Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 395/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2012-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 4
journal: Dz.U. 2005 nr 86 poz 734
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji  Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej.
Teza: Służba w Policji wiąże się z narażeniem życia i zdrowia funkcjonariusza, ale dla podwyższenia emerytury samo ryzyko nie jest wystarczające, gdyż konieczne jest stwierdzenie, że ryzyko przekształciło się w stan szczególnego zagrożenia i to co najmniej przez określoną w rozporządzeniu liczbę dni w ciągu roku.

TEZY

Służba w Policji wiąże się z narażeniem życia i zdrowia funkcjonariusza, ale dla podwyższenia emerytury samo ryzyko nie jest wystarczające, gdyż konieczne jest stwierdzenie, że ryzyko przekształciło się w stan szczególnego zagrożenia i to co najmniej przez określoną w rozporządzeniu liczbę dni w ciągu roku.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 września 2012 r. sprawy ze skargi W. J. na postanowienie P. Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pełnieniu służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z 08.09.2011 r. W. J. wystąpił do Komendanta Miejskiego Policji w B. o wydanie zaświadczenia o przebiegu służby z uwzględnieniem okresów pracy w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Wskazał, że podstawę jego żądania stanowi art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z 18.02.1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.). Wywodził, że jest emerytem policyjnym z orzeczeniem niepełnosprawności, która ma związek ze służbą, którą pełnił w szczególnych warunkach zagrażających życiu i zdrowiu.

Postanowieniem z [...].10.2011 r. nr [...] Komendant Miejski Policji w B. na podstawie art. 219 k.p.a. odmówił wydania zaświadczenia wskazując, że z dokonanego przeglądu akt osobowych oraz posiadanych rejestrów i ewidencji przebiegu służby nie wynika, by wnioskodawca pełnił ją w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

Na skutek zażalenia W. J. P. Komendant Wojewódzki Policji w B. postanowieniem z [...].11.2011 r. nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji – z uwagi na brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, w oparciu o pełną dokumentację dotyczącą pełnienia służby przez funkcjonariusza, której szczegółowa analiza powinna się znaleźć w aktach postępowania o wydanie zaświadczenia.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ I instancji, po uzupełnieniu materiału dowodowego o dokumenty dotyczące pełnienia służby przez funkcjonariusza ze wszystkich jednostek Policji, w których wykonywał on swoje obowiązki, o dokumenty dotyczące narażenia na promieniowanie elektromagnetyczne w trakcie pełnienia służby oraz o informacje o postępowaniach, w których mógł być pokrzywdzonym – postanowieniem z [...].02.2012 r. nr [...] Komendant Miejski Policji ponownie odmówił wydania zaświadczenia. Wskazał szczegółowo, w jakich jednostkach Policji i w jakich okresach wnioskodawca pełnił służbę, co miało miejsce od 01.12.1993 r. do 15.04.2008 r. Zdaniem organu analiza dokumentacji dotyczącej tego piętnastoletniego okresu, zarówno akt osobowych jak i ewidencji i rejestrów wskazuje, że wnioskodawca nie spełnia warunków do uznania, iż wykonywał tę służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, które wymienione są w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 04.05.2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy szczegółowo wskazanych w tym akcie służb mundurowych, a które to warunki umożliwiałyby zastosowanie art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy służb mundurowych i podwyższenie mu emerytury. W szczególności ustalono, że w bazach danych Policji nie odnotowano postępowań w sprawach o przestępstwa z art. 222 k.k., 223 k.k., 224 k.k., w których wnioskodawca miałby status pokrzywdzonego. W trakcie służby doznał jednego wypadku w dniu 24.09.2004 r. skutkującego orzeczeniem 3 % uszczerbku na zdrowiu, która to okoliczność nie spełnia przesłanek do wydania żądanego zaświadczenia. Nie stwierdzono, aby wobec strony toczyły się postępowania dotyczące wypadków i chorób związanych ze służbą. Jego zwolnienie ze służby nastąpiło co prawda na skutek orzeczenia trwałej niezdolności do pracy w Policji, jednak na skutek schorzeń, co do których nie ma stwierdzenia, że pozostają w związku z konkretnym zdarzeniem w służbie (dyskopatia, ZUA, rana szarpana ręki lewej z uszkodzeniem ścięgna). W trakcie postępowania wystąpiono o dokumentację z miejsc pełnienia służby: Komisariatu Powiatowego Policji w B. P., I i II Komisariatu Policji w B., Komisariatu Policji w Z. oraz Oddziału Prewencji Policji w B. Z uwagi na zbrakowanie dokumentacji dotyczącej tych okoliczności w Oddziale Prewencji ustalono, że nie jest możliwe ustalenie okresów, kiedy wnioskodawca pełnił fizycznie służbę w tej jednostce oraz ustalenie faktów towarzyszących wykonywanym obowiązkom służbowym. Podobna sytuacja ma miejsce odnośnie służby wnioskodawcy w Komisariacie Policji II w B., którą pełnił na stanowisku policjanta Wydziału Operacyjno – Dochodzeniowego w okresie od 01.05.1995 r. do 31.07.1995 r. Jedynie na podstawie zapisów w 11 książkach wydarzeń za rok 1995 przekazanych do składnicy akt KMP w B. przez KP II można ustalić pojedyncze czynności podejmowane przez wnioskodawcę, w tym nadawanie telegramu, obsługę osadzenia w Izbie Wytrzeźwień, wykonywanie czynności procesowych związanych ze zgłoszeniami przestępstw kradzieży. Podobnie wyłącznie dokonywanie czynności procesowych przez wnioskodawcę ustalono na podstawie książek wydarzeń z 1996 - 1999 r. oraz jednego zapisu w książce z 2001 r. Dotyczyły one obsługi umieszczania osób w Izbie Wytrzeźwień, Policyjnej Izbie Zatrzymań i Pogotowiu Opiekuńczym. Brak jest natomiast wskazówek, zgodnie z którymi można byłoby przyjąć, że następowało to w okolicznościach grożących niebezpieczeństwem dla życia i zdrowia funkcjonariusza. Z uwagi na wybrakowanie nie jest również możliwe ustalenie jakie konkretnie czynności i czy powodujące zagrożenie dla życia i zdrowia wykonywał wnioskodawca w KPP w J. D. w okresie służby w latach 1995 – 1996. Zbrakowanie dokumentacji jest również powodem braku możliwości ustaleń przebiegu służby w Wydziale Konwojowo – Sądowym KMP w B. oraz w Komisariacie Policji w S. Natomiast na podstawie nadesłanych niewybrakowanych akt z KP I, KPP w B. P., KP w Z. ustalono okresy nieobecności funkcjonariusza w służbie i brak czynników grożących niebezpieczeństwem dla jego zdrowia i życia. Uwzględniając wniosek funkcjonariusza dokonano sprawdzenia – w oparciu o dostępne dane – czy w trakcie pełnienia służby mógł być narażony na szkodliwe działanie pola elektromagnetycznego. Ustalono w tej kwestii, że w "karcie badań profilaktycznych" oraz "Karcie użycia pojazdu służbowego" nie występują dane o skali szkodliwości promieniowania, dlatego wystąpiono do Wydziału Kontroli KWP w B. o podanie informacji, czy w trakcie pełnienia przez wnioskodawcę służby w Oddziałach Prewencji Policji w latach 2001- 2005 był narażony na działanie pola elektromagnetycznego. Uzyskano informację, że co prawda źródłem takiego promieniowania były wówczas radiotelefony, jednak z uwagi na kilkuminutowe zaledwie prowadzenie korespondencji radiowej w ciągu zmiany roboczej promieniowanie to nie mogło być szkodliwe. Uzyskano również informację, że w KPP w B. P. w okresie pełnienia służby przez wnioskodawcę nie stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych poziomów promieniowania, a w KMP w B. funkcjonariusze byli co prawda narażeni na działanie szkodliwego pola (emitowanego przez urządzenia radiotelefoniczne), jednak ekspozycja wynosiła kilka minut, a dane z okresu przed 2000 r. nie są znane i nie były prowadzone w tym okresie pomiary.

Organ wskazał, że nadesłane z poszczególnych jednostek Policji materiały dotyczące wnioskodawcy zostały przeanalizowane, a ich kserokopie włączone do akt sprawy. Z żadnego z tych dokumentów nie wynika, aby W. J. pełnił służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu. Wskazano, że z reguły zdarzenia z udziałem funkcjonariusza Policji, w których występuje zagrożenie życia i zdrowia, jest szczegółowo opisywane i analizowane, a ich kwalifikacja ma charakter przestępstwa. Natomiast w bazie danych Policji nie zanotowano takich zdarzeń w odniesieniu do W. J.

Organ wyjaśnił, że funkcjonariusze pełnią służbę o szczególnym charakterze, jednak wyłącznie wykonywanie obowiązków służbowych nie może uzasadniać przyjęcia świadczenia pracy w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Te ostatnie powinny być stwierdzane w konkretnych okolicznościach, z podaniem miejsca i daty zdarzenia i podlegają opisaniu w szczególnych rejestrach. Żadnych takich realnych zagrożeń w stosunku do osoby wnioskodawcy nie stwierdzono na podstawie dostępnych dokumentów. Podkreślono, że w stosunku do niego brak jest w ogóle danych potwierdzających istnienie "zagrożenia życia lub zdrowia".

Po wydaniu powyższego postanowienia W. J. złożył wniosek dowodowy o dołączenie do akt informacji o: odbytych służbach wartowniczych (dotyczących budynków konsulatu i obiektów Policji), działaniach służbowych, w trakcie których był wyposażony w dodatkową broń i środki przymusu bezpośredniego, dokonywanych przez niego zabezpieczeniach miejsc działań przestępczych, zabezpieczeniach osób konwojowanych i konwojowaniu przedmiotów pochodzących z przestępstwa lub wyłączonych z obrotu.

Następnie W. J. złożył zażalenia na postanowienie pierwszoinstancyjne z [...].02.2012 r. Jego zdaniem w sprawie rozważano kryteria nie mające znaczenia dla rozstrzygnięcia oraz nie uwzględniono, że ochrona obiektów służbowych i konwojowanie osób zatrzymanych nacechowane są bezpośredniością zagrożenia życia i zdrowia. Wskazał, że przeanalizowana i wskazana jako zbrakowana dokumentacja (książki przebiegu służby, notatniki, rejestry) nie służy ustaleniom wystąpienia sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia i zdrowia funkcjonariuszy. W jego ocenie nie ustosunkowano się do żądania złożonego po wydaniu postanowienia pierwszoinstancyjnego. Zarzucił w związku z tym błędy w ustaleniach faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, chaotyczne i nielogiczne zestawienie informacji, brak związku powołanych argumentów z istotą sprawy, naruszenie zasady obiektywizmu i rzetelności. Wskazał na nieprzestrzeganie terminów procesowych.

Postanowieniem z [...].03.2012 r. nr [...] P. Komendant Wojewódzki Policji w B. utrzymał zaskarżone postanowienie pierwszoinstancyjne w mocy. Organ wskazał, że potwierdzenie zaświadczeniem, o które wystąpił W. J., okresów pełnienia służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu służy podwyższeniu emerytury policyjnej funkcjonariusza o 0,5 % podstawy wymiaru za każdy rok pełnienia służby. Zasady ustalania tych okresów regulują art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z 18.02.2004 r. o zaopatrzeniu emerytalnym służb mundurowych i rozporządzenie Rady Ministrów z 04.05.2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy służb mundurowych. Wskazano, że okoliczności uzasadniające uznanie służby za pełnioną w szczególnych warunkach zagrażających życiu i zdrowiu wyliczone zostały enumeratywnie w § 4 rozporządzenia. Z punktu widzenia wystąpienia tych okoliczności przeanalizowano dostępne archiwalne akta osobowe funkcjonariusza, co zostało szczegółowo opisane na s. 3 – 4 uzasadnienia postanowienia organu odwoławczego – nie stwierdzając w którymkolwiek momencie służby, pełnionej w różnych jednostkach i na różnych stanowiskach, aby wystąpiły sytuacje szczególnego zagrożenia jego życia lub zdrowia. Przykładowo wskazano, że w opinii służbowej z 08.03.2002 r. wprost stwierdzono brak zdarzeń nadzwyczajnych. Oprócz akt osobowych podejmowano analizę również innych dokumentów dotyczących służby żalącego się funkcjonariusza, o których kwerendę wystąpiono do jednostek Policji, w których pełnił służbę. Wskazano podmiotom, do których wystąpiono o analizę, jako zasadne sprawdzenie książek wydarzeń, książek służby, rejestrów interwencji, notatników służbowych, teczek lub ewidencji zwolnień lekarskich, raportów dotyczących urlopów, grafików służby. Analiza przesłanej dokumentacji również nie potwierdziła, by zaistniały jakiekolwiek zdarzenia zagrażające życiu lub zdrowiu funkcjonariusza. Podobne wyniki dała kwerenda akt archiwalnych przechowywanych w składnicy akt Komendy Miejskiej Policji. Nie stwierdzono zapisów, w których funkcjonariusz występowałby jako osoba pokrzywdzona, w tym także z powodu przestępstwa przeciwko działalności instytucji państwowych. Przeanalizowano dokumentację dotyczącą wypadków i chorób związanych ze służbą, stwierdzając jedno zdarzenie z udziałem wnioskodawcy, skutkujące stwierdzeniem 3 % uszczerbku na zdrowiu oraz stwierdzając w 2008 r. wydanie orzeczenia o niezdolności do służby niemającej związku z konkretnym zdarzeniem. Zbadano narażenie funkcjonariusza na działanie pola elektromagnetycznego niestwierdzając warunków szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

Organ dokonał również wykładni pojęcia warunków "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" wskazując, że muszą to być sytuacje wyjątkowe, nieprzeciętne, rzadkie oraz – zgodnie z regulacją § 4 rozporządzenia – powinny wystąpić kilkakrotnie w ciągu roku pełnienia służby. Przedmiotowych okoliczności na podstawie dostępnej dokumentacji służby wnioskodawcy nie stwierdzono. Wyjaśniono, że specyfika służby policjanta związana jest z potencjalnym niebezpieczeństwem, ale sam ów charakter nie wystarcza do stwierdzenia pełnienia tej służby w warunkach szczególnych. Istnieje bowiem różnica pomiędzy potencjalnym niebezpieczeństwem, jakie niesie ze sobą służba, a realnym, konkretnym niebezpieczeństwem utraty życia lub zdrowia, występującym przy podejmowaniu konkretnych czynności. Za bezzasadne uznano zarzuty prowadzenia postępowania z naruszeniem zasad obiektywizmu i rzetelności oraz w oderwaniu od kryteriów wynikających z rozporządzenia z 04.05.2005 r. Wyjaśniono, że brak informacji w dokumentach dotyczących pełnienia służby o szczególnych jej warunkach wyklucza możliwość potwierdzenia żądanych we wniosku informacji w formie zaświadczenia.

Skargę na powyższe postanowienie złożył do sądu administracyjnego W. J. żądając jego uchylenia. Wskazał, że sytuacje bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia policjanta są szczegółowo wskazane w ustawie o Policji i są one związane z użyciem pałki służbowej, kajdanek, broni, masek przeciwgazowych, a także wykonywaniem czynności konwojowania, a więc wyposażeniem funkcjonariusza w odpowiedni sprzęt, którego wydawanie i zdawanie jest dokumentowane. Dokumentacja dotycząca tych okoliczności (przydziału dodatkowego uzbrojenia, w tym np. pakietów ochronnych przeciwgazowych) powinna być archiwizowana. Mimo to organ nie sprawdził dokumentów dotyczących wydawanego wyposażenia, a także dotyczących szczególnych miejsc pełnienia służby np. ochrona Konsulatu Republiki B. Wskazał, że nie może być obarczony negatywnymi konsekwencjami braku zarchiwizowanej dokumentacji, bowiem taka dokumentacja dotycząca szczególnych przypadków pełnienia służby powinna być zachowana.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu albowiem odmowa wydania żądanego zaświadczenia nie naruszyła prawa.

Istotą żądanego zaświadczenia było urzędowe potwierdzenie wykonywania przez skarżącego jako funkcjonariusza policji, służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Zaświadczenie potwierdzające wykonywanie przez funkcjonariusza policji służby w takich warunkach, przewidziane zostało w postępowaniu ustalającym funkcjonariuszowi policji emeryturę. W art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z 18.02.1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.) - dalej zwaną ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, ustawodawca przewidział podwyższenie emerytury funkcjonariusza o 0,5% podstawy, za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Konieczność udokumentowania uprawnień do podwyższenia emerytury na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy w formie zaświadczenia, stanowiącego przed organami emerytalnymi środek dowodowy, przewidziana została w par. 14 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18.10.2004r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 239, poz. 2404 ze zm.) – dalej zwanego rozporządzeniem w sprawie trybu postępowania w zakresie zaopatrzenia emerytalnego. Jak powyższy przepis stanowi, zaświadczenie sporządzane jest w oparciu o akta osobowe lub inne dokumenty potwierdzające pełnienie służby w szczególnych warunkach. Nawiązanie do oparcia zaświadczenia o pełnieniu służby funkcjonariusza w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, na treści zachowanych dokumentów dotyczących tej służby, nawiązuje do ogólnych zasad regulujących wydawanie zaświadczeń w postępowaniu administracyjnym, zamieszczonych w przepisach działu VII Kpa. Istota zaświadczenia wydawanego na podstawie art. 218 par. 1 Kpa tkwi w tym, że jest ono aktem wiedzy, a nie woli organu, tj. potwierdzeniem wyłącznie na podstawie danych z istniejących ewidencji, rejestrów, zbiorów dokumentów, lub zbiorów danych utrwalonych innymi technikami, istnienia w danym czasie określonego stanu faktycznego albo stanu prawnego. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia jest postępowaniem uproszczonym i w znacznym stopniu odformalizowanym. Przewidziana w art. 218 par. 2 Kpa możliwość przeprowadzenia, przed wydaniem zaświadczenia, postępowania wyjaśniającego, obejmuje wyłącznie ustalenie, jakiego rodzaju ewidencje, rejestry i inne zbiory danych mogą zawierać żądane dane, ustalenie dysponentów tych danych, a po uzyskaniu zachowanych dokumentów, sprawdzenie, czy istniejące dane dotyczą wnioskodawcy oraz faktów lub stanu prawnego, którego poświadczenia stosownym zaświadczeniem wnioskodawca się domaga. W odniesieniu do zaświadczenia potwierdzającego wykonywanie przez policjanta służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, zauważyć należy, że par. 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie trybu postępowania w zakresie zaopatrzenia emerytalnego, jednoznacznie stanowi, że jest ono wydawane na podstawie akt osobowych lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, a zatem został wprost wyłączony szerszy zakres postępowania wyjaśniającego, niż zebranie stosownych dokumentów i ich sprawdzenie pod kątem wystąpienia podczas służby szczególnych warunków zagrażających życiu i zdrowiu.

Przepisy ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji nie zdefiniowały samodzielnie pojęcia "służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu". Kwestię określenia przypadków uznawanych za służbę wykonywaną w szczególnych warunkach zagrażających życiu i zdrowiu, uregulowały poprzez odesłanie do aktu wykonawczego, wydanego na podstawie upoważnienia zawartego w art. 15 ust. 6. W upoważnieniu udzielonym Radzie Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych warunków podwyższania emerytury, wskazano, by rozporządzenie uwzględniło między innymi liczbę dni w roku w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach zagrożenia, kwalifikującą do podwyższenia emerytury. W wydanym na podstawie ww. upoważnienia ustawowego, Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 4.05.2005r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agenci Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. z 2005r. Nr 86 poz. 734) - zwanym dalej rozporządzeniem w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur, w par. 4 stwierdzono, że emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych:

1. podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno – rozpoznawcze lub dochodzeniowo – śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia;

2. uczestniczył, co najmniej przez 30 dni w ciągu roku, w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia;

3. brał bezpośredni udział w działaniach ratowniczych, w tym ratowniczo- gaśniczych, lub bezpośrednio tymi działaniami na miejscu zdarzenia kierował – co najmniej przez 30 dni w ciągu roku;

4. brał udział, co najmniej przez 8 miesięcy w ciągu roku, w stałym wypełnianiu zadań w zakresie bezpośredniej ochrony i opieki nad osadzonymi:

a) w oddziałach dla nosicieli wirusa HIV, dla osadzonych wymagających stosowania szczególnych środków leczniczo – wychowawczych i osadzonych szczególnie niebezpiecznych w okresie do dnia 31 sierpnia 1998r. lub

b) w oddziałach dla osadzonych niebezpiecznych i w oddziałach terapeutycznych dla skazanych z zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonymi umysłowo, o których mowa odpowiednio w art. 88 par. 3 i 96 par. 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997r. Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. Nr 90, poz. 557, z póz. zm.) – po dniu 1 września 1998r.

W myśl zaś par. 5 ww. rozporządzenia, emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rozpoczęty miesiąc pełnienia służby na froncie w czasie wojny oraz w strefie działań wojennych:

1) w Siłach Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej;

2) w składzie polskich kontyngentów do misji specjalnych organizacji międzynarodowych;

3) w Biurze Ochrony Rządu;

4) jeżeli funkcjonariusz został oddelegowany do wykonywania zadań służbowych odpowiednio poza Policją, Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencją Wywiadu, Strażą Graniczną, Biurem Ochrony Rządu, Państwową Strażą Pożarną

Opisany chronologicznie w uzasadnieniu postanowienia przebieg służby skarżącego pod kątem zajmowanych stanowisk, niekwestionowany w tym aspekcie przez skarżącego, pozwala stwierdzić, że dostępna dokumentacja obrazująca charakter wykonywanych czynności, mogła podlegać ocenie wyłącznie poprzez pryzmat przesłanek wymienionych w par. 4 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia tj. pod kątem sprawdzenia, czy skarżący podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno – rozpoznawcze lub dochodzeniowo – śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia albo czy uczestniczył, co najmniej przez 30 dni w ciągu roku, w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. Takiej właśnie oceny dostępnej dokumentacji z przebiegu służby skarżącego dokonywały organy obu instancji w kontrolowanym postępowaniu. Należy przy tym zauważyć, że organy były świadome stwierdzonego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przekroczenia przez Radę Ministrów granic upoważnienia ustawowego poprzez użycie w rozporządzeniu wykonawczym zwrotu "bezpośrednie" zagrożenie życia lub zdrowia i słusznie badały dokumentację pod kątem zaistnienia zdarzeń szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu skarżącego, bez odnoszenia ich do bezpośredniości zagrożenia.

W postępowaniu o wydanie zaświadczenia wystąpiono do wszystkich jednostek policji, w których na różnych stanowiskach pełnił służbę skarżący, o nadesłanie dostępnej dokumentacji: książek wydarzeń, książek służby, rejestrów interwencji, notatników służbowych, teczek lub ewidencji zwolnień lekarskich, grafików służby, raportów dotyczących urlopów, obejmującej zapisy dotyczące czynności podejmowanych przez skarżącego i w oparciu o nią oraz akta osobowe skarżącego wyprowadzono wniosek, że nie ma podstaw do potwierdzenia pełnienia służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu ludzi, o jakich mowa w par. 4 pkt 1 i 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur. Trafnie, zdaniem sądu, organ zwraca uwagę na znaczenie sformułowania "warunki szczególnie zagrażające życiu lub zdrowiu" jako odnoszącego się do sytuacji nadzwyczajnych, niezwykłych, wyjątkowych, specjalnych czy nieprzeciętnych. Nie mieszczą się pod tym pojęciem codzienne, rutynowe czynności funkcjonariusza policji, potencjalnie związane z ryzykiem wystąpienia zagrożeń, ale jedynie te, w których szczególne zagrożenie faktycznie zaistniało. Dla wydania żądanego zaświadczenia konieczne byłoby odnalezienie w zapisach zachowanej dokumentacji z przebiegu służby funkcjonariusza, informacji, że reakcja funkcjonariusza na naruszenie określonego porządku w celu przywrócenia stanu zgodnego z prawem miała miejsce przy realnym zagrożeniu życia i zdrowia funkcjonariusza. Nie wystarczy zatem oczywisty fakt legitymowania, obezwładniania, zatrzymywania osób, dokonywania kontroli osobistej, przeglądania bagażu, przeprowadzana badań na zawartość alkoholu, ochrony obiektów lub osób, czy nakładania mandatów karnych, jeżeli z dostępnych danych nie wynika, że zdarzenia te przerodziły się w sytuacje zagrażające życiu lub zdrowiu policjanta tj. w sytuacje ekstremalne. Z opisanego przez organy policji, a udokumentowanego zachowanymi zapisami, przebiegu niespełna 15 – letniej służby skarżącego, wynika, że pełniona ona była w pionie prewencji, pionie kryminalnym i w policji sądowej z typowymi czynnościami przypisanymi funkcjonariuszom policji w poszczególnych rodzajach służb tj: patrolowaniem ulic w patrolach pieszych i zmotoryzowanych, doraźnym zabezpieczaniem różnego rodzaju uroczystości i imprez sportowych, prowadzeniem postępowań przygotowawczych, zatrzymywaniem osób, przeszukiwaniem osób i pomieszczeń, zapewnieniem porządku publicznego i bezpieczeństwa w miejscu pełnienia służby, zabezpieczaniem miejsc zdarzeń i dowodów przestępstw, konwojowaniem osób oraz przedmiotów wartościowych, pełnieniem służby ochronnej w obiektach własnych i obiektach Ministerstwa Sprawiedliwości.

W okolicznościach sprawy zapisy zachowanej dokumentacji obrazującej czynności skarżącego wykonywane w czasie służby, nie wskazują na wystąpienie sytuacji szczególnego zagrożenia życia lub zdrowia funkcjonariusza a sam skarżący kwestionując stanowisko organu, wyprowadzone z analizy zachowanych zapisów dokumentacji, nie wskazuje na konkretne zdarzenia pominięte przez organ, ale ogólnie powołuje się na charakter pełnionej służby. Jest oczywistym, że służba w policji wiąże się z narażeniem życia i zdrowia funkcjonariusza, ale dla podwyższenia emerytury, samo ryzyko nie jest wystarczające, gdyż konieczne jest stwierdzenie, że ryzyko przekształciło się w stan szczególnego zagrożenia i to, co najmniej przez określoną w rozporządzeniu liczbę dni w ciągu roku.

Wynikający z akt sprawy fakt zniszczenia części dokumentacji dotyczącej przebiegu służby skarżącego, będący następstwem upływu okresu przechowywania dokumentacji, nie pozwalał organowi na wysnucie wniosku o zaistnieniu zdarzeń szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu skarżącego w tych okresach, albowiem podstawą zaświadczenia mogą być tylko dane wynikające z dokumentów, a nie dane domniemane na podstawie charakteru służby. Zaświadczenie ma być potwierdzeniem faktów ujawnionych w dokumentacji, a nie faktów, których zaistnienia można się jedynie domyślać.

Z tych powodów sąd uznał za niecelową powoływaną przez stronę, potrzebę uzupełniania akt postępowania administracyjnego o rozkazy dotyczące wyposażenia skarżącego w dodatkowe uzbrojenie czy o zarządzenia dotyczące ochrony określonych obiektów, albowiem dokumenty te wskazywałyby jedynie na ryzyko wystąpienia szczególnego zagrożenia, a nie stanowiłyby dowodu jego zaistnienia. Skarżący, jak wcześniej sąd podkreślał, nie wskazuje istnienia konkretnego dokumentu potwierdzającego udział w zdarzeniach, w których szczególne zagrożenie jego życia i zdrowia istniało.

Także akcentowany przez skarżącego fakt zwolnienia ze służby z powodu orzeczenia trwałej niezdolności do niej tj. na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, nie zmienia oceny sprawy. Okoliczność związku ustalonych schorzeń ze służbą, wynikająca z treści orzeczenia komisji lekarskiej, była znana organowi orzekającemu o odmowie wydania zaświadczenia, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Organ trafnie zwrócił jednak uwagę, że przy stwierdzonych schorzeniach u skarżącego takich, jak: dyskopatia z rwą kulszową jednostronną i upośledzeniem sprawności, ZUA i przebytą raną szarpaną ręki lewej z uszkodzeniem ścięgien, brak jest wskazania, że powstały one na skutek konkretnych zdarzeń w służbie. Zauważyć należy, że w świetle Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z 9.07.1991r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz. U. Nr 79, poz. 349), w sytuacji, gdy niepełnosprawność (inwalidztwo) funkcjonariusza, czyniąca go niezdolnym do dalszego pełnienia służby, pozostaje w związku z wypadkiem, czy chorobą wynikłą wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby, stwierdzenie powyższego związku musiałoby być zamieszczone w orzeczeniu komisji lekarskiej.

Mając powyższe na uwadze skargę oddalono (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).-