Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 54/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-07-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 122, art. 187, art. 188, art. 189
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 29, art. 30, art. 31
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia NSA Maria Myślińska Sędzia del. WSA Ewa Alberciak (spr.) Protokolant Kacper Tybuszewski po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej W. Ż. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 21 września 2011 r. sygn. akt I SA/Sz 589/11 w sprawie ze skargi W. Ż. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Sz. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od W. Ż. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w Sz. kwotę 450 (słownie: czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 września 2011 r., sygn. akt I SA/Sz 589/11 Wojewódzki Sad Administracyjny w Sz. oddalił skargę W. Ż. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w Sz. z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] wydaną w przedmiocie retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego.

Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia faktyczne.

W dniu [...] czerwca 2007 r. W. Ż. zgłosił do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu, na podstawie dokumentu SAD nr [...] samochód osobowy [...], deklarując wartość celną pojazdu w kwocie 10 141,00 zł. Do zgłoszenia celnego załączono m.in. Deklarację Wartości Celnej (D.V.1), dokument zamówienia pojazdu z dnia [...] marca 2007 r. wraz z tłumaczeniem na język polski, dokument zakupu o nazwie "Certificate of Title" z dnia [...] marca 2007 r. za kwotę 3067,33 USD wraz z jego tłumaczeniem na język polski, wycenę nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. sporządzoną na zlecenie importera przez rzeczoznawcę samochodowego A. M., dokument przeprowadzenia weryfikacji zgłoszenia celnego z dnia [...] czerwca 2007 r. wraz z uwierzytelnionym tłumaczeniem na język polski, dokumenty potwierdzające koszty transportu poniesione do miejsca wprowadzenia towaru na obszar celny Wspólnoty w wysokości 1413,50 zł. Przedmiotowy towar został zwolniony w dniu [...] czerwca 2007 r.

Naczelnik Urzędu Celnego w K. w dniu [...] lutego 2010 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie kontroli zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. w zakresie weryfikacji wartości celnej towaru w postaci samochodu osobowego [...]. W trakcie kontroli organ celny dokonał analizy wartości rynkowych podobnych pojazdów na rynku amerykańskim w maju 2010 r. (według notowań na amerykańskich stronach internetowych) i ustalił, że pojazdy o ww. parametrach sprzedawane były w cenie od 11 990 do 14 975 USD. Natomiast przy uwzględnieniu stopnia uszkodzeń przedmiotowego pojazdu w wysokości 30% wartości bazowej, wskazanej przez rzeczoznawcę w wycenie z dnia [...] czerwca 2007 r. organ skorygował te ceny do wysokości od 8 393 do 10 482,20 USD. W związku z powyższymi ustaleniami organ celny stwierdził rozbieżność pomiędzy wartością zadeklarowaną a cenami sprzedaży tego typu pojazdów na rynku amerykańskim, wynoszącą od 174 % do 242 % co było przyczyną powzięcia uzasadnionych wątpliwości czy zadeklarowana przez stronę wartość jest rzeczywiście wartością transakcyjną, która mogłaby stanowić podstawę ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu. Z uwagi na fakt, iż strona nie przedłożyła żadnej dokumentacji dotyczącej stanu technicznego i wartości przedmiotowego pojazdu, ani nie uzyskano także dokumentacji fotograficznej od Oddziału Celnego "Baza Kontenerowa" w G. (załączanej do dokumentu tranzytowego), organ celny powołał z urzędu biegłego rzeczoznawcę M. M. w celu określenia wartości rynkowej sprowadzonego samochodu. W opinii nr [...] z dnia [...] maja 2010 r. ww. biegły określił na dzień [...] czerwca 2007 r. wartość rynkową pojazdu w stanie technicznym opisanym w wycenie nr [...] przedstawionej przez stronę ze zgłoszeniem celnym, wskazującej ubytek wartości rynkowej wyrażony w procentach.

Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. W. Ż. stwierdził, iż biegły sądowy M. M. w swojej opinii niezasadnie pominął korekty różne z tytułu stanu utrzymania i dbałości o pojazd, wcześniejszych napraw, liczby właścicieli, aktualności badań technicznych, braku serwisowania pojazdu, szczególnego charakteru eksploatacji, regionalnej sytuacji rynkowej oraz importu prywatnego, które zostały zawarte w opinii sporządzonej przez rzeczoznawcę samochodowego A. M. z dnia [...] czerwca 2007 r. Do pisma załączył kolejną opinię nr [...] A. M. z dnia [...] czerwca 2010 r. stanowiącą uzupełnienie poprzedniej jego opinii nr [...].

Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w K. zaksięgował retrospektywnie kwotę długu celnego w wysokości 2 586 zł stanowiącą różnicę między prawnie należną kwotą długu celnego w wysokości 3 582 zł a kwotą należności celnych wynikających z ww. zgłoszenia celnego w wysokości 1 014 zł.

Odwołując się od powyższej decyzji W. Ż. wnosił o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Dyrektor Izby Celnej w Sz. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał, iż w przedmiotowej sprawie przyczyną powstania uzasadnionych wątpliwości co do zadeklarowanej wartości celnej sprowadzonego samochodu były dokonane dwukrotnej analizy notowań zawartych na amerykańskich stronach internetowych, porównanie ich z wartością wskazaną w zgłoszeniu celnym, wykazujące rozbieżność tych cen wynoszącą od 174% do 242%. W ocenie organu odwoławczego czynności podjęte przez organ I instancji w celu ustalenia poziomu rozbieżności zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy. Odnosząc się do przedłożonej przez stronę opinii rzeczoznawcy A. M. nr [...] organ wskazał, że opinia ta nie może stanowić podstawy do określenia wartości pojazdu. Przyczyną odmowy jej uwzględnienia był brak wyjaśnień biegłego odnośnie ustalenia wartości pojazdu w stanie uszkodzonym oraz niewskazanie metody oszacowania kosztów napraw podwozia i nadwozia w kwocie 31 806 zł i obniżenia wartości pojazdu o 30%, a także brak uzasadnienia zastosowania korekt z tytułu stanu utrzymania i dbałości o pojazd, aktualności badań technicznych, serwisowania pojazdu, regionalnej sytuacji rynkowej, importu prywatnego, ilości właścicieli. Koniecznym zatem było powołanie przez organ I instancji biegłego rzeczoznawcy M. M., który ustalił sporną wartość celną na dzień [...] czerwca 2007 r. przy uwzględnieniu uszkodzeń wymienionych w wycenie A. M. Organ odwoławczy wskazał, iż w opinii nr [...] M. M., wartość rynkowa importowanego pojazdu w stanie nieuszkodzonym po dokonaniu korekty z tytułu pierwszej rejestracji, korekty za przebieg, korekty za ogumienie oraz korekty określonej jako "różne", wynikającej z zadanej szacunkowej korekty z tytułu wcześniejszych napraw (12%), została określona na dzień [...] czerwca 2007 r. w wysokości 90 900 zł. Z opinii tej wynikało, iż po uwzględnieniu stanu technicznego pojazdu wynikającego z wyceny nr [...] biegły przy zastosowaniu metody stopnia uszkodzenia, ustalił wartość pojazdu na kwotę 49286zł z uwzględnieniem współczynnika zbywalności, a bez tego współczynnika – 78 231 zł. Dyrektor Izby Celnej wskazał, iż z uzupełniającej opinii nr [...] biegłego A. M. z dnia [...] czerwca 2010 r. nadesłanej przez skarżącego przed wydaniem decyzji wynikała wartość rynkowa pojazdu w stanie nieuszkodzonym w wysokości 44 600 zł, a uwzględniała ona korekty z tytułu pierwszej rejestracji, korekty za przebieg, korekty za ogumienie oraz korekty określonej jako "różne". Wskazano, iż korekty różne dotyczyły stanu utrzymania i dbałości o pojazd, zadanej szacunkowej korekty z tytułu wcześniejszych napraw, korekty ze względu na liczbę właścicieli, aktualność badań technicznych, serwisowania pojazdu, szczególny charakter eksploatacji, regionalną sytuację rynkową oraz import prywatny. Organ wyjaśnił, iż w wymienionej opinii biegły dokonał wyceny pojazdu w stanie uszkodzonym i wyliczenia jego wartości przy zastosowaniu dwóch metod, tj. zredukowanego kosztu naprawy i metody stopnia uszkodzenia. Według pierwszej wartość samochodu, przy zastosowaniu urealnionego kosztu naprawy wyniosła 19 518 zł. Według metody stopnia uszkodzenia natomiast koszt przedmiotowego pojazdu z uwzględnieniem współczynnika zbywalności ustalono na kwotę 16 303 zł, a bez tego współczynnika – 25 878 zł. Organ odwoławczy wskazał, że obie ww. opinie rzeczoznawców zostały ocenione przez organ I instancji w granicach wiedzy ogólnej, doświadczenia oraz przy uwzględnieniu Instrukcji Określania Wartości Pojazdu nr 1/2005. Oceniając przedmiotowe opinie i ustalenie wartości pojazdu w stanie nieuszkodzonym stwierdził prawidłowość zastosowania w obu opiniach korekt tzw. podstawowych, z tytułu pierwszej rejestracji, przebiegu, ogumienia, związanych z wartością transakcyjną określoną w art. 29 WKC. Zgodził się z organem I instancji co do nieuwzględniania korekt określanych jako różne a wnikających m.in. ze stanu utrzymania i dbałości o pojazd, zadanej szacunkowej korekty z tytułu wcześniejszych napraw, liczby właścicieli, ze względu na aktualność badań technicznych, serwisowania pojazdu, szczególny charakter eksploatacji, regionalną sytuację rynkową oraz import prywatny, wyjaśniając szczegółowo przyczyny braku podstaw do ich zastosowania. I tak, odnośnie korekt z tytułu wcześniejszych napraw, stanu utrzymania i dbałości o pojazd, ze względu na szczególny charakter eksploatacji, czy serwisowanie, organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż ich odliczenie od wartości pojazdu nie było możliwe z uwagi na brak pełnej informacji i dokumentacji w tym zakresie. Natomiast w kwestii korekt z tytułu regionalnej sytuacji rynkowej i importu prywatnego wskazano, że notowania wartości rynkowych zawarte w katalogu "Info-Ekspert", w oparciu o które ustalono uśrednioną cenę pojazdu używanego na rynku polskim uwzględniają te korekty. W ocenie organu II instancji nieuzasadnione jest także zastosowanie korekty ze względu na aktualność badań technicznych i liczbę właścicieli, gdyż korekty te nie są bezpośrednio związane z wartością transakcyjną określoną w art. 29 WKC, stanowiąc element "wtórny" dokonanego importu.

Organ II instancji stwierdził, że obie oceny zawierają w sobie elementy ustalone przez program "Info-Ekspert" oraz elementy wprowadzone przez rzeczoznawcę na podstawie własnej oceny zagadnień dotyczących pojazdu. Treść obu wycen ujawnia metody i sposób dojścia do konkretnej kwoty końcowej. Organ podzielił jednak stanowisko organu I instancji, iż do określenia wartości rynkowej pojazdu w stanie uszkodzonym zasadnym jest posłużenie się metodą stopnia uszkodzenia, polegającą na skorygowaniu wartości pojazdu nieuszkodzonego o stopień uszkodzenia, współczynnik stopnia uszkodzenia, współczynnik uszkodzeń ukrytych, bez współczynnika zbywalności, który - w ocenie organu odwoławczego - nie wpływa na cenę transakcyjną.

Dokonując w dalszej kolejności porównania obu opinii, przy uwzględnieniu tego samego rodzaju zastosowanych korekt oraz tego samego rodzaju współczynników organ odwoławczy stwierdził, iż wartość pojazdu na podstawie opinii A. M. z dnia [...] czerwca 2010 r. (ustalona w wysokości 60 070 zł) jest zdecydowanie niższa od ustalonej w opinii M. M. z dnia [...] maja 2010 r. (ustalona w kwocie 89 114 zł). Wobec tego, stosownie do treści art. 31 ust. 2 lit b WKC, Dyrektor Izby Celnej w Sz., wskazał, iż dla potrzeb określenia wartości celnej w ramach metody ostatniej szansy organ celny I instancji prawidłowo przyjął niższą wartość rynkową pojazdu, która została określona w oparciu o dane wynikające z opinii A. M.

Odnosząc się do zarzutów strony, dotyczących nieuprawnionej ingerencji organu celnego w opinię sporządzoną na jej zlecenie, organ odwoławczy stwierdził, że są one niezasadne oraz wyjaśnił, iż organ celny nie dokonywał zmian w zakresie ustalenia wartości bazowej brutto pojazdu oraz co do zastosowanych korekt i wielkości współczynników zawartych w tej opinii. Nie uwzględnił jedynie korekt różnych a wnikających m.in. ze stanu utrzymania i dbałości o pojazd, zadanej szacunkowej korekty z tytułu wcześniejszych napraw, liczby właścicieli, ze względu na aktualność badań technicznych, serwisowania pojazdu, szczególny charakter eksploatacji, regionalną sytuację rynkową oraz import prywatny. Pominął także współczynnik zbywalności zawierający zbyt wiele czynników subiektywnych, które nie mogą mieć zastosowania przy ustalaniu wartości rynkowej metodą ostatniej szansy.

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej w Sz. omówił obowiązujący w Unii Europejskiej system ustalania wartości celnej oraz regulacji wynikających z art. 30-31 WKC (metod zastępczych ustalania wartości celnej), mających zastosowanie, gdy wartość ta nie może być ustalona na podstawie art. 29 WKC.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzję i umorzenie postępowania w sprawie lub ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Skarżący powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Sąd I instancji, odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących tego, że organy celne nie zakwestionowały prawdziwości i wiarygodności dokumentów transakcyjnych stanowiących podstawę wypełnienia zgłoszenia celnego, wskazał, iż ustalona rozbieżność cen rynkowych stanowiła wystarczającą przesłankę do odrzucenia ceny transakcyjnej, bez konieczności badania autentyczności i wiarygodności umowy kupna czy innych dokumentów transakcyjnych. Źródłem tychże wątpliwości organu celnego oprócz analizy cen, kształtujących się na rynku amerykańskim, było także niedostarczenie przez skarżącego żadnych materiałów poświadczających zadeklarowaną wartość pojazdu, pomimo wezwania w tym zakresie. Organ w zaskarżonej decyzji wyjaśnił stronie w sposób przekonujący z jakich przyczyn przedłożone dokumenty, w tym opinia biegłego nr [...] nie może mieć znaczenia dla wartości rynkowej sprowadzonego pojazdu. Przy czym wycena została wykorzystana do określenia stopnia uszkodzenia samochodu. Sąd podkreślił, że posługiwanie się katalogami i wyspecjalizowanymi czasopismami, dostępnymi także w formie elektronicznej, jest nie tylko powszechnie akceptowane w orzecznictwie, lecz znajduje także oparcie w opiniach Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO). Poszukując informacji na temat cen pojazdu tego typu, co importowany w niniejszej sprawie, organ posłużył się zatem prawidłowymi metodami, poszukując właściwego modelu i rocznika. Takie postępowanie odpowiada wymogom zasady prawdy obiektywnej, stanowiącej jeden z fundamentalnych standardów postępowania organów celnych (art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej). Konsekwencją zakwestionowania wartości transakcyjnej była konieczność ustalenia wartości celnej z wykorzystaniem jednej z metod wskazanych kolejno w art. 30 WKC, a przypadku braku możliwości zastosowania metod opisanych w ww. przepisie, wartość celną należało ustalić w oparciu o art. 31 WKC, tj. metodę "ostatniej szansy".

Sąd I instancji stwierdził, że skoro skarżący nie przedstawił żadnych dodatkowych informacji dotyczących sprowadzonego samochodu, które miałyby wpływ na jego cenę – dotyczących ewentualnych upustów w cenie ze względu na stan utrzymania i dbałość, szczególny charakter eksploatacji, serwisowanie – to zastosowanie wymienionych korekt nie było możliwe.

Sąd wskazał, że nie ma też racji skarżący twierdząc, iż organ celny nie ma uprawnienia do samodzielnego ustalania wartości rynkowej. Zgodnie bowiem z postanowieniami Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu, w sytuacji gdy wartość celna przywożonych używanych pojazdów samochodowych ustalana jest w oparciu o art. 31 WKC, istnieje możliwość skorzystania z wyspecjalizowanych katalogów lub czasopism zawierających średnie ceny rynkowe tych pojazdów na obszarze Wspólnoty bądź z opinii biegłego. Dopuszczalność posłużenia się przez organ celny danymi pochodzącymi z tej opinii (a nie ustalenie wartości celnej przez biegłego, co sugeruje strona) potwierdzają zatem reguły korzystania z danych dostępnych we Wspólnocie, określone w art. 31 WKC. Opinia jest jednym z dowodów zebranych w sprawie, podlegających ocenie na równi z innymi dowodami. Nie można zatem zarzucić organom celnym żadnej dowolności i ingerencji w opinię rzeczoznawcy. Powyższe świadczy więc o bezzasadności zarzutów naruszenia przez organy celne przepisów prawa materialnego, a głównie art. 29, art. 30, art. 31 WKC.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. wniósł W. Ż. Strona zaskarżyła powyższy wyrok w całości, żądając jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:

- art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez przyjęcie, iż w niniejszej sprawienie może mieć zastosowania i niezasadne odrzucenie faktycznej wartości transakcyjnej pojazdu, wynikającej z dokumentów dotyczących sprzedaży, braku przesłanek na takie wyłączenie pozwalających, a w konsekwencji nieprawidłowe ustalenie wartości celnej na podstawie art. 30 Wspólnotowego Kodeksu Celnego oraz

- naruszenie art. 197 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez przyjęcie, że organy podatkowe nie były zobowiązane do skorzystania w zakresie wymagającym wiadomości specjalnych z dodatkowej opinii biegłego, w sytuacji istnienia dwóch opinii odmienne oceniających wartość importowanego pojazdu i zgłaszanych zastrzeżeniach skarżącego do opinii rzeczoznawcy M. M., a także przy wątpliwościach organu co do możliwości zastosowania przy wycenie określonych korekt i nieuzasadnionej całkowicie dowolnej ingerencji w opinię rzeczoznawcy i jej zmodyfikowaniu według uznania organu orzekającego w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, z uwagi na brak usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr z 2012. 270) od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Przepis art. 183 § 1 powołanej wyżej ustawy obliguje Naczelny Sąd Administracyjny do rozpoznania sprawy w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny wymienione zostały w art. 183 § 2 tej ustawy. Stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej nie występuje żadna z okoliczności stanowiących o nieważności postępowania.

Skarga kasacyjna została oparta - w niniejszej sprawie - na obydwu prawem przewidzianych podstawach, tj. zarówno na zarzucie naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) jak i na zarzucie naruszenia przepisów postępowania (pkt 2 art. 174). Takie sprecyzowanie podstaw skargi kasacyjnej wymaga rozpoznania w pierwszej kolejności zarzutu uchybień procesowych.

Istota sporu dotyczy wartości celnej zgłoszonego przez skarżącego do procedury dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego [...].

Stwierdzić należy, że z istoty skargi kasacyjnej jako środka odwoławczego od wyroku sądu administracyjnego I instancji wynika, że podstawa kasacyjna wyrażona w powołanym wyżej art. 174 pkt 2 p.p.s.a. odnosi się do naruszenia stosowanych przez sąd przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd administracyjny rozpoznając skargę przepisów Ordynacji podatkowej nie stosuje, lecz kontroluje jedynie prawidłowość ich zastosowania przez organy administracji publicznej. Zatem podnosząc w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania, należy wskazać naruszone przez sąd pierwszej instancji przepisy procedury sądowej, a więc przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. m.in. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2006 r. II FSK 104/05, OSP 2007, z. 1, poz. 7). Powołanie jako podstawy zaskarżenia wyroku wyłącznie przepisów procedury administracyjnej (Ordynacji podatkowej), bez jednoczesnego postawienia sądowi pierwszej instancji zarzutu naruszenia konkretnego przepisu p.p.s.a. oraz wykazania, że zarzucone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy powoduje, że nie można przyjąć, że skarga kasacyjna została oparta na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie autor skargi jako naruszony przez Sąd pierwszej instancji wskazał jedynie przepis art. 197 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Natomiast zarówno w petitum skargi kasacyjnej jak i w jej uzasadnieniu nie wskazał przepisów procedury sądowoadministracyjnej, które naruszył Sąd pierwszej instancji.

Na gruncie uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w pełnym składzie z dnia 26 października 2009 r. (sygn. I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 1) należy uznać, że brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez sąd pierwszej instancji przepisów Ordynacji podatkowej z naruszeniem stosowanych przez ten sąd przepisów p.p.s.a. nie dyskwalifikuje samej skargi kasacyjnej i nie może prowadzić do nierozpoznania merytorycznego jej zarzutów.

W związku z powyższym, oceniając zarzut procesowy wskazać przede wszystkim trzeba, iż podnoszone przez skarżącego uchybienia zawarte w skardze kasacyjnej – naruszenie polegające na przyjęciu przez Sąd I instancji, iż organy obu instancji nie naruszyły przepisów postępowania, w tym art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej i nie były zobowiązane do skorzystania w zakresie wymagającym wiadomości specjalnych z dodatkowej opinii biegłego, w sytuacji istnienia dwóch opinii odmienne oceniających wartość importowanego pojazdu i zastrzeżeń skarżącego - nie zasługuje na uwzględnienie.

Wbrew zarzutowi niedostrzeżenia przez Sąd I instancji naruszeń procesowych popełnionych na etapie postępowania administracyjnego, Sąd ten odniósł się do wszystkich kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, stwierdzając, że postępowanie wyjaśniające w niniejszej sprawie przeprowadzone zostało w sposób nie budzący wątpliwości co do jego poprawności, w tym co do przyjęcia danych z opinii biegłego. A zatem uznał, że mogących mieć wpływ na wynik sprawy naruszeń przepisów postępowania brak.

Zadaniem biegłego, o którym stanowi art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej, jest dostarczenie organowi podatkowemu (celnemu) prowadzącemu postępowanie w sprawie wiadomości specjalnych, w celu ułatwienia należytej oceny przedstawionych do zaopiniowania okoliczności faktycznych, mających wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Ustalając wartość rynkową importowanego pojazdu, organ przyjął dane w niej zawarte, z pominięciem korekty in minus z tytułu: stanu utrzymania i dbałości, zadanej szacunkowej korekty z tytułu wcześniejszych napraw, liczby właścicieli, aktualności badań technicznych, serwisowania pojazdu, szczególnego charakteru eksploatacji, regionalnej sytuacji rynkowej oraz importu prywatnego. Działanie organu, w świetle zgromadzonego materiału, należy uznać za prawidłowe, nienaruszające prawa. Przede wszystkim, należy zauważyć, iż organ nie jest związany opinią biegłego, co oznacza, że podlega ona tym samym regułom dowodzenia jak inne dowody. Organ zweryfikował przedmiotową opinię w części dotyczącej tzw. korekt "różnych", co należy uznać za słuszne.

Powyższe prowadzi do konkluzji, że przeprowadzone przez organ postępowanie nie narusza przepisów postępowania, a tym samym Sąd I instancji dokonał prawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z przepisami prawa procesowego.

Tym samym należało uznać, że w sprawie niniejszej nie zostały skutecznie podważone przyjęte przez Sąd ustalenia stanu faktycznego.

Skoro Sąd I instancji prawidłowo ocenił postępowanie celne i nie naruszył procedury sądowoadministracyjnej – możliwe jest odniesienie się do zarzutu naruszenia prawa materialnego.

Wskazać należy, że po zwolnieniu pojazdów, organ celny na podstawie art. 78 ust.1 i 2 WKC dokonał z urzędu weryfikacji zgłoszenia celnego z dnia [...] czerwca 2007 r. w celu określenia wartości celnej sprowadzonego przez skarżącego samochodu i retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego. Skoro zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania okazały się bezskuteczne, to stwierdzić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny przy ocenie zasadności zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego jest związany ustalonym w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanem faktycznym sprawy.

W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że istniały uzasadnione wątpliwości uzasadniające dokonanie weryfikacji zgłoszenia celnego, a zgromadzony materiał dowodowy stanowił wystarczającą podstawę do odstąpienia od ustalania wartości celnej sprowadzonego samochodu na zasadzie określonej w art. 29 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE Nr L 302 z 19 października 1992 r.). Stanowisko takie znajduje swoje uzasadnienie w treści art. 181a Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE Nr L 253 z 11 października 1993 r.). Przepis art. 181a RWKC jednoznacznie wskazuje, że organy celne nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej, jeżeli mają uzasadnione wątpliwości, iż zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC. Zgodnie bowiem z art. 29 ust. 1 Wspólnotowego Kodeku Celnego wartością celną towaru jest wartość transakcyjna, tzn. cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wtedy, jeżeli zostały sprzedane w celu wywozu na obszar Wspólnoty. Jednakże w pewnych wypadkach zasada ta doznaje ograniczeń i wartość transakcyjna nie może być wtedy przyjęta za wartość celną towaru. Skoro w sprawie ustalono, że organy celne mogły mieć uzasadnione wątpliwości co do zadeklarowanej wartości celnej, o której mowa w powołanym wyżej przepisie prawa, zasadne było odstąpienie przez nie od przyjęcia wartości transakcyjnej jako wartości celnej towaru.

Konsekwencją zakwestionowania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towaru było ustalenie tej wartości w oparciu o jedną z metod określonych w art. 30-31 WKC. Jest to drugi etap postępowania związanego z weryfikacją zgłoszenia celnego w zakresie wartości celnej towaru. Skoro zadeklarowana wartość celna nie mogła być przyjęta, to organ celny miał obowiązek ustalenia tej wartości stosując kolejno metody wynikające z tych przepisów.

Skarżący zaś myli pojęcia wartości transakcyjnej z wartością celną. Podkreślić należy, że pojęcia te nie są tożsame.

Sąd I instancji trafnie zaakceptował stanowisko organów celnych wskazujące na konieczność określenia wartości celnej sprowadzonego pojazdu w oparciu o metodę opisaną w art. 31 ust.1 WKC. Przepis ten przewiduje, że jeżeli wartość celna nie może być ustalona na podstawie przepisów art. 29 lub 30 ustawy, ustalana jest na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami: artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r. W szczególności dokonuje się weryfikacji w oparciu o materiały porównawcze dla samochodów o parametrach zgodnych z danymi dla sprowadzonych przez importera, wyprodukowanych poza Wspólnotą, sprzedawanych na rynku Wspólnoty. Zgodnie z postanowieniami Porozumienia, w sytuacji gdy wartość celna przywożonych używanych pojazdów samochodowych ustalana jest w oparciu o art. 31 powyższego Kodeksu, istnieje możliwość skorzystania z wyspecjalizowanych katalogów lub czasopism zawierających średnie ceny rynkowe tych pojazdów na obszarze Wspólnoty. Biegły rzeczoznawca ustalając wartość rynkową posłużył się katalogiem "Info-Eksperet". Katalog zawiera ceny pojazdów wyprodukowanych we Wspólnocie. Takie postępowanie jest zgodne z postanowieniami cytowanego przepisu.

Uwzględniając powyższe okoliczności brak jest podstaw do uznania za zasadny zarzut skargi kasacyjnej odnoszący się do naruszenia art. 30 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Przepis ten nie znajdował bowiem w sprawie zastosowania.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 i 3 p.p.s.a. oraz na podstawie § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a i § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349, ze zm.).