Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 105/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2020-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1,  art. 43 ust. 1 i art. 61
journal: Dz.U. 2018 poz 1431
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Wojciechowska Sędziowie Sędzia NSA Gerard Czech (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Gocki Protokolant Starszy inspektor sądowy Iwona Bergiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2020 r. sprawy ze skargi Gminy Dąbrowa na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa Opolskiego z dnia 17 lutego 2020 r, nr DPO-XV.432.4.4.2020.MŻ w przedmiocie negatywnego rozpatrzenia protestu dotyczącego wniosku o dofinansowanie projektu pn. "Przebudowa wraz z termomodernizacją budynku użyteczności publicznej - budynek świetlicy wiejskiej z kaplicą w Lipowej przy ulicy Dębowej 2 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez Gminę Dąbrowa (dalej jako: "strona" "skarżąca", "wnioskodawca") jest negatywne rozpatrzenie jej protestu przez Zarząd Województwa Opolskiego (dalej również jako: organ, ZWO) z 17 lutego 2020 r., nr DPO-XV.432.4.4.2020.MŻ w związku z negatywną oceną wniosku o dofinansowanie projektu nr RPOP.03.02.02-16-0011/19, pn. "Przebudowa wraz z termomodernizacją budynku użyteczności publicznej - budynek świetlicy wiejskiej z kaplicą w Lipowej przy ul. Dębowej 2", złożonego w ramach III naboru wniosków do Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2014-2020, nr Osi priorytetowej III Gospodarka niskoemisyjna, nr działania 3.2 Efektywność energetyczna, nr poddziałania 3.2.2 Efektywność energetyczna w budynkach publicznych Aglomeracji Opolskiej.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.

W dniu 20 maja 2019 r. Gmina Dąbrowa złożyła w Stowarzyszeniu Aglomeracja Opolska (Związku ZIT) – IP WO 2014-2020, Instytucji Organizującej Konkurs (IOK) wniosek o dofinansowanie projektu pn. "Przebudowa wraz z termomodernizacją budynku użyteczności publicznej - budynek świetlicy wiejskiej z kaplicą w Lipowej przy ul. Dębowej 2".

Podczas oceny merytorycznej projektu przeprowadzonej przez Komisję Oceny Projektów (dalej też: "KOP"), stwierdzono, iż projekt nie spełnia wszystkich kryteriów bezwzględnych. Projekt otrzymał bowiem 47 punktów na 64 możliwych do osiągnięcia, co stanowi 73,44 % maksymalnej podstawowej liczby punktów. Otrzymana suma punktów nie była zatem wystarczająca do przyznania dofinansowania. Na niską ocenę, a w rezultacie na odrzucenie projektu w największym stopniu wpłynęło uznanie, że nie spełnia on kryteriów bezwzględnych: nr 4 Kwalifikowalność wydatków i nr 12 Założone wartości docelowe wskaźników większe od zera są realne do osiągnięcia.

O negatywnej ocenie projektu strona została poinformowana pismem z dnia 27 listopada 2019 r. (potwierdzenie odbioru z dnia 29 listopada 2019 r.). Do pisma dołączono listy sprawdzające, w których przedstawiono szczegółowe uzasadnienie oceny o niespełnieniu w/w kryteriów.

W dniu 17 grudnia 2019 r. do IP wpłynął protest złożony przez stronę, w którym wnioskodawca nie zgadzając się z negatywną oceny wniosku podniósł zarzuty nieprawidłowej oceny kryteriów merytorycznych uniwersalnych bezwzględnych:

- nr 4 pn. Kwalifikowalność wydatków,

- nr 12 pn. Założone wartości docelowe wskaźników większe od zera są realne do osiągnięcia.

W proteście wnioskodawca zarzuca, że w uwagach Eksperta nr 2 (pismo z dnia 20 września 2019 r.), jest mowa jedynie o kosztach zagospodarowana terenu, które zgodnie z zaleceniem zostały określone jako niekwalifikowalne i w całości zostaną poniesione ze środków własnych wnioskodawczyni (Ekspert nr 2 wskazał jedynie to, jako uzupełnienie/poprawki w zakresie kryteriów merytorycznych). W części pisma, która dotyczy stwierdzenia oczywistych omyłek/uchybień/braków zapisów wniosku o dofinansowanie Ekspert odniósł się do Załącznika nr 1 do wniosku o dofinansowanie - Studium Wykonalności Inwestycji (SWI), pkt C.2 wskazując, iż prosi o korektę rozbieżności dotyczącą zakresu realizowanych prac wskazanych w SWI (str. 18), a zapisami wniosku i zapisami audytu energetycznego. Zdaniem wnioskodawcy Ekspert odniósł się literalnie do str. 18 Studium Wykonalności Inwestycji (SWI), bez wskazania innych jego punktów (stron). Podkreślił także, że zakres projektu wskazany do realizacji opisany na stronach 18-19 SWI jest spójny i tożsamy z zakresem ujętym w Programie Funkcjonalno-Użytkowym, we wniosku o dofinansowanie oraz w audycie energetycznym. Jedyna rozbieżność, jaka wystąpiła pomiędzy dokumentami odnosi się wyłącznie do wymiany oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne, które nie zostało ujęte w audycie energetycznym, a które wnioskodawczyni zamierza wykonać ze środków własnych i takiego właśnie zapisu zabrakło w SWI oraz we wniosku o dofinansowanie.

Zdaniem strony ma ona prawo realizować dodatkowe prace wykraczające poza audyt energetyczny, skoro uzna, iż są one korzystne dla funkcjonowania obiektu. Jak wyjaśniono prace z zakresu wymiany oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne nie zostały ujęte w audycie energetycznym, gdyż są dużym kosztem, a czas zwrotu zainwestowanych środków na tego typu prace negatywnie wpływał na osiągniecie dobrych całościowo wskaźników wskazanych w audycie energetycznym. W związku z powyższym koszty te wnioskodawca zamierza ponieść ze środków własnych i są to koszty niekwalifikowalne.

Wnioskodawca nie znajduje zatem podstaw do negatywnej oceny niniejszego kryterium, gdyż jego zdaniem odnosi się ono do zupełnie innego zakresu, niż ten który jest zarzucany, jako niespełniony.

W odpowiedzi na powyższy protest, IP w piśmie z dnia 9 stycznia 2020 r., na podstawie art. 56 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. 2018.1431 ze zm.) – powoływanej dalej jako: "ustawa wdrożeniowa", podtrzymało dokonaną przez siebie ocenę w całości i skierowało protest do rozpatrzenia Instytucji Zarządzającej.

Zarząd Województwa Opolskiego - Instytucja Zarządzająca (dalej zwana w skrócie: IZ) rozstrzygnięciem z dnia 17 lutego 2020 r., nr DPO-XV.432.4.4.2020.MŻ., na podstawie art. 57 i art. 58 w/w ustawy, rozpatrzyła protest negatywnie.

Uzasadniając swoje stanowisko IZ przedstawiła przebieg postępowania w sprawie i stwierdziła, że w wyniku analizy dokumentacji wniosku oraz zapisów: Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2014-2020 wersja 3.0 (dokument z lipca 2018 r.), zwanego dalej: "RPO 2014-2020", ustawy wdrożeniowej, Szczegółowego opisu osi priorytetowych RPO WO 2014 - 2020, zakres: Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (dokument przyjęty Uchwałą Zarządu Województwa Opolskiego nr 385/2015 z dnia 19.03.2015 r. ze zm. - wersja nr 33, marzec 2019 r.), zwanego dalej: "SZOOP" Regulaminu Konkursu Regionalny Program Operacyjny Województwa Opolskiego na lata 2014-2020 Oś Priorytetowa III Gospodarka niskoemisyjna Poddziałanie 3.2.2 Efektywność energetyczna w budynkach publicznych Aglomeracji Opolskiej, wersja nr 1 ze zm. wraz z załącznikami, zwanego dalej: "Regulaminem konkursu (...)" oraz Regulaminu Pracy Komisji Oceny Projektów oceniającej projekty w ramach EFRR RPO WO 2014-2020, wersja nr 15, zwanego dalej "Regulaminem Pracy KOP" - ocena wniosku o dofinansowanie nr RPOP.03.02.02-16-0011/19 została przeprowadzona częściowo prawidłowo.

Dalej IZ przytoczyła przepisy mające zastosowanie w sprawie i omówiła kolejne etapy oceny projektu, ocenę formalną wniosków (I etap) i ocenę merytoryczną (II etap).

Odwołała się do poszczególnych zapisów Regulamin Pracy KOP wskazując na zasady, tryb pracy komisji przy ocenie merytorycznej, w tym m.in. treści § 10, § 12 ust. 14, zgodnie z którym, oceny spełniania kryteriów merytorycznych przez dany projekt dokonuje się na podstawie wniosku o dofinansowanie projektu wraz z załącznikami, a także informacji udzielonych przez wnioskodawcę lub pozyskanych na temat wnioskodawcy lub projektu. Wskazała, że warunkiem wstępnym wsparcia dla inwestycji jest przeprowadzenie audytu energetycznego stanowiącego kompleksowy element projektu. Wnioskodawca zobowiązany jest do dostarczenia do IOK audytu energetycznego umożliwiającego weryfikację spełnienia powyższego warunku.

Następnie wyjaśniła, że jednym z bezwzględnych kryteriów merytorycznych, które musi spełnić każdy wniosek, jest kryterium merytoryczne uniwersalne nr 4 pn. Kwalifikowalność wydatków. W ramach tego kryterium bada się racjonalność i efektywność wydatków zaplanowanych/poniesionych w ramach projektu z uwzględnieniem: 1) zakresu rzeczowego projektu, który musi spełniać wymogi określone w Wytycznych ministra właściwego ds. rozwoju w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 oraz w przypadku projektów objętych pomocą publiczną zgodnie z programem pomocy publicznej i odpowiednimi aktami normatywnymi, 2) czy wydatki wskazane w projekcie co do zasady można uznać za kwalifikowalne (m.in. czy koszty wpisują się w typy projektów określone w obowiązującym Regulaminie konkursu/procedurze pozakonkursowej, 3) niezbędności do realizacji projektu.

Jak wynikało z list sprawdzających wniosek o przyznanie dofinansowania projektu ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (zwanych dalej: "Listami sprawdzającymi") - obaj oceniający eksperci uznali to kryterium za niespełnione.

W uzasadnieniu oceny kryterium pierwszy oceniający stwierdził, że pomimo wezwania nie dokonano korekty rozbieżności dotyczących zakresu realizowanych prac wskazanych w SWI (str. 4, 18, 20, 42, 60, 64, ), a zapisami wniosku i zapisami audytu energetycznego. W szczególności nie uspójniono zapisów dotyczących zarządzania energią i oświetlenia (brak obliczeń w audycie energetycznym). Wszystkie realizowane prace powinny wynikać z zapisów audytu energetycznego.

Z kolei drugi oceniający wskazał, że zakres inwestycyjny projektu nie wynika z audytu energetycznego. Wnioskodawca we wniosku o dofinansowanie zaplanował m.in. system zarządzania energią oraz oświetlenie energooszczędne, jednak powyższe prace nie wynikają z audytu energetycznego. Wszystkie realizowane prace powinny wynikać z zapisów audytu energetycznego. Biorąc pod uwagę powyższe koszty systemu zarządzania energią oraz oświetlenia energooszczędnego powinny być kosztami niekwalifikowalnymi. Na etapie oceny merytorycznej wnioskodawca został poproszony o uspójnienie audytu z wnioskiem o dofinansowanie i studium wykonalności, czego nie dokonał.

Oceniając spełnienie powyższego kryterium IZ dokonała analizy treści skorygowanego w dniu 26 lipca 2019 r. wniosku o dofinansowanie przedmiotowego projektu, z którego wynikało, że przedmiotem projektu jest głęboka kompleksowa modernizacja energetyczna budynku użyteczności publicznej - budynku świetlicy wiejskiej z kaplicą w miejscowości Lipowa. Zakres prac określonych w audycie energetycznym oraz programie funkcjonalno-użytkowym obejmował będzie Etap I inwestycji roboty rozbiórkowe sfinansowane w całości ze środków własnych Wnioskodawcy oraz Etap II inwestycji obejmujący: prace budowlane i termomodernizacyjne związane z: zamurowaniem otworów w ścianach wewnętrznych stanowiących po pracach rozbiórkowych ściany zewnętrzne, wykonaniem lekkiej konstrukcji osłonowej nad wejściem, wykonaniem nadproży dostosowanych do wymiarów nowej stolarki okiennej i drzwi zewnętrznych, ociepleniem stropodachu, ociepleniem ścian zewnętrznych, osuszeniem i ociepleniem ścian fundamentowych, wymianą stolarki okiennej na nową, wymianą stolarki drzwiowej zewnętrznej na nową, montażem bojlera c.w.u., wymianą oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne, montażem powietrznych pomp ciepła o łącznej mocy 16W, montażem instalacji PV o mocy szczytowej 10 kWp, instalacją systemu zarządzania energią BMS oraz wykonaniem systemu zielonej ściany - o którego sfinansowanie wnioskodawca występuje.

Dalej odwołując się do kolejnych zapisów wniosku wskazano, że najważniejszym celem przedmiotowej inwestycji jest obniżenie energochłonności budynku użyteczności publicznej - budynek świetlicy wiejskiej z kaplicą w miejscowości Lipowa, poprzez głęboką modernizację energetyczną (Etap II inwestycji) obejmującą m.in. zmiany w systemach ogrzewania i wentylacji, instalacji doprowadzającej ciepłą wodę użytkową, wprowadzenie instalacji systemu zarządzania energią BMS, wykorzystaniem instalacji OZE - powietrznych pomp ciepła o łącznej mocy 16W oraz instalacji PV o mocy szczytowej 10 kWp.

Z zakresu rzeczowo – finansowego wniosku, w tym zadania określonego nr 6, wynikało ponadto, że wnioskodawca planuje modernizację systemu grzewczego w wysokości 140.699,70 zł wydatków ogółem i kwalifikowalnych, obejmującą następujące działania: zakup i montaż dwóch jednostek powietrznych pomp ciepła o łącznej mocy 16W - 49200,00 zł, zakup i montaż systemu PV o mocy szczytowej ok 10 kWp - 55350,00 zł, montaż systemu zarządzania energię obejmujący centralne ogrzewanie, ciepłą wodę użytkową, i oświetlenie wewnętrzne - system zarządzania energią BMS - 9840,00 zł.

Jednocześnie z Załącznika nr 1 do wniosku o dofinansowanie - SWI, pkt. C - wynikało, że w ramach realizacji przedmiotowego projektu wnioskodawca przewiduje przebudowę powyżej opisanego obiektu, polegającą na rozbiórce części obiektu, przeprowadzenie jego kompleksowej termomodernizacji oraz wykonania ściany zielonej. Planowane roboty w zakresie prac budowlanych i termomodernizacjnych obejmowały m.in. wymianę oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne.

Zdaniem IZ w dokumentacji projektowej pomiędzy zapisami wniosku o dofinansowanie, a zapisami SWI występowały rozbieżności w zakresie planowanej termomodernizacji budynku. W SWI zaplanowano prace związane z zagospodarowaniem terenu i zieleni, co zgodnie z Regulaminem konkursu nie jest kwalifikowane w ramach poddziałania 3.2.2. Ponadto we wniosku o dofinansowanie i SWI wnioskodawca zaplanował montaż systemu zarządzania energią obejmujący wymianę oświetlenia na energooszczędne, co nie było zgodne z dołączonym do dokumentacji projektowej audytem energetycznym, w którym nie uwzględniono obliczeń oszczędności wynikającej z wymiany oświetlenia na energooszczędne.

Zwrócono również uwagę, że zapisy skorygowanego wniosku o dofinansowanie złożonego w dniu 1 października 2019 r. w zakresie opisu przedmiotu projektu nie uległy zmianie. W wyniku uwag dotyczących kryterium pn. Wykonalność i efektywność projektu, wnioskodawca zrezygnował z realizacji zadania dotyczącego modernizacji systemu ciepłej wody użytkowej w postaci zakupu bojlera w wysokości 6.051,60 zł (Zadanie nr 3), w związku z czym zmianie uległa ilość zadań z 7 do 6. Zapisy dotyczące opisu i zakresu pozostałych zadań nie zostały zmienione. Natomiast całkowita wartość projektu i wydatki kwalifikowalne zostały skorygowane. Jednocześnie do skorygowanej dokumentacji projektowej wnioskodawca nie dołączył skorygowanego audytu energetycznego.

W konsekwencji IZ stwierdziła, że opis dokumentacji projektowej nie jest spójny z przygotowanym dla inwestycji audytem energetycznym, co stoi w sprzeczności ze szczegółowym warunkiem konkursu, który stanowi o tym, że warunkiem wstępnym wsparcia dla inwestycji jest przeprowadzenie audytu energetycznego, jako kompleksowego elementu projektu. W zapisach wniosku o dofinansowanie, jak i SWI, wnioskodawca dokładnie wskazał, że w ramach termomodernizacji budynku (o której dofinansowanie się ubiega) planowana jest wymiana/montaż systemu oświetlenia na energooszczędne. Stąd też oceniający podczas oceny merytorycznej słusznie zwrócili uwagę, prosząc o korektę rozbieżności w zakresie realizowanych prac wskazanych w SWI, wniosku o dofinansowanie i audycie. Wnioskodawcy zwrócono uwagę, że wszystkie realizowane prace powinny wynikać z audytu energetycznego. Natomiast w audycie energetycznym brak jest wyliczeń dla oszczędności energii wynikającej z wymiany oświetlenia na energooszczędne. Zaakcentowano, że dokonując korekty wniosku o dofinansowanie w piśmie przewodnim, wnioskodawca sam potwierdził, że zgodnie z zapisami audytu energetycznego nie wystąpi oszczędność energii elektrycznej w wyniku wymiany oświetlenia na energooszczędne. W rezultacie, wydatków związanych z wymianą oświetlenia na energooszczędne nie można było wykazać w wydatkach dotyczących termomodernizacji obiektu, zarówno we wniosku o dofinansowanie, jak i w SWI. Tymczasem we wniosku o dofinansowanie, w pkt. 3.3 wnioskodawca wyraźnie wskazał, że etap II inwestycji, o którego dofinansowanie występuje, obejmuje wymianę oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędnie. W pkt. 5.1 (Zadanie nr 5) skorygowanego wniosku wnioskodawca to uszczegółowił, wskazując, że montaż systemu zarządzania energią obejmuje centralne ogrzewanie, ciepłą wodę użytkową, i oświetlenie wewnętrzne - system zarządzania energią BM5 - 9840,00 zł. W SWI również jest informacja, że w zakresie prac budowlanych i termomodernizacyjnych przewiduje się m.in. wymianę oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne. Wnioskodawca zatem nie ustosunkował się prawidłowo do uwag ekspertów w ww. zakresie.

Odnosząc się do zarzutów protestu, IZ ponownie podkreśliła, że drugi z ekspertów wyraźnie wskazał na uspójnienie zapisów w zakresie zarządzania energią i oświetlenia, a także przypomniał, że wszystkie prace powinny wynikać z audytu energetycznego. Skoro zatem w audycie energetycznym nie występuje oszczędność energii elektrycznej w wyniku wymiany oświetlenia na energooszczędne, to zgodnie z Regulaminem konkursu (uszczegóławiającym, że warunkiem wsparcia dla inwestycji jest przeprowadzony audyt energetyczny, stanowiący kompleksowy element projektu), wnioskodawca był zobowiązany do usunięcia zapisów w tym zakresie w SWI i wniosku o dofinansowanie. Zwrócono także uwagę na zapisy Załącznika nr 5 do Regulaminu konkursu - Instrukcja wypełniania załączników do wniosku o dofinansowanie projektu ze środków EFRR dla pozostałych wnioskodawców, który stanowi iż: integralną częścią wniosku o dofinansowanie realizacji projektu ze środków EFRR w ramach RPO WO 2014-2020 są załączniki, które służą do uzupełniania, uwiarygodniania bądź weryfikacji danych opisywanych we wniosku o dofinansowanie. W uwagach wskazano dodatkowo na zapisy: "zwrócić szczególną uwagę, aby informacje zawarte w SWI były zbieżne z zapisami zawartymi we wniosku o dofinansowanie oraz pozostałych załącznikach", "dane zawarte w SWI muszą w pełni odpowiadać stanowi faktycznemu, wnioskodawca ponosi pełną odpowiedzialność za informacje zawarte w składanych dokumentach. Powyższe potwierdza się w oświadczeniu, znajdującym się na końcu SWI". Również, wbrew wyjaśnieniom wnioskodawcy złożonym w odniesieniu do okoliczności sfinansowania z własnych środków kosztów wymiany oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne w żadnym miejscu dokumentacji projektowej nie znalazła się owa informacja.

W rezultacie IZ stwierdziła, że ocena pod kątem spełnienia przez wniosek kryterium merytorycznego uniwersalnego bezwzględnego nr 4 pn. Kwalifikowalność wydatków została przeprowadzona przez ZIT prawidłowo.

Dalej IZ poddała analizie ocenę kolejnego bezwzględnego kryterium merytorycznego uniwersalnego nr 12 pn. Założone wartości docelowe wskaźników większe od zera są realne do osiągnięcia. Wskazała, że w ramach tego kryterium sprawdza się realność przyjętych do osiągnięcia wartości docelowych wskaźników w odniesieniu przede wszystkim do: wartości finansowej projektu, czasu i miejsca realizacji, kondycji finansowej wnioskodawcy oraz innych czynników istotnych dla realizacji przedsięwzięcia. Ocena projektu może skutkować skierowaniem do jednorazowego uzupełnienia/poprawienia i powinna być dokonana w oparciu o zapisy wniosku o dofinansowanie.

Jak wynika z list sprawdzających, obaj oceniający uznali, że niniejsze kryterium nie jest spełnione. Pierwszy z nich stwierdził, że założone wartości docelowe wskaźników nie są realne do osiągnięcia. Wartość wskaźnika - Dodatkowa zdolność wytwarzania energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych określona we wniosku na poziomie 8,50 MW/rok została błędnie wskazana. Według oceniającego należało podać moc urządzenia, tj. 10 kW, 0,001 MW, a nie roczną produkcję. Wartość wskaźnika Szacowany roczny spadek emisji gazów cieplarnianych określona we wniosku na poziomie 43,46 tonCO2/rok została błędnie wskazana. Do wyliczeń wzięto niewłaściwe wartości emisyjności oraz nie uwzględniono efektu związanego z instalacją PV.

Z kolei drugi oceniający wskazał, że założona wartość docelowa wskaźnika pn. Dodatkowa zdolność wytwarzania energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych wykazana w wskaźnikach produktu (pkt. 4.1 wniosku) na poziomie 8,5 MW nie jest realna. Jak wskazano, wnioskodawca zaplanował instalację fotowoltaiczną o mocy 10kW, a nie o mocy 8,5 MW. Ponadto przy obliczeniach wskaźnika realizacji celu pn. Szacowany roczny spadek emisji gazów cieplarnianych powinien w swoich obliczeniach uwzględnić również redukcję emisji CO2 w wyniku montażu instalacji fotowoltaicznej.

IZ dokonując weryfikacji tych ocen wskazała, w odniesieniu do błędnie zaprezentowanego wskaźnika produktu pn. Dodatkowa zdolność wytwarzania energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych, że zgodnie z Załącznikiem nr 8 do Regulaminu konkursu - Lista wskaźników na poziomie projektu dla poddziałania 3.2.2 Efektywność energetyczna w budynkach publicznych Aglomeracji Opolskiej (dalej: Lista wskaźników), definicja kluczowego wskaźnika produktu pn. Dodatkowa zdolność wytwarzania energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych przedstawia się następująco: Wzrost zdolności produkcyjnych energii urządzeń wykorzystujących odnawialne źródła energii, zbudowanych/wyposażonych w ramach projektu. Obejmuje energię elektryczną i cieplną. Odnawialne źródło energii: Wszelkie źródło energii, która nie jest paliwem kopalnym i jądrowym. Patrz rozporządzenie 2009/28, art. 2(a). Zgodnie z Listą wskaźników, w niniejszym wskaźniku jednostką miary jest MWe.

Mając to na uwadze IZ stwierdziła, że uzasadnienie oceny dokonanej w ramach tego kryterium jest niezrozumiałe. Pierwszy oceniający w Liście sprawdzającej w uzasadnieniu negatywnej oceny wskazał: Dodatkowa zdolność wytwarzania energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych określona we wniosku na poziomie 8,50 MW/rok została błędnie podana. Należało podać moc urządzenia, tj. 10 kW, 0,001, a nie roczną produkcję. Jednak jak wskazują zapisy Listy wskaźników, przedmiotowy wskaźnik powinien zostać zaprezentowany w jednostce miary MWe, co też wnioskodawca uczynił. Tym samym niezrozumiałą okazała się ocena pierwszego eksperta, który pouczył stronę, że należało podać moc urządzenia w jednostce miary kW, 0,001. Skoro zdaniem eksperta wskaźnik należało zobrazować inną jednostką miary, niż określona w dokumentacji konkursowej, tj. MWe, w piśmie z uwagami skierowanym do wnioskodawcy na etapie oceny merytorycznej powinien to wskazać.

Natomiast drugi z ekspertów w uzasadnieniu oceny wskazał: Zgodnie z treścią wniosku, wnioskodawca zaplanował instalację fotowoltaiczną o mocy 10kW, a nie o mocy 8,5 MW. Skoro wnioskodawca określił wartość wskaźnika w jednostce miary zgodnej z jego definicją, podając 8,5 Mwe, uzasadnienie powyższe również jawi się jako niezrozumiałe. Zdaniem IZ oceniający nierzetelnie dokonał oceny w tym zakresie. Przede wszystkim wskazał na jednostkę miary "kW", nie wyjaśniając przy tym dlaczego jest to inna jednostka niż określona w Liście wskaźników, a po wtóre w Liście sprawdzającej błędnie wskazał na jednostkę miary, jakiej wnioskodawca nie wykazał, tj. MW. Niezrozumiała jest też informacja oceniającego, że wnioskodawca zaplanował instalację fotowoltaiczną o mocy 10kW, skoro z pkt. 3.3 i 3.4 wniosku o dofinansowanie, jak również z pkt. C.2 SWI wynika, że w ramach projektu zaplanowano "montaż instalacji PV o mocy szczytowej 10 kWp".

Mając powyższe na uwadze w odniesieniu do wskaźnika produktu IZ nie zaakceptowała wniosków oceniających uznając, że pozostają one w sprzeczności z Regulaminem pracy KOP.

W dalszej kolejności, dokonując analizy wniosku, w odniesieniu do błędnie zaprezentowanego wskaźnika rezultatu pn. Szacowany roczny spadek emisji gazów cieplarnianych IZ wyjaśniła, że wskaźnik ten jest obliczany dla inwestycji bezpośrednio zmierzających do zwiększenia produkcji energii ze źródeł odnawialnych lub zmierzających do zmniejszenia zużycia energii poprzez oszczędność energii, a tym samym jego stosowanie jest obowiązkowe tylko w przypadku gdy wskaźniki te są istotne. Zastosowania do innych interwencji z ewentualnym wpływem emisji gazów cieplarnianych są opcjonalne.

Analizując dokumentację projektową, IZ stwierdziła, że wnioskodawca dokonał wyboru wskaźnika rezultatu pn. Szacowany roczny spadek emisji gazów cieplarnianych już w pierwotnie złożonym wniosku o dofinansowanie, którego wartość wynosiła 43,46 ton równoważnika CO2. Tym samym w ocenie IZ niezrozumiała była uwaga oceniających, którzy podczas merytorycznej analizy wniosku zwrócili stronie uwagę dotyczącą zasadności wyboru wskaźników, w tym m.in. ww. wskaźnika.

Jako ogólnikową uznano też informację ekspertów w zakresie uzupełnienia brakujących wskaźników produktu i rezultatu z jednoczesnym wskazaniem adresu strony internetowej, którą należy się posłużyć w przypadku paliw typu węgiel, gaz ziemny, olej opałowy. Z dostępnej dokumentacji konkursowej, tj. Regulaminu konkursu i jego załączników nie wynika, w jaki sposób należy wyliczać wskaźniki, jak również nie ma odwołania się do konkretnych wytycznych, w których wskazana jest metodologia obliczenia wskaźników, czy też sama metodologia wyznaczania charakterystyki energetycznej. Informacja, na podstawie jakich konkretnych dokumentów należało dokonać wyliczeń wskaźników, powinna być wskazana wnioskodawcy w piśmie z uwagami, tak aby przygotowana dokumentacja projektowa była zgodna z obowiązującymi w tym zakresie dyrektywami, ustawami, rozporządzeniami i normami.

Z definicji nie wynika bowiem, w jaki sposób należało wyliczyć wartość wskaźnika, a przy ocenie merytorycznej eksperci nie wskazali dokładnie, jak należy obliczyć wskaźnik.

IZ dodatkowo zwróciła uwagę na brak przejrzystości dokonanej oceny ekspertów, zarzucając jej niejasny przekaz informacji, a w konsekwencji stwierdziła, że ocena pod kątem spełniania przez złożony wniosek kryterium merytorycznego uniwersalnego bezwzględnego nr 12 pn Założone wartości docelowe wskaźników większe od zera są realne do osiągnięcia - została przeprowadzona przez Związek ZIT nieprawidłowo. Tym samym uznała zarzuty podniesione w proteście w tym zakresie za zasadne.

Nie godząc się z wydanym rozstrzygnięciem Gmina Dąbrowa wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której, stosownie do art. 61 ustawy wdrożeniowej domagała się uwzględnienia niniejszej skargi i stwierdzenia, że ocena projektu skarżącej została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. Jednocześnie skarżąca wniosła o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1 ustawy wdrożeniowej i zasądzenie na jej rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca wskazała, że przy ocenie wniosku o dofinansowanie oceniający nie uwzględnili okoliczności, że zarówno we wniosku oraz SWI nie wyszczególniono żadnych kosztów związanych z finansowaniem wymiany oświetlenia. Tym samym nie dokonywano ani w audycie energetycznym ani we wniosku korekt uwzględniających nakłady związane z wymianą oświetlenia. Ponieważ audyt energetyczny nie zawierał tego elementu to nie wymagał korekty w tym zakresie, a wniosek i SWI nie wskazywały na dofinansowanie wymiany oświetlenia. Skarżąca wyjaśniła, że informacje dotyczące realizacji oświetlenia zewnętrznego i wewnętrznego pojawiają się wprawdzie w Programie Funkcjonalno - Użytkowym (PFU) oraz w SWI, wyłącznie ze względu na to, że w dokumentach tych musi zostać zachowana chronologia realizowanych zadań (w tym prac budowlanych, np. rozbiórka części budynku wykonanie lekkiej konstrukcji osłonowej nad wejściem, które nie podlegały dofinansowaniu) oraz zakres całościowy planowanych robót, a nie tylko tych, które podlegają dofinansowaniu.

Zdaniem strony powyższe nie oznacza, że zadanie to (tj. wymiana oświetlenia) będzie finansowane ze środków pozyskanych w ramach złożonego wniosku (nie należy tego interpretować wprost). Podkreślono, że PFU ma charakter dokumentu bliskiego wnioskowi o wydanie pozwolenia na budowę, stąd musi zawierać wszystkie planowane działania w zakresie inwestycji, a nie jedynie działania stricte termomodernizacyjne.

Skarżąca podkreśliła przy tym, że zarówno we wniosku jak i w SWI wskazano system zarządzania energią BMS (jako element systemu sterowania c.o. i c.w.u.), opisując jednocześnie możliwości techniczne samego urządzenia, nie zaś sposób wykorzystania tego systemu w ramach przedmiotowego projektu. Zaznaczyła, że wskazany system zarządzania energią BMS, sterujący centralnym ogrzewaniem, ciepłą wodą użytkową z możliwością sterowania również oświetleniem, jednak nie przesądza o jego wymianie. Zapis ten wskazuje jedynie na możliwość wykorzystania systemu. Mając powyższe na uwadze zdaniem strony ocena wniosku w odniesieniu do niespełnienia przez wnioskodawcę kryterium bezwzględnego merytorycznego uniwersalnego nr 4 – Kwalifikowalność wydatków dokonana została w sposób wadliwy, poprzez brak kompleksowego i całościowego badania dokumentacji pod kątem specyfiki przedmiotu wniosku.

Odpowiadając na skargę Zarząd Województwa Opolskiego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 1431 ze zm.), które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a., z wyłączeniami, o których mowa w art. 64 ustawy wdrożeniowej.

Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. W wyniku rozpoznania skargi, sąd może, stosownie do art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej: uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję (pkt 1a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję (pkt 1b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).

Powyższa regulacja oznacza, że kontroli sądów administracyjnych poddana jest ocena projektów, zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, dokonywana przez instytucję zarządzającą programami operacyjnymi (pośredniczącą lub wdrażającą) w realizacji takich programów, po wyczerpaniu środków odwoławczych.

Przystępując do kontroli oceny wniosku w niniejszej sprawie należy wskazać, że procedura odwoławcza została wyczerpana. Skarżąca po otrzymaniu negatywnej oceny swojego projektu wniosła protest w terminie przewidzianym ustawą, który został rozpatrzony rozstrzygnięciem o nieuwzględnieniu protestu i w ustawowym terminie 14 dni złożyła skargę do sądu administracyjnego.

Kontrolując zgodność z prawem dokonanej przez właściwą instytucję oceny wniosku o dofinansowanie sąd administracyjny bierze pod uwagę zasady dokonywania tej oceny, wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów. Rozważając zasadność skargi w tym aspekcie należy mieć na względzie, że w ustawie o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności wskazano, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania (art. 37 ust. 1). Projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego (ust. 2). Przepis ten statuuje zasady ogólne wyłaniania projektów do dofinansowania, to jest przejrzystość, rzetelność, bezstronność wyboru projektów oraz równość wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasady te mają charakter normatywny. Naruszenie którejkolwiek z tych zasad stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy. Przepis ten ustanawia również ogólną regułę, w myśl której projekty podlegają ocenie wyłącznie w zakresie ustanowionych w danym systemie realizacji i zgodnych z przepisem art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego kryteriów wyboru projektów, które zapewniają, że operacje przyczynią się do osiągnięcia celów szczegółowych i rezultatów odpowiednich priorytetów, są niedyskryminacyjne, przejrzyste i uwzględniają ogólne zasady ustanowione w art. 7 i 8.

Z kolei, zgodnie z treścią art. 54 ust. 2 ustawy wdrożeniowej protest jest wnoszony w formie pisemnej i zawiera między innymi wskazanie kryteriów wyboru projektów, z których oceną wnioskodawca się nie zgadza, wraz z uzasadnieniem (pkt 4 powyższego przepisu) oraz wskazanie zarzutów o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny, jeżeli zdaniem wnioskodawcy naruszenia takie miały miejsce, wraz z uzasadnieniem (pkt 5). Z powołanym przepisem koresponduje art. 57 ustawy wdrożeniowej nakładający na właściwą instytucję powinność rozpatrzenia protestu poprzez weryfikację prawidłowości oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5.

Przedstawiony wyżej stan prawny skonfrontowany z ustaleniami dokonanymi w rozpoznawanej sprawie prowadzi do wniosku, że ocena projektu dokonana przez Zarząd Województwa została przeprowadzona w sposób prawidłowy, co skutkuje oddaleniem skargi stosownie do art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej.

Wynikające z art. 37 ust. 1 tej ustawy zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości traktowania wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, dotyczą każdego etapu konkursu, począwszy od momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego, aż po zakończenie postępowania konkursowego. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej, znajdując umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny wobec zasady równości, nakładając na właściwą instytucję przeprowadzającą wybór projektów do dofinansowania obowiązek jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Także wymogi stawiane wnioskodawcom, jeżeli ocena ich spełnienia miałaby skutkować negatywnymi konsekwencjami, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny, jasny i precyzyjny, a więc tak, aby nie pozostawiało to wątpliwości, co do stosowanych w danym postępowaniu konkursowym kryteriów oceny projektów oraz oceny ich spełniania. Rzetelność oznacza ustanowienie jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodność postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronne uzasadnienie wyboru. Zasada bezstronności natomiast oznacza zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 2018 r., sygn. akt I GSK 154/18)). Wynikające z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości traktowania wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania mają charakter systemowy i realizują się poprzez stworzenie takich mechanizmów oceny projektów, które spowodują, że ocena projektu zostanie dokonana w oparciu o obiektywne, a nie subiektywne przesłanki i kryteria. Służą temu m.in. rozwiązania prawne przewidziane w przepisach art. 44, 60, 68a ustawy wdrożeniowej, jak również w art. 24 k.p.a. w zw. z art. 50 ustawy wdrożeniowej. Mają one na celu zagwarantowanie pewności i stałości obowiązywania kryteriów oceny i wyboru projektów do dofinansowania oraz eliminowanie ryzyka zaistnienia dowolności stosowanych kryteriów oceny projektów, niweczącej przywołane powyżej zasady.

Na tle zasad przywołanego art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, kontrola sądowoadministracyjna powinna zmierzać w szczególności do ustalenia, czy argumentacja oceniającego w ramach komisji oceny projektów oraz instytucji zarządzającej w zaskarżonym rozstrzygnięciu protestu nie jest dowolna, to znaczy mieści się w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, wyczerpująca (kompletna), odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z dokumentami systemu realizacji programu operacyjnego i ustalonymi kryteriami, w sposób jasny, nie budzący wątpliwości, prezentując przesłanki wyboru - dokonanej oceny, przyznanej punktacji, odnosząc się do ram prawnych danego naboru oraz dokumentacji konkursowej. Tym samym również rozstrzygnięcie protestu przez właściwą instytucję zarządzającą powinno zawierać szczegółową, jednoznaczną, rzetelną analizę kwestionowanych przez wnioskodawcę ocen projektu - z rozważeniem zarzutów oraz uwag zarówno osób oceniających projekt (ekspertów) w kartach oceny merytorycznej, jak i argumentacji i zarzutów zamieszczonych w proteście. Rozstrzygnięcie podlegające ocenie sądu musi zawierać powody, które zdecydowały o nieuwzględnieniu protestu wraz z ich uzasadnieniem. Przy formułowaniu oceny zachowana jest swoboda, wszakże nie powinna ona jednak być dowolna, nacechowana arbitralnością. Dowolna jest wówczas, gdy jest sprzeczna z obowiązującymi unormowaniami, logiką, wiedzą, doświadczeniem życiowym, pozbawiona spójnego wywodu, gdy nie wyjaśniono zrozumiale przesłanek oceny.

Organ zobowiązany jest do rozpatrzenia protestu i weryfikacji oceny wniosku o dofinansowanie zgodnie z wszelkimi regułami proceduralnymi, w tym z regułami wynikającymi z powołanych wyżej przepisów. Przedstawione przepisy pozwalając również przyjąć, że ubiegający się o dofinansowanie uczestnik konkursu obowiązany jest do bezwzględnego podporządkowania się regulaminowi postępowania konkursowego i musi posługiwać się nomenklaturą konkursową w nim ustanowioną. Do uczestnika konkursu należy natomiast obowiązek sporządzenia takiego projektu i dostosowania się do zasad postępowania konkursowego w oparciu o aparaturę zdefiniowaną na potrzeby tego konkursu, aby była spójna i zachowała jednolite standardy podlegające ocenie konkursowej w oparciu o zasadę równości kryteriów oceny (por. wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt III GSK 2884/16).

Poddane sadowej kontroli rozstrzygnięcie nie narusza zasady rzetelności, która związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz powinnością wszechstronnego uzasadnienia wyboru.

Wiodącymi dokumentami określającymi przebieg ocenianego postępowania konkursowego, w tym w szczególności procedurę wyboru projektów do dofinansowania i kryteria brane pod uwagę przy wyborze były Regulamin konkursu Oś Priorytetowa III Gospodarka niskoemisyjna Poddziałanie 3.2.2. Efektywność energetyczna w budynkach publicznych Aglomeracji Opolskiej oraz Kryteria wyboru projektów, stanowiące Załącznik nr 7 do Regulaminu konkursu i Instrukcja wypełniania załączników do wniosku o dofinansowanie, stanowiąca Załącznik nr 5 do tego Regulaminu. Ocena formalna z kolei prowadzona była zgodnie z Regulaminem Prac Komisji Oceny Projektów.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że przedmiotem sporu na obecnym etapie postępowania pozostaje uznanie przez Zarząd Województwa Opolskiego jako Instytucję Zarządzającą, iż złożony przez skarżącą wniosek o dofinansowanie projektu pn. "Przebudowa wraz z termomodernizacją budynku użyteczności publicznej – budynek świetlicy wiejskiej z kaplicą w Lipowej przy ul. Dębowej 2" nie spełnia bezwzględnego kryterium merytorycznego uniwersalnego nr 4 pn. Kwalifikowalność wydatków, a w konsekwencji tego został on oceniony negatywnie.

Podnieść zatem należy, a nie jest to w sprawie kwestionowane, że warunkiem wstępnym uzyskania wsparcia dla projektowanej inwestycji była potrzeba przeprowadzenia audytu energetycznego stanowiącego kompleksowy element projektu, a wnioskodawca był zobowiązany do jego dostarczenia do IOK. Natomiast jednym z bezwzględnych kryteriów merytorycznych, które musiał spełnić każdy ubiegający się o dofinansowanie wniosek, było spełnienie kryterium merytorycznego uniwersalnego nr 4 pn. Kwalifikowalność wydatków. W ramach tego kryterium bada się bowiem racjonalność i efektywność wydatków zaplanowanych/poniesionych w ramach projektu z uwzględnieniem: 1) zakresu rzeczowego projektu, 2) wykazania, że mające być poniesione wydatki na realizację projektu co do zasady mogą być uznane za kwalifikowalne (wpisujące się w typy projektów określone w obowiązującym Regulaminie konkursu, 3) niezbędności do realizacji projektu.

To kryterium na etapie oceny merytorycznej projektu przez obu oceniających go ekspertów uznane zostało za niespełnione.

Pierwszy z nich stwierdził, że pomimo wezwania wnioskodawca nie dokonał korekty rozbieżności dotyczących zakresu realizowanych prac wskazanych w Studium wykonalności inwestycji (SWI), a zapisami wniosku i zapisami audytu energetycznego. W szczególności nie uspójniono zapisów dotyczących zarządzania energią i oświetleniem (brak obliczeń w audycie energetycznym). Wszystkie zaś mające być zrealizowane prace powinny wynikać z zapisów audytu energetycznego. Natomiast drugi oceniający wskazał, że zakres inwestycyjny projektu nie wynika z audytu energetycznego. Wnioskodawca we wniosku o dofinansowanie zaplanował m.in. system zarządzania energią oraz oświetlenie energooszczędne, jednak powyższe prace nie wynikają z przedmiotowego audytu, a zatem koszty systemu zarządzania energią oraz montażem oświetlenia energooszczędnego powinny być kosztami niekwalifikowalnymi. Dodał przy tym, że na etapie oceny merytorycznej wnioskodawca został poproszony o uspójnienie audytu z wnioskiem o dofinansowanie i studium wykonalności, czego nie dokonał.

Oceniając spełnienie spornego kryterium należało zatem dokonać analizy treści skorygowanego wniosku o dofinansowanie przedmiotowego projektu, z którego jednoznacznie wynikało, że jego przedmiotem jest głęboka kompleksowa modernizacja energetyczna budynku użyteczności publicznej, a zakres prac określonych w audycie energetycznym oraz programie funkcjonalno-użytkowym (PFU) obejmował będzie Etap I inwestycji: roboty rozbiórkowe sfinansowane w całości ze środków własnych wnioskodawcy oraz Etap II inwestycji: obejmujący różnorodne prace budowlane i termomodernizacyjne w tym związane m. in. z wymianą oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne, instalacją systemu zarządzania energią BMS - o którego sfinansowanie (zostało to zaznaczone) - wnioskodawca występuje.

Z kolejnych zapisów wniosku wynikało, że najważniejszym celem przedmiotowej inwestycji jest obniżenie energochłonności świetlicy wiejskiej z kaplicą, poprzez głęboką modernizację energetyczną obejmującą m.in. zmiany w systemach ogrzewania i wentylacji, instalacji doprowadzającej ciepłą wodę użytkową, wprowadzenie instalacji systemu zarządzania energią BMS. Z zakresu rzeczowo – finansowego wniosku, w tym zadania określonego jako nr 6, wynikało, że wnioskodawca planuje także montaż systemu zarządzania energię obejmujący centralne ogrzewanie, ciepłą wodę użytkową i oświetlenie wewnętrzne - system zarządzania energią BMS - 9840,00 zł.

Jednocześnie z Załącznika nr 1 do wniosku o dofinansowanie (SWI, pkt. C.) wynikało, że w ramach realizacji przedmiotowego projektu wnioskodawca przewiduje wykonanie prac budowlanych i termomodernizacjnych obejmujących m.in. wymianę oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne. We wniosku o dofinansowanie jak i w SWI wnioskodawca zaplanował montaż systemu zarządzania energią obejmujący wymianę oświetlenia na energooszczędne, a nie było to zgodne z dołączonym audytem energetycznym, w którym tych prac nie uwzględniono (nie uwzględniono obliczeń oszczędności wynikającej z wymiany oświetlenia na energooszczędne).

Zwrócić również należy uwagę na to, że zapisy skorygowanego wniosku o dofinansowanie złożonego w dniu 1 października 2019 r. w zakresie opisu przedmiotu projektu nie uległy zmianie. Natomiast w następstwie uwag oceniających dotyczących kryterium pn. Wykonalność i efektywność projektu, wnioskodawca zrezygnował z realizacji zadania dotyczącego modernizacji systemu ciepłej wody użytkowej w postaci zakupu bojlera w wysokości 6.051,60 zł. Zapisy dotyczące opisu i zakresu pozostałych zadań nie zostały zmienione. Nie doszło również do skorygowania audytu energetycznego.

W konsekwencji stwierdzić trzeba, że opis dokumentacji projektowej nie był spójny z przygotowanym dla tej inwestycji audytem energetycznym, co stoi w sprzeczności ze szczegółowym warunkiem konkursu, który stanowi o tym, że warunkiem wstępnym wsparcia dla inwestycji jest przeprowadzenie audytu energetycznego, jako kompleksowego elementu projektu, z którego wynikają wszystkie mające być wykonane w ramach projektowanej inwestycji prace (zadania). W zapisach wniosku o dofinansowanie, jak i SWI, wnioskodawca wskazał, że w ramach termomodernizacji budynku (o której dofinansowanie się ubiega) planowana jest wymiana/montaż systemu oświetlenia na energooszczędne. Stąd też na etapie oceny merytorycznej zasadnie zwrócono się do wnioskodawcy o korektę rozbieżności w zakresie realizowanych prac wskazanych w SWI, wniosku o dofinansowanie i audycie, z uwagi na to, że wszystkie realizowane prace winny wynikać z audytu energetycznego. Natomiast w audycie energetycznym brak było niezbędnych wyliczeń dla oszczędności energii wynikającej z wymiany oświetlenia na energooszczędne. Zaakcentować też należy, że dokonując korekty wniosku o dofinansowanie w piśmie przewodnim, wnioskodawca potwierdził, że zgodnie z zapasami audytu energetycznego nie wystąpi oszczędność energii elektrycznej w wyniku wymiany oświetlenia na energooszczędne. W rezultacie, wydatków związanych z wymianą oświetlenia na energooszczędne nie można było wykazać w wydatkach dotyczących termomodernizacji obiektu, zarówno we wniosku o dofinansowanie, jak i w SWI, a tym sam, uznać je za koszty kwalifikowane. Skoro w audycie energetycznym nie występuje oszczędność energii elektrycznej w wyniku wymiany oświetlenia na energooszczędne, to zgodnie z Regulaminem konkursu, wnioskodawca był zobowiązany do usunięcia zapisów w tym zakresie w SWI i wniosku o dofinansowanie. Z Regulaminu konkursu - Instrukcji wypełniania załączników do wniosku o dofinansowanie projektu ze środków EFRR wynika, iż integralną częścią wniosku o dofinansowanie realizacji projektu ze środków EFRR w ramach RPO WO 2014-2020 są załączniki, które służą do uzupełniania, uwiarygodniania bądź weryfikacji danych opisywanych we wniosku o dofinansowanie. W uwagach do tego dokumentu wskazano dodatkowo, że należy "zwrócić szczególną uwagę, aby informacje zawarte w SWI były zbieżne z zapisami zawartymi we wniosku o dofinansowanie oraz pozostałych załącznikach", "dane zawarte w SWI muszą w pełni odpowiadać stanowi faktycznemu, wnioskodawca ponosi pełną odpowiedzialność za informacje zawarte w składanych dokumentach. Powyższe potwierdza się w oświadczeniu, znajdującym się na końcu SWI". Wbrew zatem twierdzeniom wnioskodawcy o sfinansowaniu z własnych środków kosztów wymiany oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne w żadnym miejscu złożonej dokumentacji projektowej, taka informacja nie została zawarta. Przeciwnie, w sporządzonym przez siebie wniosku wskazał on, że ubiega się o sfinansowanie również kosztów związanych z wymianą oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne.

W tych okolicznościach zgodzić należy się ze stanowiskiem Zarządu Województwa, który negatywnie ocenił wniesiony przez wnioskodawcę protest, stwierdzając, że nie spełnia on kryterium merytorycznego uniwersalnego bezwzględnego nr 4 pn. Kwalifikowalność wydatków. Oceny tej nie są w stanie zmienić twierdzenia skarżącej, że zarówno we wniosku jak i w żadnym z dołączonych do niego załączników nie wskazano kosztów (kwot), jakie należałoby ponieść w związku ze sfinansowaniem wymiany oświetlenia, ani też to, że sporządzenie prawidłowych dokumentów SWI jak i PFU wymaga chronologicznego przedstawienia przebiegu projektowanych wszystkich zadań (prac), a zatem z okoliczności tych nie sposób wywieść, że sporne prace związane z wymianą oświetlenia nie miały/nie mogły być sfinansowane z jego środków własnych. Przeczą temu bowiem wynikające z zapisów wniosku o dofinansowanie ustalenia, z których jednoznacznie wynika, że wnioskodawca ubiega się o dofinansowanie prac termomodernizacyjnych w skład, których wchodzą m. in prace związane z wymianą oświetlenia wewnętrznego i zewnętrznego na energooszczędne, a prace te nie zostały uwzględnione w sporządzonym na potrzeby niniejszego postępowania konkursowego audycie energetycznym.

Skoro więc przy wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nie doszło do naruszenia obowiązujących w tym zakresie przepisów, Sąd w oparciu o przepis art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej skargę oddalił.