Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 5206/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6262 Radni
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Powiatu
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały
Powołane przepisy: article: art. 27 ust. 7
journal: Dz.U. 2020 poz 920
law: Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wójta Gminy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 lutego 2021 r. sygn. akt III SA/Lu 1156/20 w sprawie ze skargi Wójta Gminy [...] na uchwałę Rady Powiatu w [...] z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. stwierdza nieważność uchwały Rady Powiatu w [...] z dnia [...] września 2020 r., nr [...]; 3. zasądza od Powiatu [...] na rzecz Gminy [...] kwotę 1.250 (jeden tysiąc dwieście pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 11 lutego 2021 r., sygn. akt III SA/Lu 1156/20, oddalił skargę Wójta Gminy [...] na uchwałę Rady Powiatu w [...] z dnia [...] września 2020 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym.

Jak wskazał Sąd pierwszej instancji pismem z dnia [...] sierpnia 2020 r. Wójt Gminy [...] wystąpił do Rady Powiatu w [...] z wnioskiem o wyrażenie zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym Rady Powiatu w [...] – T. O., będącym jednocześnie pracownikiem Urzędu Gminy w [...], zatrudnionym na stanowisku sekretarza gminy. Jako podstawę rozwiązania stosunku pracy Wójt wskazał utratę zaufania, wskazując w szczególności na zachowanie T. O. na sesji Rady Gminy [...] w dniu [...] sierpnia 2020 r. Podniósł, że T. O. dopuścił się agresywnego zachowania wobec Wójta, polegającego na publicznym zarzucaniu kłamstw, pomawianiu i jawnej wrogości, a także próbie zastraszania poprzez grożenie wszczęciem procesu sądowego. Uzasadniając wniosek, Wójt wskazał ponadto na aktywność T. O. w mediach społecznościowych, wyrażającą się w dokonywaniu wpisów w sposób oczywisty godzących w Jego dobre imię.

W dniu [...] września 2020 r. odbyły się obrady [...] sesji Rady Powiatu w [...], w której wzięło udział 16 radnych. W punkcie 7 porządku obrad przewidziano rozpatrzenie projektu uchwały w sprawie wyrażenia zgody/odmowy na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. W punkcie tym mieściło się wystąpienie radnego T. O., przedstawienie opinii Komisji Oświaty, Kultury, Sportu, Prawa i Administracji, dyskusja oraz podjęcie uchwały. Zgodnie z powyższym porządkiem głos zabrał radny T. O., a następnie Przewodnicząca Komisji Oświaty, Kultury, Sportu, Prawa i Administracji – A. J. W dalszej kolejności Przewodniczący Rady Powiatu otworzył dyskusję, w której wzięli udział radni. Po zakończeniu dyskusji Przewodniczący Rady Powiatu zarządził głosowanie. W głosowaniu brał udział również radny T. O. Wyniki głosowania wskazały, że za wyrażeniem zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym T. O. oddano 3 głosy, przeciw wyrażeniu zgody oddano 9 głosów, zaś 4 głosy były wstrzymujące. Wyniki głosowania imiennego stanowią załącznik do protokołu. Wobec wyników głosowania, Rada Powiatu w [...] podjęła uchwałę nr [...] odmawiającą wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Wójt Gminy [...] zaskarżył powyższą uchwałę w całości, zarzucając naruszenie:

1) art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 920, z późn. zm.) – dalej: "u.s.p.", poprzez:

- błędne zastosowanie, a w konsekwencji uznanie, że zamiar wypowiedzenia radnemu umowy o pracę ma związek z wykonywaniem przez niego mandatu, podczas gdy wyłączną przyczyną wypowiedzenia jest utrata zaufania pracodawcy do pracownika, co było spowodowane m.in. wystąpieniem na sesji Rady Gminy [...] w dniu [...] sierpnia 2020 r., podczas której T. O. dopuścił się szkalowania pracodawcy poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji oraz agresywne, niczym nieuzasadnione zachowania wobec Wójta Gminy [...],

- niewłaściwe zastosowanie polegające na braku odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały do przyczyn zamierzonego rozwiązania umowy o pracę z radnym wskazanych w uzasadnieniu wniosku skierowanego do Rady Powiatu o wyrażenie zgody na rozwiązanie umowy o pracę z radnym,

- niewłaściwe zastosowanie polegające na odmowie wyrażenia zgody na rozwiązanie umowy o pracę z radnym T. O. w sposób arbitralny, z przekroczeniem granic swobodnego uznania, bez uprzedniego podjęcia działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego i oceny zasadności przyczyn oraz motywów podanych przez pracodawcę we wniosku o wyrażenie zgody na rozwiązanie umowy o pracę z radnym;

2) naruszenie art. 21 ust. 7 u.s.p. poprzez udział w głosowaniu nad podjęciem przedmiotowej uchwały radnego T. O., w sytuacji, gdy głosowano w sprawie, która dotyczyła jego interesu – wyrażenia zgody na rozwiązanie z nim stosunku pracy, a zatem radny T. O. winien być wyłączony z głosowania;

3) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 77 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie i niepodjęcie czynności zmierzających do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, a zwłaszcza ograniczenia uchwały do rozważenia jednostronnego stanowiska przedstawionego przez radnego, z pominięciem argumentacji przedstawionej we wniosku o wyrażenie zgody na rozwiązanie z radnym stosunku pracy.

W odpowiedzi na skargę Rada Powiatu w [...] wniosła o jej oddalenie.

Wskazanym na wstępie wyrokiem Sąd pierwszej instancji uznał wniesioną skargę za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw. W ocenie Sądu Rada Powiatu w [...] dysponując zgromadzoną w sprawie dokumentacją i po przeprowadzeniu debaty nad projektem uchwały, miała podstawy do wyrażenia stanowiska, jak w zaskarżonej uchwale. Jednocześnie uzasadnienie zaskarżonej uchwały w sposób wystarczający wskazuje zasadnicze powody, jakimi kierowała się Rada podejmując uchwałę o odmowie wyrażenia zgody na rozwiązanie z radnym stosunku pracy.

Ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika, że co najmniej do daty wystawienia T. O., pełniącemu w Urzędzie Gminy [...] stanowisko sekretarza gminy, oceny okresowej, to jest do dnia [...] maja 2020 r. współpraca pomiędzy pracodawcą a pracownikiem układała się bardzo dobrze i tak była oceniana przez pracodawcę, co znalazło odzwierciedlenie w ocenie okresowej, której treść nie jest w niniejszej sprawie kwestionowana. W świetle dokumentów zgromadzonych przez Radę Powiatu w [...] nie było podstaw do przyjęcia, że konflikt między pracodawcą, a pracownikiem zaistniał dopiero podczas sesji Rady Gminy [...] w dniu [...] sierpnia 2020 r. Z pisma z dnia [...] czerwca 2020 r. skierowanego do Wójta Gminy [...], a jednocześnie do wiadomości Przewodniczącego Rady Powiatu w [...], wynika bowiem, że T. O. musiał składać wniosek o udzielenie urlopu na żądanie w celu wzięcia udziału w pracach rady powiatu z uwagi na odmowę pracodawcy zwolnienia z pracy. We wskazanym piśmie już w dacie jego sporządzenia, a więc około 2 miesiące przed złożeniem wniosku o wyrażenie zgody na rozwiązanie z radnym stosunku pracy, T. O. wskazywał na rozmowę przeprowadzoną z Wójtem Gminy [...], w której Wójt zajął stanowisko, że nie można łączyć stanowiska sekretarza gminy z pracą w radzie i zarządzie powiatu, w związku z czym nie będzie udzielał zgody na zwolnienia z pracy w celu wzięcia udziału w posiedzeniach organów powiatu. Na okoliczność treści tej rozmowy, w tym samym dniu, T. O. sporządził notatkę służbową. Rada Powiatu w [...], dysponując powołanymi dokumentami, miała zatem podstawy do przyjęcia, że po wydaniu pozytywnej oceny pracy T. O. (po dniu [...] maja 2020 r.), a przed udziałem T. O. w sesji Rady Gminy [...] w dniu [...] sierpnia 2020 r. nastąpiły zdarzenia, związane z wykonywaniem mandatu radnego, które były powodem wystąpienia z wnioskiem o rozwiązanie z radnym stosunku pracy. Rada Powiatu w [...] niejako "z urzędu" miała również wiedzę w przedmiocie uczestniczenia T. O. jako radnego w sesji Rady Powiatu w [...] w dniu [...] czerwca 2020 r., na której doszło do odwołania Starosty [...] wraz z Zarządem Powiatu i Prezydium Rady Powiatu w [...]. Istniała więc zbieżność czasowa pomiędzy udziałem T. O. w tej sesji, na której radny głosował za zmianą władz powiatu, a pogorszeniem stosunków w dotychczasowej bardzo dobrej relacji pomiędzy radnym, a jego pracodawcą w Urzędzie Gminy [...]. Wynikające z dokumentacji okoliczności, jak również fakty znane radnym Rady Powiatu w [...] z urzędu, z racji udziału w pracach Rady Powiatu, dawały podstawy do przyjęcia, że istniał związek pomiędzy rozwiązaniem stosunku pracy, a sprawowaniem przez radnego T. O. mandatu radnego powiatu.

Sąd meriti wskazał również, że wniosek Wójta Gminy [...] o wyrażenie zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym Rady Powiatu w [...] T. O. był przedmiotem dyskusji Rady (pkt 7 protokołu z [...] sesji z dnia [...] września 2020 r.). W dyskusji zabrał głos radny T. O. oraz kliku innych radnych. Radny T. O. oprócz zaprezentowania swojego stanowiska, odpowiadał na pytania innych radnych i wyjaśniał kwestie związku rozwiązania z nim stosunku pracy z wykonywaniem przez niego mandatu radnego powiatu. Nie można również pominąć, że Rada Powiatu w [...], jak wynika z protokołu [...] sesji Rady Powiatu w [...], dysponowała opinią Komisji Oświaty, Kultury, Sportu, Prawa i Administracji w sprawie radnego T. O., przedstawioną przez Przewodniczącą Komisji. Ocena Komisji wskazywała, że radny T. O., jako pracownik Urzędu Gminy w [...], posiada bardzo pozytywną opinię.

W konsekwencji Sąd Wojewódzki uznał, że zgromadzona w sprawie dokumentacja była wystarczająca do podjęcia uchwały o odmowie wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Sama zaś uchwała została poprzedzona dyskusją nad projektem uchwały, w której każdy z radnych mógł wziąć udział i wyciągnąć z niej wnioski. Podkreślić należy, że uzasadnienie zaskarżonej uchwały nie opiera się wyłącznie na wyjaśnieniach T. O., ale również przedstawia stan faktyczny sprawy i wskazuje, które okoliczności i dowody przemawiają za istnieniem związku pomiędzy rozwiązaniem stosunku pracy, a wykonywaniem mandatu radnego. W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały zauważono, że za odmową wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy przemawia fakt dotychczasowej, niekwestionowanej przez pracodawcę, bardzo dobrej współpracy między pracodawcą i pracownikiem, wyrażonej w okresowej ocenie z dnia [...] maja 2020 r. Nie pozostaje w sprzeczności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ocena Rady Powiatu w [...], że nastawienie wobec radnego T. O. zmieniło się nagle z pozytywnego na negatywne. Przedłożona zaś Radzie dokumentacja i przeprowadzona przez radnych dyskusja wskazywały, że negatywne nastawienie pracodawcy związane było z udziałem T. O. w sesji Rady Powiatu w dniu [...] czerwca 2020 r., na której doszło do odwołania władz powiatu.

Nadto Sąd pierwszej instancji wskazał, że udział T. O. w głosowaniu nie miał decydującego znaczenia – głosowanie odbyło się przy udziale 16 radnych, z czego za wyrażeniem zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym oddano 3 głosy, zaś przeciw 9 głosów (przy 4 głosach wstrzymujących się). Zatem nawet gdyby T. O. nie brał udziału w glosowaniu, to stosunek uzyskanych głosów "za" do głosów "przeciw" wskazuje, że i tak zostałaby podjęta uchwała o odmowie wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym. Sąd meriti zaznaczył, że naruszenie przepisów proceduralnych skutkuje nieważnością uchwały jako naruszenie istotne tylko wtedy, gdy na skutek tego naruszenia zapadłaby uchwała o innej treści, niż gdyby naruszenie nie nastąpiło. Przemawia to za uznaniem legalności zaskarżonej uchwały, mimo naruszenia przepisu art. 21 ust. 7 u.s.p. Końcowo Sąd pierwszej instancji uznał również, że dopuszczenie dowodów uzupełniających z dokumentów nie było niezbędne do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy.

Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.) – dalej: "P.p.s.a.".

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Wójt Gminy [...]. Zaskarżając rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji w całości zarzucił naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 7 u.s.p., poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że na gruncie niniejszej sprawy udział radnego T. O. w głosowaniu nad przyjęciem uchwały w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie z Nim stosunku pracy nie miał żadnego wpływu na legalność powyżej wskazanej uchwały, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że przedmiotowa uchwała odpowiada przepisom prawa;

2. przepisów prawa procesowego, których uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 151 P.p.s.a. w zw. art. 62 K.p.a. poprzez błędne ustalenie, że na gruncie niniejszej sprawy Rada Powiatu w [...] miała podstawy do wyrażenia stanowiska w zakresie odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, w sytuacji gdy zamiar wypowiedzenia radnemu umowy o pracę nie miał związku z wykonywaniem przez niego mandatu, co w konsekwencji doprowadziło do oddalenia skargi;

b) art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z 106 § 3 P.p.s.a. poprzez brak dostatecznego wyjaśnienia przez Sąd pierwszej instancji dlaczego rozpoznając niniejszą sprawę nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o dopuszczenie dowodów uzupełniających z dokumentów, w sytuacji gdy dowody te były niezbędne do pełnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, poprzez możliwość odniesienia się Skarżącego do twierdzeń przedstawionych w uzasadnieniu uchwały Rady Powiatu [...] nr [...] z dnia [...] września 2020 r., co w konsekwencji doprowadziło do oddalenia skargi.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji zgodnie z dyspozycją art. 185 § 1 P.p.s.a., zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym w myśl art. 182 § 1 P.p.s.a.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej powyższe zarzuty szerzej umotywowano.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rada Powiatu w [...] wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie od skarżącego kasacyjnie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.

Stosownie do art. 182 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z kolei według 182 § 3 P.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, a strona przeciwna nie przedstawiła odmiennych wniosków procesowych, skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Zasadny okazał się podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 7 u.s.p. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie akceptowany jest pogląd, że udział w głosowaniu radnego podlegającego wyłączeniu jest istotnym naruszeniem prawa (por. np. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2821/13, LEX nr 1457710).

Oceniając zaskarżoną uchwałę Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przy jej uchwaleniu naruszony został art. 21 ust. 7 u.s.p. Zgodnie z tym przepisem radny nie może brać udziału w głosowaniu, jeżeli dotyczy to jego interesu prawnego. Zaznaczyć trzeba, że sytuacje, w których znajduje zastosowanie wyłączenie radnego wynikające z cytowanego przepisu, muszą być oceniane indywidualne w kontekście konkretnej uchwały, jej rozwiązań i sytuacji prawnej radnego powstałej w następstwie uchwalenia danego aktu. Nie budzi jednak wątpliwości, że uchwała w przedmiocie wyrażenia bądź odmowy wyrażenia zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, wprost dotyczy jego interesu prawnego. Pod pojęciem interesu prawnego należy rozumieć osobisty, konkretny i aktualny prawnie chroniony interes, który może być realizowany na podstawie określonego przepisu, bezpośrednio wiążący się z indywidualnie i prawnie chronioną sytuacją strony. Interes prawny jest chroniony przepisami prawa ustrojowego, materialnego i procesowego, gdyż każdy z tych przepisów może kształtować uprawnienia i obowiązki jednostki. Interes prawny radnego, o którym mowa w art. 21 ust. 7 u.s.p. obejmuje więc również sferę, w której radny wykonuje swoje funkcje publicznoprawne.

Dla osób wykonujących funkcje publiczne nie tylko znaczenie prawne ma interes majątkowy, ale również wynikający z regulacji prawnej interes prawny rzetelnego sprawowania urzędu publicznego. Nie ma zatem podstaw do ograniczenia zakresu pojęcia interesu prawnego wyłącznie do spraw związanych z uprawnieniami lub obowiązkami materialnoprawnymi. Interes prawny to interes w regulacji ustrojowej sprawowania rzetelnego urzędu. Negatywna ocena sprawnego i rzetelnego sprawowania urzędu podważa wiarygodność, a tym samym wpływa na uprawnienia ustrojowe jednostki (por. wyrok NSA z dnia 11 września 2012 r., sygn. akt II OSK 1446/12, LEX nr 1223301).

Podzielić należy stanowisko wyrażone na tle analogicznej instytucji, przewidzianej w art. 25a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, że nieważność uchwały, przy podjęciu której brał udział radny, wyłączony z głosowania z uwagi na posiadanie interesu prawnego, zachodzi niezależnie od wyników głosowania oraz okoliczności, czy udział radnego miał czy też nie miał wpływu na ostateczny wynik i podjęcie uchwały. Okoliczności powyższe nie podlegają bowiem w tej sprawie ocenie. Powołany przepis posługuje się bowiem kategorycznym stwierdzeniem, co uzasadnia obiektywne rozumienie ujętego tam interesu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2018 r., sygn. akt II OSK 3086/18, LEX nr 2689968).

Jak bezspornie wynika z akt sprawy w głosowaniu nad podjęciem zaskarżonej uchwały uczestniczył skarżący, który głosował przeciw jej przyjęciu. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w obecnym składzie nie podziela poglądu wyrażonego w wyroku tego Sądu z dnia 5 września 2013 r., sygn. akt II OSK 900/13 (LEX nr 1610712), zgodnie z którym udział radnego w głosowaniu nad uchwałą dotyczącą jego interesu prawnego nie miał rozstrzygającego wpływu na wynik tego głosowania biorąc pod uwagę relację między głosami "za" oraz "przeciw". Natomiast należy zgodzić się z poglądem prezentowanym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 kwietnia 2013 r., sygn. II OSK 115/13 (LEX nr 1336304), że dla oceny spełnienia hipotezy ww. przepisu nie ma znaczenia kwestia ewentualnego naruszenia interesu prawnego radnego, gdyż wystarczającym jest to, że przedmiot głosowania go dotyczy. Nie ma też potrzeby analizować materii wyników głosowania i rozważać, czy udział radnego miał, czy nie miał wpływu na ostateczny wynik i podjęcie uchwały. Przepis art. 21 ust. 7 u.s.p. posługuje się bowiem kategorycznym stwierdzeniem zakazującym brania udziału w głosowaniu, co uzasadnia obiektywne rozumienie pojęcia "interesu prawnego".

Skoro udział w głosowaniu nad uchwałą radnego, który z mocy ww. przepisu powinien być wyłączony z głosowania, jest zawsze istotnym naruszeniem prawa, to jest to przesłanka wystarczająca do stwierdzenia na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. nieważności zaskarżonej uchwały. Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że radny, którego bezpośrednio dotyczy uchwała wyłączony jest od głosowania w tej sprawie. Ponieważ ustawodawca nie określił trybu wyłączenia radnego od udziału w głosowaniu, należy przyjąć, że w takich przypadkach radny podlega wyłączeniu z mocy prawa (por. np. wyrok NSA z 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2821/13, LEX nr 1457710).

Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 P.p.s.a., art. 147 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 203 pkt 1 P.p.s.a. zasądził na rzecz strony skarżącej kasacyjnie zwrot kosztów postępowania. Na koszty te złożyły się zwrot wpisu sądowego od skargi i skargi kasacyjnej, zwrot kwoty opłaty kancelaryjnej za sporządzenia i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji oraz wynagrodzenie pełnomocnika za obie instancje ustalone w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).