Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 94/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6041 Profilaktyka  i   rozwiązywanie  problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży,  zasad  usytuowania miejsc
Hasła tematyczne: Przeciwdziałanie alkoholizmowi
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 111 ust. 4, art. 18 ust. 12 pkt 5
journal: Dz.U. 2012 poz 1356
law: Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Zbigniew Czarnik sędzia NSA Gabriela Jyż sędzia del. WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Protokolant Ewa Czajkowska po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P G od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 września 2016 r. sygn. akt III SA/Gd 304/16 w sprawie ze skargi P G na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], nr [...], nr [...], w przedmiocie wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 29 września 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: Sąd I instancji), oddalił skargę P G (dalej: Skarżący), na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku (dalej: SKO), z dnia [..] stycznia 2016r., wydanej w przedmiocie wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynikało, że:

Skarżący, prowadzący działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży napojów alkoholowych, w punkcie detalicznym położonym w G, nie złożył pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w terminie do dnia 31 stycznia 2015 r.

W związku z powyższym decyzjami z dnia [..] lutego 2015 r. działający z upoważnienia Prezydenta Miasta, Kierownik Referatu Handlu Urzędu Miasta orzekł o wygaśnięciu, z dniem 1 lutego 2015 r., na podstawie art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( t.j. Dz.U. z 2015r. poz. 1916 ze zm., dalej: ustawa o wychowaniu w trzeźwości), posiadanych przez Skarżącego trzech zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, to jest:

- zezwolenia nr [..], z dnia [..] października 2014 r., na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 %[..] alkoholu oraz na piwo,

- zezwolenia nr [..], z dnia [..] października 2014 r., na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 do 18% alkoholu (z wyjątkiem piwa),

- zezwolenia nr [..], z dnia [..] października 2014 r., na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 18 % alkoholu.

Od powyższej decyzji Skarżący złożył odwołanie. SKO rozpoznając złożone odwołanie uzyskało potwierdzenie, na podstawie informacji uzyskanej z Referatu Handlu Urzędu Miejskiego w Gdańsku, że Skarżący nie złożył oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych za rok 2014r. Wobec powyższego decyzjami z dnia [..] stycznia 2016 r., utrzymało w mocy zaskarżone decyzje organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniach decyzji SKO wskazało, że zgodnie z art. art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, przedsiębiorca prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych obowiązany jest do złożenia do dnia 31 stycznia pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych, w punkcie sprzedaży, w roku poprzedzającym. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 12 pkt 5 tej ustawy zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych wygasa w przypadku niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4, lub niedokonania opłaty w wysokości określonej w art. 111 ust. 2 i 5 w terminach, o których mowa w art. 111 ust. 7 tej ustawy.

SKO stwierdziło, że do organu pierwszej instancji nie wpłynęło oświadczenie o wartości sprzedaży napojów alkoholowych, w punkcie sprzedaży, w roku poprzedzającym, natomiast kopia oświadczenia z dnia 25 stycznia 2015 r. została przedłożona wraz z pismem z dnia 12 sierpnia 2015 r.

W związku z powyższym, wobec tego, że Skarżąca nie złożyła oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku 2014 w wymaganym terminie, zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych wygasły zgodnie z art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Wystarczającą przesłanką do wydania decyzji o wygaśnięciu zezwolenia jest bowiem niezłożenie wymaganego oświadczenia. Treść art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości nie pozostawia wątpliwości, że niedopełnienie któregokolwiek z obowiązków wymienionych w art. 111 ust. 4 tej ustawy, powoduje konsekwencje, w postaci wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

Za bezpodstawny został uznany zarzut naruszenia art. 22 Konstytucji RP. Zdaniem SKO skutki decyzji, które wkraczają w ograniczenie wolności działalności gospodarczej należy bowiem oceniać przez pryzmat szczególnego celu ustawy zawartego w jej preambule (uznanie życia obywateli w trzeźwości za niezbędny warunek moralnego i materialnego dobra Narodu) oraz rygoryzmu w zakresie realizacji przez przedsiębiorcę obowiązków ustawowych, w tym miernika szczególnej staranności przy wykonywaniu tych obowiązków.

Od powyższej decyzji skargę do Sądu I instancji złożył Skarżący.

Na rozprawie w dniu 29 września 2016 r. Sąd I instancji na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.) połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygnaturach III SA/Gd 304/16, III SA/Gd 305/16, oraz III SA/Gd 306/16, które dotyczyły poszczególnych decyzji o wygaśnięciu zezwoleń na prowadzenie sprzedaży napojów alkoholowych, celem prowadzenia i rozstrzygnięcia ich, pod wspólną sygnaturą akt III SA/Gd 304/16.

Po rozpoznaniu skarg, Sąd I instancji uznał, że zaskarżone decyzje są prawidłowe i nie naruszają prawa, a skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Wskazując na przepis art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, podkreślił, ze zezwolenie o którym mowa w ust. 1, wygasa w przypadku:

- niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym to przedsiębiorcy, prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia 31 stycznia, pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży, w roku poprzednim lub,

- niedokonania opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, o których mowa w art. 18, w wysokości określonej w art. 111 ust. 2 i 5 i w terminach, o których mowa w art. 111 ust. 7 tej ustawy.

Uznał, że wbrew argumentacji Skarżącego o potrzebie konieczności zastosowania w sprawie, wykładni funkcjonalnej, przepis art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości przewiduje - w razie niespełnienia jednej z dwóch przesłanek, o których mowa w tej regulacji - bezwzględny obowiązek stwierdzenia przez organ wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych. Wygaśnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych determinować będzie bowiem niewypełnienie któregokolwiek z powyżej określonych obowiązków, jak i niewypełnienie wszystkich wymienionych w tym przepisie wymagań łącznie.

W sytuacji więc, gdy Skarżący dokonał wpłaty I raty opłaty rocznej, nie składając oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych za rok 2014, organ musiał wydać decyzję o wygaśnięciu zezwoleń udzielonych na sprzedaż napojów alkoholowych, której wydanie było bezwzględnym obowiązkiem organu.

Zdaniem Sądu I instancji, regulacja art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, jest bowiem jednoznaczna w swym brzmieniu, a niewypełnienie któregokolwiek z obowiązków w niej wskazanych powoduje skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia.

Na potwierdzenie przyjętego poglądu wskazał na nowelizację art. 18 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, z dnia 1 stycznia 2016 r. która doprecyzowała przesłankę wygaśnięcia zezwolenia z uwagi na niezłożenie wymaganego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych. Na mocy art. 3 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1045) do art. 18 dodano ust. 12a w brzmieniu: "W przypadku, o którym mowa w ust. 12 pkt 5 lit. a, zezwolenie wygasa z upływem 30 dni od dnia upływu terminu dopełnienia obowiązku złożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4, jeżeli przedsiębiorca w terminie 30 dni od dnia upływu terminu do dokonania czynności określonej w ust. 12 pkt 5 lit. a nie złoży oświadczenia wraz z jednoczesnym dokonaniem opłaty dodatkowej w wysokości 30 % opłaty określonej w art. 111 ust. 2". Regulacja ta determinuje uznanie, że dla ustawodawcy niezłożenie przez przedsiębiorcę do dnia 31 stycznia pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych, w punkcie sprzedaży w roku poprzednim, stanowiło i stanowi nadal samodzielną przesłankę stwierdzenia przez organ wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych i to niezależnie od tego, czy dany przedsiębiorca wypełnił obowiązek w postaci uiszczenia opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych.

Podkreślił także, że Skarżący na etapie postępowania odwoławczego nie udowodnił, że oświadczenie o wartości sprzedaży napojów alkoholowych, w punkcie sprzedaży, w roku poprzedzającym zostało rzeczywiście złożone, co wynika z pisma Kierownika Referatu Handlu Urzędu Miejskiego z dnia 11 stycznia 2016 r.

Wskazał również, że SKO nie był zobligowany do przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony na okoliczność złożenia spornego oświadczenia (art. 136 w zw. z art. 86 k.p.a.). bowiem postępowanie dowodowe prowadzone w oparciu o treść art. 136 k.p.a. ma z założenia charakter postępowania dodatkowego. Tym samym organ odwoławczy nie jest zobowiązany do uwzględniania wszystkich wniosków dowodowych, jeżeli okoliczności mające znaczenie dla sprawy stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Bezwzględne związanie organu odwoławczego wnioskiem o przeprowadzenie określonego dowodu prowadziłoby do faktycznej niemożności ukończenia jakiegokolwiek postępowania odwoławczego z obawy przed pominięciem jakiegoś dowodu, niezależnie od jego wartości dowodowej.

Zdaniem Sądu I instancji organy orzekające nie naruszyły również przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Wydanie kwestionowanych decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanych w rozpatrywanych sprawach rozstrzygnięć. Dokonana przez organy ocena nie nosi również cech dowolności.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożył Skarżący, zaskarżając zaskarżony wyrok w całości, zarzucając:

I. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie prawa materialnego, to jest.:

1. art. 111 ust. 4, art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, poprzez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, że zastosowana w normie art 18 ust. 12 pkt 5 alternatywa łączna (spójnik "lub"), przy użytej jednocześnie negacji nie oznacza konieczności niespełnienia obu warunków ustawowych jednocześnie, a nadto całkowitego pominięcia wykładni celowościowej normy i ratio legis omawianych przepisów prawa.

2. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ naw wynik sprawy to jest art. 134 § 1 p.p.s.a., w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.153.1269), poprzez:

a. nierozstrzygnięcie sprawy w granicach przedmiotowych sprawy administracyjnej, z uwagi na nierozpoznanie sprawy co do istoty polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że Skarżący nie złożył oświadczenia, o którym mowa w art. art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, a nadto nawet przy przyjęciu braku takiegoż oświadczenia i jednoczesnym uiszczeniu opłaty, o której mowa w ww. normie prawnej uznaniu, że organowi przysługiwało prawo wydania zaskarżonej decyzji,

b. brak wnikliwej oceny zebranego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego oraz wydanie rozstrzygnięcia, które było przedwczesne, w tym w szczególności z uwagi na fakt nieprzeprowadzenia wnioskowanego dowodu z przesłuchania Skarżącego,

c. oddalenie skargi na decyzje organu administracyjnego pomimo naruszenia w postępowaniu administracyjnymi przez organy administracyjne, wskazanych w pkt. 1 skargi przepisów materialnoprawnych oraz przepisów postępowania, to jest art. 7,art. 8, art. 64 § 2 w zw. z art. 128, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j. Dz.U. 2016 poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.)

Wobec podniesionych zarzutów wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do brzmienia art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu. Podstaw do stwierdzenia nieważności w niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził.

Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną, zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia oznacza nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, czyli mylne rozumienie określonej normy prawnej, natomiast niewłaściwe zastosowanie to dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego, czyli niezasadne uznanie, że stan faktyczny sprawy odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania - może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w tym wypadku ustawa wymaga, aby skarżący nadto wykazał istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.

Oceniając skargę kasacyjną przy zastosowaniu powyższych kryteriów oceny, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że żaden z zarzutów kasacyjnych nie był skuteczny.

Skarżący oparł skargę kasacyjną na obydwu podstawach kasacyjnych wymienionych w art. 174 p.p.s.a., zarzucając Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z takim sformułowaniem podstaw kasacyjnych rozpatrzenia w pierwszej kolejności wymagają zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania,.

W ramach naruszenia przepisów postępowania, Skarżący zarzucił, iż Sąd I instancji niezasadnie przyjął, na skutek braku wnikliwej oceny zebranego materiału dowodowego i nie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony, iż Skarżący nie złożył oświadczenia wskazanego w art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, co stanowiło o naruszeniu art. 7,art. 8, art. 64 § 2 w zw. z art. 128, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 k.p.a.

Zauważyć więc należy, iż Skarżący posiadał zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu oraz na piwo, na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 do 18% alkoholu (z wyjątkiem piwa) oraz na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających powyżej 18 % alkoholu. W związku z tym, objęty był obowiązkiem złożenia, zgodnie z art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, do dnia 31 stycznia 2015r. pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych, w roku 2014 i obowiązkiem uiszczenia na rzecz gminy opłaty za korzystanie z tych zezwoleń.

Zgodnie bowiem z art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, w przypadku niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości lub, niedokonania opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, o których mowa w art. 18, w wysokości określonej w art. 111 ust. 2 i 5 i w terminach, o których mowa w art. 111 ust. 7 tej ustawy, zezwolenie o którym mowa w ust. 1 wygasa.

Jak wynika natomiast z zebranego materiału dowodowego, Skarżący nie złożył powyższego oświadczenia do dnia 31 stycznia 2015r., a kopia tego oświadczenia przedłożona została dopiero wraz z pismem z dnia 12 sierpnia 2015r. Kopia powyższego nie zawiera potwierdzenia organu o jego złożeniu.

SKO podjęło działania w celu ustalenia, czy powyższe oświadczenia wypłynęło do organu, kierując do Urzędu Miejskiego w Gdańsku pismo mające na celu wyjaśnienie tych okoliczności, które jednakże nie dały pozytywnej odpowiedzi.

W związku z powyższym należy podkreślić, iż fakt złożenia oświadczenia w dniu 12 sierpnia 2015r., nie jest dowodem wskazującym na złożenie tego oświadczenia we terminie wskazanym w art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości.

Skarżący zarzuca w skardze kasacyjnej, iż organ nie przeprowadził dowodu z zeznań Skarżącego. Zauważyć jednakże należy, iż taki wniosek dowodowy nie został przez Skarżącego złożony. Podkreślić również należy, że Skarżący podnosząc powyższy zarzut nie wskazał, jakie istotne okoliczności miałyby tym dowodem wykazanie, a które wskazywałyby na wniesienie takiego oświadczenia w terminie. Na takie okoliczności nie powołał się też formułując zarzuty w skardze kasacyjnej. Dodać należy, że przeprowadzenie dowodu jest uzależnione od tego, czy dowód ten ma być przeprowadzony, co do okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i czy też te okoliczności te zostały ustalone innym dowodem. Skarżący nie podnosił również na etapie zarówno postępowania administracyjnego jak i sądowego, w odniesieniu do tego dowodu, okoliczności innych niż te które zostały wskazane w argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi i skargi kasacyjnej. W tym stanie rzeczy przeprowadzenie powyższego dowodu nie wniosło by żadnych istotnych okoliczności które miałyby wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić również należy, że organy podjęły w ramach swoich możliwości działania mające na celu ustalenie, czy oświadczenia zostało złożone w terminie. Jednakże działania te potwierdziły fakt braku złożenia wskazanego oświadczenia.

Nie zasadny okazał się również podniesiony zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 111 ust. 4, art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wygasa w przypadku niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, zgodnie z którym to przedsiębiorcy, prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia 31 stycznia, pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim lub, niedokonania opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, o których mowa w art. 18 w wysokości określonej w art. 111 ust. 2 i 5 i w terminach, o których mowa w art. 111 ust. 7 tej ustawy.

Skutek w postaci wygaśnięcia zezwolenia, jest bezwarunkową i bezwzględną konsekwencją niedotrzymania terminów określonych w powołanym przepisie. Przepis ten sformułowany został w sposób jednoznaczny, poprzez oznaczenie w sposób wyraźny daty spełnienia nałożonego obowiązku.

W powyższym przepisie określono dwie przesłanki których nie spełnienie prowadzi do wygaśnięcia zezwolenia. Podkreślić przy tym należy, że nie spełnienie chociażby jednej z nich (jak również obu przesłanek łącznie) prowadzi do określonego tam skutku, w postaci wygaśnięcia zezwoleń. Użyta w analizowanym przepisie alternatywa łączna, w postaci spójnika "lub", odnosi się do obowiązków, jakie obciążają przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, nie różnicując kategorii tych obowiązków, na co zasadnie wskazuje Sad I instancji. Regulacja powyższa jest jednoznaczna w swym brzmieniu, a jego znaczenie można określić poprzez zastosowanie wykładni językowej. Wygaśnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych nastąpi więc już na skutek niewypełnienia, choćby jednego z obowiązków określonych w art. 18 ust. 12 pkt 5 ustawy i wychowaniu w trzeźwości.

Natomiast przedstawiona w skardze kasacyjnej wykładnia powyższego przepisu, wskazująca na to, iż skutek w nim określony następuje wyłącznie w przypadku niezłożenia oświadczenia i nieuiszczenia opłaty, prowadzi do wniosku, iż zapis ustawy, alternatywy łącznej "lub" należałoby rozumieć w sposób odmienny od powszechnie przyjętego jego rozumienia w procesie wykładni.

Dodać należy, że skutkiem przyjęcia wykładni zaproponowanej przez Skarżącego, czyniłoby iluzorycznym, obowiązek składania oświadczeń o wartości sprzedaży napojów alkoholowych. Natomiast składane oświadczenie stanowi podstawę do wyliczenia opłaty za korzystanie z zezwolenia, a także do sprawdzenia prawidłowości wykonania obowiązku naliczenia oraz uiszczenia opłaty, zgodnie z faktycznie uzyskanym dochodem oraz zgodności rodzaju sprzedawanego alkoholu z zakresem udzielonego zezwolenia. Brak tego oświadczenia nie pozwala na ustalenie, czy wniesiona opłata jest zgodna z wartością dokonanej sprzedaży i zgodności z rodzajem sprzedawanego alkoholu.

Wydając natomiast zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych organ pouczył przedsiębiorcę o skutkach prawnych nie złożenia oświadczenia lub niedokonania opłaty w terminach ustawowych. Tak więc Skarżący był świadomy konsekwencji braku złożenia oświadczenia we wskazanym terminie.

Zauważyć też należy, że nowelizacja art. 18 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, z dnia 1 stycznia 2016 r., zgodnie z art. 3 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1045) wprowadziła do art. 18, ust. 12a. Przepis ten brzmi "w przypadku, o którym mowa w ust. 12 pkt 5 lit. a, zezwolenie wygasa z upływem 30 dni od dnia upływu terminu dopełnienia obowiązku złożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 111 ust. 4, jeżeli przedsiębiorca w terminie 30 dni od dnia upływu terminu do dokonania czynności określonej w ust. 12 pkt 5 lit. a nie złoży oświadczenia wraz z jednoczesnym dokonaniem opłaty dodatkowej w wysokości 30 % opłaty określonej w art. 111 ust. 2".

Nowelizacja ta miała na celu umożliwienie wykonania złożenia oświadczenia po upływie terminu wskazanego w art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i w tej drodze ograniczenie liczby prowadzonych procedur w przedmiocie wygaśnięcia zezwolenia, wobec jego nie złożenia. Regulacja ta nie dotyczyła więc w istocie modyfikacji systemu opłat, a umożliwiała złożenia oświadczenia po wymaganym terminie, pod warunkiem uiszczenia opłaty dodatkowej. Regulacja ta stanowi więc potwierdzenie, iż niezłożenie oświadczenia w terminie określonym w art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, jest samodzielną przesłanką skutkującą wygaśnięciem zezwolenia, niezależnie od tego, czy dany przedsiębiorca wypełnił obowiązek w postaci uiszczenia opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych.

W związku z powyższym uznać należy, że Sąd I instancji zasadnie uznał, iż niezłożenie przez przedsiębiorcę do 31 stycznia pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży, w roku poprzednim, mimo uiszczenia opłaty, powoduje bezwzględny obowiązek stwierdzenia przez organ wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny zgodnie z art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.