Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 568/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Rady Ministrów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1 i 2, art. 16, art. 5 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1330
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - tekst jedn.
article: art. 151 i art. 132
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 lutego 2019 r. sprawy ze skargi J.W. i J.W. na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

J. i J. W., w dniu [...] sierpnia 2018 r. skierowali do Prezesa Rady Ministrów wniosek w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:

1. Czy w związku z naszymi licznymi pismami wzywane organy państwowe podjęły działania celem ustalenia, czy istnieje organ Państwa, któremu ustawodawca przyznał zdolność prawną do wszczęcia z urzędu i prowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie potwierdzenia komunalizacji gruntów państwowych będących w dniu [...] maja 1990 r. we władaniu Spółdzielni Pracy "[...]" bez tytułu prawnego, zatem będących w tym dniu w zarządzie terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, ujętych w spisie inwentaryzacyjnym doręczonym Wojewodzie [...] w dniu [...] grudnia 2005 r. przez gminę [...]?

2. W przypadku ustalenia przez wzywane organy państwowe nieistnienia organu Państwa, któremu ustawodawca przyznał zdolność prawną w zakresie wskazanym w pkt 1, czy wzywane organy Państwa;

• wykonały swój obowiązek wynikający z art. 304 § 1 i 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (t.j. Dz. U z 2018 r., poz. 1987 ze zm.; zwanej dalej: "K.p.k.") w zw. z art. 231 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1900 ze zm.; zwanej dalej: "K.k.") uwzględniając, że Wojewoda [...] wszczął w dniu [...] stycznia 2006 r. z urzędu, postępowanie w sprawie potwierdzenia komunalizacji gruntu nr [...] ujętej w spisie inwentaryzacyjnym doręczonym Wojewodzie [...] w dniu [...] grudnia 2005 r., kończąc je decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. odmawiającą komunalizację działki nr [...], czym rażąco przekroczył swoje uprawnienia, działając na szkodę interesu publicznego i prywatnego. Przy czym działając w ten sposób świadomie uniemożliwił ujawnienie działania zorganizowanej grupy przestępczej o charakterze mafijnym, trudniącej się kradzieżą mienia publicznego i prywatnego znacznej wartości, działającej w sposób zorganizowany w wielu organach władzy publicznej, utrzymując nadto stan, którego istnienie wyczerpuje zakaz znęcania się nad ludźmi z zamiarem zadręczenia pokrzywdzonych i doprowadzenia do ich nieuzasadnionej przedwczesnej śmierci, uniemożliwiając nam nadto podjęcie działania zmierzającego do ochrony ludzkiego życia, zdrowia, rodziny, jej egzystencji i mienia;

• Czy Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny RP, w zw. z art. 304 § 1 i 2 K.p.k. przekazał sprawę do Wydziału [...] Prokuratury Krajowej, obejmując postępowanie swoim nadzorem ?

• Czy Prezes Rady Ministrów podjął działania wynikające z ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie, uwzględniając, ze sprawuje nadzór nad wojewodą, a nadto wojewoda jest funkcjonalnie członkiem Rady Ministrów realizującym jej politykę na obszarze województwa ?

• Czy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podjął z urzędu działania określone w art. 37 § i art. 38 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, ze zm.; zwanej dalej: "K.p.a."), uwzględniając, że postępowanie w sprawie komunalizacji działki nr [...] ujętej w spisie inwentaryzacyjnym, wszczęte na wniosek gminy [...] w dniu [...] grudnia 2005 r. nie zostało dotychczas zakończone, tj. po okresie 12,5 lat, a nadto strony postępowania – Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta [...] wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej oraz gmina [...] – nie są zainteresowane jego zakończeniem, skoro jego zakończenie ujawnia działania zorganizowanej grupy przestępczej o charakterze mafijnym, działającej w jej strukturach. W zaistniałej sytuacji, jeśli postępowanie w s[prawie przewlekłości postępowania może być wszczęte tylko na wniosek stron, obowiązek wystąpienia z wnioskiem o wszczęcie postępowania spoczywa na właściwym prokuratorze wskazanym przez Prokuratora Generalnego RP.

• Czy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podjął z urzędu działania określone w art. 156 § 1 pkt 2) K.p.a. w stosunku do decyzji nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2016 r., weryfikującej merytorycznie decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. Ustalenie nieistnienia organu państwa, któremu ustawodawca przyznał zdolność prawną do wszczęcia z urzędu i prowadzenia postępowania w sprawie potwierdzenia komunalizacji działki nr [...], ujętej w spisie inwentaryzacyjnym doręczonym Wojewodzie [...] w dniu [...] grudnia 2005 r., a w konsekwencji o jej nieistnieniu (actus nulus). W tej sytuacji postępowanie w sprawie jej weryfikacji z urzędu w ogóle nie powinno być wszczęte, a jeżeli zostało wszczęte powinno być umorzone z urzędu jako bezprzedmiotowe. Nie budzi żadnych wątpliwości to, że wydanie decyzji merytorycznej zamiast umorzenia postępowania wszczętego z urzędu jest rażącym naruszeniem prawa, co jest podstawą eliminacji z obrotu prawnego decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z mocą ex tunc.

• Czy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podjął z urzędu działanie w stosunku do Wojewody [...] określone w ustawie z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie ?

• Czy wzywane organy państwa podjęły lub zamierzając niezwłocznie podjąć kroki zmierzające do powstrzymania biologicznej likwidacji członków naszej rodziny ?

Prezes Rady Ministrów w piśmie z dnia [...] sierpnia 2018 r. poinformował Wnioskodawców, że w przedmiotowej sprawie udzielił im odpowiedzi we wcześniejszej korespondencji, jak również właściwym organom zgodnie z ich żądaniem, m. in. sądom powszechnym. Jednocześnie zostali oni poinformowani, że Prezes Rady Ministrów nie podejmował żadnych działań wynikających z ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie.

J. i J. W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Rady Ministrów, zarzucają organowi, że naruszył art. 13 ust. 1 i 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 ze zm.; zwanej dalej: "u.d.i.p.").

Skarżący podnosząc te zarzuty wnieśli o :

1. zobowiązanie Prezesa Rady Ministrów, Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego RP do udostępnienia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi;

2. orzeczenie, czy bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

3. wymierzenie organowi grzywny;

4. zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący w piśmie procesowym z dnia [...] września 2018 r. złożyli "wyjaśnienia uzupełniające do skargi z dnia [...] sierpnia 2018 r. (...)".

Prezes Rady Ministrów w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, a w uzasadnieniu pisma procesowego podał, że z uzasadnienia skargi wynika, że nie dotyczy ona bezczynności organu w rozpatrzeniu wniosku, a niezadowolenia skarżących z udzielonej odpowiedzi w ich prywatnej sprawie, co wynika już z uzasadnienia wniosku, gdzie skarżący sformułowali potrzebę uzyskania informacji jako "udzielenie informacji publicznej ma bardzo istotne znaczenie wpływając w oczywisty i decydujący sposób na wynik postępowania prowadzonego przed sądem Okręgowym w [...] [...] Wydział [...], sygn. akt [...]". W sprawie tej, w której Skarb Państwa – Prezesa Rady Ministrów zastępuje Prokuratoria Generalna RP skarżący są powodami.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Przeprowadzona kontrola w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwanej dalej: "P.p.s.a."), doprowadziła Sąd do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd na podstawie art. 134 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawa prawną.

Na wstępie należy podać, że skarżący przedmiotowy wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożyli w tym samym czasie do Prezesa Rady Ministrów, Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego RP

Przedmiot sprawy objętej skargą dotyczy bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Na gruncie tej ustawy stan bezczynności może mieć miejsce w przypadku podmiotu, który będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w sposób przewidziany w u.d.i.p., wbrew przepisom prawa ani nie udostępnia w nakazanym terminie w drodze czynności materialno-technicznej żądanej informacji, ani też nie podejmuje innego działania mającego na celu rozpoznanie wniosku np. poprzez wydanie stosownej decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej (z uwagi na ograniczenia z art. 5 u.d.i.p. lub - w przypadku informacji przetworzonej - ze względu na brak szczególnie istotnego interesu publicznego), bądź o umorzeniu postępowania (w przypadku określonym w art. 14 u.d.i.p.).

Kontrola sprawy wymaga zatem ustalenia, czy w sprawie mamy do czynienia z podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, a nadto czy przedmiot żądania mieści się w pojęciu informacji publicznej, do której odsyła ustawa u.d.i.p.

Stosownie do art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej, jakim bez wątpienia jest Prezes Rady Ministrów.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, która podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie. Krąg informacji, które ustawa, w ramach katalogu otwartego, w szczególności uznaje za informację publiczną, określony został w art. 6 tej ustawy. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (art. 5 ust. 1 u.d.i.p.). Udostępnienie informacji publicznej (tj. takiej informacji, która jest informacją publiczną) zasadniczo powinno nastąpić w terminie 14 dni począwszy od dnia złożenia wniosku, jak stanowi o tym art. 13 ust. 1 u.d.i.p.

W świetle powyższego wymaga odniesienia się przez Sąd do kwestii, czy sformułowany przez skarżących zakres i treść informacji odpowiada wymogom u.d.i.p., a w tym kontekście czy na organie w ogóle ciążył obowiązek rozpoznania żądania skarżących w sposób określony unormowaniami ww. ustawy. Tylko w przypadku pozytywnego rozstrzygnięcia ww. kwestii skarżącym przysługuje prawo skutecznego wniesienia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Sąd dokonuje zatem kwalifikacji żądanych informacji i w zależności od ich charakteru podejmuje stosowne rozstrzygnięcie.

Analiza dokumentacji zebranej w niniejszej sprawie, doprowadziła Sąd do wniosku, że zarzut bezczynności organu, zarzucany skargą, jest niezasadny.

W szczególności korespondencję skarżących kierowaną do organu w następstwie której skarżący wystąpili ze skargą na bezczynność organu, nie sposób traktować jako spełniającą minimum wymogów wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Organ powziął przy tym działania w celu rozpoznania żądania skarżących w sposób określony unormowaniami u.d.i.p.

Udostępnienie informacji publicznej na wniosek związane jest z koniecznością wszczęcia i prowadzenia określonego postępowania w sprawie jej udostępnienia.

Jest to postępowanie administracyjne o charakterze częściowo sformalizowanym, uregulowane fragmentarycznie w u.d.i.p. Wniosku nie trzeba uzasadniać, bowiem art. 2 ust. 2 tej ustawy zwalnia osobę wykonującą prawo do informacji publicznej z obowiązku wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Wyjątek dotyczy jedynie uzyskania informacji przetworzonej - art. 3 ust. 1 pkt 1.

Jednakże minimalne wymogi odnośnie takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego powinno wynikać, co jest przedmiotem żądania w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Musi z niego wynikać, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej. Z regulacji art. 10 ust. 2 u.d.i.p. (a także z unormowania art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) wynika, że podmiot jest zobligowany do niezwłocznego udostępnienia żądanej informacji publicznej, jeżeli w momencie otrzymania stosownego wniosku jest w jej posiadaniu.

Nie można uznać, że prawidłowy jest wniosek o udostępnienie informacji publicznej, sformułowany bardzo ogólnie, w którym wnioskodawca nie wskazuje konkretnie interesującej go informacji (np. żądanie informacji o stanie spraw, zamierzeniach działań władzy publicznej itp.). Wnioski tak sformułowane nie mogą być prawidłowo rozpoznane, skoro nie jest skonkretyzowany zakres żądanej informacji.

Nie jest informacją publiczną wniosek, który obejmuje pytanie o zdarzenia przyszłe lub takie, które jeszcze nie nastąpiły (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2014 r., opubl. w Lex nr 1449922). Nie jest również informacją publiczną wniosek o udostępnienie informacji w sprawie prywatnej.

Kierując się powyższym Sąd uznał, że korespondencja skarżących kierowana do organu w przedmiocie udostępnienia informacji określonych w ich wniosku z dnia [...] sierpnia 2018 r., nie wskazuje, iż skarżącym chodziło o uzyskanie informacji publicznej.

Na gruncie przepisów ustawy u.d.i.p. prawo do żądania udzielenia informacji publicznej przysługuje każdemu, lecz podmiot występujący z takim żądaniem powinien wykazać tzw. obiektywny interes, a nie subiektywny (prywatny), polegający na uzyskaniu od organu potwierdzenia pewnych zdarzeń, które następnie zostaną wykorzystane w postępowaniu prywatnym. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, na którą zwrócił organ uwagę w odpowiedzi na skargę.

Jeżeli żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powiadamia jedynie wnoszącego, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa.

Prezes Rady Ministrów, co prawda nie dokonał oceny, że wniosek skarżących z dnia [...] sierpnia 2018 r. nie jest żądaniem udostępnienia informacji publicznej, ale z tego tytułu nie można przypisać mu bezczynności w przedmiocie jego rozpatrzenia, co wynika z prowadzonej ze skarżącymi korespondencji.

Sąd podkreśla, że skarżącym przysługiwała możliwość wystąpienia z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej, co obliguje organ do podjęcia stosownych działań zgodnie z u.d.i.p., ale wymagało to od skarżących wyraźnego sformułowania żądania, tak by nie było wątpliwości jaki jest zakres tego wniosku i że nie jest nim jedynie uzyskanie informacji w sprawie prywatnej. Wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, o ile wynika z niego jasno, co jest przedmiotem wniosku. Z uzasadnienia wniosku jak i treści skargi jednoznacznie wynika, że skarżący nie dążyli do realizacji prawa do informacji publicznej. W takiej sytuacji, ocena czy poszczególne informacje składające się na całość zagadnienia powołanego we wniosku skarżących stanowi informację publiczną nie jest możliwa, a jej wyszczególniane na etapie sądowoadministracyjnym wykraczałoby poza granice sprawy objętej niniejszą skargą.

Z tych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 i art. 132 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.