Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 173/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 4pkt 1  i  art. 40 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 4, art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody, w wyniku wznowienia postępowania, na zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącej kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Sprawa zawisła przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach w wyniku skargi wniesionej przez K. S. na decyzję SKO w C. z dnia [...] r., nr [...]. Zaskarżoną decyzją organ ten utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...]r., nr [...], wydaną w wyniku wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną tego organu z dnia [...] r., nr [...]. Decyzją, którą zakończone zostało postępowanie prowadzone w trybie zwyczajnym zezwolono K. S. na zajęcie pasa drogowego ul. [...] w Z. (działki nr 1 i nr 2 k.m. [...]) w celu prowadzenia robót związanych z wykonaniem przyłącza wodociągowego, umieszczenia tego przyłącza w pasie drogowym oraz ustalono należne z tego tytułu opłaty. Decyzja Prezydenta Miasta Z., którą utrzymano zaskarżoną decyzją wydana została w wyniku kolejnego rozpatrzenia sprawy, bowiem poprzednie orzeczenia tego organu, a to postanowienie z dnia [...]r. odmawiające wznowienia postępowania oraz decyzje z dnia [...] r. i z dnia [...]r. zostały uchylone przez SKO w C..

Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wznowione na wniosek złożony w dniu [...] r. przez J. B. – S.. We wniosku tym powołując się na przepisy art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 4 k.p.a. wskazała, że Gmina Z. nie jest właścicielką działki nr 2, co potwierdzone zostało w postępowaniu toczącym się przed Sądem Rejonowym w Z. zainicjowanym w [...] r. wnioskiem Gminy o jej zasiedzenie. Gmina Z. cofnęła jednak swój wniosek, a postępowanie w tej sprawie zakończyło się prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] r., sygn. akt [...], stwierdzającym, że działka nr 2 stanowiła współwłasność L. i W. B. (poprzedników prawnych J. B. - S.) oraz W. i R. Z..

Utrzymana w mocy zaskarżonym do Sądu orzeczeniem decyzja Prezydenta Miasta Z. uchylała decyzję tego organu z dnia [...]r., nr [...], odmawiała wyrażenia zgody na zajęcie przez K. S. pasa drogowego działki nr 2, k.m. [...], obręb Z. z uwagi na brak publicznego charakteru tej drogi oraz zezwalała K. S. na zajęcie pasa drogowego ul. [...], (działki nr 1) w celu prowadzenia robót oraz umieszczenie w tym pasie przyłącza wodociągowego. W sentencji tej decyzji ustalono także opłatę w wysokości 19 zł za zajęcie działki nr 1 wchodzącej w skład pasa drogowego w celu wykonania w dniu [...] r. przedmiotowych robót, opłatę za umieszczenie w pasie drogowym przyłącza wodociągowego za okres od [...] r. do [...]r. w wysokości 12,08 zł i wreszcie roczną opłatę w wysokości 30 zł za umieszczenie w pasie drogowym przyłącza wodociągowego.

W podstawie prawnej opisanego orzeczenia organ I instancji wskazał art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a także art. 40 ust. 1 ust. 2 pkt 1 i 2, ust. 3, ust. 4, ust. 5 ust. 10, ust. 11, ust. 13, ust. 13a i ust. 15 oraz art. 40d ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych ( j.t. Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115ze zm. – dalej zwanej u.d.p.). Ponadto powołał się także na uchwałę Nr [...] Rady Miejskiej w Z. z dnia [...] r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg gminnych znajdujących się na terenie miasta Z. oraz uchwałę Nr [...] Rady Miejskiej w Z. z dnia [...]r. w sprawie zmiany uchwały Nr [...] z dnia [...] r. w sprawie ustalenia stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg gminnych.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta Z. [...] r. na błędnych ustaleniach faktycznych i prawnych polegających na przyjęciu, że działka nr 2 została włączona do pasa drogowego drogi gminnej. Organ stwierdził ponadto, że w trakcie postępowania nie uwzględnił faktu, że przed Sądem Rejonowym w Z. toczyło się postępowanie w sprawie zasiedzenia tej działki, jak również, że Gmina Z. cofnęła wniosek o jej zasiedzenie. W konsekwencji przyjęto, że podstawę wydania decyzji w przedmiotowej sprawie stanowił art. 40 u.d.p., a stroną w tym postępowaniu był jedynie podmiot składający wniosek o zajęcie pasa drogowego i umieszczenie w nim urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogą lub ruchem drogowym. Stanowisko to zdaniem organu okazało się błędne ponieważ status stron w tym postępowaniu przysługiwał także współwłaścicielom działki nr 2. W związku z tym z uwagi na zaistnienie przesłanki z art. 145 § 1pkt 4 k.p.a. należało wznowić postępowanie w sprawie na wniosek J. B.–S., w którym domagała się ona uchylenia decyzji z dnia [...] r., usunięcia przyłącza wodociągowego z działki nr 2 oraz umorzenia postępowania. Organ stwierdził następnie, że w toku wznowionego postępowania K. S. usiłowała zawrzeć ugodę z właścicielami działki nr 2 wskazując, że biegnące przez teren tej działki przyłącze wodociągowe nie utrudnia korzystania z niej jako drogi wewnętrznej. Negatywne stanowisko wobec tej propozycji zajęła jednak J. B. –S. zaś organ doszedł do przekonania, że nie jest uprawniony do orzekania w kwestii dotyczącej obciążenia działki nr 2 służebnością stwierdzając także brak podstaw do orzekania w sprawach zajęcia pasa drogowego drogi wewnętrznej. W tym stanie rzeczy mając na uwadze, że K. S. nie wycofała wniosku złożonego w [...]r. organ wydał decyzję o wskazanej wyżej treści.

Odwołanie od tej decyzji wniosła K. S. zarzucając jej wydanie z naruszeniem art. 7 i art. 9 k.p.a. poprzez brak uwzględnienia w sprawie interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, a także niedopilnowanie aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie opisaną decyzją zasady ochrony praw nabytych wynikającej z art. 2 Konstytucji R.P. W oparciu o te zarzuty wnosząca odwołanie domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji, utrzymania w mocy decyzji z [...] r. oraz umorzenia postępowania przed organem I instancji w części objętej wznowieniem.

Wspomnianą na wstępie decyzję z dnia [...] r. SKO w C. oparło na przepisach art. 138 § 1 pkt 1, art. 145 § 1 pkt 1 i 4 oraz art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., a także art. 40 ust. 1, ust. 2, ust. 3 u.d.p. W uzasadnieniu Kolegium zreferowało dotychczasowy przebieg postępowania oraz zapadłe w jego toku orzeczenia, a także zanalizowało przepisy regulujące instytucje wznowienia postępowania administracyjnego. Następnie organ stwierdził, że w jego ocenie spełnione zostały formalne przesłanki wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Z. z dnia [...]r. W szczególności wszystkie wymogi formalne spełniał wniosek złożony przez J. B. – S. oraz został on złożony w ustawowym terminie. SKO nie zgodziło się jednak z poglądem wnioskodawczyni, że w sprawie zaistniała również przesłanka wznowienia postępowania wskazana w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. bowiem w sprawie tej nie doszło do wydania decyzji w oparciu o fałszywe dowody. Prawidłową zaś okazała się druga wskazana we wniosku o wznowienie postępowania przesłanka wynikająca z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Zasadność tego stwierdzenia organ odwoławczy oparł na analizie treści art. 40 u.d.p. Wskazał, że w świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego krąg podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w postępowaniu o zajęcie pasa drogowego i umieszczeniu w nim urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogą i ruchem drogowym ograniczyć należy do wnioskodawcy. W sytuacji jednak, jeżeli organ wydawał decyzję w sprawie zajęcia działki, którą Gmina Z. nie dysponowała to należało przyjąć, że przymiot stron w takim postępowaniu przysługiwał również współwłaścicielom działki nr 2, w tym wnioskodawczyni J. B. – S..

Odnosząc się do zarzutów odwołania SKO wskazało, że stosownie do art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie prawa, a stosownie do art. 19 tej ustawy winny z urzędu przestrzegać swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Oznacza to, że organ nie może rozstrzygać o prawach i obowiązkach w sprawach indywidualnych w zakresie szerszym niż wynika to z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Naruszenie zaś właściwości rzeczowej traktowane jest przez ustawodawcę jako istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji w oparciu o art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. W przedmiotowej sprawie ostateczną decyzją zezwolono na zajęcie pasa drogowego i umieszczenie w nim przyłącza wodociągowego niezgodnie z umocowaniem zawartym w art. 40 ust. 1 ustawy, gdyż przepis ten dotyczy podejmowania działań w granicach działek stanowiących pas drogowy. W trybie tego przepisu brak było zatem podstaw ku temu aby udzielać przedmiotowego zezwolenia odnoszącego się do działek o innym charakterze, w tym działek stanowiących własność prywatną i znajdujących się poza pasem drogowym. Przyjęcie odmiennej interpretacji art. 40 ust. 1 u.d.p. prowadziłoby zaś do ograniczenia prawa własności chronionego przepisem art. 64 Konstytucji R.P., który dopuszcza ograniczenie tego prawa tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty tego prawa. Oznacza to, że ponieważ organ w sposób nieuprawniony zezwolił K. S. na umieszczenie przyłącza wodociągowego na nieruchomości, która nie stanowiła pasa drogowego to decyzję taką należało wyeliminować z obrotu prawnego.

W skardze wniesionej na tę decyzję K. S. domagała się jej uchylenia w całości, a także zasądzenia kosztów postępowania. Uzasadniając te żądania ponowiła zarzuty i argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji dodatkowo wskazując na naruszenie przez organ odwoławczy art. 77 i art. 80 k.p.a. W uzasadnieniu skargi K. S. ponownie podniosła, że ochronie podlegają prawa nabyte in concreto na podstawie indywidualnego aktu władzy państwowej, w tym także prawa wynikające z decyzji administracyjnych. Podkreśliła, że jednostka powinna mieć pewność nie tylko co do sposobu rozumienia przez organy konkretnych przepisow, ale także i co do trwałości oraz niewzruszalności dokonanych na ich podstawie ostatecznych rozstrzygnięć indywidualnych. Powołała się w tej kwestii na stanowisko Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 27 listopada 1997 r., sygn. akt U 11/97, OTK 1997, Nr 5-6, poz. 67, stwierdził, że "ochronie konstytucyjnej podlegać musi zaufanie obywateli nie tylko do litery prawa, ale przede wszystkim do sposobu jego interpretacji przyjmowanej przez organy państwa". W konsekwencji decyzja z dnia [...]r. powinna w ocenie skarżącej zostać utrzymana w mocy, zaś wszelkie konsekwencje z tym związane powinien ponieść organ I instancji, który sam przyznał się do błędnego ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Zasady państwa prawa wymagają bowiem, aby nieuchronne ryzyko pomyłek i błędów nie było przerzucane na jednostkę, zwłaszcza, gdy po jej stronie nie można dopatrzyć się nagannego postępowania. Skarżąca powołała się także na przepis art. 417 (1) § 2 kodeksu cywilnego dowodząc, że przewiduje on sytuacje, gdy wadliwe orzeczenie pozostawać będzie w obrocie prawnym, a organ poprzestanie jedynie na stwierdzeniu jego niezgodności z prawem, co otwiera drogę do uzyskania kompensacji przez osobę, która wskutek jego wydania poniosła szkodę.

Odnosząc się do treści decyzji SKO w C. skarżąca stwierdziła, że organ ten w uzasadnieniu swojej decyzji mimo powołania się na szereg przepisow Kodeksu postępowania administracyjnego nie zajął stanowiska wobec postawionych przez nią zarzutów naruszenia art. 7 i art. 9 tej ustawy. Stwierdziła, że jeżeli w przekonaniu organu przepis art. 6 k.p.a. wyłącza stosowanie zasad wynikających z powołanych przez nią przepisów to powinien to wyrazić wprost. W jej ocenie pogląd taki byłby zresztą nieuzasadniony, bowiem cechą charakterystyczną ogólnych zasad postępowania administracyjnego jest to, że znajdują one współzastosowanie wraz z każdym przepisem kodeksu.

Zdaniem skarżącej nie można zgodzić się również ze stanowiskiem Kolegium, że nie nabyła ona prawa do przyłącza wodociągowego znajdującego się na działce nr 2. Decyzja Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] r. spełniała bowiem wszystkie niezbędne wymogi wynikające z art. 107 k.p.a. i przez określony czas funkcjonowała w obrocie prawnym. Uchylenie tej decyzji powoduje zaś jedynie skutki wyłącznie na przyszłość (ex nunc), a inaczej byłoby natomiast gdyby doszło do stwierdzenia nieważności tej decyzji.

W ocenie skarżącej nie można zgodzić się wreszcie ze stanowiskiem Kolegium, że w zakresie kompetencji (dosł. badania) organu I instancji nie znajdowało się zagadnienie negatywnych skutków wywołanych jego decyzją oraz sposobu ich naprawy. Uchylając decyzję organ stosownie do art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. obowiązany był rozstrzygnąć istotę sprawy administracyjnej będącej jej przedmiotem. Zasadne jest zatem żądanie aby organ I instancji wydając nowa decyzję w wyniku wznowienia postępowania całościowo rozstrzygnął istotę sprawy, bowiem postępowanie wznowieniowe nie jest jedynie postępowaniem weryfikacyjnym.

W podsumowaniu swoich wywodów skarżąca wskazała, że zaskarżona decyzja SKO nie przyczyniła się do rozwiązania żadnego problemu związanego z błędnym ustaleniem stanu faktycznego i prawnego działki nr 2. Tymczasem skoro nie ma żadnych wątpliwości, że powstała sytuacja jest konsekwencją błędów Prezydenta Miasta Z., to logicznym jest aby Gmina poniosła odpowiedzialność za działanie swoich przedstawicieli i wynagrodziła właścicielom działki nr 2 poniesione szkody, albo zaproponowała inne rozwiązanie, które każda ze stron będzie w stanie zaakceptować, tak, aby wynik postępowania wznowieniowego nie polegał jedynie na weryfikacji błędnej decyzji, ale również na dokładnym wyjaśnieniu i załatwieniu sprawy. Z tego powodu nadal aktualne pozostają w przekonaniu skarżącej zarzuty skierowane w odwołaniu od decyzji organu I instancji, z tym że odnoszą się one teraz do zaskarżonej decyzji SKO.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium podtrzymało swoje stanowisko, że organ I instancji nie mógł orzekać o prawach i obowiązkach w szerszym zakresie niż wynika to z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Nie można zgodzić się natomiast ze skarżącą, że na podstawie decyzji, która została uchylona w postępowaniu wznowieniowym nabyła ona prawo do lokalizacji przyłącza wodociągowego na działce nr 2, gdyż organ administracji nie był uprawniony do rozporządzania cudzą własnością. Skoro zaś nie posiadał on uprawnienia do nadania takiego prawa to nie można mówić o nabyciu go przez kogokolwiek. Kolegium zgadzając się ze skarżącą, że uchylając decyzję dotychczasową organ I instancji zobowiązany był wydać nową decyzję rozstrzygająca o wyniku sprawy zauważyło jednak, iż to nowe rozstrzygnięcie musiało mieścić się w granicach przedmiotu rozstrzygniętego uchyloną decyzją. Roszczenie zaś o naprawienie szkody wyrządzonej wadliwą decyzją stanowi zagadnienie z zakresu prawa cywilnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga musiała odnieść skutek, aczkolwiek nie z powodów, które zostały w niej podniesione. Kontrolując zaskarżoną decyzję w aspekcie jej zgodności z prawem, jak nakazuje dyspozycja art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd doszedł bowiem do przekonania, że decyzja ta oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Z. zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić w tym miejscu należy, że Sąd, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej zwanej p.p.s.a.), wyrokował w granicach sprawy, nie jednak będąc związany zarzutami, wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, a zatem dostrzeżone przez siebie naruszenia przepisów prawa był zobowiązany uwzględnić z urzędu.

Kontrolowana sprawa toczyła się w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, jakim jest wznowienie postępowania administracyjnego uregulowane przepisami art. 145 do 152 k.p.a. Podkreślić należy, że ta instytucja procesowa ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, która zakończona została decyzją ostateczną, a w której zaistniała jedna z okoliczności wskazanych w art. 145 § 1 i art. 145a oraz art. 145 b § 1 k.p.a. Wznowienie postępowania administracyjnego w zamierzeniu ustawodawcy ma doprowadzić do usunięcia wad, jakimi są obarczone ostateczne decyzje administracyjne (i postanowienia od których przysługiwało zażalenie) czy wręcz eliminację takich dotkniętych wadami prawnymi orzeczeń z obrotu prawnego w przypadku zaistnienia ustawowych przesłanek takiego rozstrzygnięcia. W przekonaniu organów w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania wskazana w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którą w sprawie zakończonej ostateczną decyzją wznawia się postępowanie, jeżeli strona nie brała w nim bez własnej winy udziału. W ocenie organów podmiotami, które bez własnej winy nie brały udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] r. byli współwłaściciele działki nr 2, którą Prezydent Miasta Z., działający jako zarządca drogi publicznej, zezwolił zająć w celu prowadzenia na niej robót polegających na wykonaniu przyłącza wodociągowego oraz zezwolił na umieszczenie na niej tego przyłącza.

Opisane stanowisko należy uznać za błędne. W przedmiotowej sprawie brak było bowiem podstaw do uruchomienia i prowadzenia postępowania wznowieniowego, a to dlatego, że decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] r. w części orzekającej o zajęciu działki nr 2 i umieszczeniu w niej przyłącza wodociągowego należało w pierwszym rzędzie uznać za wydaną z rażącym naruszeniem art. 40 u.d.p. , a nie poddawać jej weryfikacji w trybie wznowienia postępowania w oparciu o przepis art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

W świetle przepisów art. 40 ust. 1 i ust. 2 u.d.p. nie ulega wątpliwości, że przepisy te regulują kwestie związane z korzystaniem z pasa drogowego na cele niezwiązane z ruchem drogowym oraz z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg. Przez pas drogowy stosownie do art. 4 pkt 1 tej ustawy należy zaś rozumieć wydzielony liniami granicznym i grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. W kontrolowanej sprawie bezspornym było natomiast, że działka nr 2 nie wchodziła w skład pasa drogowego drogi gminnej, jaką jest ul. [...] w Z.. Tym samym brak było podstaw prawnych do orzekania w oparciu o powołane przepisy przez zarządcę tej drogi w przedmiocie zezwolenia na zajęcie tej działki i umieszczenie na niej przyłącza wodociągowego. Konsekwencją tego stanu rzeczy winno być zatem stwierdzenie przez Prezydenta Miasta Z., że decyzja z dnia [...] r. w części odnoszącej się do działki nr 2 została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 40 u.d.p. Przepis ten został bowiem zastosowany do stan faktycznego, który nie mieścił się w zakresie nim unormowanym. W sprawie wystąpiła zatem wskazana w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przesłanka nakazująca organowi II instancji stwierdzenie nieważności części przedmiotowej decyzji. Mając na uwadze powyższe ustalenie niezrozumiałe dla składu orzekającego było stanowisko organu odwoławczego, który zasadnie stwierdzając, że jedną z konsekwencji wynikającej z zasady praworządności jest konieczność przestrzegania przez organy administracji publicznej swojej właściwości nie dostrzegł jednocześnie, iż orzekające w sprawie organy nie były władne do udzielenia przedmiotowego zezwolenia w odniesieniu do działki nr 2.

Odnosząc się do argumentacji skargi dotyczącej ochrony praw nabytych, uwzględniania słusznego interesu obywatela czy wreszcie naruszenia zasady informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków wskazać należy, że stwierdzenie nieważności decyzji wywiera skutek z mocą wsteczną (ex tunc). Z chwilą uzyskania przez decyzję stwierdzającą nieważność waloru ostateczności ustają bowiem wszelkie skutki prawne, jakie wywołało unieważnione orzeczenie. Odrębną kwestię stanowią natomiast roszczenia odszkodowawcze przysługujące podmiotom, które poniosły szkodę w związku ze stwierdzeniem nieważności ostatecznej decyzji. Roszczeń takich w stosunku do decyzji wydanych po dniu 1 września 2004 r., kiedy to weszła w życie ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny i zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 162, poz. 1692) należy jednak dochodzić w trybie cywilnoprawnym.

Na marginesie wskazać również przyjdzie, że organy obu instancji były świadome utrwalonego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym poglądu, że stroną postępowania w sprawach, o jakich jest mowa w art. 40 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 u.d.p. jest jedynie podmiot wnioskujący o udzielenie zezwolenia. W tej kwestii sporne jest jedynie czy podmiotem takim jest wyłącznie inwestor czy też może nim być także składający wniosek wykonawca robót prowadzonych w pasie drogowym. Tym samym także i z tego powodu brak było podstaw do wznowienia postępowania w sprawie prowadzonej w trybie art. 40 u.d.p. ze wskazaniem na przesłankę wynikającą z art. 145 ust. 4 k.p.a.

Ponownie rozpatrując sprawę Prezydent Miasta Z. umorzy wznowione postępowanie, a sprawę przekaże do SKO w C. celem przeprowadzenia przez ten organ postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności części decyzji z dnia [...] r.

Mając na uwadze dostrzeżone naruszenia przepisów prawa materialnego oraz procesowego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Z.. O niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku orzeczono po myśli art. 152 p.p.s.a. W przedmiocie zwrotu kosztów postępowania obejmujących wpis od skargi Sąd rozstrzygał w oparciu o przepisy art. 200, art. 205 § 1 oraz art. 209 p.p.s.a.