Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 721/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2015-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: § 32
journal: Dz.U. 2013 poz 361
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013.
article: art. 25 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
article: art. 336, art 337, art. 140
journal: Dz.U. 2014 poz 121
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń Sędziowie WSA Grzegorz Panek WSA Jarosław Szaro / spr./ Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2015r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstąpienia skarżącej do toczącego się postępowania w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej S. M. kwotę 200 (słownie dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2015r. nr [...] , Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej ARiMR), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] marca 2015r., nr [...] o odmowie wstąpienia S. M. w miejsce T. J. do postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej.

Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał M. M. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości na rok 2013 do działek nr 900 oraz nr 902 w wariancie 5.1 -Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000. M. M. złożył również wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 (który dotyczył ww. działek).

Na podstawie umowy z dnia 11 kwietnia 2014r., zawartej w formie aktu notarialnego, sprzedający - M. M. przeniósł prawo własności do działek rolnych nr 900 i 902 na rzecz kupującego - T. J. W tym samym dniu T. J. wydzierżawił ww. działki M. M..

W dniu 25 września 2014r. T. J. wypowiedział zawartą z M. M. umowę dzierżawy i wydzierżawił grunty S. M..

W dniu 15 grudnia 2014r. T. J. złożył wniosek o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej, w celu przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego po M. M., które obejmowało działki ewidencyjne.

W tym samym dniu również S. M. złożyła wniosek o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej na skutek przeniesienia posiadania gruntów, które miało miejsce w dniu 25 września 2014r. Wnioskodawczyni wystąpiła o przejęcie zobowiązania rolnośrodowiskowego po T. J. do działki nr 900 o pow. 14,72 ha oraz działki nr 902 o pow. 5,24 ha, położonych w miejscowości R.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał w dniu [...] marca 2015r. decyzję o nr [...], w której odmówił wstąpienia S. M. w miejsce T. J. do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej.

W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji wskazał, że zgodnie z § 29 oraz § 32 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361 z późn. zm.), dalej rozporządzenie rolnośrodowiskowe, art. 25 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tj. Dz.U. z 2013r. poz. 173 z późn. zm.), przejęcie zobowiązania rolnośrodowiskowego beneficjenta jest możliwe, jeżeli wraz z nim dochodzi do przeniesienia faktycznego użytkowania działek rolnych, do których przyznano płatność rolnośrodowiskową. O skutecznym przejęciu zobowiązania można mówić wyłącznie w przypadku bezpośredniego przeniesienia posiadania gruntów pomiędzy przekazującym, a przejmującym posiadanie tych gruntów.

Organ I instancji wskazał, że odmowa S. M. prawa do wstąpienia do toczącego się postępowania nastąpiła z powodu braku skutecznego przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego przez T. J.. Kierownik Biura ARiMR stwierdził, że sam tytuł prawny do gruntu nie jest przesłanką konieczną do ubiegania się o płatności, gdyż do realizacji działalności rolniczej wystarczający jest stan posiadania. Zdaniem organu I instancji, T. J. nie był posiadaczem działek ewidencyjnych nr 900 i 902, który skutecznie mógł przejąć zobowiązanie rolnośrodowiskowe po dotychczasowym beneficjencie M. M. T. J., jako właściciel ww. działek zawarł umowę dzierżawy i przekazał działki do użytkowania innym podmiotom (najpierw M. M. następnie S. M.), przez co pozbawił się stanu posiadania. Na podstawie treści wypowiedzenia umowy dzierżawy z dnia 25 września 2014r. organ wywiódł, że T. J. nie miał zamiaru faktycznego władania rzeczą dla siebie, tj. faktycznego użytkowania rolniczego działek, bowiem jego zamiarem było przekazanie działek nowemu dzierżawcy, oferującemu korzystniejsze warunki dzierżawy. W związku z powyższym, w opinii Kierownika Biura ARiMR, w sprawie nie doszło do skutecznego przekazania zobowiązań rolnośrodowiskowych, gdyż T. J. nie był w posiadaniu działek ewidencyjnych nr 900 i 902, jako że posiadaczem ich była S. M., zgodnie z zawartą w dniu 25 września 2014r. umową dzierżawy działek.

Organ I instancji zaznaczył, że z uwagi na treść § 32 i § 29 rozporządzenia rolnośrodowiskowego i art. 25 ust.2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, przeniesienie uprawnień do pomocy publicznej w przypadku płatności rolnośrodowiskowych ograniczone jest do sytuacji, gdy o pomoc publiczną wnioskuje następca prawny beneficjenta takiej pomocy albo nabywca gospodarstwa rolnego objętego wspomnianą pomocą. Zdaniem organu, ostatnim beneficjentem pomocy był M. M., dla którego została wydana decyzja o przyznaniu płatności na 2013 rok. T. J. nie był natomiast beneficjentem pomocy, gdyż nie została dla niego wydana decyzja o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowych, a ponadto nie przejął skutecznie zobowiązania do kontynuowania realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego. Z tego względu również S. M. jako następca prawny T. J. - nie jest następcą prawnym beneficjenta pomocy.

S. M. złożyła odwołanie od powyższej decyzji, w który podniosła, że dokumenty złożone przez T. J., związane z wstąpieniem do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej, potwierdzały przejęcie zobowiązań przez T. J. od M. M. - dotychczasowego beneficjenta pomocy. W konsekwencji również przedstawione przez Odwołującą dokumenty pozwalają na przejęcie zobowiązania. Zaskarżona decyzja według Strony została oparta na ustalonym w sposób wadliwy stanie faktycznym sprawy, gdyż uznano, że nie doszło do skutecznego przejęcia przez Wnioskodawczynię zobowiązania.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] maja 2015r. utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że S. M. nie jest następcą prawnym beneficjenta pomocy, ponieważ T. J., mimo że posiadał tytuł prawny do gruntów (zgodnie z aktem notarialnym, Rep. A nr [...] od dnia 11 kwietnia 2014r.), przekazał faktyczne użytkowanie działek ewidencyjnych - najpierw M. M. od dnia 11 kwietnia 2014r. (na podstawie umowy dzierżawy z dnia 11 kwietnia 2014r. zerwanej 25 września 2014r.) a następnie S. M. od dnia 25 września 2014r. T. J. pozbawił się tym samym elementów posiadania, które w myśl § 32 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego mogłyby dać legitymację do przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego M. M. w części dotyczącej działek nr 900, 902.

Zdaniem organu odwoławczego, T. J. nie przejął skutecznie części zobowiązania M. M., dlatego też S. M. nie mogła przejąć zobowiązania T. J. o co wnioskowała, gdyż takiego zobowiązania w świetle obowiązujących przepisów nie ma.

W ocenie Dyrektora Oddziału Agencji, rolnikiem podejmującym zobowiązanie nie był T. J. lecz M. M., ponieważ to do 25 września 2014r. beneficjent ten użytkował przedmiotowe działki ewidencyjne i realizował na nich podjęte zobowiązanie rolnośrodowiskowe w wariancie 5.1. Zatem organ odwoławczy nie podzielił argumentów Odwołującej, że złożone przez T. J. dokumenty związane z wstąpieniem do toczącego się postępowania o przyznanie kolejnej płatności potwierdziły fakt przejęcia przez T. J. zobowiązania rolnośrodowiskowego od M. M..

S. M. złożyła skargę na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą decyzją Kierownika Biura powiatowego Agencji oraz o zasądzenie od organu administracji na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżąca postawiła następujące zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa:

- § 14 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, przez jego błędne zastosowanie i uznanie, że Skarżąca nie mogła skutecznie przejąć zobowiązania rolnośrodowiskowego, podczas gdy do jego skutecznego przejęcia doszło w dniu 25 września 2014r.,

- § 32 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego przez jego błędne zastosowanie i uznanie, że Skarżąca nie wypełniła warunków w tym przepisie zakreślonym, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego sprawy wynika, że Strona spełniła przesłanki skutecznego przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego od T. J.

- art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.) - dalej k.p.a., przez pouczenie Skarżącą przez pracownika organu o trybie i sposobie wykonania czynności w celu skutecznego przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego, a następnie, po wykonaniu przez Skarżącą czynności nakreślonych przez organ, doręczenie decyzji odmawiającej Stronie wstąpienia do toczącego się postępowania. Organ odwoławczy zarzutu tego nie zbadał i nie wziął pod uwagę podczas rozpoznania odwołania od decyzji organu I instancji,

- art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, przez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego sprawy, który wskazywał, że Skarżąca wypełniła wszelkie wymogi skutecznego przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego,

- art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 2014r., poz. 212 ze zm.) - dalej k.c., przez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że w przypadku T. J. nie doszło do przejęcia posiadania gruntów rolnych, podczas gdy do przejęcia takiego doszło, okoliczność ta została organowi zgłoszona, zaś wskazany wyżej przepis prawa nie zakreśla dla takiego posiadania wymogu określonej ciągłości w czasie, a co za tym idzie, również przyjęcie zobowiązania przez Skarżącą od T. J. było skuteczne z uwagi na przejęcie posiadania oraz spełnienie warunków formalnych w postępowaniu.

Skarżąca podniosła, że zgodnie z dorobkiem doktryny odnoszącym się do art. 140 k.c., posiadanie polega na faktycznym władztwie, przez które rozumie się samą możność władania rzeczą. Efektywne w sensie gospodarczym korzystanie z rzeczy (nieruchomości) nie jest konieczną przesłanką posiadania, gdyż do jego zaistnienia wystarczająca jest sama możliwość takiego korzystania. Jak stanowi zaś

art. 337 k.c., posiadacz samoistny nie traci posiadania przez to, że oddaje drugiemu rzecz w posiadanie zależne.

Zdaniem Skarżącej w niniejszej sprawie wystąpiły dwa konieczne elementy posiadania: corpus i animus, ponieważ T. J. w dniu 25 września 2014r. władał nieruchomością, przy czym dla samego posiadania nie jest konieczne efektywne wykonywanie takiego władztwa. Skarżący miał wolę wykonywania względem nieruchomości prawa do dysponowania nią, co znalazło przejaw w rozdysponowaniu gruntu na rzecz osoby trzeciej. Skarżąca powołała się w swej argumentacji na wyrok NSA (II GSK 678/10), w którym Sąd wskazał, że gospodarstwo rolne może znajdować się jednocześnie w posiadaniu samoistnym i zależnym, a każdy z tych rodzajów posiadania może stanowić podstawę do otrzymania płatności rolnosrodowiskowej. Zdaniem NSA, aby rozstrzygnąć, czy został spełniony warunek przeniesienia gospodarstwa rolnego, należy zbadać, czy było możliwe przeniesienie posiadania na skarżącego z dniem wskazanym przez niego we wniosku o przejęcie płatności. W niniejszej sprawie taka możliwość występowała (dzierżawca przeniósł na właściciela nieruchomości posiadanie a następnie właściciel nieruchomości przeniósł jej posiadanie na nowego dzierżawcę). Ponadto Skarżąca zwróciła uwagę, że sam organ zważył, że przekazanie posiadania na rzecz Skarżącej miało miejsce w dniu 25 września 2014r., natomiast wskazanie od kogo nastąpiło tego typu przekazanie nie powinno mieć znaczącego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału ARiMR wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Dyrektor Oddziału Agencji dokonał błędnej interpretacji przepisów prawa, określających przesłanki przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego od poprzednika prawnego.

U podstaw wydania negatywnego rozstrzygnięcia dla Skarżącej legło przekonanie organu, że T. J. nie był posiadaczem działek, gdyż jako ich właściciel zawarł umowę dzierżawy i przekazał działki do użytkowania innym podmiotom, przez co pozbawił się elementów posiadania. Z racji tego, że T. J. nie przejął skutecznie części zobowiązania M. M., nie jest możliwym, aby S. M. przejęła zobowiązanie T. J., o które wnioskowała, gdyż takiego zobowiązania w świetle obowiązujących przepisów nie ma (s. 6 i 7 zaskarżonej decyzji).

Z takim poglądem organów nie sposób się zgodzić.

W niniejszej sprawie do zmian w zakresie prawa własności do ww. działek i wynikających z nich zmian w ich posiadaniu doszło po doręczeniu decyzji z dnia [...] stycznia 2014r. w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej M. M. W związku z powyższym zastosowaniu podlegał § 32 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, który reguluje zasady przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego w takiej sytuacji. Ustęp pierwszy tego przepisu stanowi, że w przypadku przeniesienia, w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, posiadania gruntów lub stada objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym podjętym przez rolnika, które nastąpiło po doręczeniu decyzji w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, nowemu posiadaczowi tych gruntów lub stada mogą być przyznane kolejne płatności rolnośrodowiskowe, jeżeli są spełnione warunki określone w art. 25 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich.

Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne jest to, że jak wynika z wyżej przytoczonego § 32 ust. 1 ww. rozporządzenia, przyznanie kolejnej płatności rolnośrodowiskowej nowemu posiadaczowi jest możliwe w razie wystąpienia ogólnie określonego zdarzenia, jakim jest przeniesienia posiadania (na podstawie stosownej umowy), przy czym przepis ten nie zawiera bardziej szczegółowego zastrzeżenia, czy chodzi tutaj o przeniesienie posiadania samoistnego, czy też zależnego. W związku z powyższym do przeniesienia zobowiązania może dojść zarówno pomiędzy posiadaczem samoistnym, jak i zależnym. Płatność rolnośrodowiskowa może zostać przyznana zarówno posiadaczowi zależnemu, jak i samoistnemu. W przypadku gdy nieruchomość znajduje się jednocześnie w posiadaniu samoistnym i posiadaniu zależnym, płatność może być poznana tylko jednemu podmiotowi - temu, który aktualnie spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej.

W przypadku zaś gdy stosunek prawny, na podstawie którego doszło do oddania nieruchomości w posiadanie zależne wygasa, płatność rolnośrodowiskowa może zostać przyznana posiadaczowi samoistnemu. Z możliwości przejęcia tego zobowiązania nie można posiadacza samoistnego wykluczyć na tej podstawie, że korzystając z uprawnień, które przysługiwały mu jako właścicielowi, we wcześniejszym okresie oddał działki w posiadanie zależne. Również późniejsze oddanie nieruchomości innemu posiadaczowi zależnemu nie pozbawia go prawa do przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego w momencie, gdy jest jedynym władnącym działek. Dla zastosowania § 32 rozporządzenia rolnośrodowiskowego istotna jest kwestia następstwa prawnego pomiędzy kolejnymi podmiotami, które władają daną nieruchomością, czy to w ramach posiadania samoistnego, czy to w ramach posiadania zależnego. Regulujące zasady następstwa prawnego w niniejszej sprawie przepisy: § 32 i art. 25 ust. 2 nie określają bowiem ograniczeń ani co do czasu trwania władztwa nad nieruchomością w ramach posiadania, ani też co do rodzaju takiego posiadania.

W niniejszej sprawie T. J., po zawarciu z M. M. w dniu 11 kwietnia 2014r. umowy przeniesienia prawa własności do przedmiotowych działek, w tym samym dniu, już jako właściciel, na podstawie umowy, oddał M. M. przedmiotowe działki w dzierżawę. W tej sytuacji posiadaczem samoistnym był T. J. a posiadaczem zależnym M. M. W czasie trwania tej umowy dzierżawy nie powstała kwestia wstąpienia do postępowania w sprawie płatności rolnośrodowiskowej, ponieważ uprawnionym do otrzymania tej płatności pozostawała nadal ta sama osoba tj. M. M., najpierw jako posiadacz samoistny (właściciel), później jako posiadacz zależny (dzierżawca). Kwestia zmiany podmiotu uprawnionego do otrzymania kolejnej płatności pojawiła się w wyniku wypowiedzenia w dniu 25 września 2014r. przez T. J. umowy dzierżawy zawartej z M. M.. Wraz z wypowiedzeniem tej umowy dzierżawy jednym władnącym ww. działek był T. J. jako posiadacz samoistny. Nie miał racji organ II instancji twierdząc, że T. J. pozbawił się elementów posiadania przez oddanie działek w dzierżawę (najpierw M. M. później S. M.).

T. J. od momentu nabycia prawa własności do ww. działek jest ich posiadaczem samoistnym.

Zgodnie z art. 336 k.c. posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Posiadacz samoistny włada rzeczą w takim zakresie, jak czyni to właściciel, korzystając z takich możliwości władania rzeczą, do jakich właściciel jest uprawniony. Możliwości te określa art. 140 k.c. zgodnie z którym, w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno - gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą. Pobieraniem pożytków cywilnych z rzeczy jest uzyskiwanie przez właściciela dochodów, które dana rzecz przynosi ze stosunków prawnych np. uzyskiwanie czynszu dzierżawnego wynikającego z umowy dzierżawy.

Zatem T. J. oddając działki w dzierżawę a następnie wypowiadając umowę dzierżawy i zawierając kolejną już ze Skarżącą korzystał z uprawnień jaki przysługiwały mu w ramach posiadania samoistnego. Z tego względu nieprawidłowe jest stwierdzenie organu II instancji, że T. J. nie był posiadaczem działek, gdyż przekazał faktyczne użytkowanie działek innym osobom. Realizacja posiadania nie musi odbywać się poprzez bezpośrednie użytkowanie nieruchomości a może polegać również na oddaniu jej w użytkowanie osobie trzeciej i pobieraniu z tego tytułu pożytków cywilnych, jak ma to miejsce w przypadku umowy dzierżawy. Świadczy o tym treść art. 337 k.c. który stanowi, że posiadacz samoistny nie traci posiadania przez to, że oddaje drugiemu rzecz w posiadanie zależne.

W niniejszej sprawie istotnym jest, że T. J., w momencie wypowiedzenia umowy dzierżawy M. M., będąc posiadaczem samoistnym, stał się jednym władnącym działek. W związku z powyższym, tak jak stwierdził to już Sąd w sprawie o sygn. akt I SA/Rz 722/15, organ powinien był na ten moment ocenić, czy T. J. - jako posiadacz samoistny, który faktycznie władał działkami po rozwiązaniu umowy dzierżawy z M. M., spełnił wszystkie warunki konieczne do wstąpienia do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej za 2014 rok.

W zaskarżonej decyzji, w której odmówiono S. M. prawa do wstąpienia do postępowania organ II instancji stwierdził natomiast, że z racji tego, iż T. J. nie był posiadaczem działek i nie przejął skutecznie zobowiązania M. M., również Skarżąca nie mogła przejąć zobowiązania rolnośrodowiskowego. Ta podstawa odmowy Skarżącej wstąpienia do toczącego się postępowania jest błędna, jak bowiem wyżej wskazano, T. J. był posiadaczem samoistnym działek a w chwili zawierania z S.M. umowy dzierżawy czynił to jako jedyny władnący tych nieruchomości. Nie można więc stwierdzić, tak jak uczynił to organ II instancji, że Skarżąca nie może przejąć zobowiązania rolnośrodowiskowego od T. J., ponieważ ten nie był posiadaczem działek i nie mógł przejąć zobowiązania. Podana przez organy przyczyna wydania w stosunku do Skarżącej decyzji odmownej nie ma oparcia w przepisach regulujących zasady przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego. W § 32 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego mowa jest o możliwości przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej nowemu posiadaczowi w przypadku przeniesienia posiadania gruntów objętych zobowiązaniem w wyniku umowy dzierżawy. Do takiej sytuacji doszło w niniejszej sprawie, gdyż w wyniku umowy dzierżawy zawartej w dniu 25 września 2014r. T. J. przekazał Skarżącej przedmiotowe działki w posiadanie zależne. Ponadto § 32 ust. 1 ww. rozporządzenia, wskazując na przesłanki przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego odwołuje się również do warunków wymienionych w art. 25 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. W tym przepisie jest natomiast mowa, że w razie zdarzenia prawnego, w wyniku którego zaistnieje następstwo prawne, po przyznaniu pomocy, następcy prawnemu beneficjenta może być przyznana pomoc jeżeli spełnia on warunki przyznania pomocy, nie sprzeciwia się to przepisom, o których mowa w art. 1 pkt 1 oraz istocie i celowi działania, w ramach którego przyznano pomoc, zostaną przez niego przejęte zobowiązania związane z przyznaną pomocą, środki finansowe z tytułu pomocy zostały w całości wypłacone.

Ponieważ decyzja Dyrektora Oddziału Agencji z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstąpienia T. J. do toczącego się postępowania w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej została uchylona wyrokiem tut. Sądu z dnia 6 października 2015r., I SA/Rz 722/15, organ II instancji, po rozstrzygnięciu sprawy dotyczącej T. J., będzie musiał ponownie rozpatrzyć wniosek Skarżącej S. M. o wstąpienie do toczącego się postępowania dotyczącego płatności rolnośrodowiskowej. Organ będzie więc musiał ponownie rozważyć problem następstwa prawnego po pierwszym beneficjencie w zakresie dotyczącym przyznania pomocy.

Przy ocenie tych kwestii organ będzie musiał wziąć pod uwagę, że po pierwsze, od momentu uzyskania prawa własności przez T. J. w żadnym momencie nie pozbawił się on elementów posiadania. Przez okres wykonywania prawa własności był on posiadaczem samoistnym a w chwili wypowiedzenia umowy dzierżawy był jednym posiadaczem przedmiotowych działek. Po drugie, z istoty umowy dzierżawy wynika, że Skarżąca S. M., jako dzierżawca przedmiotowych działek od 25 września 2014r. jest następcą prawnym właściciela nieruchomości (T. J.) w zakresie dotyczącym używania tych nieruchomości i pobierania z nich pożytków. Okoliczności te świadczą o spełnieniu przesłanek przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego wymaganych przez § 32 ust. 1 ww. rozporządzenia w zw. z art. 25 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, tj. przeniesienia posiadania i wynikającego z tego następstwa prawnego. Należy przy tym zauważyć, że w zaskarżonej decyzji organ nie wskazywał na niespełnienie przez Skarżącą któregokolwiek z pozostałych warunków przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego, określonych w § 32 ust. 6 i ust. 7 ww. rozporządzenia oraz art. 25 ust. 2 pkt 1-4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Przedstawioną powyżej ocenę co do podstaw przejęcia zobowiązania rolnośrodowiskowego organ II instancji będzie zobowiązany uwzględnić w ramach ponownego rozpoznania sprawy.

Mając na względzie powyższe Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.). O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy.