Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2470/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-03-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6197 Służba Celna
Skarżony organ: Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Protokolant starszy referent Agnieszka Fidor po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2022 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], Szef Krajowej Administracji Skarbowej (dalej także: "Szef KAS" lub "organ odwoławczy") - działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej: "k.p.a.") - w wyniku rozpoznania odwołania z dnia [...] stycznia 2021 r. wniesionego przez K.K. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") od decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (dalej także: "Dyrektor IAS w [...]" lub "organ pierwszej instancji") z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego z dniem [...] lutego 2020 r. na skutek odmowy przyjęcia złożonej mu propozycji pracy - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2020 r.

Zaskarżona decyzja Szefa Krajowej Administracji Skarbowej wydana została w następującym stanie faktycznym.

Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Bk 123/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w sprawie ze skargi na bezczynność w przedmiocie braku wydania decyzji dotyczącej stosunku służbowego zobowiązał Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego K.K. w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał, że Dyrektor IAS w [...] - nie wydając decyzji regulującej stosunek służbowy skarżącego, któremu w terminie wskazanym w ustawie z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1948 ze zm.), przełożony nie przedstawił propozycji kontynuowania stosunku zatrudnienia w jednostkach KAS - dopuścił się bezczynności. WSA w Białymstoku zauważył, że brak przedstawienia propozycji służby lub pracy został przewidziany, jako wyjątek od reguły kontynuacji szeroko rozumianego zatrudnienia w strukturach KAS. Sąd stwierdził ponadto, że wyjątkowość braku przedstawienia propozycji wobec wynikającej z art. 165 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS, zasady kontynuacji zatrudnienia (czy w ramach stosunku służbowego, czy też w ramach stosunku pracy), wskazuje, że brakiem powinny były być objęte przypadki rzadkie i oparte na skrajnych przyczynach utraty przez funkcjonariusza wymagań koniecznych do posiadania statusu funkcjonariusza. Jednocześnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku podniósł, że przyczyny, które mogły leżeć u podstaw braku przedstawienia propozycji kontynuacji zatrudnienia (czy w ramach służby, czy też w ramach stosunków pracy) winny się pokrywać z ustawowymi przyczynami zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Ponadto, Sąd stwierdził, że ustawowe przyczyny zwolnienia ze służby tak są ukształtowane, iż wskazują, że dany funkcjonariusz przestaje odpowiadać granicznym wymogom bycia funkcjonariuszem (przesłanki obligatoryjne) albo pozostawanie funkcjonariusza w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych (przesłanki fakultatywne). Sąd podniósł również, że po analizie przebiegu służby skarżącego, w kontekście przesłanek zwolnienia ze służby, organ może zweryfikować swoje dotychczasowe stanowisko i umożliwić skarżącemu powrót do służby lub też przedstawić mu propozycje "ucywilnienia" w sytuacji, gdy dostrzeże taka potrzebę.

Skarga kasacyjna Dyrektora IAS w [...] wniesiona od wskazanego powyżej wyroku WSA w Białymstoku została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18. W uzasadnieniu przedmiotowego orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, stwierdzając wyraźnie, iż niewydanie decyzji regulującej stosunek służbowy skarżącego funkcjonariusza, któremu nie przedstawiono żadnej propozycji, oznacza pozostawanie organu w bezczynności. NSA wskazał ponadto, że nieprzedstawieniu propozycji funkcjonariuszowi winno towarzyszyć wydanie przed [...] maja 2017 r. decyzji stwierdzającej zwolnienie go ze służby. W konsekwencji, NSA stwierdził, iż w przypadku podtrzymania stanowiska o nieprzedstawieniu skarżącemu K.K. propozycji służby lub pracy, Dyrektor IAS w [...] powinien wydać decyzję stwierdzającą wygaśnięcie stosunku służbowego, w której wskaże leżącą u podstaw braku przedstawienia propozycji kontynuacji zatrudnienia przyczynę, która będzie się pokrywać z ustawowymi przesłankami zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Ponadto, NSA wskazał, że wprawdzie wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza, któremu nie przedstawiono w terminie do dnia 31 maja 2017 r. propozycji nowych warunków służby lub nowych warunków pracy, następuje w dniu 31 sierpnia 2017 r., niemniej jednak zauważył jednocześnie, iż powyższe terminy materialne wyznaczają jedynie okres skorzystania przez organ ze swych kompetencji. W tej sytuacji, NSA uznał, że w rozpoznawanej sprawie Dyrektor IAS w [...] zaniechał swojego działania, albowiem nie przedstawił funkcjonariuszowi żadnej propozycji nowych warunków służby (pracy), ani też nie wydał decyzji stwierdzającej zwolnienie go ze służby. W konsekwencji, jak zauważył NSA, termin materialny, o którym mowa w art. 170 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, odnoszący się do wygaśnięcia z dniem 31 sierpnia 2017 r. stosunku służbowego funkcjonariusza, któremu nie przedstawiono żadnej propozycji, nie biegnie, jeżeli w terminie do 31 maja 2017 r. organ nie skorzystał prawidłowo ze swoich kompetencji.

Po przekazaniu powyższego wyroku NSA wraz z aktami administracyjnymi niniejszej sprawy do organu pierwszej instancji, celem rozpatrzenia i podjęcia stosownych decyzji w oparciu o zalecenia sądów administracyjnych obu instancji, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] dokonał analizy przebiegu służby skarżącego w kontekście przesłanek zwolnienia ze służby i w konsekwencji uznał, iż w stanie faktycznym sprawy takie przesłanki nie zachodzą.

W związku z powyższym, organ pierwszej instancji uznał, że należy - kierując się potrzebami urzędu - przedłożyć skarżącemu propozycję pracy w ramach korpusu służby cywilnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...].

W tej sytuacji, w skierowanym do skarżącego piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r., zawierającym wskazaną propozycję pracy, organ pierwszej instancji wskazał, iż w terminie 14 dni od jej otrzymania skarżący winien złożyć oświadczenie o przyjęciu albo odmowie przyjęcia propozycji pracy, uprzedzając jednocześnie, że w przypadku niezłożenia oświadczenia w tym terminie, organ uzna to za odmowę przyjęcia propozycji pracy.

Przedmiotowa propozycja pracy została skarżącemu doręczona w dniu [...] stycznia 2020 r.

Z uwagi na fakt, iż w zakreślonym w propozycji pracy terminie 14 dni do Izby Administracji Skarbowej w [...] nie wpłynęło żadne oświadczenie skarżącego o przyjęciu albo odmowie przyjęcia złożonej propozycji pracy, Dyrektor IAS decyzją z dnia [...] marca 2020 r. stwierdził, iż stosunek służbowy skarżącego wygasł.

W wyniku rozpoznania odwołania wniesionego przez skarżącego, Szef Krajowej Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. uchylił powyższą decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji Szef KAS wskazał, że w zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji nie mógł ograniczyć się wyłącznie do stwierdzenia, iż stosunek służbowy skarżącego wygasł w związku z niezłożeniem oświadczenia o przyjęciu albo odmowie przyjęcia złożonej mu propozycji pracy.

W tej sytuacji, rozpatrując sprawę ponownie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. stwierdził wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego z dniem [...] lutego 2020 r. na skutek odmowy przyjęcia złożonej mu propozycji pracy.

W wyniku rozpoznania odwołania skarżącego od wskazanej wyżej decyzji Szef Krajowej Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] listopada 2020r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji Szef KAS wskazał, iż - w jego ocenie - organ pierwszej instancji w sposób ogólny nawiązał do przesłanek z art.165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, nie badając w istocie faktycznych kwalifikacji skarżącego i jego dotychczasowego doświadczenia, a także nie dokonał porównania z pozostałymi funkcjonariuszami pełniącymi służbę w oddziale. W tej sytuacji, Szef KAS zarzucił, że uzasadnienie spornej decyzji organu pierwszej instancji jest bardzo ogólnikowe i nie wyjaśnia w dostateczny sposób przyczyn braku złożenia skarżącemu propozycji służby. Jednocześnie, odwołując się do poglądów prezentowanych przez Naczelny Sąd Administracyjny, organ odwoławczy wskazał, iż określenie przyczyn wygaśnięcia stosunku służbowego nie może sprowadzać się do stwierdzenia, że skarżącemu funkcjonariuszowi złożono propozycję zatrudnienia, której przyjęcia odmówił. Ponadto, Szef KAS uznał, że organ pierwszej instancji nie wskazał podstawy prawnej i należytego uzasadnienia daty wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] - powołując się na przepisy art. 170 ust. 3 w zw. z art. 170 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej w zw. z art. 276 ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 505 ze zm. - dalej także: "ustawa o KAS") - wydał w dniu [...] grudnia 2020 r. decyzję nr [...], na mocy której stwierdził wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego z dniem [...] lutego 2020 r., na skutek odmowy przyjęcia złożonej mu propozycji pracy.

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor IAS w [...] stwierdził, że realizując wydane w niniejszej sprawie wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Bk 123/17 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18, dokonał analizy przebiegu służby skarżącego K.K., uwzględniając przy tym zarówno kryteria określone w art. 165 ust. 7 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS, jak i przeprowadzając analizę potrzeb urzędu.

W konsekwencji, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] uznał, iż w stanie faktycznym sprawy zaistniała potrzeba skorzystania z możliwości przedstawienia skarżącemu propozycji pracy w ramach korpusu służby cywilnej.

Powołując się na brzmienie art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, Dyrektor IAS w [...] zauważył, iż składając skarżącemu funkcjonariuszowi pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia, zobowiązany był uwzględnić posiadane przez skarżącego kwalifikacje i przebieg jego dotychczasowej służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania.

Organ pierwszej instancji stwierdził, że podejmując stosowne działanie w zakresie doboru kadry niezbędnej do realizacji przypisanych zadań, miał na względzie adekwatne potrzeby podlaskiej KAS. Dyrektor IAS w [...] wskazał bowiem, że podejmując decyzję o przedstawieniu skarżącemu propozycji pracy, wziął pod uwagę potrzebę zapewnienia sprawnej, efektywnej i skutecznej organizacji, m.in. poprzez dobór kadr gwarantujących osiągniecie takich efektów, jak również posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej służby skarżącego, czyli przesłanki ustawowe określone w art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej.

Analizując szczegółowo wykonywane przed reformą przez skarżącego zadania w zakresie obsługi deklaracji podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodów osobowych, organ pierwszej instancji doszedł do wniosku, iż skarżący przyjmował deklaracje, sprawdzał je i weryfikował, ewidencjonował i wydawał potwierdzenie zapłaty akcyzy w stosunku do deklaracji w wersji papierowej i elektronicznej.

W tej sytuacji, mając na względzie fakt, iż ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej przekazała zadanie ustalania, określania i poboru podatku akcyzowego do kompetencji urzędów skarbowych, organ pierwszej instancji uznał tym samym, iż zgodnie z rozporządzeniami wykonawczymi, obsługa deklaracji AKC-U była od dnia 1 marca 2017 r. zadaniem naczelnika urzędu skarbowego. W konsekwencji, Dyrektor IAS w [...] uznał, że zdobyte przez skarżącego doświadczenie zawodowe w Oddziale Celnym w [...] w zakresie podatku akcyzowego uzasadnia w pełni złożoną propozycję zatrudnienia, mającą na celu zapewnienie ciągłości obsługi interesantów w zakresie obsługi deklaracji AKC-U. Organ pierwszej instancji stwierdził jednocześnie, że dokonana analiza potwierdza, iż zadania realizowane w tym zakresie przez skarżącego były zadaniami dominującymi, co znajduje również potwierdzenie w ocenach okresowych skarżącego.

Dyrektor IAS w [...] zauważył ponadto, że analizie poddał również orzeczenia lekarskie znajdujące się w aktach osobowych skarżącego. Organ pierwszej instancji zwrócił uwagę przede wszystkim na orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] listopada 2016 r., w którym wskazano na niezdolność do pracy skarżącego w następującym zakresie:

- wykonywanie czynności kontroli celnej takich, jak: obsługa ruchu osobowego, obsługa ruchu towarowego w tym kontrola towaru, środków przewozowych, czynności wykonywane pod dozorem celnym (w tym m.in. przeprowadzanie rewizji, pobór próbek, stosowanie narzędzi i sprzętu do kontroli towaru i pojazdów, służba zmianowa, służba w zmiennych warunkach atmosferycznych, praca na wysokości, kontrola środków przewozowych),

- wykonywanie czynności kontroli celnej w ruchu pieszym,

- kierowanie pojazdem służbowym,

- obsługa detektora przemytu,

- kontakt z substancjami niebezpiecznymi,

- czynności załadunkowe i wyładunkowe, przenoszenie i przepakowanie towarów.

Jednocześnie, organ pierwszej instancji zauważył, że - w świetle powyższego orzeczenia lekarskiego - skarżący jest zdolny do:

- warunkowej obsługi monitora ekranowego (w szkłach korekcyjnych),

- kontaktu z promieniowaniem laserowym,

- wykonywania czynności administracyjno-biurowych w wymiarze 8 godzin,

- kontroli dokumentów, obsługi i wytwarzanie dokumentacji w pomieszczeniach wewnętrznych oddziału celnego.

Ponadto, organ pierwszej instancji podniósł, że z orzeczenia lekarskiego wynikało, iż w przypadku skarżącego zachodziły przeciwwskazania do pracy w porze nocnej.

Mając na względzie powyższe przeciwwskazania lekarskie, Dyrektor IAS w [...] stwierdził, że skarżący nie mógł zajmować się kontrolą obrotu towarowego z krajami trzecimi lub ruchem granicznym.

Tymczasem, jak zauważył organ pierwszej instancji, pełen zakres zadań realizowanych przez funkcjonariusza pełniącego służbę w oddziale celnym polega na przeprowadzaniu rewizji celnych włącznie z ustaleniem ilości i rodzaju towaru, pobieraniu próbek towaru, wchodzeniem do naczep i przyczep, wykorzystywaniem sprzętu kontrolnego, wykonywaniem zadań na placu odpraw i w miejscach uznanych (czyli poza pomieszczeniami oddziału, w odległości nawet 60 km od siedziby oddziału), pełnieniu służby w systemie zmianowym do późnych godzin wieczornych, itp. Ponadto, organ pierwszej instancji wskazał, że Oddział Celny w [...] pełni również dyżur do obsługi procedur uproszczonych poza godzinami urzędowania, a więc w każdej chwili może zajść konieczność kontroli np. w godzinach nocnych, w dni świąteczne i poza siedzibą oddziału (np. w G. lub Z.).

Niezależnie od powyższego, Dyrektor IAS w [...] zauważył, iż poprzednie badania lekarskie z dnia [...] listopada 2015 r. i dnia [...] listopada 2014 r. również wykluczały skarżącego z możliwości kontroli obrotu towarowego, co wskazuje, że przeciwwskazania nie były kwestią wyłącznie ostatnich badań.

Dodatkowo, organ pierwszej instancji zwrócił uwagę, że skarżący w dniu [...] marca 2015 r. sam pisemnie, za pośrednictwem elektronicznej poczty służbowej, poprosił Kierownika Oddziału Celnego w [...], aby nie przenosić go na stanowisko pracy, wbrew przeciwwskazaniom lekarskim wynikającym z badań okresowych.

W konsekwencji, biorąc pod uwagę opisaną sytuację związaną z licznymi ograniczeniami w wykonywaniu zadań służbowych przez skarżącego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] stwierdził, że niewątpliwie wpłynęło to na rodzaj propozycji złożonej skarżącemu.

Ponadto, organ pierwszej instancji wskazał, że poddał analizie również przebieg dotychczasowej służby pod kątem dyspozycyjności skarżącego funkcjonariusza. Organ pierwszej instancji zauważył, że długotrwałe nieobecności skarżącego dezorganizowały sposób organizacji służby (w roku 2016 - nieobecność obejmowała 192 dni zwolnienia lekarskiego, natomiast w roku 2017 - 41 dni absencji zdrowotnej).

W tej sytuacji, Dyrektor IAS w [...] stwierdził, że będąc kierownikiem urzędu i realizując jego politykę kadrową, zmuszony jest podejmować szereg działań, które mają wpływ na prawidłowe funkcjonowanie podległej jednostki, umożliwiając realizację nałożonych przez ustawodawcę zadań w prawidłowy sposób. Organ pierwszej instancji podniósł, iż realizując politykę kadrową w podległym urzędzie, jako kierownik jednostki ma możliwość oceny posiadanej kadry pod kątem zapewnienia gwarancji należytego wykonywania nałożonych zadań. Zdaniem Dyrektora IAS w [...], optymalne wykorzystanie dostępnej kadry oraz zasobów organizacyjnych i finansowych stanowi o prawidłowej realizacji wskazanych zadań.

Organ pierwszej instancji zauważył, że dobór kadr Krajowej Administracji Skarbowej ustawodawca pozostawił dyrektorom izb administracji skarbowej, przyznając im uprawnienie do ukształtowania stosunków służbowych na nowo. W sferze władztwa służbowego wskazanych podmiotów mieściło się złożenie pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, jak również uprawnienie do niezłożenia propozycji.

W tej sytuacji, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, Dyrektor IAS w [...] uznał, iż skorzystanie z prawnej możliwości przedstawienia skarżącemu propozycji zatrudnienia znajduje uzasadnienie w stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Uzasadniając z kolei podstawę prawną, organ pierwszej instancji zauważył, że realizując obowiązek należytego uzasadnienia daty wygaśnięcia stosunku służbowego, zobowiązany jest wskazać, iż podstawą prawną wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego są odpowiednio zastosowane przepisy art. 170 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej. Organ pierwszej instancji uznał, że możliwość zastosowania wskazanej regulacji wynika z wiążących w niniejszej sprawie wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt l SAB/Bk 123/17 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18. Dyrektor IAS w [...] podniósł, że we wskazanym wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzono, iż bieg terminów materialnych odnoszących się do 31 maja 2017 r. i 31 sierpnia 2017 r. związany jest jedynie z okresem skorzystania przez organ ze swych kompetencji. Otóż, jak stwierdził organ pierwszej instancji, termin materialny odnoszący się do daty 31 sierpnia 2017 r. wywołuje właściwy skutek, tylko w sytuacji, gdy organ prawidłowo skorzystał ze swojej kompetencji do dnia 31 maja 2017 r. Dyrektor IAS w [...] zauważył, że wskazany termin materialny, o którym mowa w art. 170 ust. 1 pkt 1 przepisów wprowadzających, odnoszący się do wygaśnięcia z dniem 31 sierpnia 2017 r. stosunku służbowego funkcjonariusza, któremu nie przedstawiono żadnej propozycji, nie biegnie, jeżeli w terminie do 31 maja 2017 r. organ nie skorzystał prawidłowo ze swoich kompetencji. W tej sytuacji, wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza, któremu nie przedstawiono w terminie do dnia 31 maja 2017 r. propozycji nowych warunków służby lub nowych warunków pracy, następuje w dniu 31 sierpnia 2017 r., ale tylko wtedy, gdy organ prawidłowo skorzystał ze swojej kompetencji. Prawidłowe skorzystanie z kompetencji do niezłożenia funkcjonariuszowi propozycji służby lub zatrudnienia polega na wydaniu decyzji stwierdzającej zwolnienie takiego funkcjonariusza ze służby. Decyzja taka, jak wskazał organ pierwszej instancji, powinna była być wydana w terminie do 31 maja 2017r. i wskazywać przyczynę leżącą u podstaw braku przedstawienia propozycji kontynuacji zatrudnienia (czy w ramach służby, czy też w ramach stosunków pracy), która winna pokrywać się z ustawowymi przyczynami zwolnienia funkcjonariusza ze służby. W tej sytuacji, zdaniem organu, niewydanie wskazanej decyzji w powołanym terminie powoduje, iż termin materialny, o którym mowa w art. 170 ust. 1 pkt 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS nie biegł i nie wywołał skutku w postaci wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego z dniem 31 sierpnia 2017 r.

Mając na względzie brzmienie przepisów art. art. 170 ust. 1-3 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS, organ pierwszej instancji uznał, że skutkiem odmowy przyjęcia złożonej funkcjonariuszowi propozycji zatrudnienia jest wygaśnięcie jego stosunku służbowego.

Organ pierwszej instancji zauważył, że przepis art. 170 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy stanowi, iż stosunek służbowy osoby pełniącej służbę w jednostkach KAS wygasa, jeżeli funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia. Na przyjęcie przedstawionej propozycji funkcjonariusz ma 14 dni od dnia jej otrzymania. W tej sytuacji, niezłożenie oświadczenia w tym terminie jest równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji zatrudnienia.

W tej sytuacji, uwzględniając stanowisko wyrażone w powołanych wyrokach, a także upływ wskazanego w art. 170 ust. 1 pkt 2 przepisów wprowadzających terminu 31 sierpnia 2017 r., organ pierwszej instancji uznał, iż skutek w postaci wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego nastąpił z upływem 14 dni od dnia odmowy przyjęcia otrzymanej propozycji zatrudnienia, tj. z dniem [...] lutego 2020 r.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] stwierdził, iż zrealizował wskazane wyroki sądów administracyjnych poprzez złożenie skarżącemu propozycji zatrudnienia. W konsekwencji, zdaniem organu pierwszej instancji, odmowa przyjęcia wskazanej propozycji wywołała skutek prawny w postaci wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego.

Ponadto, organ pierwszej instancji zauważył, że wskazywane przez NSA wstrzymanie biegu terminu materialnego dotyczącego wygaśnięcia stosunku służbowego nastąpiło jedynie na czas realizacji wskazanych wyżej wyroków sądów administracyjnych obu instancji, z mocy których organ pierwszej instancji mógł wykonać ponownie swoją kompetencję do przedłożenia skarżącemu funkcjonariuszowi stosownej propozycji. W tej sytuacji, organ pierwszej instancji uznał, że wspomniana kompetencja została zrealizowana poprzez złożenie skarżącemu propozycji zatrudnienia, co oznacza, że brak jest podstawy prawnej do uznania, iż nadal biegnie termin do kolejnego składania propozycji.

W dniu [...] stycznia 2021 r. skarżący wniósł do Szefa KAS odwołanie od powyższej decyzji organu pierwszej instancji.

W wyniku rozpoznania odwołania strony skarżącej Szef Krajowej Administracji Skarbowej - działając na podstawie 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. utrzymał w mocy w/w decyzję Dyrektora IAS w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r.

W uzasadnieniu decyzji Szef Krajowej Administracji Skarbowej zauważył na wstępie, że zgodnie z treścią art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Wskazując na szczegółowe wytyczne zawarte zarówno w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Bk 123/17, jak i w uzasadnieniu utrzymującego go w mocy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18, organ odwoławczy stwierdził, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - sporna decyzja Dyrektora IAS w [...] wydana została zgodnie ze wspomnianymi wytycznymi sądów administracyjnych obu instancji.

Organ odwoławczy podniósł, że skarżący w piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r. otrzymał propozycję pracy w ramach korpusu służby cywilnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...], lecz w wyznaczonym 14 dniowym terminie do złożenia oświadczenia o jej przyjęciu lub odmowie przyjęcia nie wpłynęło jakiekolwiek oświadczenie skarżącego, w związku z czym stosunek służbowy skarżącego wygasł, co zostało potwierdzone sporną decyzją Dyrektora IAS w [...] stwierdzającą wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego z dniem [...] lutego 2020 r.

Szef Krajowej Administracji Skarbowej stwierdził, że nie podziela stanowiska organu pierwszej instancji w zakresie wskazanej daty wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego funkcjonariusza, bowiem - jak zauważył organ odwoławczy - skarżący poza strukturami Krajowej Administracji Skarbowej pozostaje de facto od dnia [...] września 2017 r. Organ odwoławczy wskazał wprawdzie, że powołane przez Dyrektora IAS w [...] orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego pozwalało na zrewidowanie swojego stanowiska przez Dyrektora IAS w [...] i przedstawienie propozycji pracy lub służby z terminem jego odnowienia na przyszłość. Jednakże, organ odwoławczy zauważył, że w przypadku odmowy przyjęcia przedłożonej propozycji należało uznać, iż stosunek służby skarżącego wygasł z dniem 31 sierpnia 2017 r.

W ocenie Szefa KAS, brak przyjęcia przez skarżącego propozycji pracy skutkować powinien powrotem do obowiązku wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego z dniem 31 sierpnia 2017 r., zgodnie z literalnym brzmienie art. 170 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej.

Organ odwoławczy wskazał jednak, że - biorąc pod uwagę treść art. 139 k.p.a., zgodnie z który organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny - uznać trzeba, że uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w tym zakresie i stwierdzenie wygaśnięcia stosunku służbowego z dniem 31 sierpnia 2017 r. stanowiłoby działanie na niekorzyść strony.

Tymczasem, jak zauważył organ odwoławczy, sporne rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji nie jest pozbawione uzasadnienia w świetle wykładni dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku wskazującym na brak biegu terminów materialnoprawnych skutkujących wygaśnięciem stosunku służbowego skarżącego, a zatem - zgodnie ze stanowiskiem Dyrektora IAS w [...] - podstawa prawna wskazanej daty wygaśnięcia stosunku służbowego wynika z odpowiedniego stosowania przepisu art. 170 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS, wobec związania oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadłym w rozpoznawanej sprawie.

Szef KAS stwierdził, że zgodnie z zapadłymi w sprawie wyrokami sądów administracyjnych obu instancji, Dyrektor IAS w [...] miał podstawy do zrewidowania dotychczasowego stanowiska w przedmiocie braku przedstawienia skarżącemu propozycji pracy lub służby. W tej sytuacji, jak zauważył organ odwoławczy, Dyrektor IAS w [...], kierują się potrzebami urzędu, przedłożył skarżącemu propozycję pracy w ramach korpusu służby cywilnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...] (propozycję pracy w Dziale [...] w Urzędzie Skarbowym w [...]). Organ odwoławczy podniósł, iż organ pierwszej instancji, przedkładając skarżącemu wspomnianą wyżej propozycję, dokonał tego w wyniku analizy akt osobowych skarżącego, w tym mając na względzie dotychczasowy zakresu obowiązków i uprawnień skarżącego, w ramach których skarżący w roku 2016 oraz w latach wcześniejszych wykonywał pełen zakres obsługi deklaracji AKC-U z tytułu nabyć samochodów osobowych. W tej sytuacji, organ odwoławczy uznał, że skoro obsługa deklaracji AKC-U od dnia 1 marca 2017 r. stanowiła zadanie naczelnika urzędu skarbowego, zaś skarżący zdobył doświadczenie zawodowe w Oddziale Celnym w [...] w zakresie podatku akcyzowego, to stwierdzić należy, iż uzasadniona była złożona skarżącemu propozycja zatrudnienia mającą na celu zapewnienie ciągłości obsługi interesantów w zakresie deklaracji AKC-U.

Jednocześnie, organ odwoławczy zauważył, że badając doświadczenie zawodowe i przebieg służby skarżącego, Dyrektor IAS w [...] poddał analizie również orzeczenia lekarskie znajdujące się w aktach osobowych skarżącego. W konsekwencji, Szef KAS wskazał, że organ pierwszej instancji zwrócił uwagę, ż przeciwwskazania lekarskie sprawiały, iż skarżący nie mógł zajmować się kontrolą obrotu towarowego z krajami trzecimi lub ruchem granicznym i realizować pełnego zakresu zadań realizowanych przez funkcjonariuszy pełniących służbę w oddziale celnym.

Ponadto, organ odwoławczy wskazał, że na złożenie skarżącemu funkcjonariuszowi propozycji zatrudnienia w korpusie służby cywilnej w Urzędzie Skarbowym w [...] decydująca była przesłanka dotycząca dyspozycyjności funkcjonariusza. W tym miejscu, organ odwoławczy wskazał na długotrwałe nieobecności skarżącego, które utrudniały organizację służby.

Mając powyższe na względzie, Szef KAS uznał, że w świetle wytycznych zawartych we wspomnianych wyżej orzeczeniach sądów administracyjnych, przyjąć należy, iż Dyrektor IAS w [...] dokonał zgodnego z przepisami rozstrzygnięcia w sprawie, uzasadniając powody, dla których przedstawił skarżącemu propozycję pracy w Urzędzie Skarbowym w [...].

Organ odwoławczy stwierdził, że niezasadne są zarzuty strony skarżącej w kwestii zaniechania wyrażenia woli odmowy dalszego zatrudnienia funkcjonariusza w formie decyzji o zwolnieniu ze służby. Organ odwoławczy podkreślił bowiem, że skarżący otrzymał decyzję o wygaśnięciu stosunku służbowego, która była następstwem braku złożenia w terminie oświadczenia o przyjęciu złożonej propozycji. Jednocześnie, organ odwoławczy zauważył, że przedstawiona funkcjonariuszowi na podstawie ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS propozycja określająca warunki zatrudnienia nie wymaga uzasadnienia, albowiem nie stanowi ona decyzji administracyjnej, co zostało przesądzone w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego podjętej w składzie 7 sędziów w dniu 1 lipca2019 r., sygn. akt I OPS 1/19.

W konsekwencji, Szef Krajowej Administracji Skarbowej uznał, że w rozpoznawanej sprawie Dyrektor IAS w [...], prowadząc postępowanie będące konsekwencją wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wydanego w sprawie sygn. akt II SAB/Bk 124/17 oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 1006/18 - zgromadził i właściwie rozpatrzył materiał dowodowy, wskazujący na przyczyny złożenia skarżącemu propozycji pracy w KAS. Organ odwoławczy uznał, że materiał ten jest spójny, a wywiedzione na jego podstawie wnioski, w kontekście przesłanek wskazanych w art. 165 ust. 7 ustawy wprowadzającej KAS - prawidłowe.

Ustosunkowując się z kolei do zarzutów skarżącego, jakoby sporna decyzja organu pierwszej instancji zawierała kłamstwa i manipulacje, organ odwoławczy stwierdził, że Dyrektor IAS w [...] w uzasadnieniu wydanej decyzji wykazał, iż skarżący miał duże doświadczenie w obszarze podatku akcyzowego, co przemawiało za tym, aby zaproponować mu pracę w urzędzie skarbowym z uwagi na przejście zadań z tego zakresu do urzędów skarbowych. Organ odwoławczy uznał, że sytuacja skarżącego została dokładnie przez Dyrektora IAS w [...] przeanalizowana, o czym świadczy treść uzasadnienia spornej decyzji, z której wynika, iż przeanalizowano akta osobowe skarżącego, zbadano jego kwalifikacje, a także sprawdzono, czym skarżący zajmował się w Oddziale Celnym w [...], jak również oceniono jego predyspozycje zdrowotne na podstawie zaświadczeń lekarskich.

Organ odwoławczy zauważył, że przepis art. 165 ust. 7 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS wiązał Dyrektora IAS w [...], albowiem zobowiązywał go do przedłożenia pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, przy uwzględnieniu posiadanych kwalifikacji i przebiegu dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowego miejsca zamieszkania.

W związku z powyższym, Szef KAS stwierdził, że organ pierwszej instancji, mając na względzie stosowne przesłanki określone w art. 165 ust. 7 cyt. ustawy, zaproponował skarżącemu pracę w Urzędzie Skarbowym w [...], kierując się jednocześnie wytycznymi zawartymi we wspomnianych wyżej wyrokach sądów administracyjnych.

Organ odwoławczy nie zgodził się również z zarzutami skarżącego dotyczącymi naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał bowiem, że w rozpoznawanej sprawie Dyrektor IAS w [...], prowadząc postępowanie, w sposób właściwy zgromadził, a następnie ocenił materiał dowodowy, wskazujący w sposób precyzyjny na przyczyny złożenia skarżącemu propozycji pracy w KAS.

Organ odwoławczy uznał ponadto, że brak jest uzasadnienia dla stawianych przez stronę skarżącą zarzutów dotyczących naruszenia przepisów Konstytucji RP, w tym art. 32 i art. 60 Konstytucji RP.

Reasumując, Szef Krajowej Administracji Skarbowej stwierdził, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - sporna decyzja została wydana zgodnie z prawem, zaś Dyrektor IAS w [...] wyjaśnił wszelkie przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia o przedłożeniu skarżącemu propozycji pracy a nie służby. W konsekwencji, organ odwoławczy uznał, iż sporna decyzja została podjęta w oparciu o przebieg służby skarżącego, obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa, jak również wytyczne zawarte w zapadłych w sprawie wyrokach.

W piśmie z dnia [...] czerwca 2021 r. skarżący, reprezentowany przez adwokata, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Szefa KAS z dnia [...] kwietnia 2021 r.

Wnosząc w petitum skargi o uchylenie spornej decyzji Szefa KAS z dnia [...] kwietnia 2021 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora IAS w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., a także o zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych, skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji:

I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, w tym w szczególności:

1) naruszenie art. 153 P.p.s.a. - poprzez jego niezastosowanie i pominięcie, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania zostały wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt. II SAB/Bkl23/17, utrzymanego w mocy wyrokiem Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18 i wiążą w sprawie organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, rozpoznając sprawę - wskazywał na wydanie w sprawie decyzji o wygaśnięciu stosunku służby w związku z nieprzedłożeniem propozycji pracy ani służby w terminie do dnia 31 maja 2017 r. ze wskazaniem w uzasadnieniu kwalifikacji oraz przebiegu służby skarżącego i innych funkcjonariuszy, które to cechy organ brał pod uwagę wydając świadectwo służby z dniem zakończenia służby w dniu 31 sierpnia 2017 r.;

2) naruszenie art. 138 § 2 zd. 2 k.p.a. - poprzez niezastosowanie się przez organ pierwszej instancji do wytycznych wskazanych w decyzji Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2020 r., przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia, w której zarzucono, że niewyjaśniona została przez organ pierwszej instancji data wygaśnięcia stosunku służbowego odwołującego się z dniem [...] lutego 2020 r., w sytuacji gdy brzmienie art. 170 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS wskazywały na inny termin - 31 sierpnia 2017 r., a także nieuwzględnienie tego, iż data związana z bytem stosunku służbowego nie może być ustala w sposób dowolny, a ponadto z uwagi na utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, pomimo, iż - wbrew wskazaniom - w dalszym ciągu nie przedstawiono kalifikacji skarżącego, ani jego dotychczasowego doświadczenia w kontekście porównania z innymi pracownikami, pomimo, iż wskazania organu odwoławczego wiązały organ pierwszej instancji i zobowiązywały go do wypowiedzenia się w tym zakresie;

3) naruszenie art. 8 k.p.a. - polegające na prowadzeniu postępowania w sposób dyskredytujący zaufanie obywateli do organów państwa i podważający świadomość prawną obywateli;

4) naruszenie art. 6, art. 7, art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. - poprzez zaniechanie podjęcia przez organ wszelkich czynności niezbędnych do zebrania całego materiału dowodowego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także z uwagi na dokonanie dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, jak również niepodjęcie z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do prawidłowego ustalenia podstawy prawnej oraz faktycznej rozstrzygnięcia, a także z uwagi na prowadzenie spornego postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej, w szczególności polegającej na:

- nieprawidłowym cytowaniu fragmentów orzeczenia Sądu, które nie stanowią treści uzasadnienia prawnego rozstrzygnięcia, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że organ pierwszej instancji - pomimo wydania świadectwa służby z datą jej zakończenia w dniu 31 sierpnia 2017 r. - może po analizie przebiegu służby skarżącego, w kontekście zwolnienia ze służby, zrewidować swoje dotychczasowe stanowisko i ponownie przedstawić propozycję pracy ze wszystkimi tego konsekwencjami,

- wydaniu decyzji z pominięciem wniosków płynących z akt osobowych skarżącego w zakresie jego doświadczenia w referacie obsługi bezpośredniej w urzędzie skarbowym, w sytuacji, gdy dotąd pełnił służbę jako celnik,

- poprzez nieuwzględnienie wszystkich okoliczności sprawy wynikających z przekazanych akt osobowych, pomimo że nie ziściły się przesłanki do wytypowania funkcjonariusza do nieprzedstawienia propozycji służby i tym samym zwolnienia funkcjonariusza ze służby,

- przedstawieniu propozycji pracy po terminie zakreślonym ustawą i niespełniającej warunków określonych w art. 165 ust. 7 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS,

5) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. - poprzez skonstruowanie uzasadnienia decyzji, które nie zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a w szczególności poprzez zaniechanie właściwego uzasadnienia decyzji przy jednoczesnym ukryciu motywów nieprzedstawienia propozycji pracy do dnia 31 maja 2017 r. oraz braku jednoznacznego wskazania, czy skarżący był od dnia 31 sierpnia 2017 r. do lutego 2020 r. w służbie, pomimo wydania świadectwa służby, co stanowi w odniesieniu do funkcjonariuszy zaprzeczenie jednomyślnego w doktrynie i orzecznictwie poglądu o szczególnej trwałości stosunku służbowego, którego wyrazem jest dopuszczalność zwolnienia ze służby wyłącznie po zaistnieniu konkretnych ustawowych przesłanek i wykazaniu zaistnienia tych przesłanek w procedurze zapewniającej obronę i prawo do odwołania oraz skarżenia do sądu administracyjnego ostatecznej decyzji o zwolnieniu ze służby;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności:

1) naruszenie art. 2, art. 7, art. 32 ust. 1, art. 60, art. 77 ust. 2 i art. 78 Konstytucji RP - poprzez nieuwzględnienie podczas postępowania zasady zaufania obywateli do państwa, a także z uwagi na fakt nierównego traktowania osoby skarżącego, które wyrażało się w tym, że organ nie wydaje decyzji o zwolnieniu ze służby z dniem 31 sierpnia 2017 r., która podległaby badaniu przez Sąd, a stosuje wybieg polegający na zmianie podstawy do usunięcia skarżącego ze służby z inną datą - bez wyjaśnienia konsekwencji dla pozostawania w służbie w okresie od dnia 31 sierpnia 2017 r. do lutego 2020 r., co tym samym pozbawia skarżącego prawa do jakiejkolwiek kontroli prawnej tej decyzji oraz stosuje niejasne i nieobiektywne zasady zwolnień z administracji publicznej, a te okoliczności z kolei pokazują na dyskryminację osoby skarżącego;

2) naruszenie art. 170 ust. 1 pkt 3 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS - poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, pomimo sprzeczności z art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 w zw. z art. 60 oraz z art. 7, art. 32 i art. 60 Konstytucji RP, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że stosunek służby skarżącego wygasł po odmowie przyjęcia propozycji pracy w dniu [...] lutego 2020 r. w sytuacji, gdy powyższy przepis wskazywał na termin materialnoprawny do przedłożenia propozycji pracy do dnia 31 maja 2017 r.

3) naruszenie art. 8 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zw. z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP - poprzez ich niezastosowanie i nieprzeprowadzenie wykładni ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS z zastosowaniem odpowiednich reguł interpretacyjnych i kolizyjnych, a w szczególności przez zastosowanie wykładni zgodnej z Konstytucją, a w konsekwencji niewyeliminowanie art. 170 ust. 1 pkt 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS, jako sprzecznego z Konstytucją RP;

4) naruszenie art. 165 ust. 7 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS - poprzez niewłaściwą jego wykładnię zmierzająca do przyjęcia, że po dniu 31 sierpnia 2017 r. istnieje na nowo możliwość złożenia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby w służbie celno-skarbowej, z pominięciem skutków kontroli sądowej działania organu administracji celno-skarbowej w zakresie stosunku służbowego funkcjonariusza, jak również z automatycznym skutkiem zwolnienia funkcjonariusza, co narusza zasadę państwa prawnego wynikającą z art. 2 Konstytucji RP, a także art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP - czyniąc kontrolę sądową czysto pozorną;

5) naruszenie art. 169 ust. 4 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS - poprzez nieodniesienie się w zaskarżonej decyzji do weryfikacji do dnia 31 maja 2017 r. przyczyn nieprzedstawienia funkcjonariuszowi pisemnej propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby uwzględniającej wskazane w tym przepisie kryteria, we wskazanym terminie.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca zauważyła na wstępie, że na Dyrektorze IAS w [...] ciążył obowiązek wydania decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby przy jednoczesnym wykazaniu jednoznacznych przyczyn doboru konkretnego funkcjonariusza do zwolnienia na dzień 31 maja 2017 r.

Ponadto, strona skarżąca zarzuciła, że zaskarżona decyzja naruszyła zasadę wyrażoną w art. 153 P.p.s.a., albowiem - wbrew wytycznym zawartym w wyroku NSA wydanym w przedmiotowej sprawie - uzasadnienie nie zawierało przedstawienia funkcjonariuszowi przesłanek, z powodu których zaniechano złożenia mu propozycji dalszego pełnienia służby i skorzystano z możliwości przedłożenia propozycji zatrudnienia, wynikających z art. 165 ust. 7 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS. W konsekwencji, skarżący uznał, iż zaskarżona decyzja winna być uchylona, albowiem jest niezgodna nie tylko z wytycznymi wskazanymi w orzeczeniu NSA, ale również sprzeczna z zaleceniami Szefa KAS zawartymi w decyzji z dnia [...] czerwca 2020 r.

Skarżący zarzucił, że brak propozycji kontynuowania stosunku zatrudnienia przy jednoczesnym ukryciu motywów nieprzedstawienia propozycji z art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji, świadczy o naruszeniu jednomyślnego w doktrynie i orzecznictwie poglądu o szczególnej trwałości stosunku służbowego, której wyrazem jest dopuszczalność zwolnienia ze służby wyłącznie po zaistnieniu konkretnych ustawowych przesłanek i wykazaniu zaistnienia tych przesłanek w procedurze zapewniającej funkcjonariuszowi obronę i prawo do odwołania oraz skarżenia do sądu administracyjnego ostatecznej decyzji o zwolnieniu ze służby.

Skarżący uznał, że zaskarżona decyzja, pomimo wyraźnego wskazania zawartego we wspomnianym wyżej orzeczeniu NSA, nie zawiera uzasadnienia przyczyn braku przedstawienia propozycji służby w terminie do dnia 31 maja 2017 r. i zwolnienia ze służby z dniem 31 sierpnia 2017 r.

W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, uznać należy, iż decyzja Dyrektora IAS w [...] o nieprzedstawieniu skarżącemu propozycji dalszej służby była autorytarna, dowolna i sprzeczna z art. 60 Konstytucji RP.

Według skarżącego, w państwie prawa zakończenie stosunku służbowego, w tym wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza, powinno nastąpić decyzją zawierającą odpowiednie uzasadnienie pozwalające na prześledzenie toku rozumowania organu dokonującego wyboru zmiany warunków służby. Tym samym, jak zauważył skarżący, z uwagi na zapewnienie gwarancji stabilności zatrudnienia, konieczne było szczegółowe uzasadnienie decyzji ze wskazaniem dlaczego temu konkretnie funkcjonariuszowi nie przedłożono propozycji zatrudnienia do dnia 31 maja 2017 r.

Tymczasem, jak stwierdził skarżący, zaskarżona decyzja nie zawierała odpowiedniego uzasadnienia dla wyboru skarżącego w kontekście zwolnienia ze służby, naruszając tym samym art. 107 k.p.a.

Skarżący wskazał, że zwolnienie ze służby powinno następować w określonych okolicznościach i nie powinno być dowolności w tym zakresie, zaś rygoryzm procedury powinien być odzwierciedlony w szczególności poprzez uzasadnienie decyzji wskazujące szczegółowe przesłanki zwolnienia.

Ponadto, skarżący uznał, że nieprzyjęcie propozycji pracy, w sytuacji, gdy organowi nie przysługiwało uprawnienie do złożenia propozycji pracy, nie może być jedyną przesłanką do zwolnienia.

Skarżący stwierdził, że w przypadku uznania, że brak jest możliwości przedłożenia określonemu funkcjonariuszowi propozycji służby, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej winien w decyzji o zwolnieniu ze służby wyczerpująco przedstawić motywy takiego rozstrzygnięcia.

Skarżący zauważył, że organ - uzasadniając zaskarżoną decyzję - wskazał, że przyczyną wygaśnięcia stosunku służbowego była okoliczność nieprzyjęcia propozycji pracy. Tymczasem, jak wskazał skarżący, przedstawiona propozycja nie mogła być przyjęta, albowiem nie uwzględniała wskazanych w art. 165 ust. 7 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS przesłanek.

Skarżący podniósł, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] miał obowiązek do dnia 31 maja 2017 r. złożyć skarżącemu funkcjonariuszowi pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która to propozycja powinna uwzględniać: posiadane kwalifikacje, przebieg dotychczasowej służby skarżącego, a także dotychczasowe jego miejsce zamieszkania.

Tymczasem, jak zarzucił skarżący, Dyrektor IAS w [...] przedkładając mu propozycję pracy uchybił nie tylko terminowi, ale także nie uwzględnił żadnej ze wskazanych powyżej przesłanek ustawowych.

Ponadto, skarżący nie zgodził się z argumentacją organu, że może on w dowolnym czasie, tj. nawet po dniu 31 maja 2017 r. przedkładać propozycję pracy lub służby. W tej sytuacji, skarżący uznał, że argumentacja organu, iż post factum skarżący nie przyjął propozycji pracy - jest nieuzasadniona. Według skarżącego, argumentacja taka jest nie tylko sprzeczna w wykładnią przepisów prawa poczynioną we wskazanym wyżej orzeczeniu NSA, ale w rzeczywistości zmierza do niepodania argumentacji o przyczynach wyboru funkcjonariuszy do nieprzedłożenia propozycji służby lub pracy i w rzeczywistości ograniczeniu skarżącemu drogi do sądu.

W tej sytuacji, skarżący uznał, że organ pierwszej instancji nie wykonał należycie wyroku NSA, albowiem przedłożył propozycję zatrudnienia, która była nierealna. Skarżący zauważył bowiem, że w trakcie weryfikacji okazało się, iż przedłożona propozycja została złożona wyłącznie z przyczyn formalnych celowo, aby dokonać zmiany podstawy wydania przyszłej decyzji z art. 170 ust. 1 pkt 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS na art. 170 ust. 1 pkt 3 tej ustawy.

Mając na względzie powyższe, skarżący zarzucił, że Dyrektor IAS w [...] nie wykonał wyroku NSA i wydał sporną decyzję z naruszeniem norm postępowania administracyjnego, jak również norm prawa materialnego błędnie wskazując podstawę prawną wydanej decyzji. Skarżący uznał bowiem, że organ nie wydał decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego z powodu wskazanego we wspomnianym wyżej wyroku NSA, gdyż nie przedstawił propozycji służby/pracy z uzasadnieniem wskazującym na przyczyny do wygaśnięcia stosunku służbowego z datą wskazaną w ustawie.

Skarżący podkreślił, że sporna decyzja w uzasadnieniu nie zawiera przyczyn zwolnienia funkcjonariusza ze służby, lecz powołuje się na okoliczności faktyczne, które w dacie wydawania orzeczeń zarówno przez WSA w Białymstoku, jak i NSA jeszcze nie istniały. Skarżący zauważył bowiem, że organ w decyzji wskazał nieprzyjęcie przez skarżącego propozycji pracy, jako przyczynę wygaśnięcia stosunku służbowego, a więc podniósł okoliczność, która w dniu wydania powołanych wyżej wyroków sądów administracyjnych nie istniała.

W odpowiedzi na skargę Szef Krajowej Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności, czy też zgodności z zasadami współżycia społecznego.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej także: "P.p.s.a.").

W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga K.K. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2021 r., jak i utrzymania nią w mocy decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], wydana w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego z dniem [...] lutego 2020 r. na skutek odmowy przyjęcia złożonej mu propozycji pracy - nie naruszają obowiązujących przepisów prawa.

Sąd uznał, że organy obu instancji nie dopuściły się przede wszystkim naruszenia art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem - wbrew zarzutom strony skarżącej - zarówno Dyrektor IAS w [...], rozstrzygając w dniu [...] grudnia 2020 r., jak i Szef KAS, wydając zaskarżoną decyzję, zastosowali się w pełni do oceny prawnej zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2017 r., wydanego w sprawie sygn. akt II SAB/Bk 123/17, jak i wytycznych zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18.

Zgodnie z przepisem art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Przyjmuje się zgodnie, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego jest wiążąca w sprawie dla tego sądu oraz organu administracji publicznej zarówno wówczas, gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania administracyjnego. Oznacza to, że organ administracji jest obowiązany rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach, a tym bardziej w orzeczeniach organów administracyjnych wydanych w innych sprawach (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 5, LexisNexis, Warszawa 2012, s. 398; podobnie: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 4, LexisNexis, Warszawa 2011, s. 691-692 i cyt. tam wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 marca 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 2320/05, LexPolonica nr 402781).

Należy zauważyć, że nawet w przypadku sporu co do stanu faktycznego, będącego podstawą subsumcji prawa, a więc i oceny prawnej lub odmiennej interpretacji prawa albo nawet możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, przyjmuje się, iż zapatrywania prawne wynikające z oceny prawnej sądu mają moc wiążącą do czasu, aż wyrok zostanie wzruszony w przewidzianym do tego trybie. Tym samym, jakakolwiek odmienna ocena materiału dowodowego stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego (tak również: m.in. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA 1089/99).

Przez ocenę prawną, o której mowa w art. 153 P.p.s.a., rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, zaś wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

Niewątpliwie, ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania właśnie takiej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie administracji oraz sądzie, może być wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku.

Pamiętać należy przy tym, że ocena prawna, w rozumieniu art. 153 P.p.s.a., to wyjaśnienie przez sąd istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, a więc nie tylko sama wykładnia w ścisłym tego słowa znaczeniu (tak m. in. /w:/ wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 marca 2004 r., sygn. akt IV SA 3103/02).

Należy ponadto wskazać, że ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się do kontroli, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wytyczne zawarte w poprzednim wyroku, a także oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku. Te natomiast kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu i co do których sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, ponownie oceniane być nie mogą.

Warto zauważyć, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 426/08, stwierdził jednoznacznie, że związanie samego wojewódzkiego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 P.p.s.a., oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku (por. m. in. M. Jagielska, J. Jagielski i R. Stankiewicz /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, po red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, 2 wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2013, s. 592 i powołane tam orzecznictwo).

Mając na względzie powyższe, należy wskazać, że w niniejszej sprawie Dyrektor IAS w [...], wydając sporną decyzję z dnia [...] grudnia 2020 r., bezwzględnie związany był oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Bk 123/17, jak również w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18.

W tej sytuacji wskazać trzeba więc, iż w przedmiotowym wyroku z dnia 18 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, ustosunkowując się do zarzutów skarżącego zawartych w skardze na bezczynność Dyrektora IAS w [...] - stwierdził wyraźnie, iż "(...) orzekając w grudniu 2017 r. uznał, że organ nie wydając decyzji regulującej stosunek służbowy skarżącego, któremu przełożony w terminie wskazanym w ustawie - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS, nie przedstawił propozycji kontynuowania stosunku zatrudnienia w jednostkach KAS, dopuścił się bezczynności i dlatego został zobowiązany do wydania w terminie miesiąca od zwrotu akt organowi decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego. W sytuacji, gdy dojdzie do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego, otworzy się skarżącemu prawo do poddania kontroli sądu przyczyn nieprzedstawienia propozycji. W sytuacji natomiast, gdy organ (przełożony) po analizie przebiegu służby skarżącego w kontekście przesłanek zwolnienia ze służby, zrewiduje dotychczasowe stanowisko i dojdzie do wydania decyzji niestwierdzającej wygaśnięcia stosunku służbowego z dniem 31 sierpnia 2017r., skarżący będzie mógł powrócić do służby. Przepisy pragmatyki pozwolą przełożonemu przedstawić funkcjonariuszowi propozycję "ucywilnienia" w sytuacji, gdy dostrzeże taką potrzebę".

Z kolei, Naczelny Sąd Administracyjny - wydając w dniu 27 września 2019 r. wyrok oddalający skargę kasacyjną wniesioną od powyższego wyroku WSA w Białymstoku - stwierdził m.in., że "(...) Sąd pierwszej instancji przyjął, iż nie może zobowiązać organu do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby, ponieważ z dniem 31 sierpnia 2017 r. doszło do wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego wskutek braku przedstawienia mu do 31 maja 2017 r. propozycji służby albo zatrudnienia, jednak Sąd ten słusznie wskazał, że tylko poprzez zobowiązanie do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego można doprowadzić do poddania kontroli sądowej przyczyn braku przedstawienia wyżej wskazanej propozycji. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd pierwszej instancji nie naruszył zasad wynikających z art. 2, art. 7, art. 8 ust. 1 i 2, art. 32, art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2, art. 60, art. 178 ust. 1 Konstytucji RP, bowiem zaskarżone orzeczenie zobowiązuje organ do działania, które pozwoli poznać motywy zaniechania organu w zakresie uregulowania statusu skarżącego i umożliwi dokonanie ich oceny przez Sąd".

Mając na względzie powyższe wytyczne zawarte w orzeczeniach sądów administracyjnych obu instancji, rozstrzygając niniejszą sprawę Sąd uznał, że Dyrektor IAS w [...], wydając sporną decyzję z dnia [...] grudnia 2020 r. stwierdzającą wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego K.K. z dniem [...] lutego 2020 r. na skutek odmowy przyjęcia złożonej mu propozycji pracy - nie dopuścił się istotnego naruszenia przepisów art. 165 ust. 7 oraz art. 170 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, albowiem - wbrew zarzutom strony skarżącej - prawidłowo zastosował się do wytycznych zawartych w wiążących go orzeczeniach sądów administracyjnych wydanych w niniejszej sprawie.

Organ pierwszej instancji zobligowany został do wydania decyzji administracyjnej stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego, któremu do dnia 31 maja 2017 r. nie przedstawiono propozycji nowych warunków służby, ani propozycji zatrudnienia. Decyzja taka została wydana przez organ pierwszej instancji. Stanowisko Dyrektora IAS w [...] zaakceptował organ odwoławczy utrzymując tę decyzję w mocy. Szef KAS nie podzielił jednak argumentacji organu pierwszej instancji odnośnie daty wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego. Powołał się przy tym na zakaz reformationis in peius wynikający z art. 139 k.p.a.

Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia [...] stycznia 2020 r. skarżącemu przedstawiona została propozycja pracy w korpusie służby cywilnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...], co do której skarżący - w terminie wyznaczonych przez organ 14 dni - nie złożył oświadczenia ani o jej przyjęciu, ani odmowie przyjęcia.

Uwzględniając powyższe, Sąd podziela stanowisko organów obu instancji, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie było przeszkód faktycznych i prawnych do złożenia skarżącemu, zgodnie z wytycznymi zawartymi we wskazanych powyżej wyrokach sądów administracyjnych, propozycji zatrudnienia ("ucywilnienia"), a także podziela stanowisko, iż z treści art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej nie wynika, aby właściwy organ był zobowiązany do złożenia skarżącemu funkcjonariuszowi propozycji służby, a nie propozycji zatrudnienia w ramach stosunku pracy.

Warto zauważyć, że NSA we wskazanym wyżej wyroku z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18 wyraźnie wskazał, że z normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej wynika uprawnienie właściwego organu do złożenia w zakreślonym w niej terminie propozycji zatrudnienia lub służby na nowych warunkach. Jednocześnie, ustawodawca pozostawił uznaniu organu rozstrzygnięcie o tym, jaka to będzie propozycja (zatrudnienia, czy też służby) i czy do niej w ogóle dojdzie. Innymi słowy, ustawodawca w celu przeprowadzenia reformy nie wykluczył prawnej możliwości złożenia funkcjonariuszowi celnemu propozycji zatrudnienia w ramach stosunku pracy, a nie służby albo niezłożenia takiej propozycji.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, użyty w cytowanym przepisie wyraz "odpowiednio" dotyczy właściwości organu w wyborze rodzaju proponowanej podstawy zatrudnienia. Nie oznacza więc, że w przypadku funkcjonariuszy przedkładana propozycja może dotyczyć wyłącznie nowych warunków służby. Przebudowa administracji celnej i skarbowej możliwa jest bowiem wyłącznie w sytuacji umocowania właściwych organów do decydowania o tym, kogo i na jakich warunkach pozostawić w KAS.

Podkreślić w związku z tym należy, że ocenie Sądu nie podlegają powody, czy też przyczyny, ze względu na które przedstawiono skarżącemu propozycję zatrudnienia. Dyrektor IAS w [...] uwzględnił bowiem wynikającą z wyroku WSA w Białymstoku możliwość zrewidowania swojego dotychczasowego stanowiska i przedłożenia propozycji zatrudnienia ("ucywilnienia"), w sytuacji, gdy dostrzeże taką potrzebę. W uzasadnieniu spornej decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. organ pierwszej instancji obszernie wyjaśnił, że na przedłożenie skarżącemu propozycji zatrudnienia w korpusie służby cywilnej wpływ miała aktualna w tym okresie sytuacja kadrowa i potrzeby jednostek organizacyjnych podlaskiej KAS. Organ pierwszej instancji wskazał przy tym na kwalifikacje skarżącego i jego dotychczasowe doświadczenie nabyte podczas służby w Oddziale Celnym w [...] (w zakresie podatku akcyzowego), a także zwrócił uwagę na wynikające z orzeczeń lekarskich przeciwwskazania medyczne do realizowania pełnego zakresu zadań wykonywanych przez funkcjonariuszy pełniących służbę w oddziale celnym.

Zgodnie z art. 170 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, stosunki pracy osób zatrudnionych w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1, oraz stosunki służbowe osób pełniących służbę w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1, wygasają:

1) z dniem 31 sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te, w terminie do dnia 31 maja 2017 r., nie otrzymają pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby;

2) po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym pracownik albo funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, jednak nie później niż z dniem 31 sierpnia 2017 r.

W świetle art. 170 ust. 2 cyt. ustawy, pracownik albo funkcjonariusz, któremu przedstawiono propozycję zatrudnienia albo pełnienia służby, składa w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania oświadczenie o przyjęciu albo odmowie przyjęcia propozycji. Niezłożenie oświadczenia w tym terminie jest równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby.

Z kolei art. 170 ust. 3 tej ustawy stanowi, że w przypadku, o którym mowa w ust. 1, wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza traktuje się jak zwolnienie ze służby.

Zgodnie natomiast z art. 165 ust. 7 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS, dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dyrektor izby administracji skarbowej oraz dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości składają odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom, w terminie do dnia 31 maja 2017 r., pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która uwzględnia posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania.

Sąd nie kwestionuje zawartego w zaskarżonej decyzji stwierdzenia organu odwoławczego, że zamierzeniem przyświecającym utworzeniu Krajowej Administracji Skarbowej było skonsolidowanie rozproszonej dotąd struktury terenowej administracji podatkowej i celnej oraz że ustawodawca pozostawił dyrektorom izb administracji skarbowej dobór kadr Krajowej Administracji Skarbowej.

Niemniej, warto jednocześnie wyraźnie podkreślić, że nie można jednak tracić z pola widzenia, że w tym procesie doboru kadr organ obowiązany jest kierować się przesłankami wskazanymi w ustawie, takimi jak posiadane kwalifikacje, przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania (art. 165 ust. 7 cyt. ustawy). W konsekwencji, uzasadnienie decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego winno zawierać wskazanie rzeczywistych powodów niezłożenia w terminie do dnia 31 maja 2017 r. propozycji nowych warunków zatrudnienia albo pełnienia służby.

Tymczasem, zarówno w zaskarżonej decyzji Szefa KAS, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora IAS w [...] nie poświęcono tej kwestii należytej uwagi. Nie wyjaśniono przede wszystkim, z jakich powodów we wskazanym powyżej terminie nie złożono skarżącemu propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, z uwzględnieniem powołanych wyżej kryteriów, akcentując dopuszczalność - w świetle wyroków WSA w Białymstoku i NSA - zrewidowanie stanowiska w kwestii możliwości zatrudnienia skarżącego w korpusie służby cywilnej.

W tej sytuacji, Sąd uznał, że zaniechanie organów obu instancji w tym względzie stanowi o naruszeniu art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., niemniej w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, w związku ze złożeniem skarżącemu w dniu [...] stycznia 2020 r. propozycji zatrudnienia, naruszenie to nie mogło mieć jakiegokolwiek istotnego wpływu na wynik sprawy, a w konsekwencji nie mogło doprowadzić do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.). Z niekwestionowanych przez strony postępowania okoliczności sprawy wynika bowiem, że skarżący nie wykazał zainteresowania otrzymaną propozycją zatrudnienia i to ten fakt doprowadził do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie jego stosunku służbowego.

Warto zauważyć w tym miejscu, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 1/19 stwierdził m.in., że w przypadku niezaakceptowania przez funkcjonariusza propozycji zatrudnienia dochodzi do wygaśnięcia stosunku służbowego, które traktuje się jak zwolnienie ze służby.

W konsekwencji, uznać należy, że w niniejszej sprawie nie zostały naruszone powołane w skardze przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W tym względzie należy bowiem odwołać się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, w którym przyjmuje się, że zasada równego traktowania polega na tym, że wszystkie podmioty prawa charakteryzujące się daną cechą istotną w równym stopniu, powinny być traktowane równo, tj. bez zróżnicowań zarówno faworyzujących, jak i dyskryminujących (m.in. wyrok TK z dnia 23 października 2001 r., sygn. akt K 22/1; publ. OTK z 2001 r. Nr 7, poz. 215).

W tej sytuacji, uwzględniając konieczność brania pod uwagę przez organ kwalifikacji i przebiegu służby skarżącego funkcjonariuszy, nie ma podstaw do stwierdzenia naruszenia powołanej zasady.

Nie ulega wątpliwości, że z art. 60 Konstytucji RP nie można wyprowadzić prawa do pozostania w służbie. W tym miejscu warto odwołać się do stanowiska NSA wyrażonego w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 2700/18, wydanym w sprawie dotyczącej ustalenia warunków pełnienia służby, w którym NSA podniósł, że dopuszczalne przepisem art. 165 ust. 7 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS zróżnicowanie funkcjonariuszy oznacza, że nie wszyscy z nich otrzymali propozycje dalszej służby, a ci którym ją przedstawiono mogli ją uzyskać zarówno na korzystniejszych, jak i mniej korzystnych od dotychczasowych warunkach. Zatem samo istnienie pewnej grupy funkcjonariuszy, którym w ramach przeprowadzanej reformy administracji celnej i skarbowej organ nie obniżył ani stanowiska, ani uposażenia, nie dowodzi jeszcze naruszenia konstytucyjnej zasady równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP), czy też równego dostępu do służby publicznej (art. 60 Konstytucji RP).

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie doszło również do naruszenia art. 8 ust. 1 i 2 w związku z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP. Jak bowiem trafnie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, żaden z przepisów ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej nie został dotychczas zakwestionowany przez Trybunał Konstytucyjny, co pozwala przyjąć, że ustawa ta obowiązuje w całości i ma zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.

Zdaniem Sądu, brak było podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego z dniem [...] lutego 2020 r., tj. z upływem 14 dni wyznaczonych na ustosunkowanie się do złożonej propozycji zatrudnienia. W tym zakresie Sąd podziela stanowisko i argumentację organu odwoławczego.

Jednocześnie, Sąd miał na względzie treść uzasadnienia wyroku NSA z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 867/18, w którym wskazano, że "(...) wprawdzie wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza, któremu nie przedstawiono w terminie do dnia 31 maja 2017 r. propozycji nowych warunków służby lub nowych warunków pracy, następuje w dniu 31 sierpnia 2017 r., ale powyższe terminy materialne wyznaczają jedynie okres skorzystania przez organ ze swych kompetencji. W rozpoznawanej sprawie organ zaniechał swojego działania, gdyż nie przedstawił funkcjonariuszowi żadnej propozycji nowych warunków służby (pracy), ani też nie wydał decyzji stwierdzającej zwolnienie go ze służby. Zatem termin materialny, odnoszący się do daty 31 sierpnia 2017 r., o którym mowa w art. 170 ust. 1 pkt 1 p.w.u.k.a.s. wywołuje właściwy skutek, tylko w sytuacji, gdy organ prawidłowo skorzystał ze swojej kompetencji do dnia 31 maja 2017 r. Skoro organ nie skorzystał ze swojej kompetencji, ww. termin materialny nie biegnie (...)".

Niemniej, wobec stwierdzenia przez organ wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącego z dniem [...] lutego 2020 r. brak było podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, albowiem Sąd obowiązany był uwzględnić treść art. 134 § 2 P.p.s.a., który stanowi, iż sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji. Jednocześnie, Sąd doszedł do przekonania, że wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno zaskarżonej, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2020 r., która stwierdza wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącego dopiero z dniem [...] lutego 2020 r., byłoby orzeczeniem na niekorzyść skarżącego.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.