Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 384/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2011-05-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30c ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2007 nr 59 poz 404
law: Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2008 nr 214 poz 3  art. 87, 88
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w  zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) - Tekst mający znaczenie dla EOG

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Marian Jaździński,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 maja 2011 r. sprawy ze skargi C. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. w przedmiocie negatywnego wyniku procedury odwoławczej dotyczącej oceny projektu, zgłoszonego do konkursu Nr RPOWZ/1.1.1/SchematA/2009/1, zawartej w informacji Zarządu Województwa z dnia [...] nr [...] oddala skargę.


UZASADNIENIE

C.PL Spółka z o.o. z siedzibą w S (dalej: Spółka) w dniu 25 sierpnia 2009 r. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu pn. "Wprowadzenie innowacyjnych usług internetowych - nowoczesny monitoring oferowany przez C w S" w ramach konkursu RPOWZ/1.1.1/Schemat A/2009/1 ogłoszonego w dniu 30 czerwca 2009 r. przez Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego, działający jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013 (dalej: Instytucja Zarządzająca RPO WZ).

Pismem z [...] r. Instytucja Zarządzająca RPO WZ poinformowała Spółkę, że jej wniosek uzyskał pozytywną ocenę podczas poszczególnych etapów oceny i zostaje przekazany pod obrady Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego, który podejmie decyzję o dofinansowaniu projektów w ramach konkursu.

Uchwałą Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego nr [...] z dnia [...] Spółka otrzymała dofinansowanie w wysokości [...]zł na realizację zgłoszonego projektu.

Następnie, pismem z 9 lutego 2010 r., wezwano Spółkę do dostarczenia dokumentów (m.in. oświadczenia o statusie przedsiębiorstwa), niezbędnych do przeprowadzenia weryfikacji formalno-prawnej i podpisania umowy o dofinansowanie.

Po przedłożeniu wskazanych powyżej dokumentów, pismem z 15 lipca 2010 r., Spółka została poinformowana, że Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego uchwałą nr [...] z dnia [...]r., odmówił podpisania umowy o dofinansowanie, z uwagi na utracenie przez Spółkę statusu mikroprzedsiębiorstwa. Zgodnie bowiem z Rozporządzeniem Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 88 i 87 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz.Urz.UE L 214 z 09.08.2008, str. 3), w ramach Schematu A poddziałania 1.1.1, dofinansowanie jest udzielane tylko i wyłącznie mikroprzedsiębiorstwom.

Wobec powyższego, pismem z 31 sierpnia 2010 r., Spółka wniosła protest na ww. uchwałę Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego z [...]r.

Na wstępie, Spółka odniosła się do samej możliwości wniesienia protestu, podnosząc, iż pomimo braku pouczenia w tym zakresie w piśmie z 16 lipca 2010 r. - w jej ocenie – ma ona prawo do wniesienia wymienionego środka odwoławczego w trybie i na warunkach określonych w ustawie z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Prawo takie zostało ostatecznie potwierdzone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 1495/10, uwzględniającym skargę kasacyjną Spółki, oraz - po ponownym rozpoznaniu sprawy - przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, w wyroku z 9 lutego 2011 r., sygn. akt I SA/Sz 58/11.

W uzasadnieniu protestu Skarżąca stwierdziła, iż stanowisko Instytucji Zarządzającej odmawiające podpisania umowy o dofinansowanie jest bezzasadne. Wskazano, że wprawdzie Spółka zmieniła status z mikroprzedsiębiorstwa na małe przedsiębiorstwo, gdyż w roku 2008 i 2009 przekroczyła określony w art. 2 ust. 3 załącznika nr 1 do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 pułap zatrudnienia, jednak nie powinno to mieć znaczenia dla podpisania umowy o dofinansowanie. Zdaniem Spółki bowiem, zarówno przepisy wymienionego rozporządzenia oraz ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, Regionalny Program Operacyjny Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013, ani Wytyczne dla Wnioskodawców, nie regulują kwestii skutków zmiany statusu przedsiębiorcy w okresie pomiędzy udzieleniem dofinansowania a podpisaniem umowy o dofinansowanie. W ocenie Spółki, badanie spełnienia warunków do uzyskania dofinansowania odbywa się na dzień złożenia wniosku. Wskazano dalej, iż takie samo rozumowanie wynika z uchwały Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego z 19 stycznia 2010 r., którą udzielono dofinansowania – podnosząc przy tym, że została ona podjęta już w 2010 r. Zdaniem Spółki, jest to logiczne i konsekwentne, jak i uzasadnione kontynuowaniem rozwoju firmy, wymuszonym istniejącą konkurencją. Oceniając dalej uchwałę z dnia 8 lipca 2010 r., odmawiającą podpisania umowy o dofinansowanie, Spółka stwierdziła, że podpisanie umowy jest jedynie czynnością wtórną i wykonawczą do podjętej wcześniej uchwały i nie powinno stać z nią w sprzeczności. Powyższe, w ocenie Spółki, wynika z art. 30a ust. 1 ustawy, i użytego w cytowanym przepisie sformułowania "umowa o dofinansowanie projektu jest zawierana", co wskazuje na obowiązek jej zawarcia, gdy projekt przeszedł wszystkie etapy oceny pozytywnie i został zakwalifikowany do dofinansowania. Spółka zwróciła także uwagę, iż przyjęcie rozumowania organu doprowadziło do takiego stanu rzeczy, że nie może ona wziąć udziału w identycznym konkursie dla małych przedsiębiorstw, gdyż nie posiada takiego statusu, choć jest pewne, iż w kolejnym roku zmieni swój status.

Końcowo, zostało także podniesione, że ze względu na przewlekłość postępowania konkursowego i niewłaściwe działanie Instytucji Zarządzającej, Skarżąca poniosła szkodę, której naprawienia będzie się domagać.

W wyniku ponownego rozpoznania powyższego protestu i dokonania jego merytorycznej analizy, stosownie do zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 9 lutego 2011 r. (sygn. akt I SA/Sz 58/11), Komisja Odwoławcza Instytucji Zarządzającej orzeczeniem z dnia 24 marca 2011 r. odrzuciła powyższy protest w całości, uznając ocenę formalną projektu za prawidłową, a podnoszone w proteście zarzuty za bezzasadne.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, po wskazaniu na wstępie przepisów ustawy dotyczących trybu postępowania w sprawie przyznania środków na finansowanie projektów, zwrócono uwagę, iż zgodnie z Wytycznymi dla Wnioskodawców opracowanymi na podstawie obowiązujących aktów prawnych (wspólnotowych i krajowych), dofinansowanie w ramach poddziałania 1.1.1 Schemat A może zostać udzielone tylko i wyłącznie mikroprzedsiębiorcy, a co za tym idzie, dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie może mieć żadnego znaczenia ustalenie zakresu pojęciowego zwrotu "ubiegać się" - jak argumentowała Strona w proteście. Ponadto wskazano, iż zgodnie z art. 60 lit. a Rozporządzenia 1083/2006 Instytucja Zarządzająca odpowiada za zarządzanie programami operacyjnymi i ich realizację zgodnie z zasadami należytego zarządzania finansami, a w szczególności zapewnia, że operacje są wybierane do dofinansowania zgodnie z kryteriami mającymi zastosowanie do programu operacyjnego oraz spełniają one mające zastosowanie zasady wspólnotowe i krajowe przez cały okres ich realizacji. Wskazano także na definicję mikroprzedsiębiorcy zawartą w art. 2 ust. 3 Załącznika nr 1 Rozporządzenia 800/2008, zgodnie z którą, jest to przedsiębiorstwo zatrudniające do 10 pracowników, którego roczny obrót nie przekracza 2 milionów Euro. Organ odwoławczy zacytował także pkt 23 preambuły do ww. rozporządzenia, zgodnie z którym, za datę przyznania pomocy należy uznać dzień, w którym beneficjent nabył prawo przyjęcia pomocy zgodnie z obowiązującym krajowym systemem prawnym.

Ponadto wskazano na regulację ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, z której wynika, że za dzień udzielenia pomocy należy rozumieć dzień, w którym podmiot ubiegający się o pomoc publiczną nabył prawo do otrzymania tej pomocy. W tym kontekście uznano, że podstawowe znaczenie dla rozpoznania sprawy ma wyznaczenie momentu nabycia prawa do pomocy publicznej, przyjmując, iż to w tym momencie Wnioskodawca musi przede wszystkim spełniać warunki umożliwiające udzielenie dofinansowania w ramach RPO WZ.

Jak wynika dalej z uzasadnienia rozstrzygnięcia, organ stwierdził, iż na gruncie RPO WZ momentem nabycia prawa do otrzymania pomocy publicznej jest moment podpisania umowy o dofinansowanie, którą - zgodnie z pkt 5 Wytycznych - Wnioskodawca podpisuje po podjęciu przez Instytucję Zarządzającą RPO WZ uchwały o dofinansowaniu projektu. Zdaniem organu, wynika to z tego, iż podpisanie umowy poprzedza złożenie dokumentów niezbędnych do jej popisania, tzw. suplementów do umowy, załączników środowiskowych, dokumentów finansowych oraz innych dokumentów wymaganych na etapie oceny formalno-prawnej, w tym oświadczenia o statusie przedsiębiorstwa. Wskazano także, iż dostarczane dokumenty niezbędne do przygotowania umowy podlegają tzw. weryfikacji formalno-prawnej, którą przeprowadzają pracownicy Wydziału Wdrażania RPO i która dokonywana jest na podstawie Listy sprawdzającej do weryfikacji formalno-prawnej. Negatywna weryfikacja formalno-prawna stanowi przesłankę do odmowy podpisania umowy. Wyjaśniono dalej, iż rozwiązanie powyższe ma na celu zapewnienie, że operacje są wybierane do dofinansowania zgodnie kryteriami mającymi zastosowanie do programu operacyjnego, a jednym z kryteriów oceny formalnej jest kryterium Kwalifikowalność Wnioskodawcy. Ponadto wskazano, że Instytucja Zarządzająca jest uprawniona do badania wniosków na każdym etapie procedury o dofinansowanie. W kontekście powyższego, organ stanął na stanowisku, iż skoro Spółka w momencie badania możliwości nabycia prawa do otrzymania dofinansowania utraciła status mikroprzedsiębiorcy, to nie spełniała kryterium formalnego Kwalifikowalność Wnioskodawcy, co w konsekwencji musiało prowadzić do odmowy podpisania umowy o dofinansowanie.

Odnośnie przytaczanego w proteście art. 30a ust. 1 ustawy, zgodnie z którym Instytucja Zarządzająca ma obowiązek zawrzeć umowę w odniesieniu do projektu, który pozytywnie przeszedł wszystkie etapy jego oceny, stwierdzono, że przepis ten nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie, bowiem Spółka nie przeszła pozytywnie wszystkich etapów oceny. Zdaniem organu, za taką interpretacją przemawia również treść postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2011 r. (sygn. akt II GSK 1494/10).

Końcowo w uzasadnieniu rozstrzygnięcia dodano, iż jeśli Instytucja Zarządzająca określiła w ogłoszeniu o konkursie, zasady i kryteria oceny wniosków, przekazując zainteresowanym miejsce publikacji tych danych, to do oceny złożonych wniosków o dofinansowanie będą miały zastosowanie te szczególne regulacje dotyczące trybu przyznawania środków finansowych. Organ nie zgodził się również z argumentami Spółki, podnoszonymi w proteście, że konkurs dla małych przedsiębiorstw był identyczny jak konkurs nr RPOWZ/1.1.1/Schemat A/2009/1, bowiem (przykładowo) inne były kryteria wyboru projektów o dofinansowanie w obu tych konkursach. Za bezzasadne uznano także pozostałe zarzuty Spółki zawarte w proteście, m.in. dotyczące przewlekłości postępowania, wskazując, że został on rozstrzygnięty w przewidywanym dla tego konkursu terminie, tj. w I kwartale 2010 r.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższe rozstrzygnięcie, Spółka wnosząc o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w zakresie dokonania oceny formalnej, zarzuciła organowi:

1) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że dniem nabycia prawa do dofinansowania projektu Skarżącej jest dzień podpisania umowy o dofinansowanie, gdy tymczasem dniem nabycia prawa do dofinansowania jest dzień przyznania dofinansowania w drodze uchwały Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego, podjętej w dniu [...]r.,

2) naruszenie art. 30a ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712), poprzez jego niezastosowanie i niepodpisanie ze Skarżącą umowy o dofinansowanie, pomimo spełnienia wszystkich warunków wskazanych w tym przepisie,

3) naruszenie art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, poprzez brak zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów;

4) naruszenie art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404), poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że dniem nabycia prawa do udzielenia pomocy w rozumieniu tego przepisu jest dzień zawarcia umowy o dofinansowanie, gdy tymczasem prawidłowa wykładnia wskazanego przepisu nakazuje przyjąć jako dzień nabycia prawa do udzielenia pomocy - dzień przyznania tej pomocy w drodze stosownej uchwały przez właściwy organ,

5) sprzeczność wydanych przez Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego, jako Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Zachodniopomorskiego, "Wytycznych dla Wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013" w zakresie obowiązków nałożonych na wnioskodawców, z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej i wyrażoną w tym artykule zasadą dostatecznej określoności przepisów prawa.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Spółki powtórzył generalnie argumentację zawartą w proteście, sprowadzającą się do wykazania, iż Spółka nabyła prawo do dofinansowania z chwilą podjęcia uchwały z dnia [...]r., a uchwała z dnia [...]r. w sprawie odmowy podpisania umowy o dofinansowanie pozbawiona jest podstaw prawnych i nie może wpływać na sytuację prawną Skarżącej. Zdaniem Spółki, zmiana statusu przedsiębiorstwa nastąpiła w okresie nie objętym już badaniem w ramach przeprowadzonego konkursu, ponieważ okres tego badania obejmował lata 2006-2008. W ocenie Spółki, żadne przepisy prawa, jak i Wytyczne dla Wnioskodawców, nie przewidują negatywnych skutków zmiany statusu w postaci odmowy podpisania umowy o dofinansowanie, ani nie odpowiadają na pytanie, na jaką chwilę wnioskodawca ma posiadać odpowiedni status. Przyznanie dofinansowania w oparciu o stan sprawy istniejący w 2009 r., a więc na moment zakończenia wszystkich etapów weryfikacji projektu i końcowej jego oceny ma znaczenie dla podpisania umowy o dofinansowanie, a to co nastąpiło później – jak argumentuje Spółka – nie ma już znaczenia. Zdaniem Skarżącej, argumentację tę wzmacnia pismo Wydziału Wdrażania RPO z 4 maja 2010 r., wzywające do uzupełnienia dokumentacji za lata 2007-2009. Dla Strony oczywiste jest bowiem, iż wynika z tego, że ostatnim rokiem jaki był brany pod uwagę przy ocenie projektu jest rok 2009, a w tym roku Spółka posiadała status mikroprzedsiębiorstwa.

Odpowiadając na skargę Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w piśmie Wydziału Zarządzania RPO WZ z dnia 24 marca 2011 r. (zawierającym stanowisko Zarządu Województwa).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonego negatywnego wyniku procedury odwoławczej dotyczącej oceny projektu zgłoszonego przez "C.PL" Sp. z o.o. w ramach konkursu RPOWZ/1.1.1/Schemat A/2009/1, zawartej w rozstrzygnięciu Wydziału Zarządzania RPO z dnia 24 marca 2011 r., nr WZRPO.II.MR.3460P/47/2010, Sąd uznał, że skargę należy oddalić, brak bowiem podstaw do stwierdzenia, iż ocena ta została wydana z naruszeniem prawa.

Na wstępie wskazać należy, że tryb przyznawania dofinansowania projektów zgłaszanych w ramach programów operacyjnych regulowany jest przepisami unijnymi i krajowymi – w szczególności przepisami Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. U. UE. L. 08.214.3) oraz przepisami ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712, ze zm.). Przepisy te wymienione są we wstępie do Wytycznych dla Wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013. W wytycznych tych wyjaśniono także, iż "akty prawne wspólnotowe oraz krajowe stanowią ramy prawne zapewniające prawidłowe wykorzystanie środków publicznych, w szczególności pochodzących z funduszy strukturalnych oraz Funduszu Spójności. W oparciu o nie, Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym (w przypadku RPO WZ jest to Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego) m.in. określa system realizacji programu operacyjnego". Wyjaśnienie to znajduje oparcie w przepisach ww. ustawy. W myśl bowiem art. 5 pkt 2 tej ustawy, instytucja zarządzająca jest odpowiedzialna za przygotowanie i realizację programu operacyjnego. Zgodnie natomiast z pkt. 11 tego artykułu, przez system realizacji programu należy rozumieć "zasady i procedury obowiązujące instytucje uczestniczące w realizacji strategii rozwoju oraz programów, obejmujące zarządzanie, monitoring, ewaluację, kontrolę i sprawozdawczość oraz sposób koordynacji działań tych instytucji; system realizacji określa również środki odwoławcze przysługujące wnioskodawcy w trakcie naboru projektów, o których mowa w art. 28 ust. 1 pkt 3" wymienionej ustawy.

Ponadto do zadań instytucji zarządzającej (zarządu województwa) należy (art. 26 ust. 1 pkt 8) określenie systemu realizacji programu operacyjnego – zdefiniowanego w ww. art. 5 pkt 11 ww. ustawy.

Dokonywane przez Sąd badanie legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu dotyczącym oceny zgłoszonego do dofinansowania projektu odnoszone jest zatem do mających zastosowanie w tym zakresie przepisów unijnych i krajowych, jak również do wydanych przez instytucję zarządzającą (zarząd województwa) aktów regulujących tryb tego postępowania.

Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego sprawy stwierdzić należy, że wprawdzie wniosek Spółki uzyskał pozytywną ocenę podczas poszczególnych etapów oceny i na tej podstawie Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego uchwałą nr [...]z [...]r. przyznał Spółce dofinansowanie (w wysokości [...]zł), jednak do wypłaty tego dofinansowania nie doszło, ponieważ Zarząd Województwa kolejną uchwałą nr [...]z [...] r. odmówił podpisania umowy o dofinansowanie. Okazało się bowiem, że na etapie weryfikacji formalno-prawnej przedłożonych przez Spółkę dokumentów niezbędnych do podpisania takiej umowy stwierdzono, iż Spółka z dniem 1 stycznia 2010 r. utraciła status mikroprzedsiębiorstwa, a tylko do takich przedsiębiorstw skierowany był przedmiotowy konkurs (zgodnie z pkt. 2.1 Wytycznych dla Wnioskodawców dla poddziałania 1.1.1 Schemat A z czerwca 2009 r., dofinansowanie na inwestycje udzielane jest mikroprzedsiębiorstwom, które posiadają siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej).

Faktu tego Spółka nie kwestionuje, natomiast zarzuca m.in., że dniem nabycia prawa do dofinansowania jest dzień przyznania tego dofinansowania ww. uchwałą Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego z dnia [...]r. i wobec tego Instytucja Zarządzająca obowiązana była zawrzeć umowę o takie dofinansowanie, a w konsekwencji także wypłacić je. Ponadto – w ocenie Spółki – niedopuszczalne było uwzględnianie przez Instytucję Zarządzającą statusu Spółki w roku 2010, bowiem w postępowaniu konkursowym ocenie podlegały jedynie trzy ostatnie zamknięte okresy obrachunkowe (tj. lata 2007-2009).

Sąd nie podzielił takich zarzutów. Należy wskazać, że postanowieniem z dnia 13 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 1495/10, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż ocena pozytywna projektu jest "przeciwieństwem negatywnej oceny, którą jest taka ocena (lub dany jej etap), której wyniki nie pozwalają na skierowanie do dalszego etapu oceny bądź do dofinansowania", a zatem odmowa podpisania umowy o dofinansowanie oznacza, że projekt nie uzyskał pozytywnej oceny, wobec czego (tj. uzyskania negatywnej oceny) wnioskodawcy przysługuje prawo wniesienia środka odwoławczego (protestu). Pogląd taki został powtórzony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. akt I SA/Sz 58/11, uchylającym zaskarżone rozstrzygnięcie Instytucji Zarządzającej. W myśl art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Poglądem tym jest więc także związany Sąd rozpoznający przedmiotową sprawę. Powyższe oznacza, iż dopiero podpisanie umowy o dofinansowanie kończy ocenę zgłoszonego projektu, a zatem aż do tego momentu Instytucja Zarządzająca jest uprawniona, a zarazem zobowiązana, do dokonywania oceny spełnienia przez wnioskodawcę warunków konkursu. Dokonanie oceny formalnej dokumentów przedłożonych przez Spółkę na etapie poprzedzającym zawarcie umowy nie może być uznane za naruszające prawo unijne lub krajowe. Jeżeli zatem na tym (ostatnim) etapie Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że Spółka nie spełnia warunków ustalonych dla przedmiotowego konkursu (bowiem utraciła już status mikroprzedsiębiorstwa), obowiązana była do odmowy podpisania umowy o dofinansowanie projektu. W przeciwnym razie dofinansowanie w ramach konkursu skierowanego do mikroprzedsiębiorstw uzyskałby podmiot nie będący takim przedsiębiorstwem – co byłoby zaprzeczeniem istoty takiego konkursu, a zarazem nierównym traktowaniem wnioskodawców, bowiem wśród beneficjentów tego dofinansowania znalazłyby się zarówno mikroprzedsiębiorstwa (do których kierowano konkurs), jak i inne, np. małe lub średnie przedsiębiorstwa.

Taki pogląd potwierdza również wykładnia przepisów rozporządzeń unijnych i ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz ogłoszonego przez Instytucję Zarządzającą systemu realizacji programu operacyjnego.

Zgodnie z art. 60 lit. a Rozporządzenia nr 1083/2006 Rady (WE) z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego Europejskiego, Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz.U.UE.L.06.210.25), "Instytucja Zarządzająca opowiada za zarządzanie programami operacyjnymi i ich realizację zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami, a w szczególności za zapewnienie, że operacje są wybierane do dofinansowania zgodnie z kryteriami mającymi zastosowanie do programu operacyjnego oraz, że spełniają one mające zastosowanie zasady wspólnotowe i krajowe przez cały okres ich realizacji".

W myśl pkt 36 preambuły do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 88 i 87 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz.U.UE.L.08.214.3) – "zgodnie z zasadami regulującymi kwestie dotyczące pomocy objętej zakresem art. 87 ust. 1 Traktatu za datę przyznania pomocy należy uznać dzień, w którym beneficjent nabył prawo przyjęcia pomocy zgodnie z obowiązującym krajowym systemem prawnym".

Stosownie do art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404, ze zm.), za dzień udzielenia pomocy "należy rozumieć dzień, w którym podmiot ubiegający się o pomoc publiczną nabył prawo do otrzymania tej pomocy (...)".

Ogłaszając w dniu 30 września 2009 r. konkurs nr RPOWZ/1.1.1/Schemat A/2009/1, Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego podał informacje obejmujące dane wymagane wymienioną ustawą, w tym kryteria wyboru projektu oraz dodatkowe informacje dla Wnioskodawców, Wytyczne dla Wnioskodawców określające tryb postępowania przy składaniu wniosku, wymogi i zasady jego sporządzenia oraz zasady wyboru projektu, gdzie określono etapy wyboru, w tym etap weryfikacji formalno-prawnej wniosku o dofinansowanie.

Uwzględniając zatem przytoczony powyżej pogląd, iż ocenę zgłoszonego projektu kończy dopiero podpisanie umowy o dofinansowaniu projektu, nie powinno też budzić wątpliwości stwierdzenie (mające podstawy w ww. przepisach i w systemie realizacji projektu), że to właśnie podpisanie takiej umowy oznacza moment nabycia prawa do pomocy publicznej, zatem to w tym momencie wnioskodawca musi spełniać warunki umożliwiające udzielenie dofinansowania.

Prawidłowo zatem w zaskarżonym rozstrzygnięciu stwierdzono, że na gruncie RPO WZ momentem nabycia prawa do otrzymania pomocy publicznej jest moment podpisania umowy o dofinansowanie, którą zgodnie z pkt. 5 Wytycznych, Wnioskodawca podpisuje po podjęciu przez Instytucję Zarządzającą RPO WZ uchwały o dofinansowaniu projektu. Zasadnie też stwierdzono, że podpisanie takiej umowy (po podjęciu uchwały przez Zarząd Województwa) poprzedza złożenie dokumentów niezbędnych do jej podpisania, tzw. suplementów do umowy, załączników środowiskowych (jeżeli dotyczy), dokumentów finansowych (jeżeli dotyczy) oraz innych dokumentów wymaganych na etapie oceny formalno-prawnej, w tym oświadczenia o statusie przedsiębiorstwa. Dokumenty te (zgodnie z pkt 5.1 Wytycznych), niezbędne do przygotowania umowy, podlegają tzw. weryfikacji formalno-prawnej, przeprowadzanej przez Wydział Wdrażania RPO i która dokonywana jest na podstawie Listy sprawdzającej do weryfikacji formalno–prawnej.

Nie powinno więc budzić wątpliwości, iż negatywna weryfikacja formalno-prawna stanowi przesłankę do odmowy podpisania umowy. Skoro zatem Spółka w momencie możliwości nabycia prawa do otrzymania pomocy (udzielenia dofinansowania) nie posiadała już statusu mikroprzedsiębiorcy, to nie spełniała kryterium formalnego Kwalifikowalności Wnioskodawcy, co musiało prowadzić do odmowy podpisania umowy o dofinansowanie (zgodnie także z Wytycznymi dla Wnioskodawców).

Dodatkowo należy zauważyć – co wynika z odpowiedzi na skargę i przedłożonego na rozprawie przez pełnomocnika organu wydruku strony internetowej Urzędu Marszałkowskiego WZ – iż Wydział Wdrażania RPO WZ w informacji z dnia 11 września 2008 r. dotyczącej "Zmiany statusu MŚP przed podpisaniem umowy o dofinansowanie", wyjaśnił m.in., że: "Wnioskodawcy ubiegający się o dofinansowanie w ramach poddziałania 1.1.1., 1.1.2 muszą spełniać warunki kwalifikowalności na dzień składania wniosku o dofinansowanie, jak i na dzień podpisania umowy o dofinansowanie. Przedmiotowa zasada dotyczy także statusu MSP".

W związku z powyższym Sąd nie podzielił zarzutu skargi, dotyczącego nabycia przez Spółkę prawa do dofinansowania już z chwilą podjęcia uchwały Zarządu Województwa z dnia [...]r. o przyznaniu takiego dofinansowania, a wobec tego za niezasadny należało też uznać zarzut naruszenia art. 30a ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, poprzez jego niezastosowanie i niepodpisanie ze Skarżącą umowy o dofinansowanie oraz zarzut naruszenia art. 2 pkt 11 ww. ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - bowiem prawidłowo organ uznał, że dniem nabycia prawa do udzielenia pomocy w rozumieniu tego przepisu jest dzień zawarcia umowy o dofinansowanie, a nie – jak uważa Spółka -dzień przyznania tej pomocy w drodze stosownej uchwały przez właściwy organ.

Jedynie więc na marginesie można przy tym zauważyć, że w dniu podjęcia uchwały Zarządu Województwa o przyznaniu dofinansowania, tj. 19 stycznia 2010 r., Spółka nie posiadała już statusu mikroprzedsiębiorcy, bowiem utraciła ten status już 1 stycznia tego roku.

Nie jest też zasadny – związany z powyższym faktem - zarzut Spółki dotyczący przewlekłości w rozstrzyganiu konkursu i załatwianiu wszelkich formalności, bowiem w ogłoszeniu o przedmiotowym konkursie nr RPOWZ/1.1.1/Schemat A/2009/1 wskazano, że przewidywany termin rozstrzygnięcia konkursu to I kwartał 2010 r. i w takim terminie konkurs został rozstrzygnięty. To równocześnie oznacza, że wnioskodawcy ubiegający się o dofinansowanie w ramach tego konkursu powinni mieć świadomość, iż spełnienie przez nich wymogów konkursowych, w tym dotyczących statusu przedsiębiorcy, będzie badane także w 2010 r. i w tym czasie powinni oni spełniać wszystkie stawiane wnioskodawcom warunki konkursowe. Nie można też takich zasad uznać – jak podnosi Spółka - za ograniczanie rozwoju firmy, który jest wymuszony istniejącą konkurencją.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, poprzez brak zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów oraz zarzutu sprzeczności wydanych przez Instytucję Zarządzającą RPO WZ "Wytycznych dla Wnioskodawców (...)" w zakresie obowiązków nałożonych na wnioskodawców, z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej i wyrażoną w tym artykule zasadą dostatecznej określoności przepisów prawa, stwierdzić należy, że przywołany przepis ustawy stanowi: "Instytucja zarządzająca, wykonując zadania, o których mowa w ust. 1, powinna uwzględniać zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewniać przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów". W ocenie Sądu, przepis ten nie został naruszony w rozpatrywanej sprawie - przeciwnie, przepis ten zostałby naruszony w sytuacji przyznania dofinansowania w ramach omawianego programu podmiotowi, który nie odpowiadał warunkom kwalifikowalności przewidzianych dla tego programu. Ponadto w zaskarżonym rozstrzygnięciu wskazano, że – wbrew zarzutom Skarżącej, iż Instytucja Zarządzająca zamykała drogę przedsiębiorcom do uzyskania dofinansowania" - Spółka mogła wziąć np. udział w konkursie nr RPOWZ/1.1.3/2009/1, który był skierowany zarówno do mikro, małych, jak i średnich przedsiębiorstw.

Sąd nie stwierdził też wskazywanych w skardze sprzeczności wydanych przez Instytucję Zarządzającą RPO WZ "Wytycznych dla Wnioskodawców" w zakresie obowiązków nałożonych na wnioskodawców, z wyrażoną w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej zasadą dostatecznej określoności przepisów prawa – w świetle przytoczonych powyżej okoliczności brak bowiem przekonujących podstaw do uwzględnienia takiego zarzutu.

Mając wszystko powyższe na uwadze, na podstawie przepisu art. 30c ust. 3 pkt 2 ww. ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, skargę należało oddalić.