Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2123/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-04-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 11, art. 33
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art. 7 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 594
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity.
article: art. 3 pkt 50
journal: Dz.U. 2013 poz 1232
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska – Szary Sędzia del. WSA Teresa Zyglewska (spr.) Protokolant asystent sędziego Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2013 r. sygn. akt VIII SA/Wa 1005/12 w sprawie ze skargi D. M. i T. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 9 maja 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi D. M. i T. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia [...] października 2012 roku, nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddalił skargę.

Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym sprawy.

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 roku, znak [...], Wójt Gminy [...], na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 80 ust. 1 i art. 82 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r., Nr 19, poz. 1227 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu wniosku inwestora [...], określił środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy drobiu wraz z infrastrukturą niezbędną do prawidłowego funkcjonowania na działce nr [...], obręb [...], gmina [...], powiat szydłowiecki, województwo mazowieckie, określając: rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy środowiskowej oraz stwierdził brak obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy środowiskowej. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w związku z tym, że liczba stron postępowania ustalonych w oparciu o treść raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przekraczała 20, zastosowano przewidziany w art. 49 Kpa, stosowany na podstawie art. 74 ust. 3 ustawy środowiskowej, tryb zawiadomień poprzez obwieszczenia.

W ramach realizacji przedsięwzięcia przewidziano wykonanie: 6 budynków inwentarskich (kurników – K1 do K6), zbiornik bezodpływowy na ścieki bytowe o pojemności około 6 m3, dwa zbiorniki na odcieki o pojemności około 30 m3 oraz 12 silosów paszowych o pojemności 24 MG każdy. Działka, na której realizowane będzie przedsięwzięcie posiada powierzchnię 3,05 ha i jest położona na południe od wsi [...] w odległości około 530 m. Obecnie użytkowana jest jako grunty orne. W bezpośrednim sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia zlokalizowane są tereny rolnicze. Przedmiotowa działka nie posiada obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

W decyzji wskazano, że planowane przedsięwzięcie zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej w związku z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 r., Nr 213, poz. 1397), należy do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, w związku z czym organ I instancji wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Szydłowcu o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia. RDOŚ w piśmie z dnia 17 kwietnia 2012 roku wyjaśnił, że warunki realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia uzgodnił postanowieniem z dnia [...] września 2011 roku, znak [...], natomiast PPIS opinią sanitarną z dnia [...] kwietnia 2012 roku, znak [...], uzgodnił realizację przedsięwzięcia określając warunki jego realizacji.

Określając środowiskowe uwarunkowania przedmiotowego przedsięwzięcia organ I instancji wskazał, iż w trakcie jego realizacji wystąpi emisja substancji do powietrza i hałasu, spowodowana eksploatacją sprzętu budowlanego i środków transportu, która ze względu na znaczną odległość od najbliższej zabudowy mieszkaniowej nie będzie nadmiernie uciążliwa. Nadto uciążliwość związana z realizacją przedsięwzięcia będzie okresowa i ustąpi po zakończeniu prac budowlanych. W trakcie realizacji przedsięwzięcia inwestor zabezpieczy materiały pyliste przed rozwiewaniem (np. poprzez przykrywanie plandekami skrzyń ładunkowych pojazdów). Teren inwestycji będzie systematycznie czyszczony, zaś inwestor będzie usuwał zalegający pył w celu ograniczenia jego wtórnej emisji. W celu zminimalizowania oddziaływania akustycznego prace budowalne będą prowadzone wyłącznie w porze dziennej. Z kolei zagospodarowanie terenu inwestycji w czasie realizacji przedsięwzięcia będzie prowadzone w sposób oszczędny i przy zapewnieniu ochrony środowiska gruntowo-wodnego, w szczególności przed wyciekiem substancji ropopochodnych. Teren budowy zaopatrzony będzie w środki do neutralizacji rozlanych substancji ropopochodnych. Powstające w trakcie budowy odpady magazynowane będą w przeznaczonych do tego pojemnikach lub kontenerach w wydzielonym miejscu o utwardzonym podłożu, a po zebraniu odpowiedniej ilości przekazywane będą uprawnionym odbiorcom w celu odzysku lub unieszkodliwienia.

Na etapie eksploatacji przedsięwzięcia źródłami emisji substancji do powietrza będą: praca wentylacji wyciągowej obiektów inwentarskich, transport związany z zasiedlaniem kurników, wywozem drobiu, dowozem paszy, wywozem obornika, odpadów i ścieków oraz ruch pojedynczych samochodów. W celu minimalizacji oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na stan i jakość powietrza atmosferycznego nałożono na inwestora obowiązek zaprojektowania maksymalnie 6 budynków inwentarskich - kurników o łącznej obsadzie maksymalnej 300300 sztuk. Ponadto inwestor będzie zobowiązany do zainstalowania w każdym kurniku K1 i K3 do K6 maksymalnie 12 wentylatorów dachowych o maksymalnej wydajności 12500 m3/h z odprowadzaniem zanieczyszczeń 12 emitorami o minimalnej wysokości 7,7 m i maksymalnej średnicy 0,67 m i 8 wentylatorów ściennych szczytowych o maksymalnej wydajności 37250 m3/h z odprowadzaniem zanieczyszczeń maksymalnie 8 emitorami, w tym: 6 o minimalnej wysokości 2 m i maksymalnej średnicy 1,3 m oraz 2 o minimalnej wysokości 3,5 m i maksymalnej średnicy 1,3 m. W kurniku K2 nałożono obowiązek zainstalowania 11 wentylatorów dachowych o maksymalnej wydajności 12500 m3/h z odprowadzaniem zanieczyszczeń 11 emitorami o minimalnej wysokości 7,7 m, maksymalnej średnicy 0,67 m oraz 8 wentylatorów ściennych szczytowych o maksymalnej wydajności 37250 m3/h z odprowadzaniem zanieczyszczeń maksymalnie 8 emitorami, w tym: 6 o minimalnej wysokości 2 m i maksymalnej średnicy 1,3 m oraz 2 o minimalnej wysokości 3,5 m i maksymalnej średnicy 1,3 m. Do kurnika K3 oraz do kurnika K4 zostaną przybudowane dwie kotłownie, każda wyposażona w 2 kotły węglowe, jeden o mocy 500 kW, a drugi o mocy 400 kW. Zanieczyszczenia odprowadzane będą 4 indywidualnymi emitorami (po jednym dla każdego z kotłów) o wysokości minimalnej 15 m i średnicy maksymalnej 0,5 m. Na cele ogrzewania budynków inwentarskich K1 i K3 do K6 zastosowane zostaną nagrzewnice, po 10 na budynek, opalane propanem, natomiast w kurniku K2 zainstalowanych będzie 9 nagrzewnic. Inwestor zaprojektuje awaryjne źródło zasilania - agregat prądotwórczy o mocy 300 kW. Ponadto inwestor zaprojektuje 12 silosów paszowych o pojemności 24 Mg każdy, zaś w celu minimalizacji emisji pyłu do powietrza odpowietrzniki silosów zaopatrzone zostaną w worki odpylające, zastosowana będzie pełna hermetyzacja załadunku pasz oraz zapewniona będzie systematyczna konserwacja silosów paszowych.

W ramach określonych w przedmiotowej decyzji warunków wykorzystania terenu w fazie eksploatacji sztuki padłe i ubite z konieczności przechowywane będą w warunkach w jak największym stopniu ograniczających uciążliwość odorową i zagrożenie chorobotwórcze oraz będą wywożone systematycznie z terenu fermy. Po każdym cyklu produkcyjnym inwestor będzie dokładnie czyścił kurniki oraz zapewni systematyczny wywóz sztuk padłych z terenu fermy. Transport obornika do miejsc przeznaczenia inwestor będzie prowadził przystosowanymi do tego środkami transportu w sposób w jak największym stopniu ograniczający uciążliwość odorową oraz wtórne pylenie. Dodatkowo wzdłuż granic działki inwestor zaprojektuje pas izolacyjny złożony z roślin o szybkim przyroście, w tym gatunków zimozielonych w celu stworzenia naturalnej roślinnej bariery ochronnej.

Wyjaśniono, że na etapie eksploatacji przedsięwzięcia źródłami emisji hałasu będą wentylatory mechaniczne kurników, agregat prądotwórczy oraz ruch pojazdów samochodowych, nie mniej inwestor w celu ochrony przed hałasem będzie wykonywać prace uciążliwe akustycznie wyłącznie w porze dnia (od 600 do 2200). Moc akustyczna wentylatorów dachowych nie przekroczy 78 dB, natomiast wentylatorów ściennych szczytowych nie przekroczy 89 dB (dla pojedynczego urządzenia). Agregat prądotwórczy uruchamiany będzie wyłącznie w sytuacjach przerw w dostawie prądu oraz kontrolnie w czasie konserwacji urządzenia prowadzonej w porze dziennej, zastosowanie obudowy dźwiękoizolacyjnej agregatu prądotwórczego oraz wyposażenie odciągu spalin z agregatu w tłumik akustyczny.

Powstające w wyniku funkcjonowania fermy prowadzącej chów brojlerów ścieki bytowe, będą odprowadzane do szczelnego zbiornika bezodpływowego, który w momencie maksymalnego napełnienia będzie opróżniany, a jego zawartość przekazywana będzie uprawnionemu podmiotowi. Ścieki pochodzące z utrzymania czystości w kurnikach będą gromadzone w dwóch zbiornikach o pojemności 30 m3. Wody opadowe odprowadzane będą na tereny zielone w granicach działki inwestora w sposób nie powodujący zalania gruntów sąsiednich, zaś wody popłuczne zostaną oczyszczone w urządzeniu podczyszczającym, osadniku wód popłucznych. Z kolei wytwarzane w wyniku funkcjonowania przedsięwzięcia odpady magazynowane będą w szczelnych pojemnikach lub kontenerach w wydzielonym miejscu o utwardzonym podłożu, z zachowaniem wymagań sanitarno-weterynaryjnych, w sposób nie zagrażający środowisku, a następnie przekazywane będą uprawnionym odbiorcom w celu odzysku lub unieszkodliwienia. Natomiast obornik po zakończeniu cyklu chowu wywożony będzie z każdego kurnika i przekazywany rolnikom w celu racjonalnego nawożenia pól uprawnych, po zawarciu z nimi stosownej umowy lub w sytuacji przekazywania obornika jako odpadu, przekazywany będzie firmom posiadającym stosowne zezwolenia za kartą przekazania odpadu. Po wywiezieniu obornika z kurników nastąpi ich omiatanie, czyszczenie i mycie wodą pod wysokim ciśnieniem, bez stosowania substancji szkodliwych dla środowiska, a następnie będzie ich dezynfekcja. Dezynfekcja pomieszczeń inwentarskich prowadzona będzie po całkowitym usunięciu odchodów zwierzęcych.

W decyzji nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

W odwołaniu od przedmiotowej decyzji D. M. i T. M. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Podnieśli, iż działka na której planowana jest inwestycja sąsiaduje z ich działką. Hałas oraz zapachy będą utrudniać zagospodarowanie ich działek, na których chcą budować domy mieszkalne dla swoich dzieci. Zaznaczyli również, że blisko planowanej fermy drobiu znajduje się budynek szkoły podstawowej z placem zabaw i nowocześnie wyposażonym boiskiem szkolnym, zaś bliska odległość wybudowanych kurników wpłynie negatywnie na zdrowie uczących się dzieci oraz jej pracowników. Podkreślili również, iż sporna decyzja wydana została wbrew sprzeciwowi ich oraz mieszkańców okolicznych wsi. Ponadto w decyzji Wójt całkowicie pominął kwestie ochrony środowiska dotyczące oddziaływania dwóch kotłowni, a także negatywne oddziaływanie tej inwestycji na system wód gruntowych. Z dokumentacji wynika, że przy kurnikach K3 i K4 zostaną wybudowane kotłownie węglowo - miałowe o mocy 500kW i 400kW, przy czym w decyzji środowiskowej nie przedstawiono szczegółowej analizy. Podnieśli także, iż teren na którym planowane jest sporne przedsięwzięcie jest zmeliorowany z określonym układem odwodnienia gruntu. Zajęcie 3 ha gruntu pod budowę kurników i urządzeń technicznych mocno zakłóci stosunki wód gruntowych.

Decyzją z dnia [...] października 2012 roku, znak [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Radomiu na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Rozpoznając sprawę ponownie Kolegium wskazało, iż wniosek inwestora zawierał wymagane prawem załączniki, tj. raport oddziaływania na środowisko i wypis z rejestru gruntów obejmujący przewidywany teren inwestycji oraz poświadczoną przez właściwy organ kopię mapy ewidencyjnej. Planowane przedsięwzięcie polegające na budowie fermy drobiu należało zaliczyć do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 59 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej oraz w § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia z 2010 r. - chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP). Kolegium wskazało, że zgodnie z informacjami inwestora wynikającymi z przedłożonego do wniosku raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (str. 5 raportu) łączna obsada w fermie wyniesie: 300300 szt. tj. 1201,2 DJP w cyklu do 5 tygodnia, 250250 szt. tj. 1001 DJP w cyklu po 5 tygodniu. DJP oznacza dużą jednostkę przeliczeniową inwentarza. Współczynnik przeliczenia sztuk rzeczywistych na DJP wynosi dla kur 0,004. Przelicznik obowiązuje również dla przeliczania piskląt - zgodnie z tabelą stanowiącą załącznik do rozporządzenia z 2010 r.

Po przedstawieniu przebiegu postępowania przed organem I instancji, Kolegium stwierdziło zasadność podjętego przez Wójta rozstrzygnięcia, prawidłowo opartego na ustaleniach raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko oraz opinii PPIS i postanowienia RDOŚ, uznając, że sentencja decyzji określa wszystkie uwarunkowania wskazane przez organ uzgadniający oraz wynikające z opracowanego raportu. Analizując przebieg postępowania przed organem I instancji Kolegium stwierdziło, że postępowanie to prowadzone było zgodnie z zasadami wynikającymi z Kpa i regulacji szczególnej zawartej w ustawie środowiskowej. Zarówno strony postępowania, jak i społeczeństwo było informowane o kolejnych fazach postępowania w formie obwieszczeń, na każdym etapie postępowania zarówno stronom jak również społeczeństwu umożliwiono składanie wniosków czy wyjaśnień. Inwestor brał czynny udział w postępowaniu, udzielał wyjaśnień na każde żądanie organu.

Kolegium podkreśliło, że podjęta przez organ I instancji decyzja zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art. 82 ustawy środowiskowej. W ramach przeprowadzonego postępowania, w oparciu o raport środowiskowy, Wójt przeprowadził ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Kolegium podało, iż złożony przez inwestora raport jest opracowaniem specjalistycznym. Co do zasady, raport ten jest jednym z elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, mającym ułatwić ustalenie wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia. Raport już w trakcie postępowania administracyjnego wchodzi w skład materiału dowodowego sprawy, jest dowodem z dokumentu i jak każdy inny dowód składany przez stronę czy zgromadzony przez organ podlega regułom postępowania dowodowego, w tym i swobodnej ocenie dowodów zgodnie z art. 80 k.p.a. Oceniając ten dokument Kolegium stwierdziło, iż planowana inwestycja nie jest zlokalizowana na terenach chronionych przyrodniczo. Powstające w trakcie użytkowania obiektu odpady będą segregowane i gromadzone w przeznaczonych do tego odpowiednio oznakowanych pojemnikach lub kontenerach. Odpady niebezpieczne związane ze specyfikacją produkcji będą magazynowane w konfiskatorze. W sytuacji przekazywania pomiotu jako odpadu następować to będzie z udziałem firm posiadającym stosowne zezwolenia.

Przeprowadzone analizy akustyczne według Kolegium wykazały, że równoważny poziom dźwięku A - LAeq wynosi 21,2 dB (z uwzględnieniem kumulacji), co stanowi wartość niższą od dopuszczalnej określonej przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2007 r. Nr 120, poz. 826). Wskazano ponadto, że na terenach zabudowy zagrodowej, terenach rekreacyjno-wypoczynkowych i terenach mieszkaniowo-usługowych dopuszczalny poziom hałasu określony został wskaźnikami LAeq, który dla pory dnia wynosi 55 dB, a dla pory nocy 45 dB - zgodnie z tabelą nr 1 do ww. rozporządzenia, określającą dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku. Jednak poza szeroko rozumianymi terenami zabudowy mieszkaniowej, przepisy nie precyzują dopuszczalnych norm hałasu. Dodatkowo, w porze nocnej nie obowiązują normy hałasu w przypadku, kiedy teren nie jest wykorzystywany zgodnie z jego funkcją. W niniejszej sprawie, co zaznaczyło Kolegium, w promieniu kilkuset metrów od działki, na której planowana jest inwestycja, znajdują się obszary użytkowane rolniczo, brak tam natomiast nieruchomości zabudowanych. Kolegium przyjęło, że z uwagi na rolniczy charakter nieruchomości pozostających w obszarze oddziaływania inwestycji (w tym działek skarżących) oraz brak zabudowy, oddziaływanie to nie przekracza określonych przepisami norm hałasu.

Oceniając negatywne oddziaływanie inwestycji poprzez wystąpienie zanieczyszczeń powietrza Kolegium wyjaśniło, że najbardziej uciążliwym oddziaływaniem mogą być odory, amoniak i pył. Do oceny stanu istniejącego i prognozowania zanieczyszczeń zastosowano program OperatFB, oparty o algorytmy opisane w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87). Przeprowadzone badania wykazały, że planowana inwestycja nie będzie generowała zanieczyszczeń powietrza w rozmiarach większych niż dopuszczalna częstość przekraczania dopuszczalnego poziomu (dla stężeń jednogodzinowych) i stężeń substancji uśrednionych dla roku z uwzględnieniem tła substancji - w odniesieniu do pyłu zawieszonego PM 10, dwutlenku siarki, tlenków azotu, amoniaku i siarkowodoru (raport i uzupełnienie 2 do raportu). Ponadto w raporcie uwzględniono emisje powodowane przez spalanie węgla w kotle węglowym (część 6.6.2. uzupełnienia nr 2 do raportu).

Analizując gospodarkę wodno-ściekową na etapie eksploatacji inwestycji Kolegium podało, że wody opadowe i roztopowe będą odprowadzane powierzchniowo na tereny zielone, biologicznie czynne, należące do inwestora. Ferma zaopatrywana będzie w wodę z własnego ujęcia, a ścieki bytowe magazynowane będą w szczelnym zbiorniku bezodpływowym. Podkreślono, co wynika z raportu, że gospodarka wodno - ściekowa nie budzi obaw dla środowiska. Planowana inwestycja nie wpłynie negatywnie także na walory krajobrazowe, obiekty zabytkowe oraz na ludzi. Przedsięwzięcie nie będzie również w sposób transgraniczny wpływało na środowisko. Sporne przedsięwzięcie nie jest także zaliczone do zakładów o zwiększonym, czy dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej.

W konsekwencji Kolegium podało, że dla celów wydania niniejszej decyzji brak było potrzeby uzupełniania materiału dowodowego. Dokumentem, który ma podstawowe znaczenie w sprawie jest raport dotyczący oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, sporządzony przez osobę posiadającą w tym zakresie niezbędną wiedzę. Z jego treści wynika, że projektowana inwestycja nie będzie stwarzać znacznych zagrożeń dla środowiska, w tym dla zdrowia i życia ludzi, pod warunkiem prawidłowej eksploatacji oraz zastosowania zalecanych w raporcie rozwiązań technicznych i określonych postanowieniem uzgadniającym warunków realizacji przedsięwzięcia. Raport zawiera szczegółowy opis fermy oraz jej umiejscowienie, opis środowiska przyrodniczego w otoczeniu planowanej inwestycji z uwzględnieniem fauny, flory. Omawia również wpływ zamierzenia inwestycyjnego na wymienione elementy przyrody, a także na otoczenie ludzi w fazie budowy inwestycji, jej eksploatacji oraz likwidacji. Dokument ten w ocenie Kolegium spełnia zatem wymogi z art. 66 ust. 1 ustawy środowiskowej.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium stwierdziło, że jako uciążliwości planowanej fermy drobiu inwestor uwzględnił hałas oraz nieprzyjemny zapach. Z materiału dowodowego wynika jednak, że realizacja spornej inwestycji nie spowoduje przekroczenia norm ww. negatywnych oddziaływań ustalonych obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Kolegium wyjaśniło także, że ocenie w przedmiotowym postępowaniu podlegała inwestycja jako całość, tj. ferma wraz z infrastrukturą towarzyszącą. Wspomniane w odwołaniu kotłownie były zatem uwzględnione w tej ocenie, w szczególności ze względu na stopień zanieczyszczenia powietrza oraz hałas. Kolegium podkreśliło przy tym, że decyzja środowiskowa nie jest decyzją lokalizacyjną, a jedynie rozstrzygnięciem, które stwierdza, w jaki sposób i przy zachowaniu jakich warunków realizacja inwestycji jest możliwa bez negatywnego wpływu na środowisko.

Skargę na powyższą decyzję złożyli D. M. i T. M. Domagając się jej uchylenia w całości zarzucili, że skarżona decyzja została wydana bez uwzględnienia ich interesu polegającego na zamierzeniu zagospodarowania należącej do nich działki nr [...], położonej w sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia budowy fermy. Działkę tę nabyli w 2002 roku z zamiarem budowy domu, podjęli także konkretne czynności prawne i faktyczne związane z budową, a mianowicie posiadają wydane przez Wójta Gminy [...] warunki zabudowy działki oraz zlecili wykonanie dokumentacji budowlanej. Na działce tej prócz domu planują wybudować domki z przeznaczeniem na agroturystykę, zaś budowa fermy całkowicie zniweczy ich plany.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Radomiu, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w skarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 9 maja 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę D. M. i T. M. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że ustawodawca w ustawie środowiskowej określił precyzyjnie katalog okoliczności uzasadniających odmowę wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wskazując, że może to nastąpić jedynie w razie: 1. niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2); 2. odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska w trybie art. 77 ust. 1 ustawy; 3. braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ustawy); 4. gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ustawy); 5. jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nie osiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ustawy).

Odnosząc powyższe regulacje do ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych Sąd I instancji doszedł do wniosku, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały warunki do odmowy wydania zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Wniosek inwestora inicjujący postępowanie w tym zakresie był kompletny i zgodny z wymogami art. 74 ust. 1 ustawy środowiskowej. Planowane przedsięwzięcie polega na budowie fermy drobiu wraz z infrastrukturą niezbędną do prawidłowego funkcjonowania na działce nr [...] położonej w obrębie miejscowości [...]. Działalność fermy będzie wiązała się z tuczem brojlera kurzego w sześciu kurnikach o powierzchni hod. 2400 m2 każdy i łącznej obsadzie 1201,2 DJP w cyklu do 5 tygodnia życia i 1001 DJP w cyklu po 5 tygodniu życia. Ponadto przewiduje się wykonanie zbiornika bezodpływowego na ścieki bytowe o pojemności ok. 6 m3, dwa zbiorniki na odcieki o pojemności ok. 30 m3 oraz 12 silosów paszowych o pojemności 24 Mg każdy.

Na terenie objętym planowaną inwestycją nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wobec powyższego nie istniała potrzeba badania zgodności planowanego przedsięwzięcia z jego postanowieniami. Działka nr [...] objęta planowaną inwestycją ma łączną powierzchnię 3,05 ha i sąsiaduje bezpośrednio z nieruchomościami o przeznaczeniu rolnym.

W ocenie Sądu I instancji organy orzekające w niniejszej sprawie procedując zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy środowiskowej, ustaliły środowiskowe uwarunkowania z uwzględnieniem wyników uzgodnień z RDOŚ, opinii PPIS, wyników postępowania z udziałem społeczeństwa, którego przebieg uzasadniono w zaskarżonej decyzji zgodnie z dyspozycją art. 85 ustawy, a nadto biorąc pod uwagę ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Również sentencja decyzji ujmuje wszystkie uwarunkowania wskazane przez organ uzgadniający oraz wynikające z opracowanego raportu. Planowane przedsięwzięcie prawidłowo zakwalifikowane zostało jako inwestycja mogąca zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Ponadto, w uzasadnieniu decyzji zawarto informacje co do sposobu wykorzystania uwag i wniosków wniesionych przez społeczność lokalną.

Sąd I instancji nie dopatrzył się uchybień organów w zakresie zapewnienia społeczeństwu czynnego udziału w postępowaniu, co potwierdza uzasadnienie decyzji, które w prawidłowy sposób opisuje przebieg prowadzonego postępowania i w dostateczny sposób relacjonuje przebieg udziału społeczeństwa w tym postępowaniu. Zgodnie z dyspozycją art. 33 ust. 1 ustawy środowiskowej, organ I instancji podał do publicznej wiadomości poprzez obwieszenie oraz na stronie BIP Gminy [...] oraz w sposób zwyczajowo przyjęty tj. ogłoszenie na tablicy ogłoszeń w siedzibie organu właściwego do wydania decyzji i sołectw [...],[...],[...] i [...] informacje o wszczęciu postępowania o ustalenie środowiskowych uwarunkowań przedmiotowej inwestycji, przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, składania uwag i wniosków oraz wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji planowanego przedsięwzięcia. Podkreślił również, że w toku postępowania organ I instancji w celu umożliwienia wszystkim stronom postępowania bezpośredniego wypowiedzenia się, złożenia wyjaśnień i wniosków przeprowadził w dniu 15 czerwca 2012 r. rozprawę administracyjną pomimo tego, że nie miał takiego obowiązku (zorganizowanie rozprawy administracyjnej z udziałem społeczeństwa jest fakultatywne - art. 36). W trakcie rozprawy przedstawiciele inwestora przedstawili wyjaśnienia w zakresie zgłaszanych przez uczestników rozprawy pytań dotyczących głównie specyfiki eksploatacji tego typu ferm drobiu oraz oddziaływania (szczególnie zapachowego) na środowisko i zdrowie ludzi. Wskazał także, że nie zgłoszono żadnych wniosków i nie przedstawiono żadnych dowodów w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że w decyzji uwzględniono również kwestię oddziaływania odorowego i hałasu wprowadzając stosowne ograniczenia zarówno w fazie realizacji, jak i eksploatacji inwestycji. Z ocen ujętych w raporcie wynika, że eksploatacja fermy nie będzie powodowała przekroczenia dopuszczalnych stężeń emitowanych zanieczyszczeń oraz dopuszczalnego poziomu hałasu.

Sąd I instancji wywodził, że działając w trybie art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej Wójt uzgodnił warunki realizacji przedsięwzięcia z RDOŚ, który postanowieniem z [...] września 2011 r. znak: [...] uzgodnił realizację przedmiotowego przedsięwzięcia określając jej warunki. Stanowisko to podtrzymał w piśmie z 17 kwietnia 2012 r. Treść stanowiska wyrażona w tej formie wiąże organ prowadzący postępowanie główne. Niniejsze uzgodnienie dokonane zostało prawidłowo w oparciu o raport przedłożony przez inwestora. Planowane przedsięwzięcie uzyskało także pozytywną opinię PPIS z dnia [...] kwietnia 2012 r. znak: [...]. Opinia ta w przeciwieństwie do uzgodnienia charakteryzuje się tzw. względną skutecznością polegającą na braku związania nią organu orzekającego w sprawie głównej.

Sąd I instancji podkreślił, że waga dokumentu jakim jest raport, jest niebagatelna, jako że stanowi on jeden z podstawowych dokumentów, na którym opiera się organ wydając decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Sporządzony dla potrzeb uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest zatem jednym z najważniejszych elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, mającym ułatwić ustalenie wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia, ale nie jedynym, który warunkuje wydanie końcowej decyzji. Dodatkowo Sąd I instancji zwrócił uwagę, że nie może samodzielnie dokonywać oceny merytorycznej raportu, gdyż wymaga to wiadomości specjalnych z poszczególnych gałęzi nauki, np. biologii, fizyki czy chemii. Ocena raportu przez Sąd I instancji powinna dotyczyć jego spójności, kompletności oraz spełniania ustawowych wymagań co do jego treści, w rozumieniu dyspozycji art. 66 ustawy środowiskowej.

W ocenie Sądu I instancji, niezasadnym jest dopatrywanie się przez skarżących jakiegokolwiek braku obiektywizmu po stronie podmiotu sporządzającego raport tylko z tego powodu, że obowiązek jego przedłożenia został nałożony na inwestora. Raport każdorazowo pozostaje przedmiotem krytycznej oceny właściwego organu administracji, a zawarte wnioski pozostają weryfikowalne w oparciu o dostępną wiedzę. Na straży rzetelności ekspertyzy rzeczoznawcy, nie będącego biegłym, powołanym przez organ, stoi także prawo karne. W doktrynie trafnie wskazuje się, że osoba posiadająca wiadomości specjalne i sporządzająca ekspertyzy dla celów zarobkowych ponosi odpowiedzialność karną za swą opinię niezależnie od tego, czy została jej zlecona jako biegłemu czy prywatnemu specjaliście. W drugim przypadku może ponosić odpowiedzialność za oszustwo z art. 286 § 1 k.k., polegające na wprowadzeniu organu procesowego w błąd, co do zakresu wykonanej ekspertyzy i wyłudzenie za nią nienależnej zapłaty.

Sąd I instancji wywodził, że autorzy skargi pośrednio kwestionując rzetelność raportu, poza sformułowaniem określonych zarzutów, nie przedstawili konkretnych okoliczności świadczących za ich zasadnością, a przede wszystkim nie przedstawili jakichkolwiek innych dowodów przemawiających za nieprawidłowościami w przygotowaniu Raportu.

W weryfikowanym postępowaniu organy administracji zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. dokonały wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. Organy prawidłowo oceniły raport (i jego uzupełnienia) przedstawiony w sprawie przez inwestora, zweryfikowały czy uwzględnia on wszystkie ewentualne zagrożenia związane z realizacją przedmiotowego zamierzenia, aby następnie określić konkretne wymagania ochrony środowiska na etapie prac budowlanych. Treść raportu odpowiada wymogom stawianym przez art. 66 ustawy środowiskowej obejmując oddziaływanie projektowanego przedsięwzięcia na środowisko zarówno w fazie budowy jak i eksploatacji, ocenę wpływu na stan sanitarny powietrza (pkt 6.6 raportu), ocenę wpływu na klimat akustyczny (pkt 7.4-7.9 raportu), ocenę wpływu na grunt i wody gruntowe (pkt 5.2.2 raportu), ocenę wpływu na zdrowie ludzi i środowisko przyrodnicze (pkt 9.5 raportu), ocenę wpływu na dobra materialne oraz obiekty dziedzictwa kulturowego (pkt 9.6 raportu), ocenę wpływu na gospodarkę odpadami (pkt 8.4, 8.5, 8.6, 8.7 raportu). Raport zawiera również zestawienie przewidywanych rodzajów i ilości zanieczyszczeń związanych z funkcjonowaniem przedsięwzięcia. Uwzględniono emisję hałasu określając jego źródła w postaci wentylatorów, agregatów i samochodów, zanieczyszczenia powietrza, szacując jednocześnie poziom emisji amoniaku, siarokowodoru i pyłu oraz odpady w postaci odchodów kurzych, które przewidziano do wykorzystana jako nawóz naturalny oraz w postaci sztuk padłych lub ubitych z konieczności, podlegających utylizacji przez specjalistyczne przedsiębiorstwo. Z raportu wynika, że przedstawione obliczenia i informacje zostały dokonane na podstawie przepisów wykonawczych (regulujących kwestię emisji hałasu - rozporządzenie z 2007 r.), zanieczyszczeń do powietrza - popartych danymi pochodzącymi z literatury naukowej oraz z opracowań redagowanych przez Ministerstwo Środowiska. Uciążliwość akustyczną inwestycji wykonano w oparciu o instrukcję ITB 3338/2003. Obliczenie stężeń emitowanych zanieczyszczeń wykonano według wskaźników podanych w Dokumencie Referencyjnym o najlepszych dostępnych technikach dla intensywnego chowu drobiu i świń oraz prac badawczych prof. Z. D. i mgr inż. M. M. W metodyce rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń gazowych wzięto pod uwagę także dane meteorologiczne dla stacji pomiarowej Radom.

Zdaniem Sądu I instancji w następstwie analizy danych zawartych w raporcie, organ ustalił warunki realizacji przedsięwzięcia najkorzystniejsze z punktu widzenia ochrony środowiska. Szczegóły techniczne i technologiczne dotyczące zastosowanych metod oraz urządzeń zmniejszających negatywne skutki oddziaływania przedsięwzięcia w zakresie hałasu, zanieczyszczeń powietrza i odpadów są materią objętą zakresem projektu budowlanego, którego zatwierdzenie nastąpi dopiero na kolejnym etapie procesu inwestycyjnego. Dotyczy to między innymi ilości wentylatorów i ich rozmieszczenia.

Natomiast w decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia zobowiązano inwestora do uwzględnienia w projekcie budowlanym technologii oraz materiałów budowlanych certyfikowanych oraz do wyposażenia kurników w system wentylacji. Przewidziano, że ścieki technologiczne pochodzące z mycia urządzeń inwentarskich winny być odprowadzane do zbiornika bezodpływowego, a następnie okresowo wywożone do oczyszczalni ścieków. Polecono ustalić technologię i kolejność wykonywanych robót w sposób zabezpieczający środowisko przed zanieczyszczeniami. Określono warunki usuwania obornika i innych odpadów oraz ograniczono możliwość podejmowania czynności emitujących hałas i oddziałujących na tereny chronione akustycznie do pory dnia w godzinach od 6.00 do 22.00.

W ocenie Sądu I instancji treść kwestionowanej decyzji pozostaje w zgodzie z wymogami art. 82 ust. 1 ustawy środowiskowej i koreluje z wymogami zaleconymi przez RDOŚ. Jest efektem nieszkodliwego dla środowiska naturalnego kompromisu pomiędzy interesami inwestora, a oczekiwaniami społeczności lokalnej, która negowała jakąkolwiek działalność fermy kurzej w swoim sąsiedztwie.

Odnosząc się do zarzutów skarżących, dotyczących planowanego przyszłego zagospodarowania działki nr [...] z przeznaczeniem pod budowę domu mieszkalnego związanego z działalnością agroturystyczną, Sąd I instancji stwierdził, iż przyszły zamiar właścicieli nieruchomości sąsiednich, co do realizacji na tych nieruchomościach funkcji mieszkaniowej, nie może stanowić okoliczności ograniczającej inwestora w realizacji przedsięwzięcia pod warunkami umożliwiającymi właściwą ochronę środowiska. Zdaniem Sądu wywody skarżących, co do warunków zabudowy własnej działki - wskazanej przez autorów skargi jako sąsiadującej, są gołosłowne, nie zostały poparte jakimikolwiek dowodami. Działka skarżących w świetle dotychczasowych ustaleń organów stanowi działkę rolną.

Sąd I instancji nie podzielił także innych argumentów skarżących. Z przedstawionej wyżej analizy raportu wynika bowiem, że zarówno hałas jak i nieprzyjemny zapach są ewidentne w przypadku inwestycji o tym charakterze. Przeprowadzone na ww. okoliczność obliczenia wykazały jednak, że emisje substancji emitowanych do powietrza, poza terenem będącym w dyspozycji inwestora, nie stanowią zagrożenia dla czystości powietrza atmosferycznego. Również, co do emisji zapachowych, autorzy skargi nie przedstawili dowodów, aby miały one wpływ na zdrowie. Prawo ochrony środowiska nie wprowadziło odpowiedniej normy dotyczącej ochrony powietrza przed zapachami. Zapachy, pomimo, że mogą być uciążliwe, nie mogą być badane, gdyż w polskim systemie prawnym nie obowiązują normy prawne, które odnosiłyby się do zapachów

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł T. M., zaskarżając wyrok w całości zarzucił mu naruszenie:

1. prawa materialnego poprzez błędną wykładnię:

a) art. 33 ust. 1 z art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez jego niewłaściwą i zawężającą interpretację, albowiem zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy środowiskowej przed wydaniem i zmianą decyzji wymagających udziału społeczeństwa organ właściwy do wydania decyzji, bez zbędnej zwłoki, podaje do publicznej wiadomości m.in. informacje o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wszczęciu postępowania czy możliwości składania uwag i wniosków. Błędna wykładnia doprowadziła do nieuwzględnienia słusznych interesów skarżącego,

b) art. 7 ust. pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym, który stanowi, że zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy, co w szczególności obejmuje sprawy ładu powszechnego, gospodarki nieruchomości, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej, a błędna wykładnia wskazanego przepisu doprowadziła do braku realizacji nałożonego ustawą zadania własnego o charakterze obowiązkowym, jak również spowodowała uprzywilejowanie racji ekonomicznych nad racjami o charakterze ogólnospołecznym z uwzględnieniem racji skarżącego,

c) art. 5 w zw. z art. 74 ustawy z dnia 7 kwietnia 1997 roku Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że Rzeczpospolita Polska (...) zapewnia wolności i prawa człowieka i obywatela oraz bezpieczeństwo obywateli, strzeże dziedzictwa narodowego oraz zapewnia ochronę środowiska, kierując się zasadą zrównoważonego rozwoju oraz że władze publiczne prowadzą politykę zapewniającą bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom, a błędna wykładnia tych przepisów zdaniem skarżącego doprowadziła do zawężającej interpretacji zasad współżycia społecznego, a tym samym ograniczonego traktowania pojęcia bezpieczeństwa ekologicznego, nie uwzględniając negatywnych skutków, które mogłyby zagrażać nie tylko współczesnym, ale również przyszłym pokoleniom, w tym również skarżącemu,

2. przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi – art. 3 w zw. z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej oddalił skargę skarżącego, pomimo, iż skarżący wykazał, że postępowanie administracji publicznej dotknięte było wadami, a takie działanie Sądu I instancji zdaniem skarżącego stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Odnosząc się do pierwszego z zarzutów skargi kasacyjnej wywodzono, że Wójt Gminy [...] ograniczył się do zastosowania środków bezpośredniej komunikacji, które ze względu na swoją specyfikę (strona www, tablica informacyjna), nie były w stanie zapewnić czynnego udziału społeczeństwa. W ocenie autora skargi kasacyjnej art. 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska zapewnia powszechne korzystanie ze środowiska. Mieszkańcy gminy mogą oczekiwać od władz gminnych działań prorozwojowych i proekologicznych. Zdaniem skarżącego kasacyjnie zostało naruszone nieograniczone prawo rzeczowe to jest prawo własności skarżącego.

Wywodzono, że lokalizacja inwestycji, która może w sposób znacząco negatywny wpływać na ochronę środowiska w gminie, nie może być uznane za zachowujące standardy ochrony środowiska oraz bezpieczeństwa ekologicznego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej motywowano, że oddalenie przez Sąd I instancji skargi pomimo, ze skarżący wykazali, że postępowanie było dotknięte wadami stanowi naruszanie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności z art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Odnosząc się do pierwszego z zarzutów skargi kasacyjnej, to jest braku zapewnienia stronom postępowania czynnego w nim udziału wskazać należy, że ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r., Nr 199, poz.1227 ze zm., zwana dalej ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku) niezwykle szczegółowo reguluje, w Dziale III, kwestię udziału społeczeństwa w prowadzonym postępowaniu. Zasady powyższe, jako lex specialis, modyfikują ogólne zasady udziału społeczeństwa w postępowaniu określone w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. W ramach prowadzonego postępowania szczególne znaczenie ma przy tym art. 33 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, który wprost zobowiązuje organ prowadzący postępowanie do podania do publicznej wiadomości informacji o prowadzonym postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji wymagających udziału społeczeństwa. Obowiązek określony powyższym artykułem ma charakter bezwzględny i oznacza konieczność powiadomienia społeczeństwa o każdej czynności w nim wymienionej.

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie precyzuje przy tym, w art. 3 ust. 1 pkt 11, że przez podanie informacji do publicznej wiadomości uznaje się w rozumieniu ustawy udostępnienie informacji na stronie Biuletynu Informacji Publicznej, organu właściwego w sprawie, ogłoszenie informacji, w sposób zwyczajowo przyjęty, w siedzibie organu właściwego w sprawie oraz ogłoszenie informacji przez obwieszczenie w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu planowanego przedsięwzięcia, a w przypadku projektu dokumentu wymagającego udziału społeczeństwa - w prasie o odpowiednim do rodzaju dokumentu zasięgu.

Z akt sprawy, co podkreśla także autor skargi kasacyjnej, wynika, że organ poszczególnych informacji o toczącym się postępowaniu dokonywał na stronie internetowej, jak i na tablicy ogłoszeń. Należy jednak zwrócić uwagę, że ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku nie zawiera normy prawnej, która wskazywałaby, iż naruszenie zasad dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu winno skutkować bezwzględną eliminacją z obrotu prawnego wydanych rozstrzygnięć. Oznacza to, iż ewentualne naruszenie zasad postępowania musi podlegać ocenie, pod kątem ustalenia, czy owe naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie jest to o tyle istotne, iż społeczeństwu zapewniono czynny udział w postępowaniu, na co wskazuje złożenie odwołania od decyzji organu I instancji przez T. i D. M. Ponadto autor skargi kasacyjnej nie wskazał jaki to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro skarżący kasacyjnie mogli skorzystać ze wszystkich przysługujących im środków. Nadto nie wskazano jaki ewentualnie sposób podania informacji do publicznej wiadomości byłby w sprawie, w tym przypadku w ocenie skarżącego kasacyjnie właściwy. Tym samym brak jest podstaw, aby uznać zarzut skargi kasacyjnej w tym zakresie za zasadny.

Pozbawiony usprawiedliwionych podstaw jest także drugi za zarzutów skargi kasacyjnej dotyczący naruszania art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm., zwana dalej u.s.g.) Z przepisu tego wynika, że zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. Do zadań tych należy między innymi ochrona środowiska. Autor skargi kasacyjnej uzasadniając powyższy zarzut stwierdził, że przy wydaniu decyzji dotyczących środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia organy gminy kierowały się względami ekonomicznymi.

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia nie jest postępowaniem mającym na celu udzielenie zezwolenia na lokalizację lub realizację inwestycji (to następuje na etapie m.in. decyzji o warunkach zabudowy, decyzji o pozwoleniu na budowę). Postępowanie to dotyczy - co należy podkreślić - planowanego dopiero przedsięwzięcia i sprowadza się do ustalenia czy inwestycja w kształcie opisanym przez inwestora we wniosku zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska (zob. wyrok z dnia 22 kwietnia 2010 r. sygn. II OSK 696/09 oraz wyrok z dnia 30 czerwca 2010 r. II OSK 988/09). Tym samym zarzut autora skargi kasacyjnej, że w sprawie wzięły górę racje ekonomiczne, nie może zostać uznany za prawidłowy. Decyzja będąca przedmiotem kontroli nie dotyczyła bowiem warunków zabudowy, nie przesądzała, że na tym terenie powstanie dana inwestycja, a jedynie dokonała oceny jej realizacji pod kątem ochrony środowiska.

Pozbawiony słuszności jest także zarzut dotyczący naruszenia art. 5 w zw. z art. 74 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powołane przepisy nakładają na organy obowiązek dbałości o ochronę środowiska przy uwzględnieniu zasady zrównoważonego rozwoju.

Zgodnie z legalną definicją zrównoważonego rozwoju zawartą w art. 3 pkt 50 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013, poz. 1232 ze zm. zwana dalej p.o.ś.) przez zrównoważony rozwój należy rozumieć taki rozwój społeczno-gospodarczy, w którym następuje proces integrowania działań politycznych, gospodarczych i społecznych, z zachowaniem równowagi przyrodniczej oraz trwałości podstawowych procesów przyrodniczych, w celu zagwarantowania możliwości zaspokajania podstawowych potrzeb poszczególnych społeczności lub obywateli zarówno współczesnego pokolenia, jak i przyszłych pokoleń.

Z powyższej definicji wynika, że w ramach zasady zrównoważonego rozwoju mieści się nie tylko ochrona przyrody, ale i troska o rozwój społeczny i cywilizacyjny, związany z koniecznością budowania stosownej infrastruktury (por. wyrok NSA z 26 października 2011 r., II OSK 1820/11, LEX nr 1152061).

Zasada zrównoważonego rozwoju pełni przede wszystkim rolę dyrektywy wykładni. Wtedy gdy pojawiają się wątpliwości co do zakresu obowiązków, rodzaju obowiązków i sposobu ich realizacji należy posiłkować się zasadą zrównoważonego rozwoju. Pełni ona zatem rolę podobną do zasad współżycia społecznego czy społeczno-gospodarczego przeznaczenia w prawie cywilnym. W pierwszej kolejności do uwzględniania zasady zrównoważonego rozwoju obowiązany jest ustawodawca w procesie stanowienia prawa, ale z drugiej zasadę tą powinny mieć na uwadze organy stosujące prawo. Niekiedy bowiem stan faktyczny wymaga rozważenia i wyważenia rozwiązań korzystniejszych stosując zasadę zrównoważonego rozwoju.

Autor skargi kasacyjnej nie wskazał z jakich przyczyn opierając się na zasadzie zrównoważonego rozwoju, jako dyrektywie wykładni, należało wydać negatywną decyzję odnośnie do środowiskowych uwarunkowań realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Aby powyższy zarzut kasacyjny mógł przynieść oczekiwany przez skarżącego kasacyjnie skutek należało precyzyjnie podać przyczyny, które by przemawiały za przyjęciem w rozpoznawanej sprawie prymatu ochrony przyrody, czego nie można dopatrzeć się w treści skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna bowiem koncentruje się na naruszaniu prawa własności, a nie kwestii ochrony środowiska.

Pozbawiony uzasadnionych podstaw jest także zarzut naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wymieniony przepis mógłby stanowić podstawę kasacyjną wtedy, gdyby sąd administracyjny odmówił przeprowadzenia kontroli działalności administracji publicznej lub w wyniku przeprowadzenia takiej kontroli zastosował środek w ustawie nieprzewidziany. Skoro jednak sąd administracyjny przeprowadził żądaną przez stronę kontrolę działalności administracji publicznej, jako kryterium kontroli przyjął zgodność działalności administracji publicznej z prawem oraz w efekcie przeprowadzonej kontroli zastosował środek określony w ustawie w postaci oddalenia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., to zarzut skargi w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie.

Mając na względzie powyższe rozważania w oparciu o art. 184 p.p.s.a skarga kasacyjna została oddalona.