Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2113/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1, art. 145a
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rudnicka Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant Zbigniew Dzierzęcki Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2010 r. sprawy ze skargi A. W. i J. S. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżących A. W. i J. S. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu odwołania A. W. i J. S., decyzją z dnia [...] października 2009 r., nr [...] utrzymał mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] odmawiającą uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...] stycznia 1993 r., nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w Z. przy ul. [...].

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...] stycznia 1993 r., nr [...], utrzymaną w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., nr [...] organ orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu przedmiotowej nieruchomości, na podstawie art. 105 Kpa, powołując się na treść przepisu art. 69 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991r. Nr 30, poz. 127 ze zm.).

Wnioskiem z dnia 28 kwietnia 2008 r. A. W. i J. S. wystąpili do Prezydenta Miasta Z. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości położonej w Z. przy ul. [...], przejętej na rzecz Skarbu Państwa na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykończaniu budowy i nadbudowie budynków (Dz. U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249) bądź o wznowienie, na podstawie art. 145a Kpa, postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w Z. przy ul. [...], przejętej na rzecz Skarbu Państwa.

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., nr [...].

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] odmówił uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...] stycznia 1993 r., nr [...]. W uzasadnieniu Wojewoda [...] wskazał, że przepisy uznane za niekonstytucyjne wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 kwietnia 2009 r. dotyczyły ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, natomiast sprawa zwrotu przedmiotowej nieruchomości była rozpatrywana na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Od powyższej decyzji A. W. i J. S. złożyli odwołanie podnosząc, że pozostali współwłaściciele lub ich spadkobiercy nie brali udziału w postępowaniu oraz zakwestionowali przejęcie nieruchomości w trybie przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków, wskazując na zaistnienie w sprawie przesłanek zwrotu spornej nieruchomości.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] października 2009 r., nr [...] utrzymał mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r., nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że na podstawie art. 145a Kpa można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.

Organ zauważył, że przyczynę wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie stanowił wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt K 6/05, w którym Trybunał orzekł m. in. o niezgodności z Konstytucją art. 136 ust. 6 i art. 229a oraz art. 137 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 15 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

Minister stwierdził, że objęte orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami nie dotyczą powyższej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., skoro sprawa zwrotu przedmiotowej nieruchomości, rozstrzygnięta tą decyzją ostateczną była rozpatrywana w oparciu o przepis art. 69 ówcześnie obowiązującej ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości; nie zaś w oparciu o przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

W ocenie Ministra, przepisy uznane w wyroku z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt K 6/05 za niezgodne z Konstytucją, nie miały zastosowania w kwestii rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zwrotu na rzecz wnioskodawców przedmiotowej nieruchomości. Nie ma zatem podstawy prawnej wynikającej z art. 145a Kpa do uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r., nr [...].

Na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2009 r. A. W. i J. S. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się: 1) uchylenia w całości zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia: a) art. 7 Kpa poprzez błędną ocenę materiału dowodowego; b) art. 7 w związku z art. 10 § 1 Kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej z naruszeniem prawa stron postępowania, związanego z nie zapewnieniem stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania; c) art. 9 Kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej po przeprowadzonym postępowaniu, w którym nie poinformowano wyczerpująco stron postępowania o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na wynik sprawy; d) art. 77 § 1 Kpa poprzez nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie; e) art. 107 § 3 Kpa poprzez nie odniesienie się w zaskarżonej decyzji do wszystkich przedstawionych zarzutów i ustaleń zawartych w złożonym odwołaniu z dnia 12 czerwca 2009 r.; 2) zasądzenia od Ministra Infrastruktury na rzecz stron skarżących kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że celem wniosku z dnia 28 kwietnia 2008 r. złożonego przez skarżących jest zwrot nieruchomości przy ul. [...] w Z., niewykorzystanej na cel zgodny z wywłaszczeniem. Dlatego też, wniosek ten dotyczył zwrotu wywłaszczonej nieruchomości i ewentualnie wznowienia postępowania. W odwołaniu z dnia 12 czerwca 2009 r. skarżący wskazali, że przedmiotowa nieruchomość nie została wykorzystana na cel zgodny z wywłaszczeniem. Właścicielem przejętych nieruchomości na [...] miał być Skarb Państwa. Obecnie Skarb Państwa nie jest już właścicielem przejętych nieruchomości, a Miasto Z. systematycznie [...]. [...]. Skarżący podali, że nieruchomości zostały przejęte od prywatnych właścicieli na rzecz Skarbu Państwa w [...] r. z oczywistym naruszeniem prawa. Ówczesny cel wywłaszczenia nie zakładał iż przejęte nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa będą systematycznie sprzedawane prywatnym właścicielom na przetargach. Cel wywłaszczenia zatem nie został osiągnięty.

Zdaniem skarżących, postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 9 Kpa. Organ pierwszej instancji obowiązany był rozpatrzyć wniosek o zwrot przedmiotowej nieruchomości lub wskazać termin w jakim zostanie rozpatrzony wiedząc, że zwrot przedmiotowej nieruchomości z wniosku o ewentualne wznowienie postępowania zostanie załatwiony negatywnie. Organ pierwszej instancji stosownie do art. 9 Kpa winien w toku postępowania udzielić stronom konkretnych wyjaśnień. W przedmiotowej sprawie - odnośnie złożonego wniosku o zwrot nieruchomości - w stosunku do stron postępowania powyższy przepis uchyla bowiem zasadę ignorantia iuris nocet.

Organ pierwszej instancji nie zajął konkretnego stanowiska w sprawie wniosku o zwrot nieruchomości. W ocenie skarżących, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt K 6/06 otworzył stronom drogę do ubiegania się o zwrot nieruchomości Postępowanie w przedmiotowej sprawie mogło zatem zostać poprowadzone jednocześnie, ale odrębnymi trybami - z wniosku o zwrot nieruchomości i z wniosku o wznowienie postępowania. Skarżący zauważyli, że złożony wniosek z dnia 28 kwietnia 2008 r. dotyczył zwrotu nieruchomości, z ewentualnością wznowienia postępowania.

Zdaniem skarżących, stanowisko przedstawione w decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2009 r. jest błędne. Ojciec skarżących J. S. nie był bowiem właścicielem nieruchomości przy ul. [...] w Z., lecz jedynie współwłaścicielem ułamkowej jej części. W odwołaniu z dnia 12 czerwca 2009 r. skarżący poinformowali Ministra, że współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości byli również: W. A., S. K., J. G., J. T. oraz spadkobiercy J. W. Wydając postanowienie z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] o wznowieniu postępowania Wojewoda [...] miał obowiązek, stosownie do art. 28 Kpa zawiadomić o wznowieniu postępowania pozostałych współwłaścicieli lub ich spadkobierców, czego nie uczynił. Wojewoda [...] wydał zatem zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2009 r. z naruszeniem art. 9 w związku z art. 10, art. 28 i art. 145 § 1 pkt 4 Kpa.

Skarżący podali, że z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości wynika, iż ubiegający się o wywłaszczenie obowiązany jest przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego wystąpić do właściciela o dobrowolne odstąpienie nieruchomości i w razie porozumienia zawrzeć z nim w formie prawem przepisanej umowę nabycia nieruchomości za cenę nie wyższą od ustalonej według zasad odszkodowania przewidzianych w niniejszej ustawie lub umowę zamiany nieruchomości według zasad tej ustawy. Wydanie decyzji z dnia [...] maja 1976 r., nr [...] i zastosowanie przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków nastąpiło w następstwie wykonania art. 6 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości, bowiem w wyniku prowadzonych przez organ wywłaszczeniowy działań, niektórzy współwłaściciele wyrazili zgodę na dobrowolne odstąpienie nieruchomości i zmuszeni przez organ złożyli odpowiednie podanie. Zgody na dobrowolne odstąpienie przedmiotowej nieruchomości nie wyrazili: J. S., J. S. i A. W. Dlatego też w sentencji decyzji z dnia [...] maja 1976 r. stwierdzono, że przejęcie przedmiotowej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa nastąpiło po rozpatrzeniu podania A. W. i innych. Wszystkich współwłaścicieli w sentencji tej decyzji nie wymieniono, ponieważ nie wszyscy współwłaściciele zgodzili się pod presją organu wywłaszczeniowego na sprzedaż nieruchomości. Brak zgody pozostałych współwłaścicieli na sprzedaż przedmiotowej nieruchomości nie przeszkodził jednak ówczesnym władzom bezprawnie odebrać cudzą własność. W sentencji decyzji z dnia [...] maja 1976 r. powołano art. 12 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości dotyczący zasad wypłaty odszkodowania. Z art. 216 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) wynika, że przepisy Rozdziału 6 Działu III niniejszej ustawy (tj. przepisy dotyczące zwrotu wywłaszczonych nieruchomości w tym przepisy uchylone wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego o sygn. K 6/05) stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 ze zm.). Zatem przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami mają zastosowanie do przejęcia przedmiotowej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] maja 1976 r.

Skarżący podali, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania nie zawęża granic tego postanowienia tylko do podstawy wznowienia wyznaczonej w tym postanowieniu, a zatem przedmiotem badań i ustaleń w tym zakresie mogą być wszystkie podstawy określone w art. 145 § 1 i art. 145a Kpa. Zatem badając sprawę organ pierwszej instancji powinien również stwierdzić istnienie przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, lecz jednocześnie stwierdzić wystąpienie przesłanek negatywnych z art. 146Kpa. Zdaniem stron organ administracji publicznej, wydając decyzję co do meritum sprawy, na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa rozpoznaje sprawę na nowo, a więc stosuje przepisy obowiązujące w chwili wydania nowej decyzji. W przedmiotowej sprawie w takim przypadku zastosowane zostałyby przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Złożony przez skarżących nowy wniosek o zwrot nieruchomości również musiałby zostać rozpatrzony w oparciu o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Skarżący wskazali, że w sprawie o wznowienie postępowania zachodzi tożsamość stron (podmiotów postępowania), tożsamość roszczenia (roszczenie o zwrot nieruchomości) i tożsamość przedmiotu postępowania (zwrot nieruchomości przy ul. [...] w Z.). W sentencji decyzji Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...] stycznia 1993 r. i w sentencji decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r. nie zostały natomiast powołane przepisy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości lecz jedynie przepisy Kpa. Pomimo, że podstawa wznowienia postępowania określona wart. 145a § 1 Kpa nie istniała w chwili wydawania decyzji, to orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w tym przypadku, powinno stanowić podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego niezgodnych z Konstytucją RP decyzji administracyjnych.

Skarżący stwierdzili, że Wojewoda [....] wznawiając postępowanie, badając akta sprawy i dokonując ich analizy, miał obowiązek, wynikający z art. 154 § 1 Kpa uchylenia z urzędu w trybie nadzoru decyzji z dnia 6 kwietnia 1993 r., wiedząc, że ta decyzja wprowadziła w błąd stronę postępowania oraz naruszyła prawo. Odmawiając zaś uchylenia decyzji z dnia [...] kwietnia 1993 r. znak: [...] Wojewoda [...] nie tylko naruszył art. 6, art. 7 art. 8 art. 9 Kpa w związku z art. 77 § 1 i art. 154 § 1 Kpa, ale i również - poprzez brak wnikliwej analizy zastosowanych przepisów prawa i analizy istoty całej tej sprawy - podważył zaufanie obywatela do organu rozpatrującego sprawę.

W ocenie skarżących, decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r. i poprzedzająca ją decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...] stycznia 1993 r. to przykłady decyzji wydanych z rażącym naruszeniem prawa. Przepis art. 69 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości nie wymienia bowiem ustaw wywłaszczeniowych, jak również nie określa jakie warunki muszą być spełnione, aby zaliczyć daną ustawę do ustaw wywłaszczeniowych.

Ocena zawarta w decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. jest dowolną oceną organu. W żaden sposób nie może być oparta na art. 69 powołanej wyżej ustawy. Organ pominął fakt, że w sentencji decyzji z dnia [...] maja 1976 r. powołano ustawę z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Organ prowadził postępowanie bez udziału wszystkich współwłaścicieli (stron postępowania), którzy bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu i bezpodstawnie umorzył postępowanie.

W zaskarżonej decyzji Minister Infrastruktury nie ustosunkował się bezpośrednio do tego zarzutu podniesionego przez skarżących. Organ pierwszej instancji nie podjął postępowania w celu uchylenia wyżej wymienionej decyzji z urzędu.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest uzasadniona.

Należy zgodzić się z Ministrem Infrastruktury i Wojewodą [...], że w niniejszej sprawie nie wystąpiła ustawowa podstawa wznowienia, o której mowa w art. 145a Kpa. Skarżący pomijają to, że decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...] stycznia 1993 r., nr [...] została wydana na podstawie art. 105 § 1 Kpa, a decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa - w związku z przepisami art. 69 ust. 1 i 4 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt K 6/05 (Dz. U. 2008, Nr 59, poz. 369) - na które we wniosku o wznowienie z dnia 28 kwietnia 2008 r. powoływała się strona – orzekł zaś o niezgodności z Konstytucją RP art. 136 ust. 6, art. 137 ust. 2, art. 229a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 15 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

Rację mają zatem organy twierdząc, że w niniejszej sprawie należało na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa odmówić uchylenia ostatecznej decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., nr [...], ponieważ oczywistym jest, że Trybunał Konstytucyjny w powołanym wyżej wyroku nie orzekł o niezgodności Kpa (w szczególności przepisów art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu), czy przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (w szczególności przepisów art. 69 ust. 1 i 4 uggwn), z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą.

Uszło jednak uwadze organów, że w pismach z dnia 11 czerwca 2008 r., z dnia 3 lipca 2008 r., z dnia 29 maja 2009 r. skarżący, prócz podstawy wznowienia, o której mowa w art. 145a, powoływali się także na podstawę z art. 145 § 1 pkt 1 i z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. W tej sytuacji Wojewoda [...] winien zbadać dopuszczalność wznowienia postępowania (art. 147 i art. 148 Kpa), co do wszystkich powoływanych przez wnioskodawców podstaw wznowienia i w zależności od poczynionych ustaleń wydać stosowne rozstrzygnięcie (art. 149 Kpa). Wobec tego należało uznać, że Wojewoda wydał postanowienie o wznowieniu postępowania i decyzję z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 Kpa w zw. z art. 149 § 1 i art. 151 § 1 pkt 1 Kpa, natomiast Minister Infrastruktury swą decyzję z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 Kpa w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. Naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego też Sąd uznał, że z tego powodu postanowienie o wznowieniu i obie wydane w trybie wznowienia postępowania decyzje winny być uchylone.

Sąd podziela również stanowisko skargi, że w niniejszej sprawie mogło dojść do istotnego naruszenia art. 10 § 1 Kpa, poprzez pozbawienie wszystkich stron udziału w postępowaniu wznowieniowym. Z decyzji z dnia [...] maja 1976 r., nr [...] wynika, że stronami postępowania, prócz skarżących byli inni współwłaściciele nieruchomości położonej w Z. przy ul. [...]. Słusznie zatem zauważyli skarżący, że w postępowaniu wznowieniowym, prócz J. S. i A. W. wini brać udział wszyscy współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości lub ich spadkobiercy (skarżący podają, że chodzi o W. A., S. K., J. G., J.T. oraz o spadkobierców J. W.).

Trzeba bowiem wskazać, że sprawa o wznowienie dotyczy postępowania zakończonego decyzjami wydanymi w sprawie o zwrot nieruchomości nabytych przez Skarb Państwa na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykończaniu budowy i nadbudowie budynków (Dz. U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249). Nie wypowiadając się o merytorycznej zasadności żądania zwrotu, Sąd zauważa, że w postępowaniu o zwrot nieruchomości legitymację do bycia stroną tego postępowania mają byli właściciele gruntu lub ich spadkobiercy, a wniosek o zwrot winien być popierany przez wszystkich uprawnionych. Jak wskazał NSA w uchwale z dnia 15 lutego 1999 r. sygn. akt OPS 15/98 (ONSA 1999/3/75) poprzedni właściciel lub jego następca prawny powinni być traktowani jako strony we wszystkich postępowaniach dotyczących tej nieruchomości, które mogą uniemożliwić lub utrudnić realizację roszczenia o zwrot. Skoro więc postępowanie o wznowienie toczy się w sprawie o zwrot nieruchomości, to organ winien – zgodnie z przepisem art. 7 Kpa - poczynić ustalenia, co do kręgu uczestników postępowania, którzy w sprawie mają interes prawny (art. 28 Kpa), a następnie - jeżeli prócz skarżących są inne osoby uprawnione - zawiadomić ich o toczącym się postępowaniu wznowieniowym, stosownie do treści art. 61 § 4 Kpa. Skoro tak się nie stało to należało uznać, że postanowienie o wznowieniu i decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 Kpa, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd zauważa, że skoro strona uważała, że jej wniosek z dnia 28 kwietnia 2008 r. organ winien rozpoznać jako wniosek o zwrot w trybie przepisów ugn, to winien – po otrzymaniu wezwania organu z dnia 3 czerwca 2008 r. o sprecyzowanie żądania – cofnąć wniosek o wznowienie i w sposób wyraźny domagać się rozpatrzenia sprawy o zwrot nieruchomości. Tymczasem skarżący w kolejnych pismach powołują się na różne podstawy wznowienia: art. 145 § 1 – pismo z dnia 11 czerwca 2008 r.), art. 145 § 1 pkt 1 i 4 Kpa – pismo z dnia 3 lipca 2008 r., art. 145 § 1 pkt 1 Kpa – pismo z dnia 29 maja 2009 r. Skoro nie cofnęli wniosku o wznowienie, a nadal uważają, że Wojewoda [...] nie zajął konkretnego stanowiska w sprawie o zwrot (pozostaje w bezczynności w załatwieniu sprawy), to winni złożyć do Ministra Infrastruktury zażalenie na podstawie art. 37 § 1 Kpa.

Nie jest tak jak twierdzą skarżący, że organ prowadząc postępowanie na wniosek strony oparty o określone podstawy wznowienia winien z urzędu wniosek ten rozszerzyć i zbadać wszystkie (także te niewymienione przez wnioskodawców) przesłanki z art. 145 § 1 Kpa. To strona winna powołać w podaniu ustawowe przesłanki wznowienia, a organ winien ocenić ten wniosek na podstawie art. 148 i art. 149 § 2 Kpa, osobno w stosunku do każdej podanej podstawy wznowienia.

Zdaniem Sądu, dla oceny legalności zaskarżonej decyzji nie miały natomiast znaczenia takie zarzuty jak: wydanie decyzji z dnia [...] maja 1976 r., z dnia [...] stycznia 1993 r., z dnia [...] kwietnia 1993 r., z rażącym naruszeniem prawa; istnienie podstawy prawnej w przepisach ugn do zwrotu gruntu nabytego przez Skarb Państwa na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykończaniu budowy i nadbudowie budynków (Dz. U. z 1968r. Nr 36, poz. 249); brak uchylenia przez organ decyzji z dnia [...] kwietnia 1993 r. w trybie art. 154 § 1 Kpa. Kwestie te wykraczają bowiem poza przedmiot kontroli w niniejszej sprawie.

W ponownie prowadzonym postępowaniu Wojewoda [....] zbada dopuszczalność wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., nr [...] biorąc pod uwagę wszystkie wskazywane przez skarżących ustawowe podstawy wznowienia i w zależności od poczynionych ustaleń wyda rozstrzygnięcie, mając na względzie treść art. 149 Kpa. W prowadzonym postępowaniu organ ustali osoby które mają w sprawie interes prawny i zawiadomi je o toczącym się postępowaniu o wznowienie.

Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200 i art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.