Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 372/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2018-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 23 ust. 1 , ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 278
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - teskt jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz – spr. Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant St. sekretarz sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 28 czerwca 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Brzegu z siedzibą w Lewinie Brzeskim z dnia 24 kwietnia 2018 r., nr [...], 2) zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu na rzecz skarżącego J. M. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez J. M. (dalej też: skarżący, strona, rolnik) była decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agenci Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 28 czerwca 2018 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Brzegu z siedzibą w Lewinie Brzeskim z dnia 30 kwietnia 2018 r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Wydanie zaskarżonej decyzji poprzedziło postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:

Dnia 10 maja 2017 r. J. M. wystąpił do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Brzegu z/s w Lewinie Brzeskim z wnioskiem o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2017. W sekcji VII. "Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych" zadeklarował osiem działek ewidencyjnych. W sekcji VIII. "Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych" zgłosił do płatności JPO (jednolita płatność obszarowa) oraz płatności za zazielenienie dwie działki rolne (działki A, B) o powierzchni 2,46 ha. Do wniosku dołączone zostały załączniki graficzne, obejmujące zgłoszone do płatności działki, lecz nie obrysowane co do zakresu użytkowania.

Wezwaniem nr [...] z dnia 24 czerwca 2017 r. organ prowadzący postępowanie zwrócił się do wnioskodawcy o usunięcie braków formalnych w postaci wyrysowania na załącznikach graficznych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności działek rolnych A i B. W pouczeniu organ I instancji wskazał, iż uzupełnienie wniosku winno nastąpić do dnia 26 czerwca 2017 roku i powołał się na treść art. 13 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia (UE) 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. Wezwanie do uzupełnienia braków wysłano 27 czerwca 2017 r.

Wezwanie rolnik odebrał w dniu 28 czerwca 2017 r., po czym dzień później usunął braki wymienione w powyższym wezwaniu poprzez wyrysowanie na załącznikach działek rolnych A i B.

Pismem z 22 lutego 2018 r. organ przedłużył czas trwania postępowania do 30 kwietnia 2018 r. z uwagi na ustalenia powierzchni kwalifikacyjnej do płatności na 2017 r.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Brzegu z/s w Lewinie Brzeskim decyzją nr [...] z dnia 24 kwietnia 2018 r. odmówił J. M. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2017.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że płatność się nie należy wobec wprowadzenia zmiany do wniosku w dniu 29 czerwca 2017 r., to jest w trzecim dniu po upływie terminu składania wniosków.

Rolnik wniósł odwołanie zarzucając, że nie był w stanie dokonać uzupełnienia wniosku, gdyż wezwanie odebrał w dniu 28 czerwca 2017 r., tj. po terminie wyznaczonym przez organ w wezwaniu.

Zaskarżoną decyzją z 28 czerwca 2018 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy akt I instancji z dnia 30 kwietnia 2018 r. Motywy decyzji rozpoczął od zacytowania szeregu przepisów prawa unijnego i krajowego, a w szczególności:

Warunki przyznawania płatności do gruntów rolnych reguluje ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 278 ze zm.) zwana dalej także "ustawą".

Zgodnie z art. 1 ustawy akt ten określa:

1) zadania oraz właściwość organów i jednostek organizacyjnych w zakresie dotyczącym następujących płatności bezpośrednich w rozumieniu art. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1307/2013", jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie, płatności dla młodych rolników, płatności dodatkowej, płatności związanych do powierzchni upraw, płatności związanych do zwierząt i płatności dla małych gospodarstw, zwanych dalej "płatnościami bezpośrednimi", oraz płatności niezwiązanej do tytoniu, określonych w przepisach:

a) rozporządzenia nr 1307/2013,

b) rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 641/2014 z dnia 16 czerwca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 74),

c) rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 639/2014 z dnia 11 marca 2014 r. w sprawie uzupełnienia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz zmiany załącznika X do tego rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 639/2014",

d) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/ 78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 549, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1306/2013",

e) rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, str. 69), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 809/2014",

f) rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 48), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 640/2014";

2) zasady i tryb:

a) przyznawania rolnikom płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu,

b) przeprowadzania kontroli w zakresie płatności bezpośrednich oraz płatności niezwiązanej do tytoniu,

c) wypłaty rolnikom płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu

- w zakresie nieokreślonym w przepisach, o których mowa w pkt 1, lub przewidzianym w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie Unii Europejskiej.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1-3 ustawy z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.

W postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego organ administracji publicznej:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Według art. 7 ust. 1 ustawy płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli:

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności oraz

2) łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym będących w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha.

Stosownie do treści art. 8 ust. 1 ustawy jednolita płatność obszarowa, płatność za zazielenienie, płatność dla młodych rolników, płatność dodatkowa i płatności związane do powierzchni upraw, zwane dalej "płatnościami obszarowymi", są przyznawane do powierzchni działki rolnej:

1) położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, zwanych dalej "kwalifikującymi się hektarami";

2) będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności;

3) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha;

4) nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy wysokość płatności:

1) obszarowej w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn powierzchni obszaru zatwierdzonego do danej płatności i stawki tej płatności na 1 ha tej powierzchni,

2) do zwierząt w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn liczby zwierząt zatwierdzonych do danej płatności i stawki tej płatności na 1 sztukę

- po uwzględnieniu art. 8 ust. 1, 3 i 4 rozporządzenia nr 1307/2013 oraz zmniejszeń, wykluczeń lub pozostałych kar administracyjnych wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności, a w przypadku jednolitej płatności obszarowej - po uwzględnieniu dodatkowo zmniejszeń, o których mowa w art. 11 rozporządzenia nr 1307/2013, z zastosowaniem współczynnika redukcji wynoszącego 100%.

Według art. 14 ust. 1 ustawy płatność dodatkowa jest przyznawana rolnikowi, jeżeli łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym dla tego rolnika do jednolitej płatności obszarowej jest większa niż 3 ha.

2. Płatność dodatkowa przysługuje do powierzchni gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jednolitej płatności obszarowej będących w posiadaniu rolnika:

1) nie większej niż 30 ha oraz

2) pomniejszonej o 3 ha.

W myśl art. 21 ust. 1 wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu składa się w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 maja. Zgodnie z ust. 2 termin, o którym mowa w ust. 1, nie podlega przywróceniu. Natomiast ust. 3 stanowi, iż w przypadku gdy Komisja Europejska, działając w trybie art. 78 akapit drugi rozporządzenia nr 1306/2013, upoważni Rzeczpospolitą Polską do przedłużenia terminu, o którym mowa w ust. 1, minister właściwy do spraw rozwoju wsi może określić, w drodze rozporządzenia, dłuższy termin składania wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu w danym roku, mając na względzie okoliczności, którymi kierowała się Komisja Europejska, upoważniając do przedłużenia tego terminu, oraz umożliwienie otrzymania przez rolników należnych im płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu.

W myśl art. 14 ust 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności, pojedynczy wniosek lub wniosek o płatność zawiera wszystkie informacje niezbędne do ustalenia kwalifikowalności do pomocy lub wsparcia, w szczególności:

a) tożsamość beneficjenta;

b) szczegóły dotyczące przedmiotowych systemów płatności bezpośrednich lub środków rozwoju obszarów wiejskich;

c) identyfikację uprawnień do płatności zgodnie z systemem identyfikacji i rejestracji przewidzianym w art. 7 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 640/2014 do celów systemu płatności podstawowej;

d) szczegóły pozwalające na jednoznaczną identyfikację wszystkich działek rolnych w gospodarstwie, ich powierzchnię wyrażoną w hektarach z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, ich położenie i, jeśli to konieczne, dalsze specyfikacje dotyczące ich użytkowania;

e) w stosownych przypadkach, szczegółowe dane umożliwiające jednoznaczną identyfikację gruntów nierolniczych, w odniesieniu do których składany jest wniosek o wsparcie w ramach środków rozwoju obszarów wiejskich;

f) w razie potrzeby, wszelkie dokumenty uzupełniające potrzebne do wykazania kwalifikowalności do przedmiotowego systemu lub środka;

g) oświadczenie beneficjenta, że jest świadomy warunków przedmiotowych systemów płatności bezpośrednich lub środków rozwoju obszarów wiejskich;

h) w stosownych przypadkach, wskazanie przez beneficjenta, że jest objęty wykazem nierolniczych przedsiębiorstw lub rodzajów działalności, o których mowa w art. 9 ust. 2 akapit pierwszy i drugi rozporządzenia (UE) nr 1307/2013.

Zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 maja 2017 roku w sprawie przedłużenia terminu składania wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu w 2017 rok na podstawie art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 968 ze zm.) w 2017 r. wnioski o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu składa się w terminie do dnia 31 maja.

Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy płatności bezpośrednie oraz płatność niezwiązana do tytoniu są przyznawane w drodze decyzji.

Stosowanie do art. 13 ust. 1 rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) 640/2014 z dnia 11 marca 2014 roku uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dziennik Urzędowy UE L 181/48 z dnia 20.6.2014) z wyjątkiem przypadków siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności, o których mowa w art. 4, złożenie wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność na podstawie niniejszego rozporządzenia po ostatecznym terminie złożenia wniosku ustalonym przez Komisję na podstawie art. 78 lit. b) rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 prowadzi do zmniejszenia o 1 % za każdy dzień roboczy kwot, do których beneficjent byłby uprawniony, gdyby wniosek został złożony w terminie.

Bez uszczerbku dla jakichkolwiek szczególnych środków wprowadzanych przez państwa członkowskie odnośnie do konieczności składania dokumentów uzupełniających w należytym terminie, aby umożliwić planowanie oraz przeprowadzenie skutecznych kontroli, pierwszy akapit stosuje się również do wniosków o wsparcie, dokumentów, umów oraz innych deklaracji, które należy przedstawić właściwym organom, jeśli takie wnioski o wsparcie, dokumenty, umowy łub deklaracje stanowią o kwalifikowalności do danej pomocy lub wsparcia. W tym przypadku zmniejszenie płatności będzie dotyczyło kwoty wypłacanej w ramach przedmiotowej pomocy lub wsparcia. Jeśli takie opóźnienie wynosi ponad 25 dni kalendarzowych, wniosek uznaje się za niedopuszczalny, a beneficjentowi nie przyznaje się pomocy łub wsparcia.

Ust. 3 powyższego rozporządzenia mówi z wyjątkiem przypadków siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności, o których mowa w art, 4, wniesienie poprawek do pojedynczego wniosku lub wniosku o płatność po ostatecznym terminie wnoszenia poprawek, ustalonym przez Komisję na podstawie art. 78 lit. b) rozporządzenia (UE) nr 1306/2013, prowadzi do zmniejszenia o 1 % za każdy dzień roboczy kwot związanych z faktycznym wykorzystywaniem danych działek rolnych.

Na podstawie art. 107 § 1 K.p.a. decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do wydania decyzji.

Decyzja, w stosunku, do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Zgodnie z ust. 3 powoływanego artykułu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

W myśl art. 77 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013 nie nakłada się kar administracyjnych w przypadku gdy:

a) niezgodność jest wynikiem działania siły wyższej;

b) niezgodność jest wynikiem oczywistych błędów, o których mowa w art. 59 ust. 6;

c) niezgodność jest wynikiem błędu właściwego organu lub innego organu, w przypadku gdy błąd nie mógł być w rozsądny sposób odkryty przez osobę, której dotyczy kara administracyjna;

d) dana osoba może dowieść w sposób zadowalający właściwemu organowi, że nie jest winna niewypełnienia obowiązków, o których mowa w ust. 1, lub właściwy organ w inny sposób przekona się, że nie nastąpiło to z winy danej osoby;

e) niezgodność jest nieznaczna, w tym również gdy wyrażona jest w formie progu, który ma zostać ustalony przez Komisję zgodnie z ust. 7 lit. b);

f) zachodzą inne przypadki, w których nie jest właściwe nakładanie kary, które mają zostać określone przez Komisję zgodnie z ust. 7 lit. b).

Po przedstawieniu tych wszystkich regulacji prawnych organ przeszedł do oceny odwołania na tle okoliczności sprawy.

Przede wszystkim organ podkreślił, że wnioski o przyznanie płatności na 2017 rok składało się od 15 marca do 31 maja i termin ten nie podlegał przywróceniu (art. 21 ust. 1 i 2 ustawy) oraz § 1 rozporządzenia ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 maja 2017 roku w sprawie przedłużenia terminu składania wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu w 2017 r.(Dz. U. z 2017 r. poz. 968).

Dodał, iż stosownie do art. 13 ust. 1 i 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 640/2014 z dnia 11 marca 2014 roku uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dziennik Urzędowy UE L 181/48 z dnia 20.6.2014) z wyjątkiem przypadków siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności, o których mowa w art. 4, złożenie wniosku, czy też wniesienie poprawek do pojedynczego wniosku lub wniosku o płatność po ostatecznym terminie wnoszenia poprawek, ustalonym przez Komisję na podstawie art. 78 lit. b rozporządzenia (UE) nr 1306/2013, prowadzi do zmniejszenia o 1 % za każdy dzień roboczy kwot związanych z faktycznym wykorzystywaniem danych działek rolnych.

Poprawki w pojedynczym wniosku lub wniosku o płatność są dopuszczalne tylko do najpóźniejszego możliwego terminu wyznaczonego dla składania po terminie pojedynczego wniosku lub wniosku o płatność, jak określono w ust. 1 akapit trzeci (dwudziesty piąty dzień po upływie terminu składania wniosku). Jeżeli jednak ten najpóźniejszy termin jest wcześniejszy niż ostateczny termin wnoszenia poprawek do pojedynczego wniosku lub wniosku o płatność, o którym to terminie mowa w ust. 1 akapit pierwszy niniejszego artykułu, bądź gdy terminy te przypadają w tym samym dniu, za niedopuszczalne uznaje się poprawki do pojedynczego wniosku lub wniosku o płatność wniesione po tym terminie.

Stosownie do art. 13 ust. 1 tego rozporządzenia, możliwe jest złożenie wniosku o przyznanie pomocy po wyznaczonym terminie (co wiąże się ze zmniejszeniem kwoty płatności), jednak jeśli opóźnienie wynosi ponad 25 dni kalendarzowych, wniosek uznaje się za niedopuszczalny. Przepis art. 13 ust. 1 rozporządzenie (UE) nr 640/2014 określa termin prawa materialnego, w jakim musi zostać złożony kompletny wniosek o przyznanie płatności. Należy zatem wskazać, że stosownie do art. 14 ust. 1 lit. f rozporządzenia nr 809/2014 wniosek musi zawierać wszystkie informacje niezbędne do ustalenia kwalifikowalności pomocy, m. in wyrysy działek rolnych na załącznikach graficznych oraz oznaczenie tych działek rolnych. Powyższe uchybienia powinny zostać poprawione w takim samym terminie jak złożenie wniosku o przyznanie płatności czyli w terminie określonym w art. 13 ust 1 rozporządzenie (UE) nr 809/2014, czyli do 31 maja, a najpóźniej do 26 czerwca danego roku (z uwzględnieniem terminu sankcji terminowych) .

Organ zaznaczył, że wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017 rok rolnik złożył 10 maja 2017 r., natomiast braki we wniosku decydujące o kwalifikowalności powyższego wniosku zostały uzupełnione w dniu 29 czerwca 2017 r., czyli po terminie określonym we wskazanych wyżej przepisach.

W sprawie płatności bezpośrednich zadania i właściwości organów reguluje ustawa z dnia 5 lutego 2015 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Z art. 3 ust. 1 tej ustawy wynika, że do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej i z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt. 1, w tym m. in. w rozporządzeniu (UE) nr 640/2014. Oznacza to, iż w tego rodzaju sprawach stosuje się w pierwszej kolejności zasady i warunki wynikające z przepisów prawa unijnego dotyczącego poszczególnych płatności i dopiero, gdy te przepisy danej kwestii nie regulują, posiłkować należy się przepisami K. p. a. Skoro przepisy unijnego prawa materialnego (art. 13 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 640/2014 w związku z art. 14 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 809/2014) określają termin graniczny złożenia wniosku o przyznanie płatności (25 dni kalendarzowych od 31 maja), to po 26 czerwca danego roku nie jest możliwe złożenie wniosku.

Wobec tego, że złożony wniosek musi być kompletny, nie jest dopuszczalne uzupełnienie go po tym terminie o jego integralne części, takie jak wyrysy działek rolnych na załącznikach graficznych. Tylko w przypadku oczywistych błędów stosownie do art. 4 rozporządzenia nr 809/2014 wniosek o przyznanie pomocy może zostać poprawiony w każdym momencie po jego złożeniu.

Zgodnie z art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 wnioski o przyznanie pomocy mogą zostać skorygowane i poprawione w dowolnym czasie po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia oczywistych błędów uznanych przez właściwy organ na podstawie ogólnej oceny danego przypadku, pod warunkiem, że beneficjent działał w dobrej wierze właściwy organ może uznać oczywiste błędy tylko w przypadku, gdy mogą one być bezpośrednio zidentyfikowane w wyniku sprawdzenia informacji zawartych w dokumentach, o których mowa w akapicie pierwszym.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR nie mógł zakwalifikować powyższych uchybień jako błąd oczywisty, ponieważ rolnik nie wyznaczył ani zasięgu użytkowania powyższych działek, a także nie wskazał na zadeklarowanych działkach oznaczeń literowych, co należy uznać jako brak formalny wniosku, a nie błąd oczywisty.

Końcowo organ odwoławczy zaznaczył, że wezwanie Kierownika Biura powiatowego ARiMR w Brzegu z/s w Lewinie Brzeskim na podstawie art. 64 § 2 K.p.a do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie płatności przez wyrysowanie działek rolnych A i B na załącznikach graficznych, które są integralną częścią wniosku, w sytuacji, gdy upłynął materialnoprawny termin na złożenie kompletnego wniosku, stanowiło nieuzasadnioną czynność procesową i godziło w statuowaną w art. 8 K. p. a. zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do organów administracji.

J. M. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu nr [...] z dnia 28 czerwca 2018 roku utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR

w Brzegu z siedzibą w Lewinie Brzeskim nr [...] z dnia 24 kwietnia 2018 roku w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017 rok.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 23 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w związku z art. 8 § 1 K.p.a. poprzez wezwanie rolnika do wrysowania działek rolnych

A i B w załącznikach graficznych dopiero pismem z dnia 24 czerwca 2017 r., które zostało doręczone w dniu 28 czerwca 2017 r., czyli po ostatecznym terminie na dokonywanie poprawek we wniosku;

- art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przez odmowę przyznania płatności do działek ujętych we wniosku rolnika;

- art. 4 rozporządzenia Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, str. 69) poprzez brak potraktowania braku wrysowania działek rolnych A oraz B jako błędu oczywistego, który może być skorygowany w każdym czasie po jego wykryciu.

Wskazując na te naruszenia skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obydwu instancji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu podniósł, że zgodnie z art. 4 rozporządzenia Komisji (UE) nr 809/2014 wnioski o przyznanie pomocy, wnioski o wsparcie, wnioski o płatność

i dokumenty uzupełniające złożone przez beneficjenta mogą zostać skorygowane

i poprawione w dowolnym czasie po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia oczywistych błędów uznanych przez właściwy organ na podstawie ogólnej oceny danego przypadku, pod warunkiem że beneficjent działał w dobrej wierze. Właściwy organ może uznać błędy za oczywiste tylko w przypadku, gdy mogą one być bezpośrednio zidentyfikowane

w wyniku sprawdzenia informacji zawartych w dokumentach, o których mowa

w akapicie pierwszym.

Zaznaczył, że w orzecznictwie dotyczącym wykładni stosowania art.

21 rozporządzenia nr 1122/2009 (akt prawny, który poprzednio regulował kwestie poprawiania błędów oczywistych we wnioskach) podkreślano, że w przepisie tym mowa jest o "oczywistym błędzie wniosku" nie zaś np. o "oczywistej omyłce pisarskiej lub rachunkowej". Dlatego istotą problemu tkwi w łatwości wykrycia błędu, która decyduje

o jego oczywistym charakterze.

Podkreślił skarżący, iż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego błąd wniosku jest oczywisty, jeżeli bez żadnych dodatkowych informacji od wnioskodawcy, bądź konfrontacji z innymi dokumentami, wynika on z weryfikacji samego wniosku przez organ. Jeżeli z porównania kolejnych części wniosku wynika występująca między nimi sprzeczność, która powoduje, że wniosek jest niespójny, to błąd jest oczywisty i może być poprawiony w każdym czasie (tak wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2013 r., II GSK 942/12 oraz z dnia 27 marca 2014 r. II GSK 71/13).

Mając na względzie treść obecnie obowiązującego art. 4 rozporządzenia nr 809/2014 skarżący uznał, że poglądy wyrażone w przywołanych orzeczeniach co do oczywistego charakteru błędu zachowują aktualność. Porównanie treści sekcji VIII. Wniosku, gdzie ujawniono i zindywidualizowano poprzez oznaczenie literowe oraz położenie w terenie działki rolne A oraz B, z załącznikami graficznymi złożonymi wraz

z wnioskiem pozwala na stwierdzenie oczywistej sprzeczności w deklaracji rolnika, którą to sprzeczność rolnik winien mieć możliwość skorygować w każdym czasie a nie jedynie do dnia 26 czerwca 2017 r. Celem ograniczenia czasowego w uzupełnianiu wniosków o przyznanie dopłat do gruntów rolnych jest uniknięcie sytuacji zwiększania uprawnień do płatności po dniu określonym jako końcowy termin na składanie wniosków, by uniknąć sytuacji gdy po wyznaczeniu stawek płatności na dany rok dojdzie do przekroczenia "koperty finansowej" przeznaczonej na wypłaty dopłat wskutek dopisywania działek we wnioskach.

Według skarżącego zdeklarował on określone powierzchnie we wniosku, a jedynie nie umiejscowił tej deklaracji w terenie poprzez naniesienie granic działki na załączniku graficznym. Tego rodzaju sytuacja mieści się w definicji błędu oczywistego, o której mowa powyżej, a zatem postępowanie organu odmawiające uznania korekty

z 29 czerwca 2017 r. w sposób jawny narusza art. 4 rozporządzenia nr 809/2014.

Ponadto skarżący zarzucił, że nawet w sytuacji braku uznania błędu popełnionego przy wypełnianiu wniosku jako "oczywistego", to postępowanie organu

w jego sprawie nosi znamiona naruszenia art. 23 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach

w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w związku z art. 8 § 1 K.p.a. Powołany art. 23 ust. 1 ustawy o płatnościach (...) stanowi, iż w przypadku gdy wniosek

o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu nie czyni zadość wymaganiom innym niż wskazane w art. 64 § 1 K.p.a., kierownik biura powiatowego Agencji, niezwłocznie po otrzymaniu tego wniosku, informuje rolnika

o stwierdzonych brakach oraz o skutkach ich nieusunięcia w terminie, w jakim można dokonać poprawek zgodnie z przepisami, o których mowa w art. 1 pkt 1, chyba że ten termin upłynął. Przepisu art. 64 § 2 K.p.a. nie stosuje się.

W stanie faktycznym sprawy rolnik złożył wniosek w organie w dniu 10 maja 2017 r. Organ miał nie tylko możliwość, lecz także powinność zbadać treść tego wniosku oraz załączony do niego materiał graficzny tak, aby niezwłocznie poinformować rolnika o stwierdzonych brakach oraz skutkach ich nieusunięcia do dnia 26 czerwca 2017 roku.

Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący podniósł, że z dnia 20 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 542/17 "ustawodawca krajowy nałożył na organ ARiMR, nieustanowiony w przepisach unijnych obowiązek formalnego sprawdzenia wniosku i poinformowania rolnika o stwierdzonych brakach. Jednocześnie ustawodawca nie określił bliżej pojęcia "niezwłocznie". Dokonując interpretacji tego pojęcia podzielił wyrażany zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych i w doktrynie pogląd, zgodnie z którym określenie niezwłocznie oznacza "bez zbędnej zwłoki".

Podał, że organy nie tylko mają obowiązek działania zgodnie z prawem, ale także w sposób rzetelny i przejrzysty, aby obywatel nie miał wątpliwości co do ich obiektywizmu. Jeżeli organ nie może przerzucać odpowiedzialności za własne uchybienia na stronę, tym bardziej nie może udzielać jej informacji wprowadzających

w błąd, a następnie wyciągać z tego konsekwencji dla niej negatywnych. Nadmienił, iż w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 11 października 2017 r., sygn. akt II SA/Bk 411/17, Sąd wyjaśnił, iż "nie może zostać ocenione jako niewadliwe i zgodne z zasadami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) - wyznaczenie stronie terminu oczywiście nierealnego do dotrzymania i następnie wyciągnięcie negatywnych dla strony konsekwencji procesowych".

Pełnomocnik skarżącego zaznaczył też, że mimo zaawansowanego wieku ([...] lat), rolnik zadziałał niezwłocznie, gdyż odebrał rzeczone wezwanie w dniu 28 czerwca

2017 r., a w dniu następnym stawił się w organie i uzupełnił braki poprzez wrysowanie działek w załącznik graficzny. Organ nie uwzględniając dokonanego uzupełnienia, dopuścił się naruszenia art. 23 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach

w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w związku z art. 8 § 1 K.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu.

Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2017r., poz. 2188 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowaną jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz.U. 2018r., poz.1302 ze zm.) dalej w skrócie : "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg między innymi na decyzje administracyjne.

W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a.

W sprawie należy ocenić regulacje przepisu art. 4 powołanego wyżej rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 i art. 23 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Zgodnie z pierwszym z nich wnioski o przyznanie pomocy, wnioski o wsparcie, wnioski o płatność i dokumenty uzupełniające złożone przez beneficjenta mogą zostać skorygowane i poprawione w dowolnym czasie po ich złożeniu w przypadku stwierdzenia oczywistych błędów uznanych przez właściwy organ na podstawie ogólnej oceny danego przypadku, pod warunkiem że beneficjent działał w dobrej wierze.

Właściwy organ może uznać oczywiste błędy tylko w przypadku, gdy mogą one być bezpośrednio zidentyfikowane w wyniku sprawdzenia informacji zawartych w dokumentach, o których mowa w akapicie pierwszym.

Z kolei w myśl art. 23 ust. 1 i 2 ustawy w przypadku gdy wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu nie czyni zadość wymaganiom innym niż wskazane w art. 64 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, kierownik biura powiatowego Agencji, niezwłocznie po otrzymaniu tego wniosku, informuje rolnika o stwierdzonych brakach oraz o skutkach ich nieusunięcia w terminie, w jakim można dokonać poprawek zgodnie z przepisami, o których mowa w art. 1 pkt 1, chyba że ten termin upłynął. Przepisu art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

W przypadku nieusunięcia braków, o których mowa w ust. 1, w terminie, w jakim można dokonać poprawek zgodnie z przepisami, o których mowa w art. 1 pkt 1, wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu jest rozpatrywany w zakresie, w jakim został prawidłowo wypełniony, oraz na podstawie dołączonych do niego prawidłowych dokumentów.

W rozpatrywanej sprawie organ I instancji nie uzasadnił należycie odmowy przyznania skarżącemu wnioskowanej płatności, co więcej przerzucił na stronę winę za sytuację przez siebie sprowokowaną.

Z kolei organ odwoławczy powołał się na szereg przepisów, które choć, co do ich treści były obowiązującym stanem prawnym, to jednak w większości zupełnie nieistotne dla rozstrzygnięcia problemu występującego w sprawie. Taki sposób formułowania decyzji nie ma nic wspólnego z realizacją zasady przekonywania wręcz przeciwnie utrudnia stronie, która zazwyczaj nie jest prawnikiem, zrozumienie motywów wydanej wobec niej decyzji. W każdej procedurze administracyjnej, w tym według art. 107 § 1 K.p.a., wymóg wskazania i wyjaśnienia podstawy prawnej nie oznacza konieczności cytowania wszystkich przepisów prawa materialnego. Te przepisy, których zastosowanie nie jest sporne, albo jest oczywiste nie wymagają dosłownego przytoczenia. Dla ciągłości wywodu prawnego mogą być powołane skrótowo albo zasygnalizowane.

Przy odmiennym poglądzie, ku któremu chyba zmierza organ odwoławczy, można będzie bronić poglądu, że każda decyzja dotycząca płatności z ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. będzie zawierać nie tylko treść przepisów o właściwości rzeczowej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ale też pojęcie płatności bezpośrednich nie tylko z cytowanej ustawy, ale także rozporządzeń unijnych, i to z rozbiciem na pojęcia rodzajów płatności, o jakich mowa w art. 2 ustawy. Taka sytuacja byłaby wysoce niepożądana. Innymi słowy, brak zacytowania wszystkich przepisów nie oznacza wadliwości decyzji.

Przywołania pełnej treści wymagają tylko te normy, które są rozstrzygające dla załatwianej przez organ sprawy administracyjnej. Nie jest natomiast właściwym rozwiązaniem sposób formułowania treści decyzji przez wytłuszczanie części zdań z powoływanych przepisów prawa materialnego i procesowego. Po pierwsze tak zaznaczone fragmenty czytane odrębnie nie tworzą jasnego, czytelnego wywodu i strona i tak musi przeczytać całość tekstu, a po wtóre, wbrew intencjom organu, taki sposób sporządzania uzasadnienia decyzji nie realizuje przesłanki kompletności decyzji w rozumieniu art. 107 § 1 i 2 K.p.a.

Tymczasem problem w sprawie sprowadzał się do rozstrzygnięcia, czy brak wykreślenia na załącznikach graficznych wniosku zakresu użytkowania działek i brak ich literowego oznaczenia stanowi oczywisty błąd podlegający skorygowaniu, poprawieniu w dowolnym czasie, czy też jest to brak formalny niepodlegający uzupełnieniu, po upływie ustawowego terminu.

Mając na względzie powyższe cele uregulowań oraz skutki nieprawidłowości, należy przeprowadzić rozróżnienie między oczywistym błędem wniosku podlegającym korekcie w każdym czasie, a brakiem wniosku, który nie może już być skorygowany po terminie wynikającym z przepisów.

Zauważyć należy, że w art. 21 rozporządzenia mowa jest o "oczywistym błędzie wniosku" nie zaś np. o "oczywistej omyłce pisarskiej lub rachunkowej". Istota problemu tkwi w łatwości wykrycia błędu, która decyduje o jego oczywistym charakterze.

W ocenie Sądu błąd wniosku jest oczywisty, jeżeli bez żadnych dodatkowych informacji od wnioskodawcy, bądź konfrontacji z innymi dokumentami, wynika on z weryfikacji samego wniosku przez organ. Jeżeli z porównania kolejnych treści wniosku, wynika występująca między nimi sprzeczność, która powoduje, że wniosek jest niepełny, niespójny, to błąd jest oczywisty i może być poprawiony w każdym czasie.

Sytuacja, w której błąd we wniosku niejako musi być wykryty z racji swej oczywistości, nie może powodować dyskwalifikacji wniosku i wywoływać dla rolnika konsekwencji związanych z próbą uzyskania nienależnych płatności, chyba, że strona działała w złej wierze.

Taka właśnie sytuacja wystąpiła w sprawie niniejszej, w której brak wykreślenia zakresu użytkowania działek i ich literowego oznaczenia należy traktować jako błąd oczywisty. Błąd ten mógł zostać więc wykryty przy rutynowym sprawdzeniu wniosku, przy czym organy nie podnosiły, że beneficjent nie działał w dobrej wierze.

Od tej sytuacji należy odróżnić brak formalny wniosku, który podlega usunięciu w trybie art. 23 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach.

Przede wszystkim wskazać należy na zasadę wynikającą z art. 8 § 1 K.p.a. zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Zasada ta sprzeciwia się nałożeniu na stronę negatywnych konsekwencji w sytuacji, gdy zastosowała się do wezwania organu. Skoro organ I instancji w wezwaniu z daty 24 czerwca 2017r. wyraźnie sugerował stronie, że uzupełnienie wniosku przez poprawienie dokumentu, będzie prowadziło do pozytywnego rozpatrzenia wniosku, to powinien przyjąć, że strona zobowiązanie wykonała.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcie bezpośredniego oraz art. 13 rozporządzenia (UE) na 809/2014 wnioski oraz dokumenty, które należy złożyć wraz z wnioskiem o przyznanie płatności, składało się w 2017 roku od 15 marca do 31 maja 2017 r. Z mocy powołanych wcześniej przepisów rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 dopuszczalne było tez złożenie wniosku po ostatecznym terminie a to w ciągu 25 dni kalendarzowych po terminie do składania wniosków, lecz łączyło się ze zmniejszeniem płatności o 1% za dzień zwłoki a ponieważ w 2017 r. dzień 25 czerwca wypadał w niedzielę, to termin przesuwał się na 26 czerwca. Wniosek złożony po dniu 26 czerwca 2017 r. był niedopuszczalny, czego konsekwencją jest pozbawienie rolnika płatności na ten rok.

Nie dotyczy to jednak wniosków złożonych w terminie czyli jak w tej sprawie 10 maja 2017r. Ocena taka obejmuje także dokumenty które należało złożyć z wnioskiem, o ile dokumenty te stanowiły o kwalifikowalności wnioskowanej płatności. Strona złożyła tymczasem wymagany dokument (mapy) w terminie, choć z uchybieniem polegającym na braku wyrysowania użytkowania działek i zaznaczenia na tak wyrysowanych działkach ich literowych oznaczeń.

Sąd nie kwestionuje okoliczności, że w świetle wyżej cytowanych przepisów to na skarżącym ciążył obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających spełnienie przez niego warunków dla przyznania płatności, niemniej jednak wezwanie do uzupełnienia braków wniosku powinno nastąpić w odpowiednim czasie, a wniosek należało rozpoznać przed upływem terminu.

Ustawodawca krajowy nałożył na organ ARiMR, nieustanowiony w przepisach unijnych obowiązek formalnego sprawdzenia wniosku i poinformowania rolnika o stwierdzonych brakach. W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie płatności został złożony w dniu 10 maja 2017 r., natomiast organ I instancji wystosował wezwanie dopiero 27 czerwca 2017 r. Dlatego w okolicznościach sprawy poddano kontroli zachowanie organu, a w szczególności to, czy wywiązał się z obowiązku niezwłocznego poinformowania skarżącego o brakach wniosku dotyczących załącznika graficznego. Na tak postawione pytanie odpowiedź musi być przecząca. Ujawniony brak wniosku organ I instancji mógł stwierdzić już w trakcie przyjmowania wniosku w komórce merytorycznie zajmującej się obsługą takich wniosków, czy nawet w biurze podawczym organu .

Podsumowując, organy mając obowiązek działania zgodnie z prawem, aby obywatel nie miał wątpliwości co do ich obiektywizmu, przede wszystkim nie mogą przerzucać odpowiedzialności za własne uchybienia na stronę, a następnie wyciągać z tego konsekwencji dla niej negatywnych. Skoro skarżący zastosował się do wezwania organu, to w tej sytuacji organ był obowiązany do rozpoznania wniosku w zakresie w jakim został prawidłowo wypełniony i do tego sprowadzają się wskazania do dalszego postępowania w rozumieniu art. 141 § 4 P.p.s.a.

Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. orzeczono jak w pkt 1 wyroku. Orzeczenie o kosztach należnych skarżącemu oparte jest na przepisie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.