Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 161/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-07-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono sprzeciw
Powołane przepisy: article: art. 80 ust. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 247
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk (sprawozdawca) po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 lipca 2021 r. sprawy ze sprzeciwów T. W., M. P., W. S. i K. R.-B. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2020 r., znak: [...], w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala sprzeciwy.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do sądu decyzją z [...] grudnia 2020 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania L. L. sp. z o.o. (dalej także jako: inwestor lub Spółka) uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z

[...] listopada 2020 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

Wskazaną wyżej decyzją z [...] listopada 2020 r., po rozpatrzeniu wniosku Spółki, organ I instancji odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu hal magazynowych i magazynowo-produkcyjnych na terenie Parku [...] L. II wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr [...], [...], [...], [...] położnych przy ul. [...] w miejscowości [...]. W ocenie organu planowane przedsięwzięcie nie jest zgodne z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] obowiązującego w analizowanym obszarze.

Od powyższej decyzji Spółka wniosła odwołanie, zarzucając wadliwą interpretację postanowień planu miejscowego i w konsekwencji błędne uznanie, że planowane przedsięwzięcia nie może być zrealizowane z uwagi na sprzeczność z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] grudnia 2020 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że zgodnie z uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] września 2007 r. działki o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...] leżą na terenie przeznaczonym pod przemysł 62P, działka o numerze ewidencyjnym [...] leży na terenie przeznaczonym pod przemysł 62P z przebiegiem planowanej drogi wewnętrznej KDw, od strony północnej graniczy z drogą lokalną KDL. Przepis § 50 ust. 1 planu stanowi, że teren oznaczony symbolem 62P (załącznik nr [...]), przeznacza się pod przemysł na określonych warunkach, m.in. przeznaczenie podstawowe: zakłady przemysłowe, składy i bazy, rzemiosło produkcyjne z wykluczeniem zakładów utylizacji odpadów (pkt 1); dopuszcza się lokalizowanie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko może być wymagany (pkt 5); zakazuje się lokalizowania przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (pkt 6).

Odnosząc się do tych postanowień planu Kolegium stwierdziło, że aktualnie przedsięwzięciami mogącymi znacząco oddziałującymi na środowisko są wszystkie przedsięwzięcia wymienione w wydanym na podstawie art. 60 ustawy z dnia

3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r., poz. 247, ze zm.; dalej jako: u.u.i.ś.), rozporządzeniu Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Rozporządzenie wskazuje przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, których realizacja zawsze wymaga sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz te, których realizacja może wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko - przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Z informacji zawartych we wniosku Spółki wynika, że planowana przez nią inwestycja mieści się obecnie w grupie przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego może być wymagane sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko. Planowane przedsięwzięcie nie zostało zakwalifikowane do przedsięwzięć, dla których sporządzenie raportu i tym samym przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, jest zawsze wymagane i wynika wprost z przepisu prawa.

Z kolei w dacie uchwalania planu, obowiązujące wówczas przepisy ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2001 r. Nr 62, poz. 627 ze zm.; dalej jako P.o.ś.) oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r., Nr 257, poz. 2573, ze zm.) wskazywały na dwa rodzaje przedsięwzięć: przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz przedsięwzięcia, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być wymagany, przy czym obowiązek przeprowadzenia oceny może być stwierdzony w drodze postanowienia, wydanego przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W ocenie Kolegium przedsięwzięcia zdefiniowane w § 50 ust. 1 pkt 6 planu miejscowego, których lokalizacja w przedmiotowym obszarze jest zakazana, które plan określa jako wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, to przedsięwzięcia, które zarówno w stanie prawnym obowiązującym w dacie uchwalenia, jak i aktualnie obowiązującym, wymagały z mocy prawa przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Z kolei przedsięwzięcia wskazane w § 50 ust. 1 pkt 5 planu, zdefiniowane w nim jako te, dla których obowiązek sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko może być wymagany, to przedsięwzięcia, w przypadku których obowiązek sporządzenia raportu może być nałożony przez właściwy organ. W konsekwencji za całkowicie błędne i niezgodne z postanowieniami aktu prawa miejscowego należy uznać stanowisko organu, który wykluczył dopuszczalność ich realizacji na przedmiotowym obszarze. Ponieważ plan wyraźnie przesądza o dopuszczalności ich lokalizacji to takie wykluczenie rażąco narusza jego postanowienia. Skoro planowane przedsięwzięcie nie narusza postanowień planu, zatem odnośnie do możliwości jego realizacji konieczne jest przeprowadzanie postępowania wyjaśniającego w zakresie wynikającym ze wszystkich unormowań obecnie obowiązującej ustawy, w tym wraz z badaniem rzeczywistego wpływu planowanej działalności na środowisko i uczestniczeniem w tym postępowaniu społeczeństwa oraz organów uzgadniających. W postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją nie miało to miejsca, a zatem wydanie orzeczenia co do istoty sprawy przez organ wyższego stopnia jest wykluczone i konieczny jest powrót sprawy do pierwszej instancji.

Dodatkowo Kolegium wskazało, że zaskarżona decyzja nie została doręczona wszystkim stronom postępowania. Decyzję doręczono jedynie wnioskodawcy przedsięwzięcia oraz wskazanym organom. Podmioty, których nieruchomości sąsiadują bezpośrednio z terenem planowanego przedsięwzięcia nie zostały o decyzji powiadomione w trybie wynikającym z obowiązujących przepisów, a przynajmniej informacja o ich powiadomieniu nie została wskazana w stopce adresowej zaskarżonej decyzji.

Od decyzji Kolegium sprzeciwy do sądu administracyjnego (o analogicznej treści) wnieśli: T. W., M. P., W. S., K. R. oraz M. Ł. (dalej także jako: skarżący). W sprzeciwach skarżący zarzucili naruszenie:

(1) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez: niedokonanie przez Kolegium wszechstronnej analizy stanu prawnego oraz oceny okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego załatwienia sprawy; brak wszechstronnego rozpatrzenia bezzasadnych zarzutów odwołania Spółki od decyzji organu I instancji; niepodjęcie przez Kolegium w toku postępowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i merytorycznego załatwienia sprawy, w szczególności mając na uwadze interes społeczny oraz interes innych niż skarżąca stron postępowania; brak wyczerpującego rozpatrzenia przez Kolegium całego materiału dowodowego zebranego w sprawie, w szczególności złożonego w toku postępowania raportu z przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia;

(2) art. 107 § 3 k.p.a. przez nieujawnienie w uzasadnieniu decyzji przesłanek, jakimi kierowało się Kolegium wydając rozstrzygnięcie, a w szczególności wskazania faktów uznanych za udowodnione, przyczyn dla których nie wzięto pod uwagę w toku rozstrzygania innych dowodów lub odmówiono im wiarygodności, oraz przepisów prawa zastosowanych w sprawie;

(3) art. 10 § 3 k.p.a. w zw. z art. 6 ust. 2 dyrektywy Parlamentu Europejskiego

i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz. Urz. UE seria L z 2012 r., nr 26, s. 1, ze zm.); w ocenie skarżących Kolegium nie zawiadomiło stron o fakcie złożenia przez odwołania od decyzji Wójta Gminy [...] o odmowie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie przesłało odpisu odwołania w celu zapoznania się przez inne strony niż inwestor z argumentacją w niej zawartą, nie zawiadomił stron o terminie posiedzenia niejawnego, wyznaczonego w celu rozpoznania odwołania od decyzji; tym samym Kolegium uniemożliwiło pozostałym stronom, innym niż Spółka, udział w postępowaniu przed organem wyższego stopnia, wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem skarżonej decyzji;

(4) art. 138 § 2 k.p.a., poprzez bezpodstawne uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi, pomimo braku przesłanek do zastosowania tego przepisu, z uwagi na to, że decyzja organu I instancji nie była obarczona uchybieniami wskazanymi przez organ odwoławczy, jak również pominięcie faktu, że wydanie przez organ II instancji decyzji kasacyjnej powinno być wyjątkowe, podczas gdy zasadą jest merytoryczne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy; ponadto Kolegium nie wskazało, jakie konkretnie okoliczności organ

I instancji powinien wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy;

(5) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i nieutrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, a błędne wydanie decyzji kasacyjnej;

(6) art. 136 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego przez organ wyższego stopnia, w szczególności zaniechanie dokonania oceny raportu o odziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia;

(7) art. 80 ust. 2 u.u.i.ś. w zw. z § 50 ust. 1 pkt 6 uchwały Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] września 2007r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] w zw. z § 1-3 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. oraz w zw. z art. 2 ust. 1 dyrektywy nr 2011/92/UE; naruszenie to wyrażało się w błędnym przyjęciu, że pojęcie "przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko", należy interpretować jako tożsame z pojęciem "przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko" użytym w § 1

i 2 rozporządzenia z 10 września 2019 r., a w następstwie czego przyjęcie, że decyzja organu I stopnia jest wadliwa, w zakresie w jaki stwierdza ona sprzeczność planowanego przedsięwzięcia z postanowieniami planu miejscowego; w ocenie skarżących w postanowieniach planu oraz dokumentach towarzyszących podjęciu uchwały w sprawie planu brak jest podstaw do stwierdzenia, że zamiarem prawodawcy miejscowego było ograniczenie treści analizowanej normy prawa miejscowego do przedsięwzięć stypizowanych w § 1 i 2 rozporządzenia; ponadto zdaniem skarżących interpretacja przyjęta przez organ wyższego stopnia jest sprzeczna z art. 2 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 i 2 dyrektywy nr 2011/92/UE;

(8) art. 80 ust. 2 u.u.i.ś. w zw. z § 50 ust. 1 pkt 6 uchwały Nr [...], poprzez brak zastosowania tego postanowienia planu miejscowego w następstwie przyjęcia, że lokalizacja projektowanego przez Spółkę przedsięwzięcia naruszałaby ustalenia planu, jeżeli byłaby planowana tam gdzie plan wyraźnie tego zakazuje, podczas gdy powołany § 50 ust. 1 pkt 6 uchwały w sposób jasny stanowi, że w przedmiotowym obszarze "zakazuje się lokalizowania przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagających sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko", a co za tym idzie zakazuje lokalizowania przedsięwzięć, które łącznie wypełniają dwa desygnaty tj. stanowią przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko oraz wymagają sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.

Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Kolegium.

W odpowiedzi na sprzeciwy Kolegium wniosło o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z [...] lipca 2021 r. Sąd odrzucił sprzeciw M. Ł. z powodu uiszczenia wpisu sądowego po terminie.

Postanowieniami z tego samego dnia, wydanymi na podstawie art. 111 § 1 w zw. z art. 64b § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) Sąd zarządził połączenie spraw ze sprzeciwów do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz prowadzenie ich pod sygnaturą akt II SA/Lu 161/21.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 64a p.p.s.a. od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego (art. 138 § 2 k.p.a.) skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Stosownie zaś do treści art. 64e p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a.

Zgodnie z treścią art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Z argumentacji Kolegium wynika, że o konieczności uchylenia decyzji organu

I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, przesądziły dwa argumenty: przede wszystkim wadliwa ocena przesłanki zgodności przedsięwzięcia z przepisami miejscowego planu zagospodarowania terenu obowiązującego dla terenu, na którym przedsięwzięcie ma być realizowane. Po drugie, Kolegium wytknęło również organowi I instancji brak doręczenia decyzji wszystkim stronom postępowania, ustalonym stosownie do treści art. 74 ust. 3a u.u.i.ś.

W ocenie Sądu argumenty Kolegium są w pełni zasadne, decyzja Wójta Gminy [...] z [...] listopada 2020 r. była dotknięta tak istotnymi wadami, które uzasadniały wydanie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej.

Zgodność planowanego przedsięwzięcia z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest jedną z podstawowych przesłanek wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co wynika wprost z treści art. 80 ust. 2 u.u.i.ś. Przesłanka ta ma charakter pierwotny w tym sensie, że ocena w tym zakresie determinuje w istocie dalsze działania organu właściwego do wydania decyzji środowiskowej. Stwierdzenie niezgodności planowanego przedsięwzięcia z postanowieniami planu zamyka drogę do wydania decyzji pozytywnej dla inwestora, czyniąc zbędne prowadzenie analiz w zakresie pozostałych przesłanek, co słusznie zauważyło Kolegium, powołując się na utrwalone w orzecznictwie sądowym poglądy.

Istota sporu prawnego w rozpoznawanej sprawie koncentruje się wokół interpretacji postanowień § 50 ust. 1 pkt 5 i 6 planu miejscowego uchwalonego wyżej wskazana uchwałą Rady Gminy [...] z [...] września 2007 r. Prawodawca miejscowy z jednej strony dopuścił na analizowanym terenie lokalizowanie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko może być wymagany (pkt 5). Z drugiej strony, zakazał lokalizowania przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (pkt 6).

Stan prawny w odniesieniu do kwestii klasyfikacji przedsięwzięć wymagających przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko uległ zmianie w okresie pomiędzy uchwaleniem planu miejscowego, a oceną wniosku złożonego przez inwestora. Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dokonało szerokiej analizy stanu prawnego zarówno aktualnego, jak i obowiązującego w dacie uchwalania planu miejscowego.

W tego typu przypadkach, w których prawodawca miejscowy odnosi się do pojęć prawnych, których treść determinują przepisy rangi ustawowej i wykonawczej (rozporządzenia) pojawia się kwestia tego, jaki stan prawny jest miarodajny dla wykładni norm zakodowanych w przepisach prawa miejscowego. W ocenie Sądu należy brać pod uwagę stan prawny miarodajny dla dokonywania oceny przedsięwzięcia, a nie stan prawny obowiązujący w dacie uchwalania planu miejscowego. Ze względu na użycie pojęć determinowanych treścią aktów wyższego rzędu, przy wykładni postanowień aktu prawa miejscowego konieczne jest odwołanie się do aktów normatywnych, które nadają treść pojęciom użytym przez prawodawcę miejscowego. Przepis prawa miejscowego jest stosowany do stanu faktycznego zaistniałego w określonym momencie czasowym (data orzekania przez organ administracji publicznej). Należy zatem sięgnąć do przepisów, które nadają treść pojęciom prawnym użytym przez prawodawcę miejscowego w aktualnym, a nie historycznym już stanie prawnym. W przeciwnym razie oznaczałoby to zastosowanie w sprawie przepisów już nieobowiązującej ustawy i rozporządzenia. Byłoby to dopuszczalne wyłącznie w przypadku, gdyby taka zasada wynikała z przepisów przejściowych, wprowadzających nowe, aktualne regulacje prawne. Taka zasada stosowana jest wyłącznie do spraw w toku, tj. takich, w których postępowanie zostało wszczęte jeszcze na gruncie obowiązywania przepisów poprzedniej ustawy (por. art. 153 u.u.i.ś.). Bez wątpienia rozpoznawana sprawa do takich nie należy. Innymi słowy: należy kierować się dynamiczną, a nie statyczną wykładnią treści przepisów aktu prawa miejscowego. Taki pogląd znajduje oparcie również w zasadach hierarchicznej budowy systemu aktów prawa powszechnie obowiązującego. Prawodawca miejscowy użył pojęć, których treść determinują przepisy rangi ustawowej i wykonawczej (rozporządzenia). Spójność

i hierarchiczność systemu aktów normatywnych w oczywisty sposób wskazują, że to akty wyższego rzędu determinują wykładnię postanowień aktu prawa miejscowego, a nie na odwrót. Zmiana aktów wyższego rzędu (w szczególności ustawy) zmienia także kryteria determinujące wykładnię postanowień aktu prawa miejscowego. To aktualne brzmienie ustawy i rozporządzenia wskazuje na właściwy kierunek wykładni przepisów aktu prawa miejscowego.

Konkludując: interpretacja postanowień uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uchwalonego w 2007 r., w zakresie odnoszącym się do pojęcia przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, musi opierać się na przepisach aktualnie obowiązujących, tj. ustawy z 3 października 2008 r. i rozporządzenia z 10 września 2019 r.

Należy jednak odnotować, że interpretacja spornych postanowień planu miejscowego (§ 50 ust. 1 pkt 5 i 6) zarówno z uwzględnieniem aktualnego stanu prawnego, jak i stanu prawnego obowiązującego w dacie uchwalenia planu (2007 r.) prowadzi w istocie do identycznych rezultatów, co trafnie wykazało Kolegium.

W aktualnym stanie prawnym pod kątem oceny środowiskowej prawodawca podzielił przedsięwzięcia na takie, które mogą zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz takie, które mogą potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W pierwszym przypadku obowiązek przeprowadzenia oceny środowiskowej wynika ex lege, w drugim może zostać stwierdzony (nałożony) przez właściwy organ (art. 59 ust. 1 u.u.i.ś.). Kolegium w pełni prawidłowo uznało, że ze względu na parametry planowanego przedsięwzięcia, powinno być ono zakwalifikowane do przedsięwzięć wskazanych w § 3 ust. 1 rozporządzenia (pkt 54 lit. a, pkt 58 lit. a, pkt 93, pkt 99), tj. mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W takim przypadku obowiązek przeprowadzenia oceny środowiskowej nie wynika z nocy samego prawa, lecz aktualizuje się dopiero w przypadku, gdy właściwy organ nałoży taki obowiązek. W rozpoznawanej sprawie taki obowiązek nałożono na inwestora postanowieniem Wójta Gminy [...] z [...] października 2020 r. (k. 444 akt adm.).

Jak wskazano wyżej, prawodawca miejscowy w postanowieniach obowiązujących dla terenu, na którym ma być realizowane przedsięwzięcie, dopuścił lokalizowanie przedsięwzięć, dla których raport oceny oddziaływania na środowisko "może być wymagany" i zakazał lokalizowania przedsięwzięć "wymagających sporządzenia raportu".

Treść zapisów planu miejscowego musi zostać odniesiona do kwalifikacji przedsięwzięć zawartej w rozporządzeniu z 10 września 2019 r. Nie ma żadnych wątpliwości co do tego, że różnica treściowa pomiędzy punktem 5 i 6 paragrafu 50 ust. 1 planu sprowadza się do sposobu aktualizacji obowiązku sporządzenia raportu (przeprowadzenia oceny środowiskowej). W punkcie 6 chodzi o przedsięwzięcia, dla których taki obowiązek jest wymagany, a zatem wynika ex lege, natomiast w punkcie 5 – o przedsięwzięcia, dla których taki obowiązek "może być wymagany", tzn. aktualizuje się tylko wówczas, gdy zostanie nałożony na inwestora przez właściwy organ. W rozpoznawanej sprawie, charakterystyka przedsięwzięcia wskazuje jednoznacznie, że obowiązek przeprowadzenia oceny środowiskowej nie był wymagany ex lege, został nałożony postanowieniem właściwego organu, zatem należało zastosować pkt 5, a nie pkt 6 paragrafu 50 ust. 1 planu.

Skoro tak, to należy w pełni zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że organ

I instancji dokonał wadliwej interpretacji postanowień planu miejscowego i błędnie uznał, że przedsięwzięcie nie spełnia wymogu zgodności z planem, a w konsekwencji niezasadnie wydał decyzję odmowną, bez analizy dalszych przesłanek w ramach oceny środowiskowej. Przy prawidłowej interpretacji postanowień planu, należało uznać, że lokalizacja przedsięwzięcia nie narusza postanowień planu, co wynika z § 50 ust. 1 pkt 5, należało zatem dokonać badania wniosku i raportu w kontekście pozostałych elementów oceny środowiskowej. W tej sytuacji, skoro organ I instancji nie przeprowadził oceny w pozostałym zakresie, poza kwestią zgodności z planem miejscowym, jedynym możliwym rozstrzygnięciem było uchylenie wadliwej decyzji Wójta i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Niedopuszczalne byłoby prowadzenie przez Kolegium postępowania wyjaśniającego w zakresie pozostałych przesłanek oceny środowiskowej, gdyż takie działanie godziłoby w zasadę dwuinstancyjności, wymagającej merytorycznego, kompleksowego rozpatrzenia sprawy przez organy obydwu instancji. Tak poważnych błędów organu I instancji nie można naprawić korzystając z możliwości przeprowadzenia uzupełniającego postępowania wyjaśniającego na etapie postępowania odwoławczego (art. 136 k.p.a.).

Jak wskazano wyżej, Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie stoi na stanowisku, że przy interpretacji postanowień planu miejscowego, w zakresie odnoszącym się do pojęcia przedsięwzięć wymagających sporządzenia raportu oceny oddziaływania na środowisko, należało zastosować aktualnie obowiązujące przepisy ustawy i rozporządzenia. Sądowi znane jest również stanowisko przeciwne, którego jednak nie podziela. Tym niemniej jednak należy zauważyć, że interpretacja spornych postanowień planu z zastosowaniem przepisów ustawy i rozporządzenia obowiązujących w dacie uchwalania planu, doprowadziłaby do identycznych rezultatów. Nowa ustawa (z 2008 r.) i aktualnie obowiązujące rozporządzenie (z 2019 r.), choć posługują się inną nomenklaturą, w istocie zachowują ten sam mechanizm klasyfikacji przedsięwzięć pod kątem konieczności przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Potwierdza to również regulacja przejściowa zawarta w art. 173 u.u.i.ś., wskazująca na sposób dostosowania nomenklatury stosowanej w przepisach dotychczasowych do nowego nazewnictwa, wprowadzonego ustawą z 2008 r.

W świetle art. 51 ust. 1 P.o.ś. (obowiązującego w dacie uchwalania planu), sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymagały: (1) planowane przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, (2) planowane przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek może być stwierdzony na podstawie ust. 2. Zgodnie z ust. 2 powołanego przepisu, obowiązek sporządzenia raportu dla planowanego przedsięwzięcia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z kolei obowiązujące w dacie uchwalania planu rozporządzenie z 9 listopada 2004 r. dzieliło przedsięwzięcia na mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz przedsięwzięcia, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko mógł być wymagany (§ 1 pkt 1

i 2).

Skoro w § 50 ust. 1 pkt 6 miejscowego planu chodzi o przedsięwzięcia, dla których taki obowiązek jest wymagany, to w stanie prawnym obowiązującym w dacie uchwalania planu byłyby to przedsięwzięcia wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko w rozumieniu art. 51 ust. 1 pkt 1 P.o.ś. i § 1 pkt 1 rozporządzenia z 2004 r. W przypadku spornego przedsięwzięcia obowiązek przeprowadzenia oceny środowiskowej nie wynika ex lege, lecz został nałożony postanowieniem właściwego organu, a zatem w starym stanie prawnym, obowiązującym w dacie uchwalenia planu miejscowego, byłoby to przedsięwzięcie, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko mógł być wymagany. Skoro tak, należałoby zastosować § 50 ust. 1 pkt 5 planu, dopuszczający realizację tego rodzaju przedsięwzięć.

Niezależnie od poglądu na temat tego, które przepisy ustawowe i wykonawcze determinują sposób interpretacji § 50 ust. 1 pkt 5 i 6 planu (historyczne, czy aktualnie obowiązujące), wynik wykładni i zastosowania tych przepisów prowadzi do tej samej konkluzji: lokalizacja przedsięwzięcia nie jest sprzeczna z postanowieniami planu miejscowego.

W ocenie Sądu zasadne są również zastrzeżenia Kolegium odnoszące się do kwestii zapewnienia gwarancji praw procesowych wszystkim stronom postępowania. Kolegium ma rację, że ustalając krąg stron postępowania organ I instancji powinien był zastosować art. 74 ust. 3a u.u.i.ś. Akta administracyjne nie wskazują na to, aby Wójt dopełnił obowiązku zawiadomienia tych stron w trybie wskazanym w art. 74 ust. 3 u.u.i.ś. w zw. z art. 49 k.p.a.

Konkludując: Kolegium w pełni prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., błędy popełnione przez organ I instancji w pełni uzasadniały wydanie decyzji kasacyjnej. Podniesione w sprzeciwach zarzuty naruszenia art. 138 § 1 pkt 1, art. 138 § 2 i art. 136 k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego – art. 80 ust. 2 u.u.i.ś., § 1-3 rozporządzenia z 2019 r. oraz 2 ust. 1 dyrektywy nr 2011/92/WE, z przedstawionych wyżej przyczyn. Biorąc pod uwagę przytoczoną wyżej treść art. 64e p.p.s.a., ta konstatacja jest wystarczająca do oddalenia sprzeciwów.

Pozostałe zarzuty nie odnoszą się w istocie do kwestii, które mieszczą się w zakresie oceny sądu orzekającego w trybie sprzeciwu od decyzji kasacyjnej. Tym niemniej jednak, skoro zostały podniesione, należy przynajmniej po krótce odnieść się do nich. Zarzuty naruszenia zasady prawdy materialnej i swobodnej oceny dowodów są całkowicie chybione, jeśli wziąć pod uwagę fakt, że spór w rozpoznawanej sprawie nie dotyczył kwestii ustaleń faktycznych, ale interpretacji przepisów aktu prawa miejscowego. Zarzut braku oceny raportu przez Kolegium abstrahuje od faktu, że to organ I instancji dokonał oceny wyłącznie w zakresie odnoszącym się do przesłanki zgodności z planem miejscowym. Jak już wyżej wskazano, w takiej sytuacji organ odwoławczy nie mógł dokonać weryfikacji innych przesłanek oceny środowiskowej przedsięwzięcia, do których w ogóle nie odniósł się organ I instancji, przez wzgląd na zasadę dwuinstancyjności postępowania. Całkowicie chybiony jest zarzut naruszenia wymogów dotyczących uzasadnienia decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.). Kolegium w pełni wyjaśniło wszystkie motywy, które zadecydowały o takim, a nie innym rozstrzygnięciu sprawy. Zarzut braku wskazania faktów uznanych za udowodnione i przyczyn, dla których nie wzięto pod uwagę innych dowodów, jest wprost oderwany od realiów sprawy, skoro spór dotyczył nie ustaleń faktycznych, lecz interpretacji przepisów prawa. Kolegium oparło swoje stanowisko na ugruntowanych w orzecznictwie poglądach, choć pewnym zastrzeżeniem może być brak wskazania źródła powoływanych poglądów (por. uzasadnienie wyroku WSA w Lublinie z 27 sierpnia 2019 r., II SA/Lu 169/19, z którego wydaje się być zaczerpnięty in extenso wywód zawarty na s. 6-7 i 9 uzasadnienia decyzji Kolegium). Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 10 § 3 k.p.a. w zw. z art. 6 ust. 2 dyrektywy nr 2011/92/UE. Należy zauważyć, że sprzeciw odnosi się do decyzji Kolegium, a nie do decyzji organu I instancji. Obowiązek poinformowania pozostałych stron o wniesieniu odwołania spoczywa na organie I instancji, a nie na organie odwoławczym (131 k.p.a.). Jakkolwiek z akt administracyjnych nie wynika, aby organ I instancji dopełnił tego obowiązku (z uwzględnieniem treści art. 74 ust. 3 u.u.i.ś.), to jednak jest to błąd organu I instancji, który nie może rzutować na ocenę zgodności z prawem decyzji Kolegium, które nota bene słusznie wytknęło Wójtowi błędy w zakresie zachowania gwarancji procesowych wszystkich stron postępowania. Żaden obowiązujący przepis nie nakłada obowiązku przesłania odwołania pozostałym stronom postępowania, ani zawiadamiania stron o terminie posiedzenia niejawnego Kolegium, w ramach którego będzie rozpatrywane odwołanie. Obowiązków takich nie sposób również wywieść z art. 6 ust. 2 dyrektywy nr 2011/92/UE, który nakłada na Państwa członkowskie obowiązki w zakresie stworzenia procedur zapewniających informowanie społeczeństwa o wniosku o zezwolenie na inwestycję; fakcie poddania przedsięwzięcia procedurze oceny oddziaływania na środowisko; danych właściwych organów odpowiedzialnych za podejmowanie decyzji, organów, od których można uzyskać istotne informacje, organów, do których mogą być przedkładane komentarze lub zapytania; charakterze możliwych decyzji lub, jeśli istnieje, projekcie decyzji; wskazaniu dostępności informacji zebranych na podstawie art. 5 dyrektywy; wskazaniu czasu i miejsc, w których zostaną udostępnione istotne informacje, oraz środków, za pomocą których zostaną one udostępnione; szczegółach ustaleń dotyczących udziału społeczeństwa. Przepisy ustawy z 2008 r. w pełni implementują powyższe postanowienia. Wypada przy tym odnotować, że Kolegium prawidłowo dokonało zawiadomienia wszystkich stron o wydanej przez siebie decyzji, w trybie art. 49 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 u.u.i.ś.

Mając powyższe na uwadze, nie znajdując podstaw do stwierdzenia naruszenia przez Kolegium art. 138 § 2 k.p.a., Sąd oddalił sprzeciwy, na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a.