Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 583/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Piotr Przybysz, Sędziowie sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), asesor WSA Agnieszka Sułkowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 września 2021 r. sprawy ze skargi R. spółka z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę


UZASADNIENIE

1. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. – po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez R. Sp. z o.o. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z [...] listopada 2020 r. w sprawie uchybienia terminu do wniesienia skargi – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

2. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. prowadzi postępowanie egzekucyjne z majątku Skarżącej na podstawie własnych tytułów wykonawczych nr [...] oraz nr [...] wystawionych dnia 29 września 2020 r obejmujących należności z tytułu podatku od towarów i usług za okres kwiecień i maj 2015 r., w łącznej kwocie należności głównej 910.924,OOzł plus odsetki 387.034,20zł.

W celu wyegzekwowania dochodzonych należności objętych ww. tytułami wykonawczymi Naczelnik Urzędu Skarbowego W. zawiadomieniem z 1 października 2020 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Banku S.A. Przedmiotowe zawiadomienie wraz z odpisami tytułów wykonawczych zostało odebrane przez przedstawiciela Skarżącej 6 października 2020 r. Placówka bankowa odbiór zawiadomienia potwierdziła 1 października 2020 r i pismem z 6 października 2020 r poinformowała o przeszkodzie w realizacji zajęcia z powodu braku środków na rachunku.

Pismem z 23 października 2019 r. Pan R.K. w imieniu Skarżącej za pośrednictwem platformy e-PUAP w dniu 14 października 2020 r. złożył do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. skargę na czynności egzekucyjne prowadzone przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. na podstawie ww. tytułów wykonawczych.

Postanowieniem z [...] listopada 2020 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia skargi. Argumentując wydane rozstrzygnięcie organ egzekucyjny wskazał, iż zgodnie z treścią art. 54 § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427, ze zm., dalej: "u.p.e.a.") skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności. W przedmiotowej sprawie dokument ten do Skarżącej został doręczony 6 października 2020 r., a zatem 7-dniowy termin do złożenia skargi minął w dniu 13 października 2020 r. W niniejszej sprawie skarga została wniesiona do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. przez doradcę podatkowego Pana R.K., który reprezentuje Skarżącą, za pośrednictwem platformy e-PUAP 14 października 2020 r., a zatem po upływie przewidzianego prawem terminu do jej złożenia. Z tego powodu skarga nie mogła być merytorycznie rozpoznana.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem pismem z 17 listopada 2020 r Skarżąca za pośrednictwem doradcy podatkowego Pana R.K. złożyła na nie zażalenie. W zażaleniu pełnomocnik Skarżącej między innymi podniósł, że Spółka otrzymała przedmiotowe zażalenie 7 października 2020 r., a zatem termin na wniesienie skargi na czynność egzekucyjną upłynął z dniem 14 października 2020 r.

3. W uzasadnieniu wymienionego na wstępie zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. powołał się na art. 54 § 1, § 3, art. 17 § 1c u.p.e.a., art. 57 § 1 i § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a.") i stwierdził, że zawiadomienie z 1 października 2020 r. nr [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Banku S.A., przez zobowiązaną Spółkę zostało odebrane 6 października 2020 r., bowiem taka data widnieje na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przedmiotowej korespondencji. Wobec powyższego za datę doręczenia zobowiązanej Stronie powyższego zawiadomienia należy przyjąć 6 października 2020 r. Dlatego też bieg siedmiodniowego terminu do złożenia skargi zgodnie z art. 57 § 1 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., rozpoczął się 7 października 2020 r i upłynął 13 października 2020 r. Przedmiotowa skarga wniesiona została przez pełnomocnika Strony za pośrednictwem platformy e-PUAP 14 października 2020 r. tj. już po upływie terminu jaki przysługiwał na jej wniesienie.

4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie postanowień organów obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił naruszenie:

• art. 54 § 3 u.p.e.a. poprzez uznanie przez organ podatkowy, że Naczelnik US zasadnie nie rozpatrzył skargi na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem, pomimo wniesienia jej z zachowaniem ustawowego terminu;

• art 78 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przedłożenia wyciągu potwierdzającego twierdzenie organu egzekucyjnego, jakoby odbiór zawiadomienia nastąpił w dniu 6 października 2020 r.

• art. 107 § 3 w związku z art 126 k.p.a. w związku z art. 54b § 1 oraz w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez nie odniesienie się przez Dyrektora IAS do argumentacji Strony wskazującej na konieczność uchylenia z urzędu czynności egzekucyjnej, która została dokonana z naruszeniem przepisów ustawy UPEA, tym bardziej, że Spółka wskazywała na niedopuszczalność prowadzenia egzekucji, mianowicie:

- naruszenia art. 29 § 1 u.p.e.a. poprzez doręczenie Zawiadomienia bez zbadania dopuszczalności egzekucji administracyjnej, co z kolei przyświadczałoby bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania egzekucyjnego, a w konsekwencji powinno skutkować umorzeniem postępowania egzekucyjnego;

- naruszenia art. 59 § 1 pkt 1) u.p.e.a. poprzez zastosowanie niedopuszczalnego środka egzekucyjnego, z uwagi na fakt, iż obowiązek wskazany jako podstawa prowadzenia egzekucji administracyjnej nie istnieje, bowiem wygasł w skutek zaliczenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiące grudzień 2014 r. - marzec 2015 r., zatem Organ Egzekucyjny nie był uprawniony do naliczenia dochodzonych odsetek, a w konsekwencji dokonania czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego Spółki;

- naruszenia art 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez naruszenie zasad postępowania, mianowicie zasady prawdy obiektywnej, poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy mających wpływ na poprawność dokonywanych przez Organ Egzekucyjny działań;

• art. 45 § 1 u.p.e.a. poprzez niezbadanie przez Dyrektora IAS kwestii związanej z nieodstąpieniem przez organ egzekucyjny od czynności egzekucyjnych, w sytuacji okazania przez Spółkę dowodów stwierdzających wykonanie zobowiązania podatkowego, od którego zostały naliczone odsetki, stanowiące podstawę prowadzenia egzekucji administracyjnej,

• art. 7 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez naruszenie zasady prawy obiektywnej przejawiającej się nie podjęciem na wniosek działań mających na celu udowodnienie, iż złożenie skargi na czynność egzekucyjną zostało dokonane z uchybieniem terminu,

• art. 8 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez naruszenie zasady zaufania do organów władzy publicznej, mianowicie poprzez nie wyjaśnienie dokładnego stanu faktycznego sprawy, mając na względzie słuszny interes Spółki.

5. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

6. Skarga jest niezasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej P.p.s.a.).

7. Kontroli Sądu poddane zostało postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] grudnia 2020 r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną, dokonaną zawiadomieniem o zajęciu z 1 października 2020 r.

Istota sporu zaistniałego pomiędzy stronami dotyczy odpowiedzi na pytanie, czy zawiadomienie o zajęciu z 1 października 2020 r. zostało doręczone 6 października 2020 r., tak jak twierdzi organ. Od odpowiedzi na to pytanie zależy ocena tego, czy organ odwoławczy miał podstawy do wydania zaskarżonego postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia skargi.

8. Wskazać w tym miejscu należy, że o ocenie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną decyduje to, czy według stanu na moment podjęcia postanowienia ziściły się przesłanki do jego wydania na podstawie art. 17 § 1c u.p.e.a. W świetle bowiem powołanego przepisu "organ egzekucyjny stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia skargi, wniosku lub innego podania, którego wniesienie jest ograniczone terminem". Sednem sprawy, w której organ odwoławczy stwierdza uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, jest więc ustalenie, w jakim dniu miało miejsce prawidłowe doręczenie zawiadomienia z 1 października 2020 r. oraz ustalenie kiedy została wniesiona skarga na czynność egzekucyjną (skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej – art. 54 § 3 u.p.e.a.). To te przesłanki są kluczowe z punktu widzenia stwierdzenia dochowania lub niedochowania 7-dniowego terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. Nie budzi bowiem wątpliwości, że uchybienie terminu jest stanem obiektywnym.

Niewątpliwie aby przyjąć, że skarga na czynność egzekucyjną została złożona po terminie, należy ustalić w jakiej dacie nastąpiło doręczenie zawiadomienia z 1 października 2020 r. stronie i czy doręczenie to spełnia warunki pozwalające uznać je za skuteczne. Jeżeli bowiem doręczenie nie może być uznane za dokonane ze skutkiem prawnym, to nie rozpoczyna się dla strony bieg terminu do złożenia skargi na czynność egzekucyjną. Termin do złożenia skargi rozpoczyna swój bieg dopiero od dnia skutecznego doręczenia zawiadomienia stronie. Ustalenie daty doręczenia decyzji jest zatem kwestią zasadniczą.

W niniejszej sprawie zawiadomienie z 1 października 2020 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Banku S.A. zostało doręczone w siedzibie Spółki w dniu 6 października 2020 r., co zostało poświadczone na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (k. 7 akt administracyjnych). Termin na złożenie skargi na czynność egzekucyjną upłynął zatem 13 października 2020 r. Tymczasem skarga na czynność egzekucyjną została wniesiona 14 października 2020 r., tj. po upływie terminu określonego w art. 54 § 3 u.p.e.a.

W ocenie Sądu w sprawie zostały spełnione wszystkie warunki skutecznego doręczenia zawiadomienia o zajęciu egzekucyjnym. Przedmiotowe zawiadomienie zostało odebrane w siedzibie Spółki. Odbiór pisma został pokwitowany na stosowym dokumencie własnoręcznym podpisem ze wskazaniem daty odbioru 6 października 2020 r., co oznacza, że od tej daty rozpoczął bieg termin do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną.

Z kolei uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości, niż wydanie postanowienia przewidzianego w art. 134 k.p.a. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia przedmiotowej skargi nie zależy od uznania organu odwoławczego i nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do jego wniesienia.

Tym samym zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 54 § 4 u.p.e.a. w kwestii terminu na wniesienie skargi na czynność egzekucyjną nie mogły okazać się zasadne. Skarżąca bowiem w żaden sposób nie wykazała, że zawiadomienie o zajęciu egzekucyjnym nie zostało doręczone 6 października 2020 r. twierdząc jedynie gołosłownie, że doręczenie to miało miejsce 7 października 2020 r. Natomiast, jak zostało wykazane wyżej prawidłowo Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał datę 6 października 2020 r. (k. 7 akt administracyjnych), jako datę doręczenia zawiadomienia z 1 października 2020 r.

W tych okolicznościach sprawy zarzuty dotyczące zastosowania niedopuszczalnego środka egzekucyjnego (art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) oraz doręczenia zawiadomienia bez zbadania dopuszczalności egzekucji administracyjnej (art. 29 § 1 u.p.e.a.) nie mogły zostać rozpatrzone, a tym samym okazać się skuteczne.

9. Reasumując, przedstawione ustalenia i rozważania oraz stanowisko organu wyrażone w zaskarżonym postanowieniu jest prawidłowe, a tym samym Sąd nie podziela zarzutów skargi. Organ nie naruszył bowiem wskazanych w skardze przepisów tj. art. 29 § 1 54 § 3 i 59 § 1 pkt 1, art. 45 § 1 u.p.e.a., art. 78 k.p.a. oraz art. 7 (zasada prawdy obiektywnej) i art. 8 (zasada pewności prawa, bezstronności, proporcjonalności i równego traktowania), art. 77 (zasada prawdy obiektywnej i oficjalności postępowania dowodowego) k.p.a. Jednocześnie Sąd, mając na uwadze dyspozycję art. 134 § 1 P.p.s.a., nie stwierdził naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.

10. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 3 i art. 120 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.