Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2560/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 37a
journal: Dz.U. 2000 nr 84 poz 948
law: ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, Sędziowie sędzia WSA Monika Sawa (spr.), sędzia WSA Gabriela Nowak, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w W. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody Śląskiego z [...] listopada 2021 r. nr [...]; 2. zasądza od Ministra Rozwoju i Technologii na rzecz [...] S.A. w W. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postepowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z 9 sierpnia 2022 r. nr DO-II.7610.1.2022.JL Minister Rozwoju i Technologii po rozpatrzeniu odwołania spółki [...] S.A. w [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 23 listopada 2021 r., znak: NWIV.752.121.2014, odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. przez Skarb Państwa prawa własności gruntu położonego w [...], obręb [...], [...], oznaczonego jako działka nr [...] o pow. 86 m2, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] oraz odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. przez spółkę [...] S.A. w [...] prawa użytkowania wieczystego ww. gruntu.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym prawnym:

Wojewoda Śląski, działając na podstawie m.in. art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. z 2021 r., poz. 146 z późn. zm.) decyzją z dnia 23 listopada 2021 r., znak: NWIV.752.121.2014, odmówił stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. prawa własności gruntu położonego w [...], obręb [...], [...], oznaczonego jako działka nr [...] o pow. 86 m2, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] oraz odmawiającej stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. przez spółkę [...] S.A. w [...] prawa użytkowania wieczystego ww. gruntu.

Z decyzją tą nie zgodziła się spółka [...] S.A. w [...] i złożyła w ustawowym terminie odwołanie, wskazując, że organ nieprawidłowo przyjął, że nie zostały spełnione wszystkie przesłanki uwłaszczenia wymienione w art. 37a ww. ustawy z dnia 8 września 2000 r.

Minister po rozpatrzeniu odwołania spółki [...] w [...] oraz zbadaniu akt sprawy podał, że oceniana decyzja Wojewody Śląskiego z dnia 23 listopada 2021 r. została wydana między innymi na podstawie art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe. Odwołując się następnie do treści art. 37a ust 1 i 2 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe", zgodnie z którym grunty wchodzące w skład linii kolejowych, pozostające w dniu 28 lutego 2003 r. we władaniu PKP S.A., niestanowiące własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP S.A., stają się z dniem 1 czerwca 2003 r. z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem, z zastrzeżeniem ust. 7 i przedmiotem użytkowania wieczystego PKP S.A., a budynki, lokale i inne urządzenia znajdujące się na tych gruntach - własnością PKP S.A., wskazał, że przepis ten ma na celu uporządkowanie stosunków własnościowych gruntów będących częścią składową linii kolejowych w rozumieniu przepisów ustawy o transporcie kolejowym. Podał, że w myśl art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym, w brzmieniu obowiązującym w dniu 28 lutego 2003 r. (Dz. U. Nr 96, poz. 591 ze zm.), linia kolejowa oznacza - drogę szynową wraz z przyległym pasem gruntu, a także budynki, budowle i urządzenia przeznaczone do prowadzenia ruchu kolejowego oraz zajęte pod nie grunty. Natomiast przyległy pas gruntu oznacza pasy gruntu wzdłuż drogi szynowej usytuowane po obu jej stronach oraz przestrzeń nad i pod powierzchnią gruntu, niezbędne do bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego (art. 4 pkt 4 ww. ustawy).

Minister wskazał, że ww. art. 37a określa przesłanki, których łączne wystąpienie powoduje skutek w postaci przejścia prawa własności gruntu stanowiącego element linii kolejowej na rzecz Skarbu Państwa i jednoczesne ustanowienie prawa użytkowania wieczystego tego gruntu na rzecz [...] S.A. wraz z własnością urządzeń infrastruktury kolejowej. Dla spełnienia przesłanek wynikających z powołanego przepisu wystarczy stwierdzenie, że na gruncie w dniu 28 lutego 2003 r. usytuowana była linia kolejowa, a spółka [...] S.A. miała przedmiotową nieruchomość w tym dniu we władaniu oraz, że nieruchomość w tym dniu nie stanowiła własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub [...] S.A. Nabycie ww. praw nie może naruszać praw osób trzecich.

W pierwszej kolejności Minister wskazał, że organ I instancji w toku postępowania wyjaśniającego ustalił, że grunt obejmujący działkę nr [...] w dniu 28 lutego 2003 r. stanowił własność K. C., J. C., D. C., K. C. oraz M. C., następnie na podstawie umowy przeniesienia własności przedmiotowej nieruchomości z dnia 7 marca 2005 r.. Rep. A Nr [...] prawo własności do działki nr [...] nabyli J. K. oraz U. K.. Powyższe potwierdza wpis w księdze wieczystej nr [...], prowadzonej dla przedmiotowego gruntu. Zatem w dniu 28 lutego 2003 r. przedmiotowa nieruchomość nie stanowiła własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub [...] S.A., tym samym spełniona została przesłanka wynikająca z art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 r.

Przechodząc do oceny zaistnienia w niniejszej sprawie pozostałych przesłanek zastosowania art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 r., czyli zajętość danej nieruchomości linią kolejowa oraz pozostawania we władaniu [...] S.A., Minister wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza jednoznacznie, że w dniu 28 lutego 2003 r. przedmiotowa działka nr [...] była zajęta linią kolejową.

W aktach przedmiotowej sprawy znajduje się wypis z rejestru gruntów sporządzony według stanu na dzień 22 stycznia 2014 r., potwierdzający, że na przedmiotowej działce nr [...] znajdują się tereny kolejowe - Tk oraz wyrys z mapy ewidencyjnej z dnia 4 kwietnia 2014 r., gdzie wykazano, iż na działce nr [...] znajduje się teren kolejowy, oświadczenie osób upoważnionych do reprezentowania [...] S.A. z dnia 24 lipca 2014 r. złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań określonej wart. 233 § 1 Kodeksu Karnego, z którego wynika, że działka nr [...] jest zajęta pod infrastrukturę kolejową. Zdaniem Ministra ww. dokumenty nie potwierdzają zajętości danej nieruchomości linią kolejową oraz jej pozostawania we władaniu [...] S.A. w dniu 28 lutego 2003 r., bowiem nie dotyczą daty według której ocenia się spełnienie przesłanek uwłaszczeniowych. Minister podał, że mając na uwadze powyższe, organ I instancji pismem z dnia 11 lipca 2019 r. znak: NWIV.752.121.2014, zwrócił się do wnioskodawczyni o przedłożenie w terminie czternastu dni od dnia doręczenia ww. pisma, wypisu z ewidencji środków trwałych na działce nr [...] wraz z datą ich budowy, sporządzonego według stanu na dzień 28 lutego 2003 r.; wypisu z rejestru gruntów sporządzonego według stanu na dzień 28 lutego 2003 r., w celu ustalenia jakie konkretnie elementy infrastruktury kolejowej znajdowały się na gruncie w rzeczonej dacie; aktualnego oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej przez osoby upoważnione potwierdzającego, iż grunt objęty wnioskiem w dniu 28 lutego 2003 r. stanowił infrastrukturę kolejową z jednoczesnym wskazaniem w treści oświadczenia składników infrastruktury znajdujących się na gruncie oraz mapy świadczącej o istnieniu linii kolejowej, która powinna zawierać granice działki ewidencyjnej oraz obustronne granice linii kolejowej według stanu na dzień 28 lutego 2003 r. Organ I instancji wskazał, że powyższe informacje są niezbędne w celu bezsprzecznego ustalenia, że przedmiotowy grunt zajęty jest linią kolejową w rozumieniu art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym i podlega regulacji w trybie art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 r.

Minister wskazał, że z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 27 września 2019 r., znak: [...], spółka [...] S.A., poinformowała, że wystąpiła do zarządcy infrastruktury o aktualny wypis z ewidencji środków trwałych według stanu na dzień 28 lutego 2003 r. oraz mapę z naniesionym przebiegiem linii kolejowej. Następnie pismem z dnia 9 grudnia 2019 r. i z dnia 7 grudnia 2020 r. znak: NWIV.752.121.2014, Wojewoda Śląski ponownie zwrócił się do wnioskodawczyni o przedłożenie stosownych dokumentów potwierdzających zajętość działki nr [...] linią kolejową. Minister podał, że pisma te pozostały bez odpowiedzi, pomimo skutecznego ich doręczenia, co potwierdzają dołączone do nich zwrotne potwierdzenia odbioru. Podsumowując Minister stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje na spełnienie przesłanek, o których mowa w art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe".

Minister odwołał się do art. 7 Kpa wskazując, że w postępowaniu administracyjnym co do zasady na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek wyczerpującego zbadania wszelkich okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, tj. ustalenie stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Nie znaczy to jednak, że strona zainteresowana korzystnym dla siebie rozstrzygnięciem powinna zrezygnować z aktywności dowodowej, zwłaszcza w sytuacjach, w których ocena materiału dowodowego nie jest w pełni jednoznaczna. Zdaniem Ministra wprawdzie przepis art. 7 Kpa nakłada na organy administracji obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jednakże nie może to oznaczać obciążenia organu nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności w sytuacji gdy strona, nawet pomimo wezwań organu nie przedstawia żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Minister odwołał się jednocześnie do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w wyroku z dnia 6 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/\Na 1771/10 , w którym Sąd ten stwierdził, iż realizując zasadę prawdy obiektywnej, na podstawie art. 7 i art. 77 § 1 Kpa, organ jest wprawdzie zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ale też i strona nie jest zwolniona od lojalnego współdziałania w wyjaśnieniu okoliczności faktycznych, skoro nieudowodnienie określonego faktu może prowadzić do wydania decyzji dla niej niekorzystnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 1984 r. sygn. akt II SA 1205/84, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2017 r. sygn. akt I OSK 1113/16, publ. CBOSA). Uważa się, że w sprawach w których na stronie spoczywa ciężar wskazania konkretnych faktów i zdarzeń, z których wywodzi ona dla siebie określone skutki prawne, a twierdzenia strony w tym zakresie są ogólnikowe i lakoniczne, obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest wezwanie strony do uzupełnienia i sprecyzowania tych twierdzeń. Dopiero gdy strona nie wskaże takich konkretnych okoliczności, można z tego wywieść negatywne dla niej wnioski (por., wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 1988 r. sygn. akt II SA 1947/87, publ. CBOSA). Odnosząc się zaś do zarzutów podniesionych w odwołaniu Minister stwierdził, że nawet lakoniczne uzasadnienie decyzji, jeśli jednak zawiera wyjaśnienie jakimi przesłankami kierował się organ wydając decyzję, wyjaśnia podstawę rozstrzygnięcia i okoliczności, które za takim rozstrzygnięciem przemawiają, nie uzasadnia negatywnej oceny zaskarżonej decyzji. Okoliczność ta bowiem, nie ujmuje merytorycznej poprawności wydanego przez organ rozstrzygnięcia. W ocenie Ministra skoro na gruncie przedmiotowej sprawy nie zostały spełnione łącznie wszystkie przesłanki wynikające z art. 37a ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego obowiązany był on utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.

Skargę na powyższą decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła spółka [...] SA (skarżąca) zaskarżając ją w całości.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, tj.:

a. art. 7 oraz art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; dalej: KPA) poprzez brak podjęcia działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,

b. art. 77 § 1 KPA oraz art. 80 KPA w zw. z art. 75 § 1 ab initio KPA poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego;

2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz.U. z 2018 r. poz. 1311 ze zm.; dalej: UKR) poprzez bezzasadne przyjęcie, iż Polskie Koleje Państwowe S.A. nie nabyły z dniem 1 czerwca 2003 r. prawa użytkowania wieczystego Nieruchomości, ze względu na przysługiwanie Skarbowi Państwa prawa własności nieruchomości w dniu 1 czerwca 2003 r.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji Wojewody Śląskiego z dnia 23 listopada 2021 r. nr NWIV.752.121.2014, oraz o rozpatrzenie sprawy ponownie i stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. przez skarżącą prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, a gdyby nie było to możliwe - przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania oraz zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 37a ust. 1 ustawy o komercjalizacji grunty wchodzące w skład linii kolejowych pozostające w dniu 28 lutego 2003 r. we władaniu PKP S.A., niestanowiące własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP S.A. stają się z dniem 1 czerwca 2003 r. z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem. Jednocześnie w myśl art. 37a ust. 2 ustawy o komercjalizacji do gruntów, o których mowa w ust. 1, PKP SA przysługuje z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. prawo użytkowania wieczystego i prawo własności budynków, lokali i innych urządzeń znajdujących się na tych gruntach. Dla regulacji stanu prawnego mienia w trybie art. 37a ust. 1 i 2 ustawy znaczenie ma zatem stan prawny i faktyczny istniejący 28 lutego 2003 r., a zatem do ustalenia, co należy rozumieć przez "linie kolejowe", o których mowa w tym przepisie (których składową są nabywane w tym trybie grunty), niezbędne jest odniesienie się do ustawy z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (utk). Zgodnie z art. 4 pkt 2 utk, linią kolejową jest droga szynowa wraz z przyległym pasem gruntu, a także budynki, budowle i urządzenia przeznaczone do prowadzenia ruchu kolejowego oraz zajęte pod nie grunty. Z kolei zgodnie z art. 4 pkt 4 utk przez przyległy pas gruntu należy rozumieć pasy gruntu wzdłuż drogi szynowej usytuowane po obu jej stronach oraz przestrzeń nad i pod powierzchnią gruntu, niezbędne do bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego. Sąd zwraca także uwagę, że art. 37a ustawy służy do regulacji stanu prawnego mienia, do którego [...] S.A. nie legitymuje się prawem własności, a które faktycznie zajęte jest 28 lutego 2003 r., a często i wiele lat wcześniej, pod linie kolejowe. Dla tego typu spraw kluczowe znaczenie ma zatem wyjaśnienie tego, czy 28 lutego 2003 r. na gruncie była urządzona linia kolejowa w rozumieniu art. 4 pkt 2 utk, a jeżeli tak, to jakie konkretnie elementy (np. przyległe pasy gruntu, drogi szynowe, budowle, budynki, urządzenia) wchodziły wówczas w jej skład oraz jaki był wówczas przestrzenny, rzeczywisty zasięg linii kolejowej, a więc czy linia kolejowa zajmowała całą nieruchomość, czy też jej część, a jeżeli część, to gdzie są granice tego zajęcia.

Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w rozpoznawanej sprawie polegało zatem na ustaleniu stanu właścicielskiego dotyczącego spornej nieruchomości, aktualnego władztwa oraz określenia czy wchodzą one w skład linii kolejowej. Sąd zwraca przy tym uwagę, że zgodnie z treścią art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Chodzi o zasadę prowadzenia postępowania wyjaśniającego wyłącznie w zakresie służącym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy wyznaczonego brzmieniem przepisu regulującego określony stosunek prawny przy jednoczesnym powstrzymaniu się przez organ od podejmowania działań niesłużących temu celowi, co mogłoby zostać uznane za przewlekłe prowadzenie postępowania. Powyższe oznacza zatem, że organy prowadzące postępowanie administracyjne mające potwierdzić nabycie własności gruntów wchodzących w skład linii kolejowych na dzień 28 lutego 2003 r. mają obowiązek ustalić, czy grunty objęte postępowaniem wchodziły w skład linii kolejowej we wskazanej dacie, znajdowały się we władaniu [...] S.A. i czy ich właścicielem był podmiot inny niż Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego lub [...] S.A.

W niniejszej sprawie [...] S.A. wnioskiem z 31 lipca 2014 r., wystąpiły o nabycie, w trybie art. 37a ustawy, nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0086 ha położonej w powiecie [...] gmina [...], obręb [...].

W niniejszej sprawie niesporne jest, że grunt obejmujący działkę nr [...] w dniu 28 lutego 2003 r. stanowił własność K. C., J. C., D. C., K. C. oraz M. C., następnie na podstawie umowy przeniesienia własności przedmiotowej nieruchomości z dnia 7 marca 2005 r.. Rep. A Nr [...] prawo własności do działki nr [...] nabyli J. K. oraz U. K.. Powyższe potwierdza wpis w księdze wieczystej nr [...], prowadzonej dla przedmiotowego gruntu. Sporne jest natomiast czy zostały spełnione pozostałe przesłanki art. 37 a tj. czy grunty objęte postępowaniem wchodziły w skład linii kolejowej we wskazanej dacie i znajdowały się we władaniu [...] S.A.

Z oświadczenia złożonego przez Dyrektora Regionalnego i Naczelnika Wydziału [...] SA. z 24 lipca 2014 r. złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej wynika, że omawiana działka zajęta jest pod infrastrukturę kolejową w rozumieniu art. 4 ust 1 i 8 utk . Działka ta stanowi fragment linii wąskotorowej relacji [...]. Z pisma [...] SA z 22 lipca 2014 r. wynika, że na dzień 22 lipca 2014 r. m.in. na terenie omawianej działki znajdował się środek trwały grupy II tj. tor kolei wąskotorowej – numer inwentarzowy [...]. Środek ten objęty jest umową użyczenia z 2002 r. z Gminą [...], a zatem musiał tam się znajdować w tej dacie, czyli przed 28 lutego 2003 r. Z wypisu z rejestru gruntów oraz wyrysu mapy ewidencyjnej wynika, że przedmiotowy grunt to tereny kolejowe oznaczone – tk, przy czym wypis zawiera dane na 22 stycznia 2014 r. Z dokumentów znajdujących się w aktach wynika także, że pismem z 13 października 1938 r. Wojewoda Śląski wnioskował o wpis ostrzeżenia na rzecz Skarbu Państwa (Zarządu Kolejowego) odnośnie do gruntów potrzebnych na cele budowy i istnienia wąskotorowej linii kolejowej [...] na terenie gminy [...], w tym odnośnie omawianej nieruchomości. W aktach znajdują się również kopie uwierzytelnione z akt gruntowych Miasteczko Rola z których wynika, że nieruchomość była wpisana na rzez Skarbu Państwa w 1924 r. na podstawie Traktatu Wersalskiego z 28 czerwca 1919 r. i Ustawy Sejmowej z 19 lipca 1920 r. Ponadto przy piśmie z 3 lipca 2018 r. [...] SA przesłało mapę z przebiegiem linii kolejowej według stanu z dzień 23 lutego 2003 r. Organ tych dokumentów nie zweryfikował i nie ustalił kiedy powstała ta linia kolejowa i czy istniała w dacie 28 lutego 2003 r.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika zatem , że teren obejmujący działkę nr [...] mógł być w dniu 28 lutego 2003 r. zajęty pod linię kolejową wąskotorową, której plany powstania były już w latach 20- tych ubiegłego wieku. Sąd zwraca uwagę, że władanie gruntem w rozumieniu art. 37a ust. 1 ustawy, to nie to samo, co posiadanie w rozumieniu Kodeksu cywilnego. Organy nie przeprowadziły właściwie postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia prawidłowego stanu faktycznego w sprawie i nie dokonały analizy wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, a w konsekwencji nie ustaliły prawidłowo stanu faktycznego. Zasadny zatem okazał się zawarty w skardze zarzut naruszenia przez organy administracji art. 7, 8, 80, art. 107 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 i 2 kpa, gdyż kontrolowane postępowanie nie zostało przeprowadzone wnikliwie, z zachowaniem reguł postępowania określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Jak już wskazano nie został bowiem w pełni zgromadzony w sprawie materiał dowodowy a w konsekwencji nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności istotne dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 7 kpa to na organie ciąży obowiązek dokonania wszelkich czynności niezbędnych do rozstrzygnięcia. Wyrażona w art. 7a kpa zasada prawdy obiektywnej nakłada na organ konieczność podejmowania wszelkich czynności które służą rozstrzygnięciu sprawy. Organ z urzędu zobowiązany jest przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (por. NSA wyrok z 26 października 1984 r. II SA 1205/84). Nie znaczy to oczywiście, że strona jest zwolniona ze współdziałania, co jednak nie oznacza, że zwalnia to organ od działania. Jak się wskazuje w orzecznictwie brak jest w świetle art. 7 kpa podstaw do biernej postawy organu w sytuacji w której prawdopodobnym jest, tak jak w tym przypadku, że strona Skarżąca ma prawo do uwłaszczenia chociaż być może z pewnym ograniczeniem zwłaszcza w sytuacji gdy nie ma środków prawnych do pozyskania dokumentów od podmiotów trzecich. Strona postępowania administracyjnego ma jednocześnie prawo liczyć na to, że organ podejmie wszystkie niezbędne czynności które będą służyły prawidłowemu ustaleniu stanu faktycznego (art. 8 kpa), w sposób wyczerpujący zbierze i rozpatrzy materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa), w tym dopuści dowody przyczyniające się do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego (art. 75 § 1 kpa) i dopiero na podstawie prawidłowo zebranych dowodów ustali stan faktyczny, do czego zobowiązuje go art. 80 k.p.a. Organ w niniejszej sprawie nie sprostał tym wymogom.

Zwrócić należy także uwagę, że zgodnie z art. 96 ust. 1b ustawy z 21 sierpnia 1991r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U.2021.1899), dalej "ugn" w przypadku wydzielania nieruchomości, której własność lub użytkowanie wieczyste zostały nabyte z mocy prawa, nie wydaje się decyzji o podziale o której mowa w ust. 1 tego przepisu. Ostateczna decyzja o nabyciu własności lub użytkowania wieczystego zatwierdza podział. Na podstawie art. 96 ust. 1b ugn dokonuje się zatwierdzenia podziału w decyzji potwierdzającej nabycie własności lub nabycie użytkowania wieczystego a rozstrzygnięcie o podziale znajduje się w sentencji decyzji. Należy zatem sporządzić mapę podziału która stanowi załącznik do decyzji. Z przepisem tym koreluje art. 95 pkt 3 ugn zgodnie z którym wydzielenie części nieruchomości której część została nabyta z mocy prawa może nastąpić niezależnie od ustaleń planu miejscowego. Poza tym w świetle przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami brak jest podstaw do sporządzenia mapy przez podmiot który nie ma interesu prawnego w żądaniu podziału. Takiego interesu prawnego ma będzie miała skarżąca, w sytuacji gdy nie cała nieruchomość [...] będzie zajęta pod linię kolejową, gdyż nie będzie legitymowała się żadnym tytułem prawnym do nieruchomości (art. 97 ust. 1 ugn). W tej sytuacji to organ będzie zobowiązany do sporządzenia mapy podziałowej tej nieruchomości.

Dlatego Sąd uznał, że organ dopuścił się naruszenia wskazanych przepisów prawa procesowego, co skutkowało nie uwzględnieniem wniosku o uwłaszczenie.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni powyższą ocenę prawną oraz uzupełni materiał dowodowy zgodnie z powyższymi wskazaniami Sądu, a następnie w zależności od wyniku postępowania wyda rozstrzygnięcie, które uzasadni zgodnie z wymogami kpa.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2018 r. Dz. U. poz. 1302, ze zm.) orzekł jak w sentencji.