Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2076/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c), 69 ust. 1 art. 69 ust. 1a
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2015 r. sprawy ze skargi S.L. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu oddala skargę


UZASADNIENIE

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ") zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2014 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania S. L. (dalej: "skarżąca" lub "strona") utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...] z dnia [...] września 2013 r., w sprawie ustalenia, że skarżący:

1) od 1 stycznia 1999 r. podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej pod firmą: L. S.;

2) od dnia 1 grudnia 2000 r. do dnia 9 kwietnia 2007 r. podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik spółki cywilnej S. s. c;

3) od dnia 1 grudnia 2004 r. podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik spółki cywilnej "Z." s. c;

4) od dnia 10 kwietnia 2007 r. podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako wspólnik spółki jawnej S. Spółka Jawna w P..

Jako podstawę zaskarżonej decyzji wskazano art. 102 ust. 5 pkt 24 w związku z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm., dalej także: "ustawa o świadczeniach") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej także: "k.p.a.").

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym oraz prawnym.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w P. pismem z dnia [...] lipca 2012 r. zwrócił się do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, z wnioskiem o rozstrzygnięcie w drodze decyzji o obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia przez skarżącego pozarolniczej działalności gospodarczej - na podstawie art. 109 ustawy o świadczeniach.

Rozpatrując ww. wniosek dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. ustalił, że skarżący:

1) od 1 stycznia 1999 r. do dnia 4 listopada 2004 r. podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie wpisu nr [...] do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Urząd Miasta P.,

2) od dnia 2 stycznia 1999 r. do dnia 9 kwietnia 2007 r. podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik spółki cywilnej S. s. c. (od 25 lutego 2003 r. jako wspólnik tej spółki cywilnej występującej pod nazwą S. s.c.),

3) od dnia 5 listopada 2004 r. podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik spółki cywilnej Z. s. c.,

4) od dnia 10 kwietnia 2007 r. podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako wspólnik spółki jawnej S. Spółka Jawna w P..

Od tej decyzji skarżący wniósł odwołanie.

Rozpatrując odwołanie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Ponownie rozpatrując sprawę dyrektor [...] OW NFZ decyzją z dnia [...] września 2013 r., ustalił, że skarżący:

1) od 1 stycznia 1999 r. podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej pod firmą: L. S.;

2) od dnia 1 grudnia 2000 r. do dnia 9 kwietnia 2007 r, podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik spółki cywilnej S. s. c;

3) od dnia 1 grudnia 2004 r. podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik spółki cywilnej Z. s. c;

4) od dnia 10 kwietnia 2007 r. podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako wspólnik spółki jawnej S. Spółka Jawna w P..

Na ww. decyzją skarżący wniósł odwołanie.

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia pismem z dnia [...] listopada 2013 r., poinformował skarżącego o uprawnieniach z art. 10 k.p.a.

Skarżący nie wniósł uwag do sprawy.

Rozpatrując odwołanie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia stwierdził, że skarżący po dniu 20 września 2008 r., tj. od wejścia w życie ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U . Nr 101 poz. 1178 ze zm., dalej także: "ustawa Prawo działalności") nie zgłosił informacji o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej. W stanie prawnym przed 20 września 2008 r., kiedy nie istniała formalna możliwość zgłoszenia zawieszenia działalności gospodarczej, Prezes NFZ powołując się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2007 r. sygn. akt: III UK 133/06 stwierdził, iż na skutek zaistniałego domniemania faktycznego, jakim jest określenie w organie ewidencyjnym daty rozpoczęcia prowadzenia działalności, ciężar jego obalenia spoczywa na skarżącym poprzez przedstawienie dowodów przeciwnych domniemaniu.

Organ odwoławczy uznał, że w decyzji I instancji prawidłowo wskazano, że skarżący figurował w ewidencji działalności gospodarczej jako wspólnik spółki cywilnej S. od dnia 2 stycznia 1999 r. do dnia 9 kwietnia 2007 r. Skarżący faktycznie prowadził ww. działalność gospodarczą od 1 grudnia 2000 r. (kiedy wykazano obrót spółki). Działalność ta w ramach spółki cywilnej była prowadzona do momentu przekształcenia tej spółki z dniem 10 kwietnia 2007 r. w spółkę jawną prowadzoną pod nazwą S. SPÓŁKA JAWNA (numer KRS:[...]). Ponadto strona figuruje w ewidencji działalności gospodarczej od dnia 20 stycznia 1989 r. Taki wpis został przekazany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, z której wynika, że skarżący prowadzi indywidualną działalność gospodarczą - jako przedsiębiorca S. L. oraz jako wspólnik spółki cywilnej działającej pod nazwą: Z. s. c.

Organ zauważył, iż w okresie od 1989 r. do 2009 r. skarżący dokonywał wielokrotnie zmian polegających na wpisywaniu kolejnych nazw i form prowadzonej działalności. W toku prowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, iż skarżący prowadził działalność gospodarczą od dnia 20 stycznia 1989 r. jako przedsiębiorca podlegający wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej pod firmą: L. S. i działalność ta jest kontynuowana. Od dnia 1 grudnia 2000 r. do dnia 9 kwietnia 2007 r. skarżący figuruje jako wspólnik spółki cywilnej S. s.c., która przekształciła się w spółkę jawną: S. SPÓŁKA JAWNA. Ponadto Prezes NFZ stwierdził, że z przedstawionych przez stronę dokumentów (umowa zawarcia spółki) wynika, iż spółka cywilna zawiązana pod nazwą Z. s. c. rozpoczęła działalność od 1 grudnia 2004 r.

W ocenie Prezesa NFZ wydając zaskarżoną decyzję organ I instancji oparł się na wiarygodnych dowodach, tj. dokumentach urzędowych, potwierdzonych zdarzeniach gospodarczych oraz informacjach, które zostały uprawdopodobnione w toku postępowań wyjaśniających przeprowadzonych przez stronę i [...] OW NFZ, przeanalizowano przekazane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych informacje dotyczące figurowania skarżącego w Urzędzie Skarbowym w P. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej oraz składane zeznania roczne, w których za lata 1999-2010 został wykazany przychód z działalności prowadzonej na własne nazwisko, jak i jako wspólnika spółek. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji szczegółowo przedstawił przesłanki podjętego w sprawie rozstrzygnięcia w zakresie podlegania skarżącego ubezpieczeniu zdrowotnemu, jak również wyjaśnił obowiązujący stan prawny odnoszący w poszczególnych okresach ubezpieczeniowych.

Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] kwietnia 2014 r., żądając jej uchylenia oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. przez:

- błędne ustalenie stanu faktycznego, polegające na przyjęciu, że od 1 stycznia 1999 r. do dnia wydania decyzji skarżący prowadzi działalność gospodarczą pod firmą: L. S., na skutek błędnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego,

- błędne ustalenie stanu faktycznego, polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy polegające na przyjęciu, że dowody przedstawione w toku postępowania stanowiły o fakcie funkcjonowania firmy skarżącego, zamiast uznania okresu od 1 marca 2006 r. jako okresu najmu mieszkania nie stanowiącego działalności gospodarczej,

- nieprawidłowe uzasadnienie zaskarżonej decyzji w zakresie podstaw faktycznych i prawnych wynikające z błędnego ustalenia stanu faktycznego oraz braku wyczerpującego i należytego wyjaśnienia sprawy;

2. przepisów procedury administracyjnej, tj. art 35 k.p.a. przez przewlekłe załatwienie sprawy niewymagającej dodatkowego postępowania oraz art. 36 k.p.a. przez wskazanie terminu, który nie został przez organ zachowany.

Jednocześnie skarżący zarzucił postępowaniu organu w sprawie niekonsekwencję oraz błędną analizę stanu faktycznego.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że swobodna ocena dowodów nie może oznaczać dowolności w działaniach organów zbierających informacje i dokonujących ich interpretacji zawierających rażące błędy, które doprowadziły do nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, konsekwencji czego określenie właściwych okresów podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu strony jest niemożliwe. Jak skarżący wskazywał w oświadczeniach, wyjaśnieniach i jak wynika z dokumentów sprawy. właściwe okresy prowadzenia działalności gospodarczej to:

1) 1 stycznia 1999 r. do 30 grudnia 2000 r. oraz od 1 maja 2002 r. do 31 grudnia 2004 r. - indywidualnie,

2) 1 stycznia 2001 r. do 9 kwietnia 2007 r. S. s.c. – wspólnik,

3) 10 kwietnia 2007 r. do nadal S. Spółka Jawna – wspólnik,

4) 1 grudnia 2004 r. do nadal Z. s.c. – wspólnik.

Jednocześnie skarżący zauważył, że od 1 marca 2006 r. rozpoczął wynajem mieszkania, co szczegółowo wyjaśniał w kolejnych składanych informacjach. Zaliczenie uzyskanego przychodu z wynajmu do źródła najem, podnajem itp. możliwe jest wówczas, gdy wynajmowane są składniki majątku, które nie są związane z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą. Gdyby przedmiot najmu wchodził w skład przedsiębiorstwa (majątek wykorzystywany do prowadzonej działalności gospodarczej), wówczas przychody byłyby zaliczone do źródła stanowiącego pozarolniczą działalność gospodarczą. W innym przypadku przychód jest przyporządkowany w źródle najem. Mieszkanie, które skarżący wynajął nie stanowi majątku firmy, ale majątek wspólny małżonków. Dla uniknięcia niewłaściwej interpretacji obecnie przychód z tytułu tegoż najmu rozlicza żona skarżącego.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, gdyż uznanie jej za właściwą będzie skutkowało błędnym ustaleniem ewentualnych zobowiązań. W jego ocenie dla prawidłowego rozpoznania sprawy koniecznym jest przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem wszystkich wyjaśnień oraz uzyskanie dokładnych informacji z właściwych instytucji, dotyczących faktycznego okresu prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem materialnym i przepisami procesowymi.

Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., nazywanej dalej "p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Istota sprawy sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy skarżący podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie: od 1 stycznia 1999 r. pod firmą: L. S.; od dnia 1 grudnia 2000 r. do dnia 9 kwietnia 2007 r. jako wspólnik spółki S. s. c; od dnia 1 grudnia 2004 r. jako wspólnik spółki cywilnej "Z." s. c; od dnia 10 kwietnia 2007 r. jako wspólnik spółki jawnej S. Spółka Jawna w P..

Organy obu instancji stanęły na stanowisku, że skarżący podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu na podstawie art. 8 pkt 1 lit. c), ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym, art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c), ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia, jak i art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c) i art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach w związku z art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

Stosownie do treści art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy o świadczeniach obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi. Obowiązek taki, stosownie do art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych, z tym, że, z mocy art. 69 ust. 1a cytowanej ustawy (dodanego przez art. 12 pkt 2 ustawy z dnia 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008 r. Nr 141 poz. 888) i obowiązującego od dnia 20 września 2008 r.) do ubezpieczenia zdrowotnego osób, które na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej, stosuje się odpowiednio art. 68. Ustawa o świadczeniach weszła w życie dnia 1 października 2004 r. (art. 252 ustawy o świadczeniach).

Wcześniej kwestię obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego regulowała ustawa z dnia 23 stycznia 2003 r. o ubezpieczeniu w NFZ. Ustawa ta obowiązywała od dnia 1 kwietnia 2003 r. (art. 224 tej ustawy) do dnia 30 września 2004 r. (art. 251 ustawy o świadczeniach). W art. 9 ust.1 pkt 1 lit. c) stanowiła, że obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego wyżej wskazanych osób, zgodnie z art. 12 ust. 1 tej ustawy powstawał i wygasał w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym. Jednocześnie art. 24 ust. 1 tego aktu stanowił, że jeżeli spełnione są przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 9 ust. 1, z więcej niż jednego tytułu, składkę na ubezpieczenie zdrowotne opłacać należało z każdego z tych tytułów odrębnie.

Z kolei zagadnienie obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia wejścia w życie ustawy o ubezpieczeniu w NFZ regulowała ustawa o ubezpieczeniu zdrowotnym (art. 172 ustawy, art. 222 ustawy o ubezpieczeniu w NFZ). Akt ten w art. 8 ust. 1 pkt 1 lit. c) stanowił, że obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby objęte ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są: osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność lub osobami z nimi współpracującymi. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego powyższych osób powstawał i wygasał w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym lub ubezpieczeniu społecznym rolników, w myśl art. 11 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu zdrowotnym. Ponadto, zgodnie z art. 22 ust. 1 tej ustawy jeżeli spełnione zostały przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia z więcej niż jednego tytułu, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana była z każdego z tych tytułów odrębnie.

Zauważyć należy, że wszystkie powołane uregulowania dotyczące obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego w zakresie powstawania i wygasania terminów tegoż obowiązku odwoływały się do terminów określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym. Zagadnienie to reguluje art. 13 pkt 4 ustawy o systemie, który w brzmieniu obowiązującym od daty wejścia ustawy w życie czyli od dnia 1 stycznia 1999 r. (art. 127 ustawy o systemie) do dnia 20 września 2008 r. mówił, że obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach: prowadzące działalność pozarolniczą - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności.

Po nowelizacji - dokonanej art. 7 ustawy o zmianie, tj. od 20 września 2008 r. przepis art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń stanowi, że obowiązek ubezpieczenia dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą, powstaje od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. 2009, nr 205 poz. 1585). Skarżący nie złożył wniosku w przedmiocie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej (brak wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej).

Powyższe oznacza, że należało ustalić, czy działalność była faktycznie prowadzona w oparciu o art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.), zgodnie z którym przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą w dniu złożenia wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym w zw. z art. 8 ust. 6 pkt 1 i art. 13 pkt 4 ustawy o systemie. Podobne ustalenia odnośnie prowadzenia działalności gospodarczej należało prowadzić w okresie obowiązywania ustawy – Prawo działalności gospodarczej, która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2001 r. (art. 100 tej ustawy), w świetle jej art. 7 mówiącego, że przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców. Zasady wpisu do rejestru przedsiębiorców określały przepisy odrębnej ustawy. Z kolei w myśl art. 8 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 41, poz. 324 ze zm.), obowiązującej od dnia 1 stycznia 1989 r. do dnia 31 grudnia 2000 r. podjęcie działalności gospodarczej przez osoby fizyczne i jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej wymagało, z zastrzeżeniem art. 9 - 11, zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej. Przypadek skarżącego nie podpadał pod żadne z wyłączeń określonych w art. 9 -11 tej ostatniej ustawy.

Nadto, należy podkreślić, że przepisy regulujące prowadzenie działalności gospodarczej, jak również przepisy o ubezpieczeniach społecznych nie przewidywały sytuacji "zawieszenia" prowadzenia działalności gospodarczej, które miałoby polegać na faktycznym zaprzestaniu prowadzenia tej działalności bez wykreślenia wpisu z ewidencji działalności gospodarczej. Pojęcie "zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej" zostało wprowadzone dopiero art. 12 ustawy z dnia 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008 r. nr 141 poz. 888), który wprowadził zmiany w art. 66 ust. 1 pkt 1c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 ze zm.), stanowiąc, że osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.

Podobnie jak ustawy: o świadczeniach oraz o systemie ubezpieczeń społecznych, także ustawa o swobodzie działalności gospodarczej została znowelizowana ustawą z dnia 10 lipca 2008 r. o zmianie. Art. 1 cyt. ustawy wprowadził do ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej sprzed nowelizacji art. 14a ust. 1, w myśl którego przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 1 miesiąca do 24 miesięcy. Ust. 3 cytowanego przepisu stanowi, że w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej i osiągać bieżących przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej. Nadto ust. 5 wskazuje, że zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej oraz wznowienie wykonywania działalności gospodarczej następuje na wniosek przedsiębiorcy i okres zawieszenia rozpoczyna się od dnia wskazanego we wniosku o wpis informacji o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej, nie wcześniej niż w dniu złożenia wniosku, i trwa do dnia złożenia wniosku o wpis informacji o wznowieniu wykonywania działalności gospodarczej.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, iż materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji z urzędu w postaci informacji przekazanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., zgodnie z którym skarżący figurował w ewidencji podatników prowadzących działalność gospodarczą w latach 1999-2010, wykazując przychody z indywidualnej działalności, jak i wspólnika spółek, dokonanych wpisów do ewidencji działalności gospodarczej - za wskazane wyżej okresy - potwierdzających rozpoczęcie oraz zakończenie poszczególnych rodzajów działalności gospodarczej przez skarżącego, dokumentują okresy, w których skarżący prowadził działalność gospodarczą, z tytułu której winien podlegać obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.

Skarżący również przejawiał inicjatywę dowodową, przesyłając wyjaśnienia pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r., składając oświadczenie o prowadzeniu działalności gospodarczej oraz na potwierdzenie różnego rodzaju dokumenty (wymienione szczegółowo w skarżonej decyzji).

W ocenie Sądu, z przedstawionego stanu prawnego sprawy wynika, że w okresie prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej, wpisana do ewidencji data rozpoczęcia działalności gospodarczej powodowała powstanie domniemania faktycznego, że z tą datą strona podjęła i prowadziła działalność gospodarczą aż do czasu jej zawieszenia, zaś czas objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego skarżącego, w tym ubezpieczeniem zdrowotnym, był tożsamy z czasem prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o przepisy o działalności gospodarczej.

Mając na uwadze zarzuty skargi, podnoszone również na etapie postępowania administracyjnego, że działalność nie była prowadzona faktycznie lub jedynie okresowo, należy wyjaśnić czym, w świetle przepisów, jest działalność gospodarcza.

W myśl art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zarobkowa wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. W świetle dotychczasowych rozważań należy stwierdzić, że czas objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego jest tożsamy z czasem prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Okresy podlegania obowiązkowi ubezpieczenia wyznaczone zostały, co do zasady, przez formalne, a nie faktyczne wykonywanie działalności, która stanowi tytuł ubezpieczenia. Na przedsiębiorcy oprócz obowiązku zgłoszenia chęci podjęcia prowadzenia działalności gospodarczej, ciąży również obowiązek zgłaszania w niej wszelkich zmian - nie tylko prawnych, ale i faktycznych. Skoro tak, to faktyczne zaprzestanie prowadzenia działalności z różnych przyczyn powinno być do ewidencji zawsze zgłoszone i wpisane. Objęcie obowiązkiem ubezpieczenia osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą uzależnione jest bowiem – na co już wskazano, od jej rzeczywistego prowadzenia na podstawie wpisu do ewidencji.

Istotą działalności gospodarczej jest jej prowadzenie w sposób ciągły i zorganizowany, na własny rachunek i ryzyko. Jej prowadzenie występuje zarówno w okresach faktycznego wykonywania usług, jak też w czasie podejmowania innych czynności związanych z tą działalnością. Specyfika prowadzenia działalności gospodarczej sprawia, że przedsiębiorca sam dysponuje swoim czasem i może go przeznaczyć na jej bezpośrednie wykonywanie albo na sprawy prywatne, rodzinne, leczenie lub wypoczynek. Zatem o prowadzeniu działalności gospodarczej stanowią wszelkie działania podejmowane przez przedsiębiorcę w celu zaistnienia czynności dających przychód. Przesłanka wykonywania działalności gospodarczej w sposób ciągły nie może być zatem rozumiana jako konieczność jej wykonywania bez przerwy (przez cały rok, miesiąc, tydzień lub dzień), lecz jako zamiar powtarzalności określonych czynności w odróżnieniu od ich przypadkowości, jednorazowości, sporadyczności lub okazjonalności. Przyjmuje się więc, że działalność gospodarcza z założenia ma być działalnością wykonywaną w sposób zorganizowany i nastawioną na nieokreślony z góry okres czasu, a ponadto związana jest z nią konieczność ponoszenia przez przedsiębiorcę ryzyka gospodarczego.

Zatem zarejestrowana działalność gospodarcza wiąże się z przymusem podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Jedynie wykreślenie wpisu pozarolniczej działalności gospodarczej z ewidencji lub odnotowanie przerwy w jej prowadzeniu w postaci zawieszenia powoduje - stałe lub okresowo - ustanie obowiązku ubezpieczenia. Ocena, czy działalność gospodarcza rzeczywiście jest wykonywana (a więc także czy zaistniała przerwa w jej prowadzeniu) należy do sfery ustaleń faktycznych, a istnienie wpisu do ewidencji nie przesądza o faktycznym prowadzeniu działalności gospodarczej, jednakże wpis ten prowadzi do domniemania prawnego, według którego osoba wpisana do ewidencji, która nie zgłosiła zawiadomienia o zaprzestaniu (zawieszeniu) prowadzenia działalności gospodarczej, jest traktowana jako prowadząca taką działalność.

Z analizy stanu prawnego, przywołanego prawidłowo przez organy obu instancji, wynika, ze dla określenia okresu objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania działalności pozarolniczej znaczenie prawne ma wpis do ewidencji działalności gospodarczej, z którego wynika data rozpoczęcia wykonywania działalności, jej zawieszenia, wznowienia oraz zaprzestania. Nie jest przy tym istotne czy uzyskuje się z niej przychody. Nie ma też żadnej zależności między obowiązkiem ubezpieczenia społecznego i obowiązkiem podatkowym, zaś zarejestrowana działalność gospodarcza wiąże się z przymusem podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.

Należy podkreślić, że organy ustalając okresy podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego przez skarżącego wzięły pod uwagę tylko te okresy, co do których wynikało z przedstawionych dokumentów, m.in. przez skarżącego, że takową działalność faktycznie prowadził.

Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.