Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1200/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-09-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 31 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 879
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.
article: art. 4, art. 5, art. 11, art. 14, art. 39k, art. 92
journal: Dz.U. 2004 nr 204 poz 2088
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 1985 nr 370 poz 8 art. 14, art. 15
law: Rozporządzenie Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2009 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia [...] czerwca 2009 r. wydanym w sprawie sygn. akt. II GSK 1007/08 Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu [...] czerwca 2009 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 2241/07 w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym

1. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie,

2. zasądził od M. G. – [...] na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 2.250 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

U podstaw faktyczno-prawnych rozstrzygnięcia NSA legły następujące ustalenia:

[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] stycznia 2007 r., nałożył na M. G. – prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] (dalej: przedsiębiorca, strona, skarżący), karę pieniężną w kwocie 30.000,- zł.

Stanowiła ona konsekwencję wyniku kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie, ), którą objęty był okres [...] czerwca 2005 r. – [...] czerwca 2006 r., udokumentowanej protokołem kontroli z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...], gdzie stwierdzono:

1. wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji;

2. nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie;

3. wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne;

4. nieprawidłowe operowanie przełącznikiem grup czasowych (selektorem);

5. brak na okazanych podczas kontroli przedsiębiorstwa wykresówkach przepisowych wpisów:

- imienia lub nazwiska kierowcy,

- miejsca lub daty początkowej użytkowania wykresówki

- miejsca lub daty końcowej używania wykresówki,

- stanu licznika kilometrów w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu.

1. Odnośnie pierwszego naruszenia, wykonywania transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji, organ ustalił, że przedsiębiorca posiada licencję nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy wystawioną dnia [...] kwietnia 2004 r., do której zgłosił jeden pojazd o numerze rejestracyjnym [...].

Na podstawie okazanych wykresówek oraz protokołu przesłuchania kierowcy J. K. w charakterze świadka ustalił, że wykonywano przewozy drogowe pojazdami nie zgłoszonymi do posiadanej licencji. J. K. przesłuchany przez organ I instancji zeznał, że [...] kwietnia 2006 r. wykonał przewóz piasku ze żwirowni pojazdem [...]. W dniu [...] kwietnia 2006 r. jeździ [...] przy rozbiórce kamienicy przy ul. [...]. W okresie objętym kontrolą (od [...].06.05r., do [...].06.06 r.) przewoził towar pojazdami: [...] nr rej. [...], [...] nr rej. [...], [...] [...].

W trakcie trwania kontroli, tj. dnia [...] sierpnia 2006 r. przedsiębiorca uzyskał zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne, do którego zgłosił siedem pojazdów [...].

Organ ustalił, że za okres objęty kontrolą w czasie między styczniem a sierpniem 2006 r. wykonywanie przewozów drogowych rzeczy pojazdami nie zgłoszonymi do licencji potwierdziły także zapisy na wykresówkach kierowców: J. K. i M. F.

W związku z tym uznał, iż miało miejsce naruszenie art. 5 ust. 1, art. 8 ust.2 pkt 4. art. 11 ust.2. art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 o transporcie drogowym i na podstawie art. 92 ust. 1 powołanej ustawy oraz lp. 1.2 załącznika do ustawy nałożono karę pieniężną w łącznej wysokości 16.000,- zł.

2. Odnośnie drugiego naruszenia nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie, który to obowiązek wynikał z art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.Urz. WE L 370 dnia 31 grudnia 1985 r.), przedsiębiorstwo przechowuje wykresówki i wydruki w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 15 ust. 1, w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Wydaje także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki, oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. W przypadku, gdy w określone dni kierowcy nie prowadzili pojazdów, bądź prowadzili pojazdy, lecz nie mieli obowiązku używania tachografów, pracodawca winien za te dni wystawiać kierowcom zaświadczenia potwierdzające ten fakt, które także winny być przechowywane w siedzibie przedsiębiorstwa.

Organ ustalił, że w nadesłanych w piśmie z [...] sierpnia 2006 r. wyjaśnieniach przedsiębiorca podał, że w okresie objętym kontrolą zatrudniał dwóch kierowców. Organ ustalił w trakcie postępowania i po wezwaniu do okazania wykresówek, że przedsiębiorca zatrudniał także innych kierowców.

Kontrolą objęto trzech kierowców za okres od [...] czerwca 2005 r. do [...] czerwca 2006 r. Nie okazano 148 sztuk wykresówek bądź zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu K. M. za okres od [...] sierpnia 2005 r., do [...] lutego 2006 r. oraz 245 sztuk wykresówek J. K. za okres od [...] marca 2005 r. do [...] marca 2006 r. Przesłuchiwany kierowca J. K. zeznał, że nie wystawiano mu nigdy zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu.

Przedsiębiorca okazał 54 wykresówki z okresu kontroli. Na podstawie jego oświadczenia dotyczącego zatrudnianych w tym okresie kierowców oraz okazanych dokumentów ostatecznie uznano, iż nie zostało okazanych 393 wykresówek lub zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu. Ustalono, że przedsiębiorca nigdy nie prowadził dokumentacji kierowców zatrudnionych w firmie, zgodnie z rozporządzeniem w sprawie postępowania z dokumentacją związaną z pracą kierowcy z dnia [...] grudnia 2003 r.

Zgodnie z lp. 11.4. 1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, za to naruszenie nałożono karę pieniężną w wysokości 196 500,- zł (393 szt. wykresówek x 500 zł = 196.500,00 zł).

3. Odnośnie trzeciego naruszenia, wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne wskazał, że na podstawie art. 39k ust 1-3 ustawy o transporcie drogowym, kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, w zakresie i na zasadach określonych dla kierowców w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Obowiązek skarżącego określał art. 39 l ustawy o transporcie drogowym stanowiący, że przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany do kierowania kierowców na: szkolenia okresowe oraz badania lekarskie i psychologiczne; pokrywania kosztów tych badań; przechowywania przez cały okres zatrudnienia kierowcy kopii: świadectw kwalifikacji zawodowej, orzeczeń lekarskich i psychologicznych; prowadzenia dokumentacji dotyczącej badań lekarskich i psychologicznych; przekazania kierowcy z chwilą rozwiązania stosunku pracy kopii orzeczeń i świadectw, o których mowa w pkt 3.

Analizując dokumentację kierowców zatrudnionych w przedsiębiorstwie organ uznał, że kierowca J. K. nie posiadał badań psychologicznych w okresie do [...] listopada 2006 r., kiedy to strona przedstawiła orzeczenie psychologiczne tego kierowcy stwierdzające brak przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. W okresie zatrudnienia od marca 2005 r. do [...] listopada 2006 r. nie posiadał on ważnego orzeczenia lekarskiego wymaganego do wykonywania pracy kierowcy, o czym zeznał przesłuchany w charakterze świadka.

W związku z powyższym, powołując się na naruszenie przepisów art. 39c ust 1, 2, 3 i 4, art. 39d ust. 1. 2 i 3, art. 39e ust. 1 i pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, nałożono na przedsiębiorcę na podstawie 1.8 załącznika do powołanej ustawy, karę pieniężną w kwocie 500,- zł.

4. Odnośnie 4 naruszenia, nieprawidłowego operowania przełącznikiem grup czasowych (selektorem), organ wskazał, że podstawa obowiązków przedsiębiorcy wynikała z art. 15 ust. 3 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985). Kierowcy zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z oficjalnym czasem kraju rejestracji pojazdu, obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów: czasu prowadzenia pojazdu, wszystkich innych okresów pracy, okresów gotowości, przerwy w pracy i okresy dziennego odpoczynku. Zgodnie z rozdziałem III - 4.1 załącznika Nr l do rozporządzenia w zakresie prawidłowego używania przyrządu pomiarowo-kontrolnego urządzenie rejestrujące musi być tak skonstruowane, aby możliwa była, o ile jest to konieczne przy użyciu przełącznika, automatyczna i oddzielna rejestracja czterech różnych okresów aktywności wymienionych w art. 15 niniejszego rozporządzenia. Przyrząd powinien zapewniać łatwe rozróżnianie rejestrowanych okresów czasu na podstawie różnic w sposobie ich zapisu, ich wzajemnego położenia lub, jeżeli jest to niezbędne, na podstawie odpowiednich oznaczeń (symboli) dotyczących: czasu prowadzenia pojazdu, innych okresów pracy, okresu gotowości do pracy oraz przerw w pracy i okresy dziennego odpoczynku.

Ustalił w przedmiotowej kontroli w jakich konkretnie dniach, wymienionych enumeratywnie w obu decyzjach, kierowcy M. F. i J. K. nieprawidłowo operowali selektorem. Na wszystkich wymienionych przez organ wykresówkach zamiast zapisu odpoczynku dobowego widnieją zapisy dyspozycyjności lub innych prac. Ocenił, że prawidłowość ustaleń potwierdził także J. K. zeznając, iż nigdy nie był przeszkolony w zakresie wypełniania, jak i użytkowania tachografu.

Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał, iż w przedmiotowym stanie faktycznym miało miejsce naruszenie art. 15 ust. 3 i 4 rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym i z tego tytułu, a na podstawie lp. 11.2.4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym nałożono karę w wysokości 1.000,- zł.

5. Odnośnie piątego naruszenia, wobec braku przepisowych wpisów na wykresówkach, organ wskazał na obowiązek określony w art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985), stanowiącym o nanoszeniu przez każdego członka załogi pojazdu na swoją wykresówkę wymienionych enumeratywnie w przepisie informacji, w tym: na początku używania wykresówki - swojego nazwiska i imienia; daty i miejsca rozpoczęcia używania wykresówki oraz datę i miejsce zakończenia jej używania; numeru rejestracyjnego każdego pojazdu, do którego członek załogi został przydzielony zarówno na początku pierwszej jazdy zapisanej na wykresówce, jak i następnych, w przypadku zmiany pojazdu, w czasie używania tej samej wykresówki; wskazania licznika długości drogi - przy rozpoczęciu pierwszej jazdy zarejestrowanej na wykresówce, przy zakończeniu ostatniej jazdy zarejestrowanej na wykresówce i w razie zmiany pojazdu w ciągu dnia pracy (odczyt licznika w pojeździe, do którego był przydzielony oraz odczyt licznika w pojeździe, do którego zostaje przydzielony); czasu, kiedy miała miejsce zmiana pojazdu.

Organ powołał się na obowiązek wynikający z art. art. 31 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004 r. Nr 92. poz.879) iż kierowca, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu albo prowadził pojazd, do którego nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia nr 3820/85/EWG na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zaświadczenie wskazujące na przyczyny nieposiadania wykresówek, wystawione przez pracodawcę przed rozpoczęciem przez kierowcę przewozu drogowego.

Analizując że okazane do kontroli wykresówki, organ wymienił wszystkie wykresówki M. F., z konkretnych dni, które nie zawierały wpisów imienia kierowcy, nie posiadały wpisów miejsca lub daty początkowej użytkowania wykresówki, które nie zawierały wpisów miejsca lub daty końcowej użytkowania wykresówki oraz te, które nie zawierały wpisu stanu licznika kilometrów w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu.

Wymienił z konkretnych dni wykresówki J. K., które nie zawierały wpisów imienia kierowcy, nie posiadały wpisów miejsca lub daty początkowej użytkowania wykresówki nie zawierały wpisu stanu licznika kilometrów w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu.

Organ ustalił, że strona w dniu 18 stycznia 2007r. dostarczyła oświadczenie w sprawie dni wolnych kierowcy M. F. stwierdzając, że pozostali kierowcy ze względu na charakter pracy w branży budowlanej lub na stanowisku

mechanika wykonują prace zgodnie z angażem. Oświadczenie to zostało uwzględnione w decyzji.

Za te naruszenia nałożone zostały kary pieniężne w wysokości określonej w lp. 11.4.7 – odpowiednio – lit a, c, d, e załącznika do ustawy o transporcie drogowym, tj. 500,- zł, 500,- zł, 150,- zł i 500,- zł.

Obliczona, za stwierdzone naruszenia suma kar wyniosła 215. 650,00 zł. Stosownie do art. 92 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym z dnia 9 września 2001 r. stanowiącym, że suma kar pieniężnych nałożonych podczas jednej kontroli w przedsiębiorstwie nie może przekroczyć kwoty 30.000 zł, kwota orzeczonej kary została ograniczona do tej wysokości.

W odwołaniu złożonym od powyższej decyzji jakie złożył przedsiębiorca wnosił o jej uchylenie i umorzenie postępowania oraz o wstrzymanie wykonalności przedmiotowej decyzji. W uzasadnieniu podniósł przede wszystkim, że pozostające w jego dyspozycji pojazdy poruszały się w ruchu na terenach budowy autostrady [...], czyli, że nie poruszały się po drogach publicznych tylko po terenach przeznaczonych na trasy dojazdowe (leśne) oraz po terenie samej budowy. Nie były to drogi publiczne w rozumieniu rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 ani w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985r., o drogach publicznych, a co za tym idzie nie podlegały rygorom wynikającym z ustawy o transporcie drogowym.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] października 2007 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania uznał, że decyzja organu I instancji została wydana w sposób prawidłowy i zgodny z prawem, wobec czego utrzymał ją w mocy. Jako podstawę prawną wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 14, art. 15 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985, P. 0008 - 00021), art. 5, art. 11, art. 14, art. 39k, art. 391, art. 92 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2007r., Nr 125, póz. 874) oraz lp.1.2, Ip.11.4.1, lp.1.8.1, Ip. 11.2A, lp.11.4.7 załącznika do tej ustawy.

Odnosząc się do argumentów strony zawartych w odwołaniu, organ wskazał, iż w obecnym stanie prawnym, zgodnie z definicją zawartą w art. 4 lit a rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) 3820/85 (Dz. Urz. UE nr L 102/1 z 11.04.2006r.) - "przewóz drogowy" - oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy".

Wskazał, że w okresie kiedy przeprowadzana była kontrola w przedsiębiorstwie obowiązywało rozporządzenie Rady (EWG) 3820/85, a wyłączenia jego stosowania, na które powoływał się przedsiębiorca, pozostają bez znaczenia i wpływu na podjęte rozstrzygniecie. Ustalono ponad wszelką wątpliwość analizując wykresówki kierowców, iż pojazdami marki [...] o nr rej. [...] oraz marki [...] o nr rej. [...], wykonywano przewozy nie tylko na terenach nie będących drogami publicznymi. Potwierdził to również kierowca, zeznając jako świadek, po pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.

Organ II instancji potwierdził fakt dokonania przez przedsiębiorcę naruszeń stwierdzonych w toku kontroli i uznał za zasadną wysokość nałożonej kary pieniężnej.

Na skutek skargi złożonej przez przedsiębiorcę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 2241/07 uwzględnił skargę M. G. i uchylił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. WSA przyjął, że transport drogowy nie był wykonywany po drogach publicznych i w oparciu o to ustalenie ocenił, że organ odwoławczy nieprawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego.

Uchylona decyzja pozostawiła w obrocie prawnym nieprawomocną decyzję organu I instancji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2007 r.

Na skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Stwierdził, że Sąd pierwszej instancji dla oceny legalności decyzji organów administracji orzekających w przedmiotowej sprawie przyjął stan faktyczny inny, aniżeli ten, który został ustalony w decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego, a mianowicie, że transport drogowy nie był wykonywany po drogach publicznych i w oparciu o to ustalenie dokonał oceny prawidłowości zastosowania przez organ administracji przepisów prawa materialnego.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał za nieprawidłowy stan faktyczny ustalony przez Sąd pierwszej instancji przyjęty jako podstawa zaskarżonego wyroku. Ocenił, że wadliwie Sąd pominął dowód z zeznań kierowcy J. K. w charakterze świadka znajdujący się w aktach administracyjnych (k. 254-255), z którego wynika, że przewozy drogowe były wykonywane również po drogach publicznych. Podniósł, że brak oceny tego dowodu, wskazującego na okoliczności odmienne niż te, które przyjął Sąd pierwszej instancji, doprowadziło do wadliwego ustalenia podstawy wyrokowania i uchylenia zaskarżonej decyzji. Tym samym brak dokonania przez Sąd pełnej oceny postępowania administracyjnego uniemożliwił stwierdzenie, czy w przedmiotowej sprawie skarżący wykonywał, czy też nie wykonywał przewóz po drogach publicznych.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy polecił Sądowi pierwszej instancji raz jeszcze ocenić legalność wydanych w sprawie decyzji administracyjnych, mając na uwadze całość materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym, a więc także dowód z zeznań kierowcy J. K. w charakterze świadka.

Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. - rozpoznając sprawę ponownie, po uchyleniu przez NSA wyroku Sądu I instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Tym samym, w pierwszej kolejności zbadać należy, czy zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego mogła stanowić legalną i skuteczną podstawę do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, czy też znajdują uzasadnienie zarzuty skarżącego co do:

- naruszenia prawa procesowego, a mianowicie art. 7, 8, 9, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., które w rezultacie doprowadziło do naruszenia prawa materialnego art. 4, 5, 11, 14, 39k, 92 ustawy o transporcie drogowym, art. 14, 15 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących w transporcie drogowym poprzez ich nieuzasadnione zastosowanie.

Przede wszystkim skarżący zarzucał błędną ocenę wyników kontroli w przedsiębiorstwie poprzez brak oględzin bądź ustaleń charakteru miejsca faktycznego wykonywania transportu. Skarżący twierdził, że pojazdy nie poruszały się po drogach publicznych w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, lecz po terenie wokół budowy autostrady [...] wykonując prace pomocnicze, takie jak rozwożenie ziemi czy żwiru.

W ocenie Sądu ponownie rozpoznającego sprawę, organ odwoławczy, ani organ I instancji dokonując oceny zebranego materiału dowodowego w wyniku kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie - nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów prawa procesowego w sposób, który miałby istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a taki jest warunek wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego.

Organy administracji ustaliły, że podczas kontroli w siedzibie przedsiębiorstwa obejmującej okres od dnia [...] czerwca 2005 r. do dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdzono szereg naruszeń przepisów o transporcie drogowym. Skarżący – na dzień rozpoczęcia kontroli ([...] czerwca 2006 r.) posiadał licencję nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy wystawioną [...] kwietnia 2004 r., do której zgłosił tylko jeden pojazd o numerze rejestracyjnym [...]. Zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne uzyskał dopiero od dnia [...] sierpnia 2006 r., do którego zgłosił siedem pojazdów o nr rej: [...].

Odnośnie pierwszego naruszenia - wykonywania transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji - organy prawidłowo ustaliły, na podstawie wykresówek i zeznań kierowcy w charakterze świadka J. K., że między styczniem a sierpniem 2006 r. przedsiębiorca wykonywał przewozy drogowe dwoma pojazdami nr rej. [...] niezgłoszonymi do posiadanej licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy, czyli przed uzyskaniem zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne.

Twierdzenia skarżącego, iż pojazdy jego nie poruszały się po drogach publicznych pozostają w sprzeczności z zeznaniami świadka J. K.. Wprawdzie organ odwoławczy nie dokonał szczegółowej analizy tych zeznań, niemniej jednak całościowo je ocenił jako wiarygodne (w połączeniu z wykresówkami) i na nich zbudował dokonane ustalenia faktyczne. Brak szczegółowej analizy można ocenić jako naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. nie mające istotnego wpływu na wynik sprawy. Z zeznań świadka wynika bowiem, że pojazdem [...] nr rej. [...] w kwietniu 2006 r. kierowca ten wykonywał transport po drogach publicznych: przy transporcie piasku ze żwirowni w [...], przy rozbiórce domu przy ul. [...]. Ponadto w okresie objętym kontrolą wykonywał przewozy między innymi pojazdem marki [...] o nr rej. [...], także nie zgłoszonym do licencji.

Skarżący w toku postępowania nie składał dowodów na zaprzeczenie tym okolicznościom. Jego twierdzenia przeciwnie należało zatem ocenić jako gołosłowne i nie poparte żadnymi dowodami.

Przedsiębiorca posiadający licencję mógł w oparciu o nią wykonywać przewozy tylko pojazdem, na który posiadał do tego uprawnienie, a więc zgłoszonym do licencji. Wykonując transport drogowy bez posiadania stosownych uprawnień, co ujawnione zostało w wyniku kontroli przeprowadzonej w siedzibie przedsiębiorstwa, podczas trwania której dopiero uzyskał stosowne uprawnienie - musi się liczyć z konsekwencjami. Nałożona kara i ustalenia co do wyliczenia wysokości w tym zakresie nie były kwestionowane.

Odnośnie drugiego naruszenia, nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie, ustalone zostało, że przedsiębiorca okazał 54 wykresówki z okresu kontroli. Organ prawidłowo ocenił oświadczenie przedsiębiorcy co do kierowców zatrudnianych w okresie objętym kontrolą, okazane dokumenty i zeznania świadków.

Na tej podstawie logicznie wywiódł, że podczas kontroli w przedsiębiorstwie nie okazano 393 sztuk tarcz tachografu bądź zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu kierowców: K. M. - 148 sztuk i J. K. - 245 sztuk. Z zeznań przesłuchanych świadków – pracownika kadr J. Z. i kierowcy J. K. organ prawidłowo wywiódł, że pracodawca nie miał praktyki wystawiania kierowcom zaświadczeń, gdy w określone dni nie prowadzili pojazdów.

Z powołanych norm rozporządzenia Rady EWG nr 3821/85 przedsiębiorca miał obowiązek przechowywania przez okres jednego roku, wykresówek, wydruków oraz wczytanych danych, które w razie kontroli okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. W przypadku gdy w określone dni kierowcy nie prowadzili pojazdów, bądź prowadzili pojazdy lecz nie mieli obowiązku używania tachografów, pracodawca winien za te dni wystawiać kierowcom zaświadczenia potwierdzające ten fakt, które także winny być przechowywane w siedzibie przedsiębiorstwa.

W ocenie Sądu, w zakresie tego naruszenia, organy prawidłowo oceniły stan faktyczny i zastosowały obowiązujące w dacie kontroli normy prawa materialnego, przy czym nałożoną karę pieniężną wymierzono zgodnie z Ip. 11.4. l załącznika do ustawy o transporcie drogowym.

Odnosząc się do trzeciego naruszenia, którym było wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne, poza sporem jest, że stwierdzono brak badania psychologicznego kierowcy J. K. w okresie zatrudnienia od [...] marca 2005 r. do [...] listopada 2006 r.

Przepisy ustawy o transporcie drogowym dotyczące wymogu posiadania przez kierowcę ważnych wyników badań lekarskich lub psychologicznych mają charakter bezwzględny. Każdy kierowca, zgodnie z art. 39k ust. 1 powołanej ustawy, wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania psychologiczne, o których wyżej mowa, są przeprowadzane: do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat, a po ukończeniu przez kierowcę 60 roku życia - co 30 miesięcy (ust. 3).

Pierwsze badanie psychologiczne, o którym mowa w ust. 1, jest wykonywane przed dniem wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie kwalifikacji wstępnej, a każde następne dla kierowcy w wieku do 60 lat - w terminie właściwym do ukończenia szkolenia okresowego, jednak nie później niż do dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego.

Zgodnie z art. 39l ust. 1 powołanej ustawy na badania lekarskie i psychologiczne kieruje kierowców przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy.

W wyniku kontroli ustalono, że zatrudniony przez przedsiębiorcę kierowca J. K. w okresie zatrudnienia od [...] marca 2005 r. do [...] listopada 2006 r. nie posiadał wyników badań psychologicznych.

Pozbawione racji są zarzuty skarżącego, że nałożono karę z tego tytułu nie ustalając, czy rzeczywiście pracownicy byli zobowiązani do posiadania wyników badań psychologicznych oraz twierdzenie, że kierowca nie miał obowiązku powtarzania badań, bowiem obowiązek przeprowadzenia badań zachodzi co pięć lat od chwili uzyskania świadectwa kwalifikacyjnego.

Nie ulega wątpliwości, że nie ma obowiązku powtarzania badań psychologicznych u każdego pracodawcy przed upływem terminu pięcioletniego, ustalonego w art. 39k ust. 3 powołanej ustawy. Istnieje jednakże obowiązek – przy zatrudnieniu pracownika w charakterze kierowcy – utrzymywania ciągłości posiadania wyników badań psychologicznych, potwierdzających spełnianie przez kierowcę warunków do wykonywania tego zawodu. Z tego względu przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany m.in. do przekazania kierowcy z chwilą rozwiązania stosunku pracy kopii orzeczeń i świadectw lekarskich i psychologicznych. (art. 39l ust. 1 pkt 5 ustawy).

W tej sytuacji, w ocenie Sądu, organ uznał prawidłowo, że kara w wysokości 500,- zł wynikającej z lp. 1.8.1 załącznika do ustawy została nałożona prawidłowo.

Odnosząc się do pozostałych kar z tytułu czwartego i piątego naruszenia, okoliczności te - co do zasady - nie były kwestionowane przez skarżącego, że w trakcie kontroli okazanych wykresówek stwierdzono:

- nieprawidłowe operowanie selektorem przez kilku kierowców - zamiast zapisu odpoczynku dobowego widnieje zapis dyspozycyjności lub innych prac,

- brak przepisowych wpisów: imienia lub nazwiska kierowcy, miejsca lub daty początkowej użytkowania wykresówki, miejsca lub daty końcowej używania wykresówki, stanu licznika kilometrów w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu.

Pozostałe kary z tytułu: nieprawidłowego operowania przełącznikiem grup czasowych (lp. 11.2.4 załącznika do ustawy), braku na wykresówce wpisu imienia lub nazwiska kierowcy (lp. 11.4.7a załącznika), braku miejsca lub daty początkowej użytkowania wykresówki (lp. 11.4.7c załącznika) oraz braku miejsca lub daty końcowej użytkowania wykresówki (lp. 11.4.7d załącznika) i braku na wykresówce stanu licznika w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu (lp. 11.4.7e załącznika), zostały nałożone na podstawie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985), które ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie i co zostało szczegółowo opisane w obu decyzjach.

Należy podkreślić, że nie był kwestionowany ustalony stan faktyczny, a zasada odpowiedzialności skarżącego w oparciu o normy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, które to normy, jak zostało wskazane na wstępie, określają obowiązki przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne. Zgodnie z art. 15 ust. 3 kierowcy:

- zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z oficjalnym czasem kraju rejestracji pojazdu,

- obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów: czasu prowadzenia pojazdu, wszystkich innych okresów pracy, okresów gotowości, przerwy w pracy i okresy dziennego odpoczynku.

Zgodnie z art. 15 ust. 5 każdy członek załogi pojazdu nanosi na swoją wykresówkę następujące informacje:

na początku używania wykresówki - swoje nazwisko i imię;

datę i miejsce rozpoczęcia używania wykresówki oraz datę i miejsce zakończenia jej używania;

numer rejestracyjny każdego pojazdu, do którego członek załogi został przydzielony

zarówno na początku pierwszej jazdy zapisanej na wykresówce jak i następnych, w przypadku zmiany pojazdu, w czasie używania tej samej wykresówki;

wskazania licznika długości drogi:

- przy rozpoczęciu pierwszej jazdy zarejestrowanej na wykresówce,

- przy zakończeniu ostatniej jazdy zarejestrowanej na wykresówce,

- w razie zmiany pojazdu w ciągu dnia pracy (odczyt licznika w pojeździe, do

- którego był przydzielony oraz odczyt licznika w pojeździe, do którego zostaje

przydzielony);

czas, kiedy miała miejsce zmiana pojazdu.

Ponadto skarżący miał obowiązek stosowania art. 31 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004 r. Nr 92. poz.879). Zatrudniony przez niego kierowca, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu albo prowadził pojazd, do którego nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia nr 3820/85/EWG na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli obowiązany jest do przedstawienia zaświadczenia - wystawionego przez pracodawcę przed rozpoczęciem przez kierowcę przewozu drogowego - wskazującego na przyczyny nieposiadania wykresówek.

Skarżący nie kwestionował szczegółowych ustaleń dotyczących wskazania przez organ, w jakich dniach na określonych wykresówkach M. F. nie było wpisów imienia kierowcy, wpisów miejsca lub daty początkowej użytkowania wykresówki, wpisów miejsca lub daty końcowej użytkowania wykresówki oraz te, które nie zawierały wpisu stanu licznika kilometrów w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu.

Nie kwestionował także wymienionych z konkretnych dat wykresówek J. K., które nie zawierały wpisów imienia kierowcy, nie posiadały wpisów miejsca lub daty początkowej użytkowania wykresówki, nie zawierały wpisu stanu licznika kilometrów w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu.

Obliczona na podstawie przepisów załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym kara za powyższe naruszenia wyniosła 215 650 zł, ale z uwagi na treść art. 92 ust. 2 pkt 2, została ograniczona do 30 000 zł.

W ocenie Sądu, powyższe okoliczności wskazują, że stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji został ustalony prawidłowo. Wbrew zarzutom skarżącego, realizując zasadę wyrażoną w art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenił na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Nie dał wiary wyjaśnieniom strony wobec posiadania dowodów z powołanych dokumentów i zeznań świadków, które tym wyjaśnieniom przeczyły. Przykładem są wyjaśnienia nadesłane w piśmie z [...] sierpnia 2006 r. gdzie przedsiębiorca podał, że w okresie objętym kontrolą zatrudniał dwóch kierowców. Organ ustalił w trakcie badania wykresówek, że przedsiębiorca zatrudniał także innych kierowców.

Zdaniem Sądu, organ nie naruszył także pozostałych norm procesowych art. 7, 8, 9, czy 77 § 1 k.p.a. ani przepisów prawa materialnego 4, 5, 11, 14, 39k, 92 ustawy o transporcie drogowym, art. 14, 15 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. – w sposób, który uzasadniałby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.