Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 120/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-03-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art 101 ust 1
journal: Dz.U. 2008 nr 115 poz 728
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art 25 i 27
journal: Dz.U. 1964 nr 43 poz 296
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
article: art 15 § 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Joanna Runge -Lissowska (spr.) sędzia NSA Leszek Kiermaszek Protokolant Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Zawiercie o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta Zawiercie a Burmistrzem Bukowna, który z tych organów jest właściwy do rozpoznania wniosku H. Ż. w przedmiocie wypłaty świadczeń z pomocy społecznej postanawia: wskazać Prezydenta Miasta Zawiercie jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Prezydent Zawiercia wystąpił wnioskiem z dnia [...] września 2008 r. nr [...] o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, jaki powstał pomiędzy tym organem, a Burmistrzem Bukowna, który z tych organów jest właściwy do załatwienia wniosku o wypłatę świadczeń z pomocy społecznej - zasiłku stałego i celowego - na rzecz B. Z., całkowicie ubezwłasnowolnionej, na rzecz której działa H. Ż. - opiekun prawny (zaświadczenie Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] lutego 1987 r. [...]). Wniosek o przyznanie zasiłków Burmistrz Bukowna przekazał Prezydentowi Zawiercia postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 65 § 1 K.p.a. wskazując na art. 27 K.c., według którego w zw. z art. 101 ustawy o pomocy społecznej właściwa jest gmina miejsca zamieszkania opiekuna prawnego osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej, tj. Prezydent Zawiercia, gdyż na terenie tej gminy zamieszkuje H. Ż.

We wniosku o rozstrzygnięcie sporu, Prezydent Zawiercia wskazując na art. 101 ustawy o pomocy społecznej i art. 25 K.c. podnosił, że właściwą jest gmina, na terenie której zamieszkuje osoba ubiegająca się o przyznanie pomocy, a tą osobą jest w istocie B. Z., zamieszkująca na terenie gminy Bukowno, zatem to Burmistrz Bukowna jest organem właściwym w sprawie.

Odpowiadając na wniosek, podtrzymał swoje stanowisko informując też, że świadczenia zostały wypłacone przez Prezydenta Zawiercia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Wielokrotnie już Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygał tego rodzaju spory o właściwość organów do działania z zakresu pomocy społecznej, o stanie takim jak w niniejszej sprawie, tj. gdy o świadczenie dla osoby ubezwłasnowolnionej całkowicie, zamieszkałej na terenie danej gminy, występował jej opiekun prawny, zamieszkujący na terenie innej gminy, wskazując jako organ właściwy ten, na terenie działania którego ma miejsce zamieszkania opiekuna prawnego. Tak też Naczelny Sąd rozstrzygnął niniejszy spór co do zasady, mając też na uwadze, iż występujący z nim Prezydent Zawiercia wniosku nie cofnął, mimo iż świadczenie wypłacił, co wynika z odpowiedzi Burmistrza Bukowna.

Wskazanie jako właściwego organu gminy, na terenie której zamieszkuje opiekun prawny - tu Prezydenta Zawiercia - wynika z tego, że ponieważ ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.) posługuje się pojęciem "miejsca zamieszkania", regulując właściwość miejscową gmin do załatwiania spraw - art. 101 ust. 1 - nie definiując tego pojęcia, to należy sięgnąć do kodeksu cywilnego, zawierającego taką definicję. Art. 25 K.c. wskazuje generalnie co należy rozumieć przez miejsce zamieszkania osoby fizycznej, jednak art. 26 i 27 zawiera regulacje szczególne, w tym dot. osoby pozostającej pod opiekę - art. 27.

Zgodnie z tym przepisem, miejscem zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania opiekuna. Z przepisu tego wynika, iż bez znaczenia jest rzeczywiste miejsce zamieszkania osoby pozostającej pod opieką, zatem takie, o którym mowa w art. 25 K.c., bowiem co do takiej osoby przyjmuje się, iż jej miejscem zamieszkania jest miejsce zamieszkania opiekuna, zatem nie decyduje stan faktyczny dotyczący osoby pozostającej pod opieką, ale prawny. Ustalenie więc właściwości organu gminy będzie się sprowadzało w takiej sytuacji tylko do ustalenia miejsca zamieszkania opiekuna.

Podkreślić należy, że nie ma tu żadnej sprzeczności pomiędzy art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy, a przepisami Kodeksu cywilnego. Osoba działająca w imieniu ubezwłasnowolnionego jest jego opiekunem, zatem stojąc ściśle na gruncie art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy, to jego miejsce zamieszkania przesądza o właściwości organu gminy. Odwołanie się do art. 27 K.c. tylko takie rozumowanie potwierdza.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 15 § 2 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz./ U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).