Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1898/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Komunalizacja mienia
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 34
journal: Dz.U. 2000 nr 84 poz 948
law: ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
article: art. 5  ust. 1-3,  art. 11 ust. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
article: art. 134 par. 1,  art. 145 par. 1 lit. c,  art. 152,  art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, 28, 77  par. 1, 80, 127 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska (spr.) Sędziowie WSA Daniela Kozłowska WSA Gabriela Nowak Protokolant Marta Maciejkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2008 r. sprawy ze skargi P. S. A. w W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej na rzecz P. S. A. w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2007 r., nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa po rozpatrzeniu odwołania P. S.A. w W., od decyzji Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę D. z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości położonych w S., oznaczonych w ewidencji gruntów w obrębie S. jako działki nr [...], [...] i [...] umorzyła postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że decyzja z dnia [...] czerwca 2007 r. Wojewoda Dolnośląski stwierdził nabycie przez Gminę D. z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości opisanych w decyzji. Wojewoda podkreślił, że w wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, iż w dniu 27 maja 1990 r. nieruchomości te stanowiły własność Skarbu Państwa i pozostawały we władaniu Okręgowej Dyrekcji P. S. A. w W. P. S. A. wnioskiem z dnia 6 grudnia 2004 r. zwróciło się do Wojewody Dolnośląskiego o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania wieczystego m. in. opisanych nieruchomości. Organ podkreślił, że zgodnie z ustawą z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74 ze zm.) państwowe jednostki organizacyjne uzyskują grunty państwowe w zarząd na podstawie decyzji terenowego organu administracji państwowej albo na podstawie zawartej, za zezwoleniem tego organu, umowy o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi bądź umowy o nabywaniu nieruchomości. Wojewoda Dolnośląski stwierdził, że przedsiębiorstwo nie legitymowało się tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości, uzyskanym w formie prawem przewidzianej, sam fakt posiadania nieruchomości przez państwową jednostkę organizacyjną bez decyzji administracyjnej w formie prawem przewidzianej, nie powoduje powstania prawa zarządu i wyłączenia jej z komunalizacji. W tej sytuacji dysponentem nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. był terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego. W ocenie organu zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 5 ust 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. do stwierdzenia nabycia z mocy prawa na rzecz Gminy D. rzeczonych nieruchomości. Wojewoda Dolnośląski podkreślił, że badano również możliwość stwierdzenia nabycia tego mienia na rzecz P. S. A. w trybie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm.). Jednak w oparciu o posiadane dokumenty, jak również mając na względzie treść uzasadnienia wyroku z dnia 12 kwietnia 2005 r., K 30/03 (Dz. U. z 2005 r. Nr 69, poz. 625), Trybunał Konstytucyjny nie wykluczył komunalizacji z mocy prawa gruntów Skarbu Państwa, pozostających w posiadaniu P. S. A. bez tytułu prawnego, o których mowa w art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r.

Odwołanie od decyzji Wojewody wniosły P. S. A. w W. zarzucając naruszenie art. 16 ustawy ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. Nr 26, poz. 138 ze zm.), art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) i art. 11 ust. 1 pkt 1 tej ustawy.

W uzasadnieniu odwołujący podkreślił, że organ I instancji pominął w całości uregulowania wynikające z przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe". W szczególności pominął uregulowania objęte art. 16 tej ustawy, zgodnie, z którym mienie P. S. A. stanowi wydzieloną część mienia ogólnonarodowego. P. S. A. podkreśliła, że bezsporne jest, iż dysponowała nieruchomością w dniu wejścia w życie wymienionej ustawy, i nieruchomość ta stała się jej mieniem. Wobec tego nieruchomość ta nie mogła należeć do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Nie została więc spełniona przesłanka przewidywana w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. -Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.).

Ponadto odwołująca wskazała, że zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt ww. ustawy składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli służą wykonywaniu zadań publicznych należących do własności organów administracji rządowej sądów oraz organów władzy państwowej. Z kolei w myśl art. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" skarżąca została utworzona do wykonywania przewozu osób i rzeczy kolejami użytku publicznego w komunikacji krajowej i międzynarodowej, w celu zaspokajania potrzeb ludności i gospodarki narodowej, a także obronności i bezpieczeństwa państwa. Zaspokajanie obronności i bezpieczeństwa państwa należą do zadań organów administracji rządowej, a skoro wolą ustawodawcy było przyznanie P. S. A. zadań w tym zakresie, świadczy to tym samym, iż pozostające w jej władaniu mienie podlegało wyłączeniu spod komunalizacji jako służące wykonaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej. Dodatkowo odwołująca przywołała wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2004 r., [...], w którym WSA stwierdził, że zgodnie z art. 4 ust. 1 zd. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu Przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. z 1948 r. Nr 43, poz. 312), P. S. A. prowadzi eksploatację wszystkich linii kolejowych, zarządzanych dotychczas przez Ministerstwo Komunikacji i w tym celu obejmuje w zarząd i użytkowanie cały ich majątek nieruchomy.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa rozpoznając odwołanie wskazała, że zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych jest nietrafny, ponieważ nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. należała do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Organ podkreślił, że na tle przepisów art. 5 ust. 1 należy odróżnić władztwo administracyjnoprawne (imperium), które przysługiwało wyłącznie organom terenowym administracji państwowej, od władztwa cywilnoprawnego (dominium), które mogło przysługiwać m. in. przedsiębiorstwom państwowym.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wskazała, że w orzecznictwie i piśmiennictwie powszechnie jest przyjęty pogląd, zgodnie z którym zarówno obecny trwały zarząd, który jest sprawowany przez państwowe lub samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jak też dawny zarząd (wcześniej: użytkowanie), który mógł być sprawowany m. in. również przez przedsiębiorstwa państwowe, powstaje i powstawał dawniej na podstawie decyzji administracyjnej właściwego organu, w wyniku przekazania oraz z mocy prawa w wyniku nabycia nieruchomości przez jednostkę organizacyjną. Prawo zarządu jest w zasadzie prawem niezbywalnym i nie było możliwe ustanowienie go w inny sposób, jak tylko w drodze decyzji administracyjnej, wydanej przez rejonowy organ rządowej administracji ogólnej lub na podstawie umowy zawartej za zezwoleniem tego organu, umowy o przekazaniu między państwowymi jednostkami organizacyjnymi nie posiadającymi osobowości prawnej albo umowy zawartej przez te jednostki.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 roku, organ II instancji podkreślił, że składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), o których mowa w art. 5 ust. 1-3, nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli służą wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. Skarżący nie jest organem administracji rządowej, sądem albo organem władzy państwowej.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podkreśliła, że niezrozumiałe jest twierdzenie odwołującej, jakoby sformułowania art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 26, poz. 138 ze zm.) mogły stać na przeszkodzie komunalizacji rzeczonych nieruchomości. Z przepisów tych (w pierwotnym brzmieniu) wynikało jedynie, że mienie P. S. A. stanowiło wydzieloną część mienia ogólnonarodowego, oraz że P. S. A. wykonywało wszelkie uprawnienia w stosunku do mienia będącego w jego dyspozycji, z wyjątkiem uprawnień wyłączonych w przepisach ustawowych. W żadnym zaś wypadku przepisy te nie kreowały ani nawet nie potwierdzały prawa zarządu P. S. A. w stosunku do konkretnych nieruchomości.

Organ stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wielu wyrokach wydawanych w podobnych sprawach z reguły przyjmował, że zarząd na rzecz P. S. A. nie powstał na podstawie przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej z 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe" (t. jedn. Dz. U. z 1948 r. Nr 43, poz. 312). W dniu wejścia w życie tego rozporządzenia (dnia 28 września 1926 r.) nieruchomość znajdowała się poza granicami II Rzeczypospolitej, a ponadto art. 3 rozporządzenia wspominał o zarządzie majątkiem ruchomym i nieruchomym w znaczeniu czynności (czy wykonywania) zarządu, nie zaś tytułu prawnego do nieruchomości.

Organ podniósł, że odwołująca nie twierdzi natomiast, inaczej niż w wielu sprawach rozpoznawanych przez Wojewodę Dolnośląskiego podobnych do niniejszej, że P. S. A. przejęły sporną nieruchomość w zarząd i użytkowanie po kolejach niemieckich. Jednakże żaden z przepisów ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17) ani rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1947 r. w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw na własność Państwa (Dz. U. Nr 16, poz. 62) nie może być traktowany jako stanowiący podstawę powstania na rzecz P. S. A. zarządu bądź użytkowania nieruchomości będących we władaniu P. S. A. Z przepisów tych wynika jedynie przejęcie na własność Państwa niemieckich i gdańskich przedsiębiorstw komunikacyjnych, których mienie po II wojnie światowej znalazło się w granicach Polski. Nie wynikają z nich natomiast żadne uprawnienia po stronie P. S. A. do nacjonalizowanego mienia. Natomiast dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 4 listopada 1944 r. o militaryzacji Polskich Kolei Państwowych (Dz. U. Nr 11, poz. 55) wszedł w życie dnia 13 listopada 1944 r., a więc w okresie, gdy rzeczona nieruchomość znajdowała się w granicach III Rzeszy Niemieckiej.

Zdaniem Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, przedstawiona wyżej argumentacja znajduje pełne potwierdzenie w przepisach art. 34 art. 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm., w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 kwietnia 2005 r., K 30/03, Dz. U. Nr 69, poz. 625). Regulacje te bowiem zostały stworzone w związku z prawidłowo przyjętym założeniem, że P. S. A. nie może wykazać tytułu prawnego do znacznej części gruntów znajdujących się w jej władaniu i dlatego co najwyżej może być traktowana jako ich posiadacz.

Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że zarząd nieruchomością nie mógł powstać na rzecz P. S. A. z mocy samego prawa. Nie wiadomo, jak następowałoby takie nabycie. Akt normatywny musiałby bowiem wymieniać konkretnie oznaczone nieruchomości, co w przypadku P. S. A. nigdy nie miało miejsca.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wskazała, że zgodnie z jednolitym poglądem przyjętym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stronami tego postępowania są Skarb Państwa oraz właściwa gmina. Jeżeli inny podmiot uważa, że jest stroną tego postępowania, powinien to wykazać. W szczególności chodziłoby tu o taki podmiot, który uprawdopodobni, że jest właścicielem rzeczonych nieruchomości. Tymczasem w niniejszej sprawie odwołująca twierdzi jedynie, że przysługuje jej zarząd nieruchomości. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, przy zastosowaniu szerokiej wykładni art. 28 kpa., często przyjmowała, że przymiot strony w wymienionym postępowaniu wynika dla P. S. A. art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe". Jednakże w najnowszym orzecznictwie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylał decyzje Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej utrzymujące w mocy zaskarżone decyzje z argumentacją, iż skoro, zdaniem Komisji, odwołującemu nie przysługuje zarząd w stosunku do komunalizowanej nieruchomości, to nie jest on stroną postępowania administracyjnego i w takiej sytuacji Komisja powinna była wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego.

Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.

Konkludując, Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa uznała, że P. S. A. nie jest stroną niniejszego postępowania, gdyż nie jest właścicielem spornych nieruchomości, ani nie przysługuje jej do gruntu żadne prawo rzeczowe, ani nieruchomość nie pozostaje w jej zarządzenie.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły P. S. A. w W.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów:

- art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" poprzez jego niezastosowanie i w następstwie przyjęcie, iż skarżącej nie przysługuje przymiot strony postępowania komunalizacyjnego;

- art. 28 kpa;

- art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, iż sporna nieruchomość stanowi mienie gminy Gminy Miejskiej w D.;

- art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. w zw. z art. 1 ustawy z dnia

27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", w brzmieniu obowiązującym w dniu 27 maja 1990 r. poprzez jego pominięcie w wyniku przyjęcia, że skarżąca nie posiada tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości w postaci prawa użytkowania lub zarządu, w sytuacji, gdy z analizy przepisów wynika, że skarżąca została powołana do wykonywania m.in. zadań z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa, zatem posiadane przez nią mienie, w tym sporna nieruchomość podlega wyłączeniu spod komunalizacji jako służące wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola sądowo administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.

Natomiast zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej ppsa), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów uznać należy, że skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 127 § 1 kpa prawo do wniesienia odwołania od decyzji organu wydanej w I instancji przysługuje stronie. Stroną postępowania jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności prawnej ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (art. 28 kpa). Ustalenie interesu prawnego osoby uczestniczącej w postępowaniu administracyjnym następuje w wyniku konkretyzacji właściwego przepisu prawa materialnego. Łącznikiem między sferą stosowania prawa procesowego, a prawem materialnym jest pojęcie interesu prawnego rozumianego najogólniej jako obiektywna, czyli rzeczywiście istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Ustalenie więc interesu prawnego osoby wnoszącej odwołanie jest pierwszą czynnością organu odwoławczego, warunkującą prowadzenie postępowania odwoławczego i wydania rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Jeżeli wynik ten jest dla wnoszącego odwołanie negatywny, organ odwoławczy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego . Jednakże podjęcie takiej decyzji wymaga analizy, czy istotnie nie istnieją podstawy do uznania, ze wnoszący odwołanie posiada przymiot strony. Analiza powinna być przeprowadzona przez organ odwoławczy na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wykładni przepisów prawa. Odnosząc powyższe wywody do niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa dokonując weryfikacji interesu prawnego P. S. A., prawidłowo ustaliła, powołując się na utrwalone orzecznictwo sądowe, że komunalizacja mienia ogólnonarodowego (państwowego) dokonywana na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. dotyczy z jednej strony Skarbu Państwa, z drugiej zaś właściwej gminy nabywającej mienie. Przepis art. 5 ust. 1 tej ustawy wyznacza więc zasadniczy zakres podmiotowy postępowania w przedmiocie komunalizacji z mocy prawa. Należy jednak zwrócić uwagę, że źródeł interesu prawnego w sprawach o komunalizację mienia Skarbu Państwa z mocy prawa nie można ograniczać do powołanego art. 5 ust. 1 ustawy, zwłaszcza gdy chodzi o złożone stany prawne wynikające z przekształceń dotyczących mienia Skarbu Państwa, np. w przypadku uwłaszczenia.

Podkreślić należy, że w dacie wszczęcia postępowania komunalizacyjnego obowiązywała ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego " Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm.), która w art. 34 przewiduje możliwość nabycia przez P. S. A. -jako posiadacza gruntów będących własnością Skarbu Państwa- z dniem wejścia tej ustawy w życie, prawa użytkowania wieczystego tego gruntu. Przepis art. 34 ust. 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu P. S. A., co do których P. S. A. nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy, z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego P. S. A. Na mocy tego przepisu uwłaszczenie P. S. A. następuje tylko wówczas, gdy nieruchomość na której powstaje prawo użytkowania wieczystego jest własnością Skarbu Państwa, a nie gminy.

W dacie wydania decyzji komunalizacyjnej przez Wojewodę Dolnośląskiego, tj. w dniu [...] czerwca 2007 r. obowiązywał przepis art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r., który stwarzał dla skarżącej uprawnienie, wynikające z konkretnej normy prawa materialnego, do ubiegania się o prawo użytkowania wieczystego na nieruchomości będącej przedmiotem decyzji organu I instancji, pod warunkiem, że nieruchomość ta pozostanie własnością Skarbu Państwa. Z tego względu należało uznać, że toczące się postępowanie komunalizacyjne dotyczyło interesu prawnego P. S. A., interes ten bowiem wynika z przepisu art. 34 ust. 1 ustawy dnia 8 września 2000 r.

Niezależnie od powyższego, stwierdzenie, że P. S. A. nie posiada żadnego tytułu prawnego do nieruchomości będącej przedmiotem postępowania komunalizacyjnego jest przedwczesne. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa czyniąc szerokie rozważania prawne, czy P. S. A. posiada przymiot strony, powołała wiele aktów prawnych, w tym regulacje przedwojenne i powojenne. Jednakże poczynione wywody prawne nie zostały odniesione do stanu faktycznego sprawy. Zarówno z zaskarżonej decyzji, jak również z akt sprawy nie wynika, jaka była podstawa nabycia przez Skarb Państwa tych nieruchomości (czy było to mienie przejęte przez P. S. A. po kolejach niemieckich, czy też inne mienie), od kiedy i w jakim trybie nastąpiło objęcie przedmiotowego mienia przez P. S. A., co znajdowało się na spornej nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. W wypisie z rejestru gruntów na tę datę nieruchomość opisana została jako " tereny kolejowe." Z pisma Urzędu Gminy D. z dnia 15 stycznia 2007 r. skierowanego do [...] Urzędu Wojewódzkiego wynika, że działki skomunalizowane są obecnie drogami (niepublicznymi) po zlikwidowanej linii kolejowej. Jednakże nie wiadomo, czy w dniu 27 maja 1990 r. linia ta była eksploatowana. Organ nie wyjaśnił statusu skomunalizowanego mienia, czy i na jakiej podstawie pozostawało ono we władaniu skarżącej w dniu 27 maja 1990 r.

Dopiero po prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego można będzie ocenić, czy organ dokonał prawidłowej subsumcji przepisów prawnych i wyciągnął z nich właściwe wnioski. Zgodnie z treścią art. 7 kpa organy administracji publicznej obowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W niniejszej sprawie organ odwoławczy tego nie uczynił, poprzestając jedynie na teoretycznej analizie obowiązujących w różnych okresach przepisów, bez wskazania, które z nich mają zastosowanie lub nie znajdują zastosowania w odniesieniu do konkretnych zdarzeń faktycznych i prawnych dotyczącej przedmiotowej nieruchomości.

Odnosząc się do skargi P. S. A. wskazać należy, że całkowicie niezasadny jest zarzut naruszenia art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, że dotyczy on składników mienia ogólnonarodowego, o których mowa w art. 5 ust 1-3. Niezależnie od tego, że P. S. A. należały do przedsiębiorstw wykonujących zadania o charakterze ogólnokrajowym, to nie były przedsiębiorstwem, o jakim mowa w art. 5 ust. 1 -3 ustawy.

Reasumując uznać należy, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, 28, 77 §1 i 80 kpa. Dlatego na podstawie art. 145 § 1 lit c , art. 152 i art. 200 ppsa Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu niniejszego wyroku i uzupełni materiał dowodowy w zakresie wskazanym powyżej.