Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1011/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Kremer WSA Dorota Dąbek Protokolant Monika Musiał po rozpoznaniu w na rozprawie w dniu 12 września 2006 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Pracy Przemysłu Odzieżowego [...] w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...].2004r., nr [...] w przedmiocie zmian w operacie ewidencji gruntów skargę oddala


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2004 r. [...], po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni Pracy Przemysłu Odzieżowego [...] z siedzibą w [...] , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...]2004 r. znak [...] orzekającą o odmowie ujawnienia w operacie ewidencji gruntów miasta [...]

1/ operatów pomiarowych ;

- podziału działki A - przyjętego dnia [...]. 1972 za nr [...] do państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego ,

- podziału działek A2 i A3 przyjętego dnia [...]1985 r. za Nr [...] do państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego ,

- operatu mapa zasadnicza przyjętego do zasobu za Nr [...], - odnowionych matryc map ewidencyjnych przyjętych do państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego za Nr [...] oraz

2/ Spółdzielni Pracy Przemysłu Odzieżowego [...] jako władającego działkami A4 i A6 .W podstawie prawnej decyzji organu odwoławczego powołano przepisy art. ,, 138 § 1 " kpa , art. 7 " b " ust.2 pkt 2, art.art. 20,21 i 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne ( t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 100 , poz.1086 z późn.zm.) oraz §§ 10 , 12 ust.2 , 47 § 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454),

Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy wskazał następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne rozstrzygnięcia .

Wnioskiem z [...]2003 r. Spółdzielnia Pracy Przemysłu Odzieżowego [...] w [...] wystąpiła do Starosty Powiatu [...] o aktualizację operatu ewidencji gruntów m. [...] przez ujawnienie w ewidencji gruntów w jednostce rejestrowej kolejnych podziałów działki A operatami pomiarowymi przyjętymi do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] 1972 r. za Nr [...], w dniu [...]1985 r. za Nr [...] i za Nr [...], oraz przez wpisanie wnioskującej Spółdzielni jako władającej działkami A4 i A6

Starosta Powiatu [...] decyzją z dnia [...]2003 r. znak [...] orzekł o odmowie ujawnienia zmiany stanu władania odnośnie działek A4 i A6

Po rozpoznaniu odwołania Spółdzielni Pracy od tej decyzji , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] 2004 r. znak [...] uchylił tę decyzję i przekazał sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia , wskazując , iż nie rozstrzyga ona o całości wniosku i zapadła w warunkach wznowieniowych -bez udziału właściciela działek.

Ponownie rozpatrując sprawę Starosta Powiatu [...] decyzją z dnia [...] 2004 r. odmówił ujawnienia w operacie ewidencji gruntów zmian przedmiotowych na podstawie przyjętych do zasobu za nr [...] , [...], operatów pomiarowych podziału działek , operatu mapa zasadnicza przyjętego do zasobu za Nr [...], oraz odnowionych matryc map ewidencyjnych przyjętych do zasobu za nr klauzuli [...], na których wkreślono działki A4 i A6 , oraz odmówił wprowadzenia zmiany podmiotowej przez ujawnienie Spółdzielni Pracy Przemysłu Odzieżowego [...] jako władającego działkami A4 i A6. Uzasadniając swoje stanowisko Starosta stwierdził , że objęte operatami podziały działki A nie zostały zatwierdzone decyzjami administracyjnymi względnie decyzjami o wywłaszczeniu nieruchomości i stanowią dokumenty geodezyjne nie dające podstawy do uwidocznienia zmian. Wskazano , że w trybie art. 22 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i Kartograficzne wnioskodawca był wzywany o wykazanie decyzjami administracyjnymi zatwierdzenia podziałów uwidocznionych w operatach , lecz okoliczności tych nie wykazano. Konsekwencją odmowy ujawnienia zmian przedmiotowych była odmowa także wpisu w zakresie władania.

W odwołaniu od tej decyzji Spółdzielnia Pracy Przemysłu Odzieżowego ,, [...] - dalej Spółdzielnia Pracy wzgl. Wnioskodawca -podtrzymując żądanie wskazywała na naruszenie przepisów art.7,8, 12 ,107 kpa oraz przepisu § 12 ust.2 Rozporządzenia z 29 marca 2002 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, podnosząc sprzeczność między stanem ewidencji gruntów , a stanem wynikającym z przedstawionych operatów.

Rozpatrując odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w postępowaniu uzupełniającym w oparciu o zebrany w aktach organu l instancji materiał dowodowy dokonał szeregu ustaleń szczegółowych.

Stwierdzono , że w dniu [...] 1972 r. do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego za Nr [...] przyjęto operat pomiarowy podziału działek gruntowych B , A , C , D, E i F w [...]. Opracowanie operatu zleciła Spółdzielnia Pracy ,, [...] w związku z planowanym wywłaszczeniem nieruchomości przeznaczonych pod rozbudowę zakładu produkcyjnego.

Objęta tym operatem działka A o pow. [...] ha wpisana była w księdze wieczystej [...] jako własność K. M. w całości. Według tego operatu działka A , ulegała podziałowi na działki A1 o pow. [...], A3 o pow. [...] ha oraz na przeznaczoną do wywłaszczenia działkę A2 o pow. [...] ha. Do wywłaszczenia działki A2 nie doszło i nie przeszła ona na własność Skarbu Państwa.

Przewidziane do wywłaszczenia działki stanowiące nadal własność osób prywatnych Spółdzielnia Pracy ogrodziła. W roku 1985 r. , na zlecenie Spółdzielni Pracy wykonano kolejny operat podziału działek objętych operatem z 1972 r. .Przyjętym do zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...]1985 r. za Nr [...], kolejnym operatem pomiarowym objęto m.in. działkę A2 o pow. [...]m 2 i podzielono ją na działki A4 i A5 , a działkę A3 , na działki A6 i A7 W operacie tym , działki A4 i A6 oznaczono jako teren pozostający w użytkowaniu Spółdzielni [...] którego granicę wyznaczało ogrodzenie siatkowe.

Prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] 2000 r. sygn. [...] stwierdzono nabycie z dniem [...]1989 r. przez zasiedzenie przez L. Z. i S. Z. prawa własności części nieruchomości stanowiącej działkę A o pow. [...] ha K. M. , oznaczonej na planie podziału geodety uprawnionego M. Z. z dnia [...] 1998r L.ks.rob. [...], jako działka A1 o pow. [...] ha Planem tym działka A o pow. [...]ha uległa podziałowi .na działki A1 o pow. [...]ha - objętą zasiedzeniem i A2 o pow. [...] ha nadał wpisaną w KW [...] jako własność K. M.

Organy odwoławczy ustalił , że stan ewidencji gruntów zarówno w części opisowej - rejestrze gruntów jak i na mapie ewidencyjnej , co do działek A1 i A2 jest zgodny ze s tanem prawnym wynikającym z KW [...] oraz w KW [...] założonej dla działki A1.Obecnym właścicielem działki A1 jest L. Z.

Podkreślono , że odzwierciedlająca stan prawny konfiguracja powierzchni i położenie objętych ewidencją działek A1 (z Kw [...] ) i A2 (z Kw [...] ) , jest odmienna od położenia , powierzchni i kształtu działek powstałych z podziału działki A operatami pomiarowymi wykonanymi na zlecenie wnioskującej Spółdzielni Pracy ,, [...]

Wskazano , iż w zakresie działki A operaty dzieliły nieruchomość stanowiącą własność K. M. , a wnioskodawca nie wykazał , by w odniesieniu do objętych tymi operatami działek odjęto własność w drodze decyzji o wywłaszczeniu , jak również by sam podział cudzej nieruchomości zatwierdzony był decyzją o podziale.

Odnosząc się do żądania ujawnienia wnioskującej Spółdzielni Pracy [...] jako władającego działkami A4 i A6 wywodzącymi się z działki A , wskazano , iż stan prawny tej działki jest uregulowany , gdyż jej część oznaczona jako działka A1 stanowi własność L. Z. , a prawo własności działki A2 wpisane jest KW [...] na jego babkę K. M.. Właściciel działki A1 sprzeciwia się wpisaniu wnioskodawcy jako władającego tą działką względnie jej częścią. Nie zachodzi zatem sytuacja dająca podstawę do uwidocznienia władającego gruntami , co uzasadniało utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na tę decyzję skarżąca Spółdzielnia Pracy Przemysłu Odzieżowego [...] w [...] , zarzuciła naruszenie przepisów art.7 ,8 , 12 i 107 § 3 kpa , art.2 dekretu z 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków , ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz Rozporządzenia z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków wnosząc o uchylenie " zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zarzutów skargi oraz uzupełniającego ją pisma " procesowego " z dnia [...].2006 r. , podtrzymując podstawę faktyczną złożonego wniosku zarzucono , że w sprawie[...] Sądu Rejonowego w [...], o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem tego Sądu z dnia [...] 2000 r. ( sygn. [...]) w przedmiocie zasiedzenia działki A1 , wydana została dnia [...].2003 r. opinia upoważnionego geodety mgr inż. E. J. Zdaniem skarżącej organy nie uwzględniły tej opinii i przedłożonych przy niej operatów. Zdaniem skarżącej w dokumentacji tej uprawniony geodeta powoływał się na to , iż operaty te stanowiły podstawę do wydania w dniu [...] 2002. wypisu z rejestru gruntów z pozycji rejestrowej [...], w których figurują działki A4 i A6 jaka będące we władaniu skarżącego .

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie Podtrzymując dokonane ustalenia i stanowisko , w nawiązaniu do zarzutów skargi wskazano , że podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy obowiązującej ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne i wydanego na jej podstawie rozporządzenia , a nie przepisy uchylonego dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:

Skarga nie jest uzasadniona.

Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1269 ) stanowi , że kontrolę tę , sądy sprawują pod względem zgodności z prawem , jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zarazem przepis art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w § 1 pkt 1 stanowi , że Sąd uwzględniając skargę na decyzję (lub postanowienie ) uchyla decyzję (lub postanowienie ) w całości ( albo w części) jeżeli stwierdzi ;

a/ naruszenie prawa materialnego , które miało wpływ na wynik sprawy ,

b/ naruszenie dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego

c/ inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy .

Nie każde zatem naruszenie prawa materialnego lub procesowego , stanowi podstawę do uwzględnienia skargi. Naruszenie prawa materialnego musi mieć wpływ na wynik sprawy , a naruszenie prawa procesowego musi się charakteryzować tym , iż mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Kontrola zaskarżonej decyzji dowodzi , iż nie zawiera ona uchybień dających podstawę do uwzględnienia skargi.

Zarzuty skargi wymagają przytoczenia istoty postępowania ewidencyjnego w którym zapadła zaskarżona decyzja .

Zgodnie z przepisem art.2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjnej kartograficzne (obecnie tj. Dz.U. z 2005 r Nr 240, póz. 2027) -dalej ustawa - istotę ewidencji gruntów i budynków stanowi jednolity dla kraju systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach , budynkach i lokalach , ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami , budynkami i lokalami .Organem prowadzącym ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów jest Starosta (art.22 ust.1 ).

Przepis art.20 ustawy określa rodzaje informacji o gruntach (ust.1pkt1) oraz ich właścicielach ( ust.2 ) , które obejmuje ewidencja gruntów .Informacje te mają charakter przedmiotowy - w odniesieniu do gruntów - dotyczące ich położenia , granic , powierzchni , rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów , jeżeli zostały założone dla nieruchomości , w skład której wchodzą grunty ( art.20 ust. 1 pkt 1).

Informacje podmiotowe ( art.20 ust.2 pkt 1) dotyczą wykazania właściciela , a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych w których władaniu znajdują się grunty , budynki lub ich części.

Powyższe informacje o gruntach , budynkach i lokalach ( zarówno podmiotowe jak i przedmiotowe ) zawiera tzw. operat ewidencyjny , który składa się z map , rejestrów i dokumentów uzasadniających wpisy do tych rejestrów ( art. 24 § 1 ustawy ).

Określając przedmiot ewidencji oraz sposób jej gromadzenia w postaci operatu ewidencyjnego ustawa w zasadzie nie reguluje zasad prowadzenia ewidencji gruntów i wprowadzenia w niej zmian. W dacie wydania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji , czyniły to przepisy obowiązującego od 3 czerwca 2001 r. Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz.U. Nr 38 , poz. 434 ) -dalej Rozporządzenie.

W świetle przepisu art.20 ust.2 pkt 1 ustawy , dane o władającym nieruchomością nie stanowią w zasadzie informacji podlegających wykazaniu w ewidencji gruntów. Z brzmienia przepisu art.20 ust.2 pkt 1 wynika , że tylko w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - oprócz właściciela-w ewidencji wykazuje się inne podmioty - osoby fizyczne lub prawne , w których władaniu znajdują się grunty , budynki lub ich części. Przepis § 10 ust.2 Rozporządzenia przewiduje , że tylko w przypadku braku danych , o których mowa w ust.1 pkt 2 - a więc braku danych dotyczących właścicieli -w ewidencji wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych , które tymi nieruchomościami władają.

Taka sytuacja w sprawie nie zachodziła i żądanie ujawnienia skarżącej spółdzielni jako podmiotu władającego gruntem odpowiadającym działkom A4 i A6 , nie znajduje oparcia w przepisach prawa.

Podstawową zasadą prowadzenia ewidencji gruntów , wynikającą z art. 2 pkt 8 ustawy , jest aktualność informacji o gruntach i budynkach. Zebrane informacje mają odzwierciedlać stan prawny gruntów i budynków , a nie tworzyć ten stan. Zasadę aktualności ewidencji gruntów precyzuje § 44 pkt 2 Rozporządzenia nakładając na Starostę obowiązek utrzymania operatu ewidencji gruntów w stanie aktualności , tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentacji i materiałami źródłowymi.

Aktualizacja zaś operatu ewidencyjnego zgodnie § 45 ust.1 następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych .

Strona skarżąca z wnioskiem o wprowadzenie zmiany wystąpiła [...] 2003 r. ( data wpływu ).

W tej dacie stan prawny nieruchomości ,, oznaczonej " jako działka A1 o pow. [...] a wynikał z prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] 2000 r. (sygn. [...]), stwierdzającego nabycie przez L. Z. i S. Z. z dniem [...]1989 r. przez zasiedzenie , działki A1 oznaczonej na planie podziału geodety M. Z. z dnia [...]1998 r. , oraz z wpisu prawa własności tej działki w księdze wieczystej Nr [...] , uwzględniającej przeniesienie własności tej działki na rzecz L. Z. Okoliczność , że w księdze tej wpisano ostrzeżenie o niezgodności stanu prawnego z rzeczywistym stanem prawnym , nie pozbawiła wpisu mocy prawnej , a ma znaczenie na płaszczyźnie stosunków prawa cywilnego.

Również podnoszona w skardze okoliczność , że do sygn. [...] Sądu Rejonowego w [...], toczy się postępowanie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem z [...] 2000 r. ( sygn.akt [...]) , również nie pozbawiła wpisu mocy prawnej z tytułu wynikającego z art.3 ust.1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece ( Dz.U. z 2001 r Nr 124 , poz. 1361 z późn. zm. ) wiążącego organy i sądy ( do czasu obalenia prawomocnym orzeczeniem ) domniemania , że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym .Z tych samych względów , również istniejący w dacie złożenia wniosku wpis w księdze wieczystej [...] , prawa własności K. M. , co do działki A2 ( powstałej z podziału planu geodety Z. z dnia [...]1998 r. ) , przesądzał o tym , iż ewidencja gruntów zawierała dane co do właścicieli nieruchomości obejmującej cały obszar działki A a zatem w świetle powołanego § 10 ust.2 rozporządzenia w zw, z § 12 ust.2 brak było przesłanek do uwzględnienia wniosku skarżącego o wpisanie go jako władającego gruntem stanowiącym część działki A , a odpowiadającym działkom A4 i A6 oznaczonym na opracowanej innej dokumentacji geodezyjnej.

W świetle powyższego , zmiana podmiotowa ewidencji co do działki A będzie możliwa wówczas gdy skarżący wykaże się tytułem własności do działki lub jej części , lub też wykaże , że jej część nie ma uregulowanego stanu prawnego. W postępowaniu ewidencyjnym zgodnie z ukształtowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest dopuszczalna samodzielnie ustalanie przez organy prowadzące ewidencję praw właścicielskich do gruntu. Z tych względów podniesiony zarzut , ze organy nie uwzględniły opinii biegłego sądowego w sprawie [...] o wznowienie postępowania jest bezprzedmiotowy. Każdorazowa zmiana stanu prawnego nieruchomości , daje podstawę do wprowadzenia udokumentowanych zmian do ewidencji.

Na tle powyższego stanowiska uzasadniona była odmowa ujawnienia w aktualnym stanie prawnym podziałów działki A operatami , na które powołuje się strona skarżąca.

Stanowisko organów należy zatem zaakceptować jako zgodne z prawem. Podniesione zarzuty naruszenia przepisów art.7,8,10,107 § 3 nie zostały wywiedzione, a Sąd nie stwierdza w ramach dokonanej kontroli takich naruszeń , które mogły by mieć istotny wpływ na wynik sprawy .

Zarzut naruszenia art.2 dekretu z 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów ( Dz.U.Nr 6 , poz. 36 ) jest chybiony .Wprawdzie przepis art.2 ust.2 przewidywał wykazanie w ewidencji właściciela i innych osób władających gruntem czy budynkiem , lecz przepisy dekretu uchylone zostały powołaną ustawą z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne , która w powołanym już art. 20 określiła inny zakres informacji podmiotowych objętych ewidencją gruntów.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.)