Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2067/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Skarżony organ: Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, sędzia WSA Tomasz Stawecki, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 maja 2021 r. sprawy ze skargi M. L.-R., A. O., A. B., E. K. i W. L. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] września 2020 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia braku naruszenia prawa przez przewoźnika lotniczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz M. L.-R., A. O., A. B., E. K. i W. L. kwotę po 400 zł (czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2020 r. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256), w związku z art. 205a ust. 1 i art. 205b ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2002r. Prawo lotnicze (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1183), w związku z art. 5, art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art.. 14 rozporządzenia WE nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie nr 295/91/WE (Dz. Urz. UE L 46 z 17.2.2004), zwanego dalej "rozporządzeniem", po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniesionego przez stronę: przewoźnika lotniczego[...], odnośnie decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego nr [...]z dnia[...].11.2016 r. wydanej w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika lotniczego postanowień rozporządzenia w związku z opóźnieniem lotu [...]na trasie [...] – [...]z dnia[...].08.2015 roku – uchylił z w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że do Urzędu Lotnictwa Cywilnego w W. wpłynęły wnioski pasażerów o stwierdzenie naruszenia przez [...]przepisów rozporządzenia dotyczące lotu z dnia [...] sierpnia 2015 roku o oznaczeniu kodowym [...]z godziną startu 16:45 czasu lokalnego. Istotą żądania zawartego we wniesionych skargach było stwierdzenie przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego zwanego dalej "Prezesem Urzędu" naruszenia przepisów rozporządzenia przez przewoźnika lotniczego w stosunku do skarżących.

Po rozpatrzeniu sprawy, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, zwany dalej "Prezesem Urzędu" wydał decyzję nr [...]z dnia[...].11.2016 r., w której stwierdził naruszenie przez przewoźnika lotniczego postanowień rozporządzenia poprzez zaniechanie obowiązku wypłaty na rzecz podróżnych zryczałtowanego odszkodowania, umorzył obowiązek i termin usunięcia ww. naruszenia oraz nałożył na przewoźnika karę pieniężną w łącznej wysokości 13000 zł.

Prezes Urzędu swoje rozstrzygnięcia ustalił w oparciu o następujący stan faktyczny.

Skarżący na podstawie potwierdzonej rezerwacji mieli odbyć w dniu [...] sierpnia 2015 r. podróż lotniczą na trasie {...]- {...]o oznaczeniu kodowym[...]. Start skarżonego lotu był zaplanowany na godzinę 16:45 czasu lokalnego. Przewoźnikiem obsługującym powyższy rejs była spółka[...]. Faktem bezspornym jest, iż przedmiotowy lot odbył się, jednakże jego start nastąpił z opóźnieniem wynoszącym 7 godzin 46 minut. Z kolei w miejscu docelowym przedmiotowy lot znalazł się z opóźnieniem wynoszącym 7 godzin 13 minut. Zgodnie z informacjami podanymi w skargach o opóźnieniu przedmiotowego lotu skarżący dowiedzieli się w dniu [...]sierpnia 2015 roku po przybyciu do portu lotniczego. Skarżący odbyli podróż opóźnionym lotem.

Jednocześnie pasażerowie podnieśli, iż przewoźnik lotniczy nie zapewnił im stosownej pomocy-opieki, nie poinformował o przysługujących im prawach oraz nie wypłacił zryczałtowanego odszkodowania.

Przewoźnik lotniczy prawidłowo zawiadomiony o wszczęciu przedmiotowego postępowania w przesłanych wyjaśnieniach wskazał, iż podjął decyzję, na podstawie której dokona na rzecz każdej ze stron skarżących wypłaty odszkodowania określonego w art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia. Następnie przewoźnik lotniczy przedłożył do akt niniejszej sprawy wyciąg z rachunku bankowego, potwierdzający wystawienie czeków bankowych na rzecz skarżących w wysokości po 400 EUR, tytułem wypłaty odszkodowania określonego w art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia. Jednocześnie w przesłanych wyjaśnieniach przewoźnik wskazał, że pasażerom zostały wydane vouchery na posiłki zgodnie z wymaganiami art. 9 rozporządzenia. Na potwierdzenie swojego stanowiska przewoźnik lotniczy załączył dokumentację potwierdzającą wydanie voucherów, o których mowa powyżej.

Dodatkowo pismami z dnia [...] i [...] października 2016 roku pełnomocnik pasażerów wniósł o umorzenie postępowania w stosunku doH.M., P.G.iK.K..

Mierzona metodą trasy po ortodromie odległość pomiędzy lotniskiem we W. a lotniskiem A.wynosi 1971 kilometrów.

Zgodnie z art. 205b ust. 5 ustawy Prawo lotnicze ciężar udowodnienia, że uprawnienia przysługujące pasażerowi na podstawie przepisów rozporządzenia nie zostały naruszone obciąża przewoźnika lotniczego.

Zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich z dnia 19 listopada 2009 roku w sprawach połączonych [...] i [...]i inni, którego teza została potwierdzona w wyroku z dnia [...] października 2012 roku zapadłym w sprawach połączonych [...] i [...]odszkodowanie z art. 7 rozporządzenia przewidziane jest również w przypadkach, gdy z powodu opóźnienia lotu pasażerowie poniosą stratę czasu wynoszącą co najmniej trzy godziny, czyli jeżeli przybędą do ich miejsca docelowego co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że w miejscu docelowym pasażerowie znaleźli się z opóźnieniem wynoszącym 7 godzin 13 minut, w związku z czym mogą powoływać się na prawo do odszkodowania, o którym mowa w art. 7 rozporządzenia, o ile opóźnienie lotu nie jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, o których mowa w art. 5 ust. 3 rozporządzenia.

Przewoźnik lotniczy, wiedząc o toczącym się postępowaniu i będąc powiadomionym o rozkładzie ciężaru dowodu, wskazał iż podjął decyzję handlową na podstawie której dokonał na rzecz każdej ze skarżących wypłaty odszkodowania określonego w art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia. Z akt niniejszej sprawy wynika, że przewoźnik lotniczy po wszczęciu niniejszego postępowania administracyjnego, ale przed dniem wydania niniejszej decyzji wypłacił w formie czeku bankowego pasażerom odszkodowanie, niemniej należy podnieść, iż okoliczność uiszczenia odszkodowania na rzecz pasażerów przed wydaniem decyzji ostatecznej, a po wszczęciu postępowania, nie ma żadnego znaczenia prawnego, skoro uiszczenie tego odszkodowania w toku postępowania prowadzonego przez Prezesa Urzędu potwierdza uznanie przez przewoźnika swojego zobowiązania wynikającego z art. 7 rozporządzenia, które powstało już w chwili gdy doszło do opóźnienia lotu (por. wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2016 roku, I OSK 155/16).

W wyroku z dnia 2 sierpnia 2016 roku, I OSK 155/16 Naczelny Sąd Administracyjny dokonując wykładni przepisów rozporządzenia oraz ustawy Prawo lotnicze wskazał, że "obowiązek wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego powstaje (...) w chwili, gdy doszło do opóźnienia lotu polegającego na przybyciu pasażerów do ich miejsca docelowego co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu".

Co więcej, jak zostało podniesione przez NSA, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego rozpatruje skargę na przewoźnika lotniczego dopiero po uprzednim wyczerpaniu przez skarżącego postępowania reklamacyjnego przed tym przewoźnikiem, o którym to postępowaniu mowa w art. 205b ust. 4 ustawy Prawo lotnicze. Z kolei przedmiotem skargi jest naruszenie rozporządzenia, co wynika z art. 16 ust. 2 rozporządzenia. Jak dalej stwierdzono, skuteczność uwzględnienia reklamacji przez przewoźnika oraz skuteczność rozstrzygnięcia skargi przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na korzyść pasażera jest zależne od ustalenia, czy przewoźnik lotniczy był zobowiązany do uiszczenia odszkodowania określonego w art. 7 ust. 1 rozporządzenia, w związku z czym, jak stwierdza NSA, zobowiązanie to powstaje w chwili zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w przepisach rozporządzenia, z którym związano obowiązek wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego, a nie w chwili rozpatrywania reklamacji lub skargi.

Brak literalnego określenia terminu wypłaty odszkodowania w przepisach ustawy Prawo lotnicze nie oznacza bowiem braku normatywnego określenia tego terminu, który wynika z samej konstrukcji jego dochodzenia przez pasażera. Złożenie skargi przez pasażera do Prezesa Urzędu jest bowiem konsekwencją dotychczasowego braku realizacji zobowiązania przez przewoźnika lotniczego i właśnie ten brak stanowi naruszenie przez przewoźnika przepisów rozporządzenia.

Jeżeli więc dojdzie do opóźnienia lotu lub jego odwołania w sposób powodujący powstanie obowiązku wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego, a przewoźnik nie wypłaci tego odszkodowania, to już wtedy dochodzi do naruszenia przez przewoźnika normy wynikającej z art. 7 rozporządzenia w sposób rozumiany przez Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z dnia 19 listopada 2009 r., [...]i[...].

Mając powyższe rozważania na uwadze, w szczególności mając na uwadze fakt, iż Prezes Urzędu w pełni podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w prawomocnym orzeczeniu z dnia 2 sierpnia 2016 r., sygn. akt I OSK 155/16, należy uznać, iż przewoźnik lotniczy naruszył art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia. Pomimo wniesionej przez ww. pasażerów reklamacji przewoźnik lotniczy nie wypłacił pasażerom zryczałtowanego odszkodowania. Decyzja o wypłacie odszkodowania podjęta została dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego toczącego się przed Prezesem Urzędu, co w świetle wykładni prawa dokonanej w wyroku NSA z dnia 2 sierpnia 2016 roku nie pozostaje pod ochroną prawną i nie ma znaczenia dla sprawy.

Jednocześnie zauważono, iż przewoźnik lotniczy wiedząc o toczącym się postępowaniu i będąc powiadomionym o rozkładzie ciężaru dowodu, nie dowiódł, że odwołanie skarżonego lotu było spowodowane nadzwyczajną okolicznością w rozumieniu przepisów rozporządzenia i że podjął wszelkie racjonalne środki, by zapobiec jego odwołaniu, należy przyjąć, iż dla uniknięcia odpowiedzialności odszkodowawczej konieczne jest wykazanie przez przewoźnika, że niemożliwe było uniknięcie danej okoliczności, która spowodowała opóźnienia albo odwołanie lotu. Jedyną przesłanką wyłączającą odpowiedzialność przewoźnika jest zaistnienie okoliczności, które nazwano nadzwyczajnymi, co najistotniejsze jednak, których zaistnienie udowodni (dowiedzie) przewoźnik.

Mając na uwadze powyższe Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przez przewoźnika lotniczego postanowień rozporządzenia poprzez zaniechanie wypłaty na rzecz ww. podróżnych odszkodowania, umorzył obowiązek i termin usunięcia ww. naruszenia oraz nałożył na przewoźnika lotniczego karę pieniężną.

Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy do Prezesa Urzędu zwrócił się przewoźnik lotniczy[...].

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przewoźnik lotniczy zarzucił skarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania art. 7 i 77 §1 KPA oraz art. 205b ustawy Prawo lotnicze, poprzez nie rozpatrzenie dowodów przedstawionych przez przewoźnika i błędne zastosowanie prawa. W związku z tym przewoźnik wniósł o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania.

Prezes Urzędu ponownie rozpatrując przedmiotową sprawę, wskazał, iż [...]zobowiązany był do wypłaty odszkodowania, co uczynił przed wydaniem zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Z kolei art. 77 1 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Z wyrażonej w tych przepisach m. in. zasady prawdy obiektywnej wynika zatem, że to na organie ciąży obowiązek, podjęcia wszelkich czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy i wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania .przepisu prawa (B. Adamiak, J. Borkowski — Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa -2005, s. 68).

W zaskarżanej decyzji Prezes ULC wskazał wprost, iż [...]wypełnił wobec stron postępowania wszelkie obowiązki nałożone na niego przepisami Rozporządzenia[...],

Uznano zatem, iż stanowisko Prezesa ULC w I instancji, oparte na rozstrzygnięciu NSA narusza wspomnianą wcześniej zasadę prawdy obiektywnej. Jak wskazano w licznych komentarzach:

"Po wszczęciu postępowania administracyjnego mogą pojawić się zmiany stanu faktycznego i prawnego sprawy administracyjnej, co czyni aktualnym zagadnienie, jaki moment jest miarodajny do oceny sprawy dla potrzeb rozstrzygnięcia. Należy przyjąć, że zmiany zaszłe w okolicznościach faktycznych sprawy administracyjnej po wszczęciu postępowania muszą zostać uwzględnione przez organ administracji publicznej, bowiem w przeciwnym razie decyzja byłaby rażąco sprzeczna z zasadą prawdy materialnej" (por. W. Siedlecki, Postępowanie cywilne, 1972, s. 371 za: A Wróbel, Komentarz do art, 7 w: M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011).

Wobec tego organ administracji publicznej wydający decyzję administracyjną jest zobowiązany do wydania jej na podstawie przepisów prawa oraz stanu faktycznego z dnia wydania decyzji. Podkreślono, iż pogląd ten jest podzielany również w trwałej linii orzeczniczej sądów administracyjnych:

"Organy administracyjne orzekają według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie . wydawania przez nie decyzji. Obowiązek ten dotyczy również organu drugiej instancji, co wynika z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zgodnie z nią, organ drugiej instancji ma obowiązek uwzględniać aktualny stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania decyzji drugoinstancyjnej Niezrealizowanie tego obowiązku łączy się z uchybieniem zasadzie prawdy obiektywnej (art. 7 i art, 77 S 1 k.p.a.)." (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 kwietnia 2010 r., o sygn. II SA/Kr 541/09).

Organ uznał więc, że nie ma podstaw do przyjęcia, iż pomimo, iż obowiązek wypłaty rekompensaty powstaje z chwilą powstania opóźnienia lotu przekraczającego 3 godziny, to nieustosunkowanie się [...]do reklamacji pasażera po 30 dniach miałoby stanowić przesłankę zwalniającą Prezesa ULC z konieczności stosowania zasad prawdy materialnej i wydania decyzji w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny.

Organ dodał, iż podstawą wydania decyzji w niniejszej sprawie był art. 205b Prawa lotniczego: " W razie złożenia skargi, o której nowa w art. 205a ust. 1, Prezes Urzędu stwierdza, w drodze decyzji administracyjnej: brak naruszenia prawa przez przewoźnika lotniczego albo naruszenie prawa przez przewoźnika lotniczego określając zakres nieprawidłowości oraz nakładając, karę, o której mowa w art. 209b ust. 1, zaś w razie stwierdzenia naruszenia przepisu art. 7, art. 8 ust. 1 lit. a lub art. 10 ust. 2 rozporządzenia nr 261/2004/WE określa również obowiązek i termin jego usunięcia"

Podkreślono, iż skarżona decyzja, stwierdzająca naruszenie art. 7 Rozporządzenia, nie określa żadnych obowiązków[...], gdyż te zostały spełnione przed jej wydaniem. Konstrukcja normy zawartej w art. 205b Prawa lotniczego wskazuje, iż nałożenie kary na przewoźnika jest nierozerwalnie związane z niedopełnionym, na moment wydania decyzji, obowiązkiem wobec pasażera.

Zgodnie z art. 105 § 1 KPA gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

Na tej podstawie uchylono zaskarżoną decyzję nr [...]z dnia[...].11.2016 r. w całości i umorzono postępowanie.

Skargę na tę decyzję złożyliA.O., M.L., A.B., W.L.,E.K..

Wydanym decyzjom zarzucono naruszenie następujących przepisów prawa: -art. 107 k.p.a. w zakresie w jakim organ nie rozpoznał istoty sprawy.

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, brak analizy całości materiału dowodowego zebranego w sprawie

- art. 7 ust 1 w zw. z art. 5 ust 1 rozporządzenia (WE) 261/2004 poprzez brak wypłaty pasażerom odszkodowania zgodnie z przepisami.

Podnosząc te zarzuty wnosili o:

1. Uchylenie decyzji II instancji o numerze [...]z dnia[...].09.2020r.

2. Uchylenie decyzji I instancji o numerze [...]z dnia[...].11,2016r.

3. Wydanie orzeczenia co do przedmiotu skargi i stwierdzenie naruszenia przepisów rozporządzenia (WE) [...]oraz orzeczenie obowiązku wypłaty odszkodowania po [...] na rzecz pasażerówA.O.,W.L..A.B.M.L..E.K..

4. Zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej odrzucenie wskazując na braki formalne jakie zawiera. W dalszej kolejności wnosił o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazano.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że wniosek o odrzucenie skargi okazał się nieuzasadniony wobec uzupełnienia braków formalnych przez stronę skarżącą.

Dalej zauważyć wypada, że niespornym w sprawie jest to, że Skarżący na podstawie potwierdzonej rezerwacji mieli odbyć w dniu [...] sierpnia 2015 r. podróż lotniczą na trasie [...] –{...]o oznaczeniu kodowym[...]. Start skarżonego lotu był zaplanowany na godzinę 16:45 czasu lokalnego. Faktem bezspornym jest też to, iż przedmiotowy lot odbył się, jednakże jego start nastąpił z opóźnieniem wynoszącym 7 godzin 46 minut. Z kolei w miejscu docelowym przedmiotowy lot znalazł się z opóźnieniem wynoszącym 7 godzin 13 minut. Mierzona metodą trasy po ortodromie odległość pomiędzy lotniskiem we [...] a lotniskiem w [...] wynosi 1971 kilometrów.

Następnie przewoźnik lotniczy przedłożył do akt niniejszej sprawy wyciąg z rachunku bankowego, potwierdzający wystawienie czeków bankowych na rzecz skarżących w wysokości po 400 EUR, tytułem wypłaty odszkodowania określonego w art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia. Dokumenty datowane są na wrzesień 2016 r. Jednocześnie w przesłanych wyjaśnieniach przewoźnik wskazał, że pasażerom zostały wydane vouchery na posiłki zgodnie z wymaganiami art. 9 rozporządzenia. Na potwierdzenie swojego stanowiska przewoźnik lotniczy załączył dokumentację potwierdzającą wydanie voucherów.

Uzasadniając rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania organ użył jednego argumentu, tj. wskazał, że przewoźnik lotniczy udowodnił, iż stosowne odszkodowanie zostało wypłacone przed wydaniem decyzji przez organ w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.

Natomiast skarga zawiera w zasadzie jedynie zarzut braku wypłaty wskazanego wyżej odszkodowania.

W ocenie Sądu organ błędnie zastosował art. 105 § 1 k.p.a. Powyższy przepis k.p.a. mówi, że jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

Bezprzedmiotowość może mieć charakter podmiotowy, jak i przedmiotowy. Zawsze jednak oznacza brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Organ umarza więc postępowanie w sytuacji, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do prowadzenia postępowania administracyjnego i do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Na aprobatę zasługuje przyjmowany w orzecznictwie pogląd, wedle którego istota bezprzedmiotowości postępowania polega na nastąpieniu takiego zdarzenia prawnego lub faktycznego, które spowodowało, że przestała istnieć ta szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu) a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 467/11, LEX nr 1219036). Decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach stron i jest równoznaczna z brakiem przesłanek do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy.

W rozpatrywanej sprawie sytuacja taka nie wystąpiła, gdyż przedmiot postępowania nadal istnieje.

W ocenie Sądu pogląd o bezprzedmiotowości postępowania z uwagi na wypłatę odszkodowania przed ostatecznym rozstrzygnięciem postępowania w sprawie naruszenia praw pasażera nie jest prawidłowy.

Niewątpliwie doszło do o opóźnieniem lotu [...]na trasie [...]-[...]z dnia[...].08.2015 roku. Wnioski pasażerów o stwierdzenie naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia w związku z opóźnieniem tego lotu nie zostały wycofane a umorzenie postępowania powoduje, że są nie rozpoznane.

Zdaniem Sądu istotne dla rozstrzygnięcia sprawy jest nie tylko to, czy dokonano wypłaty odszkodowania ale także kiedy.

W przedmiotowej sprawie przewoźnik powołuje się na wypłatę odszkodowania dokonaną około rok od opóźnionego lotu i obowiązku jego wypłaty. W kwestii określenia terminu powstania obowiązku wypłaty odszkodowania Sąd podziela w całości stanowisko zaprezentowane w decyzji z dnia 30 listopada 2016 r. i przywołane w nim orzecznictwo.

Podążając tokiem rozumowania zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji postępowanie należało by umorzyć również w sytuacji wypłaty odszkodowania tuż przed rozstrzygnięciem odwoławczym. W przedmiotowym postępowaniu oznaczało by to zwłokę pięcioletnią w spełnieniu wymaganego obowiązku.

Już chociażby z tego powodu ocenić należało, że w niniejszej sprawie organ naruszył art. 105 § 1 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd w składzie rozpoznającym sprawę nie podziela też stanowiska zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji co do tego, że konstrukcja normy zawartej w art. 205b Prawa lotniczego wskazuje, iż nałożenie kary na przewoźnika jest nierozerwalnie związane z niedopełnionym, na moment wydania decyzji, obowiązkiem wobec pasażera.

Zdaniem Sądu prawidłowa jest interpretacja tego przepisu zaprezentowana w decyzji pierwszoinstancyjnej. Oczywiście uwaga ta dotyczy formy decyzji a nie jej treści. Merytoryczna ocena tej decyzji była niemożliwa wobec formalnego charakteru zaskarżonego rozstrzygnięcia uznającego bezprzedmiotowość postępowania.

Rozpatrując sprawę ponownie organ rozpatrzy merytorycznie wniosek przewoźnika o ponowne rozpatrzenie sprawy i wyda decyzję, w której rozstrzygnie, czy doszło do naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia w związku z opóźnieniem lotu. Poczyni też ustalenia, co do tego, czy skarżący składali wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy.

Stwierdziwszy naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a

Sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (...) - Dz. U. z 2020 r. poz. 374 z późn. zm.