Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1075/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2021-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 9, art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 35 ust. 1 pkt 1-2, art. 48, art. 49
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka AWSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi B. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej B. C. kwotę 500 zł /słownie: pięćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "WINB", "organ odwoławczy", "organ II instancji") z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB", "organ I instancji") z dnia [...] marca 2021 r. znak [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.

W podstawie prawnej decyzji powołano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. 2021 r. poz. 735; dalej: "k.p.a.") oraz art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2020 r. poz. 471).

Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:

PINB decyzją z dnia [...] marca 2021 r., działając na podstawie art. 49 ust. 1, ust. 4 pkt 1 i ust. 5 ustawy z dnia 4 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. 1333 z późn. zm.; dalej: "P.b."), zatwierdził projekt budowlany budowy budynku garażowego wraz z instalacją elektryczną zlokalizowanego na działce nr ewid. 2302/4, obr. [...], udzielił B.K. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych związanych z realizacją ww. inwestycji oraz nałożył na wymienionego obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ww. budynku garażowego: Kategoria obiektu - III.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2020 r. znak: [...] wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie ww. budynku garażowego, realizowanego bez wymaganego przepisami prawa pozwolenia na budowę i równocześnie nałożył na właścicieli ww. działki: A. i B.K. obowiązek przedstawienia w terminie 9 miesięcy od doręczenia postanowienia dokumentów wynikających z art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane.

W dniu 21 stycznia 2021 r. B.K. przedłożył wymagane dokumenty wraz z oświadczeniem A.K., w którym poinformowała, że inwestorem powyższej inwestycji jest jej mąż B.K. Wobec faktu, że inwestorem budowy przedmiotowego budynku garażowego w toku postępowania okazał się B.K., to do niego organ skierował postanowienie ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej z dnia [...] lutego 2021 r. znak: [...]. Wyżej wymieniony wywiązał się obowiązku uiszczenia opłaty. Jednocześnie organ powiatowy uznał, że projekt budowlany odpowiada przepisom prawa, zaś projekt zagospodarowania działki został opracowany zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi i uwzględnia interesy osób trzecich.

Odwołanie od ww. decyzji złożyła B.C. (dalej: "skarżąca"). Skarżąca podniosła, że budynek, który jest objęty postępowaniem został wybudowany zbyt blisko jej budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na jej działce nr 2294 i powoduje zacienienie okien do pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w sposób uniemożliwiający normalne funkcjonowanie. Według skarżącej zamieszczona w projekcie analiza zacienienia została wykonana w sposób niepoprawny. Skarżąca zarzuciła, że PINB nie poczynił kroków w kierunku sprawdzenia czy budynek znajduje się w odległości 3,0 m od granicy z działką nr ewid. 2294. Jak wyjaśniła, organ powiatowy podczas kontroli wskazał, że odległości od budynku do ogrodzenia od strony północno-zachodniej wynoszą w narożniku północnym 2,44 m i zachodnim 2,55 m. Zaznaczyła, że ogrodzenie, od którego pracownicy nadzory budowlanego odmierzali odległości od budynku zgodnie z mapą zasadniczą znajduje się dokładnie w granicy działek. Skarżąca podała również, że ma wątpliwości dotyczące tego, czy inwestor użył dokładnie takich samych materiałów budowlanych jakie projektant ujął w projekcie budowlanym w związku z przyjęciem, że z dwóch stron znajdują się ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Zakwestionowała również funkcję przedmiotowego budynku, stawiając pod wątpliwość, czy na terenie zakładu produkcyjnego (produkcja okien) w ogóle może znajdować się budynek gospodarczy do przechowywania płodów rolnych i sprzętu rolniczego.

Opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] maja 2021 r., WINB utrzymał zaskarżoną decyzję z mocy. Uzasadniając powyższe organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, że w sprawie zastosowanie znajdą przepisy w brzmieniu obowiązującym przed 19 września 2020 r., co wynika z art. 25 ww. ustawy o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, wobec faktu, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte w sierpniu 2020 r.

Następnie WINB, dokonując analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego podał, że na wskazanej wcześniej działce nr ewid. 2302/4, zlokalizowana jest budowa murowanego, parterowego budynku z dachem dwuspadowym, o konstrukcji stalowej, przykrytym płytami warstwowymi. Obiekt ma pełnić funkcję garażu z wydzielonym po jego wschodniej stronie pomieszczeniem o wymiarach wewnętrznych 4,62 x 4,58 m oraz wysokości 3,32 m. Strop nad pomieszczeniem tworzą płyty warstwowe. Posadzka wewnątrz obiektu wykonana została z kostki brukowej. Wymiary zewnętrzne budynku wynoszą 14,99 x 14,74 m, a wysokość mierzona od strony północno-zachodniej, w najwyższym punkcie wynosi około 7,00 m, natomiast wysokość wewnątrz obiektu, w jego szczycie jest równa 6,55 m. Budynek jest w stanie surowym zamkniętym, wyposażony w instalację elektryczną. Według oświadczenia inwestora budowę rozpoczęto najprawdopodobniej w lutym 2020 r.

Jak dalej wskazał organ II instancji, powierzchnia zabudowy garażu wynosi 221,10 m2, wobec czego nie mieści się w ustawowym zwolnieniu, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 P.b., a zatem konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę, którego inwestor nie posiada.

Jednocześnie organ odwoławczy podzielił stanowisko PINB odnośnie wdrożenia procedury wynikającej z art. 48 P.b. Oceniając możliwość legalizacji obiektu, WINB podał, że inwestor przedłożył w trakcie kontroli do wglądu decyzję o warunkach zabudowy dla tej inwestycji, która dopuszczała na działce nr ewid. 2302/4 tego typu zabudowę.

Organ odwoławczy wskazał następnie, że usytuowanie przedmiotowego garażu zostało określone w odniesieniu do ogrodzenia wykonanego z blachy, za którym zlokalizowane jest kolejne ogrodzenie wykonane z siatki ogrodzeniowej, ponieważ w terenie brak jest wyznaczonego przebiegu granic pomiędzy działką nr 2302/4 a 2294 i 2295. Pomierzona podczas kontroli przez organ powiatowy odległość od budynku do ogrodzenia z blachy od strony północno-zachodniej wynosi w narożniku północnym 2,44 m i zachodnim 2,55 m. Odległość do ogrodzenia z blachy od strony północno-wschodniej wynosi w narożniku północnym 2,96 m i wschodnim 3,66 m. Organ odwoławczy wyjaśnił, że ze względu na to, że nie można w terenie określić faktycznej odległości wybudowanego obiektu do granic organ I instancji słusznie uznał, że na tym etapie postępowania nie można stwierdzić, że odległość ta nie jest prawidłowa. WINB zaznaczył, że całościową analizę zgodności z wymienionymi przepisami techniczno-budowlanymi (również określenie dokładnych odległości garażu do granicy działki) oraz z decyzją o warunkach zabudowy organ I instancji oceni po przedłożeniu przez inwestora wymaganych dokumentów.

W dalszej kolejności organ II instancji potwierdził, że B.K. przedłożył w wyznaczonym terminie wymagane w procedurze legalizacyjnej dokumenty, informując w ten sposób, że jest inwestorem przedmiotowej budowy, jak również uiścił opłatę legalizacyjną. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że przedłożony projekt budowlany przedmiotowej inwestycji, odpowiada przepisom prawa - został sporządzony przez osoby legitymujące się odpowiednimi uprawnieniami oraz posiada wszelkie niezbędne elementy, jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2020 r., znak: [...]. Projekt zagospodarowania terenu nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych. Wynika z niego, że projektowany budynek garażowy usytuowany jest w odległości 3,0 m od granicy działki nr ewid. 2294 (która jest zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym), 3,0 m od granicy działki nr ewid. 2295 (która w obrębie inwestycji nie jest zabudowana), 19,85 m od sąsiedniego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na tej samej działce, a także 4,05 m od granicy działki nr ewid. 2303/1 (która jest zabudowana budynkami przemysłowymi). WINB podał, że ze względu na fakt, iż budynek garażowy usytuowany jest w odległości 5,68 m od najbliższego sąsiedniego budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. 2294 oraz w odległości 3,0 m od sąsiedniej niezabudowanej działki nr ewid. 2295, inwestycję dostosowano do wymagań warunków przeciwpożarowych poprzez zastosowanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego w klasie odporności ogniowej REI60. Ściana od strony działki niezabudowanej nr ewid. 2295 bez otworów okiennych i drzwiowych doprowadzona do przekrycia dachu oraz będzie uszczelniona pomiędzy ścianą a przekryciem elementami o klasie EI60. Ponadto konstrukcja dachu będzie zabezpieczona do klasy odporności ogniowej R30 w pasie o szerokości 5,20 m od zewnętrznej krawędzi ściany oddzielenia przeciwpożarowego równoległej do sąsiedniego budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. 2294.

Konkludując organ odwoławczy uznał, że przedłożony projekt jest kompletny i spełnia wymogi ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, a zatem obowiązkiem organu było jego zatwierdzenie.

Jak końcowo wskazał WINB, odnosząc się do zarzutów skarżącej, w projekcie budowlanym, który został sporządzony przez osoby z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi podano, że z analizy zacienienia obiektów sąsiednich, w tym sąsiedniego budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. 2294 wynika, że lokalizacja budynku garażowego spełnia wymagania § 13 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Z projektu zagospodarowania terenu wynika natomiast, że lokalizacja budynku garażowego spełnia również wymagania § 12 ww. rozporządzenia. Organ odwoławczy wskazał również, że w projekcie architektoniczno-budowlany opisane zostały roboty wykonane oraz opis robót, które należy wykonać w celu doprowadzenia do zgodności z projektem. Takimi robotami są m.in. ściany oddzielenia przeciwpożarowego, które inwestor będzie mógł wykonać po otrzymaniu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżąca podniosła, że na mapie z projektem znajduje się informacja, iż dane dotyczące granic są zgodne z danymi z ewidencji gruntów, brak jest natomiast informacji dotyczącej dokładności położenia punktów granicznych oraz czy granica z działką nr 2294 była ustalona, co wynika wprost z § 31 rozporządzenia Ministra Rozwoju z 18 sierpnia 2020 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazywania wyników tych pomiarów do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżąca podkreśliła, że przedmiotowa granica nigdy nie była przedmiotem ustalenia lub rozgraniczenia. Zaznaczyła również, że PINB stwierdził brak możliwości określenia faktycznej odległości od granicy wybudowanego obiektu, a równocześnie przyjmuje projekt, na którym jednoznacznie określono położenie granicy jako istniejące ogrodzenie. Odnosząc się do poruszanej już w odwołaniu kwestii zacieniania, skarżąca wyraziła obawę, czy projektowany budynek na działce nr 2302/4 o wysokości 7 m w odległości 5,68 m od budynku mieszkalnego na działce nr 2294 posiadającego okna od strony przedmiotowego budynku wyższego niż odległość pomiędzy nimi, jest właściwie zaprojektowany, oraz czy rzeczywiście organy mogły przyjąć projektowany stan rzeczy jako pewnik, podczas gdy w rzeczywistości ten stan można sprawdzić podczas kontroli na miejscu.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, jak wynika z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja zatwierdzająca projekt budowlany budynku garażowego wraz z instalacją elektryczną zlokalizowanego na działce nr ewid. 2302/4 obr. [...], udzielająca inwestorowi B.K. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych związanych z realizacją ww. inwestycji oraz nakładająca na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku.

Objęty postępowaniem obiekt to parterowy budynek z dachem dwuspadowym, o konstrukcji stalowej, przykryty płytami warstwowymi, pełniący funkcje garażu, o wymiarach zewnętrznych 14,99 x 14,74 m, wysokości 7m w stanie surowym zamkniętym. Prace przy realizacji obiektu rozpoczęto w lutym 2020 r.

W sprawie nie ulega wątpliwości, że do realizacji powyższego budynku konieczne jest pozwolenie na budowę. Art. 29 ust. 1 pkt 2 P.b. stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii ( ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2. Powierzchnia zabudowy przedmiotowego obiektu wynosi 221 m2.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że w sprawie znajdą zastosowanie przepisy P.b. obowiązujące przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy -Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw ( Dz.U. z 2002 r., poz. 471). Zgodnie z art. 25 tej ustawy: do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.

Nie może budzić wątpliwości w sprawie prawidłowość prowadzenia postępowania w trybie uregulowanym w art. 48-49 P.b., znajdującym zastosowanie do obiektu lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Obiekt objęty postępowaniem to budynek garażowy, a biorąc pod uwagę jego parametry/wielkość, bezwzględnie objęty był obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a tej właściciele nieruchomości nie posiadają. Stąd też prawidłowo wszczęto postępowanie legalizacyjne, a uznając, że możliwa jest legalizacja ww. budynku, wydano postanowienie nakładające obowiązek przedłożenia niezbędnych w tym celu dokumentów, wymienionych w art. 48 ust. 3 P.b. Do dokumentów tych ustawodawca zaliczył: zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, a także dokumenty, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 (czyli, w tym przypadku, z uwagi na rodzaj inwestycji: cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi wymaganymi dokumentami, i oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane). Przedłożenie ww. dokumentów, a następnie uiszczenie opłaty legalizacyjnej w wysokości ustalonej przez organ, stanowi podstawę do wydania kolejnego orzeczenia w omawianym trybie legalizacji, tj. na podstawie art. 49 ust. 4 pkt 1 lub 2 P.b. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i ewentualnie (w zależności od etapu inwestycji) pozwoleniu na wznowieniu robót, jak również - stosownie do art. 49 ust. 5 ww. ustawy - nałożeniu obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Zgodnie z art. 48 ust. 2 P.b. w brzmieniu na stan orzekania: jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Organ nadzoru budowlanego, wszczynając postępowanie na podstawie art. 48, w każdym przypadku samowoli budowlanej ma obowiązek rozważyć w pierwszej kolejności, przed podjęciem decyzji o nakazie rozbiórki, czy jest możliwa legalizacja w świetle obowiązujących przepisów komentowanej ustawy. Wskazać przy tym również należy, że celem regulacji z art. 48 P.b. nie jest stosowanie represji (temu służą przepisy karne), ale dążenie do doprowadzenia samowoli budowlanej do zgodności z prawem.

W sprawie PINB postanowieniem z [...] sierpnia 2002 r., nr [...] wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie budynku garażowego jednocześnie nałożył na właścicieli w/w działki A. i B.K. obowiązek przedstawienia w terminie 9 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia następujących dokumentów:

1) zaświadczenia wójta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego,

2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz w ust. 3 takich jak:

1) cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu,

2) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Za pismem z 20 stycznia 2020 r. A. i B.K. przedłożyli:

1) ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,

2) cztery egzemplarze projektu budowanego wraz z opiniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczenie, o którym mowa w art 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu,

3) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

4) oświadczenie projektanta dotyczące możliwości podłączenia projektowanego obiektu budowlanego do istniejącej sieci ciepłowniczej,

5) ostateczną decyzję w sprawie wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej,

6) oświadczenie A.K., że inwestorem obiektu jest jej mąż B.K.

Postanowieniem z [...] lutego 2021 r., nr [...], PINB ustalił wysokość opłaty legalizacyjnej w kwocie 25.000 zł, która w całości została uiszczona przez inwestora w dniu 2 marca 2021 r.

W konsekwencji organy zgodnie stwierdziły spełnienie przesłanek do zatwierdzenia projektu budowlanego.

Ze stanowiskiem organów nie zgadza się B.C. – skarżąca, właścicielka graniczącej z działką inwestycyjną od strony północno -zachodniej, działki 2294. Konsekwentnie w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowo administracyjnym podnosi, że budynek garażowy na działce 2302/4 został posadowiony zbyt blisko budynku mieszkalnego na jej działce. Twierdzi, że takie usytuowanie budynku powoduje zacienienie okien do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w sposób uniemożliwiający normalne funkcjonowanie - § 13 rozporządzenia MI. Zarzuciła również brak wyczerpujących ustaleń odnośnie przyjętej odległości budynku od granicy z jej działką, jak również brak pewności co do zgodności użytych materiałów z projektem, jak również funkcji budynku gospodarczego tj. do przechowywania płodów.

Skarga została uwzględniona choć nie wszystkie zarzuty okazały się skuteczne.

W sprawie nie ulega wątpliwości, że zrealizowany budynek wymagał pozwolenia na budowę. Bezspornie inwestor zrealizował budynek bez pozwolenia na budowę. W sprawie nie budzi również zastrzeżeń tryb legalizacji. Sąd nie ma również wątpliwości co do tego, że zrealizowany budynek jest zgodny z decyzją ustalającą warunki zabudowy.

Wskazać należy, że możliwość legalizacji samowoli budowlanej zgodnie z przepisami art. 48 zależy w pierwszej kolejności od zgodności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Decyzją z [...] stycznia 2020 r., a więc wydaną przed rozpoczęciem realizacji budynku Wójt Gminy [...] uzgodnił warunki zabudowy dla budynku garażowego wyznaczając nieprzekraczalną linię zabudowy – 15,00 m od granicy z drogą gminną dz. Nr 2242/1, wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej do kalenicy maksymalnie 7 m, dach dwu lub wielospadowy o kącie nachylenia 20-45°, szerokości elewacji frontowej 16 m, powierzchni zabudowy do 30 %, powierzchni biologicznie czynnej minimum 30 % z dojazdem od działki z drogi gminnej dz. nr 2242/1.

Powyższym parametrom odpowiadają wartości przyjęte w projekcie budowlanym. Budynek garażowy w kształcie prostokąta 14,75x15,00 m, wysokość w kalenicy 6,70m, powierzchnia biologicznie czynna 30,20 %, powierzchnia zabudowy 22,16 % potwierdzone w toku przeprowadzonych oględzin w dniu 9 czerwca 2020 r.

Nie ulega również wątpliwości, że w przewidzianym w postanowieniu terminie inwestor przedłożył brakujące dokumenty w tym 4 egzemplarze projektu budowlanego.

Sąd nie zgadza się jednak z dokonaną przez organy oceną projektu jako wyczerpującego. Szczegółowy zakres i formę projektu budowlanego określa rozporządzenie Ministra Rozwoju z 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowalnego ( Dz.U. z 2020 r., poz. 1609). Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza między innymi zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi. Sprawdzeniu, o którym mowa w przepisie art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. podlega cały projekt budowlany, tj. projekt zagospodarowania działki lub terenu i projekt architektoniczno – budowlany. Natomiast w art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. sprawdzenie zgodności z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi zostało przez ustawodawcę ograniczone w zasadzie do projektu zagospodarowania działki lub terenu. W sprawach dotyczących pozwolenia na budowę właściwy organ ma obowiązek sprawdzenia, czy projekt zagospodarowania terenu przewidzianego pod inwestycję uwzględnia istniejące lub projektowane zagospodarowanie działek znajdujących się w obszarze oddziaływania planowanego obiektu, tak aby spełniony został wymóg wyważenia interesów wszystkich uprawnionych stron, z zachowaniem konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. Zatem uprawnienia kontrolne organu w odniesieniu do projektu budowlanego dotyczą między innymi kwestii związanych z zabudową i zagospodarowaniem działki budowlanej w tym usytuowania budynku, jak również uregulowanej w tym samym dziale pt. "Zabudowa i zagospodarowanie działki budowalnej" kwestii odległości budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi pod względem zapewnienia naturalnego oświetlenia. W ocenie Sądu ustalenia organów w tym zakresie nie są wystarczające. Pomimo ustawowego obowiązku analizy projektu budowlanego pod tym kątem organy w zasadzie ograniczyły się do powtórzenia zapisów projektu, pomimo wyraźnie formułowanych w tym zakresie zarzutów.

Odnosząc się do zagadnienia spornego jaką była odległość przedmiotowego budynku w stosunku do granicy stwierdzić należy, że na podstawie oględzin przeprowadzonych w dniu 9 czerwca 2020 r. przez PINB stwierdzono, że pomierzona odległość od budynku do blachy stanowiącej ogrodzenie działki od strony północno – zachodniej w narożniku północnym wynosi 2,44 m, zachodnim - 2,55m. Odległość od strony północno - wschodniej wynosi w narożniku północnym 2,96 m i wschodnim 3,66 m. Powyższe zostało potwierdzone dołączonym do protokołu szkicem. Jednocześnie nie jest kwestionowane i wynika to ze znajdujących się w aktach zdjęć, że za blachą stanowiącą ogrodzenie działki 2302/4 znajduje się oddalone ogrodzenie w postaci siatki. Ustalono także, że sporny budynek jest usytuowany od budynku na działce nr 2294 w odległości 5,68 m.

W projekcie budowlanym stwierdzono, że ściana północno - zachodnia znajduje się w odległości 3,00 m od granicy z działką 2294, ściana północno -wschodnia znajduje się w odległości 3,00 m od granicy z działką nr 2295 ( która w obrębie inwestycji nie jest zabudowana), ściana południowo -wschodnia ( frontowa) znajduje się w odległości 19,85 m od sąsiedniego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, ściana południowo – zachodnia w odległości 4,05 m od granicy z działką nr 2303/1. Budynek garażowy usytuowany jest w odległości 5,68m od najbliższego sąsiedniego budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr 2294 oraz w odległości 16,69 m od najbliższego sąsiedniego budynku przemysłowego znajdującego się na działce nr ewid. 2303/1.

Zatem ustalona w projekcie odległość od granicy z działką 2294 nie jest oczywista, skoro w protokole oględzin znalazły się inne wielkości dotyczące usytuowania budynku aniżeli w projekcie budowlanym. Sąd jednak stwierdza, że nawet jeśli przyjąć, że ustalenia organów nie wykazały w sposób wyczerpujący i pełny, że odległość od granicy działki z działką 2294 wynosi 3 m, to jednak obowiązujące przepisy pozwalają na usytuowanie budynku w bliższej odległości.

Regulacje w tym zakresie zawiera § 12 rozporządzenia MI. Zgodnie z tym przepisem:

1. Jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:

1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy;

2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.

2. Sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. W sprawie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie został uchwalony, co za tym idzie ten wyjątek w sprawie nie znajdzie zastosowania.

3. Dopuszcza się, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, jeżeli będzie on przylegał swoją ścianą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce oraz jego wysokość będzie zgodna z obowiązującym na danym terenie planem miejscowym lub decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Również ten przepis nie będzie miał zastosowania w sprawie.

4. W zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się:

1) budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej. Ten przepis nie znajdzie zastosowania ze względu na szerokość działki, która przekracza 16 m. Z mapy dołączonej do projektu budowlanego wynika, że poza szerokością budynku 14,75 m obmierzono również długość do granic działki wynosząca w narożniku północnym 4,05 m, zachodnim 2,87 m., co w sumie przekracza 16,00 m.

2) nadbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy tej działki budowlanej, o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy, nie może być okien i drzwi; w sprawie nie mamy do czynienia z nadbudową,

3) budowę budynku gospodarczego lub garażu o długości nie większej niż 6,5 m i wysokości nie większej niż 3 m bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez okien i drzwi. W sprawie nie zostały spełnione parametry wysokości i długości,

5. Usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób, o którym mowa w ust. 2-4, powoduje objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

6. Odległość od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż:

1) 1,5 m do okapu lub gzymsu zwróconego w stronę tej granicy, a także do balkonu, daszku nad wejściem, galerii, tarasu, schodów zewnętrznych, rampy lub pochylni - z wyjątkiem pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych;

2) 4 m do okna umieszczonego w dachu zwróconego w stronę tej granicy. Oba warunki zostały spełnione. Odległość budynku od ogrodzenia wynosi 2,44 do 2,55m, przy czym gzyms jest zrównany ze ścianą, a granica o ile jest sporna to nie budzi wątpliwości, że ogrodzenie z blachy położone jest w granicach działki inwestycyjnej 2302/4, a zatem podane wyżej odległości do ogrodzenia to minimalne odległości do granicy. W budynku nie ma natomiast okna umieszczonego w dachu zwróconym w stronę granicy.

Z przytoczonych przepisów wynika, że zasadą jest sytuowanie budynków na działce budowalnej w odległości przewidzianej w § 12 ust. 1 rozporządzenia MI. Kolejne przepisy rozporządzenia przewidują wyjątki od wskazanego sposobu sytuowania obiektów, dopuszczając możliwości lokalizacji obiektu w mniejszej odległości od granicy lub w granicy z nieruchomością sąsiednią.

Wskazany przepis stanowi pewnego rodzaju normę generalną, która doznaje wyjątków. Poza wyżej wymienionymi wprowadzają je również przepisy dotyczące usytuowania obiektów z uwagi na bezpieczeństwo przeciwpożarowe, § 271 i n. rozporządzenia MI, które wskazują, że w niektórych sytuacjach odległości te ulegać będą zwiększeniu, w niektórych można będzie dopuścić zmniejszenie tych odległości pod warunkiem np. zastosowania ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Na takie odstępstwo pozwala między innymi art 9 P.b. Zgodnie z tym przepisem w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7. Odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, a w stosunku do obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego - ograniczenia dostępności dla potrzeb osób ze szczególnymi potrzebami, o których mowa w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami, oraz nie może powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych.

Z projektu budowlanego wynika, że ściany budynku od strony północno wschodniej i północno – zachodniej pełnią funkcję ściany oddzielenia przeciwpożarowego o odporności ogniowej REI60- §235 rozporządzenia. Budynek został zakwalifikowany do kategorii zagrożenia ludzi PM, klasie odporności pożarowej budynku E - § 212 ust. 4 rozporządzenia MI. W projekcie budowlanym wskazano jednocześnie warunki jakie ma spełniać ściana oddzielenia przeciwpożarowego. Dopuszczono możliwość wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10 % powierzchni ściany, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnień nie powinna być niższa niż EI30. Ściana przeciwpożarowa ma zostać wzniesiona na własnym fundamencie- niezależność konstrukcyjna od konstrukcji budynku, musi być zdylatowana od konstrukcji o niższej klasie odporności pożarowej, gdyż jej zadaniem jest rozdzielenie na wypadek pożaru, tak aby w razie zawalenia się konstrukcji z jednej jej strony nie naruszona została konstrukcja z drugiej strony oraz powinna spełniać wymagania instrukcji ITB nr 409/2005 "Projektowanie elementów żelbetowych i murowych z uwagi na odporność ogniową", a szczególnie stosunek wysokości do jej grubości. Ściana oddzielenia przeciwpożarowego od strony północno-wschodniej ma być doprowadzona do przekrycia dachu oraz uszczelniona pomiędzy ścianą, a przekryciem elementami o klasie E I60.

W budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień ściany oddzielenia przeciwpożarowego należy wyprowadzić ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m lub zastosować wzdłuż ściany pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 1m i klasie odporności ogniowej EI60, bezpośrednio pod pokryciem, przekrycie na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia.

Konstrukcję dachu należy zabezpieczyć do klasy odporności ogniowej R30 w pasie o szerokości 5,20 m od zewnętrznej krawędzi ściany oddzielenia przeciwpożarowego równoległej do sąsiedniego budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr 2294. Przekrycie dachu budynku z płyty warstwowej dachowej o klasie odporności ogniowej R EI60.

Wszystko zostało przedstawione na rysunkach dołączonych do projektu budowalnego nr 1-5 i jest zgodne z zapisem § 235 rozporządzenia MI.

W świetle powyższego Sąd stwierdził, że pomimo nie wyjaśnienia kwestii zachowania odległości 3 m od granicy z działką 2294, zebrany w sprawie materiał dowodowy w tym dołączony projekt budowlany pozwala na usunięcie powstałych w tym zakresie wątpliwości i przyjęcie, że ewentualnie niezachowanie odległości o jakich mowa w § 12 rozporządzenia MI, na tle niniejszej sprawy nie będzie powodować zagrożenia bezpieczeństwa przeciwpożarowego.

Sąd podziela stanowisko wyrażone przez NSA w wyroku z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1518/10, że kwestia odległości budowy od granicy z działką sąsiednią, w pewnych okolicznościach w ogóle nie ma charakteru przepisów techniczno-budowlanych, lecz dotyczy prawa sąsiedzkiego jako prawa cywilnego. Jeżeli odstąpienie od warunków technicznych nie wiąże się z powstaniem zagrożenia dóbr chronionych prawem publicznym np. wprowadzeniem groźby pożaru, choroby, uszkodzenia mienia - to wadliwym jest uznanie na gruncie publiczno-prawnym wynikającym z przepisów Prawa budowlanego naruszenia przepisów techniczno-budowlanych uniemożliwiające zatwierdzenie projektu budowlanego.

Analiza projektu budowlanego nie mogła prowadzić do tożsamych wniosków jeśli chodzi o kolejny podniesiony zarzut dotyczący wymagań związanych z odpowiednim oświetleniem i nasłonecznieniem.

Mianowicie w projekcie budowlanym stwierdzono, że lokalizacja budynku garażowego spełnia wymagania § 13 rozporządzenia MI, ponieważ budynek nie przesłania istniejących obiektów sąsiednich oraz nie jest przez nie przesłaniany, przy przyjętym przez projektanta założeniu, że obszar oddziaływania obiektu znajduje się w obszarze inwestycji i nie przekracza granic nieruchomości. Podobnie przyjęto w zakresie wymogu nasłonecznienia, wskazując, że spełniono wymagania z § 57 rozporządzenia MI, i że lokalizacja względem istniejących elementów zagospodarowania umożliwia nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi stosownie do ich przeznaczenia oraz, że obszar oddziaływania obiektu znajduje się w obszarze inwestycji i nie przekracza granic nieruchomości. W ocenie Sądu powyższego stwierdzenia nie można uznać za wystarczającego zwłaszcza jeśli wziąć pod uwagę znajdujące się w aktach zdjęcia, wzajemne położenie budynku garażowego do budynku na działce 2294, a także wysokości obu budynków. Przepis art. 3 pkt 20 P.b. określa obszar oddziaływania obiektu jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Za orzecznictwem za obszar oddziaływania obiektu należy uznać obszar określony dla projektowanego obiektu budowlanego w chwili wszczęcia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę tego obiektu, na podstawie jego rodzaju i charakterystyki. W każdym przypadku do organów administracji architektoniczno - budowlanej należy określenie tego obszaru i wskazanie stron tego postępowania. Wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu winno nastąpić, przy uwzględnieniu funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych. Do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy, należy zatem zaliczyć między innymi przepisy techniczno-budowlane.

W świetle powyższego ograniczenie się przez organy do powtórzenia zawartego w projekcie budowlanym stwierdzenia, że obszar oddziaływania inwestycji nie przekracza granic nieruchomości inwestycyjnej bez odniesienia się do charakterystycznych parametrów budynku w tym jego wysokości, szerokości, nie wyczerpuje powyższego zagadnienia, a już na pewno nie może być wystarczającą podstawą do oddalenia kierowanych w tym zakresie zarzutów, zwłaszcza, że przepisy techniczne określają sposób obliczania parametrów pozwalających na stwierdzenie czy zostały zachowane wymogi w zakresie nasłonecznienia.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Jednocześnie Sąd stwierdził, że stan sprawy uzasadnia pozostawienie jej rozstrzygnięcia organowi II instancji przy uwzględnieniu treści art. 136 k.p.a. Zadaniem organu jest bowiem wyłącznie ustalenie spełnienia wymogów z § 13 rozporządzenia MI w zakresie naturalnego oświetlenia pomieszczeń. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 § 1 i 209 p.p.s.a.