Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 541/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2013-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1-3,
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich
article: par. 4 pkt 2, par. 1 ust. 1 pkt 2, 4
journal: Dz.U. 2010 nr 39 poz 211
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankowska - Szostak, Sędziowie Sędzia NSA Sędzia NSA, Anna Moskała (sprawozdawca), Józef Kremis, , Protokolant Monika Tarasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] sierpnia 2012 r., Nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania za rok 2011 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz skarżącego 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia prawomocności wyroku.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. – po rozpatrzeniu odwołania B. S. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K.G. z dnia [...] r. (nr [...]) przyznającej skarżącej płatność z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania za rok 2011 w pomniejszonej wysokości – utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie, powołując się na:

1) art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze. zm.),

2) art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.),

3) art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.).

Postępowanie administracyjne w sprawie wszczął – złożony w dniu [...] r. w Biurze Powiatowym ARiMR w K.G. – wniosek skarżącej o przyznanie jej płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach Gospodarowania na rok 2011.

W sekcji VII. Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich strona zadeklarowała 23 działki ewidencyjne. W sekcji VIII. Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych wnioskodawczyni zadeklarowała 22 działki rolne o łącznej powierzchni [...] ha.

W dniu [...] r. gospodarstwo rolne wnioskodawczyni zostało wytypowane metodą [...] do przeprowadzenia kontroli na miejscu. Kontrolę przeprowadziła B sp. z o.o., z siedzibą we W., w dniu [...] r., co znalazło odzwierciedlenie w raporcie z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni (nr [...]).

Kontrolujący ustalili:

• dla działki rolnej B z zadeklarowanym areałem 2 ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR+13),

• dla działki rolnej C z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR+13), ponadto działka rolna jest położona na niezadeklarowanej działce ewidencyjnej (kod DR 29),

• dla działki rolnej D z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR+13),

• dla działki rolnej F z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR+13),

• dla działki rolnej G z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR+13),

• dla działki rolnej H z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR+13),

• dla działki rolnej J(J1) z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR-13),

• dla działki rolnej K(K1) z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR-13),

• dla działki rolnej L z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR-13),

• dla działki rolnej AA z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR-13),

• dla działki rolnej BB z zadeklarowanym areałem [...] ha stwierdzono powierzchnię [...] ha (kod DR+13),

• dla działki rolnej DE z zadeklarowanym areałem [...] ha obarczono kodem DR 4, tj. stwierdzona w wyniku kontroli powierzchnia działki rolnej nie spełnia warunku minimalnej wymaganej powierzchni [...]ha),

W dniu [...] r. strona złożyła zmianę do wniosku, w której

- dokonała podziału działki rolnej J o powierzchni [...] ha na działkę rolną J(J1) o pow. [...] ha i działkę rolną JJ(JJ1) o pow. [...] ha oraz

- podtrzymała dotychczasową deklarację działek rolnych A, B, H i L.

W dniu [...] r. strona złożyła do Biura Powiatowego ARiMR w K.G. zastrzeżenia co do ustaleń kontrolnych, czynności kontrolnych i proceduralnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni metodą FOTO.

Wskutek wniesionych zastrzeżeń dokonano korekty raportu z czynności kontrolnych:

- usunięto kod DR 29 z działki rolnej E;

- w wyniku ponownej wizytacji na miejscu ustalono, że powierzchnia działki rolnej F wynosi [...] ha (usunięto kod DR 39);

- w przypadku działki rolnej I ustalono, że powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli odpowiada powierzchni zadeklarowanej we wniosku (tj. [...] ha);

- korekty ustaleń kontrolnych w do działki rolnej DE skutkowały wykreśleniem kodu DR 4 i zastosowaniem kodu DR +13 z uwagi na to, że powierzchnia stwierdzona tejże działki wyniosła [...] ha w stosunku do powierzchni deklarowanej wynoszącej [...] ha;

- w zakresie działek rolnych EE i EF wykreślono obciążające je kody DR 29.

W dniu [...] r. strona zażądała od Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K.G.:

- odtajnienia raportu z czynności kontrolnych po korektach w zakresie kwalifikowalności powierzchni dokonanych techniką pomiaru powierzchni geodezyjnych oraz

- odtajnienia dokumentu urzędowego o nr identyfikacyjnym [...] zawierającego informacje dotyczące działek deklarowanych do płatności, otrzymany wraz z wnioskiem spersonalizowanym w roku 2011.

Pismem z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. G. udzielił odpowiedzi na pismo strony z dnia [...] r.

W dniu [...] r. pełnomocnik strony zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K.G. z wnioskiem o sprostowanie omyłki pisarskiej, tj. błędu rachunkowego, polegającego na błędnym określeniu powierzchni działki rolnej HH (położonej na terenach ONW) z areału [...] ha na areał [...] ha.

W dniu [...] r. pełnomocnik strony złożył do organu pierwszej instancji pismo nazwane wnioskiem dowodowym, domagając się – na podstawie art. 78 § 1 w zw. z art. 10 § 1 k.p.a.:

- nieuwzględnienia czynności Kierownika Biura Kontroli na Miejscu DOR ARiMR we W. zawartych w piśmie stanowiącym odpowiedź na zażalenie na wyniki kontroli na miejscu, w związku z naruszeniem zasad współżycia społecznego i praw zwyczajowych mających istotny wpływ na wynik decyzji administracyjnej;

- uwzględnienia istotnych wyników i dyspozycyjności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K.G., nr [...]o przyznaniu płatności ONW.

W dniu [...]r. pełnomocnik strony zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. G. z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z dokumentu urzędowego, tj. raportu z czynności kontrolnych po korektach. Według pełnomocnika, w raporcie zmieniono pow. działki rolnej HH – wykreślono [...] ha, a w to miejsce wpisano [...] ha.

Dnia [...] r. pełnomocnik strony złożył do organu pierwszej instancji wniosek o korektę sektorowych granic działek rolnych i powierzchni maksymalnego kwalifikowanego obszaru dla działek ewidencyjnych nr [...],[...],[...],[...] i [...] (położonych na obrębie D., gm. K. G.). Do pisma załączono mapkę oraz dwie kserokopie załączników graficznych, dotyczących działek ewidencyjnych nr [...],[...],[...],[...].

Pismem z dnia [...] r. (doręczonym adresatowi [...] r.) Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K.G., na podstawie art. 10 § 1 k.p.a., wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.

Pismem z dnia [...] r. pełnomocnik strony zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. G. o uzupełnienie obligatoryjnego materiału dowodowego na płycie CD w rozumieniu instrukcji realizacji kontroli w zakresie kwalifikowalności powierzchni prowadzonej metodą FOTO w 2011 r.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. G. wydał w dniu [...] r. decyzję (nr [...] przyznającą wnioskodawczyni płatność z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2011 w łącznej wysokości [...] zł, w tym ONW (górskie) w wysokości [...] zł (z budżetu Unii Europejskiej [...] zł; środki krajowe [...] zł).

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że powierzchnia zadeklarowana na obszarze ONW (strefa górska) we wniosku wyniosła [...] ha, natomiast powierzchnia stwierdzona [...] ha. Kontrola gospodarstwa rolnego wnioskodawczyni wykazała mniejsze powierzchnie działek rolnych C, D, F, G, H, BB i DE.

Większy areał niż zadeklarowany we wniosku stwierdzono natomiast na działkach rolnych B, J, K, L i AA.

W wyniku kompensacji tych powierzchni ustalono, że procentowa różnica między deklarowaną powierzchnią działek (kwalifikowaną) a powierzchnią stwierdzoną podczas kontroli na miejscu wyniosła 7,05 %. W takiej sytuacji, po wyliczeniu średniej stawki płatności do powierzchni deklarowanej (kwalifikowanej) w wysokości [...] zł, pomniejszono płatność o kwotę [...] zł.

Organ pierwszej instancji uznał przy tym, że wniosek strony o sprostowanie powierzchni działki rolnej HH nie mógł być uwzględniony, bowiem nie wystąpiła tu oczywista pomyłka.

W odwołaniu od pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia strona wniosła o uchylenie decyzji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji lub wydanie nowej decyzji na mocy art. 132 k.p.a.

Odwołująca się podała szereg naruszeń, jakich dopuścił się organ pierwszej instancji, które w istocie sprowadzają się do zakwestionowania przeprowadzonej kontroli na miejscu w gospodarstwie rolnym.

Według strony organ dopuścił się naruszenia art. 77 § 1, art. 80 § 1, art. 6, 7, 8 i 9 k.p.a. Strona zarzuciła również, że organ zaniechał obowiązkowego sporządzenia uzasadnienia decyzji zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Odniosła się również do dokumentacji przyrodniczo-siedliskowej z dnia 1 grudnia 2008 r., zaznaczając, że powierzchnie wykluczone z płatności, to areały utrzymywane w dobrej kulturze rolnej zgodnie ze stosownymi przepisami prawa krajowego i unijnego.

Strona zarzuciła organowi pierwszej instancji, że ten wykluczył z postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośredniej dowody urzędowe mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- dokumentację przyrodniczo-siedliskową,

- raport z czynności kontrolnych z dnia [...] r. w zakresie kwalifikowalności powierzchni i spełnienia wymogów zasady wzajemnej zgodności w sprawie minimalnych norm.

W dalszej części odwołania strona odniosła się do poszczególnych działek rolnych, których deklarowana powierzchnia kwestionowana była w trakcie czynności kontrolnych.

Organ odwoławczy przedstawił stan prawny mający zastosowanie w rozpoznawanym przypadku, a następnie stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Według organu drugiej instancji, spór w sprawie sprowadza się do ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia w zakresie powierzchni gruntów uprawniających do otrzymania płatności.

Zdaniem organu odwoławczego, w uzasadnieniu pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia prawidłowo wykazano, że powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli na miejscu jest w istocie mniejsza od powierzchni zadeklarowanej we wniosku, co w efekcie skutkowało przyznaniem płatności ONW w pomniejszonej wysokości. Wnioskodawczyni zawyżyła bowiem powierzchnię zadeklarowanych działek rolnych BB, C, D, DE, F, G i H zgłoszonych we wniosku o przyznanie płatności.

Ustalenia poczyniono na podstawie wyników kontroli przeprowadzonej metodą FOTO w dniu [...] r., z której został sporządzony raport znajdujący się w aktach sprawy.

W wyniku kontroli stwierdzono, że powierzchnia działek rolnych BB ([...] ha), C ([...] ha), D ([...] ha), DE ([...] ha), F ([...] ha), G ([...] ha), H ([...] ha) jest mniejsza od powierzchni zadeklarowanej we wniosku o areał odpowiednio: [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...] ha, co w przypadku płatności ONW stanowiło 7,05 % obszaru zatwierdzonego.

Takie ustalenia obligowały organ administracji do zastosowania art. 16 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011.

Organ odwoławczy przedstawił sposób obliczenia procentowego zawyżenia powierzchni ONW.

Ponieważ odwołująca się podważyła prawidłowość przeprowadzonych podczas kontroli na miejscu pomiarów, organ odwoławczy dokonał ponownej oceny raportu z czynności kontrolnych nr [...], co potwierdziło prawidłowość pomiarów dokonanych w dniu [...] r., a zawartych w raporcie z czynności kontrolnych m [...].

Organ odwoławczy potwierdził, że kontrola gospodarstwa rolnego została przeprowadzona metodą FOTO, w której czynności kontrolne polegają na pomiarze powierzchni działek rolnych na podstawie ortofotomapy (czyli cyfrowe odwzorowanie terenu wykonane na podstawie zobrazowań satelitarnych) oraz przeprowadzeniu wywiadu terenowego.

W trakcie wywiadu terenowego sprawdza się rodzaj uprawy/upraw, jaka występuje na kontrolowanej działce rolnej. Następnie wykonywana jest dokumentacja zdjęciowa działek rolnych a w uzasadnionych przypadkach dokonywane są pomiary granic, których nie można było pomierzyć na ortofotomapie. Kontrola ma charakter dwuetapowy.

W przypadku kontroli metodą FOTO rolnik nie jest powiadamiany o kontroli, a czynności kontrole mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika także wówczas, gdy został on powiadomiony o kontroli (art. 27 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009).

Według kontrolujących:

- Na działce rolnej C (położonej na działce ewidencyjnej nr 124) o deklarowanej powierzchni [...] ha, stwierdzono [...] ha (kod DR+13). Została ona pomniejszona kosztem uprawy sąsiedniej działki rolnej CC, położonej również na działce ewidencyjnej nr 124. Na działce rolnej CC uprawą stwierdzoną jest trwała łąka, a stwierdzona grupa upraw jest zgodna z deklaracją strony we wniosku pomocowym na rok 2011.

- Zawyżenie deklaracji stwierdzono również w zakresie działki rolnej D (położonej na działkach ewidencyjnych nr [...],[...] i [...]), gdyż powierzchnia podana we wniosku wynosiła [...] ha, tymczasem ustalono powierzchnię o wielkości [...] ha.

- Odnośnie do działki rolnej F, o deklarowanej powierzchni [...] ha, stwierdzono zawyżenie powierzchni o [...] ha (kod DR+13); działka ta została również opatrzona kodem DR 28, stwierdzono bowiem rozbieżności pomiędzy treścią ortofotomapy i stanem faktycznym w terenie co do zasięgu powierzchni kwalifikowanej.

- Zawyżenie powierzchni dotyczyło również działek rolnych G i H deklarowanych odpowiednio: [...] ha i [...] ha, których powierzchnia stwierdzona wyniosła odpowiednio: [...] ha i [...] ha.

- Zawyżenie deklarowanej powierzchni stwierdzono również na działkach rolnych BB, DE o powierzchni deklarowanej odpowiednio: [...] ha, [...] ha, których powierzchnia stwierdzona wyniosła odpowiednio: [...] ha, [...]ha.

Organ podkreślił, że kontrola działek rolnych B, J(J1), K(K1), L, AA o powierzchni odpowiednio: [...] ha, [...] ha, [...] ha, [...]ha, [...] ha potwierdziła, że powierzchnia tychże działek jest mniejsza od powierzchni stwierdzonych, wynoszących odpowiednio: [...]ha, [...] ha, [...]ha, [...] ha i [...]ha.

Przy ustalaniu powierzchni stwierdzonej w trakcie kontroli administracyjnej powierzchnia wymienionych działek podlegała kompensacji z powierzchnią działek rolnych, dla których powierzchnia stwierdzona była mniejsza niż zadeklarowana we wniosku pomocowym.

W trakcie toczącego się postępowania skarżąca składała liczne zastrzeżenia do ustaleń poczynionych w trakcie kontroli na miejscu. Odnosząc się do tych zastrzeżeń, organ dokonał korekt raportu z czynności kontrolnych. W wyniku uwzględnienia zastrzeżeń wnioskodawczyni:

- wykreślono kod DR29 na działce rolnej E;

- z działki rolnej F wykreślono kod DR 39, tj. nieprawidłowość polegającą na stwierdzeniu rozbieżności liczby lub położenia na załączniku graficznym rowów o szerokości do 2 m;

- zgodnie z adnotacją zawartą w raporcie (w dniu [...] r.) na działce rolnej DE wykreślono kod DR 4 oznaczający, że działka nie spełnia wymogu powierzchniowego [...] ha, a obciążono działkę kodem DR+13, ponieważ powierzchnię działki ustalono na [...] ha.

- w dniu [...] r. organ wykreślił obciążający działki rolne EE i EF kod nieprawidłowości DR 29, według którego działki rolne były położone na niezadeklarowanej działce ewidencyjnej (np. rowy i drogi).

Uwzględniając raport z kontroli na miejscu po korektach oraz kompensację działek rolnych AA, B, J, K i L oraz działek rolnych BB, C, D, DE, F, G, H ustalono, że powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu wyniosła [...] ha, co przedstawiono w tabeli.

Zdaniem organu odwoławczego, ocena dowodu z raportu i z dołączonych szkiców i zdjęć – stwierdzających nieprawidłowości w powierzchniach deklarowanych – nie budzi wątpliwości co do prawidłowości przyjętego przez organ stanu faktycznego w zakresie stwierdzonej powierzchni kwalifikującej do przyznania płatności. Wiarygodności raportów nie może podważyć zapatrywanie strony, że są one błędne, tak jak błędny jest system geograficzny ortofotomap, w sytuacji gdy strona nie przedstawiła żadnych przekonujących dowodów czy argumentów przemawiających za słusznością własnego stanowiska.

Kontrolę przeprowadzili pracownicy B sp. z o.o., z siedzibą we W. Wyniki tej kontroli zostały następnie zatwierdzone przez osoby sprawujące bezpośredni nadzór i mające odpowiednie uprawnienia, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 grudnia 2010 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym można powierzyć przeprowadzanie kontroli dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 240, poz. 1605).

Odnosząc się do zarzutów dotyczących nieprawidłowego ustalenia powierzchni działek rolnych B, BB, D, P, C, CC, organ odwoławczy uznał je za nieuzasadnione.

Analiza zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności dokumentacji fotograficznej sporządzonej w famach kontroli, jednoznacznie potwierdza zasadność dokonanych przez organ pierwszej instancji ustaleń, że na spornych działkach rolnych znajdują się zachwaszczenia, zakrzaczenia, brak śladów po jakichkolwiek zabiegach agrotechnicznych. Ponadto z racji przeprowadzenia kontroli przez podmioty wyspecjalizowane i bezstronne, należy co do zasady przypisać im przymiot wiarygodności (wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2008 r., II GSK 492/07).

Rolnik składający wniosek o przyznanie płatności powinien wskazać powierzchnię rzeczywistą spełniającą wymagania przepisów prawa, a nie ustaloną na podstawie danych historycznych. Powierzchnia faktyczna deklarowana do przyznania płatności powinna być przez wnioskodawcę zweryfikowana co do terenów niekwalifikujących się do objęcia płatnościami.

Zdaniem organu odwoławczego, na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty, jakoby organ pierwszej instancji wykluczył z przyznania płatności raport z czynności kontrolnych z dnia [...] r.

Odnosząc się do tego zarzutu organ zauważył, że kontrola gospodarstwa rolnego z dnia [...] r. odnosi się do stanu faktycznego gospodarstwa rolnego w roku 2011. Organ pierwszej instancji nie mógł więc uwzględnić przy wydaniu zaskarżonej decyzji raportu z czynności kontrolnych z dnia [...] r., gdyż ten raport dotyczył roku kalendarzowego 2010. Określał on stan i areał gospodarstwa w poprzednim roku kalendarzowym i nie mógł stanowić dowodu w zakresie przyznania płatności bezpośredniej za rok 2011.

Organ odwoławczy podkreślił, że według art. 12 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, wniosek o pomoc obszarową zawiera wszystkie informacje konieczne w celu ustalenia uprawnień do otrzymania pomocy, w tym także deklarację rolnika, że jest świadom wymogów odnoszących się do danej pomocy, szczegółowe dane umożliwiające identyfikację wszystkich działek rolnych w gospodarstwie, ich powierzchnię wyrażoną w hektarach, z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, lokalizację, użytkowanie oraz dany system pomocy. Obowiązek ten dotyczy podania danych odzwierciedlających stan faktyczny gruntu.

Ustalenia kontroli wykazały nieprawidłowości w powierzchni deklarowanych działek rolnych, a Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K.G. uznał je za wiążące przyjmując, że odzwierciedlają one faktyczną powierzchnię użytków rolnych znajdujących się w posiadaniu wnioskodawczyni.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. skarżąca zarzuciła organom:

1) naruszenie prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

• art. 86 Konstytucji RP;

• 4 ustaw (przy czym tylko w przypadku k.p.a. skonkretyzowano podstawę prawną – art. 28 ust. 2 w zw. z art. 61 § 4 i art. 10);

• 8 rozporządzeń organów krajowych;

• 1 rozporządzenia Rady (WE);

• 2 dyrektyw Rady EWG;

2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

• art. 6, 7, 8, 9, 10, 11, 15, 28, 61, 75, 77, 78, 79, 80, 84, 107 k.p.a.

Skarżąca wniosła o:

1) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji;

2) przesłuchanie dr Z. K. – eksperta, botanika, autora dokumentacji przyrodniczo-siedliskowej – w kwestii wymogu przystąpienia do realizacji Pakietów 5 i 4 w ramach programu rolnośrodowiskowego 2007-2013;

3) przesłuchanie strony, tj. K. H., Dyrektora DOR ARiMR;

4) stwierdzenie, czy ekspert dokumentacji przyrodniczo-siedliskowej staje się stroną według art. 28 k.p.a.

5) zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

Skarżąca podniosła, że zadeklarowane we wniosku powierzchnie działek zostały wykazane wyłącznie na podstawie dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 76 § 1 i 2 k.p.a., które korzystają z domniemania zgodności ich treści z prawdą. Zbiór ten w sprawie tworzą:

1) dokumentacja przyrodniczo-siedliskowa z [...]r. sporządzona przez eksperta dra Z.K.;

2) dokument z 2011 r. ze wskazanym maksymalnym obszarem powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) dla poszczególnych działek ewidencyjnych, zwany "Informacją dotyczące działek deklarowanych do płatności";

3) decyzje Kierownika BP:

• z [...] r. w sprawie ONW w pomniejszonej wysokości, bo powierzchnia zdeklarowanych w 2010 r. działek była łącznie mniejsza o [...] ha (kod DR -13) od stwierdzonej GPS; ówczesna kontrola nie stwierdziła nieprawidłowości;

• z [...] r. – wsparcie bezpośrednie;

• z [...] r. – rolnośrodowiskowa;

4) dokumentacja przyrodniczo-ornitologiczna z [...] r. (ekspert R. R.).

Skarżąca zarzuciła, że organy nie przeprowadziły dowodu przeciwko treści wskazanych dokumentów urzędowych.

W obszernym uzasadnieniu można doszukać się następujących zarzutów względem organów i zaskarżonej decyzji:

• organ nie sprostał wymaganiom stawianych przez k.p.a. decyzjom administracyjnym (zwłaszcza art. 107 § 3 k.p.a.),

• wydanie rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego nastąpiło bez należytego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, co nie może być sanowane w postępowaniu odwoławczym, gdyż naruszałoby to zasadę dwuinstancyjności;

• kwestionując dane z ekspertyzy przyrodniczo-siedliskowej, organ powinien powołać biegłego, ponieważ potrzebne są tu wiadomości specjalne (ocena według kryterium wymagań dobrej kultury rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska co do minimalnych norm);

• ekspert, który w trakcie trwania zobowiązania rolnośrodowiskowego ma obowiązek nanieść odpowiednie zmiany i przesłać je do wszystkich stron postępowania, staje się "incydentalną" stroną postępowania; organ powinien był z ekspertem ustalić zasadność przesłanek dotyczących wyłączenia działek rolnośrodowiskowych (RSS); nie czyniąc tego naruszył słuszny interes beneficjenta i słuszny interes społeczny; organ nie miał więc prawa wkroczyć w zakres upoważnień eksperta; organ nie mógł sam oceniać tych okoliczności; także firma B sp. z o.o. nie ma uprawnień biologa;

• działka F – [...] r. stwierdzono powierzchnię [...] ha, czyli o [...] ha większą od zadeklarowanej [...] ha, przy czym większą powierzchnię o [...] ha stwierdzono w granicach działki ewidencyjnej nr [...];

- w 2011 r. (kilka miesięcy później) stwierdzono metodą FOTO pow. [...] ha – a więc mniejszą o [...] ha od zadeklarowanej ([...]ha);

• działka H – [...] r. GPS wykazał pow. [...]ha, czyli o [...] ha większą od zadeklarowanej ([...] ha);

- w 2011 r. metodą Foto stwierdzono [...] ha tej działki, tym razem mniejszą o [...] od zadeklarowanej (2,00 ha);

• działka C – [...] r. GPS wykazał pow. [...] ha, czyli o [...] ha większą od zadeklarowanej ([...] ha);

- w 2011 – FOTO – stwierdzono [...] ha, czyli mniejszą o [...] ha od zadeklarowanej ([...]ha);

- Kierownik BP ([...] r.) stwierdził, że powierzchnia (PEG) kwalifikująca się do płatności wynosi [...] ha, czyli jest większa o [...], niż stwierdzono w 2011 r.

- według strony – nie wyjaśniono na jakiej podstawie prawnej pomniejszono działkę rolno-siedliskową C (RSS3) kosztem "uprawy" sąsiedniej, tj. działki rolnej CC o pow. [...] ha – zważywszy, że obie działki, to trwałe użytki zielone (TUZ), które znajdują się wspólnie na działce ewidencyjnej nr [...];

• działka rolno-siedliskowa (RSS3) D – [...] r. GPS stwierdził pow. [...] ha, czyli większą o [...] ha od zadeklarowanej ([...] ha);

- w 2011 – metodą Foto stwierdzono [...] ha – tym razem mniejszą od zadeklarowanej ([...] ha);

• działka rolno-siedliskowa G – metodą FOTO stwierdzono pow. [...] ha, tym razem mniejszą o [...] ha od zadeklarowanej ([...]ha) – co nastąpiło wskutek zwiększenia działki rolnej GG (obie działki TUZ znajdują się na działce ewidencyjnej nr [...]);

• działka B – metodą FOTO stwierdzono pow. [...] ha – tym razem większą o [...] ha od zadeklarowanej ([...]ha) – co nastąpiło kosztem zmniejszenia działki BB (obie TUZ na działce ewidencyjnej nr [...]);

• organy nie wykazały w rozpatrywanej sprawie nowych okoliczności, które pozwoliłyby skontrolować prawidłowość wyłączenia od dopłat na 2011 r. obszaru uwzględnionego przy ustalaniu płatności za rok 2010; trudno przyjąć, by w tak krótkim okresie nastąpił tak znaczny przyrost zadrzewienia spornych działek:

• według skarżącej, należy mieć na uwadze, że ustawodawca dopuszcza zadrzewienie na działkach rolnych 50 sztuk na ha, które nie wpływają na prowadzoną na tych gruntach (TUZ) produkcję roślinną; skupiska drzew, jak i oczka wodne nieprzekraczające 100 m2, rowy, pasy zadrzewień cieków wodnych, żywopłoty i ściany tarasów, których szerokość w obrębie działki rolnej nie przekracza 2 m i które nie stanowią odrębnej działki ewidencyjnej; w tym zakresie wyjaśnienia zawarte w decyzji są niewystarczające;

• brak precyzyjnego wskazania motywów uwzględnienia jednego wyniku kontroli z jednoczesnym pominięciem pozostałych;

• z operatu pomiarowego wynika, że istnieje rozbieżność pomiędzy poszczególnymi pomiarami, co powinno stanowić podstawę do poddania szczegółowej ocenie dotychczas przeprowadzonych pomiarów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym, złożonym na rozprawie w dniu [...] r., skarżąca odniosła się do odpowiedzi na skargę:

• przytoczono przykłady z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, jako aktu kontroli organu pierwszej instancji, które – jak wydaje się twierdzić skarżąca – nie odpowiadają merytorycznemu rozpoznaniu sprawy przez organ drugiej instancji;

• raport z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni ([...] r.) został sporządzony z naruszeniem ustaw normujących płatności;

• po zastosowaniu metody FOTO wymagana jest kontrola metodą inspekcji terenowej, której spółka B zaniechała;

• zaniechano:

- weryfikacji minimalnych norm dobrej kultury rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska – względem powierzchni porośniętej pojedynczym starym i dorosłym drzewostanem;

- realizacji zasad szczegółowych określenia powierzchni (TUZ) w przypadku działek porośniętych dorosłym i starym drzewostanem;

- zastosowania właściwych technik pomiaru (wlicza się powierzchnię zajmowaną przez pień, a nie koronę drzew, gdyż pod koronami drzew prowadzona jest uprawa);

- wykazania ważnych upoważnień do wykonania czynności kontrolnych w terenie

• w raporcie brakuje danych wektorowych uzyskanych z bezpośredniego pomiaru powierzchni działek rolnych w terenie;

• brak wskazania pomiaru fizycznego powierzchni i obwodu działek zajętych przez pnie starego drzewostanu;

• brak podania liczby drzew starego drzewostanu przekraczającego 50 sztuk na ha w stosunku do powierzchni, co do których stwierdzono naruszenie;

• brak pomiaru fizycznego pasów zadrzewień (stary drzewostan) w stosunku do ich szerokości i długości, do których stwierdzono naruszenie;

• brak pomiaru fizycznego rowów w stosunku do ich szerokości i długości, do których stwierdzono naruszenie;

• brak fizycznego pomiaru zadrzewień rowów w stosunku do ich szerokości i długości, do których stwierdzono naruszenie;

• brak pomiaru oczka wodnego (działka C) w granicach działki ewidencyjnej nr [...] w stosunku do jego powierzchni, do której stwierdzono naruszenie;

• organ kontroli na miejscu przeprowadził rekontrolę (inspekcja terenowa) [...] r. bez powiadomienia strony o tej rekontroli;

• protokołu z rekontroli nie przekazano skarżącej;

• dowód z lustracji w terenie, ze skutkiem pomniejszenia pow. o [...] ha, organ pierwszej instancji zataił w treści zaskarżonych decyzji za 2011 r.;

• jeśli obligatoryjne jest sporządzenie dokumentacji przyrodniczo-siedliskowej, to wykonawca takiej dokumentacji (ekspert przyrodniczy-botanik) powinien uczestniczyć w postępowaniu wyjaśniającym przy realizacji pakietu 5 i 4 "Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych";

• stroną postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. powinna być dr A. B.-K., jako ekspert przyrodniczy-botanik;

• zarzut naruszenia art. 28 k.p.a., bo organy nie przeprowadziły dowodu z biegłego w zakresie dokumentacji przyrodniczo-siedliskowej, zwłaszcza że przy płatnościach za 2010 rok przeprowadzono dowód z takiej dokumentacji, a na zakończenie kontroli w terenie inspektor złożył (jako dowód) podpis z datą i stemplem na takiej dokumentacji;

• organy oparły swoją ocenę jedynie na raporcie z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikalności powierzchni metodą Foto oraz na korektach zapisów z czynności pokontrolnych, lecz nie ustosunkowały się do zarzutów strony, stwierdzając bez uzasadnienia, że nie zasługują one na uwzględnienie;

• charakter wiążący ma zarówno dokumentacja przyrodniczo-siedliskowa, jak i kontrola przeprowadzona w 2010 r., co powinno być uwzględnione także w postępowaniu o płatności za rok 2011;

• gdyby włączono raporty z kontroli z 2010 r. do postępowania o płatności za rok 2011, wówczas organy musiałyby się wytłumaczyć np. z pomiaru działki F, ponieważ w 2010 r. stwierdzono pow. [...]ha (fizycznie według GPS), a w roku 2011 (tylko z zobrazowań ortofotomap) – [...] ha (różnica [...]ha)

• wkraczanie niepożądanej roślinności (chwastów) można zdaniem strony odnieść do gruntów ugorowanych, na których co najmniej raz w roku w terminie do [...] obowiązuje koszenie lub inne zabiegi uprawowe zapobiegające występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów oraz do wieloletnich plantacji (jagodniki, szkółki itp.) – nie dotyczy natomiast łąk i pastwisk (czyli strony skarżącej);

• termin koszenia działek strony skarżącej jest wydłużony do 30 września (w przypadku łąk i pastwisk zadeklarowanych w ramach płatności NATURA 2000 i związanych z wdrażaniem Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz programu rolnośrodowiskowego);

• Kierownik BP wymusił na Kierowniku BKM wydanie jeszcze jednego (trzeciego) aktu pokontrolnego z dnia [...] r., w którym usunięto uprzednio uwzględnioną wartość w całości powierzchni ONW dla działki HH (zgodnie z art. 3 ust. 4 rozp. Komisji (UE) nr 65/2011 z 27 stycznia 2011 r.).

W piśmie procesowym z dnia [...] r. organ uznał, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami uzasadniającymi jej uchylenie:

• nie ma naruszenia art. 138 k.p.a., ponieważ organ odwoławczy rozpoznał ponownie i rozstrzygnął sprawę; była to pełna kontrola;

• z pisma strony wynika, że w przypadku wyłączenia powierzchni zadrzewionych potrzebne jest uzupełnienie kontroli metodą inspekcji terenowej – ta błędna teza nie ma uzasadnienia w prawie;

• organ wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że po pomiarze działek na ortofotomapie (cyfrowe odwzorowanie terenu wykonane na podstawie zdjęć satelitarnych) przeprowadzany jest wywiad terenowy – tu ustala się rodzaj prowadzonej uprawy, ewentualnie występujące zachwaszczenia i zadrzewienia oraz inne nieprawidłowości udokumentowane zdjęciami fotograficznymi;

• właśnie analiza fotografii wykazała, że część gruntów zgłoszonych do płatności była zachwaszczona i zakrzaczona;

• strona ubiegająca się o płatności bezpośrednie, ONW i rolnośrodowiskowe powinna wykazywać we wniosku tylko grunty utrzymywane zgodnie z normami;

• jeżeli na części zadeklarowanych działek nie są prowadzone zabiegi agrotechniczne (występują zakrzaczenia, zadrzewienia), to oznacza teren nieużytkowany rolniczo;

• kontrolerzy legitymowali się stosownymi uprawieniami;

• co do niezawiadomienia skarżącej o kontroli – zasadniczo producent nie jest zawiadamiany o kontroli (art. 27 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r.) – jest to lex specialis w stosunku do k.p.a.

• wyniki kontroli były dwukrotnie analizowane w związku z zastrzeżeniami strony – czynił to zarówno wykonawca kontroli, jak i pracownicy BKnM.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Oceniając zaskarżoną decyzję według kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd stwierdził, że poprawne rozstrzygnięcie sprawy wymaga uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, co nie pozwoliło pozostawić zaskarżonej decyzji w zbiorze legalnych aktów administracji publicznej [art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi].

Istotna w sprawie odmienność stanowisk stron dotyczy tych działek rolnych, których części powierzchni – mimo objęcia ich wnioskiem o dopłaty na 2011 r. – nie zostały uwzględnione przez organy orzekające, co spowodowało zmniejszenie płatności przyznanej skarżącej.

W kontekście rozpoznawanej sprawy trzeba wyjść od przypomnienia, że postępowanie administracyjne w zakresie obowiązywania ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich – mimo odesłania do zasad sformułowanych w k.p.a. (art. 21 ust. 1 wymienionej wcześniej ustawy) – zostało jednak częściowo zmodyfikowane (art. 21 ust. 2 tej ustawy).

Ważne dla procedur objętych wspomnianą ustawą jest unormowanie zawarte w art. 21 ust. 3, z którego wynika, że to strony oraz inni uczestnicy postępowania są obowiązani przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, przy czym ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Przyjęte rozwiązanie oznacza, że to na podmiocie występującym o płatności ciąży również powinność wykazania, że zarówno działki objęte wnioskiem, jak i znajdujące się na nich uprawy, mają powierzchnię zgodną ze stanem faktycznym. Dotyczy to także wskazania powierzchni tych części działek, które ze względów prawnych lub faktycznych są wyłączone z płatności.

Dyspozycja art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich nie pozbawia organów prowadzących postępowanie administracyjne kompetencji do weryfikacji danych przedstawionych przez wnioskodawcę, jednakże – w razie stwierdzenia przez organy rozbieżności między deklaracją a ustaleniami poczynionymi w postępowaniu wyjaśniającym – nie zwalnia tych organów z obowiązku udowodnienia oraz jednoznacznego wskazania i ujęcia w uzasadnieniu decyzji okoliczności decydujących o wadliwości danych, na które powołuje się strona występująca o płatności. Nie można bowiem zapominać, że przyjęta zasada rozkładu ciężaru dowodowego odnosi się także do organu, który z ustalonej w postępowaniu wyjaśniającym okoliczności wywodzi przecież odmienne niż strona skutki prawne.

Tymczasem, jeśli chodzi o wyłączenia z płatności części gruntów uznanych przez organy za zadrzewione, zakrzaczone, zachwaszczone, bez śladów jakichkolwiek zabiegów agrotechnicznych, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wyjaśniono dostatecznie i nie wskazano, czy wszystkie takie powierzchnie widoczne na szkicach pomiarów działek, jak i na fotografiach wykonanych podczas lustracji w terenie, powinny być bez jakichkolwiek wyjątków – mimo twierdzeń strony o nieustaleniu chociażby gęstości zadrzewienia lub zakrzaczenia – wyłączone całkowicie z płatności.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nie odniesiono się do zarzutów skarżącej dotyczących dopuszczalnego przez obowiązujące przepisy zadrzewienia na 1 ha, bez negatywnych skutków dla prowadzonej na takich gruntach produkcji roślinnej, co nie pozwala ani stronie, ani Sądowi ocenić poprawności ustaleń dokonanych przez organy.

Nie negując twierdzenia organu odwoławczego co do konieczności uwzględnieniu stanu faktycznego kontrolowanych działek rolnych w roku, na który ustala się uprawnienia rolnika do płatności, nie można jednak z góry odrzucać dokumentacji stanowiącej podstawę wydania decyzji za rok poprzedni, zwłaszcza zaś gdy obie kontrole dzieli niedługi okres a przy tym dotyczy okoliczności trwalszych niż chociażby uprawy jednoroczne, jak np. wieloletnie zadrzewienie.

Dlatego też, wobec wieloletniego zadrzewienia i zakrzaczenia działek, ustalonego zarówno podczas kontroli w dniu [...] r., jak i kontroli przeprowadzonych w dniach [...],[...] i [...] r., [...]r., [...] r. i [...] r., nie było właściwe pominięcie wniosku strony o uwzględnienie dokumentacji dotyczącej roku 2010, z argumentacją, że organy nie mogły uwzględnić raportu z czynności kontrolnych z dnia [...] r., gdyż dotyczył on deklaracji powierzchni i upraw złożonej 2010 r., a więc określał stan i areał gospodarstwa w poprzednim do aktualnego roku kalendarzowym, nie mógł zatem stanowić dowodu w sprawie przyznania płatności za rok 2011.

Organy nie dokonały zestawienia i porównania powierzchni wykluczonej z przyznania płatności według raportu z [...] r. i z [...] r., a przy tym nie wyjaśniły dostatecznie i nie wykazały skąd wzięły się różnice w obszarach zadrzewionych i zakrzaczonych stwierdzone w nieodległych od siebie czasowo kontrolach. Nie jest bowiem oczywiste, w jaki sposób w ciągu roku mogło dojść do zmian w stanie zagospodarowania gruntów, zwłaszcza zaś zwiększenia wieloletniego zadrzewienia.

Stąd też w ponownym postępowaniu wyjaśniającym zasadne będzie zestawienie dowodów z kontroli gospodarstwa skarżącej w 2010 i 2011 r., w tym także dokumentacji stanowiącej podstawę wydaniu decyzji Kierownika Biura Powiatowego w K. G. z [...] r. (w sprawach płatności ONW oraz JPO I UPO) i z [...] r. (w sprawie płatności rolnośrodowiskowych), i wyjaśnienie dostrzeżonych rozbieżności dotyczących sposobu zagospodarowania części ocenianych gruntów.

Niezbędne przy tym będzie także odniesienie się organów do sygnalizowanej przez stronę skarżącą różnic między kontrolą z 2010 r. a kontrolą z 2011 r. względem działek: B, C, D, F, G, H, gdyż te kwestie nie znalazły odzwierciedlenia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie kwestionowanego rozstrzygnięcia nie odzwierciedla także stanu obszarów zadrzewionych i zakrzewionych w kontekście unormowań, które – w drodze wyjątku od zasady głoszącej, że grunty rolne nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami – mogą być porośnięte pojedynczymi drzewami i krzewami, jeżeli drzewa te i krzewy nie wpływają na prowadzoną produkcję roślinną, a ich liczba nie przekracza 50 sztuk na hektar (§ 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie norm minimalnych – Dz. U. Nr 39, poz. 211 ze zm.).

Przy ocenie utrzymywania gruntów rolnych zgodnie z normami organ nie odniósł się także do zróżnicowanych terminów koszenia i usuwania okrywy roślinnej, mimo że wniosek strony skarżącej obejmował zarówno grunty wymienione w § 1 ust. 1 pkt 2, jak i inne niż wymienione w pkt 2 (§ 1 ust. 1 pkt 4 wspomnianego wcześniej rozporządzenia).

Lektura uzasadnienia zaskarżonej nie daje również jednoznacznej odpowiedzi, które z działek objętych wnioskiem strony mają na swej powierzchni elementy wskazane w § 5 przywołanego rozporządzenia. Nie wyjaśnia także, które z tych gruntów organ uznał za utrzymywane zgodnie z normami, którym zaś odmówił takiego przymiotu.

Odnosząc się do wniosku strony skarżącej o przesłuchanie w charakterze świadków dwóch osób wskazanych w skardze, należy zauważyć, że tego rodzaju środki dowodowe nie mogą być stosowane w postępowaniu sądowo-administracyjnym. Według bowiem ograniczenia zawartego w art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające wyłącznie z dokumentów, i to tylko wtedy, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości a przy tym nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Wobec stwierdzonej w postępowaniu sądowym potrzeby uzupełnienia postępowania wyjaśniającego (a przy tym wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego – art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich) oraz odzwierciedlenia poczynionych ustaleń i ich oceny w uzasadnieniu decyzji (dotychczasowe uzasadnienie nie spełnia bowiem standardów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.), należało – stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzec jak w punkcie I sentencji wyroku.

Podstawę zasądzenia kosztów stanowił art. 200 w zw. z art. 205 § 2 tejże ustawy i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 461).

Postanowienie zawarte w punkcie III sentencji wyroku ma umocowanie w art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.