Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 474/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-10-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II inst

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie: WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Renata Czeluśniak Protokolant: specjalista Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2015 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 16 lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego – K. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta i Gminy W. decyzją z dnia 4 grudnia 2014 r. nr [...] działając na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 84 i art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r., poz. 1235 ze zm.), a także zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 33 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w związku z art. 104 § 1 K.p.a. stwierdził brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko pn. "Przebudowa gazociągu [...] powyżej 1,". 6 MPa na działkach ewidencyjnych nr [...] ,[...] ,[...] ,[...] obręb ewid. [...] w W. Organ wskazał, że projektowana inwestycja polegać będzie na budowie nowego odcinka gazociągu [...] o ciśnieniu powyżej 1,6 MPa o długości 480 mb, biegnącego w sąsiedztwie istniejącego gazociągu. Projektowany gazociąg [...] wraz ze strefą kontrolowaną (techniczną) zajmował będzie powierzchnię do 4000 m2. Teren, który zostanie zajęty pod projektowany gazociąg, mieści się w granicach działek, którymi do celów projektowych i realizacji dysponuje inwestor z wyjątkiem dz. nr [...] , która stanowi prywatną własność. Gazociąg na całej długości ułożony zostanie pod ziemią na głębokości ok. 1,2 m. Nawierzchnia nad gazociągiem zostanie wykonana z materiału rodzimego pochodzącego z wykopów liniowych. Po wykonaniu przebudowy sieci gazociągowej i przeprowadzeniu prób ciśnieniowych i szczelności, nastąpi włączenie gazociągu do istniejącej sieci wysokiego ciśnienia [...] oraz wyłączenie z eksploatacji obecnie użytkowanego odcinka gazociągu. Rozszerzenie zakresu wniosku dla przedmiotowego przedsięwzięcia związane jest z koniecznością wydłużenia przebudowy gazociągu o działkę nr [...] w W. obr. [...] . Całkowita długość przebudowywanego gazociągu będzie wynosić 480 mb. Pozostałe parametry techniczne nowego gazociągu pozostaną bez zmian. Organ stwierdził ponadto, że do wniosku dołączona została karta informacyjna o planowanym przedsięwzięciu sporządzona zgodnie z art. 74 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz poświadczona przez właściwy organ, mapa – projekt zagospodarowania terenu w skali 1:2000 z zaznaczonym przebiegiem granic terenu, którego dotyczy wniosek, obejmująca obszar na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Przedmiotowe przedsięwzięcie zaliczane jest do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 71 ust 2 pkt 2 i art 173 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. Przedsięwzięcie objęte wnioskiem zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 33 - "instalacje do przesytu gazu inne niż wymienione w § 2 ust 1 pkt 21 oraz towarzyszące im tłocznie lub stacje redukcyjne, z wyłączeniem gazociągów o ciśnieniu nie większym niż 0,5 MPa i przyłączy do budynków; przy czym tłocznie lub stacje redukcyjne budowlane, montowane lub przebudowywane przy Istniejących instalacjach przemysłowych nie stanowią przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zaliczane jest do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu może zostać stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Ponadto przedsięwzięcie zlokalizowane będzie na działkach objętych aktualnie obowiązującym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego uchwalonym przez Radę Miejską w W. w dniu 10 listopada 2010 r. zmienionym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w W. z dnia 19 grudnia 2012 r. Z powołanego planu wynika, że działki o numerach [...] ,[...] ,[...] ,[...] itd... znajdują się w terenach oznaczonych symbolem "U" oraz "KDL". Organ stwierdził, że planowane przedsięwzięcie jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ jeszcze raz wskazał, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne zostało zakwalifikowane do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Na podstawie art. 64 ust. 1 ustawy dla powyższego przedsięwzięcia wymagana jest opinia organu ochrony środowiska – Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego co do oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W toku postępowania uzyskano opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 30.09.2014 r. o braku obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia, natomiast Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. odstąpił od wydania opinii w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu opinii Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska uznał, że realizacja projektowanego przedsięwzięcia nie będzie wiązać się z powstawaniem ścieków ani poborem wód, nie przewiduje degradacji w otaczające środowisko. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska uznał, że przedmiotowa inwestycja ze względu na lokalizację poza obszarem Natura 2000 oraz liniowy charakter inwestycji celu publicznego nie wpłynie znacząco negatywnie na stan siedlisk przyrodniczych oraz gatunków zwierząt, dla ochrony których wyznaczony został obszar Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000. W dniu 5 listopada 2014 r. do Urzędu Miasta i Gminy w W. wpłynął ponownie wniosek inwestora o rozszerzenie zakresu wniosku dla przedmiotowego przedsięwzięcia o wydłużenie przebudowy gazociągu [...] o działkę nr [...] w W. obr. [...] Pismem z dnia 7 listopada 2014 r. organ ponownie wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. o rozszerzenie wniosku i wyrażenie opinii. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska - pismem z dnia 13.11.2014 r. stwierdził brak obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Planowane przedsięwzięcie polegać będzie na przebudowie nowego odcinka gazociągu obejmującego rozszerzenie zakresu wniosku o dodatkową działkę nr [...] obr. [...] Wobec powyższego zmianie ulegnie całkowita długość przebudowywanego gazociągu, która wynosić będzie ok. 480 mb. W oparciu o przedłożone dokumenty w dniu 3.09.2014 r. i w dniu 5.11.2014 r. Burmistrz Miasta i Gminy W. wszczął postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Po przeprowadzeniu analizy organ stwierdził, że projektowana inwestycja polegać będzie na budowie nowego odcinka gazociągu [...] powyżej 1,6 MPa o długości 480 mb, biegnącego w sąsiedztwie istniejącego gazociągu. Zadanie realizowane będzie w W. na dz. nr [...] ,[...] ,[...] obręb ew. [...] . Projektowany gazociąg [...] wraz ze strefą kontrolowaną (techniczną) zajmował będzie powierzchnie do 4000 m2. Teren, który zostanie zajęty pod projektowany gazociąg, mieści się w granicach działek, którymi do celów projektowych i realizacji dysponuje Inwestor z wyjątkiem dz. nr [...] , która stanowi prywatną własność. Gazociąg na całej długości ułożony zostanie pod ziemią na głębokości ok. 1,2 m. Nawierzchnia nad gazociągiem zostanie wykonana z materiału rodzimego pochodzącego z wykopów liniowych. Oddziaływanie wynikające z realizacji przedsięwzięcia może oddziaływać w niewielkim stopniu na otaczające środowisko, ale bez powodowania jego degradacji. Prace związane z przebudową gazociągu będą źródłem chwilowych i krótkotrwałych uciążliwości, w celu zapobieżenia negatywnemu oddziaływaniu prace budowlane prowadzone będą w porze dziennej, a zatem po ich zakończeniu nie pozostawią trwałych śladów w środowisku. W celu realizacji przedsięwzięcia nie będą wykorzystywane zasoby naturalne w ilościach mających znaczący wpływ na środowisko. W trakcie realizacji przedsięwzięcia mogą być emitowane zanieczyszczenia pyłowe, związane z ruchem pojazdów mechanicznych (samochody ciężarowe, maszyny budowlane). Wystąpi emisja niezorganizowana pyłów i spalin z silników samochodów, którymi do pracy będą dojeżdżać pracownicy oraz większa emisja spalin koparek pracujących na budowie w związku z dojazdem sprzętu budowlanego i pojazdów dostarczających materiały budowlane oraz urządzenia. Emisji tych w żaden sposób nie da się ograniczyć, czy wyeliminować. Będą one na tyle niewielkie, że w żaden sposób nie wpłyną na stan zanieczyszczenia powietrza. Okresowo może wystąpić niewielka ilość hałasu w czasie pracy maszyn budowlanych. Emisja hałasu będzie ograniczona do pory dziennej i jest związana z pracą sprzętu budowlanego z silnikami spalinowymi. Natężenie tego hałasu będzie porównywalne z natężeniem hałasu komunikacyjnego. Uciążliwości te są krótkotrwałe, odwracalne i nie pozostawiające trwałych śladów w środowisku. Prace w obrębie inwestycji będą prowadzone w porze dziennej. Projektowana inwestycja nie powoduje trwałej zmiany stosunków wodnych występujących w gruncie. Nie spowoduje też zmian w ukształtowaniu terenu, dostosowana jest do istniejącego zagospodarowania terenu. Teren, na którym planuje się inwestycję jest terenem niezabudowanym, niezagospodarowanym. Po rozpatrzeniu powyższych uwarunkowań oraz w oparciu o opinie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, Burmistrz Miasta i Gminy W. postanowieniem z dnia 16.11.2014 r. nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko uznając, iż przyjęte we wniosku rozwiązania chroniące środowisko będą zabezpieczały przedsięwzięcie przed ewentualnym szkodliwym oddziaływaniem. Z przedłożonego wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wynika, że planowane przedsięwzięcie polegać będzie na budowie nowego odcinka gazociągu [...] powyżej 1,6 MPa o długości 480 mb, biegnącego w sąsiedztwie istniejącego gazociągu. Zadanie realizowane będzie w W. na dz. nr [...] ,[...] ,[...] itd... obręb ew. [...] . Teren, który zostanie zajęty pod projektowany gazociąg, mieści się całkowicie w granicach działek, którymi do celów projektowych i realizacji dysponuje Inwestor z wyjątkiem dz. nr [...] , która stanowi prywatną własność. Po wykonaniu przebudowy sieci gazowej i przeprowadzeniu prób ciśnieniowych i szczelności, nastąpi włączenie gazociągu do istniejącej sieci wysokiego ciśnienia [...] , oraz wyłączenie z eksploatacji obecnie użytkowanego odcinka gazociągu. W bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji znajduje się droga krajowa nr [...] (od strony północnej), teren stacji paliw oraz tereny niezagospodarowane (od wschodu), a w odległości ok. 100 m teren zabudowy hotelowej (od południa), a także droga lokalna, za którą znajduje się zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna (na zachód od inwestycji). Pas projektowanej przebudowy gazociągu [...] obejmuje tereny nieutwardzone, będące nieużytkami rolnymi oraz częściowo drogami lokalnymi. W rejonie inwestycji nie występuje szata roślinna oraz nie zachodzi konieczność wycinki drzew i krzewów wyjątek stanowi dz. nr [...], która porośnięta jest drzewami. Projektowany gazociąg [...] wraz ze strefą kontrolowaną wynoszącą 8 m (po 4 m po obu stronach osi gazociągu), zajmował będzie powierzchnię do 4000 m2. Planowane zamierzenie inwestycyjne nie leży w granicach żadnego obszaru Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000. Pismem z dnia 25 listopada 2014 r. K.K. stwierdził, że działka nr [...] której jest właścicielem porośnięta jest drzewami, a wydana opinia nie uwzględnia wycinki drzew i krzewów. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w dniu 27.11.2014 r. odniósł się uwag K.K. stwierdzając, że drzewostan przeznaczony do wycinki drzew na dz. nr [...] charakteryzuje się w przybliżeniu jednolitą strukturą wiekową. Są to drzewa młode, których wiek nie przekracza 10 - maksymalnie kilkunastu lat. Analiza map lotniczych wskazuje, iż przedmiotowy drzewostan zlokalizowany jest w obszarze silnie przeobrażonym antropologicznie i prawdopodobnie stanowi sztuczne nasadzenia. Uwzględniając wiek drzewostanu, jego skład gatunkowy (brzozy i kilka drzew iglastych pospolitych gatunków) oraz położenie, należy stwierdzić, iż prawdopodobnie nie przedstawia on wysokiej wartości przyrodniczej. Burmistrz Miasta i Gminy W. również przeanalizował wniesione uwagi i stwierdził, że nie zasługują na uwzględnienie gdyż drzewa te nie stanowią wysokiej wartości przyrodniczej. Po rozważeniu informacji zawartych w przedłożonych dokumentach, uwzględniając łącznie uwarunkowania zawarte w art. 63 ustawy, rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem jego skali i ich wzajemnych oddziaływań, wielkości zajmowanego terenu oraz wykorzystywania zasobów naturalnych, emisji i występowania innych uciążliwości, ryzyka wystąpienia poważnej awarii, a także jego położenia względem obszarów wrażliwych i cennych przyrodniczo uznano, że planowane przedsięwzięcie nie będzie w znaczący sposób oddziaływać na środowisko.

Od tej decyzji odwołanie złożył K.K. wskazując, że działka nr [...] która jest jego własnością w części objętej planowana inwestycją jest zalesiona. Podniósł, że organ I instancji nie ustalił ilości drzew, które muszą ulec wycięciu, ani sposobu zabezpieczenia pozostałego drzewostanu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia 16 lutego 2015 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ stwierdził, że planowane przedsięwzięcie wymienione zostało w § 3 ust. 1 pkt 33 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. i jako takie należy je zaliczyć do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W takim wypadku zatem konieczne było wydanie decyzji w tej sprawie, niemniej niekoniecznie wiązać się to musi z procedurą oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (zwłaszcza sporządzenia raportu), lecz zasadne może być przeprowadzenie procedury uproszczonej. Przepis art. 63 ust. 1 ustawy stanowi, iż - obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, natomiast art. 64 stanowi, iż takie postanowienie wydaje się po zasięgnięciu opinii, w tym przypadku: regionalnego dyrektora ochrony środowiska oraz państwowego powiatowego inspektora sanitarnego. Organ odwoławczy podał, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 4 grudnia 2014 r. zawiera uzasadnienie prawne i faktyczne, a także wymagane informacje o uwarunkowaniach z art. 63 ust. 1 ustawy. Organ l instancji odniósł się do wszystkich kryteriów wymienionych w tym artykule, które zostały poddane analizie przy wydawaniu postanowienia o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko z punktu widzenia tego konkretnego postępowania. Jest to podstawowy aspekt wydawanej decyzji. Należy wskazać, że jeżeli organ prowadzący postępowanie uzna, że cechy charakterystyczne przedsięwzięcia nie rodzą obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, to rozstrzygnięcie w tym zakresie powinno posiadać wszystkie informacje, które umożliwią stwierdzenie, że zostało podjęte na podstawie należytego rozpoznania. Powyższe - decyzja organu l instancji spełnia. Zawarto bowiem w uzasadnieniu szczegółowe informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy uwzględnione przy wydawaniu postanowienia o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Dokonano w istocie powiązania każdego z uwarunkowań wymienionych w art. 63 ust. 1 ustawy z cechami przedsięwzięcia, stwierdzono czy inwestycja dotyczy ( i w jakim zakresie), czy też nie dotyczy poszczególnych uwarunkowań, tj. tym co przemawia za brakiem potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Mając powyższe na względzie należy wskazać, iż decyzja spełnia w pełni wymagania ustawowe.

Kolegium zwróciło uwagę, iż planowane przedsięwzięcie polegać będzie na przebudowie już istniejącego gazociągu, a nie na powstaniu nowego przedsięwzięcia. Odnosząc się do treści odwołania, organ wyjaśnił, iż organ l instancji w zaskarżonej decyzji wskazał, iż w rejonie inwestycji nie występuje szata roślinna oraz nie zachodzi konieczność wycinki drzew i krzewów, a wyjątek stanowi dz. nr [...] , która porośnięta jest drzewami i zachodzi konieczność wycinki drzew kolidujących z projektowaną inwestycją (gazociągiem). Zapis zaskarżonej decyzji środowiskowej, wskazujący na konieczność wycinki drzew kolidujących z projektowaną inwestycją, a znajdujących się dz. nr [...] , bez podania dokładnej liczby drzew - jest prawidłowy. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest pierwszym etapem w procesie realizacji przedsięwzięcia, w następnej kolejności konieczne jest uzyskanie przez inwestora decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, a następnie pozwolenia na budowę. Należy wyjaśnić, iż projekt budowlany dołącza się dopiero do wniosku o pozwolenie na budowę, co reguluje art. 33 Prawa budowlanego, a nie na wcześniejszych etapach. Zatem, dopiero na etapie uzyskiwania pozwolenia na budowę, kiedy będzie już projekt budowlany, będzie można stwierdzić, które drzewa kolidują z inwestycją i konieczne jest ich usunięcie. Ponadto w punkcie 5 Załącznika do decyzji wskazano, że w czasie realizacji obiektu nastąpi ewentualne zabezpieczenie drzew znajdujących się w pobliżu wykonywanych robót budowlanych.

Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł K.K. domagając się jej uchylenia w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1/ art. 7 w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 80 K.p.a. poprzez nieustalenie ilości drzew podlegającej usunięciu z działki nr [...] jak również nieustalenie sposobu zabezpieczenia pozostałych drzew na tejże działce, przez którą to nieruchomość ma przebiegać planowane przedsięwzięcie, przy jednoczesnym oparciu się w tym zakresie na twierdzeniach inwestora;

2/ art. 15 K.p.a. poprzez bezkrytyczne przyjęcie przez organ II instancji twierdzeń organu I instancji;

3/ art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. poprzez błędne przyjęcie w ślad za organem I instancji, iż w stosunku do planowanego przedsięwzięcia zachodzi brak potrzeby przeprowadzenia oceny jego oddziaływania na środowisko;

4/ art. 74 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 5 ppkt b ustawy poprzez przyjęcie, że karta informacyjna spełnia wymogi ustawowe.

W uzasadnieniu skarżący podał, że na działce nr [...] w W. , która jest jego własnością znajduje się dwanaście drzew. Ilość drzew, która ma podlegać usunięciu w związku z planowana inwestycją, jak również sposób zabezpieczenia drzew niewymagających wycięcia nie zostały ustalone przez organy prowadzące postępowanie administracyjne. Co więcej organ I instancji przyjął do wiadomości istnienie zadrzewienia na przedmiotowej działce dopiero wraz z pismem skarżącego z dnia 25 listopada, czyli właściwie w przededniu wydania decyzji przez organ I instancji. Skarżący zakwestionował także ustalenia organu II instancji, który uznał, że planowana inwestycja stanowi jedynie przebudowę istniejącego urządzenia a nie powstanie nowego gazociągu. Ponadto paliwo, które ma być tłoczone pod ziemią na długości wskazywanej w projekcie może mieć negatywny wpływ na rosnące w pobliżu rośliny, a nadto uniemożliwi zasadzenie nowych krzewów i drzew.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie jako bezzasadnej podtrzymując przy tym argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej powoływana jako P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 P.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych – o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty – w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania.

Skarga złożona w rozpoznawanej sprawie zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania sądu w niniejszej sprawie jest decyzja organów administracji określająca środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko pod nazwą przebudowa gazociągu [...] powyżej 1,6 MPa na działkach ewidencyjnych nr [...] ,[...] ,[...] itd... obr. ewid. [...] . Przedmiotowe przedsięwzięcie zaliczane jest do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 71 ust. 2 pkt 2 i art. 173 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r., poz. 1235 ze zm. – dalej powoływana jako ustawa). Tym samym dla przedsięwzięcia tego konieczne jest uzyskanie decyzji środowiskowej.

Tytułem wstępu wskazać należy, iż jak wynika z samego brzmienia art. 71 ust 1 ustawy celem wydania decyzji środowiskowej jest ustalenie warunków środowiskowych uregulowań dla planowanego przedsięwzięcia tj. ram w jakich planowane przedsięwzięcie może być realizowane w sposób bezpieczny dla środowiska i jak najmniej w to środowisko ingerująco. Sama decyzja środowiskowa nie przesądza jeszcze czy inwestycja, dla której określa warunki realizacji (z uwagi na konkretne uwarunkowania środowiskowe) będzie mogła być w przyszłości zrealizowana. Jest to pierwszy etap procesu inwestycyjnego poprzedzający możliwość uzyskania przez inwestora decyzji umożliwiającą mu realizację zamierzenia. Decyzja o uwarunkowaniach środowiskowych jest wiążąca dla organów procedujących na dalszych etapach procesu inwestycyjnego (art. 86 ustawy).

W tym miejscu zauważyć trzeba, że przepisy dotyczące ocen środowiskowych wprowadzone zostały w wyniku implementacji przepisów wspólnotowych (dyrektywa Rady z dnia 27 czerwca 1985 r. 85/337/EWG w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne - Dz. Urz. UE L 175 z dnia 5 lipca 1985 r., s. 40) i mają służyć wyłącznie weryfikacji oddziaływania inwestycji kwalifikowanych, czyli takich, które powodują albo mogą powodować potencjalne niebezpieczeństwo dla środowiska. Postępowanie to dotyczy planowanego przedsięwzięcia i sprowadza się do ustalenia czy inwestycja w kształcie opisanym we wniosku inwestora zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 696/09, czy z dnia 30 czerwca 2010 r. sygn. akt II OSK 988/09). Jeśli planowane przedsięwzięcie można zaliczyć do drugiej z wymienionych grup, wówczas na zasadzie art. 63 ust. 1 i 2 ustawy organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdza w drodze postanowienia obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko albo brak potrzeby przeprowadzania oceny na środowisko, uwzględniając łącznie następujące uwarunkowania: rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia; usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego; rodzaj i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do uwarunkowań wymienionych w pkt 1 i 2. Z kolei, stosownie do treści art. 64 ust. 1 ustawy, przed wydaniem postanowienia, organ zobowiązany jest do zasięgnięcia opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska oraz państwowego powiatowego inspektora sanitarnego.

Podnieść należy, iż w odróżnieniu od decyzji środowiskowych wydanych po przeprowadzeniu oceny oddziaływania na środowisko, decyzje wydawane bez przeprowadzania tej oceny nie mają ustawowo określonej sztywnej formy. W przeciwieństwie do postanowień art. 82 ust. 1 ustawy, przepis art. 84 ust. 1 wskazuje jedynie na konieczność stwierdzenia w takiej decyzji, że nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Z kolei przepis ust. 2 tego artykułu mówi o potrzebie dołączenia do decyzji charakterystyki przedsięwzięcia. W zakresie uzasadnienia przepis art. 85 ust 2 pkt 2 przesądza jedynie, iż uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, niezależnie od wymagań wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, powinno zawierać; w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy przede wszystkim wskazać należy na okoliczność faktyczną, która ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie, a którą to organy prowadzące postępowanie potraktowały zupełnie ubocznie. Mianowicie z akt sprawy bezspornie wynika, że pierwotny wniosek inwestora z dnia 27 sierpnia 2014 r. (data pływu do organu 3 września 2014 r.) obejmował inwestycję pod nazwą przebieg gazociągu [...] powyżej 1,6 MPa na działkach ewidencyjnych nr [...] ,[...] ,[...] itd... w W. Po wpłynięciu tego wniosku Burmistrz Miasta i Gminy W. zgodnie z wymogami ustawowymi zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. w sprawie wyrażenia opinii co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Po otrzymaniu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. organ I instancji wydał postanowienie z dnia 16 października 2014 r. nr [...] w którym stwierdził brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Co ważne postanowienie to dotyczyło nadal przedsięwzięcia zlokalizowanego na działkach nr [...] ,[...] ,[...] oraz [...] Po wydaniu powyższego postanowienia inwestor pismem z dnia 5 listopada 2014 r. rozszerzył zakres wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia o działkę nr [...] obręb [...] w związku z koniecznością przebudowy gazociągu. W tej sytuacji uznać należy, że zakres wniosku uległ znacznej zmianie gdyż poszerzył się o jedną nieruchomość, co istotne nienależącą do inwestora. Do swojego wniosku z dnia 5 listopada 2014 r. inwestor nie dołączył uzupełnionej karty informacyjnej, a karta dołączona do pierwotnego wniosku nie ujmowała działki nr [...] . Ten fakt ma istotne znaczenie, ponieważ jak wynika z treści skargi działka nr [...] porośnięta jest drzewami i krzewami (według skarżącego 12 sztuk). Tymczasem z karty informacyjnej wynika, że "w rejonie opracowania nie występuje szata roślinna i nie zachodzi konieczność wycinki drzew i krzewów. Tereny działek nr [...] ,[...] ,[...] ,[...] oraz nr [...] , ma których przewiduje się przebudowę gazociągu [...] nie znajdują się w strefie ochrony konserwatorskiej i nie są objęte wpływami eksploatacji górniczej" (str. 7 karty informacyjnej). Jak widać z powyższego karta informacyjna nie objęła swym zakresem działki nr [...] a rozszerzenie wniosku przez inwestora znacznie zmieniło stan faktyczny niniejszej sprawy, czego organy nie wzięły pod uwagę. Podkreślić należy, iż okoliczność ta jest istotna z formalnego punktu widzenia. Mianowicie brak objęcia kartą informacyjną działki nr [...] i wskazanie w niej (karcie informacyjnej), iż na terenie planowanej inwestycji nie występuje szata roślinna wobec bezspornego faktu, że działka ta jest porośnięta drzewami przesądza o wadliwości tego dokumentu. Zgodnie z art. 3 pkt 5 b ustawy karata informacyjna zawiera podstawowe dane o planowanym przedsięwzięciu w szczególności dane o pokryciu nieruchomości szatą roślinną.

Co więcej po rozszerzeniu wniosku organ nie wydał postanowienia, do czego był zobligowany treścią art. 63 ust 1 ustawy środowiskowej. Przepis ten stanowi, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ponadto według art. 63 ust. 2 ustawy postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ze sformułowania "organ wydaje" jasno wynika, że organ nie ma w tym przedmiocie swobody i musi wydać takie postanowienie. Zdaniem Sądu skoro inwestor w tak istotny sposób zmienił zakres wniosku poszerzając go dodatkową działkę w dodatku porośniętą drzewami, to obowiązkiem organu było wydanie postanowienia o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, które obejmowałoby również nieruchomość nr [...] . Tymczasem organ I instancji po rozszerzeniu wniosku przez inwestora ponowił procedurę tylko w zakresie, w jakim zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska o wydanie opinii w sprawie. Takie działanie należy uznać za naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. organ I instancji bowiem w sposób niepełny zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy. W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że nieustalenie przez organy w ramach toczącego się postępowania lub pominięcie w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, może stanowić przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2014 r., sygn. akt II GSK 1942/13). W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia 4 grudnia 2014 r. opisując pismo Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 27 listopada 2014 r. podał, że "analiza map lotniczych wskazuje, iż przedmiotowy drzewostan (znajdujący się na działce nr [...] ) zlokalizowany jest w obszarze silnie przeobrażonym antropologicznie i prawdopodobnie stanowi sztuczne nasadzenia. Uwzględniając wiek drzewostanu, jego skład gatunkowy (brzony i kilka drzew iglastych pospolitych gatunków) oraz położenie, należy stwierdzić, iż prawdopodobnie nie przedstawia on wysokiej wartości przyrodniczej". Użycie przez organ słów "prawdopodobnie" świadczy, że w tym przedmiocie nie zostało przeprowadzone wnikliwe postępowanie administracyjne, dlatego też trudno przypisać walor wiarygodności efektom tego postępowania, które zdaniem organu zostało odzwierciedlone w uzasadnieniu decyzji. Reasumując stwierdzić należy, że organy wydały decyzję w stosunku do działki nr [...] nie obejmując jej jednak charakterystyką, nieruchomość ta nie została również opisana w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. W stosunku do tej działki nie zostało w ogóle przeprowadzone postępowanie administracyjne z wyjątkiem wyrażenia opinii przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który jednak w swoim piśmie opierał się na "prawdopodobieństwie" co dobitnie świadczy o powierzchowności przeprowadzonych czynności jak również o zebraniu fragmentarycznego materiału dowodowego. Co więcej organ nie dostrzega w decyzji faktu, iż teren planowanej inwestycji uległ powiększeniu. W decyzji tej czytamy bowiem, że projektowany gazociąg zajmował będzie powierzchnię 4000 m2 tj. taką powierzchnię jaką wskazuje inwestor w załączonej karcie informacyjnej a która to karta nie obejmowała działki nr [...] .

Organ II instancji akceptując poglądy organu I instancji również naruszył przepisy prawa procesowego w szczególności art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy w zasadzie powielił ustalenia Burmistrza Miasta i Gminy W. nie uwzględniając przy tym zmiany powierzchni terenu po rozszerzeniu wniosku inwestora jak również charakterystyki działki nr [...] . Należy uznać, że organ II instancji przy nienależycie wyjaśnionym stanie faktycznym zaniechał jakiegokolwiek postępowania dowodowego (w trybie art. 136 K.p.a.).

Reasumując, stwierdzone wyżej błędy organów administracyjnych obu instancji skutkowały wadliwym ustaleniem stanu faktycznego sprawy, a w rezultacie błędnym zastosowaniem przepisów prawa materialnego i co najmniej przedwczesnym wydaniem decyzji. W toku postępowania administracyjnego poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji doszło niewątpliwie do naruszenia norm art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych wszystkich powodów sąd uznał za konieczne usunięcie z obrotu prawnego decyzji organów obu instancji. Kontynuując postępowanie organy zobligowane będą uwzględnić przedstawioną w niniejszym wyroku ocenę prawną Obowiązkiem organu jest również ocena wartości dowodowej (wiarygodności) i weryfikacja w świetle obowiązujących przepisów prawa załączonej przez inwestora kwalifikacji przedsięwzięcia.

Z tych wszystkich powodów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.

O kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu orzeczono w punkcie trzecim sentencji wyroku w trybie art. 200 i art. 205 § 1P.p.s.a.