnione jest obowiązkiem władz publicznych Rzeczypospolitej Polskiej. Wobec tego, Skarżący powinien wiedzieć, że jego przybrana córka albo on sam może starać się o następujące świadczenia:

1) zasiłek pielęgnacyjny, o którym mowa w art. 16 ust. 2 pkt 2 u.ś.r. Mając na względzie to, że Skarżący jest uprawniony do występowania w imieniu A. J. (pełnomocnictwo notarialne dołączone do akt niniejszej sprawy), Skarżący może wystąpić do Burmistrza, w imieniu A. J. o przyznanie jej zasiłku pielęgnacyjnego;

2) zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1297 ze zmianami), jeżeli z dniem 1 lipca 2013 r. Skarżący utracił przyznane wcześniej świadczenie pielęgnacyjne;

3) zasiłek stały, o którym mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2268 ze zmianami, zwanej dalej "u.p.s.");

4) zasiłek okresowy z art. 38 ust. 1 pkt 2 u.p.s.;

5) zasiłek celowy z art. 39 ust. 1 u.p.s.;

6) specjalny zasiłek celowy z art. 41 u.p.s. w sytuacji, gdyby się okazało, że rodzina przekracza kryterium dochodowe. Wówczas należy wykazać, że okoliczności sprawy wpisują się w klauzulę generalną "szczególnie uzasadnionych przypadków". Nie mogą to być po prostu uzasadnione przypadki. Jest to postać kwalifikowana poprzez słowo "szczególnie";

7) usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze, o których mowa w art. 50 ust. 2 oraz art. 50a u.p.s. Skarżący musi mieć świadomość odpłatności i możliwości zwolnienia z tej odpłatności, jednakże to zwolnienie pozostawiono uznaniu administracyjnemu organu administracji publicznej;

8) pomoc uzyskiwaną dzięki wsparciu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, o której mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 573 ze zmianami).

Mając powyższe na uwadze, Sąd doszedł do przekonania o niezasadności zarzutu podniesionego w skardze. Kierując się powołanym już art. 134 § 1 p.p.s.a., mimo przeanalizowania względów niezaskarżonych w sprawie, nie znaleziono żadnych podstaw skutkujących uchyleniem zaskarżonej decyzji, czy też poprzedzającej ją decyzji Burmistrza. W związku z tym, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji wyroku.