Wyrok NSA, sygn. akt I SA 1471/92
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1993-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Gospodarka gruntami
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
article: art. 10 ust. 1
journal: Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127
law: Obwieszczenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 28 lutego 1991 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.
Teza: W świetle art. 28 Kpa stroną postępowania administracyjnego o podział nieruchomości będącej własnością osoby fizycznej lub prawnej, wszczętego na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 późn. zm./, jest także gmina, na której obszarze położona jest nieruchomość objęta podziałem, jeżeli w wyniku podziału wydzielone zostały grunty pod budowę ulicy.

TEZY

W świetle art. 28 Kpa stroną postępowania administracyjnego o podział nieruchomości będącej własnością osoby fizycznej lub prawnej, wszczętego na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 późn. zm./, jest także gmina, na której obszarze położona jest nieruchomość objęta podziałem, jeżeli w wyniku podziału wydzielone zostały grunty pod budowę ulicy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Burmistrza Gminy W. na decyzję Wojewody (...) z dnia 12 maja 1992 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości i na podstawie art. 207 par. 2 pkt 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Wojewoda (...) decyzją z dnia 12 maja 1992 r. nr G.IV-7415/8/92 utrzymał w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w W. z dnia 2 lutego 1992 r. nr G-6011/51/92 o zatwierdzeniu projektu podziału działki nr 443/26 o powierzchni 2,97 ha, stanowiącej własność Julianny K., położonej we wsi Ś., gmina W. Jako podstawę prawną wymienionych decyzji powołano art. 10 ust. 1,3 i 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 późn. zm./. W wyniku podziału, o którym mowa, powstały: działka nr 443/34 o powierzchni 42 m2 - na poszerzenie dotychczasowej drogi, działka nr 443/35 o powierzchni 270 m2 - bez podania przeznaczenia, działki nr 443/36 o powierzchni 772 m2, nr 443/37 o powierzchni 782 m2 i nr 443/38 o powierzchni 916 m2 - jako działki letniskowe, działka nr 443/39 o powierzchni 385 m2 - jako droga dojazdowa i działka nr 443/40 o powierzchni 2,65 ha - bez podania przeznaczenia.

W uzasadnieniu decyzji powołano się na zgodność zatwierdzonego podziału z miejscowym ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego gminy W., zatwierdzonym uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy W., zatwierdzonym uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy W. nr V/25/89 z dnia 23 lutego 1989 r., i z decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w W. z dnia 14 września 1990 r. o zatwierdzeniu planu realizacyjnego zagospodarowania terenu działek letniskowych "położonych na gruntach nr 443 we wsi Ś." W uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji podano także, że nowo powstałe działki nr 443/34 i 443/39 przechodzą na własność gminy W. za odszkodowaniem, przy czym organ odwoławczy stwierdził, że na własność gminy przechodzi jedynie działka nr 443/39 z dniem uprawomocnienia się decyzji o zatwierdzeniu podziału. Natomiast działka nr 443/34 może być wykupiona przez inwestora przystępującego do poszerzenia drogi.

Decyzję Wojewody (...) zaskarżył Burmistrz Miasta W. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie precyzując, w czym upatruje sprzeczność kwestionowanych decyzji z prawem.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, powtarzając argumenty z uzasadnień decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Rozpoznając sprawę, należało w pierwszej kolejności rozważyć, czy skarga została wniesiona przez osobę legitymowaną /art. 197 Kpa/, a więc będącą stroną w rozumieniu art. 28 Kpa. Nasuwające się w tej kwestii wątpliwości łączą się z istotą postępowania administracyjnego wszczętego na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 ze zm./, sprowadzającą się do podziału nieruchomości. Kwestia wydzielenia z nieruchomości, objętej podziałem na wniosek właściciela, gruntów pod budowę ulic jest kwestią wtórną, będącą wynikiem podziału nieruchomości, a nie jego celem. Wtórny charakter wydzielenia gruntów pod budowę ulic w stosunku do sprawy podziału nieruchomości na działki znalazł odbicie w uzasadnieniu uchwały Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 marca 1993 r. W. 13/92, ustalającej powszechnie obowiązującą wykładnię art. 10 ust. 5 wymienionej ustawy.

Ten skutek postępowania o podział nieruchomości, łączący się z przejęciem na gminę prawa własności gruntu wydzielonego pod budowę ulic z dniem, w którym decyzja o podziale stała się ostateczna, i powstanie po stronie gminy obowiązku wypłaty odszkodowania za grunt nie pozwala - zdaniem Sądu - twierdzić, że postępowanie o podział nieruchomości nie dotyczy interesu prawnego gminy oraz jej obowiązku. To zaś skłania do stwierdzenia, że w świetle art. 28 Kpa stroną postępowania administracyjnego o podział nieruchomości będącej własnością osoby fizycznej lub prawnej, wszczętego na podstawie art. 10 ust. 1 powołanej ustawy, jest także gmina, na której obszarze położona jest nieruchomość objęta podziałem, jeżeli w wyniku podziału wydzielone zostały grunty pod budowę ulicy.

Jeśli więc stroną postępowania administracyjnego o podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr 443/26, położonej we wsi Ś., była gmina W., do wniesienia skargi do sądu Administracyjnego był uprawniony Burmistrz tej gminy, działający w imieniu Zarządu Gminy. Wprawdzie wniesiona skarga nie zawiera określonych zarzutów, mimo to - jeśli się zważy, iż stosownie do art. 206 Kpa sąd nie jest związany granicami skargi - ocena legalności zaskarżonej decyzji została dokonana na gruncie przepisów, które miały lub powinny mieć zastosowanie w sprawie.

Na marginesie należało jedynie zauważyć, że powołana w skardze ustawa z dnia 4 października 1991 r. o zmianie niektórych warunków przygotowania inwestycji budownictwa mieszkaniowego w latach 1991 - 1995 oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 103 poz. 446/ nie miała zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

Zebrany w sprawie materiał dowodowy nasuwa wątpliwości co do zgodności podziału omawianej nieruchomości z miejscowym ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego gminy W., zatwierdzonym w 1989 r. Według znajdującego się w aktach sprawy wycinka tego planu wraz z odpowiednim fragmentem jego opisu działka nr 443/26 jest położona na obszarze określonym symbolem 6-DL, co oznacza, że jest przeznaczona w całości pod budowę letniskową /zespół domów letniskowych, adaptowanych i projektowanych/. W wyniku zaś zatwierdzonego podziału wydzielono - oprócz działek przeznaczonych na poszerzenie drogi /nr 443/34/ i budowę drogi dojazdowej /nr 443/39/ - jedynie trzy działki letniskowe o łącznej powierzchni 2 470 m2. Natomiast działki nr 443/35 i nr 443/40, o łącznej powierzchni 26 803 m2, pozostawiono bez wskazania ich przeznaczenia, przy czym trudno zakładać, że działka nr 443/40 o powierzchni 2,65 ha jest działką letniskową.

W tej sytuacji stwierdzenie w zaskarżonej decyzji, powtórzone w odpowiedzi na skargę, że podział omawianej nieruchomości był zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie znajduje wsparcia w materiale dowodowym. Przeciwnie, wydaje się, że pozostaje z nim w sprzeczności. W takiej zaś sytuacji zaskarżona decyzja byłaby sprzeczna z art. 10 ust. 1 ustawy. Skoro zebrany materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne ustalenie tej okoliczności, to zaskarżona decyzja narusza art. 77 par. 1 i art. 107 par. 3 Kpa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Stanu tego nie zmienia powoływanie się w decyzjach o zatwierdzeniu podziału na decyzję z dnia 14 września 1990 r. o zatwierdzeniu planu realizacyjnego, zwłaszcza że w tej ostatniej decyzji jest mowa o działce nr 443, a nie o działce nr 443/26, objętej podziałem; nie ustalono ponadto, czy decyzja ta nie utraciła ważności.

Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 207 par. 2 pkt 3 Kpa orzekł jak w sentencji.