Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 1429/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-03-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art . 64e §1
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 marca 2016 r. sprawy ze skargi B. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 października 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej [...]utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego [...]z dnia

9 września 2015 r. w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych w łącznej wysokości [...] zł powstałych w związku z prowadzonych postępowaniem egzekucyjnym wobec [...] – dalej "Strony", dochodzonym na podstawie tytułów wykonawczych nr [....].

Powyższe postanowienia wydano w następującym stanie faktycznym sprawy.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego [...](będący jednocześnie wierzycielem) prowadził egzekucję administracyjną wobec Strony na podstawie tytułów wykonawczych: z dnia 30 lipca 2013 r., z dnia 21 sierpnia 2013 r., z dnia 24 kwietnia 2014 r., z dnia 24 kwietnia 2014 r., z dnia 19 sierpnia 2014 r., z dnia 24 października 2014 r., obejmujących zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. i za 2013 r. oraz odsetek od niezapłaconych w ustawowym terminie płatności zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za grudzień

2012 r., za marzec, czerwiec, wrzesień i grudzień 2013 r., a także zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec sierpień2013 r.

W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny naliczył w przedmiotowej sprawie, w oparciu o przepis art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 oraz art. 27a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, koszty egzekucyjne w łącznej kwocie [...] zł, w skład których weszła opłata manipulacyjna w łącznej wysokości [...] zł oraz opłata za czynności w postaci zajęcia rachunków bankowych w łącznej wysokości [...] zł.

Pismem z dnia 7 czerwca 2015 r. strona wystąpiła do organu egzekucyjnego

o rozłożenie na raty, o umorzenie zaległości oraz o umorzenie kosztów egzekucyjnych. W uzasadnieniu wniosku wskazała na trudną sytuację finansową spowodowaną utrata płynności finansowej będącej skutkiem opóźnień w spłacie zobowiązań kontrahentów jak i zmniejszenia liczby świadczonych usług w ramach prowadzonej działalności gospodarczej pod nazwa [...], która z tych przyczyn została zawieszona w dniu 1 lutego 2015 r. Podkreślił, iż obecnie nie uzyskuje żadnego dochodu i utrzymuje się dzięki pomocy rodziny i przyjaciół oraz że przez cały czas aktywnie poszukuje zatrudnienia. Podkreślił również, że nie posiada majątku większej wartości, nie posiada także stałego adresu zamieszkania. Strona powołała się również na obciążenia finansowe wynikające z tytułu zobowiązań finansowych wobec podmiotów gospodarczych oraz budżetu państwa, na łączną kwotę [...] zł.

Postanowieniem z dnia 9 września 2015 r. nr [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego [...]odmówił stronie umorzenia kosztów egzekucyjnych w łącznej kwocie [...] zł. W zakresie pozostałych żądań Strony organ I instancji wydał odrębne rozstrzygnięcia.

W złożonym zażaleniu strona wniosła o ponowne rozpatrzenie wniosku z dnia

7 czerwca 2015 r. w zakresie możliwości umorzenia kosztów egzekucyjnych oraz

o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Ponadto na podstawie art. 67f ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji strona wniosła o rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych.

Strona zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

1. art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez posiłkowanie się jego wadliwą, zawężającą wykładnią, polegającą na błędnym uznaniu, że ważny interes podatnika upatrywany jest jedynie w sytuacjach nadzwyczajnych. Tymczasem w ocenie strony, wystarczające dla uznania ważnego interesu podatnika, a co za tym idzie dla przyznania ulgi podatkowej, jest wystąpienie okoliczności "wyjątkowych", które nie są tożsame z "nadzwyczajnymi". Zdarzenia losowe, nadzwyczajne, zdaniem strony, nie zamykają listy przesłanek do przyznania ulgi podatkowej, na potwierdzenie czego Strona wskazała wyrok NSA z dnia 10 marca 2009 r. w sprawie I FSK 31/08 oraz wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 maja 2011 r. w sprawie I SA/Łd 148/11. Ponadto w ocenie Strony, nieuprawnione jest również w kontekście ww. przepisu badanie przez organ podatkowy przyczyn powstania przedmiotowych zaległości. Ocena ważnego interesu podatnika czy też ważnego interesu publicznego w oparciu o ww. przepis sprowadzać powinna się do oceny wyłącznie pozytywnych przesłanek, zachodzących dla przyznania ulgi podatkowej, bowiem jedynie takie zawarte są w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, a nie jak czyni to organ podatkowy do oceny również przesłanek negatywnych.

2. art. 120, 121, 122 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie organu podatkowego, że strona nie przedstawiła dostatecznych dowodów na potwierdzenie zgłaszanych w toku prowadzonego postępowania okoliczności, dotyczących stanu faktycznego. Strona wskazała, iż obowiązek zgromadzenia materiału dowodowego ciąży na organie podatkowym, a ten nie podjął dostatecznych działań mających na celu ustalenie stanu faktycznego, czym naruszył przepis art. 122 Ordynacji podatkowej, co z kolei stanowi naruszenie art. 187 Ordynacji podatkowej.

3. art. 1, 2 i 30 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przejawiające się w tym, iż odmówienie podatnikowi wnioskowanej ulgi podatkowej godzi w poszanowanie jego godności rozumianej jako zapewnienie jednostce pewnego minimum materialnego dającego możliwość samodzielnego funkcjonowania w społeczeństwie.

W uzasadnieniu zażalenia, strona ponownie przytoczyła okoliczności dotyczące swojej sytuacji finansowej i życiowej. W jej ocenie organ I instancji nie podjął czynności zmierzających do ustalenia faktów odnoszących się do jej sytuacji finansowej, nie dokonał wnikliwej analizy przesłanek zastosowania ulgi przy uwzględnieniu czynników, które wpływają na ważny interes podatnika i interes publiczny. Strona wskazała również, że art. 64e § 2 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie daje delegacji do uwzględniania przy wydawaniu decyzji, potencjalnych przyszłych stanów. Zdaniem strony, jej młody wiek nie powinien stanowić argumentu dla odmowy udzielenia ulgi, istotna jest natomiast jej aktualna sytuacja finansowa i życiowa.

Ponadto, w treści zażalenia strona wniosła także o połączenie toczących się postępowań wywołanych wnioskiem z dnia 3 czerwca 2015 r.

Organ odwoławczy rozpatrując zażalenie strony postanowieniem z dnia

28 października 2015 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy odniósł się do ustaleń organu I instancji

w zakresie sytuacji finansowej i życiowej strony i przywołał przepisy

art. 64e § 1 i § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że rozstrzygnięcia wydawane w trybie art. 64e ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji mają charakter uznaniowy. Organ egzekucyjny może, ale nie musi udzielić ulgi w postaci umorzenia w całości lub w części przypadających na jego rzecz kosztów egzekucyjnych, przy ustaleniu, że nie zachodzą ustawowe przesłanki udzielenia ulgi zobowiązany jest odmówić umorzenia.

Przedstawiając sytuację strony organ odwoławczy podał, że organ egzekucyjny dokonał ściągnięcia kwoty na należność główną w wysokości [...] zł. Ponadto z akt sprawy wynika, że strona nie posiada stałego adresu zamieszkania, bowiem zamieszkuje u przyjaciół, znajomych, a utrzymuje się z dorywczych prac oraz pomocy rodziny i przyjaciół. Nie posiada także nieruchomości ani oszczędności. Ponadto zobowiązany nie był w stanie określić wysokości wydatków ponoszonych w skali miesiąca. Jednocześnie poinformował o zawieszeniu działalności gospodarczej. Strona posiada, także szereg innych zaległości zarówno wobec podmiotów gospodarczych jak

i państwowych, w łącznej kwocie [...] zł.

Organ odwoławczy podkreślił, że za umorzeniem kosztów egzekucyjnych nie przemawiał ważny interes publiczny. Zdaniem organu odwoławczego w interesie publicznym jest, aby strona, która przyczyniła się do powstania zobowiązań podatkowych i spowodowała powstanie kosztów egzekucyjnych, koszty te poniosła. Ewentualna rezygnacja - poprzez umorzenie - z należnych kosztów egzekucyjnych oznaczałoby przeniesienie wydatków egzekucyjnych związanych z egzekwowaniem należnej kwoty zaległości przez wierzyciela. Organ odwoławczy wziął również pod uwagę inne okoliczności przemawiające za odmową umorzenia kosztów egzekucyjnych, a mianowicie fakt, iż strona jest osobą młodą (ur. [...] r.) posiada wolę i chęć podjęcia pracy, co daje podstawę do przyjęcia, że zapłata należności nie jest całkowicie niemożliwa. Organ odwoławczy zauważył, że strona nie zlikwidowała prowadzonej działalności gospodarczej, lecz ją jedynie zawiesiła, co dodatkowo uzasadnia odmowę udzielenia ulgi. Tym samym umorzenie przedmiotowych kosztów byłoby przedwczesne i sprzeczne z interesem publicznym.

Organ odwoławczy odniósł się także do zarzutu strony dotyczącego decyzji

z dnia 31 lipca 2015 r. nr [...] i wskazał, że postępowanie

w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych prowadzone jest na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, natomiast postępowania

w zakresie udzielenia ulg w spłacie zobowiązań podatkowych są rozpoznawane na podstawie regulacji zawartych w ordynacji podatkowej.

W wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...]na powyższe postanowienie organu odwoławczego, skardze, skarżący zaskarżył w całości postanowienie organu odwoławczego i wniósł o uchylenie postanowienia organu I instancji oraz o ponowne rozpatrzenie wniosku z dnia 7 czerwca 2015 r., w tym również pod kątem możliwości umorzenia kosztów egzekucyjnych w całości, a w przypadku decyzji odmownej, w tym zakresie, wniósł o rozłożenie spłaty zaległości, na maksymalną, dopuszczalną przepisami ilość rat.

Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu posiłkowanie się wadliwą, zawężającą wykładnia art. 64e § 2 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji. Ponadto wskazał na naruszenie:

– art. 121 oraz 122, a także zignorowanie art. 187 ordynacji podatkowej, czym naruszono art. 120 ordynacji podatkowej;

– naruszenie art. 1, art. 2 oraz art. 30 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Uzasadniając skargę w pierwszej kolejności wskazał, że zaskarżona decyzja nie zawiera rozważań podniesionych zarzutów i rzeczywistego ustosunkowania wynikających z przepisu stanowiącego podstawę wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych, tj. art. 64e ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ całkowicie zignorował zarzut odnoszący się do naruszenia zasad konstytucyjnych dotyczących godności. Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie podkreślenia wymaga fakt, iż uznaniowość podejmowanych przez organ decyzji, dotyczy jedynie samej decyzji, tj. przyznania bądź odmowy przyznania konkretnej ulgi. Ocena stanu faktycznego natomiast, nie podlega uznaniowości. Tym samym nie można przy wydawaniu postanowienia, pomijać zasad konstytucyjnych, które są nadrzędne. Skarżący wskazał, że przy braku jakiegokolwiek stałego dochodu i jednoczesnym zadłużeniu na ponad [...] zł, odmowa przyznania przez organ ulgi na podstawie uznania, iż obciążenie go kolejnym zobowiązaniem, nie będzie powodowało znaczącego uszczerbku dla sytuacji finansowej, jest niezrozumiałe.

Ponadto skarżący stwierdził, że organy podatkowe w gruncie rzeczy występują w przedmiotowej sprawie w dwóch rolach jednocześnie, albowiem "interes publiczny" związany z zasadą powszechności opodatkowania postrzegają jako swój własny. Są więc nie tylko instytucją rozpatrującą wniosek o udzielenie ulgi, ale ze względu na posiadanie własnego interesu w sprawie, są również stroną postępowania. W niniejszej sprawie organ błędnie uznał ważny interes podatnika, za występujący jedynie w sytuacjach nadzwyczajnych. Zdaniem skarżącego powyższe jest skutkiem utożsamiania pojęcia "wyjątkowy" i "nadzwyczajny", które mogą być w określonych sytuacjach uważane za bliskoznaczne, ale z całą pewnością ich zakres pojęciowy nie jest tożsamy. Ponadto zawężająca interpretacja przepisu art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej może wynikać z błędnego przekonania, iż skoro w orzecznictwie sadów administracyjnych pojawiają się poglądy, iż sytuacje nadzwyczajne uzasadniają istnienie ważnego interesu podatnika to tylko takie mogą go uzasadniać. Pogląd ten jest w przekonaniu skarżącego chybiony, bowiem zdarzenia nadzwyczajne, losowe, nie zamykają listy przesłanek do przyznania ulgi podatkowej.

Na poparcie przedstawionej w uzasadnieniu argumentacji skarżący powołał wyrok NSA z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt I FSK 31/08, wyrok NSA z dnia

18 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 1569/08, wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Łd 148/11.

Skarżący w treści uzasadnienia argumentował także zarzut naruszenia przepisów postępowania. Jego zdaniem uznanie przez organ, iż skarżący nie przedstawił dostatecznych dowodów na potwierdzenie zgłaszanych we wniosku okoliczności, nie zwalniał organu z obowiązku zebrania całości materiału dowodowego. Powyższe, wskazuje że przy wydawaniu decyzji organy nie działały na podstawie przepisów prawa, w tym nawet z całkowitym zignorowaniem Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, co w konsekwencji narusza przepisy Ordynacji podatkowej.

Dyrektor Izby Skarbowej w Szczecinie, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] z w a ż y ł, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego

w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać przez pryzmat jego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze.

Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia nie stwierdził naruszenia przez organ odwoławczy przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Orzeczenie uznaniowe może być bowiem uchylone przez sąd w wypadkach stwierdzenia, iż zostało wydane z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a o tego rodzaju naruszeniach można mówić wówczas, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia

17 czerwca 1966 r. ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

(Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm.) – dalej: "u.p.e.a.".

Zgodnie z przepisem art. 64e § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny może umorzyć

w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne. Natomiast,

w myśl art. 64e § 2 u.p.e.a. koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli:

1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej; 2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny; 3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.

Z ww. przepisów wynika, że rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych ma charakter uznaniowy. Przesądza o tym użyte w art. 64e u.p.e.a. określenia "może". Uznanie administracyjne oznacza, że stwierdzenie przez organ egzekucyjny w sprawie istnienia określonych przesłanek może, lecz nie musi prowadzić do rozstrzygnięcia uwzgledniającego wniosek strony. Rozstrzygnięcie w zakresie umorzenia kosztów egzekucyjnych pozostaje wyłącznie w gestii organu egzekucyjnego, który może umorzyć powstałe koszty egzekucyjne. Powyższe nie oznacza pełnej dowolności w tym zakresie. Organ egzekucyjny zobowiązany jest zbadać, czy w ustalonym stanie faktycznym sprawy stwierdzono istnienie przesłanek umorzenia, a negatywny wynik analizy, nakłada na niego obowiązek starannego uzasadnienia rozstrzygnięcia.

Sąd podziela pogląd wyrażany przez sądy administracyjne, że umorzenie kosztów egzekucyjnych jest określonym przywilejem o charakterze finansowym, wobec czego strona wnosząca o uzyskanie takiej ulgi winna dołożyć należytej staranności procesowej i przejawiać odpowiednią inicjatywę dowodową w celu wykazania odpowiednich okoliczności faktycznych, od których istnienia zależałoby umorzenie kosztów egzekucyjnych. Ponadto organ egzekucyjny w zakresie uznania administracyjnego ma prawo uwzględnić przy ocenie zasadności umorzenia należności publicznoprawnych (w tym kosztów egzekucyjnych) nierzetelność wnioskodawcy w informowaniu o swoim statusie majątkowym oceniając tłumaczenia co do przyczyn błędnego informowania organu o wielkości posiadanego majątku lub sytuacji osobistej (por. wyroki WSA w Poznaniu z dnia 21 września 2011 r. sygn. akt I SA/Po 420/11, wyrok WSA w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2013 r. sygn. akt I SA/Kr 203/13, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 27 stycznia 2016 r. sygn. akt I SA/Bk 794/15 – orzeczenia są dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy organy egzekucyjne rozpatrując w postępowaniu egzekucyjnym wniosek skarżącego o umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego prawidłowo uznały, że w sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek określonych w art. 64e § 2 pkt 1-3 u.p.e.a.

Skarżący wskazuje, że zaskarżana decyzja organu odwoławczego nie zawiera rozważań podniesionych zarzutów i rzeczywistego ustosunkowania się do nich. Organ skrótowo omówił przesłanki wynikające z art. 64e u.p.e.a. Poza tym skarżący upatruje w sprawie zaistnienia przesłanki, o której mowa w przepisie art. 64e § 2 ust. 1 u.p.e.a. Zdaniem skarżącego nie mógł on w żaden sposób ustalić wysokości ponoszonych kosztów utrzymania, bowiem nie osiąga przychodu, żyje z prac dorywczych i pomocy bliskich, a środki finansowe które posiada są "różne", ale z całą pewnością niewielkie. Zdaniem skarżącego, jeżeli ustawodawca przewidział możliwość przyznania ulgi, po to, aby nie doprowadzić do sytuacji, w której spłata zobowiązania doprowadziłaby do znacznego pogorszenia sytuacji bytowej podatnika, to tym bardziej powinna być udzielona w sytuacji, w której jest ona bardzo zła. Ponadto skarżący wskazał, że organ egzekucyjny posiłkował się wadliwą, zawężającą wykładnią polegającą na błędnym uznaniu, że ważny interes podatnika dotyczy jedynie sytuacji nadzwyczajnych. Tym samym organ odwoławczy nie podjął czynności zmierzających do ustalenia faktów odnoszących się do jego sytuacji finansowej, tj. nie dokonał analizy przesłanek

z uwzględnieniem ważnego interesu podatnika i interesu publicznego.

Organ odwoławczy nie podzielił tej argumentacji. Zdaniem organu odwoławczego nie zaistniała w niniejszej sprawie pierwsza z przesłanek uzasadniających umorzenie kosztów egzekucyjnych. Nie stwierdzono bowiem nieściągalności od skarżącego dochodzonego obowiązku. Nie zaistniała również okoliczność, zgodnie z którą skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych w kwocie [...] zł, bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Ponadto organ odwoławczy wskazał, iż za umorzeniem nie przemawiał ważny interes publiczny. Jego zdaniem interes publiczny nie może być utożsamiany z subiektywnym przekonaniem skarżącego o zasadności umorzenia kosztów egzekucyjnych.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy oraz oceniając stanowiska stron, sąd uznał że w rozpatrywanej sprawie żadna z ustawowych przesłanek mogących powodować umorzenie kosztów egzekucyjnych nie wystąpiła.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do treści przepisu art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a. stwierdzić należy, że przesłanka z tej regulacji została sformułowana alternatywnie. Przesłanka bowiem zostanie spełniona zarówno wtedy, gdy stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku, jak również wtedy, gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Nieściągalność obowiązku zachodzi wtedy, gdy w wyniku czynności egzekucyjnych stwierdzono brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję i wskazany brak majątku ma charakter trwały. Ponadto wykazanie przez zobowiązanego, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej podlega ocenie pod kątem trwałego charakteru braku majątku, z którego może być prowadzona egzekucja.

Z ustaleń postępowania dowodowego wynika, że skarżący nie posiada stałego adresu zamieszkania, zamieszkuje u przyjaciół, znajomych, a utrzymuje się

z prac dorywczych oraz pomocy rodziny i przyjaciół. Nie posiada także nieruchomości, posiada weksel na kwotę [...] zł oraz zobowiązania o łącznej wysokości ok. [...] zł, ponadto skarżący nie był w stanie określić wysokości wydatków ponoszonych w skali miesiąca. Jednakże poinformował o zawieszeniu z dniem 1 lutego 2015 r. działalności gospodarczej [...].

Mając na względzie ustalony przez organ odwoławczy stan faktyczny sprawy oraz niewątpliwie bardzo trudną sytuację materialną skarżącego, sąd podziela stanowisko przedstawione przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji. Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że występuje nieściągalność od skarżącego dochodzonego obowiązku, ale nie ma ona charakteru trwałego. Skarżący jest bowiem osobą młodą i jak sam deklaruje aktywnie poszukującą zatrudnienia. Ponadto zdecydował się na zawieszenie od dnia 1 stycznia 2015 r. prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, co oznacza, iż zapłata zaległości nie jest całkowicie niemożliwa. Zasadnie bowiem można oczekiwać, że skarżący jako młody człowiek rozpocznie pracę, która pozwoli mu na spłatę przedmiotowego zobowiązania, a w dalszej perspektywie pozwoli na rezygnację z pomocy innych osób.

Odnosząc się do sporu w zakresie istnienia przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych wymienionej w art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a.: koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny, Sąd wskazuje,

że rację ma organ odwoławczy twierdząc, iż w przypadku skarżącego ta przesłanka nie występuje. Organ wywiódł, że to w interesie publicznym jest, aby skarżący, który przyczynił się do powstania zobowiązań podatkowych i spowodował powstanie kosztów egzekucyjnych, koszty te poniósł. Ewentualna rezygnacja, poprzez umorzenie

z należnych kosztów egzekucyjnych oznaczałaby przeniesienie wydatków egzekucyjnych związanych z egzekwowaniem należnej kwoty zaległości na wierzyciela. Powyższa sytuacja wbrew przesłance ważnego interesu publicznego

w rozumieniu ww. przepisu stanowiłaby dla wierzyciela nieuzasadnioną sankcję za dochodzenie należnych mu zaległości i byłaby jednocześnie nieuzasadnioną premią dla skarżącego. Ponadto interes publiczny nie może być utożsamiany z subiektywnym przekonaniem skarżącego o zasadności umorzenia kosztów egzekucyjnych. Organ odwoławczy podkreślił wyjątkowy charakter umorzenia kosztów egzekucyjnych

i wskazał, że w interesie publicznym jest przede wszystkim zrealizowanie celów egzekucji administracyjnej, a ponieważ zobowiązany ma zapewnione minimum egzystencji, nie jest konieczne zwracanie się o pomoc do budżetu państwa.

Sąd zauważa, iż usilne starania skarżącego o umorzenie kosztów egzekucyjnych są podyktowane jego ważnym interesem (przede wszystkim trudną sytuacja materialną i osobistą), jednak ten fakt nie usprawiedliwia ich umorzenia.

Nie zaistniała więc przesłanka ważnego interesu publicznego. Interes publiczny, o jakim mowa w art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. nie został przez ustawodawcę zdefiniowany. Jednakże, pojęcie to powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państw, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Przy ocenie interesu publicznego należy uwzględniać zasadność obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa kosztami udzielonej w ten sposób pomocy, na tle sytuacji finansowej państwa. Niemożność jednoznacznego zdefiniowania tego pojęcia powoduje,

że w każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty wskazanych wyżej wartości. Interes publiczny, o jakim mowa w ustawie egzekucyjnej musi być przy tym tego rodzaju, aby można było określić go przymiotnikiem "ważny". Użycie przez ustawodawcę tego słowa podkreśla bowiem wyjątkowość zastosowania instytucji umorzenia kosztów z uwagi na tenże interes. Ponadto zwrócić należy uwagę, iż koszty egzekucyjne są należnością związaną

z przymusowym dochodzeniem zobowiązań publicznoprawnych.

Sąd stwierdza, że zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy zbadały istnienie przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych w sposób zindywidualizowany, odniosły się do dokonanych ustaleń dowodowych i zasadnie wywiodły, że za umorzeniem nie przemawia ważny interes publiczny. Niewątpliwie nie ma również podstaw do utożsamiania wskazanego interesu publicznego z interesem skarżącego. Jak wyżej wskazano skarżący nie uzasadnił w dostatecznym stopniu aktualnej sytuacji majątkowej, w tym w zakresie źródeł dochodu i kosztów utrzymania. Natomiast obecna trudna sytuacja majątkowa i osobista skarżącego ma charakter przejściowy.

Odnosząc się do kwestii zaistnienia przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych wymienionej w art. 64e § 2 pkt 3 u.p.e.a., sąd stwierdza, że rację ma organ odwoławczy wskazując, że ta przesłanka nie występuje, ponieważ brak jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że ściągnięcie tylko przedmiotowych kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.

Zdaniem sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, w wyniku należycie przeprowadzonego postępowania dowodowego organ ustalił, że w sprawie nie występuje żadna z przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych wymienionych

w katalogu zamkniętym zamieszczonym w art. 64e § 2 u.p.e.a.

Odnosząc się co do zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, iż niniejsze postępowanie dotyczące umorzenia kosztów egzekucyjnych toczyło się na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Tym niemniej wskazać należy,

że postępowanie przeprowadzone przez organ odwoławczy nie było dotknięte uchybieniami proceduralnymi, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

Sąd podziela także argumentacje organu odwoławczego w zakresie zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 1, art. 2 i art. 30 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wbrew odmiennym twierdzeniom zawartym w skardze, argumentacja ta znalazła się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Reasumując stwierdzić należy, że kontrolowane postanowienia nie naruszają prawa w sposób mający lub mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Organy obu instancji prawidłowo dokonały analizy podnoszonych przez skarżącego okoliczności,

a postępowanie przeprowadziły zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami k.p.a., analizując okoliczności, na które powoływał się skarżący oraz te, które powinny rozważyć z urzędu. Dokonaną na tym tle ocenę organów, że zaistniałe w sprawie okoliczności stanu faktycznego nie dawały podstaw do umorzenia kosztów egzekucyjnych, gdyż nie zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 64e § 2 u.p.e.a., Sąd ocenia jako prawidłową, uznając tym samym zarzuty skargi w tym zakresie za nieuzasadnione.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.