Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1639/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 128  ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie: Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2012 r. sprawy ze skargi Z. S.A. w S. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

I. Stan faktyczny

1. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Z.. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] orzekającej o wywłaszczeniu Z.. z prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, [...] oraz ustalającej odszkodowanie za wywłaszczone prawo użytkowania wieczystego - utrzymał mocy zaskarżoną decyzję.

2. W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury podał, że pismem z dnia 9 stycznia 2009 r. oraz z dnia 27 stycznia 2010 r. Prezydent Miasta S. wystąpił do Z. S.A. o zbycie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, [...].

Pismem z dnia 29 stycznia 2010 r. Z. S.A. poinformował Prezydenta Miasta S., iż nie wyraża zgody na zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntu za zaoferowaną cenę.

Prezydent Miasta S., działający w imieniu Gminy Miasto S., pismem dnia 19 lutego 2010 r. wystąpił od Prezydenta Miasta S. wykonującego zadania starosty z zakresu administracji rządowej, o wszczęcie postępowania w sprawie wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, [...].

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r. wyłączył ze sprawy wywłaszczenia użytkowania wieczystego Prezydenta Miasta S. i wyznaczył Starostę P. jako organ właściwy.

Starosta P. decyzją z dnia [...] maja 2010 r. orzekł o wywłaszczeniu Z. S.A. z prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, [...] oraz ustalił odszkodowanie za wywłaszczone prawo użytkowania wieczystego.

Decyzja ta stała się ostateczna.

Starosta P. decyzją [...] sierpnia 2010 r. po rozpatrzeniu wniosku Z. S.A. odmówił zmiany, w trybie art. 155 kpa, decyzji ostatecznej Starosty P. z dnia [...] maja 2010 r. orzekającej o wywłaszczeniu Z. S.A. z prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, [...] oraz ustalającej odszkodowanie za wywłaszczone prawo użytkowania wieczystego.

Pismem z dnia 17 sierpnia 2010 r. Z. S.A. skierowanym do Wojewody [...], wniósł o stwierdzenie nieważności tej decyzji.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2010 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty P. z dnia [..] maja 2010 r. orzekającej o wywłaszczeniu Z. S.A. z prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oraz ustalającej odszkodowanie za wywłaszczone prawo użytkowania wieczystego.

3. W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury stwierdził, że operat szacunkowy, który stanowił podstawę ustalenia wysokości odszkodowania przez Starostę P w rozstrzygnięciu z dnia [...] maja 2010 r. nie zawiera wad, które wskazywałyby, że odszkodowanie było nieprawidłowo ustalone.

Odnosząc się do zarzutu strony dotyczącego naliczania podatku VAT, organ wyjaśnił, iż podatek VAT, związany m. in. z transakcją kupna - sprzedaży nieruchomości, oraz inne podatki i opłaty nakładane przez państwo, stanowią jedno z narzędzi polityki fiskalnej państwa i powinny być traktowane wyłącznie jako element wpływu państwa na wolny rynek. Podatki, jak również inne opłaty nie są efektem gry rynkowej między nabywcą, a zbywcą, nie stanowią także efektu wzajemnego oddziaływania na siebie popytu i podaży, a tym samym nie mogą być traktowane jako element wykreowany przez wolny rynek, lecz, jak to określa sama teoria wyceny, jako element warunków sprzedaży.

Z uwagi na powyższe, podatek VAT, jak również i inne podatki czy opłaty powinny być traktowane jako jeden z kosztów zawarcia transakcji (np. tak samo jak prowizja dla pośrednika, której ciężar, tak samo jak podatek VAT, z reguły jest przenoszony na kupującego), który odliczany jest od ceny transakcyjnej, a nie jako integralny element tej ceny.

Tym samym, zdaniem organu, określana przez rzeczoznawcę majątkowego w operacie szacunkowym wartość rynkowa przedmiotu wyceny może być traktowana tylko i wyłącznie jako wartość nie obejmująca podatków i opłat lokalnych oraz innych obciążeń związanych z realizacją umowy. Tylko taka bowiem sytuacja gwarantuje, że tak określona wartość będzie najlepszym odzwierciedleniem sytuacji panującej na wolnym rynku i nie będzie zawierała w sobie czynników nie będących de facto czynnikami rynkowymi.

Minister Infrastruktury podał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 18 maja 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 65/10, wskazał iż obowiązek zapłaty przez skarżącego podatku VAT od odszkodowania nie ma wpływu na wartość rynkową nieruchomości. Inaczej mówiąc, z tego powodu wartość rynkowa nieruchomości nie rośnie i gdyby wygasłe prawo miało być przedmiotem czynności prawnej (np. umowy sprzedaży), racjonalny nabywca nie zapłaciłby za nią więcej niż wartość rynkowa, tylko dlatego, że zbywca jest podatnikiem VAT. Podatek ten jest cenotwórczy i gdyby wartość nieruchomości odnieść do jej ceny, to powinna ona zawierać już w sobie podatek VAT. Wtórne w stosunku do odszkodowania obowiązki publicznoprawne skarżącego związane z podatkiem, nie mogą przekładać się na ocenę odszkodowania w kategoriach słuszności, jeśli jego wysokość odzwierciedla wartość rynkową utraconego prawa. W związku z powyższym wysokość odszkodowania za wygasłe prawo użytkowania wieczystego i części składowe gruntu stanowiące odrębną własność nie powinna być powiększona o podatek VAT w wysokości 22 % (obecnie 23 %) wartości utraconych praw.

Minister Infrastruktury stwierdził, że skoro decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r. jest prawidłowa, należało utrzymać ją w mocy.

II. Zarzuty zawarte w skardze i stanowisko organu

1. Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Z. S. A. z siedzibą w S.; zarzucając naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa i art. 7 kpa poprzez uznanie, że nie doszło do rażącego naruszenia art. 21 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 151 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach, które to naruszenia winny skutkować uwzględnieniem wniosku strony o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2010 r. orzekającej o wywłaszczeniu Z. S.A. oraz ustalającej odszkodowanie - wniósł o uchylenie:

(1) decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r.,

(2) decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r., oraz,

(3) o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2010 r.

2. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

III. Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

2. Zaskarżoną decyzją Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody Z. z dnia[...] października 2010 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2010 r. orzekającej o wywłaszczeniu Z. S.A. z prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, [...] oraz ustalającej odszkodowanie za wywłaszczone prawo użytkowania wieczystego.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona jak również poprzedzająca decyzja nie naruszają prawa.

Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

3. Prawidłowo Minister Infrastruktury wskazał, że jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada trwałości decyzji administracyjnych, wyrażona w art. 16 § 1 kpa. Decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych.

4. Jednym ze sposobów weryfikacji decyzji ostatecznych jest stwierdzenie nieważności decyzji. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym, stanowi formę nadzoru. Przedmiotem tego postępowania jest wyłącznie ustalenie, czy ostateczna decyzja administracyjna poddana nadzorowi w nadzwyczajnym trybie jest dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. A zatem, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej obowiązkiem organu jest wyłącznie rozpatrzenie sprawy w granicach określonych w art. 156 § 1 kpa, co oznacza, że w postępowaniu tym organ administracji nie jest władny rozstrzygnąć sprawę co do istoty, jak może to uczynić w postępowaniu odwoławczym, organ nadzoru może działać tylko jako organ kasacyjny.

Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 § 1 kpa, a ponieważ przesłanki stwierdzenia nieważności zostały wymienione wyczerpująco w art. 156 § 1 kpa, powinny być interpretowane dosłownie, a nie rozszerzająco.

Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, a zasadność i prawidłowość decyzji należy oceniać według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jej wydania.

5. Sąd podziela stanowisko Ministra Infrastruktury, że operat szacunkowy, który stanowił podstawę ustalenia odszkodowania przez Starostę P. w decyzji z dnia [...] maja 2010 r. nie zawiera wad, które wskazywałyby, że odszkodowanie zostało ustalone nieprawidłowo.

6. Zasadniczą w niniejszą sprawie kwestią, która wymaga rozważenia, jest zarzut strony skarżącej, iż określenie w operacie wartości wywłaszczanego prawa do nieruchomości jako ceny netto - nie obejmującej podatku od towarów i usług jest sprzeczne z oczywistym brzmieniem art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 134 ust. 1 tej ustawy oraz art. 151 tej ustawy, oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach, oraz art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Zdaniem Sądu zarzuty te nie są zasadne.

Zgodnie z art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.), wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej, odpowiadającym wartości tych praw.

Art. 134 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi zaś, że podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi, z zastrzeżeniem art. 135, wartość rynkowa nieruchomości.

Art. 151 tej ustawy stanowi, że wartość rynkową nieruchomości stanowi najbardziej prawdopodobna jej cena, możliwa do uzyskania na rynku, określona z uwzględnieniem cen transakcyjnych przy przyjęciu następujących założeń: (1) strony umowy były od siebie niezależne, nie działały w sytuacji przymusowej oraz miały stanowczy zamiar zawarcia umowy; (2) upłynął czas niezbędny do wyeksponowania nieruchomości na rynku i do wynegocjowania warunków umowy. Zgodnie z art. 151 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wartość odtworzeniowa nieruchomości jest równa kosztom jej odtworzenia, z uwzględnieniem stopnia zużycia, natomiast zgodnie z ust. 3 - wartość katastralną nieruchomości stanowi wartość ustalona w procesie powszechnej taksacji nieruchomości.

Przy czym zauważyć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 150 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wartość odtworzeniową określa się dla nieruchomości, które ze względu na rodzaj, obecne użytkowanie lub przeznaczenie nie są lub nie mogą być przedmiotem obrotu rynkowego - czyli nie podlegają transakcji kupna - sprzedaży.

Oznacza to, że zarzut strony skarżącej dotyczący rażącego naruszenia art. 151 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zakresie art. 151 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest oczywiście bezzasadny.

Stwierdzić należy, iż art. 151 ustawy o gospodarce nieruchomościami, znajdujący się w rozdziale 1. Określanie wartości nieruchomości - Działu IV. Wycena nieruchomości, a nie jak art. 128 i 134 w rozdziale 5. Odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości - Działu III. Wykonywanie, ograniczanie lub pozbawianie praw do nieruchomości, nie przewiduje możliwości zwiększenia czy to wartości rynkowej czy odtworzeniowej nieruchomości przez dodanie podatku VAT, ani w ust. 1 ani w ust. 2 ani w ust. 3 tego artykułu.

W art. 128 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ustawodawca określił zasady regulujące określanie odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości. Z art. 128 ust. 1 tej ustawy wynika, że wywłaszczenie nieruchomości następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej, które odpowiada wartości wywłaszczanego prawa, czyli prawa własności nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego lub wartości innego prawa rzeczowego, natomiast w art. 128 ust. 2, 3 i 4 tej ustawy, ustawodawca przewidział sytuacje, w których możliwe jest zmniejszenie odszkodowania. Podkreślić należy, że ustawodawca nie przewidział tutaj żadnej możliwości podwyższenia odszkodowania.

Z art. 134 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, że podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość rynkowa nieruchomości, natomiast w art. 134 ust. 2, 3 i 4 tej ustawy, ustawodawca wyjaśnił, że przy określaniu wartości rynkowej nieruchomości uwzględnia się w szczególności jej rodzaj, położenie, sposób użytkowania, przeznaczenie, stan nieruchomości oraz aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami; wartość nieruchomości dla celów odszkodowania określa się według aktualnego sposobu jej użytkowania, jeżeli przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, nie powoduje zwiększenia jej wartości; jeżeli przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, powoduje zwiększenie jej wartości, wartość nieruchomości dla celów odszkodowania określa się według alternatywnego sposobu użytkowania wynikającego z tego przeznaczenia. Ale również w tych przepisach ustawodawca nie przewidział możliwości wpływania na wartość rynkową nieruchomości przez dodanie podatku VAT.

Zdaniem Sądu przywołane wyżej przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami są jednoznaczne i nie budzą żadnych wątpliwości interpretacyjnych.

Z przepisów tych wynika, że wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej, odpowiadającym wartości tych praw. Podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi zaś wartość rynkowa nieruchomości, którą jest najbardziej prawdopodobna jej cena, możliwa do uzyskania na rynku, określona z uwzględnieniem cen transakcyjnych.

Z przepisów tych w żaden sposób nie wynika, aby do ustalonego zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami odszkodowania, miał być doliczany podatek VAT.

Reasumując stwierdzić należy, iż Sąd nie doszukał się niewłaściwej interpretacji przez organ przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami kwestionowanych przez stronę skarżącą, jak również strona skarżąca nie wskazała konkretnego przepisu ustawy o gospodarce nieruchomościami, który nakładałby na organ ustalający odszkodowanie obowiązek dodania podatku VAT do wysokości ustalonego odszkodowania.

7. Ustawa z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach (Dz. U. Nr 97, poz. 1050 z późn. zm.) w przywołanym przez stronę skarżącą art. 3 ust. 1 pkt 1, stanowi, że: "Użyte w ustawie określenia oznaczają: (1) cena - wartość wyrażoną w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę; w cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi) podlega obciążeniu podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem akcyzowym, (2) ...". Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 1 pkt 9 i 10 tej ustawy, (9) towar - oznacza rzecz, jak również energię oraz prawa majątkowe zbywalne, a (10) usługa - oznacza czynność świadczoną odpłatnie, wymienioną w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, na co strona skarżąca nie zwróciła uwagi.

Przepis ten zawarty jest w tzw. "słowniczku" ustawy, którego zadaniem jest precyzyjne określenie znaczenia najistotniejszych dla danej ustawy pojęć. Z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o cenach wynika zatem, że w cenie, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę, uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi) podlega obciążeniu podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem akcyzowym.

Zauważyć należy, że przepisy niniejszej ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach nie mają zastosowania do ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Każda z tych ustaw jest odrębnym aktem prawnym, niezależnym od drugiego. Z zasad techniki prawodawczej wynika, że każda ustawa powinna dokładnie określać stosunki, jakie reguluje, oraz podmioty, do których się odnosi, czyli zakres przedmiotowy i zakres podmiotowy ustawy. W ustawie nie należy zamieszczać przepisów, które normowałyby sprawy wykraczające poza wyznaczony przez nią zakres przedmiotowy lub podmiotowy. Ponadto, ustawa nie może zmieniać lub uchylać przepisów normujących sprawy, które nie należą do jej zakresu przedmiotowego lub podmiotowego albo się z nim nie wiążą. Mając na uwadze powyższe zasady techniki prawodawczej stwierdzić należy, że obie ustawy - o cenach i o gospodarce nieruchomościami są odrębnymi regulacjami, mającymi dokładnie określone inne zakresy podmiotowe i przedmiotowe. Poza tym w ustawie o cenach jest mowa o tym, że w cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług, natomiast w ustawie o gospodarce nieruchomościami nie ma przepisu, który stanowiłby, że w odszkodowaniu uwzględnia się podatek od towarów i usług.

W tej sytuacji należy stwierdzić, wbrew zarzutom skargi, że stanowisko organu, iż określana przez rzeczoznawcę majątkowego w operacie szacunkowym wartość rynkowa przedmiotu wyceny może być traktowana tylko i wyłącznie jako wartość nie obejmująca podatków i opłat lokalnych oraz innych opłat związanych z realizacją umowy - jest prawidłowe.

8. Sąd podziela stanowisko organu, iż podatek VAT, związany m. in. z transakcją kupna - sprzedaży nieruchomości, oraz inne podatki i opłaty nakładane przez państwo, są narzędziem polityki fiskalnej państwa i powinny być traktowane wyłącznie jako element wpływu państwa na wolny rynek. Podatki oraz inne opłaty nie są efektem gry rynkowej między nabywcą, a zbywcą, nie stanowią także efektu wzajemnego oddziaływania na siebie popytu i podaży, a tym samym nie mogą być traktowane jako element wykreowany przez wolny rynek, lecz, jak to określa sama teoria wyceny, jako element warunków sprzedaży.

Z uwagi na powyższe, podatek VAT, jak również i inne podatki czy opłaty powinny być traktowane jako jeden z kosztów zawarcia transakcji, np. tak samo jak prowizja dla pośrednika, której ciężar, tak samo jak podatek VAT, z reguły jest przenoszony na kupującego, który odliczany jest od ceny transakcyjnej, a niejako integralny element tej ceny.

Zdaniem organu, które Sąd podziela w zupełności, określana przez rzeczoznawcę majątkowego w operacie szacunkowym wartość rynkowa przedmiotu wyceny może być traktowana tylko i wyłącznie jako wartość nie obejmująca podatków i opłat lokalnych oraz innych obciążeń związanych z realizacją umowy. Tylko taka bowiem sytuacja gwarantuje, że tak określona wartość będzie najlepszym odzwierciedleniem sytuacji panującej na wolnym rynku i nie będzie zawierała w sobie czynników nie będących de facto czynnikami rynkowymi.

Niniejszy skład orzekający podziela stanowisko zawarte w przytoczonym przez organ uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 maja 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 65/10, w którym Sąd ten stwierdził, że obowiązek zapłaty przez skarżącego podatku VAT od odszkodowania nie ma wpływu na wartość rynkową nieruchomości.

Zdaniem Sądu odszkodowanie, o którym mowa w niniejszej sprawie, nie jest zależne od tego, czy osoba wywłaszczana jest czy nie jest płatnikiem podatku VAT, bowiem ani w ustawie o gospodarce nieruchomościami ani w ustawie o cenach nie ma przepisu prawnego, który by nakazywał organowi, w określonych sytuacjach, dla określonych podmiotów do odszkodowania ustalonego w trybie ustawy o gospodarce nieruchomościami na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego - dodawać podatek VAT.

9. Zdaniem Sądu, nie jest również zasadny zarzut naruszenia art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że "Wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem."

Z przepisu tego wynika, że wywłaszczenie może mieć charakter wyjątkowy, i usprawiedliwiony ważnymi powodami; jedynym celem wywłaszczenia może być cel publiczny, np. wywłaszczenie nieruchomości w celu budowy drogi publicznej, a wywłaszczone mienie może stać się jedynie mieniem publicznym - Skarbu Państwa czy jednostek samorządu terytorialnego. Słusznym odszkodowaniem jest zaś takie odszkodowanie, którego wartość odpowiada rynkowej wartości mienia wywłaszczanego (v. P. Winczorek - Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. LIBER. Warszawa 2000, wyd. I, s. 34-35).

Stwierdzić więc należy, że przepis ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w zakresie w jakim stanowi, że podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość rynkowa nieruchomości, o czym mowa w art. 134 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami - jest zgodny z art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

A jak wcześniej już stwierdzono, wartość rynkowa wywłaszczanego prawa nie obejmuje podatku VAT.

10. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane.

Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji orzekającej o wywłaszczeniu Z. S.A. z prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oraz ustalającej odszkodowanie za wywłaszczone prawo użytkowania wieczystego.

11. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.