Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2338/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant ref. staż. Renata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2013 r. sprawy ze skargi E. D. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata K. A. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem opłaty oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT.


UZASADNIENIE

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (Prezes NFZ) decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2012 r.,

nr [...], stwierdzającą istnienie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego E. D. (dalej także jako "skarżąca") z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia 1 stycznia 2005 r. do nadal.

Do powyższego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] Inspektorat [...] - [...] pismem z dnia [...] lutego 2012 r. zwrócił się do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu E. D. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, na podstawie ustawy o świadczeniach.

Rozpatrując wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] kwietnia 2012 r., wydał decyzję nr [...] w sprawie stwierdzenia istnienia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego skarżącej z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia 1 stycznia 2005 r. do nadal.

Od tej decyzji skarżąca wniosła odwołanie do Prezesa NFZ.

Rozpatrując odwołanie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia uznał, że złożone odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Organ wskazał na obowiązujące w tym zakresie przepisy tj. art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach, w brzemieniu obowiązującym do dnia 20 września 2008 r., art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach oraz art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r., Nr 205, poz. 1585 z późn. zm.). Organ wyjaśnił również, że w okresie, którego dotyczy decyzja obowiązywała ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095, z późn. zm.).

Organ odwoławczy wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że skarżąca posiadała wpis do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta Miasta [...] pod nr [...] od dnia [...] czerwca 1992 r. i wpis ten nie został wykreślony. Organ podkreślił również, że skarżąca nie zgłosiła się do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego jak również, pobierała świadczenie rentowe od dnia [...] stycznia 1994 r. do dnia [...] sierpnia 2005 r. oraz pobiera świadczenie emerytalne od dnia [...] września 2005 r. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje ponadto, że skarżąca potwierdziła faktyczne prowadzenie działalności od dnia 1 lutego 2005 r., oraz że dochody z prowadzonej działalności gospodarczej nie przekraczają 50 % najniższej emerytury. Ustalono również, że skarżąca nie wykazała przychodów z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej za lata 1992 – 2004.

Organ odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego nieudzielania jej w toku postępowania przez organ I instancji informacji o możliwości zwolnienia z opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne, a dopiero w treści zaskarżonej decyzji oraz braku bezpośredniego kontaktu z osobą prowadzącą sprawę, przez co nie mogła ustalić, czy złożone wyjaśnienia są wystarczające, wyjaśnił, że zgodnie z art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należą do właściwości organów ubezpieczeń społecznych. Odnosząc się do zarzutu braku bezpośredniego kontaktu z osobą prowadzącą sprawę, organ odwoławczy wskazał, że [...] Oddział Wojewódzki w pismach z dnia [...] lutego i z dnia [...] lutego 2012 r., informował skarżącą, jakie dokumenty mogą zaświadczyć o okresach prowadzenia bądź nieprowadzenia działalności gospodarczej w poszczególnych okresach.

Zdaniem organu odwoławczego, zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że skarżąca w okresie objętym decyzją pierwszej instancji nie zgłaszała zawieszenia wykonywanej działalności gospodarczej w organie ewidencyjnym. Ponadto skarżąca oświadczyła, że uzyskiwała w latach 2005 - 2011 przychody z prowadzonej działalności gospodarczej. Odnosząc się natomiast do zarzutu objęcia skarżącej obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym od dnia 1 stycznia 2005 r., pomimo oświadczenia, iż działalność gospodarcza była prowadzona od dnia 1 lutego 2005 r. organ stwierdził, że przedstawione przez skarżącą dowody wskazują na brak przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej w latach 1992 - 2004. Tym samym organ stwierdził, że w okresie od dnia 1 stycznia 2005 r. do nadal, działalność gospodarcza jest prowadzona, a w konsekwencji istnieje we wskazanym okresie obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego z tego tytułu.

Od powyższej decyzji skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o jej uchylenie. Podobnie jak w toku postępowania przed organem administracji publicznej podkreśliła, że osiągane dochody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie przekraczają połowy najniższej emerytury, co skutkuje zwolnieniem z płacenia składek ubezpieczenia. Tym samym, w ocenie skarżącej, doszło do naruszenia przepisu art. 82 ust. 8 ustawy o świadczeniach.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 dalej "p.p.s.a.").

Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mającym bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawę działania organów Funduszu w niniejszej sprawie stanowił art. 109 ustawy o świadczeniach. W myśl ust. 1 tegoż artykułu Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Funduszu rozpatruje indywidualne sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego.

Do indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego zalicza się sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i ustalenia prawa do świadczeń. Wniosek o rozpatrzenie sprawy w powyższym przedmiocie może m.in. zgłosić Zakład Ubezpieczeń Społecznych (art. 109 ust. 3 ustawy o świadczeniach), co w niniejszej sprawie miało miejsce. Od decyzji wydanej przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu przysługuje odwołanie do Prezesa Funduszu w terminie 7 dni od dnia jej otrzymania (art. 109 ust. 5 ww. ustawy).

Stan faktyczny w sprawie ustalony przez organy orzekające w sprawie nie jest negowany przez skarżącą. W szczególności bezsporne jest prowadzenie przez skarżącą działalności gospodarczej począwszy od 1992 r. na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i uzyskanie przez nią dochodów począwszy od 2005 r.

Skarżąca zaskarżając wydane rozstrzygnięcie podnosi okoliczność, że w świetle art. 82 ust. 8 ustawy o świadczeniach wobec tego, że jej dochody nie przekraczają 50% najniższej emerytury zwolniona jest z opłacenia składek na ubezpieczenie zdrowotne.

Ustosunkowując się do tego zarzutu należy wskazać, że czym innym jest ustalenie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego a czym innym wymierzanie i pobieranie składek na ubezpieczenie zdrowotne, które należą do kompetencji organów ubezpieczeń społecznych zgodnie z art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach.

W niniejszej sprawie organy Funduszu na podstawie prawidłowo ustalonego i niespornego stanu faktycznego w sprawie swoje rozstrzygnięcia oparły na art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach, co jest zgodne z prawem.

Okoliczności dotyczące wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którym mowa w skardze będą przedmiotem rozważań przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych i przed tym organem skarżąca będzie mogła powoływać się na art. 82 ust. 8 ustawy o świadczeniach, który zwalnia ją z opłacania tych składek z uwagi na to, że osiągane przez nią dochody nie przekraczają 50% kwoty najniższej emerytury.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.