Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 772/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Skarżony organ: Wojewoda

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.), Sędziowie: NSA Jacek Hyla, NSA Anna Orłowska, Protokolant Anna Zegan, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Wojewody z dnia 7 lutego 2002 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzje Wójta Gminy z dnia 22 lutego 2001 r. nr [...]; II. stwierdza, że decyzje wymienione w punkcie I nie mogą być wykonane.


UZASADNIENIE

Wójt Gminy decyzją z dnia 22 lutego 2001 r. na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz. U. z 1984 r. Nr 32, poz. 174 ze zm.) uchylił czynność materialno-techniczną zameldowania W.D. na pobyt stały w lokalu Nr [...], położonym w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w gm. P.G.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że z wnioskiem o wymeldowanie W.D. wystąpił S. D., dołączając do wniosku akt notarialny, z którego wynika, że budynek mieszkalny stanowi własność w ¼ części Z. D. i w ¾ części S. F. Ponadto oświadczył, że nie wyrażał zgody na meldunek W. D.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła W. D., która przedstawiła spory rodzinne, podając, iż po roku czasu S. D. zaczął kwestionować jej zameldowanie.

Wojewoda decyzją z dnia 7 lutego 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że przedmiotem postępowania w sprawie o usunięcie z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu na pobyt stały jest ustalenie, czy w dacie zameldowania osoba zgłaszająca pobyt stały w danym lokalu posiadała uprawnienia do przebywania w tym lokalu oraz czy faktycznie w nim zamieszkała z zamiarem pobytu stałego, zgodnie z przesłankami meldunkowymi zawartymi w art. 9 ust. 2 oraz art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Obie przesłanki muszą wystąpić łącznie.

Art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych daje organowi meldunkowemu podstawę do zbadania zachodzących wątpliwości dotyczących spełnienia w dacie zameldowania przesłanek meldunkowych. Rozstrzygnięcie organu w przypadku stwierdzenia dokonania zameldowania niezgodnie z prawem przybiera postać decyzji o usunięciu z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu.

W. D., jako żona współwłaściciela, posiadała pochodne uprawnienia do przebywania w lokalu nr [...] przy ul. [...] w P. G. Kwestią bezsporną jest bowiem fakt, że tytuł prawny do omawianego lokalu przysługuje Z. D. - mężowi skarżącej – oraz S. W dacie zameldowania, S. D. nie wyraził swojej woli potwierdzenia uprawnień W. D. do zamieszkiwania w spornym lokalu. Uznać zatem należy, że w dacie zameldowania W. D. nie posiadała uprawnień do zamieszkiwania w lokalu nr [...] przy ul. [...] w P. G.

Natomiast okoliczność zamieszkiwania skarżącej w spornym lokalu w dacie zameldowania nie stanowiła w niniejszej sprawie przedmiotu sporu. Bezprzedmiotowe staje się rozpatrywanie tej przesłanki w przypadku, gdy w chwili zameldowania skarżąca nie posiadała potwierdzenia swych uprawnień przez drugiego współwłaściciela omawianego lokalu.

W świetle powyższego organ odwoławczy uznał, że czynność materialno - techniczna, polegająca na zameldowaniu W. D. w przedmiotowym lokalu, była wadliwa, wobec czego decyzja o usunięciu z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu jest faktycznie i prawnie uzasadniona.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Z. D., który podał, że żona jest zameldowana w jego mieszkaniu, a nie w mieszkaniu brata.

Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna chociaż z innych względów niż w niej podniesione. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Jako podstawę prawną decyzji organ odwoławczy wskazał poza art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych również jej art. 9 ust. 2, który wymagał przedstawienia przy zameldowaniu na pobyt stały potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie. Kwestia potwierdzenia uprawnień do przebywania w lokalu stanowiła wyłączną podstawę rozstrzygnięcia sprawy przez organy administracji publicznej. Zatem przepis art. 9 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy stanowi podstawę prawną decydującą o rozstrzygnięciu sprawy.

Wobec tego rozstrzygając niniejszą sprawę należało mieć na względzie, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 27 maja 2002 r. K 20/01 (OTK-A 2002/3/34) uznał, iż art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 i Nr 110, poz. 1189) jest niezgodny z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Niniejszy przepis utracił moc obowiązującą z dniem 19 czerwca 2002 r.

W związku z powyższym uwzględnienia wymagał fakt niekonstytucyjności art. 9 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy. Stosownie bowiem do art. 145a § 1 k.p.a. orzeczenie przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją stanowi podstawę do żądania wznowienia postępowania. Utrata po wydaniu zaskarżonej decyzji, w określonym zakresie, mocy obowiązującej wskazanego przepisu musi być kwalifikowana przez Sąd jako wadliwość, dająca podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Utrata mocy obowiązującej przez art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych skutkuje tym, że kwestia uprawnień do przebywania w lokalu i ich potwierdzenie nie stanowi podstawy decydującej o możliwości unieważnienia czynności materialno-technicznej zameldowania. W przeciwnym razie w dalszym ciągu byłby faktycznie, jako jedna z podstaw prawnych decyzji, stosowany przepis niezgodny z Konstytucją.

Organy obu instancji wydały decyzje w istocie rzeczy wyłącznie w oparciu o przesłankę zameldowania, o której mówił niekonstytucyjny art. 9 ust. 2 ustawy. Stanowi to wadę decyzji, dającą podstawę do wznowienia postępowania (art. 145a § 1 k.p.a.).

Rozpatrując ponownie sprawę organ administracji będzie miał na uwadze, iż kwestia potwierdzenia uprawnień do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie nie ma znaczenia przy ocenie ważności czynności materialno-technicznej zameldowania, uwzględniając zmiany wynikające również z ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 93, poz. 887).

Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i art. 135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.