Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 3520/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 13 ust 1 pkt 3, art. 13 ha ust. 1, 2 i 6, , art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13i ust. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 260
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant: ref. staż. Piotr Czyżewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lipca 2012 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego A. B. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

1 UZASADNIENIE

. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., Główny Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260) oraz załącznika nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1263 ze zm.), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b), art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414), po rozpatrzeniu wniosku A. B. o ponowne rozpoznanie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2012 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł z tytułu nieuiszczenia opłaty elektronicznej .

. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że w dniu [...] lipca 2012 r. około godziny 11:30 na odcinku drogi krajowej nr [...] w O. inspektor Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymał do kontroli mobilnej samochód ciężarowy marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. Pojazdem samochodowym kierował A. B. Dopuszczalna masa całkowita pojazdu przekraczała 3,5 tony.

. Powodem zatrzymania był fakt, że w trakcie przejazdu skaner urządzenia kontrolnego (urządzenie DSRC) zainstalowany w pojeździe służbowym InspekcjiTransportu Drogowego po pobraniu danych z bazy elektronicznego poboru opłat wykazał istnienie incydentu dotyczącego nieuiszczenia opłaty za przejazd po płatnych odcinkach dróg krajowych.

Wygenerowany został incydent z bramownicy nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. z godziny 08:42:22 o numerze [...].

Podczas kontroli stwierdzono, że pojazd został wyposażony w urządzenie viabox służące do poboru opłaty elektronicznej nr [...]. Kierowca wyjaśnił, że incydent prawdopodobnie powstał z winy systemu, ponieważ zgodnie z informacją uzyskaną od pracodawcy konto zostało zasilone bezpośrednio po wcześniejszej informacji o kończących się środkach i aktualnie są na bieżąco pobierane.

Odcinek drogi krajowej, po którym ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów w dniu [...] lipca 2012 r., został wyszczególniony w załączniku nr 2 pkt 9 - granica m. D. - węzeł M. - do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej.

Główny Inspektor Transportu Drogowego wezwał K. Sp. z o.o., spółkę odpowiedzialną za obsługę krajowego systemu elektronicznego poboru opłat, działającą w imieniu i na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wskazania, czy opłata elektroniczna za przedmiotowy przejazd została uiszczona.

W toku postępowania Spółka K. ostatecznie wyjaśniła, że opłata elektroniczna za przejazd pojazdu samochodowego w dniu [...] lipca 2012 r. o godz. 08:42:12 nie została uiszczona z powodu braku wystarczających środków na koncie użytkownika. Doładowanie konta nastąpiło o godzinie 09:25, a więc po zaistniałym incydencie. Umowa zawarta z użytkownikiem nie przewidywała możliwości uiszczenia opłaty elektronicznej po dokonaniu przejazdu - umowa do konta w trybie przedpłaconym. Użytkownik nie składał reklamacji w związku z nieprawidłowym działaniem urządzenia viabox. Przejazd został udokumentowany zdjęciem z bramownicy. Nieuiszczenie opłaty nie było spowodowane awarią systemu viatoll ani bramownicy.

W dniu [...] kwietnia 2013 r. GITD przeprowadził dowód z przesłuchana w charakterze świadka Koordynator Wsparcia Technicznego w Dziale Obsługi Klienta w K. Sp. z o.o., która zeznała, że opłata za przejazd pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] w dniu [...] lipca 2012 r. o godzinie 08:42:22 po drodze krajowej nr [...] na odcinku granica m. D. - węzeł M. nie została uiszczona z powodu braku środków na koncie. Incydent został wygenerowany z powodu braku środków pieniężnych na koncie użytkownika. System oraz bramownice działały w czasie przedmiotowego incydentu w sposób prawidłowy.

Odnośnie przedłożonej przez stronę dokumentacji w postaci wydruków transakcji poboru opłat oraz aktywności na koncie użytkownika świadek zeznała, że przedmiotowe dokumenty stanowią zestawienie przejazdów i kwot jakie powinny być uiszczone za te przejazdy i nie jest to dokument potwierdzający fakt uiszczenia opłaty za przedmiotowy przejazd.

Natomiast odnośnie dokumentu przesłanego w załączeniu do pisma K. Sp. z o.o. z dnia [...] października 2012 r. poinformowała, że dokumentacja ta stanowi zestawienie operacji na koncie użytkownika i kwot jakie powinny zostać uiszczone za wskazane w nich przejazdy, gdyby stan salda konta użytkownika na to pozwalał.

W odniesieniu do dokumentu przesłanego przez stronę w postaci wydruków salda konta z dnia [...] lipca 2012 r. w którym wskazano stan salda konta na kwotę 8395,40 złotych świadek zeznała, iż: "Wskazana w dokumencie kwota pozostałego salda została błędnie wyświetlona w panelu użytkownika. Obecnie trwają prace nad udoskonaleniem funkcjonalności wyświetlania stanu salda konta. Na moment wygenerowanego incydentu stan salda konta użytkownika wynosił 0 zł."

Wskazując historię doładowań konta użytkownika świadek zeznała, że: "Środki pieniężne skończyły się w dniu [...] lipca 2012 r. o godzinie 14:07. Użytkownik doładował konto w dniu [...] lipca 2012 r. o godzinie 9:25 kwotą 1800 zł , a więc już po przedmiotowym incydencie". Świadek zeznała także, że K. Sp. z o.o. stwierdza, że użytkownik uiścił opłatę elektroniczną na podstawie danych zawartych w elektronicznym systemie poboru opłat, biorąc pod uwagę transakcję na koncie użytkownika, doładowania konta użytkownika i ewentualne korekty na koncie użytkownika.

W uzupełnieniu zeznań spółka przesłała zestawienie operacji z dnia [...] lipca 2012 r. dla wszystkich pojazdów zarejestrowanych na umowie. Wykaz ten uwzględnia odcinki pomiędzy poszczególnymi bramownicami z oznaczeniem dokładnej daty i godziny zarejestrowanej operacji oraz wykonanych doładowań konta użytkownika z jednoczesnym wskazaniem kształtowania się salda konta użytkownika przed przejazdem i stanowi potwierdzenie ustaleń, z których wynika jednoznacznie, że opłata elektroniczna za ww. przejazd nie została uiszczona.

Ponadto operator systemu wskazał, że w dniu [...] lipca 2012 r. łączna suma transakcji dla użytkownika wynosiła 299,94 zł. Doładowanie konta przed incydentem miało miejsce w dniu [...] maja 2012 r. o godzinie 09:43:36 na kwotę 3.000,00 zł. Środki zostały wyczerpane przez użytkownika w dniu [...] lipca 2012 r. o godzinie 14:05:20. Kolejne doładowanie miało miejsce w dniu [...] lipca 2012 r. o godzinie 09:25:13 na kwotę 1.800,00 zł.

Następnie GITD przytoczył treść przepisów prawa regulujących zasady funkcjonowania elektronicznego systemu poboru opłat, określających obowiązki spoczywające na korzystających z dróg krajowych lub ich odcinków w ramach realizacji tego systemu oraz sankcjonujących ich naruszenie.

GITD stwierdził, że z całokształtu materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że kontrolowany pojazd samochodowy poruszał się po drodze wymienionej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r., opłata za kontrolowany przejazd nie została uiszczona, a strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż jest nią osoba, która kierowała kontrolowanym pojazdem samochodowym podczas spornego przejazdu, stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p

W ocenie GITD podnoszone przez stronę okoliczności nie mogą stanowić podstawy do umorzenia niniejszego postępowania administracyjnego. Wskazał, że ustawodawca nie przewidział okoliczności pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 i 2 u.d.p. w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Oznacza to zdaniem organu, że powody dla których opłata ta nie została uiszczona są irrelewantne z punktu widzenia odpowiedzialności administracyjnej za zaistniały delikt. Kary pieniężne wynikające z naruszenia przepisów u.d.p. jak dalej organ wywodził, są nakładane na podstawie obiektywnie stwierdzonych naruszeń, a wina i stopień ewentualnego zawinienia nie są przesłankami odpowiedzialności administracyjnej.

Odnosząc się do stanowiska strony, że posiadała środki na koncie i opłata powinna zostać pobrana, co wynika z przedłożonych zestawień pobranych ze strony internetowej operatora systemu, organ stwierdził, że przedłożone zestawienia nie stanowią potwierdzenia, że opłata została uiszczona. Żadne z zestawień nie zawiera takiej informacji. Również operator systemu wyjaśnił, że nie stanowią one potwierdzenia uiszczenia opłaty za przejazd, a stanowią jedynie zestawienie opłat jakie powinny być uiszczone za przejazd po wskazanym odcinku drogi, gdyby na koncie użytkownika znajdowały się wystarczające środki pieniężne.

Organ wyjaśnił, iż podczas przeprowadzonej kontroli na podstawie oględzin ww. pojazdu stwierdzono, że w kontrolowanym pojeździe znajdowało się urządzenie viaBOX, jednakże opłata elektroniczna nie została pobrana z powodu braku odpowiednich środków.

Dodał, że w trakcie przejazdu urządzenie viaBOX informuje kierowcę, o tym czy opłata elektroniczna została pobrana, poprzez odpowiednią liczbę potwierdzeń (sygnałów) dźwiękowych. Również kierowca ma możliwość sprawdzenia, poprzez naciśnięcie przycisku, czy posiada środki odpowiednie do uiszczenia opłaty. Tak więc podczas wykonywanego przejazdu kontrolowany kierowca miał dostateczną możliwość sprawdzenia i posiadał informację o tym czy opłata elektroniczna jest pobierana.

W ocenie organu, skoro K. Sp. z o.o., jako podmiot odpowiedzialny za obsługę krajowego systemu poboru opłat, poinformowała, że opłata nie została uiszczona, to należy dać wiarę tej informacji pochodzącej bezpośrednio od podmiotu obsługującego elektroniczny system poboru opłat. Natomiast rozważania strony dotyczące działania elektronicznego systemu poboru opłat, pozostają bez wpływu na wydane rozstrzygnięcie.

GITD wskazując na rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2011 r. w sprawie trybu, sposobu i zakresu kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej podniósł, że dopuszczalne jest przeprowadzanie kontroli stacjonarnej oraz kontroli mobilnej, celem sprawdzenia prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej. Ponadto omówił na czym polegają oba rodzaje tej kontroli. Jednocześnie wyjaśnił zasady funkcjonowania systemu elektronicznego poboru opłat oraz pobierania przez bramownice lub mobilne jednostki kontrolne danych o pojeździe oraz nawiązywania łączności między bramownicą lub mobilną jednostką kontrolną, a jednostką pokładową viaBOX zainstalowaną w pojeździe.

Organ wyjaśnił również, że od dnia 1 lipca 2011 r. system poboru opłat za przejazd po drogach krajowych, oparty na kartach opłat drogowych (winietach) został zastąpiony przez system elektronicznego poboru opłat. Nie istnieje zatem inna forma poboru opłaty za przejazd po drogach krajowych, niż w formie elektronicznej. W konkluzji swoich rozważań GITD stwierdził, że niedopełnienie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. skutkowało nałożenie na stronę kary pieniężną w wysokości 3000 zł, stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. B., zwany dalej skarżącym, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.

. Podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

. -niezgodność decyzji administracyjnych GITD z wykładnią językową normy zawartej w art. 13k ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych,

. -błędną interpretację art. 13k ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, która przewiduje wielokrotne sankcje administracyjne za przejazd bez wniesienia opłaty elektronicznej jednym odcinkiem drogi,

. -wypełnienie przesłanek art. 417 kc w postaci wyrządzenia szkody przez niezgodne z prawem działanie władzy publicznej,

. oraz zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

. -art. 7 w zw. z art. 12 k.p.a. - poprzez niekonsekwentną ocenę materiału dowodowego i wielokrotne popadanie w sprzeczność w decyzji w zakresie jego oceny np. poprzez - podnoszenie, iż zaistniały stan faktyczny nie ma swojej podstawy w nieprawidłowo działającym systemie poboru opłat, jednocześnie bagatelizowanie znaczenia słów świadka - pracownicy M. K.,

. -art. 7 k.p.a. - poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości ujawnionych w toku postępowania na niekorzyść skarżącego, a więc zastosowanie bezprawnej zasady in dubio pro fisco, zamiast zastosowania wynikającej z art. 2 Konstytucji i uznawanej przez Sądy administracyjne zasady in dubio pro tributaro,

. -art. 7 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasad swobodnej oceny dowodów, co miało wpływ na ustalenia faktyczne organu i wynik postępowania,

. - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie uzasadnienie wydanej decyzji w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.,

. -art. 12 k.p.a. poprzez dokonanie oceny materiału dowodowego w sposób całkowicie nieobiektywny, arbitralny i oderwany od rzeczywistości, zasad logiki i interpretacji, co doprowadziło do oceny materiału dowodowego która przybrała charakter dowolny,

. -art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a. - poprzez całkowite pominięcie lub zbagatelizowanie szeregu obiektywnych kryteriów w zakresie postępowania dowodowego, a to w związku z przeprowadzonym dowodem z zeznań świadka oraz brakiem zobligowania organu do przedstawienia dowodu na poparcie tezy o braku wadliwości systemu poboru opłat.

. W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął i szczegółowo uzasadnił podniesione zarzuty.

. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

. Skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja GITD oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik postępowania.

. Z przepisu art. 13 ust. 1 pkt 3 udp wynika dla korzystających z dróg publicznych obowiązek ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej (opłaty elektronicznej). Opłata ta, w myśl art. 13ha ust. 1 udp jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6. Natomiast jej wysokość ustala się jako iloczyn liczby kilometrów przejazdu i stawki tej opłaty za kilometr dla danej kategorii pojazdu, według art. 13ha ust. 2 udp.

. Należy podkreślić, że przepisy udp przewidują możliwość uiszczenia opłaty elektronicznej jedynie w systemie elektronicznego poboru opłat, zgodnie z art. 13i (art. 13hc ust. 1 udp).

. Zasadą jest, że pobranie opłaty następuje poprzez urządzenie na potrzeby pobierania tych opłat instalowane w pojeździe samochodowym. Obowiązek oferowania takowego urządzenia spoczywa na podmiotach pobierających opłaty z wykorzystaniem systemów elektronicznego poboru, zgodnie z art. 13i ust. 3 udp.

. Kierujący pojazdem samochodowym wyposażonym w urządzenie na potrzeby pobierania opłat elektronicznych, z mocy art. 13i ust. 4a udp jest obowiązany do: włączenia urządzenia podczas przejazdu po drodze, na której pobiera się opłatę (pkt 1); wprowadzenia do urządzenia prawidłowych danych o rodzaju pojazdu (pkt 2); używania urządzenia zgodnie z przeznaczeniem (pkt 3).

. Zasady wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania reguluje wydane na podstawie art. 40a ust. 5 udp rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2011 r. w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania oraz przekazywania opłat elektronicznych i kar pieniężnych na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego (Dz. U. nr 91, poz. 524).

. Według § 3 ust. 1 powołanego rozporządzenia: przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną użytkownik: 1. zawiera umowę z pobierającym opłatę elektroniczną dotyczącą korzystania z dróg krajowych lub ich odcinków objętych opłatą elektroniczną w formie pisemnej; 2. odbiera od pobierającego opłatę elektroniczną urządzenie; 3. instaluje urządzenie w pojeździe; 4. wnosi przedpłatę - w przypadku wybrania formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1 czyli w formie przedpłaty; 5. ustanawia zabezpieczenie oraz przekazuje pobierającemu opłatę elektroniczną dokument potwierdzający jego ustanowienie - w przypadku wybrania przez użytkownika formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 2 czyli płatności okresowej za zabezpieczeniem.

. Wniesienie opłaty elektronicznej w formie przedpłaty następuje przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną, w kwocie nie mniejszej niż pozwalająca na odbycie planowanego przejazdu w całości, w myśl § 7 ust. 1 rozporządzenia z 30 kwietnia 2011 r. Przez wniesienie opłaty elektronicznej w formie przedpłaty rozumie się wpływ środków na rachunek bankowy, na który wnoszona ma być opłata elektroniczna, określony w umowie między użytkownikiem a pobierającym opłatę, zgodnie z § 7 ust. 2 cytowanego rozporządzenia.

. Zgodnie z treścią art. 13k ust. 1 pkt 1 udp za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3 000 złotych. Kary pieniężne, o których mowa w ust. 1 i 2, nakładają, w drodze decyzji administracyjnej, uprawnieni do kontroli, o których mowa w art. 131 ust. 1 (art. 13k ust. 4 udp). W myśl art. 131 ust. 1 pkt 2 udp - do kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, w tym kontroli używanego w pojeździe urządzenia, o którym mowa w art. 13i ust. 3, jeżeli jest ono wymagane, oraz nałożenia i pobierania kar pieniężnych, o których mowa w art. 13k, są uprawnieni inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego.

. W rozpoznawanej sprawie organ administracji stwierdzając poruszanie się przez skarżącego po płatnym odcinku drogi krajowej nr [...], wyszczególnionej w załączniku nr 2 pkt 9 do rozporządzenia z dnia 22 marca 2011 r., bez uiszczenia opłaty elektronicznej - w dniu [...] lipca 2012 r. o godz. 16:57:11 czasu lokalnego na zasadzie art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 3 000 zł.

. Zdaniem Sądu materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie przedstawia pełnej sekwencji, składających się na sprawę uiszczenia opłaty elektronicznej czynności, które pozwoliłyby na jednoznaczne stwierdzenie, czy opłata elektroniczna za sporny przejazd rzeczywiście została poniesiona, czy też do realizacji rzeczonego obowiązku nie doszło z przyczyn leżących po stronie podmiotu zobowiązanego do wnoszenia opłat.

. Zgodnie z unormowaną w art. 7 K.p.a. zasadą prawdy obiektywnej organy administracji publicznej "podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy". Stosownie do tej zasady, organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (np. wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 45). W wyroku z dnia 23 listopada 1994 r" III ARN 55/94, OSNAPiUS 1995, nr 7, poz. 83 Sąd Najwyższy podkreślił, że: "jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 k.p.a.)". Przy czym z zasadą prawdy obiektywnej ściśle wiąże się zawarta w art. 8 k.p.a. zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, która określa wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Z zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a. wynika bowiem przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań (por. Jaśkowska Małgorzata, Wróbel Andrzej, Komentarz do art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego /Dz.U.00.98.1071/, [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III).

. Przenosząc te rozważania natury ogólnej na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że organ dokonując ustaleń co do okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze w niniejszej sprawie nie sprostał stawianym wyżej wymogom.

. Za niewyjaśnioną w niniejszej sprawie uznać należy zasadniczą kwestię występowania w dacie i godzinie spornego przejazdu na koncie przypisanym użytkownikowi drogi środków finansowych wystarczających na pokrycie opłaty za tenże przejazd. W szczególności nie stanowi o dostatecznym wyjaśnieniu tej kwestii powoływanie się przez organ na twierdzenia przedstawiciela operatora odpowiedzialnego za obsługę krajowego systemu poboru opłat, co do braku środków finansowych na koncie użytkownika w sytuacji, gdy strona konsekwentnie w toku postępowania podnosi, że na koncie były stosowne środki, zaś ten sam świadek stwierdzając, że "(...) trwają prace nad udoskonaleniem funkcjonalności wyswietlania salda" przyznaje, że system ten nie funkcjonuje prawidłowo.

. Ze znajdujących się w aktach sprawy wydruków z konta użytkownika wynika, że konto to zostało uznane kwotą doładowania w tym samym dniu jednak w godzinach późniejszych niż sporny przejazd. Organ nie wyjaśnił przy tym w jaki sposób środki zostały wniesione na konto operatora systemu i czy wskazana w wydruku godzina doładowania konta użytkownika jest tożsama z godziną wpływu środków na konto operatora systemu. Przypomnieć należy, że zgodnie z powoływanym wyżej rozporządzeniem z dnia 30 kwietnia 2011 r. przez wniesienie opłaty elektronicznej w formie przedpłaty rozumie się wpływ środków na rachunek bankowy, na który wnoszona ma być opłata elektroniczna, określony w umowie między użytkownikiem a pobierającym opłatę.

. W ocenie Sądu, wykazanie wadliwości systemu poboru opłat z powodów leżących po stronie podmiotu odpowiedzialnego za obsługę krajowego systemu poboru opłat a w konsekwencji niepobranie środków dostępnych na koncie użytkownika na dany przejazd po drodze płatnej nie powinno stanowić podstawy do nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 13k ust. 1 pkt 1 udp.

. Należy wskazać, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, w realizacji programu rządowego ViaTOLL i za pomocą tego systemu, dokonuje poboru opłat elektronicznych. Firma K. natomiast dba o prawidłowość działania systemu elektronicznego, odczytującego przejazd konkretnego pojazdu i "skasowanie" opłaty. Opłaty wnoszone przez użytkowników systemu Viatoll zasilają konta operatora systemu (K.), a finalnie Krajowego Funduszu Drogowego (KFD) zarządzanego przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. Do KFD trafiają również kary za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach płatnych. Wniesienie opłaty elektronicznej w formie, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1 ww Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2011 r. przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną, w kwocie nie mniejszej niż pozwalająca na odbycie planowanego przejazdu w całości oznacza, że korzystający z drogi płatnej zastosował się do przepisów regulujących kwestie uiszczenia opłaty za korzystanie z dróg płatnych. Zdaniem Sądu, jeżeli niepobranie stosownej opłaty wynika z błędów leżących po stronie systemu poboru opłat, to wymierzenie kary pieniężnej na podstawie art. 13 k ust.1 pkt 1 udp, za brak opłaty elektronicznej jest w istocie konsekwencją niedopełnienia obowiązku należytego zabezpieczenia systemu poboru opłat przez organ realizujący program rządowy ViaTOLL. W takiej sytuacji, zgodnie ze standardami demokratycznego państwa prawa i zaufania do jego organów, nie do zaakceptowania jest pogląd, że można stronie wymierzyć karę na podstawie wymienionego przepisu.

. Zatem zaniechanie przez organ ustaleń, w sytuacji kiedy strona konsekwentnie (kierowca zgłaszał już do protokołu kontroli, że środki zostały uzupełnione) twierdziła, że na koncie były stosowne środki, zaś będący pracownikiem operatora świadek przyznał, że "...wskazana w dokumencie kwota salda jest błędnie wyświetlona w panelu użytkownika, trwają prace nad udoskonaleniem funkcjonalności wyświetlania salda" (pkt 7 zeznań), narusza przepis art. 80 K.p.a. nakazujący ustosunkowanie się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów, z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych w sprawie.

. W sytuacji bowiem wykazania przez skarżącego, że w chwili spornego przejazdu posiadał na koncie środki umożliwiające pobranie przez system poboru opłat kwoty należnej za ten przejazd, nie byłoby podstaw do nakładania kary pieniężnej za przejazd drogą płatną bez uiszczenia opłaty elektronicznej.

. Przyjęcie za dowody w sprawie stwierdzeń firmy K., nie popartych właściwą dokumentacją, nie można uznać za prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe, do którego przeprowadzenia Inspekcja Transportu Drogowego w tego rodzaju sprawie jest obowiązana. Należy też dodać, że w uzasadnieniu decyzji GITD nie wyjaśnił logicznie i wyczerpująco wątpliwości podnoszonych przez skarżącego.

. Reasumując stwierdzić należy, że w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonych decyzji o nałożeniu kary pieniężnej organ nie wyjaśnił w sposób niebudzący wątpliwości wszystkich istotnych okoliczności, które uzasadniałyby nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za przejazd bez uiszczenia tejże opłaty, a w szczególności nie uzyskał niebudzących wątpliwości dowodów, co do braku uiszczenia spornej opłaty. W ocenie Sądu takimi dowodami mogłyby na przykład być dokumenty księgowe Spółki K. (jako podmiotu obsługującego system poboru opłat), w tym przedstawiające sekwencje zdarzeń od ostatniego uznania rachunku wierzyciela (Spółki K. - umowa pre-pay) - czyli uzupełnia konta dłużnika przez wskazanie wszystkich kolejnych ściągnięć opłat z tego rachunku ze wskazaniem z jakiego tytułu dana opłata była ściągana, aż do wykazania stanu konta w chwili spornego przejazdu, a także protokół oględzin urządzenia ujawnionego w kontrolowanym pojeździe, który wyjaśniłby prawidłowość jego działania w trakcie spornego przejazdu.

. Spółka K. co prawda nie jest stroną tego postępowania, jednak dysponując pieniędzmi użytkowników dróg wpłacanymi na konta pre-pay z pewnością dochowywać musi szczególnej staranności w poborze opłat i księgowym rejestrowaniu tytułów, z mocy których opłaty są ściągane. Wszak pamiętać należy, że z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że w postępowaniu o nałożenie na określony podmiot kary administracyjnej szczególnego znaczenia nabiera respektowanie wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej, a przeprowadzone przez właściwy organ postępowanie administracyjne, aby mogło zakończyć się wydaniem decyzji o nałożeniu kary, musi dowieść w sposób niewątpliwy naruszenia zasad i rygorów określonych obowiązującymi przepisami (por. np. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2012 r. sygn. akt II GSK 317/11, LEX nr 1170283).

. Zatem wydając przedmiotowe decyzje organ administracji drogowej dopuścił się przede wszystkim - mogącej mieć zasadniczy wpływ na ostateczny wynik sprawy - obrazy przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. - polegającej na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonaniu dowolnej oceny dowodów, bez wyraźnego wskazania przyczyn nieuwzględnienia twierdzeń i zarzutów skarżącego.

. Naruszenie wspomnianych przepisów - w ocenie Sądu - mogło mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji GITD oraz poprzedzającej ją decyzji tego organu.

. Rzeczą GITD będzie zatem ponowne rozpatrzenie sprawy w jej całokształcie i odniesienie się do twierdzeń i zarzutów strony z uwzględnieniem powyższych wskazań i procedury administracyjnej, którą organ jest związany w tym wynikającego z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. obowiązku wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i uzasadnienia decyzji zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a.

. Z tych wszystkich powodów Sąd, na podstawie przepisów art. 145 § 1 lit. c) oraz art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ppsa (Dz. U. 2012.270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu o art. 250 ppsa.

.