Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 474/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1 pkt 1, art. 106 ust. 1- 11
journal: Dz.U. 2019 poz 1507
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - teskt jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 07 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 01 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 1 marca 2022 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza O. z dnia 3 stycznia 2022 r., nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia w postaci zasiłku stałego.

Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Dnia 30 grudnia 2021 r. pracownik socjalny Ośrodka Pomocy Społecznej w O. przyjął ustne podanie I. P., złożone w jego imieniu przez siostrę - A. G., o przyznanie zasiłku stałego wraz z opłacaniem składek na ubezpieczenie. Do podania wnosząca załączyła poświadczoną kopię wyroku Sądu Rejonowego P. , sygn. akt [...] z dnia [...] grudnia 2021 r. zmieniającego orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie W. z dnia [...] czerwca 2019r. nr [...] i poprzedzające je orzeczenie Powiatowego Zespołu Orzekania o Niepełnosprawności w O. z dnia 27 marca 2019 r. nr [...] w ten sposób, że I. P. zostaje zaliczony do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym na okres od 12 lutego 2019r. do 31 grudnia 2023r.

Decyzją z dnia 3 stycznia 2022r. Burmistrz O. przyznał I. P. na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 19, art. 37 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. 2021, poz. 2268 ze zm.) wnioskowany zasiłek stały na okres od 1 grudnia 2021r. do 31 grudnia 2023r. w wysokości:

• [...] zł od 1 grudnia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r.,

• [...] zł od 1 stycznia 2022 r. do 31 grudnia 2023 r. miesięcznie.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazywał na przepisy art. 37 ust. 1 pkt 1 ust. 2 pkt i art. 106 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, a także rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2018, poz. 1358).

Odwołanie od powyższej decyzji złożył I. P. wskazując w nim, że zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego P. z dnia [...] grudnia 2021, sygn. [...], zaliczono go do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym na okres od 12 lutego 2019 do 31 grudnia 2023 roku. Zdaniem Odwołującego się powinien on mieć przyznany zasiłek stały na taki sam okres, a nie jak mówi zaskarżona decyzja - od 01 grudnia 2021 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wskazaną na wstępie decyzją z dnia 1 marca 2022 r. utrzymało zaskarżoną decyzję Burmistrza O. w mocy.

W motywach rozstrzygnięcia Kolegium wskazywało, że termin przyznania zasiłku stałego określa się w oparciu o art. 106 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymagana dokumentacją, z zastrzeżeniem ust. 7-11. Zdaniem Kolegium, skoro w sprawie nie ulega wątpliwości, że wniosek o przyznanie zasiłku stałego został złożony 30 grudnia 2021 r., to świadczenie zasadnie zostało przyznane od dnia 1 grudnia 2021 r., a zarzut odwołania jest niezasadny.

Kolegium zwróciło uwagę, że zgodnie z art. 106 ust. 7 pkt 1 ustawy w przypadku złożenia przez osobę, która nie posiada orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, wniosku o przyznanie zasiłku stałego wraz z wymaganą dokumentacją oraz potwierdzeniem złożenia wniosku o przyznanie świadczenia uzależnionego od niezdolności do pracy albo wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wszczyna się postępowanie o ustalenie uprawnienia do zasiłku stałego, a następnie po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego, w przypadku spełnienia warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - postępowanie zawiesza się do dnia dostarczenia. Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7 (art. 106 ust. 9 ustawy).

Zdaniem Kolegium analiza art. 106 ust. 3 w zw. z art. 106 ust. 7 pkt 1 i ust. 9 ustawy wskazuje zatem, że przepis ten łączy datę, od której przysługuje zasiłek stały, z miesiącem, w którym złożono wniosek o przyznanie świadczenia, wprowadzając jednocześnie uregulowania, które zapewniają ochronę strony w sytuacji toczącego się równolegle postępowania w przedmiocie orzeczenia o niepełnosprawności. Z przepisu tego wynika bowiem, że osoba, która spełnia niektóre warunki z art. 37 (ust. 1 i 4 ustawy), a nie posiada wymaganego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności ma możliwość złożenia wniosku o przyznanie świadczenia - zasiłku stałego, który może zostać przyznany od daty złożenia wniosku, o ile dostarczy orzeczenie o niepełnosprawności w terminie 60 dni od daty jego wydania. SKO zauważyło jednak, że taka sytuacja nie miała jednak miejsca w rozpoznawanej sprawie, gdyż wniosek o przyznanie świadczenia - zasiłku stałego wpłynął do organu w dniu 30 grudnia 2021 r. wraz z orzeczeniem o niepełnosprawności. Skarżący nie skorzystał zatem z możliwości określonych w art. 106 ust. 7 ustawy, a w konsekwencji organ pomocy społecznej mógł ustalić wstecznego terminu przyznania żądanego zasiłku.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył I. P.. W uzasadnieniu wskazał podobnie jak w odwołaniu, że należy mu się przyznanie zasiłku stałego od dnia zaliczenia do osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w treści swojej decyzji.

Pismem z dnia 23 listopada 2022 r. wyznaczony z urzędu pełnomocnik Skarżącego również wniósł o uchylenie decyzji SKO w P. z dnia 1 marca 2022 r. Pełnomocnik argumentował, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowany został pogląd, że przepis art. 106 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej dotyczy tylko sytuacji, gdy wniosek o przyznanie określonego świadczenia jest wnioskiem wszczynającym postępowanie o przyznanie świadczenia po raz pierwszy. Nie ma on natomiast zastosowania, gdy zainteresowana osoba uzyskała prawo do świadczenia wcześniej i składa kolejny wniosek zmierzający do dalszego uzyskiwania przyznanego już wcześniej świadczenia.

Dalej pełnomocnik wskazał, że Skarżący jest podopiecznym Ośrodka od 2010 r. uzyskując świadczenia z pomocy społecznej w rozumieniu art. 36 ustawy. Zdaniem pełnomocnika, skoro więc Skarżący uzyskiwał "świadczenia z pomocy społecznej" w rozumieniu ustawy, powołane powyżej poglądy orzecznictwa winny być uwzględnione w odniesieniu do wypłaty świadczenia stałego. W odniesieniu do Skarżącego nie powinna znajdować zastosowania regulacja wynikająca z art. 106 ustawy, która dotyczy sytuacji, w której uprawniony zawraca się o świadczenie z pomocy społecznej po raz pierwszy. Skarżący zwraca przy tym uwagę, że art. 106 ust. 3 ustawy odwołuje się ogólnie do świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej bez precyzowania o jakie świadczenie (art. 36 pkt 1 ustawy) chodzi. Z tego względu, w ocenie Skarżącego, gdyby nawet przyjąć, że Skarżący wcześniej nie pobierał świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, to okoliczność ta nie wyklucza zastosowania w sprawie powyższej argumentacji.

Końcowo pełnomocnik wskazał, że nawet gdyby powyższe stanowisko uznać za pozbawione podstaw, to Skarżący wskazuje, że w toku trwania postępowania w przedmiocie zaliczenia Skarżącego do osób niepełnosprawnych, Skarżący pozostawał w kontakcie z OPS w O. opisując swoją aktualną sytuację, trwające postępowanie i to, że należne jest mu świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego. Biorąc to pod uwagę, jak również uwzględniając fakt, iż ustawa nie wymaga szczególnej formy wniosku o przyznanie świadczenia, zdaniem pełnomocnika nie sposób wykluczyć, że Skarżący w istocie złożył wniosek w trybie art. 106 ust. 7 ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej, co oznacza, że w zasadzie sąd administracyjny rozpoznając merytorycznie skargę nie przyznaje wnioskowanych świadczeń. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., zwanej dalej – "p.p.s.a."). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie było rozstrzygnięcie dotyczące zasiłku stałego przyznanego I. P. decyzją Burmistrza O. z dnia 3 stycznia 2022 r., utrzymaną w mocy decyzją Samorządowego Kolegium w P. z dnia 1 marca 2022 r.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2021 r., poz. 2268, dalej jako: "u.p.s.") obowiązujące na dzień wydania zaskarżonej decyzji.

Stosownie do art. 37 ust. 1 pkt 1 u.p.s., zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej.

Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2018, poz. 1358) kwota zasiłku należnego za grudzień 2021 r. nie może być wyższa niż 645,00 zł miesięcznie i nie niższa niż 30,00 zł miesięcznie.

W dniu 14 lipca 2021 r. nastąpiła zmiana rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej z datą od 01 stycznia 2022 r. Zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem od stycznia 2022 r. kwota zasiłku nie może być wyższa niż 719,00 zł miesięcznie i nie niższa niż 30,00 zł miesięcznie (art. 37 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 ustawy o pomocy społecznej).

Przyznanie świadczeń z pomocy społecznej następuje w formie decyzji administracyjnej (art. 106 ust. 1 u.p.s.). Świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, z zastrzeżeniem ust. 7-11. W przypadku gdy uprawnienie do świadczenia nie obejmuje pełnego miesiąca, świadczenie przyznaje się za niepełny miesiąc, a kwotę świadczenia ustala się, dzieląc pełne kwoty przez liczbę dni kalendarzowych tego miesiąca i mnożąc przez liczbę dni objętych świadczeniem (art. 106 ust. 3 u.p.s.).

W myśl art. 106 ust. 7 u.p.s. w przypadku złożenia przez osobę, która nie posiada orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, wniosku o przyznanie zasiłku stałego wraz z wymaganą dokumentacją oraz potwierdzeniem złożenia wniosku o przyznanie świadczenia uzależnionego od niezdolności do pracy albo wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wszczyna się postępowanie o ustalenie uprawnienia do zasiłku stałego, a następnie po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego:

1) w przypadku spełnienia warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - postępowanie zawiesza się do dnia dostarczenia orzeczenia;

2) w przypadku niespełnienia któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 lub 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - odmawia się przyznania zasiłku stałego

Z art. 106 ust. 8 u.p.s. wynika, że na okres zawieszenia postępowania przyznaje się z urzędu zasiłek okresowy w wysokości i na zasadach określonych w art. 38.

Stosownie do art. 106 ust. 9 u.p.s. ustawy, jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za okres pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania art. 37 ust. 6 nie stosuje się.

Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone po upływie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym dostarczono orzeczenie. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za miesiąc, w którym dostarczono orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, nie stosuje się art. 37 ust. 6 w przypadku pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania (art. 106 ust. 10 u.p.s.).

W przypadku niedostarczenia orzeczenia, o którym mowa w ust. 7, w terminie 3 lat od dnia zawieszenia postępowania, zawieszone postępowanie podejmuje się z urzędu (art. 106 ust. 11 u.p.s.).

Analiza art. 106 ust. 3 w zw. z art. 106 ust. 7 pkt 1 i ust. 9 u.p.s. wskazuje zatem, że przepis ten łączy datę, od której przysługuje zasiłek stały, z miesiącem, w którym złożono wniosek o przyznanie świadczenia, wprowadzając jednocześnie uregulowania, które zapewniają ochronę strony w sytuacji toczącego się równolegle postępowania w przedmiocie orzeczenia o niepełnosprawności. Z przepisu tego wynika bowiem, że osoba, która spełnia niektóre warunki z art. 37 (ust. 1 i 4 ustawy) a nie posiada orzeczenia o całkowitej niepełnosprawności do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ma możliwość złożenia wniosku o przyznanie zasiłku stałego, który może zostać przyznany od daty złożenia wniosku, o ile dostarczy orzeczenie o niepełnosprawności w terminie 60 dni od daty jego wydania. Złożenie wniosku po upływie 60 dni powoduje, że zasiłek zostaje przyznany od daty wydania orzeczenia. Celem regulacji jest uznanie uprawnień osoby wnioskującej o zasiłek stały od dnia złożenia wniosku w tej sprawie, niemniej wnioskodawca musi spełnić określone warunki. W pierwszej kolejności musi przedłożyć dokument potwierdzający złożenie wniosku o przyznanie świadczenia uzależnionego od niezdolności do pracy albo wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.

W niniejszej sprawie stopień niepełnosprawności Skarżącego I. P. został ustalony wyrokiem Sądu Rejonowego P. , sygn. akt [...] z dnia [...] grudnia 2021 r. Wyrokiem tym zmieniono orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie W. z dnia [...] czerwca 2019r. nr [...] i poprzedzające je orzeczenie Powiatowego Zespołu Orzekania o Niepełnosprawności w O. z dnia 27 marca 2019 r. nr [...] w ten sposób, że I. P. został zaliczony do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym na okres od 12 lutego 2019 r. do 31 grudnia 2023 r. Wniosek o przyznanie mu zasiłku stałego złożony został jednak ustnie dopiero w dniu 30 grudnia 2021 r., gdy wnioskodawca otrzymał wyrok Sądu Rejonowego. Równocześnie przedłożono również organowi dokumenty potwierdzające ustalony stopień niepełnosprawności I. P..

W związku z powyższym Sąd uznał, że decyzje wydane w sprawie przez organy są prawidłowe, albowiem nie było możliwe przyznanie Skarżącemu zasiłku stałego od dnia 12 lutego 2019 r., tj. od daty początkowej zaliczenia go do osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Wniosek o przyznanie świadczenia - zasiłku stałego wpłynął do organu w dniu 30 grudnia 2021 r. wraz z orzeczeniem o niepełnosprawności. Skarżący nie skorzystał bowiem z możliwości określonych w art. 106 ust. 7 pkt 1 i ust. 9 u.p.s., bowiem aby organ pomocy społecznej mógł zastosować ww. przepisy musiałby dysponować wnioskiem Skarżącego lub potwierdzeniem złożenia wniosku do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z lutego 2019r. w przedmiocie orzeczenia o niepełnosprawności (zob. Wyrok NSA z 12 marca 2020 r., I OSK 2670/19, LEX nr 3041276). A tej przesłanki Skarżący nie wykazał.

Wskazać nadto należy, że orzeczenie NSA z 11 kwietnia 2006r. (sygn. akt I OSK 743/05), na które powoływał się pełnomocnik Skarżącego w piśmie z dnia

23 listopada 2022r., odnosi się do stanu prawnego u.p.s. sprzed zmiany tej ustawy, która weszła w życie 1 stycznia 2017r. (ustawa z 02 grudnia 2016r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej, Dz.U. z 2016r., poz. 2174), kiedy do art. 106 dodano ust. 7-11, celem właśnie uregulowania sytuacji prawnej osób, które zwracały się o przyznanie zasiłku stałego i zaskarżały do sądu powszechnego orzeczenie o niepełnosprawności.

Bezprzedmiotowe są zatem zarzuty skarżącego odnoszące się do konieczności ponownego ustalenia przez organ I instancji okoliczności złożenia ustnego wniosku o przyznanie zasiłku stałego oraz zasad korzystania przez Skarżącego z innych form pomocy społecznej w Ośrodku Pomocy Społecznej w O.. Ustalenia w tym zakresie nie przyczynią się do wyjaśniania sprawy, skoro z przepisu art. 106 ust. 7 u.p.s. wynika, że konieczne było złożenie w Ośrodku Pomocy Społecznej wniosku lub potwierdzenia złożenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Skarżący nie wykazał, by taki wniosek lub potwierdzenie złożenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności zostało złożone w Ośrodku Pomocy Społecznej. Co więcej w toku postępowania przed organami administracji I, jak i II instancji Skarżący, ani jego siostra - działająca w jego imieniu - nie podnosili okoliczności, że wniosek o przyznanie zasiłku stałego został złożony wcześniej niż 30 grudnia 2021r. - w czasie gdy ubiegano się o inny rodzaj pomocy społecznej, wydanie orzeczenia o niepełnosprawności, czy w toku sprawy przed sądem powszechnym z tym przedmiocie. Skarżący powoływał się jedynie do treści wyroku Sądu Rejonowego z [...] grudnia 2021r. domagając się przyznania zasiłku stałego od dnia zaliczenia tym wyrokiem odwołującego się I. P. do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym na okres od dnia 12 lutego 2019r. do 31 grudnia 2023r.

Decyzje w przedmiocie zasiłku stałego mają charakter decyzji związanych, co oznacza, że sposób rozstrzygnięcia nie został pozostawiony uznaniu organu pomocy społecznej, ale wynika z przepisów prawa. Ustawodawca uregulował zarówno warunki przyznania zasiłku stałego, termin jego przyznania i wypłaty. Artykuł 106 ust. 7 u.p.s. jako wyjątek od zasady generalnej przyznawania i wypłaty świadczeń z pomocy społecznej interpretować należy ściśle i niedopuszczalnym jest dokonywanie rozszerzającej jego wykładni. Przyjęcie, że możliwe jest przyznanie zasiłku stałego za okres przed złożeniem wniosku, co do osób, które np. przed sądem domagają się rozstrzygnięcia w przedmiocie stopnia niepełnosprawności i składają wniosek po zakończeniu sprawy sądowej, prowadziłoby do wyinterpretowania dodatkowej przesłanki przyznania zasiłku stałego z datą wsteczną, co nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach. (zob. Wyrok NSA z dnia 5 listopada 2021 r., sygn. I OSK 78/20, CBOSA). Z tego samego powodu Sąd nie podziela poglądu pełnomocnika, że art. 106 ust. 3 u.p.s. nie znajdzie zastosowania, jeśli Skarżący w przeszłości pobierał inne niż zasiłek stały świadczenia z zakresu pomocy społecznej.

Odnośnie twierdzeń pełnomocnika w zakresie możliwości złożenia przez Skarżącego ustnego wniosku o zasiłek stały w trybie art. 106 ust. 7 u.p.s. wskazać należy, że zgodnie z art. 6 k.p.a. organy działają na podstawie prawa. Zatem w przypadku złożenia przez Skarżącego ustnego wniosku, z pewnością sporządzono by na podstawie art. 67 § 2 k.p.a. protokół z tej czynności, tak jak to miało miejsce w przypadku przyjęcia ustnego wniosku o przyznanie zasiłku stałego z dnia 30 grudnia 2021 r. (k. 10 akt adm.).

Trafnie więc uznały organy obu instancji, że nie zachodziły okoliczności zastosowania wyjątków z art. 106 ust. 7-11 ustawy o pomocy społecznej i przyznania zasiłku stałego z datą wsteczną od 12 lutego 2019 r., a jedynie przyznanie wnioskowanego świadczenia od miesiąca, w którym wniosek o przyznanie zasiłku stałego został złożony, co też organ I instancji słusznie orzekł w rozstrzygnięciu decyzji Burmistrza O. z dnia 3 stycznia 2022 r.

Mając na uwadze powyższe, decyzja Burmistrza O. oraz SKO w P. odpowiadają prawu.

Odnosząc się do zgłoszonego w piśmie procesowym z 23 listopada 2022r., w punkcie 4, wniosku o zwrócenie się do Ośrodka Pomocy Społecznej w O. o przedstawienie dokumentacji dotyczącej pobieranych przez Skarżącego świadczeń z pomocy społecznej oraz informacji, czy, a jeśli tak to w jakiej formie (w szczególności ustnie w rozmowie z panią M. L.) Skarżący informował Ośrodek Pomocy Społecznej w O. opisując swoją aktualną sytuację, trwające postępowanie w przedmiocie uzyskania ustalenia stopnia niepełnosprawności i to, że należne jest mu świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, celem wykazania faktu: pobierania przez Skarżącego wcześniej świadczeń z pomocy społecznej oraz zgłoszenia wniosku o przyznanie zasiłku stałego w toku postępowania w przedmiocie uzyskania ustalenia stopnia niepełnosprawności, Sąd wskazuje, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym ma jedynie uzupełniający charakter, na co wskazuje w sposób jednoznaczny brzmienie przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić - dowody uzupełniające – tylko z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W okolicznościach badanej sprawy nie zaistniały wątpliwości tego rodzaju, które uzasadniałyby przeprowadzenie dowodów uzupełniających, o czym była również mowa powyżej.

W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że wojewódzki sąd administracyjny nie jest trzecią instancją postępowania administracyjnego, ale wyłącznie w przypadku prowadzenia uzupełniającego i ograniczonego do dowodu z dokumentów postępowania dowodowego może wyjątkowo dopuścić dowód w celu rozwiania wątpliwości zaistniałej już w toku postępowania przed organami administracji publicznej. Co do zasady nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżony akt, co wynika z art. 133 § 1 p.p.s.a. Przez dostateczne wyjaśnienie sprawy należy rozumieć stan zdolności sprawy do wydania wyroku, a więc dokonania przez sąd oceny legalności zaskarżonego aktu według kryteriów wynikających z art. 3 § 1 p.p.s.a. Podstawą orzekania sądu administracyjnego jest materiał dowodowy zgromadzony przez organy w toku prowadzonego postępowania. Sąd rozpatruje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu, a wypełniając swoją funkcję bada, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organ odpowiadają prawu. Przepis ten nie może być postrzegany jako stwarzający stronie postępowania sądowoadministracyjnego możliwości przytaczania nowych dowodów, mających stanowić uzupełnienie, czy rozwinięcie jej stanowiska w relacji do przepisów prawa materialnego, regulujących jej status w toku postępowania przed organami administracji (wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 744/13, "CBOSA"). Z powyższego wynika ponadto, że sąd administracyjny nie powinien przeprowadzać środków dowodowych i dokonywać ustaleń, które miałyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy, a jeżeli zachodzi potrzeba dokonania ustaleń, które mają służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu, sąd powinien wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżony akt i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego, które organ ten powinien uzupełnić (wyrok NSA z dnia 7 lutego 2001 r., sygn. akt V SA 671/00, LEX nr 50129). W ocenie Sądu, taka sytuacja dokonania koniecznych ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie nie miała miejsca.

Z tych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako niezasadną oddalił w całości.

W tym miejscu Sąd wskazuje, że zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 3 listopada 2022 r. (k. 15 akt sąd.), na podstawie art. 15 zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.) sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Stronom umożliwiono złożenie dodatkowych wniosków dowodowych lub twierdzeń, które miałyby być podnoszone na rozprawie.