Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1848/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2007-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Sędziowie Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Asesor WSA Cezary Koziński (spr.), Protokolant Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej płatnika i określenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku;


UZASADNIENIE

I SA/Łd 1848/06

UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...], którą orzeczono o odpowiedzialności podatkowej płatnika – Pani A. R. i określono zryczałtowany podatek dochodowy od osób prawnych od wypłat należności pieniężnych dokonywanych przez płatnika na rzecz osoby zagranicznej – A CdF Ltd, w związku z zawartą umową franchisingową, za miesiące: kwiecień 2002 r. w kwocie 27.460,- zł, maj 2002 r. – 48.402,- zł, czerwiec 2002 – 36.668,- zł i lipiec 2002 r. – 72.038,- zł.

Organy uznały, iż na podstawie umowy franchisingu Spółka A CdF uzyskała w 2002 r. na terytorium Polski przychody z tytułów określonych w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, tj. z tytułu know-how. Przychody te winny być opodatkowane zryczałtowanym 20% podatkiem dochodowym od osób prawnych, a Pani A R., jako płatnik, zobowiązana była na podstawie art. 26 ust. 1 i 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych pobrać ten podatek i przekazać na rachunek Urzędu Skarbowego Ł.-Ś..

Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uznał, iż w przedmiotowej sprawie kwestią sporną jest ustalenie, czy na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych wypłacane na rzecz podmiotu zagranicznego przez Panią R. kwoty pieniężne, z tytułu zawartej umowy franchisingu, winny być opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób prawnych. Aby stwierdzić, że wypłaty dokonywane przez Panią R. podlegają opodatkowaniu, dokonano analizy umowy franchisingu i stwierdzono, że jest ona kontraktem mieszanym, w ramach którego dochodzi do świadczeń różnego rodzaju. W niniejszej sprawie przedmiotem umowy franchisingu była jedynie sprzedaż pomysłu, a franchisodawca miał udzielać porad dotyczących zarządzania i handlu oraz porad finansowych lub technicznych potrzebnych do komercjalizacji pomysłami. Skarżąca dzięki zawartej umowie odniosła korzyści (potencjalny zysk) i wykorzystała dla potrzeb swej działalności:

- koncept, tj. aktualne środki handlowe posiadane przez franchisora, dotyczące sprzedaży korespondencyjnej i "serwera głosowego",

- uzyskała możliwość skorzystania z doświadczenia i znajomości praktycznej franchisora, dotyczącej zakontraktowanej strefy geograficznej,

- wiedzę i zastosowanie koncepcji marketingowych franchisora w formie "sweepstake".

W związku z tym, jak uznano, skarżąca zobowiązana była do zapłaty za koncesję, stanowiącą prawo do korzystania z marki – znaku B, a także za przekazanie wiedzy know-how.

Jak wskazano, z akt sprawy wynika, że Pani R. - ówczesna właścicielka firmy B, na podstawie faktur wystawionych przez Spółkę A CdF z siedzibą na S., dokonywała wypłat, a potwierdzeniem zapłaty za te faktury były "zlecenia polecenia wypłaty w obrocie dewizowym", gdzie w rubryce "rodzaj towaru/usługi" wpisywano za jaką usługę jest przekazywana zapłata. Były to zapłaty za "opracowanie koncepcji handlowej", "za wysyłkę ofert zgodnie z raportami poczty Polskiej".

Oceniając powyższą umowę wskazano, że Pani AR. zobowiązała się do uiszczenia 50.000,- USD netto tytułem opłaty wpisowej, jak też należności miesięcznej w wysokości 33% netto od kwoty obrotu osiągniętego dzięki pomysłom franchisodawcy. Ponadto w umowie tej została ustalona cena produktów, która miała być podana w postaci ryczałtu miesięcznego obliczonego na podstawie raportu opłat Poczty Polskiej, według reguły 0,37 USD od opłaty pocztowej za przesyłkę. Ponadto, zdaniem organów, cena neto 0,37 USD za opłacony "mailing" dotyczy opłaty za przesłaną potencjalnemu klientowi ofertę od firmy B, która została sporządzona przy wykorzystaniu konceptu przekazanego przez podmiot zagraniczny, w której wykorzystano również znak firmowy przekazany przez franchisora oraz przedstawiono zasady i warunki zakupu przez niego opracowane, a udostępnione firmie B. Wysyłana oferta była więc tylko propozycją zawarcia umowy kupna-sprzedaży, sporządzoną według wzoru opracowanego przez franchisora, który za każdorazowe jego wykorzystanie ustalił należność.

Organ odwoławczy uznał zatem, iż Spółka A CdF Ltd udostępniła pomysł dystrybucji oraz oryginalne techniki stosowane przy prowadzeniu tego typu działalności handlowej, a prowadzone postępowanie wykazało, że Pani A.R. korzystała w prowadzonej działalności z technik wypracowanych i udostępnionych jej przez kontrahenta zagranicznego. Osiągnięto z tego realny przychód, którego część przekazywano na konto Spółki A CdF. W niniejszej sprawie nie wystąpił zatem aspekt dystrybucji towarów lecz element licencji (m.in. pozyskanie informacji związanych z zdobytym doświadczeniem w dziedzinie handlowej know-how i prawo do znaku towarowego) spełniający przesłanki wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i podlegający obowiązkowi opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym przychodów otrzymywanych z tego tytułu przez jednostkę zagraniczną. Nie było zatem podstaw do wyłączenia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób prawnych jakichkolwiek faktur, na podstawie których firma B dokonywała na rzecz Spółki A CdF wypłat należności.

W trakcie prowadzonego postępowania ustalono także, iż Pani A.R. nie dokonywała płatności na rzecz Poczty Polskiej za przesyłki listowe, w związku z tym nie mogła refakturować tzw. kosztów wysyłki w obrocie krajowym.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Skarbowej, Pani AR. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zarzucając jej naruszenie:

1. Prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 26 ust. 1 i 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, poprzez przyjęcie, że sporne faktury i kwoty zapłacone przez skarżącą z tego tytułu na rzecz A CdF Ltd stanowiły należności z tytułu opłaty licencyjnej, a tym samym stanowiły podstawę do określenia 20% zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych, podczas gdy część wypłat dokonana była z tytułu refakturowania kosztów wysyłki ofert, a pozostała część stanowiła umowną 33% należność określoną na podstawie miesięcznego obrotu skarżącej, a zatem miała ona charakter dystrybucyjny. Zdaniem skarżącej, co najmniej jedna z wystawionych faktur (nr [...]) mogłaby budzić ewentualne wątpliwości w tym zakresie, jednakże po uczynieniu stosownych ustaleń przez organ podatkowy;

2. Przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 122 w zw. z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, polegające na niepodjęciu przez organy podatkowe wszelkich działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w konsekwencji niezgromadzenie i rozpatrzenie pełnego materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie dalszych działań w sytuacji, gdy nadal istniały wątpliwości dotyczące działań Poczty Polskiej w zakresie nadawania przesyłek pocztowych i fakturowania usług – przy wiedzy organów podatkowych - iż do Poczty Polskiej zostało skierowane z firmy J.J. Direct 1.030.000 przesyłek, zaś Poczta wysłała i zafakturowała tylko 385.544 przesyłek. Ponadto Ne wyjaśniono do kogo zostały wysłane faktury Poczty Polskiej za mailing, skoro nie wysłano ich do Firmy B. Nie wyjaśniono na jakiej podstawie Poczta Polska przyjęła płatności od firmy C za wykonane usługi mailingu. Nie przedstawiono w tym przedmiocie ewentualnych umów z firmą A CdF, czy C. Z umowy zawartej przez firmę B z PPUP D wynikało, iż to B winna regulować należności na rzecz Poczty. W tym zakresie nie przeprowadzono, zdaniem skarżącej, stosownych czynności, choćby polegających na zwróceniu się do firmy ACdF, czy C, o stosowne wyjaśnienia.

- art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej, polegające na nieuzasadnionej interpretacji zapisu art. 15 umowy franchisingowej z dnia 7 lutego 2002 r., dotyczącego "należności miesięcznej w wysokości 33% netto od obrotu osiągniętego dzięki pomysłom Franchisodawcy" jako opłaty licencyjnej (i jako takiej podlegającej opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych), bez zbadania i uwzględnienia zgodnego zamiaru stron w tym przedmiocie i celu umowy, chociaż skarżąca wskazywała w trakcie postępowania, iż oplata określona procentowo od obrotu nie jest opłatą licencyjną. Jak wskazała skarżąca, pominięto także treść faktur wystawionych przez A CdF Ltd i jako wiążące przyjęto tytuły płatności wskazane w przelewach bankowych.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, lecz z innych przyczyn niż w niej wskazano.

Bezspornym w niniejszej sprawie jest to, że Pani A.R. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą B dokonywała w 2002 r. płatności (zleceniami polecenia wypłaty w obrocie dewizowym) na rzecz podmiotu mającego siedzibę za granicą – A CdF Ltd, Seychelles, P. Box 1402 Victoria Mahe. Podstawą tych płatności były faktury wystawione w języku obcym.

W aktach sprawy brak jest tłumaczeń faktur, na podstawie których skarżąca dokonywała zapłaty; natomiast organ odwoławczy uznał, iż płatności te dotyczyły licencji (m.in. pozyskania informacji związanych ze zdobytym doświadczeniem w dziedzinie handlowej know-how i prawa do znaku towarowego). Uznano również, iż brak jest podstaw do wyłączenia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób prawnych jakichkolwiek faktur, na podstawie których firma B dokonywała na rzecz Spółki A CdF wypłat należności.

Sąd uznał zatem, że skoro w aktach sprawy brak jest tłumaczeń faktur sporządzonych w obcym języku, to nie można jednoznacznie stwierdzić za co skarżąca dokonywała zapłaty. Fakt dokonywania ustaleń dowodowych o kluczowym dla sprawy znaczeniu w oparciu o obcojęzyczny materiał dowodowy stoi w sprzeczności z art. 122, art. 180 § 1 oraz art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2000 r., Nr 8, poz. 60 z póź. zm.) w zw. z art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim - Dz.U. Nr 90, poz. 999 z póź. zm. (por. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2001 r. sygn. akt III SA 2339/99, Prz.Pod. 2001/11/63 i wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 stycznia 2004 r., III SA 2719/02; M.Podat. 2004/10/45).

Art. 27 Konstytucji RP (Dz.U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483) stanowi, że w Rzeczypospolitej Polskiej językiem urzędowym jest język polski. Z kolei z art. 5 ust. 1 ustawy o języku polskim wynika, że organy administracji publicznej dokonują wszelkich czynności urzędowych w języku polskim. Do czynności urzędowych zalicza się również zbieranie i analizowanie materiału dowodowego. Zatem organy podatkowe są zobowiązane do stosowania języka polskiego, nie tylko w przedmiocie rozstrzygnięcia, ale również w zakresie całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Skutkuje to tym, że wszystkie dokumenty napisane w języku obcym, stanowiące podstawę faktyczną, powinny być przetłumaczone na język polski. Organy podatkowe mając na uwadze, że językiem urzędowym w Rzeczpospolitej Polskiej jest język polski nie mogą także pominąć dowodu (dokumentu) wyłącznie z tego powodu, że przedstawiony on został w języku obcym.

Należy zwrócić również uwagę, że zgodnie z art. 287 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. z 2004 r., Nr 8, poz. 65 z póź, zm.) kontrolowany na żądanie inspektora kontroli skarbowej miał obowiązek przedstawić tłumaczenie na język polski sporządzonej w języku obcym dokumentacji dotyczącej spraw będących przedmiotem kontroli. W pojęciu "dokumentacji dotyczącej spraw będących przedmiotem kontroli" mieszczą się wszelkie dokumenty księgowe, które mają znaczenie dla określania podstaw opodatkowania i należnego podatku.

Sąd uznał zatem, że naruszenie wyżej wymienionych przepisów postępowania podatkowego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy powinien zlecić przetłumaczenie spornych faktur sporządzonych w języku obcym, a następnie sprawdzić czy dokonywane przez skarżącą płatności na rzecz podmiotu zagranicznego odpowiadały rodzajowi należności wynikających z tych faktur i po tych czynnościach dokonać oceny, czy zachodziła podstawa do zastosowania art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 z póź. zm.).

Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm.), należało uchylić zaskarżoną decyzję, a na podstawie art. 152 tej ustawy określić, iż decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.