Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 277/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2015-07-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 58
journal: Dz.U. 2013 poz 361
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Lidia Maląg, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 lipca 2015 r. sprawy ze skargi H. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 23 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 23.12.2014 r., Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej także "Organ odwoławczy"), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) dla Powiatu [...] z dnia 26.06.2014 r., o przyznaniu producentowi [...]płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2013.

Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym sprawy.

[...](zwany dalej także "Producentem") złożył w dniu 07.05.2013 r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych, w którym do przyznania płatności zadeklarowano Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.1 Uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni 25,21 ha, w wariancie 2.2 Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania), Pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie 3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach zadeklarowano działki rolne o łącznej powierzchni 1,50 ha oraz pakiet 4. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 w wariancie 4.1 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków powierzchnię 2,00 ha.

W dniu 04 marca 2013 roku, po uprzednim powiadomieniu Producenta przeprowadzono kontrolę w Jego gospodarstwie rolnym w ramach programu rolnośrodowiskowego, podczas której poddano kontroli powierzchnię użytkowaną rolniczo z tego tytułu, jak i również spełnienie ponadpodstawowych wymogów wymaganych w ramach tego działania. Podczas kontroli ustalono na zadeklarowanych działkach F,G, H, I, J K, i L nieprawidłowości (przedstawione i opisane w tabeli na str. 2 uzasadnienia zaskarżonej decyzji).

Nadto, przeprowadzono kontrolę w zakresie wzajemnej zgodności, w wyniku której na działce rolnej L kontrolujący na powierzchni 0,41 ha stwierdzili brak wykoszenia łąki trwałej, przypisując stwierdzonej niezgodności kod N.04.01 (rolnik, nie przeprowadził na łąkach lub pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub nie były na nich wypasane zwierzęta).

Z przeprowadzonych kontroli sporządzono raporty w ramach programu rolno środowiskowego oraz w zakresie wzajemnej zgodności, do których załączono szkice z pomiaru poszczególnych działek rolnych z oznaczeniem miejsc wykonania fotografii terenu oraz dokumentację fotograficzną.

W dniu 17.02. 2014 r. Producent wystąpił do Kierownika Biura Powiatowego w [...] o wyrażenie zgody na wycięcie uschniętych i chorych drzew i krzewów na działkach. Dodatkowo Producent wystąpił z wnioskiem o udostępnienie materiału zdjęciowego z przeprowadzonej kontroli wzajemnej zgodności. W dniu 20.02.2014 r. Producent wniósł o wydanie protokołu z kontroli wzajemnej zgodności, w odpowiedzi na które Kierownik wydał uwierzytelnią kopię protokołu. Następnie w dniu 21.02.2014r. Producent, po zapoznaniu się z treścią protokołu z kontroli wzajemnej zgodności, wniósł zastrzeżenia co do ustalonej nieprawidłowości na działce rolnej L, argumentując, że sporna działka zgodnie z zapisami rejestru działań agrotechnicznych został wykoszona w dniu 27.07.2013 r. z wyłączeniem dziesięcioprocentowej powierzchni nieskoszonej stanowiącej powierzchnię 0,15 ha.

W odpowiedzi na zastrzeżenia, wykonawca kontroli - Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR pismem 12.03.2014 r. podtrzymało ustalenia w przeprowadzonej kontroli wyjaśniając dodatkowo, w jaki sposób wyliczona została powierzchnia, co do której stwierdzono nieprawidłowość opisana kodem N.04.

Skorygowany raport został przekazany za pośrednictwem poczty Producentowi w celu jego podpisania i odesłania do Biura Kontroli na Miejscu. Pismem z dnia 02.04.2014r. Producent nie zgodził się ze zmianą treści raportu odmawiając jego podpisania. Biuro Kontroli na Miejscu [...] pismem z dnia 07.04.2014 r. poinformowało Producenta, że w sytuacji kiedy producent rolny w wyznaczonym terminie nie przekaże jednostce kontrolnej zaakceptowanego raportu przez złożenie na nim podpisu, uważa się to za odmowę podpisania raportu. Nadto, wyjaśniono Producentowi jako beneficjentowi, że korekta raportu nie stanowi nowego odrębnego dokumentu, a jedynie spowodowana jest wprowadzoną zmianą, o której Biuro Kontroli zobowiązane jest poinformować Stronę.

W dniu 06.05.2014 r. Producent wystąpił do Kierownika Biura Powiatowego w [...] o wydanie zdjęć z przeprowadzonych czynności kontrolnych w zakresie programu rolnośrodowiskowego, w odpowiedzi na którą udostępniony został Stronie materiał zdjęciowy. Kierownik Biura Powiatowego w dniu 19.05.2014 r. wystąpił do Biura Kontroli na Miejscu [...] o ponowną weryfikację raportu z czynności kontrolnych z uwagi na zastosowanie błędnego kodu ustalonej nieprawidłowości L17N200 i P020, który zastosowanie ma jedynie w przypadku realizacji wariantu 4., a nie jak w niniejszej sprawie do wariantu 3.1. Biuro Kontroli na Miejscu [...] uwzględniając uwagi Kierownika Biura Powiatowego w [...], dokonał korekty raportu z czynności kontrolnych, przypisując działce rolnej L prawidłowy dla wariantu 3.1 kod, tj. L19N2000 (pozostawienie nieskoszonej niewłaściwej części działki rolnej, a w szczególności innej niż zaznaczona na materiale graficznym).

W dniu 05.06.2014 r. do Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR [...] wpłynęły zastrzeżenia do protokołu z kontroli wraz z materiałem zdjęciowym w zakresie działki rolnej J, I, oraz K, w których Producent zarzucił, że kontrola przeprowadzona została w okresie, w którym cześć gruntów niekwalifikowała się do płatności z racji występowania terenów podmokłych spowodowanych przez występujące w tym okresie roztopy. Producent, odnosząc się do występujących na działce rolnej I zakrzewień, które były powodem ustalenia mniejszej powierzchni od deklarowanej we wniosku o przyznanie płatności, wskazał, iż zakrzewienia występujące w pasie drogowym zostały usunięte przez zarządcę dróg.

Odnośnie działki rolnej K, zdaniem Producenta, drzewa owoce znajdujące się na nieruchomości w żaden sposób nie powodują ograniczenia powierzchni uprawianej w wielkości wskazanej przez kontrolujących. Wyłączenia, które zostały stwierdzone przez kontrolujących, obejmować powinny wyłącznie obszary występujące bezpośrednio przy drzewach. Biuro Kontroli na Miejscu po zapoznaniu się z zastrzeżeniami, udzieliło w dniu 16.06.2014 r. pisemnych wyjaśnień, podtrzymując wyniki z przeprowadzonej kontroli w zakresie programu rolnośrodowiskowego, argumentując, że pomiarami objęte zostały powierzchnie kwalifikujące się do płatności po wyłączeniu zakrzaczeń i terenów znajdujących się pod wodą.

Decyzją z dnia 26.06.2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] (dalej także "Organ I instancji) przyznał Producentowi płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości na 2013 rok, wskazując w jej uzasadnieniu u na okoliczności, z powodu których płatności przyznane zostały do powierzchni mniejszych niż zadeklarowane przez Producenta, w tym na ustalenia przeprowadzonej w gospodarstwie Producenta kontroli na miejscu.

Od ww. decyzji Organu I instancji, Producent złożył odwołanie, w którym nie zgodził się z ustaleniem co do działki rolnej J, I, oraz K argumentując, że ustalony przez inspektorów obszar gruntów kwalifikujących się do objęcia płatnością znacznie odbiega od stanu faktycznego.

Ww. decyzją z dnia 23.12.2014 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji (dalej także "Organ odwoławczy"), po rozpatrzeniu zarzutów odwołania, utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji, wskazując, że nie dopatrzył się w postępowaniu organu I instancji błędów lub naruszeń prawa. Zdaniem Organu odwoławczego, kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia miały ustalenia kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie Producenta w dniu 04.03.2014 r., podczas której weryfikacji podlegała powierzchnia i rodzaj prowadzonej uprawy na deklarowanych działkach rolnych, jak również dokumentacja prowadzona na okoliczność realizowanego programu rolnośrodowiskowego. Wiarygodność tych danych została zweryfikowana i opisana przez wykonawcę kontroli w raporcie z czynności kontrolnych w ramach programu rolnośrodowiskowego.

Organ odwoławczy wskazał przy tym, że producenci rolni ubiegający się o wsparcie finansowe w ramach płatności bezpośrednich muszą się liczyć z kontrolą ich deklaracji złożonych we wniosku o przyznanie płatności. Decydując się na korzystanie z mechanizmów wsparcia funkcjonujących w ramach Wspólnej Polityki Rolnej Odwołujący powinni zdawać sobie sprawę, że z tym krokiem wiążą się nie tylko przywileje w postaci dopłat do produkcji rolnej, ale również obostrzenia przyjęcia zasad ustanowionych w unijnych aktach wykonawczych oraz prawie krajowym w zakresie zasad i warunków przyznawania pomocy (w tym w zakresie wykonywania kontroli). Przyznanie pełnej kwoty płatności powinno zostać powiązane ze spełnieniem przez Producenta zasad odnoszących się do gruntów rolnych, a w szczególności do wskazania we wniosku uprawnień do płatności działek rolnych zgodnych z ich stanem faktycznym na gruncie. Grunty zaś nie spełniające wymogów określonych w prawie krajowym i unijnym będą podlegały wyłączeniu, a w razie przekroczenia dopuszczalnej różnicy w stosunku do powierzchni stwierdzonej podczas kontroli, na producenta zostanie nałożona sankcja finansowa.

Dalej wskazano, że składając wniosek o przyznanie płatności odwołujący się Producent zobowiązał się do przestrzegania na obszarze całego gospodarstwa zasad zwykłej dobrej praktyki rolniczej oraz podpisał zawarte w formularzu wniosku zobowiązanie do niezwłocznego powiadomienia organu "o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności objętej wnioskiem, jak również o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, w szczególności gdy dotyczy wykorzystywania gruntów rolnych czy wielkości powierzchni upraw". Z tego wynika, że to obowiązkiem osoby występującej o przyznanie konkretnego rodzaju płatności jest podanie w sposób prawidłowy - zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy i w stosownym czasie - wszystkich informacji dotyczących podstaw przyznania płatności. Strona zobowiązana jest dołożyć należytej staranności, aby zadeklarowane powierzchnie działek rolnych były zgodne ze stanem rzeczywistym. Strona także ma obowiązek poinformowania organu o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależne bądź nadmierne przyznanie płatności.

Następnie Organ odwoławczy, przywołując art. 34 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionych rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemów wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. L316 z 2.12.2009, str. 65) – dalej zwanym "rozporządzeniem Komisji nr 73/2009", wskazał, że powierzchnie działek rolnych określa się za pomocą wszelkich środków spełniających minimalną jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Wspólnoty normy techniczne, a ponadto, przepis przewiduje możliwość uwzględnienia całkowitej powierzchni działki rolnej, pod warunkiem, że jest ona w pełni użytkowana zgodnie z normami zwyczajowymi danego państwa członkowskiego. W innych przypadkach należy uwzględnić powierzchnię faktycznie użytkowaną. Zdaniem Organu odwoławczego, kontrola w gospodarstwie odwołującego się Producenta przeprowadzona została w sposób rzetelny przez posiadających odpowiednie kwalifikacje inspektorów terenowych. Inspektorzy, przez posiadane wykształcenie i doświadczenie, dają pewność, że kontrola dokonana została w sposób prawidłowy a jej wyniki nie budzą wątpliwości. Dodatkowo wskazano, że stwierdzenia poczynione przez inspektorów terenowych potwierdza załączona do protokołu dokumentacja fotograficzna, obrazująca stan działek zadeklarowanych przez Producenta oraz szkice pomiarowe zawierające informacje o zasięgu obszarów uwzględnionych w stwierdzonej powierzchni każdej działki rolnej oraz położeniu obszarów niekwalifikujących się do płatności a zlokalizowanych na zadeklarowanych we wniosku działkach rolnych. Organ odwoławczy stwierdził, że nie ma wątpliwości co do prawidłowości ustaleń poczynionych przez inspektorów terenowych, dodatkowo udokumentowanych na fotografiach kontrolowanych obszarów znajdujących się w aktach przedmiotowej sprawy.

Nadto, Organ odwoławczy wskazał, że poza kontrolą na miejscu, jednym z etapów obsługi wniosków o przyznanie płatności jest kontrola administracyjna, podczas której istnieje możliwość wizualizacji zadeklarowanych gruntów, wykonania pomiaru powierzchni uprawnionej do płatności czy oceny trwałych elementów krajobrazu występujących na działkach. Wyjaśniono przy tym, że zasady ustalania powierzchni kwalifikowanych do płatności w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS wynikają wprost z przepisów unijnych mając przepis art. 28 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 i nie można dokonać żadnych płatności do powierzchni wykraczających poza działkę referencyjna, której powierzchnia jest wyznaczona przy wykorzystaniu technologii GIS opartej na obrazie ortofotomapy. Zdaniem Organu odwoławczego, do takiej sytuacji doszło w niniejszej sprawie podczas wizualizacji działek ewidencyjnych, na których położone są działki rolne I, J, K. Organ ustalił, że maksymalna powierzchnia kwalifikowana na tych działkach jest mniejsza niż powierzchnia ustalona w kontroli na miejscu. Wskazane w ww. decyzji Organu I instancji ich powierzchnie stwierdzone w czasie kontroli, tj.: dla działki I obszar 10,27 ha, dla działki J obszar 19,15 ha, dla działki K obszar 11,38 ha, zostały pomniejszone z uwagi na fakt, że organ przeprowadził identyfikację działek rolnych w systemie Identyfikacji Działek Rolnych LPIS, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (DZ.U.UE.L.2009.30.16) – dalej zwanym "rozporządzeniem Rady nr 73/2009", na który składają się mapy, dokumenty ewidencji gruntów oraz inne dane kartograficzne. Na tej podstawie ustalono powierzchnię kwalifikującą się do płatności w ramach powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG). Wyjaśniając odwołującemu się Producentowi powody, dla których inspektorzy terenowi w dniu kontroli ustalili powierzchnię upraw na działkach rolnych mniejszą niż powierzchnia wnioskowana, Organ odwoławczy wskazał, że ze sporządzonej dokumentacji fotograficznej oraz wykonanych na tą okoliczność szkiców pomiaru działki rolnej załączonych do raportu z kontroli wynika, że kontrolerzy prawidłowo dokonali pomiaru gruntów, który kwalifikował się do jej przyznania w danym roku. Z dokonanych pomiarów działek rolnych I, J oraz K, co do których Producent wniósł zastrzeżenia w odwołaniu, wynika, że kontrolujący na działkach rolnych dokonali pomiaru upraw po wyłączeniu zadrzewień i zakrzewień oraz terenów podmokłych, na których nie występowały ślady użytkowania.

Odnosząc się do działki rolnej I, Organ odwoławczy wskazał, że różnica pomiędzy powierzchnia wnioskowaną a ustaloną w kontroli wynosząca 0,32 ha, wynikała między innymi z odliczenia terenu zadrzewionego (fot. 3199), znajdującego się wzdłuż pasa drogowego. Zdaniem Organu odwoławczego, zarzut Strony dotyczący usunięcia w pasie drogowym zadrzewienia przez zarządcę drogi, wskutek czego nastąpiło powiększenie obszaru kwalifikującego się do przyznania płatności, potwierdza świadomość Strony o ich występowaniu, jednakże na dzień kontroli istniejące zadrzewienia wzdłuż pasa drogowego nie zostały usunięte i wobec tego inspektorzy zobowiązani byli do ich wyłączenia. Poza powyższym wyłączeniem wpływ na różnice w powierzchniach miały również wyłączenia ujęte na materiale graficznym stanowiące teren podmokły jak i zakrzewienia. Występująca roślinność wskazuje na brak użytkowania w roku kontroli.

Podobna sytuacja – jak dalej wskazał organ odwoławczy - wystąpiła w przypadku działki rolnej o identyfikatorze J. Podczas analizy szkicu pomiarowego wykonanego na okoliczność kontroli dostrzeżono, że inspektorzy wyłączyli z pomiaru teren zadrzewiony znajdujący się w północno wschodniej części działku (dowód [...]). Zauważono przy tym, że wyrys dokonany na materiale graficzny złożony wraz z wnioskiem przez Producenta nie pokrywa się ze szkicem pomiarowym dokonanym przez inspektorów. Wyrys dokonany przez Producenta na materiale graficznym obejmował swym zasięgiem obszar zadrzewiony, który został wyłączony przez inspektorów. Dodatkowo inspektorzy dokonali dwóch wyłączeń na działce rolnej J, zarejestrowanych na materiale zdjęciowym [...] ilustrującym zakrzewienie znajdujące się na działce oraz teren podmokły (dowód [...]). Jak wynika z treści szkicu pomiarowego inspektorzy wykluczyli w części zachodniej działki teren tymczasowo niekwalifikujący się do płatność (teren- droga) zastosowując kod DR51 (mat. fot. [...]).

Natomiast wyjaśniając zasadność pomniejszenia powierzchni uprawnionej do przyznania płatności na działce rolnej K, Organ odwoławczy wskazał, że różnica ustalona w przeprowadzonej kontroli a deklarowaną przez Stronę powierzchnię wynika z licznych wyłączeń znajdujących się na działce rolnej. Materiał zdjęciowy sporządzony w dniu kontroli, mający na celu zarejestrowania zastanego gruntu, obrazuje tereny zakrzewione nie kwalifikujące się do płatności ([...]. Wskazano przy tym, że obszar, który w danym roku nie kwalifikował się do objęcia płatnością, a na który zastosowano kod [...], to obszar zarejestrowany na zdjęciu [...]znajdujący się za płotem.

Podsumowując, Organ odwoławczy stwierdził, że analiza raportu z czynności kontrolnych wykazała, że nie doszło do naruszenia zasad sporządzania dokumentacji pokontrolnej. Sama kontrola oraz sporządzony na tą okoliczność raport zostały sporządzone zgodnie ze stosowaną na terenie całego kraju metodologią i nie zawierają błędów formalnych świadczących o niewłaściwie przeprowadzonej kontroli na przedmiotowych działkach rolnych.

Nadto, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, że na obniżoną kwotę płatności miała również istotny wpływ nieprawidłowość ustalona w czasie kontroli na działce rolnej L. Inspektorzy w trakcie przeprowadzenia kontroli w ramach realizowanego programu rolnośrodowiskowego oraz w zakresie wzajemnej zgodności stwierdzili, że powierzchnia niekoszona znajduje się w innymi miejscu niż wyrysowana na materiale graficznym oraz pozostawienie nieskoszone powierzchni.

Następnie przywołując § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 361) – zwanego dalej "rozporządzeniem PRŚ2013", Organ odwoławczy wskazał, że w przypadku realizowanego przez odwołującego się Producenta pakietu Ekstensywne trwałe użytki zielone, płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako trwałe użytki zielone. Zgodnie natomiast z § 25 ust. 2 ww. rozporządzenia PRŚ2013, rolnik obowiązany jest do zaznaczenia na mapie jego gospodarstwa, udostępnionej przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, będącej fotograficznym obrazem powierzchni ziemi, uzyskanym ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych, granic działek rolnych, na których realizuje poszczególne pakiety i warianty objęte zobowiązaniem rolnośrodowiskowym, oraz występujące w jego gospodarstwie i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo. Ponadto, w przypadku realizacji Pakietu 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone, rolnik obowiązany jest do zaznaczenia powierzchni działki rolnej, która ma pozostać nieskoszona danym roku. Mapę należy dołączać do wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej począwszy od drugiego roku realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego. Wskazano przy tym, że dla każdego z pakietów i wariantów programu rolnośrodowiskowego, w załączniku nr 3 do ww. rozporządzenia PRŚ2013, określone zostały wymogi, których spełnienie warunkuje przyznanie płatności rolnośrodowiskowej. W przypadku Pakietu 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone, w ww. załączniku nr 3, w sekcji III ust. 2 - Wymogi dodatkowe dla pakietu w przypadku użytkowania kośnego trwałych użytków zielonych, który ma zastosowanie w niniejszej sprawie z uwagi na sposób zagospodarowania działki B jako łąka trwała, w pkt. 2 ustawodawca wskazał, iż należy pozostawić 5 - 10 % powierzchni działki rolnej nieskoszonej, przy czym w każdym roku powinno to dotyczyć innej powierzchni. W § 38 rozporządzenia PRŚ2013 wskazano natomiast, że wówczas gdy zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach określonych wariantów poszczególnych pakietów, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje w danym roku w zmniejszonej wysokości, w części dotyczącej działek rolnych, w stosunku do których stwierdzono takie uchybienie, z tym że w określonych przypadkach wymienionych w załączniku nr 7 do ww. rozporządzenia PRŚ2013, wysokość płatności jest zmniejszana w części dotyczącej danego pakietu albo wariantu. Zgodnie z jego treścią, w przypadku Pakietu 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone, wariant 3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach, i sytuacji, w której stwierdzone zostanie pozostawienie nieskoszonej niewłaściwej, ustawodawca przewidział zastosowanie zmniejszenia płatności w wysokości 50%, natomiast w przypadku pozostawienia większej niż 10%, lecz mniejszej niż 50% nieskoszonej powierzchni działki rolnej zmniejszenie na poziomie 80%, co w praktycznym przełożeniu oznacza, że działka rolna, na której stwierdzono powyższe nieprawidłowość zostaną uwzględnione w pomniejszonej płatności za realizację programu rolnośrodowiskowego.

Dalej wskazano, że rozpatrując ponownie sprawę w postępowaniu odwoławczym, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR [...] powtórnie przeprowadził analizę zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym także załączników graficznych dla działki rolnej L oraz szkiców pomiarowych wykonanych podczas obu kontroli jak i również materiału zdjęciowego z usytuowaniem kierunku wykonania zdjęć i ustalił, że Organ I instancji prawidłowo uznał, że wystąpiły nieprawidłowości na spornej działce polegające na pozostawieniu powierzchni niekoszonej w innym miejscu niż na materiale graficznym oznaczone symbolem L19N2000.

Analiza wyrysowanej powierzchni niekoszonej zaznaczona na materiale graficznym, przeprowadzona została przez inspektorów terenowych w trakcie prowadzonej kontroli w zakresie wzajemnej zgodności, wskutek której ustalono, że powierzchnia niekoszenia względem wyrysowanej na materiale graficznym znajduje się w innej jej części działki. Liczny materiał zdjęciowy (...), sporządzony w części północnej działki rolnej L (czyli tej konkretnej części, która została wyrysowana przez odwołującego się Producenta jako powierzchnia niekoszona) dowodzi, że inspektorzy dokonali prawidłowo wyłączenia tego obszaru z powierzchni, który został uznany przez kontrolujących jako obszar niekwalifikujący się do objęcia płatnością. Materiał zdjęciowy sporządzony na okoliczność przeprowadzenia kontroli, mający na celu zaprezentowania zastanego gruntu przedstawia zbiorowiska roślinne z piętrowym układem roślinności będącej w różnych fazach wegetacji. Na zdjęciach widoczne są rośliny jednocześnie w różnym okresie wegetatywnym, w okresie generatywnym, rośliny obumarłe, zadrzewienia i zakrzewienia nie wskazujące na prowadzenia jakichkolwiek zabiegów agrotechnicznych przez dłuższy okres. Miejsce pozostawienia powierzchni niekoszonej, którą Producent zobowiązany był pozostawić aby móc otrzymać wsparcie w pełnej wysokości, inspektorzy ustalili na spornej działce w środkowej części działki rolnej w dwóch częściach o łącznej powierzchni 0,56 ha, co stanowi 30,56%, powierzchni niekoszonej. W sytuacji pozostawienia większej niż 10%, lecz nie mniejszej niż 50% nieskoszonej powierzchni, zgodnie z załącznikiem 7 rozporządzenia PRŚ2013 należy zastosować zmniejszenie płatności w wysokości odpowiednio 30% w stosunku do działki rolnej, dla której stwierdzono ww. nieprawidłowość.

Wobec powyższego Organ odwoławczy uznał, że Organ I instancji prawidłowo dokonał zmniejszenia płatności do działki rolnej L, na której Wnioskodawca nie przestrzegał wymogu pozostawienia 5 - 10 % powierzchni działki rolnej nieskoszonej.

Wskazano przy tym, że organy ARiMR obowiązane są do weryfikacji terenów niekoszonych przez rolników realizujących Pakiet 3 w związku z przepisem § 25 ust. 2 rozporządzenia PRŚ2013, którym ustawodawca nałożył na rolników obowiązek oznaczenia na materiale graficznym obszarów działek rolnych z zadeklarowanym pakietem 3, które pozostają w danym roku niekoszone, a następnie złożenia tej dokumentacji wraz z wnioskiem o przyznanie płatności. Rolnik na załączniku zaznacza bowiem obszar użytkowany rolniczo przez wskazanie granic działek rolnych, na których realizuje pakiety i warianty objęte zobowiązaniem, jak również ich powierzchnię, która w danym roku ma pozostać nieskoszona. Załącznik graficzny zawierający powyższe informacje stanowi materiał dowodowy podlegający rozpatrzeniu w postępowaniu o przyznanie płatności, co oznacza, że jego treść rodzi określone skutki dla rozstrzygnięcia organu w sprawie płatności, a mając przy tym na uwadze, że to obowiązkiem osoby występującej o przyznanie konkretnego rodzaju płatności jest podanie w sposób prawidłowy, z należytą starannością - zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy i w stosownym czasie - wszystkich informacji dotyczących podstaw przyznania płatności, brak jest podstaw do stwierdzenia, że pozostawiony obszar niekoszony w 2013 r. znajdował się w miejscu innym niż oznaczonym na załączniku graficznym działki ewidencyjnej nr [...].

Przyznając płatność rolnośrodowiskową za realizację Programu rolnośrodowiskowego, Organ odwoławczy wskazał, że została ona pomniejszona o 3% w związku z ustalonym w toku kontroli w zakresie wzajemnej zgodności naruszeniem normy oznaczonej symbolem N.04.1 oznaczającym, iż rolnik nie przeprowadził na łąkach i pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub nie były na nich wypasane zwierzęta. Powyższą nieprawidłowość stwierdzono na powierzchni 0,41 ha, co w sposób bezpośredni wpłynęło na konieczność obniżenia płatności o łączną kwotę [...] zł.

Następnie Organ odwoławczy wyjaśnił, na podstawie jakich przepisów dokonał obniżenia płatności w sposób wyżej wskazany, przywołując art. 21 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L25 z dnia 25-01-2011 r., str. 8) – zwane dalej "rozporządzeniem Komisji Nr 65/2011", w którym stwierdza się, iż w przypadku stwierdzenia niezgodności zmniejszenia i wykluczenia w odniesieniu do zasad wzajemnej zgodności, stosuje się w odniesieniu do całkowitej kwoty pomocy, która została lub ma zostać przyznana beneficjentowi, w wyniku rozpatrzenia wniosku o płatność (w tym również o płatność rolnośrodowiskową), który dany beneficjent złożył lub złoży w roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia. Wskazano przy tym, że organ w niniejszym postępowaniu nie mógł odstąpić od nałożenia ww. sankcji z powodu stwierdzonej w gospodarstwie niezgodności, naliczona bowiem kwota płatności rolnośrodowiskowej przekracza równowartość kwoty 100 euro, przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 1913/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania agromonetarnego systemu dla euro w rolnictwie i zmieniającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 365-z 21-12-2006, str. 52 ze zm.).

Dokonując obniżenia płatności o 3% z powodu niezgodności stwierdzonej podczas kontroli gospodarstwa w zakresie wzajemnej zgodności, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, że zgodnie z art. 23 i 24 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009 r., str. 16) – zwanym dalej "rozporządzeniem Rady Nr 73/2009", w przypadku niezastosowania się do wymogów podstawowych w zakresie zarządzania lub zasad dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska w jakimkolwiek momencie w ciągu danego roku kalendarzowego (zwanego dalej "danym rokiem kalendarzowym"), i gdy taka niezgodność jest wynikiem działania lub zaniechania, które można bezpośrednio przypisać rolnikowi składającemu wniosek o pomoc w danym roku kalendarzowym, całkowitą kwotę płatności bezpośrednich, które zostały lub mają zostać przyznane temu rolnikowi po zastosowaniu do niego art. 7,10 i 11, zmniejsza się lub wyklucza zgodnie z zasadami szczegółowymi określonymi w art. 24.

Dalej wyjaśniono, że zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady Nr 73/2009 obniżki i wyłączenia z tytułu nieprzestrzegania norm i wymogów stosuje się do jednolitej płatności obszarowej, oddzielnej płatności z tytułu owoców miękkich, płatności cukrowej, płatności do pomidorów, specjalnej płatności obszarowej do powierzchni uprawy roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych, płatności do krów i owiec. Ustalenia procentowej obniżki całkowitej kwoty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dokonuje się, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 kwietnia 2010 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów lub wsparcia specjalnego (Dz. U. Nr 67, poz. 434 ze zm.), w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonym niezgodnościom (załącznik nr 5 rozporządzenia).

Natomiast zgodnie z art. 71 ust. 1 rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009, w przypadku, gdy stwierdzona w gospodarstwie rolnym niezgodność wynika z zaniedbania rolnika, stosuje się pomniejszenie każdej kwoty płatności bezpośrednich, specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych, płatności cukrowej oraz płatności do pomidorów, płatności do krów i owiec co do zasady w wysokości 3% całkowitej kwoty płatności. Na podstawie oceny zawartej w raporcie z kontroli na miejscu istnieje możliwość zastosowania sankcji w wysokości 1% lub 5% całkowitej kwoty płatności.

Jak wskazał Organ odwoławczy, procent zmniejszeń ustalony względem niespełnienia normy N.04. wyniósł łącznie 7 pkt (zasięg 1 + dotkliwość 3 + trwałość 3). Powyższa liczba punktów względem procentowej wielkości zmniejszeń płatności określony w załączniku nr 5 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 kwietnia 2010 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów lub wsparcia specjalnego, wskazuje na pomniejszenie kwoty płatności o 3 %. Zgodnie z § 41 rozporządzenia PRŚ2013, w związku z art. 23 i 24 rozporządzenia Rady Nr 73/2009, w przypadku stwierdzonych niezgodności w zakresie spełniania norm i wymogów zmniejsza się całkowitą kwotę płatności, która ma być przyznana w roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Wskazano przy tym, że rozstrzygnięcie Organu I instancji w przedmiotowej sprawie zostało wydane w oparciu o prawidłowo zebrany i przeanalizowany materiał dowodowy, a oceny ustalonego stanu faktycznego dokonano zgodnie z obowiązującym prawem.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...], Producent wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i ją poprzedzającej decyzji Organu I instancji, zarzucając zaskarżonej decyzji :

1. naruszenie § 28 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolno środowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013 (Dz.U. Nr 33, poz. 262 ze zm.) – zwanego dalej "rozporządzeniem PRŚ2009", art. 5 ust. 1 i 2, art. 18 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Komisji nr 65/201, § 38 ust. 6, § 39 ust. 2, § 49 ust. 2 oraz § 2, § 10, § 12, § 20, § 25 ust. 2, § 49 oraz załącznika Nr 3 i 7 do rozporządzenia PRŚ2013 przez ich zastosowanie i ustalenie, że część obszaru nie kwalifikuje się do płatności a wyliczenie tego obszaru może odbyć się jedynie w oparciu o protokół kontroli i w konsekwencji ustalenie, że istnieje kwota płatności podlegającej zwrotowi, podczas gdy w związku ze spełnieniem przeze mnie wszystkich warunków, kwota taka nienależna nie istnieje a także ustalenie, że obszar czasowo wyłączony z produkcji rolnej z uwagi na uwarunkowania atmosferyczne w czasie, gdy nie jest sprowadzona produkcja rolna powinien podlegać wyłączeniu z powierzchni uwzględnianej i wliczanej do wniosku o dopłaty,

2. naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 78, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. przez niewywiązanie się przez Organ II i I instancji z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności przez uwzględnienie jako podstawy decyzji jedynie wyników kontroli z pominięciem dowodów i okoliczności wskazywanych przeze mnie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy bo doprowadziło do uznania, że zgłoszone prze mnie obszary nie spełniają wymagań co do uzyskania płatności w pełnym wymiarze,

3. naruszenie art. 15 K.p.a. przez nieodniesienie się w decyzji organu II instancji do zarzutów w zakresie moich zastrzeżeń co do twierdzeń raportu kontroli i nieodniesienie się do pozostałych przedstawionych przez mnie dowodów, podczas gdy z ww. przepisu wynika obowiązek ponownego zbadania sprawy przez organ II instancji,

4. naruszenie art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu decyzji przyczyn, dla których odmówiono wiarygodności moim argumentom podniesionym w toku postępowania w szczególności w zastrzeżeniach do protokołu,

5. naruszenie art. 136 K.p.a. przez nieprzeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w postaci przesłuchania Skarżącego jako strony w przypadku istnienia wątpliwości co do przedstawionych przez mnie dowodów i wyjaśnień przeciwko ustaleniom kontroli i zebranych w sprawie [...], a co było wnoszone w odwołaniu,

6. naruszenie art. 9 K.p.a. przez niepoinformowanie Skarżącego przez organ I instancji w sposób wyczerpujący o ewentualnych negatywnych skutkach podpisania protokołu w takim zakresie, w jakim zostały poczynione ustalenia kontrolne (był przekonany, że nie zostały stwierdzone nieprawidłowości, które ograniczałyby płatności).

W uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżący wskazał, że w dniu 3 grudnia 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wydał decyzję, w której ustalił mu kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego wskazując, że po kontroli stwierdzono na niektórych z działek nieprawidłowości polegające przede wszystkim na istniejącym zadrzewieniu i zakrzewieniu oraz stwierdzeniu obszaru tymczasowo niekwalifikującego się do dopłat z uwagi na istniejące zalanie części terenu. Zdaniem skarżącego, stwierdzone nieprawidłowości jednak nie występują w zakresie wskazanym przez organ albo nie powinny mieć żadnego wpływu na przyznanie dopłat w obniżonym zakresie i w konsekwencji orzeczenie zwrotu części płatności. Jak dalej wskazał Skarżący, w tym zakresie złożył stosowne wyjaśnienia w ramach zastrzeżeń do protokołu nr [...] wskazując odpowiednie dowody. Powyższe nie zostało wzięte pod uwagę przez organ I instancji, zaś Organ II instancji podtrzymał stanowisko organu I instancji w pełnym zakresie.

Według Skarżącego, organ przede wszystkim nie ocenił w niniejszej sprawie właściwie materiału dowodowego sprawy. Na etapie postępowania przed organem I instancji jak i w odwołaniu Skarżący podnosił liczne zastrzeżenia zarówno co do zebranego w sprawie materiału dowodowego jak i logicznej oceny tego materiału. Zdaniem Skarżącego, przedstawione przez niego argumenty w sposób jasny i logiczny wyjaśniają, że ocena dowodów dokonana przez organ I i II instancji jest błędna, po czym wskazał, że nieprawidłowości wskazane przez organ kontrolujący dotyczą działek: J (działka nr [...]), I (działka nr [...]) oraz K (działka nr [...]). Zdaniem Skarżącego, stanowisko organów jest nieuzasadnione i nie odnosi się do jego zastrzeżeń, dowodów przedstawionych przez niego w toku postępowania oraz do prezentowanej przez niego oceny zebranego materiału dowodowego, czym organ naruszył art. 15 K.p.a., a także art. 9 K.p.a bowiem nie wyjaśniono mu, w jakim zakresie zostały one stwierdzone, był bowiem zapewniany o istnieniu jedynie minimalnych odchyleń od zgłoszonych obszarów.

Końcowo Skarżący wskazał, że na podstawie tego samego protokołu zostały wydane załączone do skargi decyzje organu II instancji, które uchyliły decyzje organu I instancji. Jest dla Skarżącego całkowicie niezrozumiałe, że w takich samych postępowaniach zapadają całkowicie odmienne decyzje.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny [...], z w a ż y ł, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.", Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Po przeprowadzonej sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że skarga jest nieuzasadniona, bowiem rozstrzygnięcie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie narusza przepisów prawa w stopniu wymagającym jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy organy w rozpoznawanej sprawie dokonały ustaleń, konsekwencją których było pomniejszenie Skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 r. z uwagi na stwierdzone podczas kontroli w gospodarstwie Skarżącego w dniu 04 marca 2013 r. w ramach programu rolnośrodowiskowego nieprawidłowości w odniesieniu do zadeklarowanych do płatności działek rolnych F, G, H, I, J, K i L. Nadto, organy przeprowadziły kontrolę w zakresie wzajemnej zgodności, w wyniku której na działce rolnej L kontrolujący stwierdzili na powierzchni 0,41 ha brak wykoszenia łąki trwalej, przypisując (po zweryfikowaniu) stwierdzonej niezgodności w deklarowanym Pakiecie 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone dla wariantu 3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach prawidłowy kod L19N2000.

W skardze jednak Skarżący kwestionuje jedynie ustalenia organów co do działek I, J i K, które zostały zadeklarowane do użytkowania w wariancie 2.2 Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania).

W tak zakreślonych ramach skargi istota sporu sprowadza się zatem do ustalenia, czy organy administracji w rozpoznawanej sprawie prawidłowo dokonały ustaleń, konsekwencją których było pomniejszenie Skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 r. z uwagi na stwierdzone podczas kontroli w gospodarstwie Skarżącego w dniu 04 marca 2013 r. w ramach programu rolnośrodowiskowego nieprawidłowości w odniesieniu do zadeklarowanych do płatności działek rolnych I, J i K (szczegółowo opisane na str. 2 uzasadnienia zaskrzonej decyzji).

Podstawą prawną określającą warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w 2013 roku jest rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361), stosownie do § 58 – zwanym dalej "rozporządzeniem PRŚ2013".

Przepis § 2 ww. rozporządzenia PRŚ2013 przewiduje, że płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a) rozporządzenia Nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli:

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów; ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym",

2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia Nr 73/2009, wynosi co najmniej 1 ha,

3) realizuje 5 - letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), zwane " zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej,

oraz

4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

Podkreślenia przy tym wymaga, że jedynie łączne spełnienie przez rolnika ww. przesłanek stanowi podstawę przyznania płatności rolnośrodowiskowej.

Wskazać przy tym należy, że znajdujące zastosowanie w sprawie przepisy - zarówno europejskie, jak i krajowe - nie przewidują możliwości przeprowadzenia przez rolnika czynności naprawczych i nie konstytuują mechanizmu prawnego, który pozwoliłby na uchylenie skutków stwierdzonych nieprawidłowości. Stąd też polemika podjęta przez skarżącego Producenta z ustaleniami kontroli w jego gospodarstwie w dniu 04 marca 2014 r. pozostaje bez wpływu na wynik postępowania o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, którego wynik jest ściśle uzależniony od spełnienia przez beneficjenta Programu rolnośrodowiskowego.

Jak wynika z ustaleń kontrolnych organu powierzchnie zadeklarowanych działek I, J i K zostały pomniejszone do powierzchni kwalifikujących się do płatności w oparciu o przeprowadzoną przez organ identyfikację działek rolnych w systemie identyfikacji działek rolnych (LIPS), o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady Nr 73/2009. W myśl tego przepisu system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10.000.

Z akt niniejszej sprawy wynika, że w dniu 04 marca 2013 r. przeprowadzono u skarżącego Producenta zapowiedzianą kontrolę gospodarstwa metodą inspekcji terenowej w zakresie programu rolnośrodowiskowego, podczas której sporządzono dokumentację fotograficzną oraz graficzna do poszczególnych działek, w tym do spornych, obrazującą stan działek. W dniu kontroli, oprócz stwierdzonych na działkach I, J i K nieprawidłowości DR22, DR37, DR49, DR50, DR51, DR52, DR37, DR51 (kody nieprawidłowości szczegółowo opisane na str. 21 raportu z czynności kontrolnych), nadto stwierdzono mniejsze powierzchnie niż zadeklarowano we wniosku (kod nieprawidłowości Dr13+). I tak:

- na działce I (działka ewidencyjna nr [...]) stwierdzono powierzchnię 10,28 ha (wyłączono powierzchnię zadrzewień wzdłuż pasa drogowego, co świadczy o braku użytkowania rolniczego w tej części). Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (10,60 ha) a stwierdzoną (10,28 ha) wyniosła 0,32 ha;

- na działce J (działka ewidencyjna nr [...]) stwierdzono powierzchnię 19,17 ha (wyłączono z pomiaru teren zadrzewiony, tren podmokły oraz teren – droga) w stosunku do powierzchni zadeklarowanej (20,01 ha). Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną wyniosła 0,84 ha;

- na działce K (działka ewidencyjna nr [...]) stwierdzono powierzchnię 11,35 ha (wyłączono tereny zadrzewione ) w stosunku do zadeklarowanej powierzchni 12,58 ha. Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną wyniosła ponad 1,23 ha.

Zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia PRŚ2013, wysokość płatności rolnośrodowiskowej w danym roku ustala się jako iloczyn stawek płatności za:

1) hektar gruntu i powierzchni działek rolnych lub

2) sztukę zwierzęcia i liczby krów, klaczy, loch i owiec matek, lub

3) metr bieżący miedzy śródpolnej i długość tej miedzy

- po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.

Wysokość stawek płatności, o których mowa w ust. 1, dla poszczególnych pakietów i ich wariantów jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia (ust. 2 § 18 ww. rozporządzenia PRŚ2013).

W myśl zaś ust. 3 § 18 rozporządzenia PRŚ2013, przy ustalaniu wysokości płatności rolnośrodowiskowej przysługującej do działek rolnych uwzględnia się powierzchnię tych działek, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Nadto, zauważyć należy, że źródłem informacji dotyczących zadeklarowanych działek rolnych jest wniosek Producenta o przyznanie płatności, a jednym z podstawowych sposobów zweryfikowania podanych danych jest przeprowadzanie kontroli na miejscu, obejmującej weryfikację kwalifikujących się powierzchni oraz odpowiadających im uprawnień do płatności. Dane dotyczące działek rolnych przedstawione we wniosku przez producenta winny być dokładne, rzetelne i aktualne. Nie może ulegać wątpliwości, że w przypadku stwierdzenia rozbieżności pomiędzy deklaracją rolnika a danymi uzyskanymi przez organy podczas kontroli na miejscu, organy weryfikujące uprawnienia do płatności winny zmierzać do ustalenia stanu rzeczywistego, co powinno nastąpić przy wykorzystaniu wszystkich dostępnych środków dowodowych.

Z akt niniejszej sprawy wynika, że z czynności kontroli w gospodarstwie Skarżącego w dniu 04 marca 2014 r. stwierdzone nieprawidłowości zapisano w raporcie z czynności kontrolnych w ramach programu rolnośrodowiskowego. Skarżący uczestniczył w kontroli i podpisał raport z czynności kontrolnych, nie kwestionując ani techniki, ani też rzetelności czy prawidłowości co do sposobu pomiaru i ustaleń. Pismem zaś z dnia 22.04.2014 r. , wniesionym w dniu 23.04.2014 r. do Biura Powiatu [...] ARiMR Skarżący wniósł zastrzeżenia dla działek rolnych I, J i K, stwierdzając, że, cytuję: " (...) niektóre wyłączenia na ww. działkach są zawyżone ze względu na charakterystykę terenu oraz czas kiedy dokonywano czynności kontrolnych".

Zaznaczyć także należy, że uwzględniony przez organy administracyjne raport z czynności kontrolnych spełnia wszelkie wymogi dowodu w sprawie. Raport z kontroli, zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym do ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r., poz. 173) - dalej zwanej "ustawą EFRROW"), tj. § 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 sierpnia 2007 r. (Dz. U. z 2007 r., N 168, poz. 1181 ze. zm.), zawiera wszystkie określone w tych przepisach informacje, w tym m. in. datę i miejsce jego sporządzenia, podstawę prawną do wykonywania kontroli, opis stwierdzonego stanu faktycznego (w tym wykrytych uchybień i ich zakresu), jak również pouczenie o prawie, sposobie i terminie zgłoszenia umotywowanych zastrzeżeń oraz o prawie do odmowy podpisania protokołu. Jak wynika z treści załączonego do akt sprawy raportu z czynności kontrolnych sporządzonego w dniu 04 marca 2014 r., i tegoż dnia podpisanego przez Skarżącego, zgodnie z pouczeniem zawartym na str. 20 raportu, Skarżący miał możliwość zgłoszenia umotywowanych zastrzeżeń co do ustaleń zawartych w tym raporcie w terminie 7 dni od dnia otrzymania dokumentu, czego w niniejszej sprawie nie uczynił. Skarżący podpisał raport w dniu zakończenia kontroli, przez co organ stwierdził, że Producent zapoznał się z jego treścią, w tym także ze znaczeniem każdego z zastosowanych kodów nieprawidłowości. Brak zatem podstaw by ustaleniom zawartym w raporcie z czynności kontroli, odmówić wiarygodności. Zwrócić również należy uwagę, że przedmiotową kontrolę przeprowadzono zgodnie z obowiązującymi w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa procedurami w zakresie kontroli na miejscu, przy użyciu wyspecjalizowanego sprzętu GPS. Instrument GPS użyty do kontroli, spełnia wymagania norm krajowych i unijnych w zakresie wymaganej przepisami dokładności i wiarygodności kontroli powierzchni. Wszystkie stwierdzone nieprawidłowości zostały udokumentowane materiałem dowodowym w postaci szkiców polowych z pomiaru działek rolnych i zdjęć fotograficznych. Na każdej fotografii umieszczono tablicę informacyjną wypełnioną danymi pozwalającymi na identyfikację sfotografowanej działki rolnej. Zdjęcia zostały wykonane w poprawnej rozdzielczości, która zapewnia jednoznaczną ocenę przedstawionej na nich nieprawidłowości. Nadto, po zakończeniu kontroli przeprowadzony został proces weryfikacji ustaleń inspektorów przeprowadzających kontrolę polegający na formalnej kontroli dokumentacji, w tym szkiców pomiarowych i zasadności zastosowania poszczególnych kodów nieprawidłowości, który nie wykazał wad świadczących o niewłaściwie przeprowadzonej kontroli na zadeklarowanych działkach, a jedynie wykazał wadliwie zastosowany kod dla działki L (która nie jest przedmiotem skargi) z uwagi na realizowany na tej działce wariant 3.1.2.

Kontrola na miejscu, wykazała wystąpienie na spornych działkach rolnych I, J i K zaistnienie nieprawidłowości wpływających na uprawnienie Skarżącego do uzyskania płatności rolnośrodowiskowych na rok 2013. Jednoznacznie potwierdza to ww. raport z kontroli na miejscu przeprowadzonej przez organy ARiMR. Poza starannie wyrysowanym szkicem z pomiaru m. in. spornych działek rolnych, stanowiącym załącznik do raportu, oraz licznymi fotografiami kontrolowanych obszarów, w tym spornych działek, w sposób niebudzący wątpliwości można stwierdzić prawidłowość ustaleń organu kontrolującego co do pomiarów i kwalifikacji gruntów (które kwalifikowały się do płatności, a które do wyłączenia z płatności ze względu na występującą roślinność (zadrzewienia, zakrzaczenia) oraz treny podmokłe.

W ocenie Sądu, prawidłowo organ II instancji uznał, że inspektorzy terenowi w sposób właściwy dokonali kwalifikacji gruntu do płatności rolnośrodowiskowej na 2013 rok, a wiarygodności tych ustaleń Skarżący w żaden sposób nie podważył. Nie wystarczy gołosłowne twierdzenie Skarżącego, że "(...) niektóre wyłączenia na ww. działkach są zawyżone(...)". Wzruszenie prawidłowości ustaleń organu kontrolującego może nastąpić jedynie na podstawie bezspornego i jednoznacznego dowodu, co nie miało miejsca w rozpoznawanej sprawie.

Sumując, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz przepisów warunkujących przyznanie płatności za realizację Programu rolnośrodowiskowego zachodzi podstawa do uznania, że organy obu instancji, rozstrzygając o przyznaniu Skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na 2013 rok, wydały decyzje zgodną z obowiązującym prawem. Należy w tym miejscu podkreślić, że Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa musi gwarantować, że sposób dokonywania jakichkolwiek płatności odbywa się przy spełnieniu odpowiednich wymogów wspólnotowych oraz zgodnie z obowiązującym prawem krajowym i unijnym. W związku z powyższym ARiMR, jako agencja płatnicza, nie tylko przyznaje płatności do gruntów rolnych, ale także w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości we wnioskach złożonych przez producentów rolnych ma obowiązek stosować odpowiednie sankcje.

Za niezasadne należało zatem uznać zarzuty co do naruszenia przepisów postępowania (art. art. 9, 15, 107 § 1 i 3, 136 K.p.a.). Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy EFRROW, to Strona oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek - a ponadto - ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W niniejszej sprawie, Skarżący, wbrew regule dowodzenia przewidzianej w art. 21 ust. 3 ww. ustawy, nie przedstawił żadnego dowodu podważającego wiarygodność ustaleń dokonanych w toku jednorazowo przeprowadzonej kontroli ARiMR,

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że organy nie uchybiły zasadom procedury uregulowanym we wskazanych przepisach. Okoliczność, że Strona nie została przekonana co do przyjętego w sprawie rozstrzygnięcia nie oznacza naruszenia zasady przekonywania. Strona ma prawo do własnego, subiektywnego przekonania o zasadności jej zarzutów, zaś przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 29 kwietnia 2009r., I SA/Łd 1329/08). Wbrew twierdzeniom Skarżącego, organ odniósł się również do zarzutów zawartych w odwołaniu.

Nadto, Sąd zauważa, że nie ma racji bytu w okolicznościach faktycznych występujących w rozpoznawanej sprawie zarzut skargi (pkt 1) co do błędnego ustalenia, że istnieje kwota płatności podlegająca zwrotowi wobec spełnienia przez Skarżącego wszystkich warunków, gdyż przedmiotem niniejszej sprawy nie jest ustalenie kwoty nienależnie pobranych z tytułu programu rolnośrodowiskowego, lecz, czy zadeklarowane we wniosku grunty są zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy oraz, czy Skarżący spełnił wymogi przewidziane prawem niezbędne do uzyskania płatności rolnośrodowiskowych.

W ocenie Sądu, rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, zostało wydane w oparciu o prawidłowo zebrany i oceniony materiał dowodowy, który obejmuje dowody istotne dla merytorycznego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a mianowicie, oprócz dokumentacji kontrolnej, obejmuje obszerny materiał graficzny i dokumentację fotograficzną dokonanych ustaleń w czasie kontroli na miejscu. Sąd nie dopatrzył się nadto naruszenia przez organy art. 107 § 3 K.p.a., który stanowi, że każda decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne, zawierające. wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz uzasadnienie prawne czyli wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy obu instancji powyższe obowiązki spełniły. Organ rozpatrzył zgromadzony materiał dowodowy formułując logiczne na jego podstawie wnioski. Pokreślić przy tym ponownie należy, że nieprawidłowości stwierdzone na zadeklarowanych działkach zostały potwierdzone bezpośrednim dowodem w postaci raportu z czynności kontrolnych, podpisanego przez Skarżącego, w stosunku do których ustaleń nie wniósł żadnych zastrzeżeń w zakreślonym terminie. Zdaniem Sądu, w sposób nie budzący wątpliwości wykazano, że zadeklarowane sporne działki I,J i K objęte wnioskiem nie spełniły warunków do przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pełnej wysokości.

W konsekwencji, mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.