Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1038/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 124 ust. 1,2, i 3.
journal: Dz.U. 2016 poz 2147
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Sękowska, Sędziowie sędzia del. SO Aleksandra Westra (spr.), sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant spec. Iwona Hoga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2017 r. sprawy ze skargi A.H., B.P., J.H., oraz Z.H. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2017r. [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) oraz art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2016, poz. 2147 z późn. zm) po rozpatrzeniu odwołania A. H., Z. H., J. H., B. P. utrzymał w mocy decyzję Starosty W. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości gruntowej stanowiącej własność A. H., J. H., Z. H. i B. P., położonej w gminie B., obręb [...], stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...], o powierzchni [...] ha, przez zezwolenie [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w L. na przeprowadzenie na nieruchomości przewodów napowietrznej linii 110 kV relacji [...] służących do ochrony odgromowej oraz dystrybucji energii elektrycznej, a także funkcjonowanie linii w pasie technologicznym o szerokości 18 m (po 9 m od osi linii w obie strony).

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:

Pismem z dnia [...].12.2014 r. pełnomocnik [...] S.A. z siedzibą w L., zwrócił się do Starosty W. o wydanie decyzji administracyjnej, na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, o ograniczenie w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], o pow. [...] ha obręb [...], [...], gmina B., poprzez udzielenie zezwolenia na przeprowadzenie na nieruchomości przewodów napowietrznej linii 110kV relacji [...], wskazując, iż przedmiotowa linia, zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami jest inwestycją celu publicznego mającą na celu poprawę warunków energetycznych i bezpieczeństwa energetycznego obszaru województwa [...]. Ostatecznie wniosek został sprecyzowany w piśmie z dnia [...].07.2016r., w którym Spółka wniosła o ograniczenie w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka [...] z obrębu [...], gmina B., dla której Sąd Rejonowy w G. prowadzi księgę wieczystą nr [...], poprzez udzielenie zezwolenia na przeprowadzenie na nieruchomości przewodów napowietrznej linii 110 kV relacji [...] służących do ochrony odgromowej oraz dystrybucji energii elektrycznej, a także na funkcjonowanie linii po jej modernizacji w pasie technologicznym o szerokości 18 m (po 9 m od osi linii w obie strony). Wskazano, że powierzchnia korzystania z przedmiotowej nieruchomości wynosi [...] m2, zaś lokalizację urządzenia przesyłowego na ww. działce, tj. przewodów napowietrznej linii elektroenergetycznej oraz obszar pasa technologicznego przedstawia szczegółowo załącznik mapowy, mający stanowić integralną część wnioskowanej decyzji administracyjnej. Wnioskodawca wniósł również o wskazanie w przedmiotowej decyzji, że powyższe zezwolenie obejmuje prawo wstępu na nieruchomość w celu przeprowadzenia na nieruchomości przewodów napowietrznej linii 110 kV relacji [...], służących do ochrony odgromowej oraz dystrybucji energii elektrycznej, jak również na funkcjonowanie linii po jej modernizacji w pasie technologicznym o szerokości 18 m (po 9 m od osi linii w obie strony) oraz prawo wstępu na nieruchomość po przeprowadzeniu prac w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń oraz oznaczenie, iż określone, ograniczenia obowiązywać będą w okresie istnienia przedmiotowej linii na opisanej nieruchomości.

Z aktualnego odpisu księgi wieczystej [...] prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości przez Sąd Rejonowy w G. wynika, iż właścicielami przedmiotowej nieruchomości są A. H., Z. H., B. P. i J. H.

W dniu [...] lutego 2015 r. Starosta W. poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. W dniu [...] kwietnia 2015 r. odbyły się oględziny nieruchomości, a w dniu [...] maja 2015r. rozprawa administracyjna.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. Starosta W. ograniczył sposób korzystania z nieruchomości gruntowej stanowiącej własność A. H., J. H., Z. H. i B. P., położonej w gminie B., obręb [...], stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...], o powierzchni [...] ha, przez zezwolenie [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w L. na przeprowadzenie na nieruchomości przewodów napowietrznej linii 110 kV relacji [...] służących do ochrony odgromowej oraz dystrybucji energii elektrycznej, a także funkcjonowanie linii po jej modernizacji w pasie technologicznym o szerokości 18 m (po 9 m od osi linii w obie strony). Powierzchnia ograniczenia na przedmiotowej działce wynosi [...] m2 i oznaczona jest na załączniku do niniejszej decyzji. W pkt 2 zobowiązał [...] S.A. Spółka Akcyjna z siedzibą w L. do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po wykonaniu prac określonych w pkt 1 niniejszej decyzji, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty, wnioskodawca będzie zobowiązany do zapłaty odszkodowania. W pkt 3 wskazał, że określone w pkt 1 ograniczenie obowiązuje w okresie istnienia napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [...], zaś w pkt 4 wskazał, że ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wniosek jest uzasadniony w świetle art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ powołał się na ostateczną decyzję z dnia [...] sierpnia 2014r. wydaną przez Burmistrza B. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego na rzecz [...] z siedzibą w L. oraz na załączone do wniosku protokoły z rokowań i korespondencję wysłaną do właścicieli nieruchomości, potwierdzające negatywny wynik przeprowadzonych negocjacji.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła radca prawny K. B. reprezentująca A. H. działającego w imieniu własnym oraz jako pełnomocnika Z. H., J. H. i B. P., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, ewentualnie o jej uchylenie i umorzenie postępowania organu I instancji w całości jako bezprzedmiotowego, wszczętego pomimo nieprzeprowadzenia rokowań ze wszystkimi współwłaścicielami nieruchomości. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj., art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r, o gospodarce nieruchomościami polegające na zastosowaniu rozszerzającej wykładni tego przepisu i wydanie zezwolenia na funkcjonowanie tej linii po jej modernizacji, nieprecyzyjnym określeniu terminu, na który organ udzielił czasowego zezwolenia [...] na przeprowadzenie na nieruchomości przewodów napowietrznej linii 100"kV relacji [...] oraz przedwczesnym, a zatem nieprawidłowym zastosowaniu tego przepisu i wydaniu decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w sytuacji, gdy rokowania umożliwiające wystąpienie z wnioskiem w trybie art. 124 ust. 1 ugn nie zostały przeprowadzone ze wszystkimi właścicielami nieruchomości, a także naruszenie przepisów postępowania mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. polegające na nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w sprawie oraz dowolne przyjęcie, że właściciel nieruchomości nie wyraża zgody na przeprowadzenie na nieruchomości modernizacji linii.

Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2017r. Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazano, że podstawę prawną decyzji stanowi art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami. Wskazano, że planowana inwestycja polegająca na modernizacji linii elektroenergetycznej jest inwestycją spełniającą przesłanki inwestycji celu publicznego zgodnie z art. 6 pkt. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podano, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości następuje zgodnie z treścią decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, a mianowicie z Decyzją Nr [...] z dnia [...].08.2014r., którą Burmistrz B. ustalił warunki lokalizacji inwestycji celu publicznego jako zamierzenia polegającego na remoncie (modernizacji, konserwacji) linii 110 kV relacji [...] na terenie m. in. działki ew. nr [...]. Z treści decyzji wynika, że planowana inwestycja polega na remoncie (modernizacji i konserwacji) linii 110 kV relacji [...] w zakresie przeprowadzenia nowych przewodów odgromowych oraz wymianie elementów zakratowania słupów i naprawie fundamentów. Inwestycja ma na celu poprawę niezawodności zasilania województwa [...]. Wskazano, że wniosek o wydanie zezwolenia został złożony przez podmiot do tego uprawniony, powołując się na Rejestr Przedsiębiorców KRS oraz ciąg pełnomocnictw. Organ wskazał, że wnioskodawca reprezentował [...] Spółka Akcyjna, a więc podmiot uprawniony do uzyskania zezwolenia w trybie art. 124 ust. 1 ugn.

Organ uznał, że właściciel nie wyraził zgody na wykonanie na nieruchomości prac niezbędnych do realizacji inwestycji celu publicznego. Wskazano, że prowadzone rokowania nie doprowadziły do zawarcia porozumienia pomiędzy właścicielami i inwestorem, a podejmowane przez inwestora próby polubownego określenia warunków ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości skarżącego w celu realizacji inwestycji zakończyły się niepowodzeniem. W ocenie organu odwoławczego w sytuacji, w której właściciel generalnie wyraża zgodę na udostępnienie nieruchomości, jednakże mimo prowadzonych w sposób prawidłowy rokowań, nie można dojść do porozumienia w kwestii odszkodowania i nie następuje zawarcie umowy, dopuszczalne jest wydanie zezwolenia w trybie administracyjnym. Powołano protokół z rokowań przeprowadzonych w dniu [...].03.2014r. ze Z. H. oraz J. P. - mężem Pani B. P. jednej ze współwłaścicielek, upoważnionym do prowadzenia rozmów, z którego wynika, iż wykonawca zaproponował kwotę brutto [...] zł za ustanowienie nieograniczonej w czasie służebności przesyłu na działce nr [...] w obrębie [...] w miejscowości B., zaś Z. H. i Pan J. P. poinformowali, że muszą się zastanowić z zaproponowaną kwotą, nie podając jednakże kwoty oczekiwanego wynagrodzenia i odmówili podpisania protokołu. Z protokołu z rokowań przeprowadzonych w dniu [...].05.2014r. wynika, iż A. H. nie wyraził zgody na ustanowienie służebności za jednorazowym wynagrodzeniem w kwocie [...] zł i odmówił podpisania umowy ustanowienia służebności przesyłu oraz protokołu z rokowań. Pismem z dnia [...].12.2014r. A. D. - pełnomocnik inwestora, poinformowała właścicieli nieruchomości, że w związku z brakiem porozumienia, co do możliwości polubownego ustanowienia służebności przesyłu na nieruchomości nr [...], położonej w obrębie nr [...], rokowania zakończyły się z rozstrzygnięciem negatywnym. Pismem z dnia [...].05.2015r. A. H., występujący w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik pozostałych współwłaścicieli, poinformował organ I instancji, że pełnomocnik Inwestora M. B. uznał, że należy wrócić do rokowań, oraz że w dniu [...].05.2015r. otrzymał ze strony [...] propozycję ustanowienia służebności przesyłu za kwotę [...] zł, co jest propozycją otwarcia dalszych rokowań. Organ w uzasadnieniu wskazywał na dalszą obszerną korespondencję pomiędzy właścicielami a wnioskodawcą dotyczącą wysokości wynagrodzenia za ustanowienie służebności oraz treści samej umowy. Wskazano, że do zawarcia umowy nie doszło, powołując się na pismo pełnomocnika wnioskodawcy z dnia [...] kwietnia 2016r., z twierdzeniem, że z korespondencji pełnomocnika A. H. nie wynika, że właściciel nieruchomości wyraża zgodę na ustanowienie służebności przesyłu, a jedynie, że wyraża chęć do prowadzenia dalszych negocjacji.

Organ uznał, że bezsprzecznie, w przedmiotowej sprawie, rokowania zostały zakończone z wynikiem negatywnym, bowiem strony zaproponowały sobie wzajemnie warunki, które były dla nich nie do przyjęcia, a umowa służebności przesyłu pomiędzy stronami nie została zawarta.

Za nieuzasadniony uznano zarzut nieprzeprowadzenia rokowań ze wszystkimi współwłaścicielami. Organ powołał się na złożone do wniosku protokoły oraz pismo pełnomocnika Inwestora skierowane do wszystkich współwłaścicieli nieruchomości informujące, że rokowania zakończyły się z wynikiem negatywnym w związku z brakiem porozumienia, co do możliwości polubownego ustanowienia służebności przesyłu. Ponadto organ uznał, że po złożeniu wniosku strony postanowiły powrócić do rokowań, podczas których A. H. występował w imieniu wszystkich współwłaścicieli, na podstawie udzielonego mu pełnomocnictwa z dnia [...] lipca 2015r. m. in. do prowadzenia wszelkich negocjacji w celu ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu.

W odniesieniu do zarzutu zastosowania rozszerzającej wykładni przepisu art. 124 ust. 1 ugn oraz nieprecyzyjnego określenia terminu, na który organ udzielił czasowego zezwolenia wskazano, że konieczność określenia w decyzji czasowego zakresu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, tj. terminu, na który udzielono zezwolenia, nie ma umocowania w art. 124 ust. 1 ugn. Dopuszczalne jest nałożenie na stronę w drodze decyzji administracyjnej dodatkowego obowiązku w postaci warunku, terminu lub zlecenia, tylko w takim przypadku, gdy przepis prawny będący podstawą tej decyzji, wyraźnie na to zezwala. Skoro ustawodawca nie nakłada na organ orzekający w trybie art. 124 ust. 1 ugn obowiązku wskazania w przedmiotowej decyzji terminu, to ustalenie takowego terminu na podstawie powyższego przepisu byłoby działaniem bez podstawy prawnej. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo wskazał, że ograniczenie obowiązuje w okresie istnienia napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [...]. Za nieuzasadniony należy również uznać zarzut naruszenia art. 124 ust. 1 ugn poprzez wskazanie w zaskarżonej decyzji, że zezwolenie obejmuje również funkcjonowanie linii po jej modernizacji.

Wojewoda [...] uznał, że organ I instancji nie naruszył przepisów prawa procesowego i zastosował właściwe przepisy prawa materialnego, w następstwie czego wydał prawidłową decyzję.

Skargę na powyższą decyzję wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. H., Z. H., J. H., B. P. reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak również rozważenie uchylenia decyzji ją poprzedzającej oraz o zasadzenie kosztów postępowania.

Przedmiotowej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 7, 8, 77 § 1 i art. 80 kpa polegające na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie, dowolną i jednostronną a nie swobodną ocenę tego materiału i bezkrytyczne przyjęcie, że z akt sprawy wynika, iż rokowania z właścicielami nieruchomości odbyły się prawidłowo i nie przyniosły rezultatu co uzasadniało złożenie wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, w następstwie czego zastosowanie jako podstawy prawnej art. 124 ugn w zaskarżonej decyzji nie było merytorycznie uzasadnione, a przepis ten został niewłaściwie zastosowany do rzeczywistego stanu faktycznego sprawy;

- naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji Starosty W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. w sytuacji, gdy organ ten błędne przyjął, że przed złożeniem wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości doszło do przeprowadzenia rokowań w rozumieniu art. 124 ust. 3 ugn z właścicielami nieruchomości co skutkowało wydaniem decyzji z naruszeniem art. 124 ust. 1 ugn.

Zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 124 ust. 1 i ust. 3 ugn poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki przewidziane w art. 124 ust. 1 ugn niezbędne do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, w tym że przed złożeniem wniosku przez [...] S.A. z siedzibą w L. przeprowadzone zostały rokowania z właścicielem nieruchomości zgodnie z wymogiem wynikającym z treści art. 124 ust. 3 ugn, podczas gdy przed wszczęciem postępowania administracyjnego przedsiębiorca przesyłowy prowadził rozmowy wyłącznie z działającymi w imieniu własnym A. H. i Z. H., a właścicielami nieruchomości przed złożeniem wniosku przez [...] S.A. była również J. H., B. P. i J. H., którzy w rokowaniach w ogóle nie uczestniczyli.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

W piśmie z [...] czerwca 2017 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uczestnik postępowania [...] S.A. z siedzibą w L. reprezentowany przez r. pr. A. K. w nawiązaniu do zobowiązania Sądu poinformował, że nie żąda przeprowadzenia rozprawy, wniósł o: utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Wojewody [...] jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz oddalenie skargi. W uzasadnieniu ww. pisma uczestnik postępowania przedstawił swoje stanowisko w sprawie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 poz.1066 j.t. ) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponadto stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. 1136.tj.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że Sąd bada w pełnym zakresie pod kątem zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, a nie celowości czy słuszności lub sprawiedliwości społecznej i z urzędu bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego, niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednak tylko w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona.

Sąd uznał, że wniesiona skarga nie jest zasadna i nie dopatrzył się w działaniu organów administracji naruszenia norm prawa, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi.

Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości jest jedną z form wywłaszczenia nieruchomości, która uregulowana została w art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.: Dz. U. z 2016r., poz.2147 tj. ze zm.), zwanej dalej ugn. Zgodnie z art. 124 ust. 1 ugn, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Z kolei zgodnie z art. 124 ust. 2 ugn, udzielenie zezwolenia następuje z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej.

Stosownie do art. 124 ust. 3 ugn udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy natomiast dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że ustawodawca ustanowił pierwszeństwo umownego rozstrzygnięcia kwestii dysponowania przez inwestora nieruchomością przed rozstrzygnięciem jej w formie decyzji administracyjnej. Dopiero brak osiągnięcia porozumienia pomiędzy właścicielem nieruchomości i inwestorem oraz brak zgody właściciela na wykonanie na jego nieruchomości prac inwestycyjnych upoważnia organ administracyjny do wydania zezwolenia o którym mowa w art. 124 ust. 1 ugn.

W orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, że rokowania stanowią jeden ze sposobów zawarcia umowy, przy czym brak jest ich sformalizowania w przepisach prawa. Oznacza to, że ich zakres, forma i przebieg pozostawione są woli stron. Mogą też zostać one zakończone w dowolnym czasie, gdy w ocenie którejś ze stron nie ma szans na zawarcie porozumienia, przy czym inwestor nie jest zobowiązany do uzasadniania swojego stanowiska, podobnie jak takiego obowiązku nie mają właściciele nieruchomości. Zastosowanie art. 124 ust. 1 ugn wymaga zatem jedynie ustalenia przez organ na podstawie przedłożonych dokumentów, że zostały wyczerpane możliwości uzyskania w drodze rokowań zgody właściciela na wejście inwestora na nieruchomość.

W orzecznictwie wskazuje się również, że spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań, jako przesłanki wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości, oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi określone warunki uzyskania zgody na wykonanie prac wymienionych w art. 124 ugn. Z kolei niemożność uzyskania zgody właściciela nieruchomości oznacza stan, w którym nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. W postępowaniu z art. 124 ust. 1 ugn chodzi bowiem o zawarcie między stronami stosownej umowy. Wyrażenie zgody przez właściciela w sprawie wejścia na teren zastępuje pozwolenie, o którym mowa w art. 124 ust. 1 ugn. Jeżeli zatem, mimo prowadzonych rokowań, nie doszło do umowy, to tym samym właściciel nie wyraził zgody na wykonywanie prac (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Op 523/13; wyrok NSA z dnia 5 października 2006r., sygn. akt I OSK 1307/05, LEX nr 281429).

W rozpoznawanej sprawie słuszne jest stanowisko organu, że spełnione zostały wszystkie przesłanki do wydania decyzji w trybie tego przepisu. Przy tym, stwierdzić trzeba, że wbrew zarzutom strony skarżącej, organy obu instancji w sposób właściwy wywiązały się z wymogu dążenia do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy (art. 77 § 1 K.p.a.), a zebrany materiał dowodowy oceniły stosownie do reguł wskazanych w art. 80 K.p.a. Brak jest również podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 7 i 8 k.p.a. Prowadzone przez organ postępowanie było zgodne z zasadami praworządności i sprawiedliwości. Organ podjął czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes stron. Brak jest podstaw, że organ dokonał dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

Niewątpliwie, jak słusznie uznały organy, w świetle art. 6 pkt 2 ugn, inwestycja stanowiąca przedmiot postępowania jest inwestycją celu publicznego.

Prawidłowo również ustalono, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nastąpiło w sposób nie naruszający ustaleń wynikających z decyzji Burmistrza B. z dnia [...].08.2014r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Linie rozgraniczające teren inwestycji oznaczono na załączniku graficznym do ww. decyzji lokalizacyjnej. Przebieg planowanej inwestycji został wskazany na załączniku graficznym, do wniosku o wydanie decyzji w trybie art. 124 ugn.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi stwierdzić należy, że są one niezasadne.

Organy trafnie przyjęły, że złożenie wniosku poprzedzone było przeprowadzeniem rokowań pomiędzy inwestorem a właścicielami działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] o uzyskanie zgody na wejście na teren tej działki celem realizacji inwestycji.

Organy oparły się na załączonych do wniosku dwóch protokołach. Z protokołu z rokowań przeprowadzonych w dniu [...].03.2014r. ze Z. H. oraz J. P. - mężem Pani B. P. jednej ze współwłaścicielek, upoważnionym do prowadzenia rozmów, wynika, iż wykonawca zaproponował kwotę brutto [...] zł za ustanowienie nieograniczonej w czasie służebności przesyłu na działce nr [...] w obrębie [...] w miejscowości B., zaś Z. H. i Pan J. P. poinformowali, że muszą się zastanowić z zaproponowaną kwotą, nie podając jednakże kwoty oczekiwanego wynagrodzenia i odmówili podpisania protokołu. Z protokołu z rokowań przeprowadzonych w dniu [...].05.2014r. wynika, iż A. H. nie wyraził zgody na ustanowienie służebności za jednorazowym wynagrodzeniem w kwocie [...] zł i odmówił podpisania umowy ustanowienia służebności przesyłu oraz protokołu z rokowań. Organy wskazały również na pismo z dnia [...].12.2014r., w którym A. D. - pełnomocnik inwestora, poinformowała właścicieli nieruchomości, że w związku z brakiem porozumienia, co do możliwości polubownego ustanowienia służebności przesyłu na nieruchomości nr [...], położonej w obrębie nr [...], rokowania zakończyły się z rozstrzygnięciem negatywnym, i że zostanie złożony stosowny wniosek o wydanie decyzji administracyjnej. Pismo to zostało wysłane do wszystkich współwłaścicieli listem poleconym przed datą wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji. Zasadnie więc organy uznały, że prowadzone rokowania nie doprowadziły do zawarcia umowy pomiędzy stronami, a brak jest jakichkolwiek podstaw, by kwestionować te dokumenty. Podkreślić należy, że inwestor nie ma żadnych instrumentów aby nakłonić drugą stronę do złożenia podpisu, czy oświadczenia o odmowie podpisu protokołu Sąd orzekający w sprawie, podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 12.08.2015r. sygn. akt IV SA/Po 358/15, że efekt uzgodnień powinien mieć formę pisemną, a w razie braku zgody należy sporządzić protokół stwierdzający ten fakt, podpisany prze uczestników rokowań. Jeśli właściciel lub użytkownik wieczysty nie wyraża woli podpisanie protokołu powinno się to w nim zaznaczyć. Podobnie należy postępować w przypadku, gdy w ogóle nie doszło do podjęcia rokowań. Ponadto, Skarżący nie kwestionowali otrzymania pisma z dnia [...].12.2014r. Fakt, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego strony powróciły do rokowań nie zmienia oceny sprawy. Niewątpliwie w dacie złożenia wniosku, wcześniej prowadzone rokowania zakończyły się negatywnie. Do dnia wydania decyzji również nie doszło do zawarcia pomiędzy stronami stosownej umowy, pomimo obszernej prowadzonej przez nich korespondencji, a obowiązujące przepisy nie przewidują szczególnej formy zakończenia rokowań. Sąd orzekający w sprawie podziela pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w wyroku z dnia 30 października 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 878/15, gdzie wskazano, że rokowania nie oznaczają konieczności osiągnięcia zgodnego stanowiska. Wystarczy wzajemne poinformowanie się obu stron o swoich stanowiskach i możliwym zakresie wzajemnych ustępstw celem zawarcia umowy lub innego satysfakcjonującego obie strony rozwiązania zasad korzystania z danej nieruchomości (...) Jeżeli zatem, mimo zaproponowania stanowisk strony nie doszło do umowy, to tym samym rokowania były przeprowadzone, lecz strony nie wyraziły zgody na zawarcie umowy.

Wskazać również należy, że zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym brak porozumienia pomiędzy stronami toczących się rokowań nie może stanowić podstawy do ich oceny jako pozornych, bądź uznania, że rokowań takich w ogóle nie było. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 3 lutego 2010 r. sygn. akt II SA/Po 894/09 "ustawa nakłada jedynie obowiązek przeprowadzenia rokowań w celu ograniczenia prawa własności w drodze umowy cywilnej, a nie ich pozytywnego zakończenia. W niniejszej sprawie strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, których żadna nie chciała uwzględnić i ostatecznie nie doszło do porozumienia. Nie oznacza to jednak, że rokowania się nie odbyły".

Podkreślić należy, że obowiązkiem organu jest stwierdzenie, czy miały miejsce rokowania i czy zakończyły się wynikiem negatywnym. W sprawie niniejszej obowiązkom tym organy sprostały. Fakt, iż rokowania te nie zostały zakończone rezultatem satysfakcjonującym właścicieli nieruchomości nie może stanowić podstawy zarzutu o ich braku, jak również uznania ich za przeprowadzone w sposób nieprawidłowy. Niezasadny jest również zarzut skargi odnoszący się do braku przeprowadzenia rokowań ze wszystkim współwłaścicielami, co w ocenie Skarżących przesądza, że rokowania nie miały miejsca. Wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 199 k.c. do rozporządzenia rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgodna wszystkich współwłaścicieli. Na gruncie przedmiotowej sprawy nie budzi wątpliwości, że zgoda na wejście na nieruchomości celem przeprowadzenia prac wskazanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji, stanowi czynność przekraczającą zwykły zarząd. Tym samym, w sytuacji, w której część współwłaścicieli nie wyraziła zgody na powyższe i nie przystąpiła do zawarcia umowy ustanowienia służebności, uznać należy, że brak było podstaw do podejmowania działań celem prowadzenia rokowań z udziałem innych współwłaścicieli (wyrok WSA w Białymstoku z 12.02.2013r. sygn.. akt II SA/Bk 692/12).

Niezasadne są również zarzuty skargi odnośnie braku dokumentów wskazujących na umocowanie J. P. do prowadzenia rozmów w imieniu swojej żony. Złożone przy wniosku protokoły z rokowań wskazują, że niewątpliwie dwóch współwłaścicieli tj. A. H. i Z. H. nie wyraziło zgody na zawarcie umowy, więc kwestia ta nie może mieć znaczenia dla oceny sprawy. Podobnie przedstawia się kwestia umocowania A. H. do prowadzenia rokowań w imieniu pozostałych współwłaścicieli. Niewątpliwie w toku prowadzonego postępowania administracyjnego zostało złożone do akt sprawy pełnomocnictwo z dnia [...] lipca 2015r., z którego wynika, że Z. H., B. P. i J. H. upoważnili A. H. do reprezentowania ich we wszystkich sprawach związanych z nieruchomością będącą przedmiotem niniejszego postępowania. Niezależnie od oceny, czy na podstawie tego pełnomocnictwa można uznać, że pozostali współwłaściciele potwierdzili wszystkie czynności dokonane uprzednio przez A. H. (również te dokonane przez złożeniem wniosku w sprawie), to przy uwzględnieniu, że potrzebna była zgoda wszystkich współwłaścicieli na udostępnienie nieruchomości, okoliczności te nie mają znaczenia w sprawie.

Mając na uwadze, że decyzja Wojewody z [...] lutego 2017r. podjęta została z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa, skarga nie mogła zostać uwzględniona, a Sąd orzekł na mocy art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji.