Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 125/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Urząd Górniczy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 217
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Wiesner Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w P. na postanowienie Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...] , Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego utrzymujące w mocy postanowienie tego organu z dnia [...] r., znak: [...] , odmawiające wydania zaświadczenia "A" sp. z o.o. w P. potwierdzającego, że "wykonanie otworu geotermalnego [...] jest zgodne z koncesją Nr [...] z dnia 7 grudnia 2009 roku na poszukiwanie i rozpoznawanie wód termalnych z utworów kredy dolnej i jury dolnej w miejscowości W. gm. P. , powiat p. , woj. mazowieckie, udzieloną przez Ministra Środowiska na rzecz "A" Sp. z o. o. ".

Stan sprawy jest następujący:

Wnioskiem z dnia [...] r., "A" Sp. z o.o. z siedzibą w P. , wystąpiła o wydanie zaświadczenia "potwierdzającego czy wykonanie otworu geotermalnego [...] jest zgodne z koncesją Nr [...] z dnia 7 grudnia 2009 roku na poszukiwanie i rozpoznawanie wód termalnych z utworów kredy dolnej i jury dolnej w miejscowości W. gm. P. , powiat p., woj. mazowieckie, udzieloną przez Ministra Środowiska na rzecz "A" Sp. z. o.o., a jeśli Prezes Urzędu dojdzie do wniosku, że tak to również o wydanie takiego zaświadczenia (...).

Postanowieniem z dnia 2 października 2015r., znak: [...] , wydanym na podstawie art. 219 w zw. z art. 217 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23), zwanej dalej "K.p.a.", Prezes WUG odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści.

W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał swojego interesu prawnego uzasadniającego wydanie zaświadczenia, tj. nie wskazał przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu administracji publicznej, do czego był obowiązany na mocy art. 217 § 2 pkt 2 K.p.a.

Prezes Wyższego Urzędu Górniczego rozważył również istnienie przesłanki do wydania zaświadczenia wymienionej w art. 217 § 2 pkt 1 K.p.a., stwierdzając, że nie zachodzi ona w przedmiotowej sprawie, gdyż brak jest przepisu prawa, który wymagałby urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego.

We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy strona zarzuciła naruszenie: art. 6-11 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie w sprawie, art. 7 w zw. z art. 218 § 1i 2 K.p.a. poprzez niezebranie i niewyczerpujące wyjaśnienie okoliczności sprawy, art. 218 § 2 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie w koniecznym zakresie postępowania wyjaśniającego, art. 217 § 2 pkt 2 K.p.a. poprzez błędne uznanie, że treść zaświadczenia nie mieściła się w zakresie określonym tym przepisem, a wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego w jego uzyskaniu, art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu postanowienia kwestii interesu prawnego, art. 217 § 2 pkt 2 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez rozpoznanie wniosku w sposób niekompletny, art. 219 w zw.z art. 124 § 2 K.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu postanowienia , jakie konkretnie dokumenty zostały poddane w badaniu wykazania (...) interesu prawnego" i czy z dokumentacji posiadanej przez organ wynikają fakty, których potwierdzenia żąda wnioskodawca, art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia postanowienia niespełniającego wszystkich wymogów formalnych przewidzianych przez ten przepis, w tym w zakresie przedstawienia stanu faktycznego, powołania i omówienia dowodów, które stanowiły podstawę faktyczną wydanego rozstrzygnięcia, art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego oraz dowolną jego ocenę oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wskazania, na podstawie jakich dowodów stwierdzono, że wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego w wydaniu zaświadczenia.

Postanowieniem z dnia 5 listopada 2015 r., znak: [...] , ldz. [...] , Prezes WUG utrzymał w mocy postanowienie tego organu z dnia 2 października 2015 r., znak: [...] .

Prezes w uzasadnieniu podniósł, iż w doktrynie podkreśla się, że skoro ustawodawca przesądził, kiedy organ obowiązany jest do wydania zaświadczenia, oznacza to, że wniosek o wydanie zaświadczenia musi opierać się na przesłankach zawartych w art. 217 § 2 pkt 1 lub 2 K.p.a. Osoba domagająca się wydania zaświadczenia jest obowiązana wskazać, że urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, albo też wykazać, że ubiega się o wydanie zaświadczenia ze względu na swój interes prawny. Organ bada, czy wniosek o wydanie zaświadczenia opiera się na ustawowych podstawach: czy zainteresowany podnosi we wniosku, że urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, albo czy zainteresowany wykazuje w swym wniosku interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.

W pierwszym przypadku należy ustalić, czy rzeczywiście istnieje przepis prawa materialnego, który albo uzależnia w ogóle toczenie się postępowania od przedstawienia zaświadczenia jako warunku formalnego wniosku, albo też uzależnia wydanie decyzji pozytywnej (świadczącej) od potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego. W drugim przypadku ustalenia wymaga, czy zainteresowany wydaniem zaświadczenia rzeczywiście posiada interes prawny w domaganiu się potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego. To, że organ obowiązany jest potwierdzić fakty lub stan prawny wynikający z prowadzonej przez niego ewidencji, rejestru lub innych danych, nie zwalnia zainteresowanego od wykazywania interesu prawnego w uzyskaniu potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego. Art. 218 § 1 K.p.a. stanowi bowiem jedynie rozwinięcie art. 217 § 1 pkt 2 K.p.a. i nakłada obowiązek wydania zaświadczenia po spełnieniu się hipotezy tej pierwszej normy. Nie można odczytywać tego przepisu jako zwalniającego zainteresowanych od wykazywania interesu prawnego w domaganiu się określonego zaświadczenia (P. Brzozowski, Wydawanie zaświadczeń w trybie uregulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2011).

W przedmiotowej sprawie zdaniem organu nie doszło do naruszenia art. 217 § 2 K.p.a. We wniosku z dnia 22 września 2015 r. nie wskazano bowiem interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego, ani tego, że urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa.

Wbrew twierdzeniom wnoszącego o ponowne rozpatrzenie sprawy to nie na organie, ale na wnioskodawcy ciążył obowiązek wykazania interesu prawnego w uzyskaniu potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego. Powtórna analiza treści wniosku z dnia 22 września 2015 r. potwierdza, że "A" Sp. z o.o. nie wykazała w nim interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego, tj. nie wskazała przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego mogłaby skutecznie żądać czynności organu administracji publicznej. Skoro spółka - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - nie wykazała we wniosku tego interesu prawnego, organ zasadnie stwierdził, iż nie została spełniona przesłanka z art. 217 § 2 pkt 2 K.p.a.

Bezzasadny jest również w związku tym zarzut naruszenia art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 11, art. 77, art. 80 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niezebranie i niewyczerpujące wyjaśnienie okoliczności sprawy oraz brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. Tylko bowiem wtedy, gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny, organ powinien zbadać to w postępowaniu wyjaśniającym (por. Z. Janowicz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1999, s. 506507).

Ponadto, w doktrynie powszechnie przyjmuje się, że "postępowanie wyjaśniające w postępowaniu w przedmiocie wydania zaświadczenia możliwe jest tylko w ograniczonym zakresie. (...) Skoro bowiem sprawa taka nie ma charakteru jurysdykcyjnego, nie zachodzi potrzeba wyjaśniania okoliczności tejże sprawy. (...) W postępowaniu w przedmiocie wydania zaświadczenia nie ma miejsca na postępowanie dowodowe (P. Brzozowski, Wydawanie zaświadczeń w trybie uregulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2011).

Przepis prawa materialnego, a to art. 471 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r. poz. 121, z późn. zm.), dalej w skrócie: "K.c.", jako (w ocenie wnioskodawcy) wskazujący na jego interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia, przywołany został dopiero we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 12 października 2015 r. Wnioskodawca stwierdził, że "interes prawny skarżącego w uzyskaniu zaświadczenia o wskazanej treści wynikał z potrzeby wykorzystania zaświadczenia przed innym organem, w innym postępowaniu, co wyszczególnił wnioskodawca, już we Wniosku, gdyż wnioskodawca pragnie wykorzystać to zaświadczenie na użytek postępowania sądowego toczącego się przed Sądem Okręgowym w K. Wydział I Cywilny, Sygn. akt: [...] oraz przed Sądem Okręgowym w W. XVI Wydział Gospodarczy, Sygn. akt: [...] ".

Organ ponownie podkreślił, że - wbrew twierdzeniom wnioskodawcy - we wniosku z dnia 22 września 2015 r. "nie wyszczególnił" on interesu prawnego w tym zakresie.

Poddając ocenie istnienie interesu prawnego opartego na art. 471 K.c., Prezes WUG stwierdził, że "A" Sp. z o.o. nie ma interesu prawnego w żądaniu wydania zaświadczenia w przedmiocie objętym wnioskiem. Wprawdzie wnioskodawca wskazał przepis prawa materialnego - art. 471 K.c., z którego wynikają jego prawa lub obowiązki, natomiast przepis ten nie kreuje jego interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia. Nie jest to bowiem przepis, który obligowałby organ administracyjny do wydania zaświadczenia w celu użycia go przez wnioskodawcę jako dowodu w postępowaniu sądowym.

Zaświadczenie, o które występuje "A" Sp. z o.o., nie jest jej niezbędne do dochodzenia roszczeń przed sądem powszechnym. Brak zaświadczenia nie stanowi przeszkody w zakończeniu toczących się postępowań sądowych. Tryb określony w art. 217-219 K.p.a. nie dotyczy udzielania informacji, ale opartej na interesie prawnym strony lub wymaganej przez przepis prawa, potrzeby uzyskania urzędowego potwierdzenia w drodze zaświadczenia określonych faktów lub stanu prawnego.

W doktrynie i orzecznictwie sądowym wyraźnie wskazuje się, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń jest rodzajem postępowania administracyjnego o charakterze uproszczonym i odformalizowanym, które obowiązuje organy administracyjne przy podejmowaniu czynności materialno-technicznych polegających na urzędowym potwierdzaniu stanu faktycznego lub prawnego. Należy więc wyraźnie oddzielić zaświadczenia wydawane na podstawie art. 217 K.p.a. od decyzji administracyjnych, o których jest mowa wart. 104 K.p.a. Poprzez zaświadczenia należy rozumieć "przewidziane w przepisach prawnych potwierdzenie pewnego stanu rzeczy przez właściwy organ państwowy łub społeczny na żądanie zainteresowanej osoby" (por. J. Lang, Zaświadczenia w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego, Organizacja, Metody, Technika 1988/2 str. 14).

Celem regulacji zawartej w art. 217 § 2 K.p.a. jest uniemożliwienie żądania od strony przedstawienia zaświadczenia dla potwierdzenia faktów lub stanu prawnego, które mogą i powinny być stwierdzone w inny sposób, np. przez oświadczenie strony (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 27 stycznia 2010 r., II SA/Gd 471/09, LEX nr 559717).

Organ administracji obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 K.p.a.). Organ administracji może przed wydaniem zaświadczenia przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające, co przewiduje art. 21 8 § 2 K.p.a.

Zaznaczył organ na co wskazuje NSA w wyroku z dnia 28 sierpnia 2013 r., I OSK 605/12, LEX nr 1369011 - że postępowanie wyjaśniające, o którym mowa w art. 218 § 2 K.p.a., spełnia jedynie pomocniczą rolę w ustaleniu treści zaświadczenia, bo główną rolę art. 218 K.p.a. przypisuje danym wynikającym z ewidencji, rejestru, wykazu, zbioru dokumentów lub zbioru danych utrwalanych innymi technikami, a będących w posiadaniu organu. W rezultacie postępowanie wyjaśniające prowadzone zgodnie z art. 218 § 2 K.p.a. musi odnosić się do okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów, bądź z innych danych, W postępowaniu tym organ nie może, rozpoznając wniosek o wydanie zaświadczenia, tworzyć nowych dokumentów i na nowo ustalać fakty.

W pierwszej kolejności zatem podlega ustaleniu, jakiego rodzaju ewidencja i rejestry mogą zawierać żądane dane. Dalsza część postępowania sprowadza się do wyjaśnienia, czy posiadane dane odnoszą się do osoby wnioskodawcy oraz, co najważniejsze, czy dotyczą stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca (por. Z. R. Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalania i weryfikacji jego treści, Państwo i Prawo 2004/10 str. 63).

Informacje, których poświadczenia domaga się wnioskodawca we wniosku z dnia 22 września 2015 r., nie są przedmiotem ewidencji, rejestrów lub innych zbiorów danych, do jakich prowadzenia zobligowany jest Prezes WUG.

Prezes WUG wskazał że nie prowadzi rejestru otworów, w szczególności geotermalnych, wykonanych zgodnie lub niezgodnie z koncesjami. Okoliczności, których dotyczy wniosek o wydanie zaświadczenia, pozostają natomiast w związku z postępowaniami administracyjnymi prowadzonymi wskutek stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej plan ruchu zakładu wykonującego roboty geologiczne na wykonanie otworu geotermalnego [...] , oraz w związku z - prowadzonym przez Ministra Środowiska - postępowaniem w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia koncesji Nr [...] z dnia 7 grudnia 2009 r. "na poszukiwanie i rozpoznawanie wód termalnych z utworów kredy dolnej i jury dolnej w miejscowości W. gm. P. , powiat p., woj. mazowieckie, projektowanym otworem wiertniczym [...] , udzielonej ""A" " Sp. z o.o. z siedzibą w K. ". Okoliczności, zaświadczenia których domaga się wnioskodawca, mogą więc wynikać z ustaleń i ocen w postępowaniach rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 18 stycznia 2008 r., II SA/Wr 595/2007, LEX nr 485728).

Wnioskodawca dysponuje dokumentami (w szczególności decyzjami administracyjnymi), w których zawarte są informacje dotyczące okoliczności, o których jest mowa we wniosku o wydanie zaświadczenia, i jako strona ma prawo dostępu do akt postępowań, w których zostały wydane.

"A" Sp. z o.o. jest stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia koncesji Nr [...] z dnia 7 grudnia 2009 r. na poszukiwanie i rozpoznawanie wód termalnych z utworów kredy dolnej i jury dolnej w miejscowości W. gm. [...] , powiat p., woj. mazowieckie, udzieloną przez Ministra Środowiska na rzecz "A" Sp. z o.o. ", w którym została wydana decyzja z dnia [...] r., znak: [...] . Przedmiotową decyzją Minister Środowiska stwierdził wygaśnięcie koncesji Nr [...] z dnia 7 grudnia 2009 r., w uzasadnieniu wskazując, że "w dniu 9 maja 2013 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia jej wygaśnięcia. W loku postępowania ustalono, że otwór wiertniczy [...] wykonano poza obszarem koncesyjnym".

"A" Sp. z o.o. jest również stroną postępowań administracyjnych toczących się w związku ze stwierdzeniem - decyzją Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia 19 grudnia 2013 r., znak: [...] - w całości nieważności decyzji Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w W. z dnia 9 listopada 2011 r., znak: [...] , zatwierdzającej plan ruchu zakładu wykonującego roboty geologiczne na wykonanie otworu geotermalnego [...] . Wnioskodawcy jest znany stan rozpoznania tych spraw, który szczegółowo opisał we wniosku z dnia 22 września 2015 r., jak i we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 12 października 2015 r. "A" Sp. z o.o. bezpośrednio wskazuje, że wniosek o wydanie zaświadczenia został przedstawiony "w związku z wyrokiem" i "mając na względzie rozstrzygnięcie WSA w Gliwicach z dnia 23 lipca 2015 roku, sygn. akt: III SA/Gl 186/15, o którym to rozstrzygnięciu traktuje niniejsze pismo" (wniosek z dnia 22 września 2015 r.), a więc w związku ze sprawą administracyjną, której jest stroną.

Odnosząc się do kwestii przywołanych fragmentów decyzji Prezesa WUG z 19 grudnia 2013 r., stwierdzającej nieważność decyzji Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w W. z dnia [...] r., dot. okoliczności potwierdzenia których domaga się strona w drodze zaświadczenia organ podkreślił, że przedmiotem rozpoznania w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora OUG w W. z dnia [...] r. była kwestia "zaplanowania" w "Planie ruchu zakładu wykonującego roboty geologiczne na wykonanie otworu geotermalanego [...] " lokalizacji otworu [...] "poza terenem badań wyznaczonym koncesją Nr [...] " z dnia 7 grudnia 2009 r., nie zaś kwestia "wykonania" tego otworu.

Wnioskodawca zażądał więc wydania zaświadczenia o treści, która nie wynika "bezpośrednio" z akt spraw prowadzonych przez organ. Zdaniem Prezesa WUG, brak jest podstaw do dokonywania interpretacji treści decyzji w drodze zaświadczenia.

Organ przywołał wyrok z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 763/13, LEX nr 1398320,WSA w Kielcach, wyrok NSA z dnia 16 września 2005 r., II OSK 36/2005, ONSAiWSA 2006/2 poz. 64;wyrok NSAz dnia 4lipca 2012 r., II OSK 1494/12, LEX nr 1219248).

W ocenie organu nie jest dopuszczalne, aby organ właściwy w sprawie indywidualnej rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej potwierdzał poszczególne ustalenia na podstawie przeprowadzonych dowodów w formie zaświadczenia, jak domaga się tego wnioskodawca.Zaświadczenie dotyczy bowiem wyłącznie danych zgromadzonych w ewidencjach i rejestrach. Takie rozwiązanie prawne nie podlega zarazem wykładni rozszerzającej. Organy administracji publicznej mogą wydać zaświadczenie jedynie w takim zakresie, w jakim treść dokumentu znajduje odzwierciedlenie w wymienionych zbiorach. Nie są one natomiast zobowiązane do pozytywnego rozpatrywania wniosku o wydanie zaświadczenia wykraczającego swoją treścią poza tak zakreślone ramy. Jeżeli określone informacje nie znajdują się w ewidencjach, rejestrach lub innych zbiorach danych, to organy administracji publicznej powinny odmówić wydania zaświadczenia (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 11 września 2008 r., II SA/Sz 418/08, LEX nr 518000).

Powyższe konkluzje pozostają w zgodzie z funkcją zaświadczenia jako swego rodzaju urzędowego poświadczenia określonej informacji, której ustalenie może nastąpić w trybie uproszczonym (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 26 sierpnia 2015 r., II SA/Po 410/15,

Organ wskazał , iż ponadto, sam wnioskodawca - będący adresatem decyzji Prezesa WUG z dnia 19 grudnia 2013 r., wnosząc o "wydanie zaświadczenia, potwierdzającego czy wykonanie otworu geotermalnego [...] jest zgodne z koncesją (...), a jeśli Prezes Urzędu dojdzie do wniosku, że tak to również o wydanie takiego zaświadczenia potwierdzającego wykonanie otworu przyznaje więc,że okoliczność, zaświadczenia której domaga się, nie wynika w "oczywisty" sposób z treści tej decyzji, ale organ musi przeprowadzić w tym zakresie "proces wnioskowania" i może dojść do różnych wniosków. Zaświadczenie wydaje się natomiast, gdy fakt powstania takich skutków prawnych jest oczywisty i organ nie musi o niczym rozstrzygać

Wynikająca z art. 218 § 2 K.p.a. możliwość przeprowadzenia przed wydaniem zaświadczenia postępowania wyjaśniającego w koniecznym zakresie nie może być rozumiana jako tworzenie na etapie postępowania o wydanie zaświadczenia podstawy do wystawienia zaświadczenia. Niedopuszczalne jest zatem kompletowanie w tym postępowaniu materiału dowodowego mającego służyć wydaniu zaświadczenia określonej treści, gdyż treść zaświadczenia ma się opierać na już posiadanych przez organ ewidencjach, rejestrach czy zbiorach danych. W wyroku z dnia 26 lutego 2013 r., I OSK 1778/11, LEX nr 1311429, NSA stwierdził, że "zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego. Zaświadczenie nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Tym samym nie jest dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu", a w wyroku z dnia 15 stycznia 2014 r., I OSK 1518/12, LEX nr 1452122: "nie jest dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Postępowanie wyjaśniające, o jakim mowa w art. 218 § 2 k.p.a., spełnia tylko pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia, a jego przedmiotem są okoliczności wynikające z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienie, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów oraz stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się zainteresowany, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów". Użyty w art. 218 § 2 K.p.a. zwrot "w koniecznym zakresie" wskazuje na ograniczenie postępowania dowodowego w stosunku do ram określonych w art. 75 - 86 K.p.a. Postępowanie wyjaśniające może zatem polegać na ustaleniu faktów wynikających z dostępnych organowi dokumentów. Jak bowiem wynika z treści art. 217 K.p.a. zaświadczenie jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 28 czerwca 1983 r., sygn. akt I SA 268/83, ONSA 1983/1/47). W postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ nie modyfikuje więc treści dostępnych dokumentów.

Decyzje administracyjne stanowią dokument urzędowy i mogą zostać przedstawione jako dowód m.in. w postępowaniu sądowym i podlegać ocenie w tym postępowaniu. Organ zaś nie może wydać zaświadczenia o innej treści niż decyzja. Zdaniem Prezesa WUG skoro wnioskodawca jest w posiadaniu decyzji administracyjnych, nie może żądać dodatkowo wydania zaświadczenia w tym zakresie. Zaświadczenie nie może bowiem służyć dokonywaniu interpretacji treści decyzji, te są zaś wnioskodawcy znane.

Podkreślił organ, że akta spraw administracyjnych prowadzonych przez Prezesa WUG w związku z wydaniem decyzji z dnia 19 grudnia 2013 r., znak: [...] , l.dz. [...] , znajdują się obecnie w WSA w Gliwicach - w związku z wniesieniem przez organ w dniu 22 października 2015 r. skargi kasacyjnej od wyroku tego Sądu z dnia 27 lipca 2015 r., sygn. akt: III SA/G1 186/15, oraz w Prokuraturze Okręgowej W. w W. (sygn. akt: [...]).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego a to:

1) art. 6-11 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie w stanie faktycznym sprawy;

2) art. 7 w zw. z art. 218 § 1 i 2 K.p.a. poprzez niezebranie i niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący wszystkich istotnych okoliczności sprawy;

3) art. 218 § 2 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie w koniecznym zakresie postępowania wyjaśniającego;

4) art. 217 § 2 K.p.a. poprzez błędne uznanie, że treść zaświadczenia nie mieściła się w zakresie określonym tym przepisem oraz błędne uznanie, że osoba ubiegająca się o wydanie zaświadczenia nie wykazała interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia, podczas gdy organ dysponował bazą danych i dokumentami dotyczącymi przedmiotu żądania;

5) art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie kwestii interesu prawnego skarżącej i nieodniesienie się do tego zagadnienia w uzasadnieniu postanowienia;

6) art. 217 § 2 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. przejawiające się tym, że organ rozpoznał wniosek skarżącej w sposób niekompletny, dokonał nieprawidłowej jego oceny i wydał rozstrzygnięcie niezgodne z prawem;

7) art. 219 w zw. z art. 124 § 2 K.p.a. poprzez brak precyzyjnego wskazania w uzasadnieniu postanowienia, jakie konkretnie dokumenty zostały poddane w badaniu wykazania interesu prawnego, w tym, czy z dokumentacji posiadanej przez organ wynikają fakty, których potwierdzenia żąda osoba ubiegająca się o wydanie zaświadczenia;

8) art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia postanowienia niespełniającego wszystkich wymogów formalnych przewidzianych przez ten przepis, w tym w zakresie przedstawienia stanu faktycznego, powołania i omówienia dowodów, które stanowiły podstawę faktyczną wydanego przez organ rozstrzygnięcia;

9) art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, dowolną a nie swobodną ocenę dowodów, dokonaną pod z góry przyjętą tezę, co miało wpływ na wynik postępowania i skutkowało naruszeniem szeregu norm prawa materialnego, a także poprzez niewskazanie dowodów, na podstawie których organ stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego w wydaniu zaświadczenia.

W konsekwencji zarzutów postawionych wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, a także zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważyl co następuje :

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji /innego aktu lub czynności/ z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowane w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Uchylenie decyzji, postanowienia albo stwierdzenie ich nieważności następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy.

Mając na względzie wskazane wcześniej kryterium legalności Sąd po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowaniu instancyjnego okoliczności faktycznych i prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutów przepisów prawa procesowego, materialnego obligujących do uwzględnienia skargi.

Przedmiotem oceny dokonywanej przez Sąd w rozpoznanej sprawie było postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o treści opisanej przez skarżącego w podaniu z dnia 22.09.2015r. skierowanym do Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego .

Zgodnie z art. 217 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie.

W myśl § 2 tego przepisu zaświadczenie wydaje się w oparciu o dwie odrębne przesłanki: pkt 1 - jeżeli przepis prawa wymaga potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego lub pkt 2 - gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.

Zgodnie z art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W myśl art. 218 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.

Prowadzenie takiego postępowania wyjaśniającego opierać się może jedynie na danych zawartych w posiadanej przez organ dokumentacji. Zatem postępowanie w sprawach wydawania zaświadczeń stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego postępowania o charakterze administracyjnym.

Należy podkreślić, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń nie jest postępowaniem administracyjnym, jakiego dotyczy art. 1 pkt 1 kpa. (tzw. postępowanie jurysdykcyjne, orzecznicze), a jedynie ma charakter administracyjny z uwagi na organy je stosujące i na jedną z prawnych form działania administracji, do których się ono odnosi. Przepisy Działu VII k.p.a. "Wydawanie zaświadczeń" stanowią rodzaj uproszczonego postępowania administracyjnego, w którym nie prowadzi się postępowania dowodowego w trybie przepisów Działu II (Rozdziału 4) kpa.

Zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego, nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Nie jest zatem dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów, bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.

Podkreślić też należy, iż wydanie zaświadczenia jest czynnością materialno - techniczną. Zaświadczenie nie przyznaje, nie stwierdza, nie uznaje uprawnień ani obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zaświadczenie potwierdza jedynie informacje posiadane przez organ, przy czym poświadczane informacje muszą być oczywiste i bezspornie wynikać z prowadzonych przez organ rejestrów, ewidencji, czy innych będących w jego posiadaniu danych. Zaświadczeniem są natomiast te akty, które potwierdzają istnienie uprawnień i obowiązków określonych uprzednio indywidualnym aktem prawnym, a także oparte tylko na akcie generalnym, ale wówczas, gdy sytuacja jest jasna i nie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i rozstrzygania deklaratoryjnym aktem prawnym, aktem woli (por. Z.R. Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia..., s. 60-61).

Podobnie W. C. podkreśla, że różnica między decyzją deklaratoryjną a zaświadczeniem polega na tym, iż w przypadku decyzji takie wiążące ustalenie czy podciągnięcie stanu faktycznego pod normy prawne ma miejsce, gdy wymaga tego konkretny przepis prawa. Na ogół zachodzi to wówczas, gdy okoliczności związane z powstaniem skutków prawnych są niejasne, ich istnienie może budzić wątpliwości lub wokół ich powstania istnieje spór. Zaświadczenie wydaje się natomiast, gdy fakt powstania takich skutków prawnych jest oczywisty i organ nie musi o niczym rozstrzygać (W. Chróścielewski (w:) W. Chróścielewski, J.P. Tarno, Postępowanie, 2011, s. 261). Por. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2011 r., II OSK 1148/10, LEX nr 1083548:

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że po pierwsze z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych, a przede wszystkim z wniosku o wydanie zaświadczenia, nie wynika by strona posiadała interes prawny w ubieganiu się o wydanie zaświadczenia o żądanej treści. We wniosku strona nie powołała się bowiem na żaden przepis prawa wymagający potwierdzenia zaświadczeniem stanu faktycznego lub prawnego . Wskazała jedynie na okoliczności, które w jej ocenie powodują, iż "C" S.A. wykonało otwór geotermalny niezgodnie z projektem prac geologicznych dla rozpoznania i udokumentowania zasobów wód termalnych z utworów kredy dolnej i jury dolnej w miejscowość w. gmina P. .

Jak już wskazano, nie jest dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych, ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów, bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Podobnie zaświadczenie wydaje się natomiast, jedynie wtedy gdy fakt powstania skutków prawnych jest oczywisty i organ nie musi o niczym rozstrzygać tak wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2011 r., II OSK 1148/10, LEX nr 1083548:, który skład orzekający podziela w całości. W konsekwencji powyższych uwag stanowisko organu o przychyleniu się do wniosku strony przez organ i wydanie zaświadczenia oznaczałoby, iż organ postąpiłby wbrew treści i ratio legis przepisu art. 217 k.p.a. Wydając bowiem zaświadczenie w odpowiedzi na wniosek strony podjąłby próbę oceny stanu faktycznego w zakresie realizacji wykonania otworu geotermalnego [...] - w zakresie zgodności z koncesją nr [...] . Takie zaś postępowanie w świetle normy art. 218 kpa jest niezgodne z prawem. Organ bowiem w tym trybie, jak już powiedziano może jedynie wydawać zaświadczenia wynikające z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów, bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.

Podobnie Sąd nie podziela poglądu strony, iż interes prawny użyty w art. 217 kpa należy interpretować szeroko w taki sposób, by obejmował on sytuację, w której urzędowe potwierdzenie określonego stanu faktycznego lub prawnego mogłoby choćby hipotetycznie wpłynąć na prawa i obowiązki strony. W tym bowiem względzie strona wskazała we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, iż na kanwie tych postępowań dochodzi swoich praw z tytułu nienależycie wykonanej umowy przez [...] w oparciu o art. 471 kodeksu cywilnego, dlatego w jej ocenie jest to norma prawna stanowiąca podstawę prawną wystąpienia z żądaniem o wydanie zaświadczenia Z art. 217 kpa wynika bowiem wymóg istnienia interesu prawnego w momencie ubiegania się o zaświadczenie w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zatem fakt hipotetycznego istnienia interesu prawnego nie jest wystarczającą przesłanką do uznania iż takowy interes istnieje, a zatem by spełnione zostały przesłanki z art. 217 kpa. do wydania żądanego zaświadczenia .

Podnieść jeszcze raz należy, iż skoro w trybie art. 217 kpa wydawane są zaświadczenia przez organ, które są aktem wiedzy, a nie woli organu, nie mają charakteru prawotwórczego, nie rozstrzygają żadnej sprawy, nie tworzą nowej sytuacji prawnej, ani nie kształtują bezpośrednio stosunku prawnego prawidłowym, wbrew argumentacji skargi, było postępowanie organu odmawiające wydania zaświadczenia w zakresie potwierdzenia że "wykonanie otworu geotermalnego [...] jest zgodne z koncesją Nr [...] z dnia 7 grudnia 2009 roku na poszukiwanie i rozpoznawanie wód termalnych z utworów kredy dolnej i jury dolnej w miejscowości W. gm. P., powiat p., woj. mazowieckie, udzieloną przez Ministra Środowiska na rzecz "A" Sp. z o. o. ". Zdaniem Sądu treść wniosku o wydanie zaświadczenia o żądanej treści nie obligowała organu do wydania zaświadczenia zarówno po myśli art. 217 § 1 jak § 2 pkt 2 kpa., żaden bowiem z przypadków wskazanych w tych przepisach nie zaistniał w sprawie obligujących organ administracji publicznej do wydania zaświadczenia po myśli tej regulacji.

Bezwzględnie należy również uznać za słuszne wyjaśnienie Prezesa WUG przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, w których wskazuje, że organ ten nie prowadzi rejestrów otworów, w tym geotermalnych wykonanych zgodnie lub niezgodnie z koncesjami. Zaś jedynie tylko w przypadku ich prowadzenia organ byłby zobowiązany do wydania zaświadczenia po myśli art. 217 kpa.

Końcowo Sąd stwierdza, iż nie dopatrzył się po stronie organu naruszeń przepisów kpa wskazanych w skardze. Za prawidłowe uznał też postanowienie w części dot. sporządzenia jego uzasadnienia. Wskazano w nim bowiem z jakich przyczyn i w oparciu o jakie przepisy wydano negatywne postanowienie.

Wobec przedstawionych powyżej okoliczności, gdy Sąd stwierdził, że zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa - stosownie do przepisów art. 151 powołanej wcześniej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.