Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 211/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2012-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 191, art. 194 par. 1, par. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 29, art. 30, art. 31
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 181a ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie Sędzia SO del. Robert Hałabis,, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Stażysta Aleksandra Frączkiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie zmiany nieprawidłowych danych zawartych w zgłoszeniu celnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., Nr [...], Dyrektor Izby Celnej w B., po rozpatrzeniu odwołania S. K., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] listopada 2011 r., Nr [...], w przedmiocie zamiany nieprawidłowych danych zawartych w zgłoszeniu celnym.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] marca 2006 r. S. K. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzony ze S. używany samochód osobowy marki A. rok produkcji 1998. Do zgłoszenia celnego dołączono m.in. fakturę bez numeru z dnia [...] marca 2006 r. określającą wartość przedmiotowego pojazdu na kwotę [...] CHF, wystawioną na firmę A. [...] w S. Zastosowano preferencyjną zerową stawkę celną ze względu na zamieszczoną na fakturze deklarację eksportera o preferencyjnym pochodzeniu pojazdu.

Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...], Prokuratura Apelacyjna w L. przekazała do Urzędu Celnego w B. dokumenty uzyskane od K. S. w ramach międzynarodowej pomocy prawnej, tj. pismo s. władz celnych z dnia [...] września 2010 r., Nr [....], zawierające zeznania świadka – A. A. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwa A.[...], który potwierdził fakt sprzedaży przedmiotowego samochodu za [...] CHF, jednak nie przedłożył żadnych dokumentów na potwierdzenie tej czynnosci.

Organ celny przeanalizował również wartości podobnych pojazdów na rynku kraju eksportu. Cena podobnego samochodu marki A., wyprodukowanego w 1998 r., na rynku szwajcarskim wynosiła [...] CHF - wg aukcyjnej strony internetowej www.autoscout24.ch. Przy uwzględnieniu uszkodzeń w ewentualnej wysokości 50%, cena ta znacznie odbiega od zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym wartości transakcyjnej.

W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. organ pierwszej instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wartości celnej oraz określenia prawidłowej kwoty długu celnego.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. organ celny wezwał skarżącego do przedstawienia dowodów będących w jego posiadaniu, potwierdzających, że zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość transakcyjna stanowi całkowitą, faktycznie zapłaconą sumę za importowany samochód.

W odpowiedzi skarżący w piśmie z dnia [...] września 2011 r. oświadczył, że za samochód zapłacił [...] CHF. Skarżący zarzucił organowi, że w celu ustalenia ceny samochodu podobnego do importowanego analizuje notowania pojazdów dostępnych na stronie internetowej www.autoscout24.ch.

Powołany przez organ biegły K. R. na podstawie przedłożonych dokumentów sporządził wycenę Nr [...] z dnia [...] października 2011 r., która posłużyła za postawę ustalenia wartości celnej samochodu osobowego używanego marki A.. Wartość wycenionego pojazdu porównano do pojazdu wyprodukowanego w Japonii marki L. Wartości podane w ww. wycenie zostały określone na podstawie: notowań rynkowych z katalogu "Pojazdy Samochodowe - Wartości Rynkowe III-2006. Wartość pojazdu A. rzeczoznawca określił na kwotę [...] zł, uwzględniając następujące korekty:

1. korekta za pierwszą rejestrację - 375 zł;

2. korekta ze względu na liczbę właścicieli (2) - 3,0%;

3. aktualność badań technicznych - 4,0%;

4. konieczne naprawy pojazdu - 30,0%;

5. import prywatny - 8,0%.

Po przeprowadzeniu postępowania, Naczelnik Urzędu Celnego w B. decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., Nr [...], ustalił wartość celną sprowadzonego pojazdu na podstawie art. 31 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE L z dnia 19 października 1992 r., Nr 302, str. 1 z późn. zm.), dalej: Wspólnotowy Kodeks Celny lub WKC, na kwotę [...] zł stanowiącą równowartość [...] CHF.

Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji domagając się uwzględnienia wartości wynikającej z rachunku dolączonego do zgłoszenia celnego.

Po rozpatrzeniu odwołania S. K. Dyrektor Izby Celnej

w B. decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. utzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Dyrektor Izby Celnej wywiódł, iż w świetle postanowień Wspólnotowego Kodeksu Celnego i Porozumienia o stosowaniu artykułu VII Układu ogólnego

w sprawie taryf celnych i handlu GATT (porozumieniu w sprawie wartości celnej)

z 1994 r., wartość celna jest ustalana co do zasady na bazie wartości transakcyjnej, to znaczy ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za towary wtedy, jeżeli zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Organy celne mogą jednak odstąpić od stosowania metody ceny transakcyjnej, jeżeli mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w artykule 29 WKC (art. 181a rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny – Dz. U. UE L z dnia 11 października 1993 r., Nr 253, str. 1 ze zm., dalej: RWKC).

Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że przepis wynikający z art. 181 a RWKC uprawnia organ celny, w razie powzięcia wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, do pominięcia metody wartości transakcyjnej

i zastosowania innej, przewidzianej w art. 30 bądź w art. 31.

Dyrektror Izby Celnej wyjaśnił, że podstawą do zastsowania powołanego przepisu było porównanie zadeklarowanej wartości transakcyjnej z wartością pojazdu na rynku eksportera, z którego wynikało, że cena pojazdu podobnego na rynku szwajcarskim jest dużo wyższa od ceny wynikającej z przedmiotowego złoszenia celnego. Organy celne przeanalizowały notowania pojazdów takiej samej marki jak importowany samochód, rok produkcji 1998, oferowanych na rynku szwajcarskim. W związku z tym, że katalog szwajcarski EurotaxGlass’s z 2006 r. nie zawierał notowań samochodu podobnego do importowanego, organ celny skorzystał ze strony internetowej www.autoscout24.ch. Ceny podobnych samochodów marki A., wyprodukowanych w 1998 r., na rynku szwajcarskim kształtowały się następująco: 3500 CHF, 4500 CHF, 5900 CHF. Organ wyjaśnił, że biorąc za podstawę najniższą wartość ze wspomnianych notowań i pomniejszając je o procentowe korekty z tytułu uszkodzeń w ewentualnej wysokości 50% ustalił wartość pojazdu na rynku szwajcarskim na kwotę około [...] CHF. Organ podkreślił, że wyliczona wartość jest 3,8 razy większa niż wartość transakcyjna zadeklarowana w zgłoszeniu celnym. Różnice pomiędzy tak ustalonymi cenami a zadeklarowaną wartością transakcyjną uzasadniają wątpliwości organów celnych, co stanowiło podstawę do zakwestionowania zadeklarowanej wartości transakcyjnej.

Dyrektor Izby Celnej stwierdził następnie, że konsekwencją zakwestionowania wartości transakcyjnej wynikającej z rachunku była konieczność ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu z wykorzystaniem jednej z metod wskazanych kolejno w art. 30 – 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Organ wyjaśnił, że ustalenie wartości celnej towaru w oparciu o wartość transakcyjną towarów identycznych bądź podobnych (art. 30 ust. 2 lit. a) i b) WKC) w przypadku importu używanych samochodów osobowych, nie jest obiektywnie możliwe, gdyż wymagałoby znalezienia samochodu osobowego o identycznym stopniu zużycia. Metoda ceny jednostkowej towarów identycznych lub podobnych (art. 30 ust. 2 lit. c) WKC) stosowanej w przypadku importu towarów masowych, również nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie. Metoda wartości kalkulowanej (art. 30 ust. 2 lit. d) WKC), oparta na kosztach produkcji i zysku, również nie znajduje zastosowania w sytuacji importu towarów używanych, gdyż odnosi się do towarów, które są wytwarzane w stanie, w którym zostały zgłoszone do odprawy celnej.

Organ odwoławczy podniósł, że prawidłowo wartość celna przedmiotowego pojazdu została ustalona z wykorzystaniem danych dostępnych we Wspólnocie, zgodnie z art. 31 ust. 1 WKC (metoda "ostatniej szansy") z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący wniósł o uchylenie powyższej decyzji w całości oraz decyzji organu pierwszej instancji oraz umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie decyzji pierwszej i drugiej instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1) naruszenie art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), dalej: Ordynacja podatkowa, w zw. z art. 73 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 z późn. zm.) w zw. z art. 86 ustawy Prawo celne, poprzez pominięcie dowodu z dokumentu urzędowego, sporządzonego przez szwajcarskie władze celne;

2) naruszenie art. 181a RWKC, poprzez odstąpienie od ustalenia wartości celnej na podstawie metody transakcyjnej w przypadku, gdy zadeklarowana wartość celna stanowi faktycznie zapłaconą sumę;

3) naruszenie art. 187 Ordynacji podatkowej, poprzez ustalenie wartości celnej towaru na podstawie cen towaru podobnego, notowanych na szwajcarskiej stronie internetowej giełdy samochodowej;

4) naruszenie art. 187 Ordynacji podatkowej, poprzez niezebranie materiału w sposób wyczerpujący i oparciu się na notowaniach ze szwajcarskiej giełdy samochodowej, gdzie notowane są pojazdy o normalnym stopniu zużycia;

5) naruszenie art. 210 Ordynacji podatkowej oraz art. 121 Ordynacji podatkowej, poprzez niewyjaśnienie stronie oraz niepodanie podstawy prawnej przyjęcia korekty wartości towarów podobnych do przedmiotu postępowania na poziomie 50%;

6) naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, i przyjęcie w całości wartości pojazdu ustalonej przez rzeczoznawcę powołanego przez organ;

7) naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez dowolne pominięcie informacji zawartej na fakturze określającej stopień uszkodzenia pojazdu oraz wyjaśnień strony co do kosztów naprawy pojazdu.

W uzasadnieniu skargi skarżący na wstępie odniósł się do zeznań A. A., podkreślając, że sprzedawca potwierdził wartość transakcyjną za jaką został sprzedany samochód. W ocenie skarżącego, szwajcarski protokół z przesłuchania eksportera ma rangę dokumentu urzędowego, ponieważ został sporządzony w przepisanej formie i przez organ do tego uprawniony. Jako dokument urzędowy nie podlega swobodnej ocenie dowodów i zaświadcza to, co w nim stwierdzono. Oświadczenie A. A. korzysta z domniemania prawdziwości. Skarżący podkreślił, że obie strony transakcji sprzedaży samochodu potwierdziły wartość transakcji, a organ tą wartość zakwestionował nie przeprowadzając żadnego przeciwdowodu.

Skarżący zarzucił organowi, że ustalając wartość sprowadzonego samochodu posłużył się wydrukami z aukcyjnej strony internetowej, gdzie oferowano samochody takiej samej marki i modelu, jednakże nieposiadające uszkodzeń. W ocenie skarżącego, wykorzystanie przez organ danych z aukcji internetowych było bezpodstawne i rażąco naruszało prawo, ponieważ organ powinien posługiwać się wyspecjalizowanymi katalogami.

Skarżący podniósł również, że w opinii, na której oparł się organ, rzeczoznawca samochodowy nie dokonał wyceny samochodu takiej samej marki i modelu co sprowadzany pojazd na rynku szwajcarskim. Określenie, że wartość A. wyprodukowanego w 1998 r., z uszkodzeniem silnika i skrzyni biegów, wyceniona zgodnie z metodą wyceny pojazdów uszkodzonych stosowaną w S., rażąco odbiega od zadeklarowanej przez skarżącego wartości, uprawniałaby do sięgnięcia do "metody ostatniej szansy" i sporządzenia opinii.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego bezpodstawnego przyjęcia korekty w wysokości 50% organ odwoławczy wyjaśnił, że Naczelnik Urzędu Celnego w dniu wszczęcia postępowania nie dysponował dokładnymi danymi dotyczącymi uszkodzeń samochodu i dlatego przyjął maksymalną wartość uszkodzeń na wskazanym poziomie. Po uzyskaniu wyceny wartość ta została skorygowana stosownie do danych przyjętych przez biegłego.

Odpowiadając na zarzut skarżącego dotyczący pominięcia dowodu z dokumentu sporządzonego przez szwajcarskie władze celne, organ odwoławczy podniósł, że protokół przesłuchania w charakterze świadka A. A. potwierdza jedynie fakt sprzedaży sprowadzonego pojazdu za cenę zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 29 ust. 1 Wspólnotowego Kodeku Celnego, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Przy ustalaniu wartości celnej, cena może zostać natomiast skorygowana o określone elementy wymienione w art. 32 i art. 33.

Metoda wartości transakcyjnej, jak słusznie wskazały organy celne, jest podstawową metodą ustalania wartości celnej przywożonych towarów. Tylko w pewnych ściśle określonych sytuacjach organy celne mogą odstąpić od stosowania tej metody. Powyższe wynika wprost z art. 181a ust. 1 RWKC. W przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej.

Zastępcze metody ustalania wartości celnej określone są w art. 30 i art. 31 WKC (metoda wartości transakcyjnej towarów identycznych, metoda wartości transakcyjnej towarów podobnych, metoda ceny jednostkowej, metoda wartości kalkulowanej, metoda "ostatniej szansy"). Z przepisu art. 30 ust. 1 WKC wynika, że metody wyliczenia wartości celnej określone w art. 30 i art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego zostały ujęte w sposób wymagający kolejnej eliminacji poszczególnych metod aż do dojścia do metody tzw. "ostatniej szansy", określonej w art. 31.

Przy ustaleniu wartości celnej towaru prawidłowe zastosowanie metody "ostatniej szansy" wymaga od organu celnego wykazania w pierwszej kolejności, że istnieją uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC. Z takimi uzasadnionymi wątpliwościami będziemy mieć do czynienia wówczas, kiedy wartość transakcyjna towaru rażąco odstaje od wartości danego towaru na rynku jego pochodzenia.

Możliwość odmowy przyjęcia wartości transakcyjnej na podstawie

art. 181a RWKC, może być skutkiem zakwestionowania wiarygodności (materialnej lub formalnej) informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, ewentualnie wynikać z braku odpowiednich dokumentów, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego. Niewiarygodność ceny transakcyjnej uzasadniająca jej odrzucenie wystąpi wówczas, gdy okaże się, że była ona rażąco niska (co zakłada jej porównanie z innymi cenami, więc nie może nastąpić w sposób dowolny).

Następnie zaś, rzeczą organów celnych jest wykazanie, że ustalenie tej wartości jest bezwzględnie niemożliwe w oparciu o pozostałe metody, kolejno wymienione w art. 30 WKC.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy w przekonujący sposób uzasadniły odstąpienie od zastosowania metody wartości transakcyjnej do ustalenia wartości celnej pojazdu marki A.

Organ celny wszczął postępowanie w celu weryfikacji wartości celnej ww. samochodu w związku z pismem z dnia [...] czerwca 2011 r., którym Prokuratura Apelacyjna w L. przekazała pismo szwajcarskich władz celnych z dnia

[...] września 2010 r., zawierające zeznania świadka – A. A. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. [...], który potwierdził fakt sprzedaży samochodu marki A. za [...] CHF, jednak nie przedłożył żadnych dokumentów na potwierdzenie tej czynnosci.

Weryfikując zgłoszenie celne strony, organy przeanalizowały notowania pojazdów A., rok produkcji 1998, na rynku szwajcarskim. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie (wydruki z Internetu) wynika, że ceny tego rodzaju pojazdów kształtują się w S. na poziomie znacznie wyższym (od 3500 CHF do 5900 CHF) od ceny zadeklarowanej przez stronę ([...] CHF).

Dokonując ustalenia wartości celnej pojazdu na podstawie metody ostatniej szansy, organy oparły się również na sporządzonej przez biegłego sądowego w zakresie techniki samochodowej wycenie Nr [...] z dnia

[...] października 2011 r. Zgodnie z zaleceniem organu celnego, biegły dokonał ustalenia wartości pojazdu podobnego wyprodukowanego poza terenem Wspólnoty. Z art. 31 ust. 2 lit. a WKC wynika bowiem, że wartość celna ustalana z zastosowaniem ust. 1 nie może być określana na podstawie ceny sprzedaży na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie. Biegły ocenił, że do samochodu osobowego wycenianego, pod względem roku produkcji, klasy, typu i rodzaju pojazdu, rodzaju napędu, najbardziej podobny jest pojazd marki L. wyprodukowany w Japonii. Brak podstaw do kwestionowania tej oceny. Biegły dokonując wyceny dysponował zagłoszeniem celnym z dnia [...] marca 2006 r., szwajcarskim dokumentem pojazdu oraz rachunkiem zakupu z dnia [...] marca 2006 r. Jak wynika z opinii, wbrew zarzutom skarżącego, biegły uwzględnił stopień uszkodzenia pojazdu i zastosował maksymalną korektę. Zgodnie z opinią wartość sprowadzonego przez skarżącego pojazdu wynosi [...] zł.

Skoro wysokość zadeklarowanej przez stronę wartości transakcyjnej przedmiotowego pojazdu wynosiła [...] CHF, a biegły określił wartość samochodu na [...] zł, to wątpliwości organów, co do wysokości zadeklarowanej przez stronę wartości transakcyjnej pojazdu były uzasadnione i uprawniały do odstąpienia od ustalenia wartości celnej towaru na podstawie tejże metody. Organy celne szczegółowo uzasadniły też, dlaczego nie zastosowały kolejnych metod określania wartości celnej towaru i oparły się na metodzie ostatniej szansy.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że organ celny pominął dowód

z dokumentu sporządzonego przez szwajcarskie władze celne, wyjaśnić należy,

że zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U.

z 2004 r. Nr 68, poz. 622 z późn. zm.), organ może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokument sporządzony przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. Z przepisu art. 194 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej wynika, że dokumenty urzędowe to dokumenty sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej lub przez inne jednostki, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania. Jeżeli więc dany dokument spełnia łącznie trzy owe przesłanki, a nadto sporządzony został w zakresie działania organu, od którego pochodzi, to taki dokument należy uznać za dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 Ordynacji podatkowej i wówczas dokument ten stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Przyjmuje się, że uznanie dokumentu zagranicznego za dokument urzędowy w rozumieniu tego przepisu jest uzależnione od uregulowań zawartych w wiążących Polskę umowach międzynarodowych. Taką umową międzynarodową, którą Polska jest związana od czasu uzyskania członkostwa UE jest Porozumienie w formie wymiany listów między Wspólnotą Europejską a Konfederacją Szwajcarską uzupełniające Umowę między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską o Protokół w sprawie wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych (Dz. Urz. WE L z dnia 27 czerwca 1997 r. Nr 169, poz. 77.) oraz Protokół dodatkowy z dnia 9 czerwca 1997 r. w sprawie wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych, będący załącznikiem do Porozumienia.

W myśl art. 8 ust. 1 Protokołu organ, do którego kierowany jest wniosek przekazuje informacje o wynikach dochodzeń organowi wnioskującemu, w formie dokumentów, poświadczonych kopii dokumentów, sprawozdań i tym podobnych.

Sposób wykorzystywania informacji określa art. 11. W ust. 3 przewiduje on, że Umawiające się Strony mogą wykorzystywać uzyskane informacje i konsultowane dokumenty zgodnie z postanowieniami niniejszego Protokołu jako dowody w protokołach, sprawozdaniach, zeznaniach, jak i postępowaniach oraz oskarżeniach wniesionych do sądu.

Istota oraz zwiększona (szczególna) moc dowodowa dokumentu urzędowego odnosi się przede wszystkim do tego, co zostało w takim dokumencie "urzędowo stwierdzone". W doktrynie podnosi się, że zwiększona moc dowodowa dokumentu urzędowego sprowadza się do przyjęcia dwóch domniemań, tj. prawdziwości (autentyczności) oraz zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności). Dzięki domniemaniu zgodności z prawdą twierdzeń zawartych w dokumencie urzędowym (wiarygodności), które nakazuje uznać, że treść dokumentu jest zgodna z rzeczywistością, nie istnieje potrzeba udowadniania faktów, które wynikają z dokumentu urzędowego. Co więcej, organ nie może pominąć okoliczności wynikających z dokumentu urzędowego, jeżeli są one istotne w sprawie, jak również nie może ich kwestionować bez uprzedniego wzruszenia domniemania wynikającego z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej.

W odniesieniu do protokołu przesłuchania świadka sporządzonego przez organ administracji publicznej z domniemania wiarygodności, czyli prawdziwości twierdzeń w nim zawartych, korzysta sam protokół (jego treść, która została w nim ujęta), a nie zeznania świadka. Wiarygodność protokołu oznacza, że świadek zeznał dokładnie to, co wynika z treści tego dokumentu. W żadnym wypadku domniemanie wiarygodności nie rozciąga się na stwierdzenia świadka (P. Pietrasz, Komentarz do art. 194 [w]: R. Dowgier, L. Etel, C. Kosikowski, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz: Ordynacja podatkowa. Komentarz, Wydanie IV, Lex 2011).

W rozpoznawanej sprawie Prokuratura Apelacyjna w L. przekazała do Urzędu Celnego w B. pismo szwajcarskich władz celnych z dnia

[...] września 2010 r. zawierające zeznania świadka – A. A. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwa A. [...], który potwierdził fakt sprzedaży przedmiotowego samochodu za [...] CHF, nie przedstawił jednak żadnych dokumentów na potwierdzenie faktu sprzedaży. Organy celne, wbrew zarzutm skarżacego, uwzględniły powyższy dowód, jednakże odmówiły wiarygodności temu dokumentowi w części dotyczącej wskazanej ceny sprzedaży samochodu marki A. Inaczej mówiąc, organy celne nie dały wiary stwierdzeniu świadka A. A., że samochód wart był [...] CHF, ponieważ analiza notowań pojazdów A. na rynku szwajcarskim, wykazała, że ceny tego rodzaju pojazdów kształtują się w S. na poziomie znacznie wyższym. Powyższe potwierdziła opinia biegłego z dnia [...] października 2011 r.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut niezebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i oparcia się na notowaniach ze szwajcarskiej giełdy samochodowej.

Z wyjaśnień Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej, określonych w Studium 1.1 "Postępowanie wobec używanych pojazdów samochodowych", wynika, że ustalając wartość samochodu można oprzeć się na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na rynku kraju importu dla używanych pojazdów, jeśli takie istnieją. W rozpoznawanej sprawie organy celne weryfikując zgłoszenie celne przeanalizowały notowania pojazdów marki A., rok produkcji 1998, oferowanych na rynku szwajcarskim. Wobec braku notowań samochodu podobnego do importowanego w katalogu EurotaxGlas’s z 2006 r., organy skorzystały z notowań internetowej giełdy samochodowej rynku szwajcarskiego. Światowa Organizacja Celna w ww. Stadium 1.1 zaleca stosowanie katalogów lub wyspecjalizowanych czasopism. Nie ma zatem przeszkód, aby organ celny w braku takich katalogów lub czasopism bądź w razie braku poszukiwanych przez organ informacji w istniejących katalogach lub czasopismach, skorzystał z innych środków prowadzących do ustalenia wartości samochodu.

W ocenie Sądu, postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie było prowadzone zgodnie z regułami proceduralnymi, z poszanowaniem praw strony i czynnym jej udziałem. Wbrew twierdzeniom skargi, organy celne w toku postępowania podjęły wszelkie niezbędne czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organy wskazały szczegółowo motywy swoich rozstrzygnięć, oparły się na wszechstronnie zebranym materiale dowodowym, odwołując się do konkretnych ustaleń faktycznych mających oparcie w zgromadzonych w sprawie dowodach. Ocena dokonanych ustaleń odpowiada prawu, nie narusza bowiem granic swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 191 Ordynacji podatkowej. Tym samym zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.

Na zakończenie jeszcze raz podkreślić należy, że odstępstwo od zastosowania podstawowej metody ustalania wartości celnej, tj. metody ceny transakcyjnej zostało w należyty sposób uzasadnione. Rażąca rozbieżność pomiędzy wartością sprowadzonego pojazdu określoną w zgłoszeniu celnym, a wartością pojazdów podobnych, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, uzasadniała wątpliwości co do wysokości zadeklarowanej przez stronę wartości transakcyjnej przedmiotowego pojazdu.

Zmiana elementu kalkulacji (wartość celna) stanowiącego podstawę określenia należności celnych przywozowych nie miała wpływu na kwotę długu celnego, ponieważ importowany pojazd korzystał z preferencji celnych, co potwierdza stosowna deklaracja sporządzona przez eksportera na fakturze z dnia

[...] marca 2006 r.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Lublinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) orzekł jak w sentencji.