Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 831/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit c), art. 152
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par.3,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 4, art. 13
journal: Dz.U. 2003 nr 128 poz 1176
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko- Jabłońska (spr.), Protokolant - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2009r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [... kwietnia 2009r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz r. pr. W. K. (Kancelaria Radcy Prawnego ul. [...]), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 292, 80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 22 % podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy); 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez M. G. jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] kwietnia 2009 r. o nr [...], obejmująca poza skarżącym także jego żonę G. S. oraz małoletnie dzieci: M. M. i M. M.

Decyzją tą Rada, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] listopada 2008 r. odmawiającą skarżącemu nadania statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej, udzielenia ochrony uzupełniającej oraz orzekającą o jego wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie mu zgody na pobyt tolerowany.

Orzekający w I instancji Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej Szef Urzędu) w uzasadnieniu swojej decyzji podał, iż skarżący - obywatel [...] narodowości [...] wjechał nielegalnie na terytorium RP w dniu [...] 2006 r. W tym samym dniu za pośrednictwem Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] złożył wniosek do Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców o nadanie statusu uchodźcy w RP. W motywach swego wniosku powołał się na fakt, iż uciekł wraz z rodziną ze swej [...] w obawie przed [...], a jego wniosek o nadanie statusu uchodźcy stanowi prośbę o [...].

Następnie Szef Urzędu wskazał, iż wnioskodawca w dniach [...]r., został szczegółowo przesłuchany na temat przyczyn i okoliczności opuszczenia swego kraju oraz spodziewanych [...], których może doświadczyć ze strony [...]. Podczas przesłuchania cudzoziemiec wyjaśnił, iż wyjechał z [...] legalnie -na podstawie paszportów - w dniu [...]r. i udał się na [...], gdzie przebywał legalnie do [...]r. W dniu tym wystąpił ze skargą do [...] na bezprawne działanie [...], w związku z [...]. Z podobnymi skargami wystąpił również do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka i [...] . Cudzoziemiec w trakcie wywiadu statusowego wskazał też, iż [...] jakie go dotykają w ojczyźnie, wynikają z jego [...] w charakterze [...]. Wyjaśnił, iż będąc członkiem [...], stał się świadkiem [...] do tej [...]r. Po tym zajściu, został [...] do [...]. Jego zadaniem było zbieranie informacji [...] dla [...].[...] trwała do czasu jego wyjazdu z [...] . W roku [...] cudzoziemiec wstąpił do [...] z którego to powodu miał problemy i otrzymał rozkaz by wraz z rodziną [...]. Wnioskodawca nie chciał jednak wyjechać, a to spowodowało [...] i w efekcie [...].

Organ rozpatrujący sprawę w I instancji wskazał też, iż po kolejnym przesłuchaniu cudzoziemiec podał, że w związku ze swoją działalnością [...] posługiwał się [...] , który widnieje pod niektórymi [...], a niektóre materiały [...]. Zainteresowanie ze strony [...] jego osobą tłumaczy zaś faktem, że był [...].

Po dokonaniu analizy powyżej przedstawionych okoliczności organ I instancji, powołując się art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2003 r., Nr 128, poz. 1176 ze zm.) uznał, iż powody dla których M. G. obawia się powrotu do ojczyzny są nieuzasadnione i nie stanowią podstawy do nadania statusu uchodźcy. Uznał też, że w sprawie brak jest stosownego materiału dowodowego, który potwierdzałby istotne dla sprawy zeznania wnioskodawcy, a same zeznania ocenił jako niewiarygodne i niespójne, często sprzeczne wewnętrznie i niepotwierdzające realnego zagrożenia dla życia cudzoziemca w kraju pochodzenia. W konsekwencji Szef Urzędu stwierdził, iż zeznania cudzoziemca i okoliczności sprawy pozwalają na wnioskowanie, iż obawy przed [...] w kraju pochodzenia nie noszą znamion uzasadnionych, a to czyni koniecznym wydanie negatywnego rozstrzygnięcia w przedmiocie nadania statusu uchodźcy na terytorium RP.

Ponadto organ rozpatrujący sprawę uznał, iż cudzoziemcowi nie można udzielić ochrony uzupełniającej zgodnie z art. 15 ww. ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Powrót M. G. do [...] -jak podał organ I instancji- nie narazi go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez orzeczenie kary śmierci lub wykonania egzekucji, tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie lub karanie, poważne i zindywidualizowane zagrożenie życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego. Cudzoziemiec nie podał również, innych okoliczności, które narażałyby go na ww. działania skierowane ze strony władz bądź ugrupowania lub organizacji kontrolujących kraj pochodzenia lub znaczną cześć jego terytorium.

Zdaniem Szefa Urzędu nie zachodzą także w stosunku do cudzoziemca przesłanki do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP - zgodnie z art. 97 ust. 1 pkt 1 powołanej ww. ustawy. Wyjaśnił, iż do uzyskania prawa do pobytu tolerowanego uprawnione są osoby, które wykażą, iż po powrocie do kraju pochodzenia stanęłyby wobec indywidualnych zagrożeń zawartych w Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (art. 2-7 Konwencji).

Cudzoziemiec nie zgodził z rozstrzygnięciem przyjętym przez Szefa Urzędu. W złożonym odwołaniu od decyzji z [...] listopada 2008 r. zarzucił naruszenie dyspozycji art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP - poprzez stwierdzenie, że nie jest uchodźcą w rozumieniu tego przepisu. Zarzucił także naruszenie przepisów postępowania w sposób mający wpływ na wynik sprawy. W szczególności wskazał na naruszenie art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. - poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, dowolną ocenę dowodów oraz błędne uzasadnienie faktyczne decyzji. Rozwijając tak postawione zarzuty, cudzoziemiec nie zgodził się przede wszystkim z opinią organu I instancji, iż jego zeznania są bardzo chaotyczne i zawierają wiele nieścisłości. Podniósł, iż organ dokonał analizy jedynie wyrywkowo wybranych przez siebie faktów sprawy, odrzucając je i uznając za niewiarygodne – bez uzasadnienia tak dokonanej oceny zeznań. Zarzucił organowi m.in. również to, iż ten wskazując na "wiele nieścisłości" w zeznaniach, nie podaje ani jednego przykładu takiej nieścisłości.

Do odwołania zainteresowany dołączył zaświadczenie lekarskie, w którym stwierdzono występowanie na jego ciele licznych [...].[...] te, jak wskazał wnioskodawca, to pozostałość po [...], którym był [...].

W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z [...] kwietnia 2009 r. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu orzeczenia Rada wskazała, iż przyznanie statusu uchodźcy w konkretnej indywidualnej sytuacji strony, wymaga wykazania przez nią, że istnieje realna obawa przed prześladowaniami z uwagi na wymienione w art. 13 ww. ustawy powody. Zauważyła, iż wnioskodawca w sprawie podał, iż powodem jego wyjazdu z kraju pochodzenia była [...], na których [...], a po zerwaniu [...], także przed zemstą ze strony [...]. Wskazując na powyższe Rada stwierdziła, iż w odróżnieniu od organu I instancji nie podważa tych stwierdzeń cudzoziemca. Jednakże obawy te nie mieszczą się w ramach przesłanek podanych w art. 13 ww. ustawy. Prześladowania, których obawia się cudzoziemiec, jak uznała Rada nie wynikają bowiem z jego rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej, co uzasadnia odmowę nadania mu statusu uchodźcy.

Następnie Rada wskazała, iż w sprawie nie zachodzą także warunki do udzielenia cudzoziemcowi ochrony uzupełniającej - na mocy art. 15 ww. ustawy. [...] ze strony [...] i pozostałości w [...] na jego [...] (dowód: [...]) miały miejsce w roku [...], tymczasem skarżący opuścił kraj pochodzenia dopiero w [...]r. Zatem, w ocenie Rady, nie ma żadnych przesłanek by uznać, iż w razie powrotu do kraju pochodzenia w chwili obecnej mogłoby grozić wnioskodawcy niebezpieczeństwo ze strony [...].

Na koniec Rada zauważyła, iż skarżący nie wykazał, iż może obawiać się w razie powrotu do ojczyzny naruszenia jego praw wynikających z art. 2-7 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, co uprawniałoby go do ubiegania się o zgodę na pobyt tolerowany w świetle unormowań art. 97 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z [...] kwietnia 2009 r. skarżący – M. G. wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji cudzoziemiec zarzucił:

-naruszenie prawa materialnego, tj. art. 13 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez stwierdzenie, iż nie jest uchodźcą w rozumieniu tego przepisu,

-naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego oraz dowolną ocenę dowodów.

W uzasadnieniu skargi podkreślił, iż spełnia ustawowe przesłanki do objęcia go statusem uchodźcy, bowiem żywi uzasadnioną obawę przed prześladowaniami z powodu przynależności do określonej grupy osób, tj. osób [...]. Wyjaśnił, iż [...] te zainteresowały się [...], a następnie podjęły działania, żeby [...]. Za uzasadnione skarżący uznał też stwierdzenie, że powodem [...] jakie go dotknęły i jakie mu zagrażają, były także jego przekonania [...].

Następnie, w dalszej części uzasadnienia skargi skarżący rozwinął podniesione na wstępie zarzuty procesowe. Wskazał na nakaz wynikający z przepisów prawa wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, Rada do Spraw Uchodźców podtrzymała swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji – znacznie przy tym rozwijając argumenty przedstawione w uzasadnieniu wydanego orzeczenia.

Na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku w dniu 8 grudnia 2009 r., pełnomocnik skarżącego złożył pismo procesowe uzupełniające skargę. Wniósł o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wskazał m.in., iż w jego ocenie uzasadnienie zaskarżonej decyzji pomija postawione przez cudzoziemca w odwołaniu zarzuty proceduralne. Zauważył przy tym, iż organ odwoławczy rozpatrując odwołanie ograniczył się jedynie do funkcji kontrolnej w stosunku do rozstrzygnięcia I instancji - nie przeprowadził pełnego postępowania w sprawie i nie dokonał własnej oceny wszystkich zarzutów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, wydanej przez Radę do Spraw Uchodźców w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności tak z przepisami ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071), dalej: k.p.a., jak i z normami prawa materialnego zawartymi w ustawie z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 128, poz. 1176 ze zm.), Sąd uznał, iż decyzja ta została wydana z istotnym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a to uzasadniło jej uchylenie w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

I. Przed wskazaniem przyczyn wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego orzeczenia wskazać trzeba, iż stosownie do treści art. 4 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, do postępowań w sprawach uregulowanych w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Oznacza to, że również w uregulowanych w rozdziale 8 tej ustawy sprawach dotyczących wydalania cudzoziemców i zobowiązywania ich do opuszczenia terytorium RP, stosuje się przepisy wskazanego Kodeksu, w tym zasady ogólne w nim uregulowane.

Następnie, zauważyć należy, iż zgodnie z konstytucyjną zasadą dwuinstancyjności, realizowaną w postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 15 k.p.a., każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji, podlega w wyniku wniesienia odwołania przez legitymowany podmiot ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji. Dwukrotne rozpoznanie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego i konsekwentnie do tego winno być ukształtowane postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest weryfikacja decyzji, a ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej. Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania została zrealizowana, nie wystarcza więc stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch różnych organów. Konieczne jest, aby rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzję w sprawie, postępowania dowodowego umożliwiającego osiągniecie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, wyd. Beck 2005, str. 96-97).

Zatem, organ odwoławczy obowiązany jest rozpatrzyć sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie.

Postępowanie dowodowe organu II Instancji winno zaś prowadzić do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą (art. 7 k.p.a.), oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia w tym celu całego materiału dowodowego, tj. dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów (art. 77 § 1 k.p.a.). Określenia faktów mających znaczenie dla sprawy organ winien natomiast dokonać w oparciu o przepis prawa materialnego, będący podstawą prawną rozstrzygnięcia sprawy.

Należy też wskazać, iż ustalając fakty mające znaczenie dla sprawy organ obowiązany jest rozważyć także wnioski strony (art. 78 k.p.a.). W wyroku z 29 września 1997 r. (sygn. akt I SA/Wr 700/79) Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, iż "Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważkie dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwość decyzji".

Dopiero na podstawie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego organ administracyjny może dokonać oceny zebranych w sprawie dowodów, opierając się na przekonywujących podstawach i dając temu wyraz w uzasadnieniu swojej decyzji (art. 107 § 3 Kpa).

Uzasadnienie stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu decyzji powinno znaleźć się więc pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie powinno przekonywać zarówno co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, jak i co do zasadności samej treści podjętej decyzji.

Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowody zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia lub wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy - okoliczności podnoszonych przez stronę. W wyroku z 11 lipca 2001 r. (sygn. akt IV SA 703/99 LEX nr 51234), Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, iż "Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 k.p.a. Nie może też oczekiwać, że zrobi to za niego Sąd, kontrolując zaskarżoną decyzję. Sąd bowiem sprawuje (...) kontrolę zgodności z prawem zaskarżonych decyzji i nie może zastępować organu w działaniach do których ten jest ustawowo zobowiązany i uzasadniać zań podjętych rozstrzygnięć. Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonywający, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 k.p.a. skutkuje - w myśl utrwalonego już orzecznictwa NSA - wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i art. 107 § 3 k.p.a." (v. także wyrok NSA z 6 sierpnia 1984 r., sygn. akt II SA 742/84, ONSA 1984/2/67).

II. Oceniając w świetle powyższego zaskarżoną decyzję, a także mając na względzie zarzuty skargi (w tym przedstawione w piśmie procesowym stanowiącym jej uzupełnienie), stwierdzić należy, że decyzja ta, z powodu naruszenia wskazanych przepisów postępowania administracyjnego jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przede wszystkim -w ocenie Sądu- z decyzji tej nie wynika, aby organ odwoławczy przeprowadził ponowne postępowanie wyjaśniające w sprawie, do czego to na podstawie art. 15 k.p.a. i przepisów regulujących postępowanie dowodowe był obowiązany. Wskazuje na to bezsprzecznie uzasadnienie zaskarżonej decyzji Rady do Spraw Uchodźców, które -co równie istotne- nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 107 § 3 k.p.a.

W uzasadnieniu wydanej decyzji Rada nie przedstawiła ani materiału dowodowego, ani ustaleń faktycznych sprawy poczynionych na jego podstawie, a także wykładni (odpowiedniej analizy) przepisów prawa materialnego – w kontekście przyjętych za wiarygodne okoliczności. Nadto, nie odniosła się do argumentów skarżącego, co więcej – nie przedstawiała stanowiska skarżącego wynikającego z uzasadnienia odwołania i zarzutów tam podniesionych, a dotyczących kwestii proceduralnych, w tym sposobu prowadzenia postępowania dowodowego.

Rada ograniczyła się jedynie do przytoczenia treści art. 13 ww. ustawy oraz stwierdzenia, iż w odróżnieniu od organu I instancji, nie podważa ona wiarygodności twierdzeń wnioskodawcy.

W konsekwencji, w ocenie Sądu, na podstawie uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie sposób przyjąć, iż organ odwoławczy dokonał ponownej analizy sprawy w jej całokształcie z poszanowaniem zasad rządzących postępowaniem dowodowym. Tym samym Sąd za całkowicie zasadne uznał stanowisko pełnomocnika skarżącego, iż Rada rozpatrując odwołanie w sprawie nie przeprowadziła pełnego postępowania dowodowego i ograniczyła swoje działanie w postępowaniu odwoławczym jedynie do funkcji kontrolnej.

Pełne uzasadnienie wydanego przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia zostało przedstawione dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, tj. w piśmie zawierającym odpowiedź na skargę. Próba uzasadnienia wydanej decyzji w piśmie procesowym, jakim jest odpowiedź na skargę, złożonym po zakończeniu postępowania administracyjnego, nie może jednak zastąpić uzasadnienia rozstrzygnięcia określonego w art. 107 § 3 k.p.a. Pismo procesowe nie może bowiem "uzupełniać" zaskarżonej decyzji przez zamieszczenie w nim rozważań i ocen, które winny zostać zawarte w uzasadnieniu faktycznym i prawnym tej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ orzekający winien odnieść się do podniesionych w niej zarzutów, a nie dokonywać brakujących rozważań w zakresie podniesionych w odwołaniu okoliczności sprawy.

Z tych też powodów Sąd za konieczne uznał uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji. Sprawa wymaga bowiem przeprowadzenia prawidłowego postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy i prawidłowego sformułowania uzasadnienia faktycznego i prawnego wydanej przez ten organ decyzji.

III. Dostrzegając powyższe i kierując się ekonomiką procesową Sąd jednocześnie zaznacza, iż podziela stanowisko Rady do Spraw Uchodźców co do tego, iż brak jest w sprawie podstaw do podważenia wiarygodności skarżącego – wbrew temu, co zostało przedstawione przez organ I instancji.

Natomiast Sąd stwierdza, że zajęcie przez Radę do Spraw Uchodźców takiego stanowiska winno być w sposób dokładny uzasadnione. Skoro organ odwoławczy nie podważył wiarygodności zeznań wnioskodawcy, a jednocześnie nie znalazł podstaw do nadania skarżącemu statusu uchodźcy, to jego obowiązkiem było pełne wyjaśnienie powodów takiej oceny sprawy w świetle treści art. 13 ust. 1 ustawy prawa materialnego. Organ odwoławczy winien więc podać co zadecydowało o tym, iż uznał, że zeznania wnioskodawcy choć wiarygodne, to nie świadczą o jego uzasadnionych obawach przed prześladowaniem z przyczyn konwencyjnych – w szczególności z powodu przynależności do określonej grupy społecznej oraz poglądów politycznych.

Ograniczenie się do krótkiego, ogólnikowego stwierdzenia w powyżej wskazanej kwestii nie może być potraktowane jako prawidłowe uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia.

Na marginesie Sąd zauważa, iż dopiero w odpowiedzi na skargę Rada wskazała, iż za błędne i nieuprawnione należy uznać przekonanie skarżącego, iż w świetle przedstawianych przez niego okoliczności powinien być mu nadany status uchodźcy z powodu przynależności do określonej grupy społecznej i przypisywanych mu poglądów politycznych. Wskazała przy tym na definicję grupy społecznej, posiłkując się w tym zakresie prawidłowo Podręcznikiem "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" wydanym przez Biuro Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców oraz Dyrektywą Rady Unii Europejskiej z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych norm dla kwalifikacji i statusu obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako uchodźców lub jako osoby, które z innych względów potrzebują międzynarodowej ochrony. Rada wyjaśniła też z jakiego powodu [...] na zasadzie [...] nie mieści się w tej – podanej przez nią -na tym etapie sprawy- definicji grupy społecznej. Odniosła się również do obaw cudzoziemca spowodowanych jego opozycyjnymi poglądami [...].

Powyższego zabrakło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w tym zakresie sprawa wymaga bezspornie uzupełnienia.

IV. Sąd zaznacza także, iż uznanie przez Radę do Spraw Uchodźców skarżącego za osobę wiarygodną obliguje organ -w przypadku bezwzględnego stwierdzenia w sprawie braku przesłanek do nadania statusu uchodźcy- do rozważenia pobytu tolerowanego. Zaskarżona decyzja nie zawiera prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego także i w tej kwestii.

V. Konkludując, Sąd stwierdza, iż ponownie orzekając organ odwoławczy obowiązany jest przeprowadzić w sprawie w sposób dokładny i rzetelny analizę zgromadzonego i ewentualnie uzupełnionego materiału dowodowego, kierując się przy tym dyspozycją art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Winien przy tym uwzględnić powyżej poczynione przez Sąd uwagi, pamiętając o tym, iż uzasadnienie decyzji musi odpowiadać rygorom określonym w art. 107 § 3 k.p.a., dając jasny obraz motywów rozstrzygnięcia.

Zauważyć w tym miejscu również trzeba, iż strona postępowania ma prawo do pełnego wyjaśnienia dlaczego ważne -w jej przekonaniu- dla wyniku sprawy argumenty nie mogą mieć decydującego w tej sprawie znaczenia. Na organie prowadzącym postępowanie w II instancji ciąży więc obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych przez nią w odwołaniu twierdzeń i zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Motywy decyzji powinny być zaś tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy wydaną decyzją.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).