Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 411/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-07-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bożena Popowska Sędziowie NSA Paweł Miładowski WSA Maciej Dybowski (spr.) Protokolant sek. sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 lipca 2006 r. ze skargi E.P. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 1. nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego; 2. nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego I. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...] w części w której nie orzeczono o dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego za okres od 1 maja 2004r. do 30 listopada 2004r.; II. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...] w części w której nie orzeczono o zasiłku pielęgnacyjnym za okres od 1 maja 2004 r. do 30 listopada 2004 r.; III. określa, że zaskarżone decyzje mogą być wykonane w nieuchylonych częściach. /-/M. Dybowski /-/ P. Miładowski /-/ B. Popowska ih/


UZASADNIENIE

A. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności (dalej Powiatowy Zespół) na podstawie art. 4a ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 123/97/776 ze zm.-dalej urz) orzeczeniem z dnia [...] nr [...] zaliczył M.P. urodzonego dnia [...] lutego 1990 r. do osób niepełnosprawnych. Orzeczenie wydano na okres do [...] listopada 2003 r.; Powiatowy Zespół wskazał, że ustalona niepełnosprawność datuje się od 2000 r. Wśród wskazań Powiatowy Zespół podał w szczególności, że małoletni M.P. nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji; wymaga stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (k. 70 akt administracyjnych).

Dnia 29 października 2003 r. E.P. wystąpiła do Miejskiego Zespołu o ustalenie niepełnosprawności na dalszy okres.

Orzeczeniem z dnia [...] nr [...] Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności (dalej Miejski Zespół) na podstawie art. 4a ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 6b ust. 1 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. 123/97/776 ze zm.) nie zaliczył M.P. do osób niepełnosprawnych, motywując to tym, że na podstawie przedłożonej dokumentacji medycznej, bezpośredniego badania lekarskiego i ocen specjalistów skład orzekający stwierdził, że naruszona sprawność organizmu dziecka nie powoduje konieczności zapewnienia nad nim całkowitej opieki lub pomocy w zapewnieniu podstawowych potrzeb życiowych w sposób przewyższający wsparcie w danym wieku i nie zaliczył dziecka do osób niepełnosprawnych ( k. 69 akt administracyjnych).

Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie orzeczeniem z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy orzeczenie Miejskiego Zespołu z dnia [...]

Dnia 18 lutego 2004 r. E.P. - przedstawicielka ustawowa małoletniego M.P. - wniosła odwołanie do Sądu Rejonowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych za pośrednictwem Wojewódzkiego Zespołu.

Prawomocnym wyrokiem z dnia [...] sygn. [...] Sąd Rejonowy- Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zmienił zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że zaliczył odwołującego M.P. do osób niepełnosprawnych na okres od [..] października 2003 do [...] grudnia 2004 r. (symbol przyczyny niepełnosprawności [...], [...], [...]) i ustalił, że sama niepełnosprawność powstała w 2000 r. ( k. 2-2v, 28, 31-35 akt [...]).

Orzeczeniem z dnia [...] nr [...] Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie "w związku z wykonaniem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. sygn. [...]" na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. 123/97/776 ze zm.) zaliczył M.P. do osób niepełnosprawnych, wskazując, że niepełnosprawność datuje się "od [...].10. 2003 r."; orzeczenie wydano do dnia [...] grudnia 2004 r. Wśród wskazań Wojewódzki Zespół podał w szczególności, że małoletni M.P. nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji; wymaga stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (k. 64 akt administracyjnych).

Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności na podstawie art. 4a ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 1 i art. 6b ust. 1 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 123/97/776 ze zm.) orzeczeniem z dnia [...] nr [...] zaliczył M.P. do osób niepełnosprawnych wskazując, że niepełnosprawność datuje się od 2000 r.; niepełnosprawność orzeczono na okres do 16 roku życia. We wskazaniach Miejski Zespół w szczególności wskazał, że małoletni M.P. wymaga zarówno stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, jak i stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (k. 80 akt administracyjnych).

B. Wnioskiem z dnia 10 grudnia 2004 r. E.P. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie o ustalenie prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego M.P. od dnia [...] października 2003 do [...] grudnia 2004 r.; Wnioskodawczyni wskazała, że w związku z chorobami i dolegliwościami syna, musiała zapożyczyć się na leczenie dziecka i zaspokajanie podstawowych [Jego] potrzeb; oświadczyła, że dnia [...] Wojewódzki Zespół wydał Jej orzeczenie o niepełnosprawności M. Do wniosku E.P. załączyła kserokopie: odpisu wyroku Sądu z [...].- [...] wraz z uzasadnieniem, opinii biegłych sądowych, postanowienia dowodowego z dnia [...] - sygn. [...], odpisu odpowiedzi na odwołanie ( potwierdzone "za zgodność" dnia 10 grudnia 2004 r.; k. 38-49, 52-55 akt administracyjnych) i odpisu orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu z dnia [...] r. ( potwierdzona "za zgodność" dnia 22 grudnia 2004 r.; k. 51 akt administracyjnych).

Decyzją z dnia [...] nr [....] Prezydent Miasta na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.- dalej: uśr) przyznał E.P. "dodatki" [w istocie dodatek- verba legis- art. 13 ust. 1 in princ. uśr] do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego M.P. w wysokości po [...] zł miesięcznie na okres od [...] grudnia 2004 r. do dnia [...[ grudnia 2004 r. W lakonicznym uzasadnieniu Prezydent Miasta podniósł, że "zgodnie z załączonymi dokumentami" (nie konkretyzując żadnego z nich), "spełnia Pan/Pani kryteria do otrzymania świadczenia" (k. 58-58v akt administracyjnych).

Pismem z dnia 28 grudnia 2004 r. E.P. złożyła odwołanie od decyzji nr [...]. Odwołująca się przedstawiła dotychczasowy przebieg zdarzeń. Wskazała, że "dopiero na podstawie orzeczenia [Wojewódzkiego Zespołu odebranego po monitach dnia 10 grudnia 2004 r.] mogła złożyć wniosek o wypłacenie zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności i świadczenia rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka" w MOPR, który przejął wypłatę świadczeń od maja 2004 r. Odwołująca się nie rozumie, dlaczego MOPR- w przeciwieństwie do ZUS- nie respektuje orzeczeń Sądu (art. 365 kpc); wniosła o wypłacenie świadczeń od maja 2004 do 31 grudnia 2004 r. (k. 73-74 akt administracyjnych).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 127 § 2 i 138 § 1 pkt 1 kpa, i art. 24 ust. 2 i 3 z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję nr [...].

W uzasadnieniu Kolegium w szczególności wskazało, że zgodnie z art. 24 ust. 2 uśr, prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami- tj. od 1 grudnia 2004 r. Samorządowe Kolegium rozumie trudną sytuację Skarżącej, lecz art. 24 ust. 2 uśr jednoznacznie wskazuje termin, od którego przyznaje się prawo do świadczeń rodzinnych; trafnie przyznano świadczenie do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływał termin ważności orzeczenia o niepełnosprawności (art. 24 ust. 3 uśr).

C. Wnioskiem z dnia 10 grudnia 2004 r. E.P. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego (k. 56 akt administracyjnych).

Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 16 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 4, art. 20, art. 24 ust. 4, art. 26 ust. 1, art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.) przyznał E.P. zasiłek pielęgnacyjny z tytułu niepełnosprawności M.P. w wysokości po [...] zł miesięcznie na okres od [...] grudnia 2004 r. do dnia [...] grudnia 2004 r. W lakonicznym uzasadnieniu Prezydent Miasta podniósł, że "zgodnie z załączonymi dokumentami" (nie konkretyzując żadnego z nich), "spełnia Pan/Pani kryteria do otrzymania świadczenia" (k. 57-57v akt administracyjnych).

Tym samym pismem z dnia 28 grudnia 2004 r. E.P. złożyła odwołanie także od decyzji nr [...], stawiając te same zarzuty co do decyzji nr [...] (k. 73-74 akt administracyjnych).

Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 127 § 2 i 138 § 1 pkt 1 kpa, i art. 24 ust. 2 i 4 z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję nr [...].

Samorządowe Kolegium uzasadnieniu w szczególności wskazało, że zgodnie z art. 24 ust. 2 uśr, prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami- tj od 1 grudnia 2004 r. Samorządowe Kolegium rozumie trudną sytuację Skarżącej, lecz art. 24 ust. 2 uśr jednoznacznie wskazuje termin, od którego przyznaje się prawo do świadczeń rodzinnych; trafnie przyznano świadczenie do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływał termin ważności orzeczenia o niepełnosprawności (art. 24 ust. 4 uśr).

D. Pismem z dnia 6 kwietnia 2005 r. E.P. wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na obie przywołane decyzje Samorządowego Kolegium. Skarżąca podniosła i rozwinęła zarzuty, uprzednio zaprezentowane w odwołaniach z dnia 28 grudnia 2004 r. od obu decyzji I instancji. E.P. wskazała, że wnioski wpłynęły z opóźnieniem nie na skutek Jej zaniedbań. W październiku 2003 r. M.P. został niesłusznie pozbawiony do świadczeń przez Miejski Zespół. Ta krzywdząca decyzja "po wielu odwołaniach" została zmieniona dopiero wyrokiem Sądu Rejonowego, który odebrała dnia 2 listopada 2004 r., tego samego dnia składając wniosek w Wojewódzkim Zespole o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności; orzeczenie to otrzymała dopiero 10 grudnia 2004 r. "Dopiero na podstawie tego orzeczenia i niezbędnych dokumentów mogła złożyć wniosek o" świadczenia w MOPR. Do zakończenia sprawy w Sądzie dziecko nie pobierało świadczeń; zaległe świadczenia od października 2003 do kwietnia 2004 r. wypłacił ZUS. MOPR przejął wypłatę świadczeń od maja 2004 r.- winien respektować wyrok Sądu tak jak ZUS ( art. 365 kpc). Stan zdrowia dziecka systematycznie się pogarsza i jest niepokojący; M. wymaga dalszego leczenia i rehabilitacji. W piśmie strony z dnia 23 maja 2005 r. Skarżąca wskazała, że kwestionuje owe decyzje z częściach, w których nie orzeczono o spłacie zaległych świadczeń od [...] maja 2004 do [...] listopada 2004 r. (k. 32 akt sądowych).

W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu wniosło o ich oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargi zasługują na uwzględnienie w częściach, w których Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonych decyzji i decyzji ich poprzedzających.

Postanowieniem z dnia 20 lipca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 153/02/1270 ze zm.– dalej ppsa) połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ze skarg E.P. na decyzje Samorządowego Kolegium, toczące się pod sygn.: IV SA/Po 411/05 i IV SA/ Po 412/05, i prowadził je dalej pod sygn. IV SA/Po 411/05 bowiem pozostają one ze sobą w związku.

1. W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności,

mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ppsa.

Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją - obowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej natomiast strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego.

2. Pomiędzy stronami bezspornym jest, że w okresie od [...] maja 2004 r. do [...] listopada 2004 r. E.P. na podstawie decyzji z dnia [...] nr [...] na rzecz M.P. pobierała zasiłek rodzinny w wysokości po 43 zł miesięcznie w okresie od [...] maja 2004 do [...] sierpnia 2005 r. i jednorazowo dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego wysokości 90 zł we wrześniu 2004 r. (k. 17)

Organy obu instancji postąpiły wbrew zasadzie prawdy obiektywnej - zgodnie z którą prowadzący postępowanie jest obowiązany zbadać wszechstronnie sprawę, w szczególności w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć z urzędu cały materiał dowodowy dla ustalenia stanu faktycznego sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa; Z.Janowicz "Kpa-komentarz" W.Pr. PWN 1999 s.227 t.1). Organy administracji publicznej winny w toku postępowania stać na straży praworządności i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Organy obu instancji w swych ustaleniach pominęły okoliczność istotną dla rozstrzygnięcia sprawy- że: E.P. miała ustalone prawo do zasiłku wychowawczego na okres od [...] marca 2003 do [...] września 2004 r. w kwocie 505,80 zł; co najmniej w okresie od stycznia 2002 r. do grudnia 2002 r. pobrała łącznie 5980,80 zł zasiłku wychowawczego (k. 6 akt administracyjnych; art. 106 § 3 i 5 ppsa w zw. z art. 230 kpc).

Bezspornym pomiędzy stronami jest, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział III Inspektorat Miejski (dalej ZUS) po wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] – sygn. [...] wyrównał Skarżącej zasiłek pielęgnacyjny na syna M. za okres od grudnia 2003 r. do kwietnia 2004 r. ( k. 2-3 akt sądowych; k. 73-74 akt administracyjnych; art. 106 § 3 i 5 upsa w zw. z art. 230 kpc). Organy obu instancji nie ustaliły, czy ZUS przyznał po dacie ustalenia niepełnosprawności M.P. – w 2000 r. – kolejnymi decyzjami na podstawie art. 14 ustawy z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (j.t. Dz.U. 102/98/651 ze zm.) E.P. zasiłek pielęgnacyjny na rzecz M. i do kiedy trwały okresy, na jakie ów zasiłek pielęgnacyjny przyznano.

Brak ustaleń w tej materii narusza art. 7 i art. 77 § 1 kpa, co stanowiło inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy

( art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa).

3. Skarżąca dnia 28 września 2000 r. złożyła wniosek i od 1 grudnia 2000 r. przyznano Jej zasiłek pielęgnacyjny na syna M.- ta data stanowi rozpoczęcie wypłaty świadczenia. We wniosku złożonym dnia 10 grudnia 2004 r. ( k. 56 akt administracyjnych), Skarżąca nie ubiegała się o przyznanie prawa do świadczenia- zasiłku pielęgnacyjnego- po raz pierwszy, lecz otrzymywała je poprzednio nieprzerwanie od grudnia 2000 r. do 30 listopada 2003 r., a po wstrzymaniu jego wypłaty, prawa do tego świadczenia nie utraciła. Błędy w orzekaniu przez Miejski Zespół i Wojewódzki Zespół ( na co wskazuje prawomocny wyrok Sądu Rejonowego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sygn. [...], M.P. ze skutkiem ex tunc do osób niepełnosprawnych), nie mogą mieć wpływu dla wypłaty świadczenia za okres od 1 maja 2004 r. do 30 listopada 2004 r. Strony bowiem nie może obciążać rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ (art. 97 § 1 pkt 4 kpa).

Bezspornym w sprawie jest, że niepełnosprawność M.P. ma charakter ciągły, a niepełnosprawność istnieje od 2000 r. i że Zainteresowana otrzymywała zasiłek pielęgnacyjny od grudnia 2000 r. W takiej sytuacji wniosek Zainteresowanej z 10 grudnia 2004 r. traktować należy nie jako nowy wniosek w odrębnej sprawie, lecz kontynuację sprawy, w wyniku której uprzednio przyznano prawo do zasiłku pielęgnacyjnego Zainteresowanej z dniem 1 grudnia 2000 r. W tamtej właśnie sprawie - o przyznanie E.P. prawa do zasiłku pielęgnacyjnego na syna M. w ogóle)– art. 24 ust. 2 uśr (mający taką samą konstrukcję jak art. 43 ust. 6 ups) miał jednorazowe zastosowanie (uzasadnienie wyroku NSA z 20 lipca 2001 r.– I SA 2550/00 i przywołane w uzasadnieniu orzeczenia NSA w sprawach: I SA 2494/00 i I SA 2324/00; wyrok NSA z 28. 11.2002- sygn. I SA 1235/02; 30.X.2003- II SA/Po 2529/02; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z: 23.9.2004- 4/II SA/Po 1544/03; 28.X.2004- 4/II SA/Po 637/02; 14.7.2005- 4/II SA/Po 1338/03; uzasadnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...]- na tle analogicznej konstrukcji prawa do zasiłku stałego wyrównawczego- znanej Sądowi z urzędu ze sprawy zakończonej wyrokiem z dnia 27 września 2005 r.- sygn. 4/II SA/Po 1274/03). Ugruntowany pogląd prawny, zaprezentowany w owych wyrokach, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w niniejszym składzie w pełni podziela. Oceny tej nie może zmienić zmiana z dniem 1 maja 2004 r. właściwości organu, skoro intencją ustawodawcy było zachowanie ciągłości świadczenia (art. 47 ust. 1, art. 48 ust. 1, 2 i 4, art. 49 ust. 1 pkt 1, art. 50 ust. 1 i 3 w zw. z art. 57 uśr).

4. Za taką wykładnią przywołanych przepisów przemawia także art. 71 ust. 1 Konstytucji RP (Dz. U. 78/97/483, sprost. 28/01/319), zgodnie z którym rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych; matka przed i po urodzeniu dziecka ma prawo do szczególnej pomocy władz publicznych, której zakres określa ustawa.

Art. 3 ust. 1 Konwencji o Prawach Dziecka (Dz. U. 120/91/526, zm. 2/00/11 – dalej Konwencja) stanowi, że:

"We wszystkich działaniach dotyczących dzieci, podejmowanych przez publiczne lub prywatne instytucje opieki społecznej, sądy, władze administracyjne lub ciała ustawodawcze, sprawą nadrzędną będzie najlepsze zabezpieczenie interesów dziecka."

Natomiast art. 23 ust. 2 i 3 Konwencji stanowią, że:

"2. Państwa-Strony uznają prawo dziecka niepełnosprawnego do szczególnej troski i będą sprzyjały oraz zapewniały, stosownie do dostępnych środków, rozszerzanie pomocy udzielanej uprawnionym do niej dzieciom oraz osobom odpowiedzialnym za opiekę nad nimi. Pomoc taka będzie udzielana na wniosek tych osób i będzie stosowna do warunków dziecka oraz sytuacji rodziców lub innych osób, które się nim opiekują.

3. Uznając szczególne potrzeby dziecka niepełnosprawnego, pomoc, o której mowa w ustępie 2 niniejszego artykułu, będzie udzielana bezpłatnie tam, gdzie jest to możliwe, z uwzględnieniem zasobów finansowych rodziców bądź innych osób opiekujących się dzieckiem, i ma zapewnić, aby niepełnosprawne dziecko posiadało skuteczny dostęp do oświaty, nauki, opieki zdrowotnej, opieki rehabilitacyjnej, przygotowania zawodowego oraz możliwości rekreacyjnych, realizowany w sposób prowadzący do osiągnięcia przez dziecko jak najwyższego stopnia zintegrowania ze społeczeństwem oraz osobistego rozwoju, w tym jego rozwoju kulturalnego i duchowego."

Przytoczenie in extenso postanowień Konwencji jest w niniejszej sprawie niezbędne dlatego, że determinują one pewien ogólny model postępowania organu administracji. Muszą one być także brane pod uwagę przy wykładni poszczególnych przepisów ustawowych, zwłaszcza z uwagi na okoliczność, że Konwencja, jako umowa międzynarodowa ratyfikowana za zgodą wyrażoną w ustawie (Dz. U. 16/91/71), zgodnie z art. 91 ust. 2 Konstytucji RP, ma pierwszeństwo przed ustawą.

Organy obu instancji działające w niniejszej sprawie, nie poszukując rezultatów wykładni art. 16 ust. 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 57 uśr zgodnych z wartościami chronionymi w Konstytucji i Konwencji, nie postępowały w zgodzie z wyrażonymi w owych aktach prawnych standardami.

5. Zgodnie z art. 24 ust. 2 uśr, prawo do świadczenia rodzinnego ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Organy obu instancji naruszyły art. 24 ust. 2 uśr, co miało wpływ na wynik sprawy.

Trafnie Skarżąca wskazuje, że zaskarżona decyzja nr {...] i poprzedzająca ją decyzja nr [...] naruszają art. 365 § 1 kpc. Organy obu instancji nie rozważyły, jakie skutki prawne pociągnęło za sobą wydanie prawomocnego wyroku, rozstrzygającego zagadnienie wstępne. Wyrok sądu powszechnego, zgodnie z art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego (Dz. U. 43/64/296 ze zm.- dalej kpc) wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Skutkiem prawomocnego wyroku sądu powszechnego w niniejszej sprawie następuje ustalenie ze skutkiem ex tunc (K.Korzan ,, System prawa procesowego cywilnego’’- Ossolineum 1987 t. II str. 314, 321) , że małoletni M.P. jest osobą niepełnosprawną a sama niepełnosprawność powstała w 2000 r., przy czym zaliczenie do osób niepełnosprawnych następuje od dnia złożenia wniosku w Miejskim Zespole (od 29 października 2003 r.) do 31 grudnia 2004 r. Żaden organ wskazany w art. 365 § 1 kpc nie może swych rozstrzygnięć oprzeć na twierdzeniu przeciwnym. Także Sąd Administracyjny rozstrzygając niniejszą sprawę jest obowiązany uwzględnić konkluzję, do jakiej doszedł Sąd Powszechny.

Rozpatrując sprawę ponownie, Prezydent Miasta ustali ową okoliczność zgodnie z wyrokiem Sądu Powszechnego i przyjmie fikcję prawną, że to w dniu wejścia w życie ustawy o świadczeniach rodzinnych (1 maja 2004 r.) doszło do złożenia wniosku o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego i wykazania owej niepełnosprawności i na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Powszechnego ( art. 365 § 1 i art. 366 kpc, których to okoliczności z przyczyn nie zawinionych przez siebie Wnioskodawczyni nie mogła uprzednio wykazać w postępowaniu administracyjnym), organ administracji publicznej dokona szczegółowych ustaleń faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i dokona prawidłowej subsumcji. Ustalony stan faktyczny, ocenę dowodów i akt subsumcji organ przedstawi w szczegółowym uzasadnieniu, spełniającym wymogi art. 107 § 1 i 3 kpa.

Jedynie na marginesie należy wskazać, że "wykonanie" wyroku Sądu Powszechnego zmieniającego zaskarżoną decyzję w części i orzekającego co do istoty sprawy ( art. 477 [14] § 2 kpc) nie wymagało wydania nowej decyzji przez Wojewódzki Zespół. Organ Odwoławczy tylko wówczas winien ponownie orzec w sprawie, gdyby Sąd Powszechny wyrokiem uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę od ponownego rozpoznania (art. 477 [14a] kpc), bądź gdyby stwierdził nieważność decyzji II instancji. W niniejszej sprawie decyzja z dnia [...] Wojewódzkiego Zespołu przeinacza ów wyrok (na co trafnie wskazuje notatka naniesiona na sentencji tej decyzji, zawartej w aktach Wojewódzkiego Zespołu). W istocie niepełnosprawność małoletniego M. powstała w 2000 r. (na co wskazują ostateczne decyzje Powiatowego Zespołu z dnia [...] i Miejskiego Zespołu z dnia [...]; k. 70 akt administracyjnych; k. 25 akt sądowych).

6. Rozpoznając sprawę ponownie organ pierwszej instancji zobligowany jest ustalić i rozważyć zagadnienia podniesione w uzasadnieniu niniejszego wyroku, uwzględniwszy ocenę prawną i wskazania, wyrażone w niniejszym wyroku ( art. 153 upsa).

Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), i art. 135 ppsa, należało uwzględnić skargi.

Ponieważ zaskarżone decyzje i decyzje je poprzedzające, w części przyznającej świadczenie były prawidłowe, przeto na podstawie art. 152 upsa Sąd orzekł, iż zaskarżone decyzje może być wykonane.

/-/M. Dybowski /-/B. Popowska /-/P. Miładowski

za nieobecnego Sędziego

/-/ P. Miładowski

IH/