Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 189/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-06-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6281 Regulacje spraw majątkowych
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie WSA Elżbieta Lenart (spr.) Asesor WSA Tomasz Wykowski Protokolant Marcin Michrowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi Parafii [...] w A. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1996 r. w części dotyczącej nieruchomości położonej w A., oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...], o powierzchni [...] m2.

W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny.

Decyzją z dnia [...] stycznia 1996 r. nr [...] Wojewoda [...] stwierdził przejście z mocy prawa - na rzecz Parafii [...] w A. - własności nieruchomości położonej w A. przy ul. [...], oznaczonej na mapie ewidencyjnej gruntów w obrębie [...] jako działka ewidencyjna nr [...], o powierzchni [...] m2.

Wojewoda uznał, że przedmiotowa działka w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 13 maja 1994 r. o stosunku Państwa do Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 73, poz. 323 ze zm.) była we władaniu Parafii [...] w A. Działka ta stanowi cmentarz grzebalny, na którym są dokonywane pochówki osób zmarłych wyznania [...] i [...], z tym, że grzebanie zwłok osób zmarłych wyznania [...] na części cmentarza [...] odbywa się na podstawie umowy zawartej w dniu [...] marca 1977 r. między obiema parafiami.

Również w styczniu 1996 r. został dokonany "wstępny projekt podziału" w/w działki nr [...] na dwie działki: nr [...] o powierzchni [...] m2 i nr [...] o powierzchni [...] m2.

Następnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 1996 r. nr [...] stwierdził, że działka gruntu położona w A. przy ul. [...], określona jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2 , będąca częścią działki oznaczonej nr [...], ujętej w rejestrze gruntów w obrębie [...], nie stała się z mocy prawa własnością Parafii [...] w A.

Wojewoda ustalił, że w dniu w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 17 maja 1989 r.

o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 29, poz. 154 ze zm.) działka nr [...] była we władaniu Parafii [...] w A. Na działce tej dokonywane są pochówki osób zmarłych wyznania [...] i [...], z tym, że grzebanie zwłok osób zmarłych wyznania [...] na części cmentarza [...] jako działka nr [...] - odbywa się na podstawie umowy zawartej w dniu [...] marca 1977 r. między obiema parafiami.

Wojewoda dodał, że dołączony do akt sprawy "wstępny projekt podziału" działki nr [...] na dwie działki: nr [...] o powierzchni [...] m2 i nr [...] o powierzchni [...] m2, nie może być brany pod uwagę przy wydawaniu decyzji, ponieważ podział ten nastąpił dopiero w 1996 r., a więc już po wejściu w życie wyżej cytowanej ustawy.

Obie w/w decyzje Wojewody [...] nie zostały zaskarżone i stały się ostateczne

Wnioskiem z dnia 23 czerwca 2005 r. Parafia [...] w A., zwróciła się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1996 r., w której stwierdzono przejście z mocy prawa - na rzecz Parafii [...] w A. - własności nieruchomości położonej w A. przy ul. [...], oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...], o powierzchni [...] m2.

Jak wynika z treści wniosku, w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawy z dnia 13 maja 1994 r. o stosunku Państwa do Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w Rzeczpospolitej Polskiej, część wyżej wymienionej nieruchomości stanowiąca działkę nr [...] o powierzchni [...] m2 była w wyłącznym władaniu Parafii [...] w A.

Parafia podniosła, że w takim stanie faktycznym Parafia [...] równolegle z Parafią [...] wystąpiły do Wojewody [...] z wnioskiem o wydanie decyzji stwierdzającej tytuł własności na rzecz podmiotów władających odpowiednimi częściami cmentarza. Zaś Wojewoda [...] - pomimo spełnienia przez Parafię [...] warunków ustawowych - decyzję pozytywną na całą nieruchomość wydał wyłącznie na rzecz Parafii [...].

Zdaniem wnioskującej Parafii zaskarżona decyzja Wojewody [...] wydana została z rażącym naruszeniem prawa i pozostaje w sprzeczności z art. 60 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczpospolitej Polskiej oraz art. 39 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 maja 1994 r. o stosunku Państwa do Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 73, poz. 323 ze zm.).

We wniosku wskazano również, iż Parafia podejmowała próby wydzierżawienia od Parafii [...] zajmowanej przez [...] części cmentarza stanowiącego działkę nr [...], jednakże ciągła eskalacja podwyżek opłat za wydzierżawiany cmentarz spowodowała zaprzestanie kontynuowania tej umowy.

Ponadto – według Parafii [...]- próby wprowadzenia przez Parafię [...] do obrotu prawnego niewykorzystanego cmentarza jako działki budowlanej, w sytuacji potrzeb tego terenu dla społeczności gminy A. z przeznaczeniem na pochówki [...], jest rażącym naruszeniem prawa.

Następnie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia

[...] stycznia 2006 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1996 r. w części dotyczącej nieruchomości położonej w A., oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...], o powierzchni [...] m2.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 13 maja 1994 r. o stosunku Państwa do Kościoła Ewangelicko – Augsburskiego w Rzeczypospolitej Polskiej Parafia [...] w A. władała sporną nieruchomością o nr [...] jako posiadacz samoistny w rozumieniu art. 336 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem posiadaczem samoistnym jest ten, kto faktycznie rzeczą włada jak właściciel. Wnioskująca Parafia [...] była jedynie posiadaczem zależnym - dzierżycielem spornej nieruchomości zgodnie z art. 338 k.c. i umową z dnia 29 marca 1977 r. Ponadto organ wskazał, iż zgodnie z § 3 wzmiankowanej wyżej umowy wnioskująca Parafia uznawała Parafię [...] za właściciela spornej nieruchomości.

Wnioskiem z dnia 2 lutego 2007 r. pełnomocnik Parafii [...] w A. wniósł w trybie art. 127 § 3 kpa o ponowne rozpatrzenie sprawy i uchylenie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2006 r. oraz wydanie decyzji stwierdzającej nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1996 r. W uzasadnieniu zarzucono Ministrowi naruszenie prawa materialnego podnosząc, że zasadniczym naruszeniem przepisów prawa jest ustalanie formy prawnej "władania" sporną nieruchomością w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 17 maja 1989 r. jak i ustawy z dnia 13 maja 1994 r. Według Parafii pojęcie "władania" jest pojęciem szerszym od pojęcia "samoistne posiadanie", gdyż zawiera w swym znaczeniu: posiadanie samoistne, zależne i prekaryjne.

Wskazano ponadto na naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego – w szczególności art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i 3 kpa.

Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] stycznia 2006 r. - nie uwzględniając argumentów podniesionych we wniosku.

Minister dokonał ustaleń w zakresie charakteru władania (posiadania) sporną nieruchomością.

Stwierdził, że pojęcie "władania" nieruchomością nie jest zdefiniowane w przytoczonych ustawach. Jednak ze stanem określonym jako "władanie" ustawy te wiążą skutki prawne, co sprawia, że konieczne było dokonanie interpretacji tego pojęcia. Interpretacji takiej dokonał Sąd Najwyższy na tle przepisu art. 68 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.) w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 grudnia 2002 r. w sprawie o sygn. akt III RN 206/01. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przepisy Kodeksu cywilnego odwołujące się do pojęcia "władanie" jako synonimu "posiadania" (art. 222, art. 336, art. 338 i art. 339 k.c.) posługują się określeniem "władanie faktyczne" (np. "kto rzeczą faktycznie włada"). Tymczasem przepis ustawowy ogranicza się do pojęcia "władanie" bez bliższego określenia, że chodzi o "władanie faktyczne". Z tych względów nie można przyjąć, że spełnienie przesłanki w postaci jakiegokolwiek posiadania rzeczy (jako synonimu władztwa faktycznego w rozumieniu Kodeksu cywilnego), w tym także posiadania zależnego (np. wynikającego z zawartej umowy najmu) uzasadnia twierdzenie, że podmiot faktycznie władający rzeczą w takim znaczeniu spełnia przesłankę, z którą ustawodawca wiąże nabycie własności tej rzeczy. Skłania to do przyjęcia, iż nabycie z mocy prawa własności nieruchomości mogło dotyczyć tylko takiego rodzaju władania mieniem Skarbu Państwa, które dawało władającemu możliwość samodzielnego korzystania z nieruchomości zgodnie z wymaganiami prawidłowej gospodarki, czyli takich form władztwa, które zawierało w sobie cechy właściwe dla wykonywania władztwa przez właściciela dające władającemu możliwość w określonym zakresie również nią rozporządzania np. poprzez zawarcie umowy najmu czy dzierżawy. Wymaga podkreślenia, że rozważania powyższe odnoszą się do innego stanu prawnego, niemniej nie można pominąć tak istotnego stanowiska judykatury w sprawie o podobnych uwarunkowaniach i skutkach prawnych. W ocenie Ministra możliwe jest przyjęcie, że użyte w art. 60 ust. 1 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego pojęcie "władanie" nie odbiega od znaczenia, jakie ustalone zostało w cytowanym orzeczeniu Sądu Najwyższego. Tym bardziej jest to uzasadnione w świetle kontekstu prawnego, w jakim to pojęcie zostało użyte.

Natomiast odnosząc się do zagadnienia, czy wyżej wskazana umowa z dnia [...] marca 1977 r. obejmowała sporną nieruchomość nr [...], Minister zauważył, że Parafia [...] w A. potwierdza ten fakt, czemu natomiast kategorycznie zaprzecza Parafia [...]. Uwzględniając sprzeczne stanowiska stron oraz mając na uwadze, że umowa z dnia [...] marca 1977 r. nie określa precyzyjnie co jest jej przedmiotem, Minister uznał, że przy rozstrzyganiu tego spornego zagadnienia należy oprzeć się na dokumentach, które nie zostały przez strony zakwestionowane w toku postępowania administracyjnego. Dokumentem takim jest protokół z ogłoszenia wyników pomiaru stanu władania gruntami położonymi na obszarze obrębu [...] w dniu 22 – 24 listopada 1979 r. Ze znajdującego się w aktach sprawy wyciągu z wyżej wymienionego rejestru pomiarowo – klasyfikacyjnego, przyjęto do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w listopadzie 1979 r., wynika, że pod pozycją nr [...] omawianego rejestru jako władająca działką nr [...] o powierzchni [...] m2 ujawniona jest Parafia [...] w A. Władania tego Parafia [...] nie zakwestionowała nabijając swoją pieczęć i składając podpisy pod pozycją nr [...] powyższego rejestru w rubryce "podpisy ewentualne zastrzeżenia".

Niekwestionowanym przez strony dokumentem jest także pismo Parafii [...] z dnia 19 kwietnia 2004 r., stanowiące odpowiedź na pismo Parafii [...] z dnia 6 kwietnia 2004 r. W piśmie tym Parafia podniosła, że umowa chowania [...] na terenie dawnego cmentarza [...] z dnia [...] marca 1977 r. nigdy nie została rozwiązana i nadal obowiązuje. Zarówno we wspomnianej umowie jak i w licznych aneksach – umowach strona [...] nie była zobowiązana do prowadzenia jakiejkolwiek dokumentacji na rzecz Wspólnoty [...]. Natomiast sposób rozwiązywania powstających problemów określa § 6 obowiązującej umowy. Ponadto w piśmie tym wskazano, że władanie działką [...] jest właściwe i zgodne z ustaleniami umowy z 1977 r. i późniejszymi obustronnymi ustaleniami. Umowa z 1977 r. nie mogła być jednostronnie rozwiązana 1 marca 1998 r. ponieważ nie zaistniały okoliczności, o których mowa w § 7 .

Powyższe stanowisko Parafii [...] potwierdza zdaniem Ministra, że umowa z dnia 29 marca 1977 r. dotyczyła części działki nr [...], nazwanej przez Parafię, zgodnie ze wstępnym projektem podziału, działką nr [...].

Ponadto Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zauważył, iż Parafia [...] w A. nie skorzystała z prawa odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1996 r., nr [...], mocą której stwierdzono, że wyżej wymieniona działka nr [...] będąca częścią działki nr [...] nie stała się własnością Parafii [...] w A. na podstawie art. 60 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. W uzasadnieniu tej decyzji stwierdzono, że działka nr [...] w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 17 maja 1989 r. była we władaniu Kościoła [...].

Na powyższą decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Parafia [...] w A.

W skardze zarzuciła Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji naruszenie następujących przepisów prawa materialnego:

1) art. 156 § 1 pkt 2 kpa w związku z art. 60 ust 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r., art. 39 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 maja 1994 r. polegające na błędnej interpretacji "władania cmentarzem" w dniu wejścia w życie w/w ustaw przez przyjęcie definicji "władania" w kontekście prawa administracyjnego, popartej powołaniem się przez Ministra na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2002 r. w sprawie o sygn. akt III RN 206/01 wydanym na tle zupełnie innego stanu prawnego i faktycznego;

2) art. 172 kodeksu cywilnego polegającego na przyznaniu Parafii [...], w odniesieniu do spornego cmentarza, przymiotu samoistnego posiadacza – co w braku możliwości zasiedzenia cmentarza jako nieruchomości o publicznoprawnym przeznaczeniu – jest rażącym naruszeniem prawa zarówno przez organ I jak i II instancji;

3) ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 1972 r. Nr 47 poz.298 ze zm.) w szczególności ochrony prawa do grobów społeczności wyznania [...] znajdujących się na terenie spornej nieruchomości w świetle ofert sprzedaży składanych przez Parafię [...].

Podniosła również rażące naruszenie przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji przepisów postępowania administracyjnego poprzez:

1) naruszenie art. 7 i 8 kpa, polegające na nie wyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy a przede wszystkim na nie ustaleniu :

a) kto faktycznie władał częścią cmentarza, oznaczoną w projekcie podziału jako działka [...], w dacie wejścia w życie cytowanych wcześniej ustaw,

b) czy Parafia [...] miała jakikolwiek tytuł prawny do cmentarza w dacie zawarcia umowy z Parafią [...] w dniu [...] marca 1977 r.,

c) czy Parafia [...] posiadała jakiekolwiek dowody władania przedmiotową częścią cmentarza,

d) dlaczego Wojewoda [...] bez przeprowadzenia postępowania dowodowego w ciągu jednego dnia od złożenia wniosku rozstrzygnął decyzją pozytywną żądania Parafii [...], posiadając wiedzę i dokumenty w sprawie złożonego wniosku o tą samą nieruchomość Parafii [...];

2) naruszenia art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez zaniechanie podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania i oceny pełnego materiału dowodowego, w tym przedstawionego przez stronę skarżącą, jak np. potwierdzonego fotografiami faktu wynajmowania przez Parafię [...]części przedmiotowego cmentarza na garażowanie samochodów osobowych;

3) naruszenie art. 107 § 3 kpa polegające na tym, że organ wydając zaskarżone decyzje, powinien przedstawić uzasadnienie faktyczne zawierające w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyny z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Z uwagi na powyższe uchybienia skarżąca Parafia wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1996 r.

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, gdyż decyzja ta nie narusza przepisów prawa materialnego jak i procesowego

W niniejszej sprawie skarżąca Parafia [...] w A. zwróciła się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1996 r., w której stwierdzono przejście z mocy prawa - na rzecz Parafii [...] w A. - własności nieruchomości położonej w A. przy ul. [...], oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...], o powierzchni [...] m2, powołując się przede wszystkim na fakt, że część wyżej wymienionej nieruchomości stanowiąca działkę nr [...] o powierzchni [...] m2 była w jej wyłącznym władaniu, jako, że dokonywane tam były tylko pochówki osób zmarłych wyznania [...]. Wobec tego jako osoba władająca działką w dniu wejścia w życie w/w ustaw powinna nabyć z mocy prawa jej własność.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd stwierdził, że jeżeli chodzi o istotę instytucji stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, to w tej mierze można odwołać się do motywów uchwały Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 1992r. III AZP 4/92 (OSNCAP i US 1992r, Nr 12, poz. 211). W uzasadnieniu tej uchwały Sąd Najwyższy pokreślił, że decyzja administracyjna obarczona ciężkim wadami wymienionymi w treści art. 156 §1 k.p.a. wywołuje skutki prawne, lecz nie takie, które powinna powodować decyzja prawidłowa, ale dotknięta ułomnościami o charakterze podmiotowym i przedmiotowym. Te ułomne skutki prawne decyzji nie są uznawane przez prawo i w celu ich cofnięcia eliminuje się taką decyzję z obrotu prawnego przez stwierdzenie jej nieważności. Zasadniczy sens tej instytucji prawnej polega więc na tym, że w każdym przypadku decyzja dotknięta wadami wymienionymi w art. 156 §1 k.p.a. powinna być wyeliminowana z obrotu prawnego, a tym samym powinny być zawieszone skutki prawne, które decyzja taka wywołała. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest bowiem wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji wynikającej z art. 16 k.p.a. i może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja ta dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wynikających z art. 156 § 1 k.p.a. Przepis ten w pkt. 2 nakłada na organ administracji publicznej obowiązek stwierdzenia nieważności decyzji wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest przy tym pogląd, iż rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie. Oznacza to, iż decyzje administracyjne, które są ostateczne i znajdują się w obiegu prawnym podlegają domniemaniu legalności chyba, że w sposób oczywisty

i niewątpliwy domniemanie to zostanie obalone.

Powyższe rozważania prowadzą zatem do wniosku, że kwestia interpretacji czy wykładni przepisu prawa nie może być uznana za "rażące naruszenie prawa". Wynika to z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego – vide :

- wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 1994 r. sygn. akt III SA 388/94 Pr. Gosp. 1995/8/10 – "Rozbieżność w wykładni prawa nie stanowi przesłanki rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa".

- wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lutego 1995 r. sygn. akt II SA 1642/94 Prok .i Pr. 1995/7-8/70 – "Zastosowanie przy wydaniu decyzji administracyjnej jednej z możliwych interpretacji przepisów prawa o niejednoznacznej treści, nie może być uznane za rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., prowadzące do stwierdzenia nieważności decyzji z tego tylko powodu, że interpretacji tej nie podziela organ wyższego stopnia. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., to oczywiste naruszenie jednoznacznego przepisu prawa, które równocześnie narusza zasadę praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej".

- wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 1996 r. sygn. akt III SA 1817/95 LEX nr 28949 – "Jeżeli w orzecznictwie lub w doktrynie wskazuje się na możliwość rozbieżnej interpretacji konkretnej normy, a więc na dopuszczenie możliwości podjęcia na jej tle rozstrzygnięć o różnej treści, a dla każdego z takich rozstrzygnięć można znaleźć oparte na prawidłowej wykładni argumenty, oznacza to w oczywisty sposób, iż żadnego z takich rozstrzygnięć nie można by kwalifikować jako "rażącego naruszenia prawa".

Wobec tego zarzut skarżącej Parafii odnośnie rażącego naruszenia art. 60 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczpospolitej Polskiej, oparty na odmiennej interpretacji pojęcia "władania" jest chybiony.

Ponadto - zdaniem Sądu - Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dokonał właściwej interpretacji tego pojęcia i Sąd w całości podzielił jego pogląd i argumentację.

Minister prawidłowo uznał, że co prawda pojęcie "władania" nieruchomością nie posiada swojej definicji ustawowej, ale - posługując się posiłkowo interpretacją tego pojęcia dokonaną przez Sąd Najwyższy na tle przepisu w/w art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną – można przyjąć, że chodzi o taki rodzaj władztwa nad rzeczą, który daje władającemu możliwość dowolnego, swobodnego i samodzielnego rozporządzania nieruchomością.

Rozważania Sądu Najwyższego odnosiły się do innego stanu prawnego, jednak nie można pominąć tak istotnego stanowiska judykatury w sprawie o podobnych uwarunkowaniach i skutkach prawnych.

Tak więc, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, możliwe jest przyjęcie, że użyte w art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w art. 39 ust.1 ustawy z dnia 13 maja 1994 r. o stosunku Państwa do Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w Rzeczpospolitej Polskiej pojęcie "władanie" nie odbiega od znaczenia, jakie ustalone zostało w cytowanym orzeczeniu Sądu Najwyższego. Tym bardziej jest to uzasadnione w świetle kontekstu prawnego, w jakim to pojęcie zostało użyte.

Dlatego też organ nie dopuścił się rażącego naruszenia prawa, a więc takiego naruszenia prawa, które pozostawałoby w oczywistej sprzeczności z przepisami prawa mając jednocześnie istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

Poza tym niezasadne są zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia przepisów kpa.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wyjaśnił wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, zebrał i ocenił cały materiał dowodowy zebrany w sprawie, zaś uzasadnienie decyzji odpowiada przepisowi art. 107§3 kpa.

Minister prawidłowo uznał, że zarówno na datę wejścia życie ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej jak i ustawy z dnia 13 maja 1994 r. o stosunku Państwa do Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w Rzeczpospolitej Polskiej przedmiotowa działka była we władaniu Parafii [...] w A., co skutkowało wydaniem decyzji z dnia [...] stycznia 1996 r., w której Wojewoda [...] stwierdził przejście z mocy prawa - na rzecz Parafii [...] w A. - własności nieruchomości położonej w A. przy ul. [...], oznaczonej na mapie ewidencyjnej gruntów w obrębie [...] jako działka ewidencyjna nr [...], o powierzchni [...] m2.

Decyzji tej - w ocenie Sądu – nie można zarzucić rażącego naruszenia prawa.

Mając powyższe pod uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.