Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 918/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 126 ust 1
journal: Dz.U. 2018 poz 121
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: WSA Tadeusz Kiełkowski (spr.) WSA Agnieszka Nawara –Dubiel Protokolant: starszy sekr. sądowy Beata Stefańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2018 r. sprawy ze skargi Firma A na decyzję Wojewody z dnia [...] maja 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy zezwolenia na czasowe zajęcie części nieruchomości skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 14 maja 2018 r., znak [...], Wojewoda, działając na podstawie art. 9a, art. 124a w związku z art. 124 ust. 1, ust. 2 i art. 113 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 121) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), po rozpatrzeniu odwołania T. D. S.A. od decyzji Starosty [...] z dnia 19 marca 2018 r. znak: [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...] z dnia 19 marca 2018 r. znak: [...]

Powyższa decyzja, która jest przedmiotem skargi, zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

W dniu 16 lutego 2018 r. do Starostwa Powiatowego w T. wpłynął wniosek T. D. S.A. z siedzibą w K. o wydanie na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy gospodarce nieruchomościami decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości położonej w B. W. gm. Ż., oznaczonej jako działka nr [...], stanowiącej własność Z. T. s. A. i E.. Wniesiono o wydanie zezwolenia na okres 60 dni w terminie 6 miesięcy, począwszy od dnia zajęcia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją i remontem linii elektroenergetycznej 110 kV relacji K. – Ś. polegających na wykonaniu na stanowisku słupowym nr [...] linii elektroenergetycznej 110 kV relacji K. – Ś. 1 i 2 podwyższenia względnie wymianie zakratowania słupa nr 11 wraz z wymianą fundamentów, regulacji naprężenia przewodów fazowych, przewodu odgromowego oraz ewentualnej wymianie istniejących łańcuchów na podwójne łańcuchy izolatorowe. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że T. D. S.A. z siedzibą w K. jest właścicielem m.in. linii elektroenergetycznej 110 kV K. – Ś. [...] przechodzącej m.in. przez działkę nr [...] B. W.. Wskazano dalej m.in. że ,,w związku z istniejącym poważnym i realnym zagrożeniem porażeniem prądem ludzi i zwierząt, ryzykiem wystąpienia rozleglej awarii zasilania z uwagi na wieloletnią pracę linii 110kV oraz stwierdzone znacznie większe zapotrzebowanie na energię elektryczną oraz stwierdzono w wyniku oględzin, że odległość przewodów fazowych od powierzchni gruntu uległa zmniejszeniu (nie spełnia normy PN-E 05100-1:1998 – to jest odległości od gruntu czy też obiektu krzyżowanego takim jak droga). Brak poprawy tego stanu może w konsekwencji powodować dalsze zmniejszenie odległości tych przewodów co w konsekwencji prowadzi do realnego zagrożenia porażeniem prądem osób i zwierząt przybywających w pobliżu linii co potwierdzają końcowe wnioski zawarte w załączonej opinii technicznej. W niedalekiej przyszłości odległość tych przewodów od gruntu stanie się tak niewielka, że przejazd pod linią większym gabarytowo samochodem, maszyną rolniczą będzie niemożliwy z uwagi na zwisające zbyt nisko przewody – przejazd groziłby realnym zagrożeniem życia, porażeniem prądem". Do wniosku dołączono opinię techniczną o stanie linii [...], wykonaną przez mgr inż. P. Z. pracownika [...] S.A. Z samej opinii oraz dodatkowych wyjaśnień wnioskodawcy wynika, że nie są zachowane wymagane odległości przewodów roboczych od powierzchni gruntu oraz drogi. Uzasadniając termin zajęcia nieruchomości, wnioskodawca wyjaśnił że "na dzień dzisiejszy trudno wskazać precyzyjnie konkretną datę z uwagi na fakt, iż inwestor opracował projekty wykonawczy celem dokonania zgłoszenia robót budowlanych. Przyjęcie zgłoszenia bez sprzeciwu przez Organ umożliwi zaplanowanie daty wyłączenia linii spod napięcia. Wiąże się to z koniecznością takiego skonfigurowania pracy systemu elektroenergetycznego aby w okresie wyłączenia przedmiotowej linii mieszkańcy nie byli pozbawieni zasilania w energię elektryczną. Stąd we wniosku określono okres zajęcia na 60 dni w terminie 6 miesięcy począwszy od dnia zajęcia nieruchomości". Ponadto dołączono do wniosku skrócony odpis aktu zgonu właściciela przedmiotowej nieruchomości, z którego wynika że Z. T. zmarł w dniu 28 marca 2012 r.

Starosta [...] decyzją z dnia 19 marca 2018 r., znak [...], działając na podstawie art. 126 ust. 1 w zw. z art. 124a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 121 ze zm.), art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku T. D. S.A. z siedzibą w K. orzekł o odmowie zezwolenia T. D. S.A. z siedzibą w K. czasowego zajęcia części nieruchomości, położonej w B. W. gm. Ż., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,38 ha, będącej zgodnie z KW nr [...] własnością Z. T. s. A. i E., w celu wykonania prac na stanowisku słupowym nr [...] linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [...], polegających na podwyższeniu, względnie wymianie słupa oraz ewentualnie wymianie istniejących łańcuchów na podwójne łańcuchy izolatorowe.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ przytoczył art. 126 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i wskazał w szczególności, że możliwość skorzystania przez właściwy organ administracji z trybu postępowania określonego w art. 126 ust. 1 u.g.n. zależy od zaistnienia siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstania znacznej szkody tj. zaistnienia takich stanów, które nakazują natychmiastowe, szybkie działanie w celu niedopuszczenia do powstania szkody. Podstawą wydania decyzji w takich sprawach muszą być informacje, które wskazują na potrzebę wyjątkowo szybkiego działania. W przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 126 ust. 1 u.g.n., gdyż wnioskodawca nie wykazał, aby nastąpiła nagła potrzeba zapobieżeniu powstaniu znacznej szkody w związku z niezachowaniem norm technicznych dotyczących dopuszczalnych odległości pomiędzy linią energetyczną a powierzchnią drogi i gruntu (odległość w dopuszczalnym zwisie przewodów). Wprawdzie dołączono do wniosku opinię techniczną z zawartymi wnioskami, która wydaje się być logiczna i wskazuje na konieczność remontu stanowiska słupowego nr [...] wraz z przęsłami nr [...], jednakże nie potwierdza to jeszcze konieczności niezwłocznego działania. Znamiennym w niniejszej sprawie jest fakt, iż wnioskodawca nie wskazuje precyzyjnie daty początkowej i końcowej zajęcia nieruchomości, a jedynie wskazuje że prace będą wykonane w ciągu 60 dni od dnia zajęcia nieruchomości w terminie nieprzekraczającym sześciu miesięcy. Ponadto, z wyjaśnień wynika, że wykonanie prac remontowych wymaga opracowania stosownych projektów wykonawczych. Wskazanego przez wnioskodawcę powodu ingerencji na działce nr [...] obręb B. W. gm. Ż. nie sposób uznać za nagłą potrzebę w rozumieniu przepisu art. 126 ust. 1 u.g.n., bowiem stan techniczny linii elektroenergetycznej zlokalizowanej na przedmiotowej nieruchomości istnieje przynajmniej od grudnia 2017 r. i jest znany wnioskodawcy. Wbrew twierdzeniom wnioskodawcy przedłożona dokumentacja nie potwierdza zasadności wydania decyzji zezwalającej na ingerencję w działkę nr [...] B. W. gm. Ż. w świetle przesłanek art. 126 ust. 1 u.g.n., bowiem wnioskodawca z całą pewnością wiedział o stanie technicznym linii 110 kV [...] od końca 2017 r. i nie wykazał istnienia nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie. Jeżeli właściciel sieci elektroenergetycznej już wcześniej był świadomy o konieczności wykonania prac remontowych urządzeń energetycznych stanowiących część infrastruktury przesyłowej i planował już wcześniej wykonanie stosownych prac, nie może być mowy o nagłej konieczności. Wydanie decyzji na podstawie art. 126 ust. 1 jest możliwe wyłącznie wówczas, gdy uniknięcie powstania szkody lub zapobieżenie sile wyższej nie jest możliwe bez niezwłocznego zajęcia nieruchomości. Norma zawarta w art. 126 u.g.n. ma charakter wyjątkowy, a jej zastosowanie nie może służyć jako narzędzie do konwalidowania negatywnych skutków niezłożenia przez wnioskodawcę wniosku w trybie art. 124b u.g.n., kosztem właściciela nieruchomości. Organ zaznaczył, że nie kwestionuje w żaden sposób konieczności remontu przedmiotowej linii elektroenergetycznej jak również obowiązków ciążących na T. D. S.A. w zakresie ochrony infrastruktury przesyłowej oraz zapewnienia jej bezpiecznego funkcjonowania; jednocześnie wskazał na treść art. 124b u.g.n., zgodnie z którym starosta może wydać decyzję zezwalającą na zajęcie nieruchomości w przypadku kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek: a) wystąpienia konieczności wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii wymienionych w przepisie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, b) brak zgody właściciela (użytkownika wieczystego lub osoby, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości) na jej udostępnienie. W końcowej części uzasadnienia decyzji Starosta [...] wyjaśnił, że właściciel nieruchomości objętej wnioskiem zmarł. Zgodnie z rejestrem spadkowym prowadzonym w formie elektronicznej, po Z. T. nie zostało przeprowadzone postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku, jak również nie został sporządzony notarialny akt poświadczenia dziedziczenia. W związku z tym działka nr [...] obręb B. W. gm. Ż., stanowi nieruchomość o nieuregulowanym stanie prawnym. Stosownie zatem do art. 124a u.g.n. w zw. z art. 126, 118 a ust. 2 u.g.n. oraz art. 49 § 1 k.p.a. organ pierwszej instancji zawiadomił strony niniejszego postępowania o wydaniu niniejszej decyzji m.in. poprzez dokonanie publicznego obwieszczenia oraz przez udostępnienie zawiadomienia w Biuletynie Informacji Publicznej.

Pismem z dnia 5 kwietnia 2018 r. T. D. S.A. z siedzibą w K. wniosła odwołanie od powyższej decyzji Starosty [...], zarzucając jej: 1. Naruszenie przepisów postępowania (mające istotny wpływ na wynik sprawy): tj. naruszenie art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, poprzez przyjęcie, iż istniejący stan faktyczny udokumentowany odpowiednimi dokumentami – opinią techniczną, nie wskazuje na niezwłoczną konieczność przeprowadzenia prac na działce nr [...] obręb B. W. dla istniejącego stanowiska słupa nr [...], polegających na podwyższeniu lub wymianie zakratowania słupa nr [...] wraz z wymianą fundamentów tego słupa, będącego elementem linii 110 kV relacji [...] a także regulacji naprężenia przewodów fazowych, przewodu odgromowego oraz w razie konieczności wymiany istniejących łańcuchów na podwójne łańcuchy izolatorowe, w związku z realnym zagrożeniem dla zdrowia i życia ludzkiego, powstania znacznej szkody, a także z wysokim ryzykiem wystąpienia rozległej awarii zasilania. 2. Naruszenie przepisów prawa materialnego: tj. art. 126 ust 1 w zw. z art. 124a ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędną ich wykładnię polegająca na przyjęciu, że we wskazanym we wniosku stanie faktycznym nie zaistniało ryzyko wystąpienia nagłej, znacznej szkody materialnej, a także realne ryzyko porażenia prądem osób przebywających w pobliżu linii 110 kV na działce [...] obręb B. W., pomimo wykazania przez wnioskodawcę, iż takie ryzyko istnieje i w związku z tym istnieje niezwłoczna konieczność zajęcia części ww. nieruchomości dla przeprowadzenia wnioskowanych prac. Odwołująca się wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i wydanie decyzji w oparciu o art. 126 ust 1 w zw. z art. 124a ustawy o gospodarce nieruchomościami, zezwalającej wnioskodawcy na niezwłoczne czasowe zajęcie nieruchomości to jest działki o nr [...] obręb B. W., gm. Ż. stanowiącej własność nieżyjącego Z. T., na okres 60 dni w terminie 6 miesięcy począwszy od dnia jej zajęcia, celem wykonania prac na ww. działce polegających na podwyższeniu względnie, jeżeli zajdzie potrzeba, wymianie zakratowania dwutorowego słupa nr [...] wraz z wymianą fundamentów tego słupa na dwie konstrukcje jednotorowe będącego elementem linii 110 kV relacji [...] a także regulacji naprężenia przewodów fazowych, przewodu odgromowego oraz w razie konieczności, wymiany istniejących łańcuchów na podwójne łańcuchy izolatorowe; 2) nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 126 ust. 2. ustawy gospodarce nieruchomościami.

Na skutek odwołania Wojewoda wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 14 maja 2018 r., którą utrzymał zaskarżoną decyzję Starosty [...] w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał w szczególności, że sytuacja opisana we wniosku oraz odwołaniu nie stanowi siły wyższej ani też nie świadczy o zaistnieniu nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, gdyż dwumiesięczna "przerwa" pomiędzy wydaniem przedłożonej opinii technicznej a wnioskiem inwestora nie wskazuje na nagłą potrzebę czasowego zajęcia nieruchomości w trybie art. 126 u.g.n. Sposób działania wnioskodawcy oraz jego argumentacja prowadzą do wniosku, iż jakkolwiek stan techniczny przedmiotowej linii wskazuje na potrzebę jej naprawy/remontu, to jednak wnioskodawca nie wykazał, aby potrzeba interwencji była niezwykle pilna (nagła), czy też wymagająca niezwłocznego działania. Regulacja art. 126 ust. 1 u.g.n. ma charakter wyjątkowy, zaś sytuacja wskazywana przez wnioskodawcę nie przystaje do treści normy prawnej zawartej w tym przepisie, bowiem wnioskodawca nie wykazał, aby potrzeba niezwłocznego działania była na tyle nagła, by uzasadniać jego zastosowanie. Dalej Wojewoda wyjaśnił, iż zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.), poprzez "remont" należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. W definicji remontu nie mieści się natomiast "podwyższenie" czy "przebudowa" obiektu, która polega na wykonywaniu robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego (art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego). Na podstawie wniosku inwestora należy stwierdzić, iż planowane prace doprowadzą raczej do zmiany niecharakterystycznych parametrów użytkowych lub technicznych istniejącej linii.

W kontekście powyższego Wojewoda przytoczył art. 124 ust. 1 i art. 124b ust. 1 u.g.n. i wyjaśnił, że w zależności od wyboru konkretnego sposobu "naprawy" przedmiotowej sieci (remont bądź przebudowa) wnioskodawca może rozważyć wystąpienie z wnioskiem o wydanie jednej z decyzji przewidzianych powołanymi przepisami. W obu przypadkach możliwe jest "przyśpieszenie" wykonalności decyzji poprzez wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości. Wojewoda zaznaczył, że w księdze wieczystej nr [...], jako właściciel przedmiotowej nieruchomości figuruje Z. T., s. A. i E.. Jak ustalił organ I instancji na podstawie aktu zgonu nr [...] Z. T. zmarł w dniu 28 marca 2012 r. i nie zostali dotychczas ustaleni jego spadkobiercy. W niniejszej sprawie, z uwagi na nieustalenie spadkobierców zmarłego właściciela przedmiotowej nieruchomości zastosowanie znajdują przepisy art. 114 ust. 3 zd. 1 w związku z art. 124a i art. 113 ust. 7 u.g.n.

Pismem z dnia 14 czerwca 2018 r. T. D. S.A. z siedzibą w K. wniosła skargę na powyższą decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, to jest art. 126 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie w przedmiotowej sprawie, wynikiem czego było uznanie przez organ odwoławczy, że w przedmiotowym stanie faktycznym nie zaszła "nagła potrzeba zapobieżenia znacznej szkodzie", podczas gdy w przedmiotowej sprawie przesłanka ta została spełniona; 2) przepisów postępowania, a mianowicie: art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji poprzez uznanie, iż przesłanki z art. 126 ustawy nie zostały spełnione; art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji nieuchylenie decyzji organu I instancji oraz nie orzeczenie o istocie sprawy pomimo wypełnienia przez skarżącego przesłanek z art. 126 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami; art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, poprzez przyjęcie, iż istniejący stan faktyczny udokumentowany odpowiednimi dokumentami – opinią techniczną, dokumentacją zdjęciową nie wskazuje na niezwłoczną konieczność przeprowadzenia prac na działce nr [...] w związku z realnym zagrożeniem dla zdrowia i życia ludzkiego, powstania znacznej szkody, a także z wysokim ryzykiem wystąpienia awarii zasilania. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi administracji, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie zarzutów skargi. Podkreślono w szczególności, iż skarżąca w toku dotychczasowego postępowania administracyjnego przedłożyła opinię techniczną, z której jednoznacznie wynika, iż w razie nieprzeprowadzenia wnioskowanych prac niewątpliwie może nastąpić, a wręcz nastąpi szkoda w postaci wystąpienia awarii zasilania – wyłączenia pracy linii elektroenergetycznej, czy też może nastąpić porażenie prądem osób lub zwierząt przez opadające, zwisające zbyt nisko powierzchni gruntu (w tym przebiegającej drogi) przewody linii 110 kV. Już w uzasadnieniu swej decyzji organ l instancji dostrzegł fakt, iż przedłożona przez skarżącego do akt sprawy opinia techniczna jest logiczna i wskazuje na konieczność przeprowadzenia modernizacji, remontu wskazanego w niej stanowiska słupowego. Skoro organ l instancji uznał, iż przedłożona opinia techniczna jest wiarygodna i logiczna, to tym bardziej organ II instancji po dokonaniu prawidłowej analizy zebranych dowodów (w szczególności opinii technicznej i dokumentacji zdjęciowej) powinien wyciągnąć następczo logiczny wniosek, iż ryzyko wystąpienia znacznej szkody, chociażby w postaci awarii zasilania czy porażenia prądem jest wysokie choć trudne do dokładnego czasowego określenia. Aby więc zminimalizować to ryzyko organ II instancji powinien dojść do logicznego wniosku, iż skarżąca swym wnioskiem wypełnia przesłanki art. 126 u.g.n. i wniosek w pełni zasługuje na uwzględnienie. W tym zakresie zarówno organ l jak i II instancji naruszyły dyrektywy art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., nie przeprowadzając wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego oraz dokonały jego dowolnej, a nie swobodnej oceny, pomijając logiczne wnioski wynikające z przedłożonych w toku postępowania dowodów – opinii technicznej, dokumentacji zdjęciowej. Gdyby organy l i II instancji dokonały prawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego, doszłyby do wniosku, iż skarżąca swym wnioskiem wypełniła znamiona art. 126 u.g.n., którego zapisy mają służyć minimalizowaniu ryzyka wystąpienia znacznej szkody, a więc określonego zagrożenia, które może wynikać z możliwości wystąpienia awarii, pożaru lub porażenia.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z przepisami prawa.

Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że nie ma podstaw do pozbawienia jej mocy wiążącej. Zarzuty skargi okazały się niezasadne.

Materialnoprawnym punktem odniesienia dla rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji jest przede wszystkim art. 126 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 121 ze zm., dalej u.g.n.). Zgodnie z tym przepisem w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od dnia zajęcia nieruchomości. Hipoteza normy wynikającej z tego przepisu zakłada zatem działanie siły wyższej lub występowanie nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Przyjmuje się przy tym, że: "Istotą ustawowej przesłanki »nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody«, o której mowa w ust. 1 art. 126 u.g.n., jest (...) taka nieprzewidywalna sytuacja lub stan, które nakazują szybkie działanie w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Podstawą wydania takiej decyzji powinny być wiarygodne informacje, potwierdzające konieczność niezwłocznego działania. »Nagłość«, o której mowa w cytowanym przepisie, powinna pozostawać w związku z koniecznością przeciwdziałania zdarzeniom, które miałyby wpływ na powstanie znacznej szkody. Podstawowe znaczenie dla zaistnienia tej przesłanki ma to, że potrzeba zapobieżenia znacznej szkodzie musi być nagła. Nie jest natomiast dopuszczalne wydanie decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości na podstawie art. 126 ust. 1 u.g.n. w przypadku planowanych działań (tak m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 marca 2018 r., II SA/Sz 1342/17, CBOSA).

W niniejszej sprawie organy uznały, iż żadna z relewantnych przesłanek – ani siła wyższa, ani nagła potrzeba zapobieżenia powstaniu znacznej szkody – nie zachodzi, wobec czego nie ma podstaw do wyrażenia zgody na czasowe zajęcie przedmiotowej nieruchomości w trybie art. 126 ust. 1 u.g.n. Sąd tę ocenę oraz argumentację organów obu instancji sformułowaną na jej poparcie w pełni podziela. W szczególności warto podkreślić, że z dołączonej do wniosku inwestora dokumentacji wynika wprawdzie konieczność remontu wskazanego tam stanowiska słupowego wraz z przęsłami, ale dokumentacja ta i okoliczności sprawy nie dają podstaw do przyjęcia, że wystąpiła "nagła potrzeba zapobieżenia powstaniu znacznej szkody". Organy trafnie zauważyły, że zamieszczona w aktach sprawy opinia techniczna datowana jest na grudzień 2017, podczas gdy wniosek inwestora o wydanie decyzji w trybie art. 126 u.g.n. jest datowany na 13 lutego 2018 r. (wpłynął do organu w dniu 16 lutego 2018 r.). Ponadto z akt administracyjnych organu I instancji wynika, że stan linii uzasadniający złożenie przedmiotowego wniosku był znany inwestorowi co najmniej już w październiku 2017 roku, czyli jeszcze o 2 miesiące wcześniej niż przyjął organ. Z powyższego wynika, że dla samego inwestora sytuacja nie jest nagląca, skoro złożył wniosek dopiero w połowie lutego 2018 roku. Również wskazany przez inwestora zakres i czasokres planowanych prac został przez organy prawidłowo oceniony, jako wskazujący nie na siłę wyższą, czy nagłą potrzebę zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, lecz na zamiar wykonania wcześniej zaplanowanych działań. W nawiązaniu do zarzutu o realnym zagrożeniu dla zdrowia i życia ludzkiego, należy natomiast wskazać, że zarówno z wniosku, jak i z przedłożonej przez inwestora dokumentacji, nie wynika nawet, na jakiej aktualnie wysokości znajdują się przewody, które jakoby miały życiu i zdrowiu ludzkiemu zagrażać. A jak już wcześniej wskazano, podstawą wydania decyzji w trybie art. 126 ust. 1 u.g.n. powinny być wiarygodne informacje, potwierdzające konieczność niezwłocznego działania, a nie ogólniki, które nie znajdują uzasadnienia w materiale dowodowym. Odnośny tryb zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości ma charakter szczególny, co implikuje ścisłą wykładnię przepisów i potrzebę niebudzącego wątpliwości wykazania przesłanek do ich zastosowania.

Powyższe rozważania, zrelatywizowane do uzasadnienia zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji, w istocie zawierają już odniesienie się do zarzutów skargi, które Sąd uznał za niezasadne. Podkreślić w tym miejscu wypada, że – wbrew wspomnianym zarzutom – art. 126 ust. 1 u.g.n. został prawidłowo, z uwzględnieniem poglądów doktryny i judykatury, zinterpretowany; dotyczy to także pojęcia nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia została ustalona prawidłowo – materiał dowodowy został zabrany i oceniony zgodnie z kodeksowymi regułami postępowania wyjaśniającego; nie doszło zatem do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 ani art. 80 k.p.a. Skoro organ odwoławczy, rozpoznawszy sprawę na skutek odwołania, doszedł do przekonania, że należy ją rozstrzygnąć tak, jak uczynił to wcześniej organ pierwszej instancji – to prawidłowo orzekł na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy; przeto ani ten przepis, ani art. 138 § 1 pkt 2 nie zostały naruszone.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.