Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1147/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 51 par. 1, art. 67a par. 1 pkt 1, art. 67b par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1147/08 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 listopada 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Asesor: WSA Inga Gołowska (spr.), Asesor: WSA Agnieszka Jakimowicz, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2008 r., sprawy ze skarg L. G., na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia podatku, od towarów i usług za luty 2008 r. oraz podatku dochodowego od osób fizycznych za luty 2008 r., - skargi oddala -


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] marca 2008r. podatniczka L. G. prowadząca działalność pod firmą "G" w O. wystąpiła do Naczelnika Urzędu Skarbowego o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych w oparciu o art.67a §1 pkt. 1, 67b §1 Ordynacji podatkowej oraz §1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie udzielania niektórych ulg w spłacie zobowiązań podatkowych stanowiących pomoc publiczną na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw. Ulga dotyczyła spłaty zobowiązań podatkowych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiąc luty 2008r. w wysokości 6.345,00 zł poprzez umorzenie zaległości w/w podatku z odsetkami.

W dniu [...] marca 2008r. podatniczka zwróciła się o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych w zakresie podatku VAT za miesiąc luty 2008r. w wysokości 14.418,00 zł poprzez umorzenie zaległości w/w podatku z odsetkami w oparciu o art.67a §1 pkt. 1, 67b §1 Ordynacji podatkowej oraz §1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie udzielania niektórych ulg w spłacie zobowiązań podatkowych stanowiących pomoc publiczną na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw.

W dwóch identycznych uzasadnieniach wniosków podatniczka podniosła , że jest zaangażowana w realizację inwestycji polegającej na ukończeniu remontu oraz wyposażania hali produkcyjnej w Oświęcimiu, prowadzi negocjacje z dostawcami urządzeń niezbędnych do pełnego uruchomienia działalności metalurgicznej w obiekcie. Wydatki jakie pragnie ponieść na ten cel w 2008r. mieszczą się w kategorii kosztów ujętych w §7 ust. 1 cyt. rozporządzenia i stanowią pomoc publiczną na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw. Jednocześnie zadeklarowała , że w myśl §6 ust. 5 będzie prowadziła działalność gospodarczą w regionie lokalizacji inwestycji przez okres co najmniej pięciu lat od jej zakończenia.

Organ I instancji, Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniami z dnia [...] znak: [...] i znak: [...] odmówił wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiotowych sprawach z uwagi na fakt, że umorzenie zobowiązania podatkowego odnosi się do zaległości podatkowych a termin płatności zaliczki na podatek dochodowy w wysokości 19% pobierany od dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej za luty 2008r. upływa dopiero w dniu 20 marca 2008r. a w sprawie podatku od towarów i usług termin płatności podatku VAT za luty 2008r. upływa dopiero w dniu 25 marca 2008r. W dacie złożenia wniosków nie było zaległości podatkowych w rozumieniu art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej

Zażalenia na powyższe postanowienia złożyła podatniczka zarzucając naruszenie art. 165a §1 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę wszczęcia postępowania podatkowego pomimo braku istnienia w dacie rozstrzygnięcia, negatywnych przesłanek do jego prowadzenia i wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień w całości i przekazanie sprawy organowi podatkowemu I instancji, rozważenie uchylenia zaskarżonych postanowień przez organ I instancji bez jego przekazania organowi odwoławczemu.

W uzasadnieniach zażaleń podniesiono, że dla zastosowania art. 165a§1 Ordynacji podatkowej, niezbędne jest stwierdzenie wedle stanu na jaki dzień należy oceniać występowanie negatywnej przesłanki procesowej. Prawidłowa wykładnia prowadzi do wniosku, że ocena istnienia przesłanek prowadzenia postępowania podatkowego winna być dokonywana wedle stanu na dzień rozstrzygnięcia. W dniu wydania kwestionowanych postanowień tzn. w dniu [...] istniały już zaległości podatkowe i brak było podstaw do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie.

Organ II instancji, Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniami z dnia 12 czerwca 2008r. znak: [...] i znak: [...] – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie argumentując, że podatniczka złożyła wniosek o wszczęcie postępowania przed upływem terminu płatności podatku. Na dzień wszczęcia postępowania nie istniała jeszcze zaległość podatkowa zatem organ był zobligowany odmówić wszczęcia postępowania.

Skargi do Sądu złożyła podatniczka L. G., zarzucając naruszenie art. 233§1 pkt. 1 w zw z art. 239 i art. 165a§1 Ordynacji podatkowej poprzez utrzymanie w mocy postanowień odmawiających wszczęcia postępowania podatkowego, pomimo braku negatywnych przesłanek do jego prowadzenia i wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień w całości oraz zasądzenia kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skarg podniesiono, że za okoliczność wyłączającą merytoryczne rozpoznanie żądania strony uznano nieistnienie zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych i w podatku VAT w dacie złożenia wniosku. Prawidłowa wykładania art. 165a§1 ordynacji podatkowej prowadzi do wniosku, że ocena istnienia przesłanek prowadzenia postępowania podatkowego winna być dokonywana wedle stanu na dzień rozstrzygnięcia. Z punktu widzenia dopuszczalności jego wszczęcia obojętne jest jak sytuacja przedstawiała się w dacie wniosku, jeżeli już po jego złożeniu zaszły okoliczności pozwalające na jego merytoryczne rozpoznania co potwierdza wyrok WSA w Warszawie z dnia 09 sierpnia 2006r. sygn.akt: III SA/Wa 1423/06 LEX nr 276573).

W odpowiedzi na skargi organ II instancji wniósł o jej oddalenie i powołując argumentacje zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na rozprawie w dniu 21listopda 2008r. połączył sprawy o sygn. akt: I SA/Kr 1147/08 i I SA/Kr 1148/08 do wspólnego rozpoznania i prowadzenia pod sygn. akt: I SA/Kr 1147/08.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd zauważa , iż zgodnie z art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.-Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm. zwanym dalej p.p.s.a.) kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Kontrola zgodności z prawem dotyczy właściwości organu administracyjnego w sprawie, jego kompetencji do załatwienia spraw decyzjami administracyjnymi, poprawnego zastosowania przepisów postępowania administracyjnego oraz załatwienia sprawy na podstawie prawidłowo stosowanych, pod względem zakresu obowiązywania i treści, przepisów prawa materialnego. Sąd zwraca również uwagę na treść art. 134 § 1 p.p.s.a, który stanowi, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podniosła w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego.

Analiza akt przeprowadzonego postępowania oraz zarzutów skargi doprowadziły Sąd do przekonania , iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Należy bowiem zauważyć, że zgodnie z art. 165 Ordynacji podatkowej (zwanej dalej O.p.) postępowanie podatkowe wszczyna się na żądanie lub z urzędu. Z kolei stosownie do art. 165a§1 O.p. gdy żądanie, o którym mowa w art. 165 O.p. zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Wobec faktu, że Skarżąca jest stroną postępowania należało rozważyć czy w sprawie wystąpiły jakiekolwiek inne przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania. Ustawodawca posługując się zwrotem ,,jakiekolwiek inne przyczyny" określił przesłanki odmowy wszczęcia postępowania w sposób szeroki.

W literaturze przedmiotu wskazuje się, iż przyczyny, które powodują , że postępowanie nie może być wszczęte mogą dotyczyć:

1) braku w przepisach ustaw podatkowych podstawy do rozpoznania treści żądania w trybie postępowania podatkowego, 2) sytuacji, gdy w danej sprawie toczy się postępowanie podatkowe oraz 3) przypadków, gdy w sprawie zapadła już decyzja (vide: B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa, komentarz Unimex, Wrocław 2007 s.711).

Z kolei w orzecznictwie przyjmuje się zwrot ,,nie może być wszczęte " należy odnieść przede wszystkim do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenia treści żądania w sposób merytoryczny (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 stycznia 2007r. sygn. akt: IIISA/Wa 3288/06 LEX nr 317285).

Podzielając powyższy pogląd, skład orzekający pragnie wskazać , że zgodnie z art. 51§1 O.p. zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności. Terminem płatności podatku dochodowego od osób fizycznych jest zgodnie z art.42 ust.1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.)-termin do dnia 20 miesiąca a podatku od towarów i usług jest termin do dnia 25 miesiąca zgodnie z art. 99 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U Nr 54, poz.535 ze zm.). Zaległość podatkowa powstaje z mocy prawa, następnego dnia po dniu, w którym upłynął termin płatności.

Jak wynika z akt sprawy w datach złożenia wniosków tzn. w dniach: [...] marca 2008r. i [...] marca 2008r.( k.2 i k.2 akt podatkowych) nie istniała zaległość zatem organ podatkowy nie był uprawniony do wszczęcia postępowania w przedmiocie umorzenie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku VAT, wraz z odsetkami w oparciu o art.67a §1 pkt. 1, 67b §1 Ordynacji podatkowej oraz §1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie udzielania niektórych ulg w spłacie zobowiązań podatkowych stanowiących pomoc publiczną na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw. Oznacza to ,że organ podatkowy zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w niniejszych sprawach.

Rozpoznając i rozstrzygając łącznie sprawy skarg na w/w zaskarżone postanowienia, Sąd działał w trybie art.111§2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.) który to przepis stanowi, że Sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także ich rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. W przedmiotowym postępowaniu we wszystkich skarżonych postanowieniach skarga opiera się na jednakowych podstawach naruszenia przepisów postępowania przy identycznym stanie faktycznym stąd zdaniem orzekającego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zaistniał pomiędzy w/w sprawami związek, o którym mowa w art. 111§2 a względy ekonomii procesowej, szybkość postępowania i ograniczenie jego kosztów dla obu stron procesu dodatkowo przemawiały za połączeniem obu spraw, a strony nie wnosiły sprzeciwu co do ich połączenia.

Uwzględniając powyższy stan faktyczny i prawny Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.) skargi oddalił.