Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 715/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
journal: Dz.U. 2018 poz 2220
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 listopada 2020 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej, po rozpatrzeniu odwołania M. S. skarżąca) od decyzji Wójta Gminy Z. z dnia [...] nr [...] w sprawie odmowy przyznania skarżącej prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad mężem K. S.-utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 1 sierpnia 2019 r. skarżąca wystąpiła do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad mężem, legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Decyzją z dnia [...] organ I instancji odmówił przyznania skarżącej prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

W ocenie organu I instancji nie podejmowanie przez skarżącą zatrudnienia nie ma faktycznego związku ze sprawowaniem opieki nad mężem. Tym samym skarżąca nie spełniła jednego z warunków przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wyraziła niezadowolenie z orzeczenia organu I instancji, zakwestionowała argumentację stanowiącą podstawę odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, wniosła o przyznanie wnioskowanego świadczenia. Wskazała m.in, że mąż jest osobą legitymującą się znacznym stopniem niepełnosprawności, przebywa na rencie od 1990 roku, z uwagi na pogarszający się stan zdrowia spowodowany zaawansowaną cukrzycą, wymaga stałej opieki i nadzoru skarżącej. Ponadto wskazała, że obecność wnuków w domu pozytywnie wpływa na samopoczucie męża.

W dniu 2 marca 2020 r., w siedzibie Kolegium, skarżąca zakwestionowała motywy odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia. Odnosząc się do kwestii sprawowania opieki, wskazała, iż opieka nad mężem polega na kilkukrotnym w ciągu dnia sprawdzaniu poziomu cukru, przyrządzaniu posiłków, podawaniu leków, robieniu zakupów. Mąż ma zaburzony układ nerwowy, nie zawsze potrafi sam chwycić np. kubek, tabletkę, ma zaburzenia pamięci świeżej np. nie pamięta, czy wziął już leki. Odnosząc się do kwestii samodzielnego prowadzenia samochodu przez męża, podniosła, że opisana w aktach sprawy sytuacja była jednorazowa i związana była z koniecznością odebrania wnuka ze szkoły (chorego na atopowe zapalenie skóry). Z kolei w zakresie przypadków dotyczących wizyt męża skarżącej w siedzibie GOPS, gdzie był widziany, podniosła, że układ nerwowy męża jest niestabilny, łatwo wpada w złość, ponadto z pewnością nie były to wizyty samodzielne, tylko w towarzystwie innych osób z rodziny.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Wyjaśniło, że warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ich ustalania, przyznawania i wypłacania zostały określone w ustawie z dnia 28.11.2003r o świadczeniach rodzinnych, (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2220 – jak dotychczas "u.s.r.). Zgodnie z art. 16a ust. 1 u.s.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 ze zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2. Przepisy art. 5 ust. 4-9 stosuje się odpowiednio (ust. 2 powołanego przepisu). Zwróciło uwagę, że specjalny zasiłek opiekuńczy przyznawany jest opiekunowi osoby niepełnosprawnej. Opiekun ten musi być nie tylko osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, ale również osobą która: 1) nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną; albo 2) rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Podkreśliło, że specjalny zasiłek opiekuńczy ma charakter rekompensaty za niepodejmowanie zatrudnienia lub rezygnację z aktywności zawodowej na rzecz sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, stąd bezsporne jest, że winien istnieć związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia lub rezygnacją z zatrudnienia, a podjęciem opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny.

W przedmiotowej sprawie wnioskiem z dnia 1 sierpnia 2019 r. skarżąca zwróciła się do organu I instancji o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego na okres zasiłkowy 2019/2020 w związku z opieką nad mężem K. S., który na podstawie orzeczenia Lekarza Orzecznika ZUS z dnia [...] r. został uznany za osobę trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji. Analiza akt wykazała, że miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę w 2-osobowej rodzinie wyniósł 482,12 zł i nie przekroczył kryterium dochodowego. Jednak w ocenie organu I instancji wnioskowany zasiłek nie przysługuje, gdyż nie podejmowanie przez skarżącą zatrudnienia nie ma faktycznego związku ze sprawowaniem opieki nad mężem, tym samym nie spełnia jednego z warunków niezbędnych do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Z akt sprawy wynika, że w oświadczeniu z dnia 15 listopada 2019 r. skarżąca wskazała, że opieka nad mężem polega na przygotowywaniu śniadania, podawaniu leków w tym insuliny, gdyż mąż ma problem z pamięcią, do prawidłowego funkcjonowania mąż musi mieć osobę, która będzie nim kierować. Trzeba także kontrować poziom cukru oraz posiłki, gdyż mąż nie pamięta o tym, nie umie tego robić zostawiony z tym problemem sam straci przytomność. Strona podała również, że mąż nie chodzi samodzielnie do lekarza, nie pamięta zaleceń, wszędzie towarzyszy mu żona. K. S. nie prowadzi samochodu, musi być wszędzie dowożony. W trakcie wizyt skarżąca uzupełnia informacje o stanie zdrowia męża, sama pali w piecu, gdyż boi się, że mąż mógłby spowodować wypadek. K. S. cierpi na wiele schorzeń. Podczas wywiadu skarżąca poinformowała, że sprawuje ciągłą opiekę nad mężem, z kwestionariusza wynika, że w dniu wywiadu sprawowała opiekę także nad wnukami, w domu jest osobny pokój z zabawkami, stał tam wózek dziecięcy. W aktach sprawy znajdują się także dokumenty, stanowiące podstawę odmowy wnioskowanego świadczenia. Z notatki z dnia 26 listopada 2019 r. sporządzonej przez pracownika socjalnego wynika, że w związku ze zleceniem przeprowadzenia wywiadu środowiskowego u innego członka rodziny, przy wjeździe do posesji spotkał się z K. S., który samodzielnie prowadził samochód i wiózł w nim dwoje dzieci w wieku szkolnym, nie było przy nim ani żony, ani żadnej osoby wspomagającej. Z informacji uzyskanej od córki wynika, że K. S. odebrał dzieci ze szkoły i przywiózł do domu. W ocenie pracownika socjalnego jego zachowanie nie wskazywało konieczności pomocy w codziennym funkcjonowaniu.

Z kolei z notatki z dnia 27 listopada 2019 r. wynika, że w okresie od marca 2019 r. K. S. kilkukrotnie przychodził do GOPS w Z., zasięgał informacji o kryteriach przyznawania świadczeń w związku z opieką nad osobą niepełnosprawną, pobierał wnioski o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego dla swej żony, w związku z opieką nad jego osobą. Pobierał także wnioski o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego oraz jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka dla swych dzieci. Podczas pobierania wniosków nie towarzyszyła mu żadna osoba, nie znajdował się pod niczyją opieką. Wówczas został on poinformowany, że podczas czynności składania wniosku powinna być obecna jego żona, bo to ona jest wnioskodawcą.

Skarżąca została wezwana do osobistego stawiennictwa celem złożenia wyjaśnień. W oświadczeniu z dnia 3 grudnia 2019 r. skarżąca wskazała m.in, że kierowanie pojazdem przez męża "zdarzyło się ponieważ uparł się, że dobrze widzi". Był to incydent po trzech miesiąca nie prowadzenia auta. W tym czasie skarżąca była w domu, ale nie zauważyła wyjścia z domu męża. Z akt wynika, że również w dniach 16 i 20 grudnia 2019 r. K. S. był obecny w siedzibie GOPS w Z. W dniu 16 grudniu 2019 r. stawił się tam w związku z wydaną decyzją, odmawiającą przyznania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, nie było przy nim żony, był wzburzony, po uzyskaniu informacji, że żona jest stroną postępowania, a nie on, wszczął awanturę. Kolejna notatka z dnia 20 grudnia 2019 r. wskazuje, że również tego dnia K. S. był w siedzibie organu I instancji, towarzyszył córce posiadającej orzeczenie o stopniu niepełnosprawności w składaniu wniosku o przyznanie jej pomocy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej, po przeanalizowaniu całego materiału dowodowego podzieliło stanowisko organu I instancji, że specjalny zasiłek opiekuńczy skarżącej nie przysługuje. Zwróciło uwagę, specjalny zasiłek opiekuńczy ma charakter rekompensaty za niepodejmowanie zatrudnienia lub rezygnację z aktywności zawodowej na rzecz sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Oznacza to, że jedną z podstawowych przesłanek uprawniających do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego jest stała i osobista opieka ubiegającego się o przyznanie świadczenia nad osobą niepełnosprawną. Opieka taka musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej. Zatem związek między rezygnacją z zatrudnia (albo jego niepodejmowaniem), a sprawowaną opieką musi być bezpośredni.

W niniejszej sprawie, zdaniem Kolegium brak jest związku przyczynowo-skutkowego, pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia lub rezygnacją z zatrudnienia przez skarżącą, a podjęciem przez opieki nad mężem. Podkreśliło, że skarżąca nie jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w C., okres aktywności wskazano od 23 lutego 2009 r. do 23 sierpnia 2011 r. Podczas czynnego udziału poinformowała, że do 2009 r. pracowała w firmie znajdującej się naprzeciwko jej miejsca zamieszkania, była to praca wykonywana w nienormowanym czasie, firma została rozwiązana i przeniesiona za granice, z tego powodu rozwiązano z nią stosunek pracy, następnie przebywała na zasiłku dla bezrobotnych, a z uwagi na przebytą operację dysku miała problemy ze znalezieniem pracy. Z kolei orzeczenie Lekarza Orzecznika ZUS o niezdolności do samodzielnej egzystencji męża zostało wydane w 2016 r. Ponadto analiza materiału dowodowego pozwala na wysnucie wniosku, że zakres sprawowanej opieki nie jest wystraczający do przyznania wnioskowanego świadczenia, nie ma charakteru stałego. W ocenie Kolegium świadczą o tym przypadki samodzielnego stawiennictwa K. S. w siedzibie organu, (potwierdzone przez pracowników w formie pisemnej), samodzielnego prowadzenia samochodu, bez towarzyszenia opiekuna- skarżącej, w tym przypadku również bez świadomości skarżącej o opuszczeniu domu przez osobę wymagającą opieki.

W ocenie Kolegium odmowa przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego jest zasadna, dlatego należało orzec o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami ustawy o świadczeniach rodzinnych i Kpa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca

wyraziła niezadowolenie z rozstrzygnięcia organów obu instancji, zakwestionowała argumentację stanowiącą podstawę odmowy prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. W ocenie skarżącej związek między niemożliwością podjęcia przez nią pracy, a koniecznością sprawowania opieki nad mężem jest oczywisty. Decyzje wydane są bez konsultacji lekarskich, nie uwzględniono orzeczenia ZUS, a stan zdrowia męża z roku na rok się pogarsza się Opinia lekarska neurologa Z kolei towarzyszenie mężowi przez inne niż skarżąca osoby, albo pomoc w opiece nad nim przez inne osoby nie oznacza, że skarżąca nie sprawuje nad nim stałej opieki. Ewentualna pomoc ze strony dzieci ma charakter chwilowy, a mąż wymaga całodziennej opieki. W ocenie skarżącej spełnia przesłanki do przyznania wnioskowanego wsparcia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

W piśmie procesowym z dnia 29 października 2020 r. skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie jej prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację podnoszona w trakcie postepowania akcentując, że stan zdrowia męża się pogarsza. Załączyła do pisma: omówienie specjalisty psychiatry J. N. z dnia 4 grudnia 2019 r. do akt sprawy [...] zaświadczenie ZUS w C. z dnia [...] orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] nr [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. Nr 2019 r., poz. 3225, ze zm. –dalej ""p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w treści ustawy. Kryterium kontroli wykonywanej przez te sądy określa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), stanowiąc, że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zatem kontrola sądów polega na zbadaniu, czy kwestionowana decyzja nie uchybia przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Żadne inne powody nie mogą mieć wpływu na ocenę wydanych w sprawie decyzji. Sądy badają również, czy organ administracji publicznej nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością decyzji (art. 145 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sądy te rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc związanymi zarzutami i wnioskami skargi, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu. Dokonując w rozpoznawanej sprawie kontroli zaskarżonej decyzji z uwzględnieniem wskazanego powyżej kryterium legalności Sąd uznał, że decyzja ta odpowiada prawu, bowiem nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów procedury administracyjnej w stopniu mającym lub mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem przeprowadzonej przez Sąd kontroli była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku -Białej z dnia [...] r., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] w sprawie odmowy przyznania skarżącej prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem. Podstawą odmowy było ustalenie, że skarżąca nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania stałej opieki na niepełnosprawnym mężem. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje kwestia spełnienia przez skarżącą przesłanki dotyczącej wysokości osiąganego dochodu, umożliwiającej przyznanie wnioskowanego świadczenia, jak i niewystępowanie przesłanek wskazanych w art. 16a ust. 8 u.s.r., wyłączających uprawnienie do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Zatem kluczową kwestią w niniejszej sprawie było udzielenie odpowiedzi, czy w okolicznościach niniejszej sprawy i obowiązującego stanu prawnego, zasadnie odmówiono skarżącej przyznania przedmiotowego zasiłku.

Zważyć należy, że podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji są przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (obecnie t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 111- dalej "u.s.r."), a przede wszystkim przepis art.16a ust.1 u.s.r , który stanowi, że specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2019 r. poz. 2086 i 2089) ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom, jeżeli nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej - w celu sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. W świetle powyższej regulacji, stwierdzić należy, że zasadnie organy przyjęły, iż jednym z wymogów uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Oznacza to, że ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, o którym mowa w art. 16a u.s.r. – uzależnione zostało od zaistnienia faktycznej rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, pozostającej w związku przyczynowym z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny.

W art. 3 pkt 22 u.s.r., zawarta jest definicja pojęcia "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", które jest równoznaczne z wykonywaniem pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywaniem pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzeniem pozarolniczej działalności gospodarczej. Powyższa regulacja oznacza, że zrezygnowanie z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a do którego to pojęcia odwołuje się omawiany przepis art.16a ust.1 u.s.r., ściśle wiąże się z wcześniejszym zakończeniem trwającego stosunku pracy lub wykonywania innej pracy zarobkowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 123/10, LEX nr 594975). W niniejszej sprawie niesporne jest i nie budzi także zastrzeżeń Sądu w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, że małżonek strony skarżącej jest osobą niepełnosprawną, trwale niezdolnym do samodzielnej egzystencji co wynika z orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] Skarżąca opiekuje się mężem, co znajduje potwierdzenie w wywiadzie środowiskowym oraz składanych w trakcie postępowania oświadczeniach skarżącej.

W przedmiotowej sprawie nie jest sporne zatem spełnienie przez skarżącą ustawowego kryterium dochodowego oraz warunku posiadania przez jej męża jako osoby wymagającej opieki orzeczenia o niepełnosprawności łącznie z określonymi w powołanym przepisie wskazaniami. Kwestią sporną pozostaje natomiast ocena charakteru opieki sprawowanej faktycznie przez skarżącą i powód niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Trzeba zaznaczyć, że świadczenia opiekuńcze, do których należy między innymi specjalny zasiłek opiekuńczy, przyznawane są z powodu niemożności wykonywania pracy zarobkowej w związku z koniecznością zapewnienia stałej opieki niepełnosprawnemu członkowi rodziny, a nie jedynie z tytułu sprawowania opieki. Zgodnie bowiem z cytowanym art. 16a ust. 1 u.s.r. specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje także małżonkom, jeżeli nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej - w celu sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności (...).

Pod pojęciem opieki stałej należy także rozumieć stałą pieczę nad osobą wymagającą opieki, stałą gotowość i możliwość udzielenia pomocy w sytuacji, gdy tylko taka potrzeba w danym momencie zaistnieje. Oceniając charakter sprawowanej przez skarżącą opieki organ Kolegium słusznie zwróciło na uwagę na okoliczność częściowo w pewnym zakresie samodzielnego funkcjonowania małżonka i czasokres czynności wspomagających męża w jego codziennym funkcjonowaniu. W aktach sprawy znajdują się dokumenty wskazujące na samodzielne działanie małżonka, bez udziału skarżącej. Nie jest kwestionowane przez skarżącą, że zdarzyło się, iż mąż bez obecności osoby towarzyszącej przywiózł wnuki ze szkoły do domu, jak również pojawiał się w GOPS celem załatwienia spraw urzędowych. W świetle powyższego przepisu i ustalonych przez organy okoliczności faktycznych niniejszej sprawy, za prawidłową należało uznać ocenę Kolegium, że zakres sprawowanej przez stronę skarżącą opieki nad małżonkiem nie stanowi "stałej" opieki i nie wyklucza całkowicie podjęcia przez skarżącą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W tych okolicznościach nie sposób odmówić trafności wywodom Kolegium, że zakres opieki udzielanej małżonkowi nie mieści się w kategorii pomocy stałej wykonywanej w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia przez skarżącą. Na tle brzmienia komentowanego przepisu zachodzi bowiem konieczność istnienia bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy okolicznością sprawowania faktycznej opieki i spowodowanej tym obiektywnej niemożności podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Inaczej ujmując, to konieczność sprawowania stałej opieki a nie inne okoliczności powinny być przyczyną niemożliwości podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W niniejszej sprawie brak jest związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia lub rezygnacją z zatrudnienia, a sprawowaniem przez skarżącą opieki nad niepełnosprawnym małżonkiem. Zdaniem Sądu zasadnie organy uznały, odnosząc się do opisu sprawowanej opieki, że czynności opiekuńcze związane tylko z osobistą opieką nad chorym nie zajmują takiej ilości czasu w ciągu dnia, aby skarżąca przy należytej organizacji tej opieki nie mogła podjąć jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Słusznie również Kolegium zauważyło, że okres aktywności zawodowej skarżącej zakończył się w dniu [...] Natomiast orzeczenie o niepełnosprawności małżonka datowane jest na rok 2016. Skarżąca w okresie 2011-2016 nie podejmowała zatrudnienia. Obecnie również nie jest zarejestrowana w PUP. Tymczasem specjalny zasiłek opiekuńczy ma charakter rekompensaty za niepodejmowanie zatrudnienia lub rezygnację z aktywności zawodowej na rzecz sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny.

Ustalenia faktyczne organów zostały dokonane w ramach zebranych dowodów, w tym wywiadu środowiskowego. W toku postępowania administracyjnego skarżąca nie kwestionowała tych ustaleń.

W świetle powyższego przepisu i ustalonych przez organy okoliczności faktycznych niniejszej sprawy, za prawidłową należało uznać ocenę organów obu instancji, że zakres sprawowanej przez skarżącą opieki nad małżonkiem nie stanowi stałej opieki i nie wyklucza całkowicie podjęcia przez nią zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, ponadto brak jest związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia lub rezygnacją z zatrudnienia, a sprawowaniem przez skarżącą opieki nad niepełnosprawnym małżonkiem. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że podnoszone przez skarżącą okoliczności związane tak z trudnościami związanymi ze sprawowaniem opieki niepełnosprawnym mężem, aczkolwiek bardzo istotne z punktu widzenia skarżącej, nie mogły być uwzględnione przez Sąd z tej to przede wszystkim przyczyny, iż względy społeczne, czy też sprawiedliwości społecznej Sąd ten nie może brać pod uwagę, jako, że dotyczą one sfery pozaprawnej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.

Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów w trybie przewidzianym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz 374, ze zm.), albowiem w związku intensyfikacją rozwoju epidemii przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących, a nie można jej przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.