Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 3989/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, ust. 3, ust. 5 i ust. 6; art. 89 ust. 1 pkt 2.
journal: Dz.U. 2016 poz 471
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Cezary Pryca Protokolant Anna Fyda- Kawula po rozpoznaniu w dniu 14 października 2020 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 13 września 2017 r. sygn. akt I SA/Bk 499/17 w sprawie ze skargi K. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od K. N. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku 2.700 (słownie: dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 13 września 2017 r., oddalił skargę K. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia [...] kwietnia 2017 r., w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

w dniu 5 września 2016 r. funkcjonariusze celni przeprowadzili w lokalu, przy ul. T. S. [...] w R. K. kontrolę, w trakcie której ujawniali automat o nazwie Apollo Games Quizomat. Przeprowadzony eksperyment odtworzenia

przebiegu gry wykazał, że sporny automat był urządzeniem elektronicznym, korzystającym z sieci internet. Umożliwiał uzyskanie wygranych pieniężnych, zaś gry

na nim urządzane zawierały element losowości. Ustalono także, że skarżący nie posiadał zezwolenia lub koncesji na urządzanie gier na automatach w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2016 r., poz. 471 ze zm., dalej: u.g.h.).

W toku wszczętego postępowania pozyskano opinię biegłego sądowego, z

której wynikało, że automat jest urządzeniem elektronicznym, umożliwia uzyskanie wygranej pieniężnej, gry mają charakter komercyjny zaś przebieg gier ma charakter losowy zawierający element losowości.

Ustalenia te stały się podstawą decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Łomży z dnia [...] stycznia 2017 r., którą wymierzono skarżącemu karę pieniężną w wysokości 12.000 zł z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry.

Objętą skargą decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ stwierdził, że urządzającym gry na ujawnionym automacie był skarżący, gdyż posiadał tytuł prawny do lokalu, wydzierżawił powierzchnie pod automat, umożliwił wstawienie automatu właścicielowi, zapewnił ciągłość gry na automacie poprzez udostępnienie go do publicznego korzystania i podłączenie do sieci elektrycznej. Zgodnie z zawartą umową uzyskiwał czynsz dzierżawny w wysokości 40% sumy dochodów uzyskiwanych przez

urządzenie. Organ stwierdził również, że skoro sporny automat umożliwiał gry o charakterze komercyjnym oraz losowym, to spełnione zostały przesłanki do wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 2 pkt 2 u.g.h. Podkreślił przy tym, że przeprowadzona przez funkcjonariuszy kontrola a następnie badanie automatu ponad wszelką wątpliwość wykazało, że umożliwiał on przeprowadzenie gier losowych, wprowadzenie zaś elementu odpowiedzi na pytanie nie wpływało w żaden sposób na wynik gry i miało na celu stworzenie pozoru, że wygrana jest zależna od wiedzy gracza, a nie od przypadku.

Sąd I instancji oddalając skargę na tą decyzję, w pierwszej kolejności wskazał

na treść uchwały 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016

r. o sygn. II GPS 1/16.

W jej aspekcie Sąd stwierdził, że stan faktyczny sprawy uprawniał organ do zastosowania w sprawie przepisów ustawy o grach hazardowych i poddania ocenie skontrolowanej działalności poprzez pryzmat przepisów tej ustawy oraz do zastosowania wobec skarżącego sankcji finansowej przewidzianej w art. 89 ust. 1 pkt

2 w związku z art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h.

Nie ulegało również wątpliwości Sądu, że kontrola ujawniła eksploatację urządzenia do gier, którego charakter odpowiadał definicji gry na automatach zawartej

w ustawie o grach hazardowych.

W tym zakresie Sąd I instancji wskazał na ustalenia wynikające z materiału dowodowego sprawy – protokołu z eksperymentu oraz opinii biegłego – z którego wynikało, że automat pozwalał na gry o charakterze komercyjnym (możliwość gry występowała dopiero po uiszczeniu środków pieniężnych) oraz o charakterze

losowym, bowiem wynik gry nie zależał od gracza. Sąd stwierdził również, że pytania stanowiące element gry nie stanowiły jej elementu istotnego, gdyż gracz miał

możliwość pominięcia wszystkich zadawanych pytań i prowadzenia gier w taki sam sposób, jak na każdym innym automacie hazardowym oferującym tzw. gry bębnowe. Udzielenie odpowiedzi na jedno pytanie było jedynie wymogiem dokonania wypłaty wygranej, przy czym automat oferował w tym zakresie pomoc jednoznacznie

sugerującą prawidłową odpowiedź. Wobec takiego sposobu funkcjonowania automatu Sąd zgodził się z organem, że gry na spornym automacie wypełniły definicję gier na automatach w rozumieniu u.g.h.

Sąd wskazał również na rozstrzygnięcie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 30 grudnia 2016 r., dotyczącego gry pod nazwą "Konkurs Wiedzy Powszechnej"

dostępnej na automatach APOLLO GAMES/QUIZOMAT o numerze fabrycznym: [...] oraz APOLLO GAMES/QUIZOMAT o numerze fabrycznym: [...], gdzie Minister stwierdził, że są to gry na automatach w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych.

Sąd I instancji podzielił także ocenę organu w odniesieniu do uznania

skarżącego za podmiot urządzający gry na automatach. Wskazał w tym zakresie na ustalenia, z których wynikało, że strona posiadając tytuł prawny do lokalu, przy ul. T. S. [...] w R.-K. zawarła umowę dzierżawy powierzchni z dnia

18 sierpnia 2016 r. z H. Q. P. Sp. z o.o. w celu umieszczenia urządzeń zwanych Quizoamatami. Skarżący zapewnił ciągłość gry na przedmiotowym

automacie poprzez udostępnienie go do publicznego korzystania i podłączenie do sieci elektrycznej (§ 2 umowy). Zgodnie z § 3 ust. 2 umowy dzierżawca zobowiązał się płacić wydzierżawiającemu miesięczny czynsz dzierżawny w wysokości 40% od sumy dochodów uzyskanych w uruchomionych Quizomatach. Stosownie do § 6 umowy wydzierżawiający zobowiązał się zapewnić niezbędne środki bezpieczeństwa oraz odpowiednie zabezpieczenie techniczne w celu uzyskania największego poziomu ochrony umieszczonych na podstawie umowy quizomatów - w przypadku włamania

lub jakiegokolwiek istotnego uszkodzenia umieszczonych w lokalu na podstawie umowy quizomatów wydzierżawiający był zobowiązany niezwłocznie powiadomić o

tym dzierżawcę, dzierżawca miał zapewnić wydzierżawiającemu obsługę prawną związaną z funkcjonowaniem i eksploatacja quizomatów w niezbędnym zakresie. Ponadto wydzierżawiający zobowiązał się do utrzymania przedmiotu dzierżawy w

stanie umożliwiającym eksploatowanie quizomatów. Zgodnie zaś z zeznaniami, skarżący wyłącznie na potrzeby wstawionego urządzenia zapewnił w lokalu dostęp do internetu.

W konsekwencji organ zasadnie uznał, że skarżący był podmiotem

urządzającym gry na automatach z naruszeniem zakazu ich urządzania poza

kasynem, tj. na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h.

W podstawie prawnej wyroku podano art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

K. N. skargą kasacyjną zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji, zarzucając mu:

naruszenie prawa materialnego tj.:

1. art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. przez błędną wykładnię pojęcia "automat do gry" jako obejmującego urządzenie typu "quizomat", korzystanie z którego polega na wykazaniu się przez uczestnika wiedzą powszechną i pozbawione jest elementu losowości, a tym samym cechy definicyjnej "automatu do gry" (zgodnie z art.

2 ust 3 u.g.h.). W konsekwencji błędnie przyjęto, iż dla prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na udostępnianiu osobom trzecim urządzeń typu "quizomat" umożliwiających wzięcie udziału w konkursie wiedzy powszechnej zastosowanie znajduje art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., a zatem działalność ta dopuszczalna jest jedynie w kasynie gry i wymagana uprzedniego uzyskania koncesji lub zezwolenia. W związku z powyższym niezasadne jest objęcie strony zakresem podmiotowym normy z art. 89

ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. przez nałożenie na stronę kary pieniężnej za "urządzanie gier na automatach poza kasynem gry";

2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na wadliwym uznaniu, że "quizomaty" wskazane w zaskarżonej decyzji stanowią w istocie automaty do gier losowych, co miało uzasadniać wymierzenie stronie kary pieniężnej

za urządzanie gier na automatach do gry poza kasynem, podczas gdy "quizomaty" wyszczególnione w decyzji nie są automatami losowymi i nie były na nich prowadzone gry losowe, zaś strona dysponuje opinią podmiotu posiadającego status Jednostki Badającej upoważnionej przez Ministra Finansów potwierdzającej tą okoliczność;

3. art. 89 ust 1 pkt 2 i ust 2 pkt 2 u.g.h. przez błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry" jako obejmującego również podmiot, którego czynności sprowadzały się do wydzierżawienia powierzchni lokalu podmiotowi eksploatującemu automaty do gier i prowadzącemu działalność regulowaną ustawą o grach hazardowych, bez dokonywania, zgodnie z materiałem zebranym w sprawie, żadnych innych czynności wykraczających poza zakres czynności obciążających wydzierżawiającego powierzchnię lokalu, a tym samym niezasadne objęcie skarżącego zakresem podmiotowym normy z art. 89 ust 1 pkt 2 i ust 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych w związku z art. 14 ust 1 tej ustawy i niezasadne nałożenie na niego kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry;

4. art. 65 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r., poz. 459 ze zm.; dalej: k.c.) w związku z art. 659 § 1 i 2 k.c. poprzez dokonanie przez Sąd (także w drodze aprobaty ustaleń organu) błędnej wykładni umowy dzierżawy zawartej pomiędzy H. Q. P. sp. z o. o. a skarżącym wskutek przyjęcia, ze z umowy tej wynikają dla skarżącego prawa i obowiązki istotnie odmienne niż

wynikające ze zwykłej umowy dzierżawy powierzchni, w szczególności określenie wysokości czynszu dzierżawy powierzchni lokalu oraz sprawowanie opieki nad

lokalem, w sytuacji kiedy czynności takie nie mogą świadczyć o podejmowaniu przez skarżącego działalności możliwej do określenia mianem urządzania gier;

naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w związku z art.

89 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 u.g.h. przez nieuzasadnione oddalenie skargi,

w sytuacji, gdy przy rozważeniu całokształtu sprawy istniały podstawy do uchylenia decyzji i uwzględnienia skargi z uwagi na błędne objęcie skarżącego zakresem art. 89 ustawy o grach hazardowych, co wyklucza wymierzenie skarżącemu jakiejkolwiek kary pieniężnej;

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. oraz z art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.; dalej: O.p.) przez aprobatę nieprawidłowego ustalenia przez organ podatkowy rzeczywistej roli podmiotu skarżącego w niniejszym postępowaniu.

Podnosząc te zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego

wyroku oraz rozpoznanie sprawy co do istoty na mocy art. 188 p.p.s.a. oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Dyrektor Izby Celnej w Białymstoku, w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o

jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postepowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw i w związku z tym nie zasługuje na uwzględnienie.

W świetle podniesionych w petitum skargi kasacyjnej zarzutów naruszenia

prawa materialnego jaki i przepisów postępowania, odczytywanych łącznie z ich uzasadnieniem, stwierdzić należy, że spór na etapie postępowania kasacyjnego sprowadza się zasadniczo do dwóch kwestii.

Pierwszą wymagająca rozstrzygnięcia kwestią jest, czy Sąd I instancji naruszył objęte zarzutami przepisy aprobując stanowisko organów, że urządzenia wskazane w zaskarżonej decyzji były automatami do gier w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h.

Drugą jest ocena stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i

organów administracji co do tego, czy skarżącemu zasadnie przypisano przymiot urządzającego gry na automatach w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

Odnośnie do dokonanej przez organy i zaakceptowanej przez Sąd I instancji kwalifikacji urządzeń wskazanych w zaskarżonej decyzji, jako automatów do gier w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h. należy przede wszystkim zauważyć, że przepis ten – w brzmieniu obowiązującym w stanie prawnym rozpatrywanej sprawy – stanowił, iż grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Zgodnie natomiast z art. 2 ust. 5 ustawy, grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale

gra ma charakter losowy.

W obszernym orzecznictwie na tle art. 2 ust. 1 u.g.h. pojęcie "losowości" użyte

w kontekście gier hazardowych wiązane jest z zależnością wyniku gry w szczególności od przypadku rozumianego jako zdarzenie lub zjawisko, których nie da się

przewidzieć. Przyjmuje się, że wystąpienie "przypadku" oznacza, iż wynik gry jest nieprzewidywalny z punktu widzenia grającego i nie zależy wyłącznie od jego możliwości czy umiejętności. Losowość gier jest rozumiana jako niemożliwość przewidzenia rezultatu gry w normalnych warunkach. Do zakwalifikowania gry do gier losowych wystarczy stwierdzenie wystąpienia w grze elementu losowości

wpływającego bezpośrednio na wynik gry (wygraną pieniężną lub rzeczową).

Natomiast wprowadzenie elementów dodatkowych np.: elementu wiedzy czy

zręczności postrzegane jest jako działanie mające na celu stworzenie pozoru braku losowości, które nie pozbawiają gry charakteru losowego, jeśli w konsekwencji wynik całej gry zależy od przypadku (por. wyrok z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt II GSK 1202/14, wyrok z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt II GSK 1852/13, wyrok z dnia 27 czerwca 2018 r., sygn. akt II GSK 4233/17).

W świetle ugruntowanego orzecznictwa wprowadzenie dodatkowego elementu w postaci pytań – tak jak to ma miejsce w rozpoznawanej sprawie – nie przesądzało

więc, że gra nie ma charakteru gry losowej. Innymi słowy uregulowania ustawy o grach hazardowych nie dają podstaw aby przyjąć, że gra ma charakter losowy tylko wtedy,

gdy jej wynik zależy wyłącznie od przypadku.

W judykaturze przyjmuje się, że przepis art. 2 ust. 1 zdanie pierwsze u.g.h. należy rozumieć w ten sposób, że z grą losową mamy do czynienia wówczas, gdy na

jej wynik wpływa, poza różnymi innymi możliwymi czynnikami, przypadek jako szczególny i typowy wyróżnik gry losowej, bez względu na to, na jakim etapie gry ta przypadkowość wystąpi i jaka byłaby waga tego przypadku. Jeżeli więc w określonej regułami regulaminu grze o wygrane pieniężne lub rzeczowe występuje czynnik

losowy i ma on wpływ na wynik gry, to jest ona grą w rozumieniu art. 2 ust. 1 zd. pierwsze u.g.h. Nie można zatem uznać, że dla zakwalifikowania gry jako gry losowej przypadek musi być głównym przesądzającym i z tego względu decydującym o wyniku gry czynnikiem (por. wyrok z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt II GSK 1852/13; wyroki z dnia11 czerwca 2013 r. sygn. akt II GSK 849/11, II GSK 1010/11 i II GSK 1170/11).

Powyższe koresponduje ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, który w swym orzecznictwie przyjmuje, że całkowita lub częściowa losowość jest zasadniczą cechą charakterystyczną dla gier hazardowych, a pojęcia "losowości" nie należy utożsamiać tylko z przypadkiem, gra ma bowiem charakter losowy, gdy dla gracza jej wynik jest nieprzewidywalny, a więc nie jest możliwy do przewidzenia i nie istnieje strategia umożliwiająca polepszenie wyniku bez złamania zasad gry; nieprzewidywalność tę należy oceniać przez pryzmat warunków standardowych, w jakich znajduje się grający, nie zaś przez pryzmat warunków szczególnych, atypowych (zob.: wyrok SN z dnia 7 maja 2012 r., sygn. akt V KK 420/11).

Ponadto, w wyroku z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt II GSK 3754/15 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przepis art. 2 ust. 1 zdanie pierwsze u.g.h. należy tak wykładać, że w sytuacji gdy wynik jakiegokolwiek etapu przedsięwzięcia

jest przypadkowy, a więc niezależny od woli (wiedzy, zręczności) uczestnika gry, to należy przyjąć, że etap ten ma wpływ na ostateczny wynik gry, co przesądza o jej losowym charakterze.

Ten sposób interpretacji – przy założeniu konsekwentnego stosowania terminologii w ramach tego samego aktu prawnego przez racjonalnego ustawodawcę

– odnieść można do pojęć użytych w art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h., z tym zastrzeżeniem, że

dla kwalifikacji gry jako "gry na automatach" w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h. nie jest konieczne, by gra była "grą losową", czy miała "charakter losowy". Wystarczy bowiem, że gra "zawiera element losowości". Ze względu na wysokie ryzyko i łatwość uzależnień, omawiana regulacja ustawy o grach hazardowych ustanawia

podwyższony poziom ochrony, który nie uzależnia kwalifikacji gry i służącego do jej prowadzenia urządzenia od wyjaśnienia relacji pomiędzy występowaniem w grze elementu losowości a wynikiem gry. Skoro więc z ustaleń stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy wynika, że automaty służyły urządzaniu gier zawierających element losowości, to z perspektywy art. 2 ust. 3 u.g.h. bez znaczenia pozostaje okoliczność, w jakim stopniu wskazany element wpływał na wynik gry, a w jakim wynik ten zależał od wiedzy i umiejętności grającego.

W świetle powyższego, Sąd I instancji nie naruszył objętych zarzutami skargi kasacyjnej przepisów prawa materialnego. Trafnemu stanowisku Sądu, skarżący kasacyjnie nie przeciwstawił argumentów natury merytorycznej wskazujących na wadliwość poglądu co do wykładni prawa. Przedstawiona w skardze kasacyjnej argumentacja zmierza w kierunku podważania prawidłowości ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę wyrokowania. Wyjaśnienia zatem wymaga, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być skutecznie uzasadniony próbą

zwalczania ustaleń faktycznych, gdyż próba taka mogłaby odnieść zamierzony skutek wyłącznie w ramach drugiej podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

W skardze kasacyjnej został sformułowany – jako towarzyszący zarzutom materialnoprawnym – zarzut błędu w ustaleniach faktycznych polegającego na wadliwym uznaniu, że urządzenia wskazane w zaskarżonej decyzji stanowią w istocie automaty do gier losowych. Mając na względzie treść motywów i znaczenie uchwały pełnego składu NSA z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09 (ONSAiWSA nr 1/2010, poz. 1) NSA uznał, że pomimo niedoskonałości konstrukcyjnych, zarzut ten

w zestawieniu z argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu skargi kasacyjnej

pozwala na odniesienie się również do prawidłowości dokonanych przez organ ustaleń faktycznych.

Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się w tym zakresie ze stanowiskiem

Sądu I instancji, że w rozpatrywanej sprawie organy administracji podjęły niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia okoliczności istotnych dla załatwienia sprawy, w szczególności ustaliły, że objęte kontrolą urządzenie umożliwiało prowadzenie gier, które zawierały elementy losowości i miały charakter losowy w rozumieniu art. 2 ust. 3

i art. 2 ust. 5 u.g.h.

W świetle ustaleń dokonanych przez organy, grający miał możliwość rozegrania gier bez odpowiedzi na pytania, w którym to przypadku były one przenoszącymi go do banku pytań. Gracz miał przy tym możliwość odpowiedzi na pominięte wcześniej pytania lub ich zamianę na jedno pytanie z opcją skorzystania z "koła ratunkowego" za pomocą przycisku "POMOC" wskazującego na jednoznaczną odpowiedź na to

pytanie. Sam zaś przebieg gry polegał na dokonaniu wpłaty przeliczanej na punkty, wyborze gry i ustawieniu stawki oraz rozpoczęciu gry inicjowanego przyciskiem "PYTANIE". Tak rozpoczęta rozgrywka polegała na samoczynnymi z dużą prędkością ruchami bębnów, a następnie stopniowym i samoczynnym zatrzymywaniu się bębnów, na który to proces grający nie miał żadnego wpływu i którego wynik był nieprzewidywalny, gdyż był wyłącznie uzależniony od programu gry. Wartość

punktowa zadanego pytania wprawiającego w ruch bębny była przypadkowa i niezależna od gracza

Taki faktyczny sposób funkcjonowania ujawnionego w toku kontroli automatu, wynikający zarówno z przeprowadzonego przez funkcjonariuszy eksperymentu jaki opinii biegłego sądowego, wskazywał, że wymóg odpowiedzi na pytania, które jak już wskazano mogło być zamienione na jedno pytanie z opcją podpowiedzi jednoznacznie sugerującej prawidłową odpowiedź, miał charakter pozorny mający zamaskować

czysto hazardowy charakter gier, jakie dostępne były na urządzeniu.

Zauważyć przy tym należy, wobec podnoszonej w motywach skargi kasacyjnej argumentacji dotyczącej Regulaminu "Konkursu Wiedzy Powszechnej", którego akceptacja umożliwiał rozpoczęcie gry, że występowanie elementu losowości w "Konkursie Wiedzy Powszechnej" zostało potwierdzone decyzją Ministra Finansów z

30 grudnia 2016 r., wydaną w trybie art. 2 ust. 6 u.g.h., znaną NSA z urzędu.

Przedstawione przez stronę skarżącą opinie prawne, których przedmiotem jest kwalifikacja prawna "Konkursów Wiedzy Powszechnej" prowadzonych na "Quizomatach" nie mogą zmienić powyższej oceny.

W świetle dokonanych przez organy i niepodważonych skutecznie ustaleń faktycznych urządzenie wskazane w zaskarżonej decyzji umożliwiało prowadzenie gry

i zdobywanie automatycznie wyznaczanej punktacji przeliczanej następnie na wygraną pieniężną bez jakiegokolwiek elementu wiedzy. Losowość występująca w tym właśnie wariancie była przyczyną uznania, że gry, do których służyły automaty, odpowiadały definicji "gry na automatach" z art. 2 ust. 3 u.g.h.

W kwestii przypisania skarżącemu odpowiedzialności za urządzanie gier na automatach podkreślenia przede wszystkim wymaga, że zastosowany w sprawie art.

89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest bowiem adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany urządza gry na automatach. W jego świetle, za prawnie relewantne fakty podlegające ustaleniu w postępowaniu administracyjnym w sprawie nałożenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach niezgodnie z ustawą uznać należy fakt urządzania gier na automatach do gry, o których mowa w art. 2 ust. 3 lub ust. 5 ustawy o grach hazardowych oraz ten zasadniczy dla bytu omawianego deliktu administracyjnego fakt, że gra na automatach jest urządzana poza kasynem gry. Na gruncie art. 89 ust. 1 pkt

2 ustawy o grach hazardowych penalizowane jest bowiem zachowanie naruszające zasady dotyczące miejsca urządzania gier hazardowych na automatach, nie zaś zachowanie naruszające zasady dotyczące warunków, od spełnienia których w ogóle uzależnione jest rozpoczęcie, a następnie prowadzenie działalności polegającej na organizowaniu i urządzaniu gier hazardowych, w tym gier na automatach.

Podkreślenia również wymaga, że pojęcie "urządzającego gry" użyte w powołanym art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., nie zostało zdefiniowane w ustawie. Jednakże

jak wynika z orzecznictwa, za urządzanie gier hazardowych uznawany jest ogół czynności i działań stanowiących zaplecze logistyczne dla umożliwienia realizowania

w praktyce działalności w zakresie gier hazardowych, w szczególności:

zorganizowanie i pozyskanie odpowiedniego miejsca na zamontowanie urządzeń, przystosowanie go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego miejsca nieograniczonej ilości graczy, utrzymywanie automatów w stanie stałej aktywności, umożliwiającym ich sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, obsługa urządzeń, zatrudnienie i odpowiednie przeszkolenie personelu, zapewniające graczom możliwość uczestniczenia w grze (por. np. wyroki NSA z 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II GSK2255/16, z 27 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 5527/17).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie, organy dokonały niezbędnych ustaleń i ich oceny. Nie poprzestały bowiem na stwierdzeniu dotyczącym sposobu określenia wysokości czynszu, ale także uwzględniły towarzyszące temu okoliczności. W szczególności poddały analizie prawa i obowiązki wynikające z umowy zawartej pomiędzy skarżącym a spółką, która dostarczyła urządzenia do lokalu, a także sposób ich realizacji. Stwierdziły, że na mocy łączącej skarżącego ze spółką H. Q. P. umowy, skarżący zobowiązał się nie tylko do udostępnienia powierzchni lokalu, ale również do udostępniania energii elektrycznej celem umożliwienia działania automatów, do ciągłości prowadzenia działalności gospodarczej przez czas trwania umowy, jak również do zapewnienia niezbędnych środków bezpieczeństwa oraz odpowiedniego zabezpieczenia technicznego w celu uzyskania największego poziomu ochrony automatów. Skarżący zobowiązał się ponadto do utrzymania przedmiotu dzierżawy w stanie umożliwiającym

eksploatowanie quizomatów jak również wyłącznie na potrzeby wstawionego

urządzenia zapewnił w lokalu dostęp do sieci Internet.

Powyższe prowadzi do wniosku, że ustalenia organów były zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, ich ocena przebiegała z uwzględnieniem całego zgromadzonego materiału dowodowego. Działanie organów odpowiadało więc standardom wynikającym z art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 o.p.

Całkowicie chybiony okazał się zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez WSA przepisów Kodeksu cywilnego przy interpretacji postanowień umowy. Zasady prowadzenia postępowania dowodowego i oceny zgromadzonych dowodów w postępowaniu administracyjnym regulowały powołane przepisy Ordynacji podatkowej. Działając zgodnie z tymi przepisami organy, a także kontrolujący ich działalność Sąd I instancji, nie dokonywały klasyfikacji umowy i analizy jej zgodności z przepisami prawa cywilnego, a prawidłowo zwróciły uwagę na te elementy umowy, które są istotne z punktu widzenia norm prawa administracyjnego.

Biorąc pod uwagę prawidłowo ustalony i niepodważony przez autora skargi kasacyjnej stan faktyczny sprawy oraz przeprowadzoną w sposób prawidłowy

wykładnię przepisów prawa materialnego znajdujących zastosowanie w sprawie, Sąd

I instancji zasadnie przyjął, że zostały spełnione przesłanki pociągnięcia adresata zaskarżonej decyzji do odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. i wymierzenie mu w związku z tym kary pieniężnej, a w konsekwencji słusznie skargę oddalił.

Wobec powyższego, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w pkt 1 sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono stosownie do art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).