Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1383/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4,
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 320 art. 4 ust. 5;
law: Rozporządzenie  Parlamentu Europejskiego i Rady NR 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego  na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu  Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006
article: art. 37 ust. 1, art. 43 ust. 2 , art. 57, art. 58,
journal: Dz.U. 2018 poz 1431
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.
article: art. 31 ust. 3;
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Grzelak Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia del. WSA Grzegorz Wałejko (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 czerwca 2020 r. sygn. akt III SA/Łd 434/20 w sprawie ze skargi A. K. na informację Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w [...] z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny projektu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. K. na rzecz Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w [...] 240 (dwieście czterdzieści) złotych z tytułu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 30 czerwca 2020 r., sygn. akt III SA/Łd 434/19, oddalił skargę A. K. na informację A. w Ł. z dnia [...] maja 2020 r. w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od etapu oceny merytorycznej projektu

Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekał w następującym stanie sprawy.

Informacją z 4 maja 2020 r. A. w Ł. ("Instytucja Pośrednicząca", "IP", "organ") poinformowało A. K. o nieuwzględnieniu wniesionego w dniu 18 marca 2020 r. protestu od etapu oceny merytorycznej projektu o nazwie: "[...]" zgłoszonego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, Osi priorytetowej II: Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka, Działania II.3: Zwiększenie konkurencyjności MŚP, Poddziałania II.3.1: Innowacje w MŚP, konkursu nr [...].

Konkurs ten został ogłoszony 27 maja 2019 r. Nabór wniosków o dofinansowanie trwał od 28 czerwca 2019 r. do 6 września 2019 r. Regulamin konkursu, który został opublikowany w dniu ogłoszenia konkursu na stronie internetowej organizatora konkursu, to jest [...] w Ł., został przyjęty uchwałą nr [...] Zarządu Województwa [...] z [...] maja 2019 r., zmienioną uchwałą nr [...] Zarządu Województwa [...] z [...] marca 2020 r.

W ramach konkursu A. K. złożył 5 września 2019 r. wniosek o dofinansowanie projektu o nazwie "[...]".

Projekt został pozytywnie oceniony pod względem spełnienia kryteriów oceny formalnej l stopnia i został przekazany do oceny merytorycznej, o czym skarżący został poinformowany pismem z 25 listopada 2019 r.

Projekt został pozytywnie oceniony pod względem zgodności z kryteriami merytorycznymi dostępu, a następne podlegał ocenie pod względem zgodności z kryteriami merytorycznymi punktowymi.

W wyniku oceny merytorycznej punktowej, dokonanej przez członków Komisji Oceny Projektów ("KOP"), projekt uzyskał 22 punkty, co stanowiło 47,83 % maksymalnej liczby punktów możliwych do uzyskania. Tym samym nie uzyskał minimum punktowego. W związku z powyższym Instytucja Pośrednicząca, pismem z 26 lutego 2020 r. poinformowała skarżącego o negatywnej ocenie projektu.

W proteście skarżący, kwestionując ocenę kryterium merytorycznego punktowego nr 2 "Oddziaływanie projektu na OSI", stwierdził, że projekt wpisuje się wprost w kierunki działań wskazane w Strategii Rozwoju Województwa [...] 2020 (SRWŁ 2020).

Ponadto, kwestionując ocenę w ramach kryterium merytorycznego punktowego nr 10 "Poziom innowacyjności projektu" wskazał, że eksperci całkowicie pominęli fakt, że w sekcji I.2 wniosku o dofinansowanie wskazane zostały czynniki decydujące o innowacyjności projektu, w tym wyniki badań laboratoryjnych realizowanych przez firmę, która technologię opracowała. Rzeczywiście punkcie I.2 wniosku skarżący powołał się na poziom innowacyjności w skali kraju (dotyczy to jednak opisu stosowania technologii parowej w ogóle). Jednak już z dalszego opisu cech i funkcjonalności wynika, że innowacja dotyczy skali świata. Jeżeli wniosek był dla oceniających niejasny, to powinien zostać wezwany do złożenia wyjaśnień.

W informacji z 4 maja 2020 r. A. wskazało, że w wyniku ponownej oceny zakwestionowanych kryteriów ekspert za kryterium nr 2 "Oddziaływanie projektu na OSI" przyznał po przemnożeniu przez wagę 1 punkt. W uzasadnieniu ekspert wskazał, że zgodnie z opisem tego kryterium, ocenie podlega, czy projekt będzie realizowany na terenie OSI (Obszar Strategicznej Interwencji) oraz czy projekt wpisuje się w strategiczne kierunki działań wskazane w SRWŁ 2020. W pierwotnej ocenie stwierdzono, że projekt realizowany jest na terenie OSI, gdyż planowana inwestycja znajduje się w miejscowości [...], w gminie [...]. Jednakie z treści wniosku o dofinansowanie, sekcja G, nie wynika, że cele projektu wpisują się w strategiczne kierunki działań dla wskazanego OSI, zgodnie z założeniami strategii. W SRWŁ 2020 w sposób dokładny opisane zostały (na stronach 104-107 Strategii) wszystkie OSI wraz ze strategicznymi kierunkami działań. Zgodnie z opisem zawartym we wniosku o dofinansowanie oceniany projekt polega na wdrożeniu w działalności przedsiębiorstwa innowacyjnej metody trójfazowej pasteryzacji jaj w skorupach. Zastosowanie nowatorskiej technologii powoduje zmniejszenie negatywnego oddziaływania na środowisko dzięki optymalizacji zużycia energii w procesie pasteryzacji. W konsekwencji ma to wpływ na redukcję kosztów energii. Zgodnie z założeniami cały proces technologiczny ma być sterowany komputerowo. Wprowadzenie nowej technologii w przedsiębiorstwie wpłynie zatem pozytywnie na zwiększenie poziomu konkurencyjności wnioskodawcy. Biorąc pod uwagę powyższe, żadne z podejmowanych przez niego działań nie wpisują się w strategiczne kierunki działań dla OSI, jakim jest [...] Obszar Metropolitalny. Strategiczne kierunki działań dotyczą konkretnego OSI i ich ocena nie ma nic wspólnego z oceną kryterium dotyczącym poziomu innowacyjności. Z zapisów wniosku nie wynika, że cele projektu wpisują się w strategiczne kierunki działań dla wskazanego OSI zgodnie z założeniami określonymi w "Strategii Województwa [...] 2020".

Za kryterium nr 10 "Poziom innowacyjności projektu" ekspert przyznał po przemnożeniu przez wagę 6 punktów. W uzasadnieniu ekspert wskazał, że w pierwotnej ocenie eksperci zauważyli brak spójności pomiędzy zapisami we wniosku o dofinansowanie a opisem danych literaturowych mających potwierdzić zasięg projektu w skali światowej i uznali go jedynie w skali krajowej. W ramach tego kryterium, ocenie podlega poziom innowacyjności wdrażanych rozwiązań w obrębie produktu lub usługi. Pomimo tego, że w wielu miejscach skarżący pisze o międzynarodowej skali innowacji, to w punkcie I.2, w którym powinien wykazać poziom innowacyjności projektu, wskazuje jedynie, że projekt zakłada wdrożenie innowacji niestosowanej lub stosowanej w skali kraju nie dłużej niż 3 lata. Wnioskodawca ma obowiązek przedstawić informacje potwierdzające innowacyjność projektu. Powinny być one zawarte we wniosku o dofinansowanie oraz w załączonych do wniosku dokumentach takich jak, np. opinia o innowacyjności, wyniki badań, publikacje naukowe, dokumenty patentowe, dokumenty statystyczne i inne, które to pozwolą jednoznacznie uznać kryterium za spełnione w najwyższym stopniu. Dane literaturowe nie potwierdzają jednak innowacyjności projektu w skali świata, a jedynie w skali kraju. Oceniający zgodnie z § 15 ust. 3 Regulaminu konkursu mają prawo wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia konkretnych informacji na etapie oceny jedynie w ramach kryteriów merytorycznych dostępu (kryteria 2-8). Taka możliwość nie została jednak wskazana, zgodnie z kryteriami oceny projektów, w ramach kryteriów merytorycznych punktowych. Oceniający słusznie wskazali na brak spójności zapisów we wniosku oraz uznali krajowy zasięg innowacji w ramach tego kryterium.

[...] w zakresie kryterium merytorycznego punktowego nr 2 "Oddziaływanie projektu na OSI" podzieliło stanowisko eksperta, że projekt jest realizowany na terenie Obszaru Strategicznej Interwencji – [...] Obszaru Metropolitalnego, jednakże nie wpisuje się w strategiczny kierunek działań: "Rozwój nowoczesnych technologii na rzecz inteligentnych specjalizacji regionalnych". Istotą projektu, jest bowiem wdrożenie innowacji procesowej, w tym ekoinnowacji, w postaci technologii pasteryzacji jaj w skorupkach metodą denaturacji termicznej, co nie stanowi wystarczającej przesłanki, by uznać, że przedsięwzięcie wpisuje się w działania oparte na potencjale rozwoju technologii w regionie. Przyznana pierwotnie punktacja (to jest 1 punkt) w ramach tego kryterium była w tym wypadku prawidłowa.

[...] odnosząc się do oceny w ramach kryterium merytorycznego punktowego nr 10 "Poziom innowacyjności projektu" wskazało, że ocenie podlega poziom innowacyjności wdrażanego w ramach projektu rozwiązania. Rozwiązanie wdrażane w ramach projektu można uznać za innowację jedynie w skali kraju. Wskazują na to między innymi zapisy w sekcji I.2 wniosku o dofinansowanie: "Projekt zakłada wdrożenie innowacji niestosowanej lub stosowanej w skali kraju nie dłużej niż 3 lata. Technologia została opracowana przez belgijską firmę Lodewjckx NV (Eindhoutseweg 32, 2431 Laakdal, Enterprise number 0429.366.372, VAT numer 0429.366.372, Belgium). Dotychczas metoda pasteryzacji parowej stosowana była jedynie w medycynie i jej zastosowanie w przemyśle spożywczym należy uznać za absolutną innowację procesową w skali kraju". We wniosku zabrakło informacji, na podstawie których można byłoby się zgodzić ze stanowiskiem skarżącego. Nie bez znaczenia są także rozbieżności w tym zakresie. Obowiązek podania opisu danych literaturowych nie wynika z opisu kryterium. Niemniej jednak jest znaczący w kontekście potwierdzenia skali innowacyjności projektu. Eksperci, co do zasady nie mogą się domyślać, co autor dokumentacji aplikacyjnej, załączając stosowne dokumenty, mógł mieć na myśli i/lub budować pogląd na temat oceny kryteriów wniosku w oparciu o predyspozycje własne i/lub wnioskodawcy. Możliwość wezwania do złożenia wyjaśnień jest uprawnieniem fakultatywnym i nie można uznać, że ma ona służyć dopasowaniu treści wniosków do wymagań kryteriów. Jeśli oceniający projekt dysponuje danymi, które jego zdaniem są wystarczające, do podjęcia rozstrzygnięcia, to o takie dodatkowe wyjaśnienia, czy informacje nie występuje. Oceniający wniosek nie widzieli konieczności złożenia tego typu wyjaśnień, tym bardziej, że zgodnie z Regulaminem konkursu, możliwość poprawienia wniosku o dofinansowanie w zakresie wynikającym z rekomendacji członków KOP, sformułowanych w procesie oceny istnieje jedynie w ramach kryteriów merytorycznych dostępu nr 2, 4, 5, 6, 7 i 8. Wyjaśnienia uzyskane od skarżącego nie mogły zmienić oceny ekspertów, ponieważ biorąc pod uwagę zakres przedstawionych zastrzeżeń, zmiana oceny wymagałaby wprowadzenia we wniosku poważnych zmian i uzupełnień, a to nie może mieć miejsca, gdyż złożone wyjaśnienia nie mogą prowadzić do poprawy lub uzupełnienia wniosku o dofinansowanie.

A. podkreśliło, że to zadaniem wnioskodawcy jest przedstawienie dokumentacji, która potwierdza wszystkie istotne założenia projektu w sposób wiarygodny i nie budzący wątpliwości oceniających. Projekt uzyskał 22 punkty (liczba punktów z uwzględnieniem nowej punktacji przyznanej w zakresie zakwestionowanych kryteriów w trakcie procedury odwoławczej), co stanowi 47,83% maksymalnej liczby punktów możliwych do uzyskania. Z uwagi na fakt, że projekt nie uzyskał wymaganego procentu maksymalnej liczby punktów – tzw. minimum punktowego, zgodnie z § 15 ust. 17 Regulaminu konkursu, uzyskuje ocenę negatywną. Tym samym na nie może zostać skierowany do kolejnego etapu oceny.

W skardze na powyższą informację pełnomocnik skarżącego wniósł o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę wskazał, że postępowanie w zakresie ubiegania się o dofinansowanie jest prowadzone w oparciu o zasady i reguły, które wynikają z ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 1431 ze zm. - dalej jako: "ustawa" lub "ustawa wdrożeniowa"). Wynika z nich przede wszystkim, że projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów (art. 37 ust. 2 ustawy). Według zaś art. 2 pkt 13a ustawy wdrożeniowej, przez kryteria wyboru projektów rozumie się kryteria umożliwiające ocenę projektu opisanego we wniosku o dofinansowanie projektu, wybór projektu do dofinansowania i zawarcie umowy o dofinansowanie projektu albo podjęcie decyzji o dofinansowaniu projektu, zgodne z warunkami, o których mowa w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego, zatwierdzone przez komitet monitorujący, o którym mowa w art. 47 rozporządzenia ogólnego. Wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym lub pozakonkursowym (art. 38 ust. 1 ustawy).

Tryb konkursowy wyboru projektów do dofinansowania wymaga, aby wnioskodawca ubiegający się o określone dofinansowanie w ramach danego konkursu, rzetelnie i wyczerpująco przygotował swój wniosek. Braki w złożonej dokumentacji, czy jej niespójność, skutkujące zakwestionowaniem spełnienia przez wniosek różnych kryteriów muszą zostać ocenione negatywnie. Kontrolując zgodność z prawem dokonanej przez właściwą instytucję oceny wniosku o dofinansowanie, sąd administracyjny bierze pod uwagę zasady dokonywania tej oceny wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów.

W szczególności Regulamin konkursu jest dokumentem systemu realizacji programu operacyjnego (art. 6 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Treść takiego regulaminu nie może być sprzeczna z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Dokument, na podstawie którego wyłaniani mają być potencjalni beneficjenci programu, nie jest wprawdzie zbiorem norm prawnych mających wiązać w sposób właściwy źródłom prawa, lecz dotyczy norm, na których obowiązywanie godzi się każdy ubiegający o udzielenie wsparcia. Są to bowiem reguły stosowane w celu wyłonienia kontrahenta umowy cywilnoprawnej w ściśle określonej procedurze. W związku z tym skoro uczestnik konkursu obowiązany jest bezwzględnie podporządkować się i podporządkowuje się regulaminowi postępowania konkursowego, to musi posługiwać się nomenklaturą konkursową w nim zawartą. Do uczestnika konkursu należy bowiem obowiązek skonstruowania takiego projektu i dostosowania się do zasad postępowania konkursowego w oparciu o aparaturę zdefiniowaną na potrzeby konkursu, aby była spójna i zachowała jednolite standardy podlegające ocenie konkursowej w oparciu o zasadę równości kryteriów oceny.

Mając na uwadze powyższe stwierdzenia skonfrontowane z okolicznościami faktycznymi rozpoznawanej sprawy Sąd pierwszej instancji stwierdził, że ocena przedmiotowego projektu dokonana przez A. została przeprowadzona w prawidłowy sposób, bez naruszenia prawa, które miało lub mogło mieć wpływ na wynik oceny.

Zgodnie z § 13 ust. 1 – 5 Regulaminu konkursu złożony w konkursie przez wnioskodawcę projekt podlega ocenie przeprowadzonej przez KOP na podstawie kryteriów wyboru projektów, stanowiących Załącznik nr 3 do Regulaminu. Ocena projektu składa się z etapu oceny formalnej I stopnia, oceny merytorycznej oraz oceny formalnej II stopnia. Ocena projektu przeprowadzana jest na podstawie informacji przedstawionych we wniosku o dofinansowanie, udzielonych przez Wnioskodawcę lub pozyskanych przez Instytucję Pośredniczącą na temat wniosku o dofinansowanie lub Wnioskodawcy.

Stosownie do treści § 15 ust. 1 – 3 Regulaminu konkursu ocena merytoryczna projektu ma na celu jego weryfikację pod względem spełnienia kryteriów merytorycznych dostępu (z przypisanymi wartościami logicznymi Tak/Nie/Nie dotyczy) i punktowych.

Kryterium merytoryczne dostępu nr 1 (Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu) stanowi kryterium dopuszczające, tzn. jego niespełnienie skutkuje oceną negatywną i wstrzymaniem dalszej oceny merytorycznej projektu. W ramach kryteriów merytorycznych dostępu nr 2, 4, 5, 6, 7 i 8, istnieje możliwość poprawienia wniosku o dofinansowanie, w zakresie wynikającym z rekomendacji członków KOP, sformułowanych w procesie oceny. W takim przypadku Instytucja Pośrednicząca informuje Wnioskodawcę o konieczności dokonania poprawy wniosku oraz wyznacza termin 14 dni na jej dokonanie, licząc od dnia następującego po dniu wysłania wezwania. Wniosek jest kierowany do poprawy tylko w przypadku spełnienia wszystkich pozostałych kryteriów merytorycznych dostępu.

W § 15 ust. 7- 13 Regulaminu określono w jakim zakresie mogą podlegać kryteria merytoryczne dostępu nr 2, 4, 5, 6, 7 i 8, to jest kryterium merytoryczne dostępu nr 2 (Projekt dotyczy inwestycji początkowej zgodnie z rozporządzeniem KE (UE) nr 651/2014), kryterium merytoryczne dostępu nr 4 (Wykonalność finansowa projektu), kryterium merytoryczne dostępu nr 5 (Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność), nr 6 (Przygotowanie projektu do realizacji), nr 7 (Realność wskaźników) oraz nr 8 (Inwestycje w efektywność energetyczną). Zgodnie z § 15 ust. 14-17 Regulaminu niespełnienie przez projekt któregokolwiek z kryteriów merytorycznych dostępu nr 2-8 powoduje, że projekt nie podlega ocenie na podstawie kryteriów merytorycznych punktowych i uzyskuje ocenę negatywną. Ocena merytoryczna dokonywana jest przez członków KOP będących ekspertami. Ocena merytoryczna dokonywana jest na zasadzie konsensusu. Pozytywny wynik oceny merytorycznej uzyskują projekty, które spełniają wszystkie kryteria merytoryczne oraz uzyskały wymagany procent maksymalnej liczby punktów - tzw. minimum punktowe.

Stosownie do treści § 15 ust. 18 Regulaminu minimum punktowe dla projektów wynosi 50% maksymalnej liczby punktów możliwej do uzyskania ze wszystkich kryteriów merytorycznych punktowych.

W rozpoznawanej sprawie w wyniku oceny merytorycznej punktowej, dokonanej przez członków Komisji Oceny Projektów, projekt uzyskał 22 punkty, co stanowi 47,83 % maksymalnej liczby punktów możliwych do uzyskania. Tym samym nie uzyskał minimum punktowego.

W ocenie Sądu pierwszej instancji istotne znacznie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy ma sposób weryfikacji kryteriów merytorycznych punktowych nr 2 i nr 10, bowiem skarżący kwestionuje liczbę punktów przyznaną przez KOP w ramach kryterium merytorycznego punktowego nr 2 i nr 10.

Zgodnie z załącznikiem nr 3 do Regulaminu konkursu - Kryteria merytoryczne punktowe - w ramach kryterium nr 2 - Oddziaływanie projektu na OSI ocenie podlega, czy projekt realizowany jest na terenie Obszarów Strategicznej Interwencji (OSI) oraz czy projekt wpisuje się w strategiczne kierunki działań wskazane w Strategii Rozwoju Województwa [...] 2020 (SRWŁ 2020). Punktacja wynosi: 2 pkt – projekt realizowany jest na terenie OSI i wpisuje się w strategiczne kierunki działań dla danego OSI; 1 pkt – projekt realizowany jest na terenie OSI; 0 pkt – projekt nie jest realizowany na terenie OSI. Waga kryterium: 1.

Zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku Sekcja G. Powiązanie projektu ze strategiami - Strategia Rozwoju Województwa [...] 2020: Wnioskodawca wykazuje powiązanie projektu z Obszarami Strategicznej Interwencji (OSI), określonymi w Strategii Rozwoju Województwa [...] 2020, oraz/lub ze strategicznymi kierunkami działań dla wskazanego obszaru. Jeżeli projekt jest realizowany na Obszarze Strategicznej Interwencji (OSI) należy podać nazwę OSI.

W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca w sekcji G wniosku o dofinansowanie wskazał, że projekt będzie realizowany na jednym z Obszarów Strategicznej Interwencji, to jest w [...] Obszarze Metropolitalnym. Zaznaczając odpowiedź, że projekt wpisuje się w strategiczne kierunki działań dla wskazanego obszaru wnioskodawca winien wykazać wpisywanie się projektu w strategiczne kierunki działań wskazane w Strategii Rozwoju Województwa [...] 2020. Jak wynika z ww. wskazanej Strategii strategiczne kierunki działania [...] Obszaru Metropolitalnego w ramach celu strategiczne: Spójny, dynamiczny i konkurencyjny obszar rozwoju funkcji metropolitalnych, współtworzących krajowy system metropolii oraz wpisujący się w proces rozwoju biopolarnego układu metropolitalnego Łódź – Warszawa, zostały wskazane na stronie 105 Strategii..

Dopiero na etapie złożonej skargi wnioskodawca wskazał, że projekt wpisuje się w pkt 11 strategicznych kierunków działań [...] Obszaru Metropolitalnego. Natomiast we wniosku strona powołała się na strategiczne kierunki działań ze str. 79 Strategii Rozwoju Województwa [...] 2020. Wobec powyższego brak jest podstaw do uznania, że przyznana przez ekspertów punktacja jest nieprawidłowa.

W następnej kolejności Sąd pierwszej instancji wskazał, że w ramach kryterium nr 10 "Poziom innowacyjności projektu" ocenie podlegał poziom innowacyjności wdrażanych rozwiązań w obrębie produktu lub procesu. Ocena była dokonywana na podstawie przedstawionych przez wnioskodawcę informacji potwierdzających innowacyjność projektu, zawartych we wniosku o dofinansowanie oraz w załączonych dokumentach, takich jak np. opinia o innowacyjności, wyniki badań, publikacje naukowe, dokumenty patentowe, dokumenty statystyczne i inne, które pozwolą na weryfikację spełnienia niniejszego kryterium. Załączenie do wniosku o dofinansowanie opinii o innowacyjności nie jest obligatoryjne i nie przesądza o pozytywnej ocenie kryterium. Punktacja wynosi: 3 pkt – projekt zakłada wdrożenie innowacji nie stosowanej lub stosowanej w skali świata nie dłużej niż 3 lata; 2 pkt – projekt zakłada wdrożenie innowacji nie stosowanej lub stosowanej w skali kraju nie dłużej niż 3 lata; 1 pkt – projekt zakłada wdrożenie innowacji nie stosowanej w skali regionu i stosowanej w skali kraju dłużej niż 3 lata; 0 pkt – projekt zakłada wdrożenie innowacji stosowanej w skali regionu nie dłużej niż 3 lata. Waga kryterium: 3.

Zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku należało określić poziom innowacyjności projektu. Do dofinansowania mogą zostać wybrane jedynie te projekty, które zakładają wdrożenie innowacyjnego rozwiązania, niestosowanego w województwie łódzkim lub stosowanego nie dłużej niż 3 lata (warunek musi być spełniony zarówno dla typu projektu dotyczącego wdrożenia wyników prac B+R, jak i projektów dotyczących wdrożenia innowacyjnych produktów, procesów wytwarzania produktów lub świadczenia usług, w tym ekoinnowacji). Należy przedstawić poziom innowacyjności projektu wraz z uzasadnieniem (informacje dotyczące okresu oraz obszaru stosowania wdrażanej w ramach projektu innowacji, wraz ze wskazaniem ich źródeł), wskazując czy: a) czy projekt zakłada wdrożenie innowacji niestosowanej lub stosowanej w skali świata nie dłużej niż 3 lata? b) projekt zakłada wdrożenie innowacji niestosowanej lub stosowanej w skali kraju nie dłużej niż 3 lata? c) projekt zakłada wdrożenie innowacji niestosowanej w skali regionu i stosowanej w skali kraju dłużej niż 3 lata? d) projekt zakłada wdrożenie innowacji stosowanej w skali regionu nie dłużej niż 3 lata?

Wnioskodawca w punkcie I.2 wniosku (poziom innowacyjności projektu) wskazał, że projekt zakłada wdrożenie innowacji niestosowanej lub stosowanej w skali kraju nie dłużej niż 3 lata.

W ocenie Sądu pierwszej instancji skoro wnioskodawca w tym punkcie wyraźnie określił obszar stosowania wdrożonej w ramach projektu innowacji, to brak jest podstaw do uznania zarzutu skargi, że organ arbitralnie przyjął mniej korzystną dla wnioskodawcy wykładnię, co stanowi naruszenia art. 37 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie ze stanowiskiem eksperta powołanym w trakcie procedury odwoławczej dokumentacja aplikacyjna zawierała wiele niekonsekwencji dotyczących określenia stopnia innowacyjności projektu. Pomimo tego, że wnioskodawca w wielu miejscach we wniosku powoływał się na międzynarodową skalę innowacji, to właśnie w tym punkcie, który powinien określić właściwy obszar innowacji wskazał na innowacyjność w skali kraju.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego braku wezwania skarżącego do poprawy dokumentacji aplikacyjnej w związku ze stwierdzonymi rozbieżnościami Sąd pierwszej instancji uznał za zasadne stanowisko A., że zgodnie z wyżej powołanym Regulaminem konkursu w ramach kryteriów merytorycznych dostępu nr 2, 4, 5, 6, 7 i 8, istnieje możliwość poprawienia wniosku o dofinansowanie, w zakresie wynikającym z rekomendacji członków KOP, sformułowanych w procesie oceny.

Sąd pierwszej instancji za niezasadny uznał zarzut skargi dotyczący uznania powyższych rozbieżności dotyczących obszaru innowacyjności za oczywistą omyłkę, gdyż w wielu punktach wniosku wnioskodawca wskazywał na innowacyjność w skali świata. Niespójności, czy braki w zakresie merytorycznych treści wniosku aplikacyjnego nie mogą być uznane za oczywiste omyłki pisarskie. Ponadto z powołanej instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu wynika nie budząca wątpliwości informacja, że w części wniosku objętej punktem 1.2 należy przedstawić poziom innowacyjności projektu wraz z uzasadnieniem (informacje dotyczące okresu oraz obszaru stosowania wdrażanej w ramach projektu innowacji, wraz ze wskazaniem ich źródeł). Zatem wnioskodawca powinien w sposób staranny przedstawić swoje zamierzenia inwestycyjne we wniosku aplikacyjnym.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, że wnioskodawca przystępując do konkursu i składając w jego ramach wniosek o dofinansowanie zobligowany jest do stosowania się do odpowiedniej procedury naboru, a zatem powinien wnikliwie się z nią zapoznać. Tryb konkursowy wyboru projektów do dofinansowania wymaga, aby wnioskodawca ubiegający się o określone dofinansowanie w ramach danego postępowania konkursowego rzetelnie i wyczerpująco przygotował swój wniosek. Braki w złożonej aplikacji, czy jej niespójność z zapisami regulaminu powinny zostać ocenione negatywnie Wszelkie błędy i wady dokumentacji obciążają wnioskodawcę i brak jest podstaw prawnych do żądania od instytucji zarządzających, aby interpretowały wątpliwości na korzyść wnioskodawcy. Wskazać przy tym należy, że korzystanie z dotacji unijnych nie jest obowiązkowe. Dlatego podmiot, który zamierza z dofinansowania skorzystać winien dostosować się do zasad udzielania pomocy i wypełnić wszystkie wymogi wynikające z dokumentacji konkursowej. Rola organu sprowadza się zaś do kompleksowej oceny wniosku i nie ma prawa wkraczać w meritum, zmieniać zapisów wniosku, modyfikować ich w sposób umożliwiający uzyskanie przez wnioskodawcę dofinansowania, domniemywać treści z wniosku nie wynikających - wbrew jego zapisom. Takie działanie organu naruszałoby bowiem zasady uczciwej konkurencji i dawałoby podstawę do postawienia zarzutu uchybienia obowiązkowi bezstronności

Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, oddalił skargę.

A. K. złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu pierwszej instancji, wnosząc o:

1) na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.; dalej: "p.p.s.a.") w związku z art. 64 ustawy wdrożeniowej - uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez jej uwzględnienie i uznanie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazanie jednocześnie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ;

2) ewentualnie na podstawie art. 185 p.p.s.a. w związku z art. 64 ustawy wdrożeniowej - uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi;

3) zasądzenie - na podstawie art. 203 p.p.s.a. - kosztów postępowania za obydwie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, według norm prawem przepisanych.

Skarżący na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. w związku z art. 64 ustawy wdrożeniowej zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

A. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:

a) art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że organ nie musiał dokonać oceny projektu na podstawie wszystkich informacji przedstawionych w całym Wniosku oraz poprawienia lub wezwania skarżącego do poprawienia oczywistej omyłki we wniosku w trybie art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, a mimo to ocena projektu może zostać uznana za dokonaną "w prawidłowy sposób, bez naruszenia prawa, które mogłoby mieć wpływ na wynik oceny" i rzetelny w rozumieniu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej;

b) § 13 ust. 5 Regulaminu konkursu, poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu przez Sąd, że organ mógł dokonać oceny projektu wyłącznie na podstawie wybranych punktów Wniosku, z pominięciem pozostałej treści wniosku, a mimo to ocena projektu może zostać uznana za dokonaną "w prawidłowy sposób, bez naruszenia prawa, które mogłoby mieć wpływ na wynik oceny";

c) art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej i § 12 ust. 5 Regulaminu konkursu, poprzez błędną wykładnię przepisu art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej polegającą na uznaniu przez Sąd, iż: pojęciem "oczywistej omyłki" w rozumieniu wskazanego przepisu objęte są wyłącznie "oczywiste omyłki pisarskie", podczas gdy pojęcie to obejmuje szeroki krąg omyłek, nadto, że oczywista omyłka podlega poprawie tylko na etapie oceny formalnej projektu, podczas gdy przepis nie daje podstawy do takiego wyłączenia zakresowego, nadto poprzez niewłaściwe niezastosowanie § 12 ust. 5 Regulaminu konkursu, wskutek czego Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ prawa przy ocenie projektu uznając wadliwie, że zastosowanie znalazł § 15 ust. 3 Regulaminu;

d) § 15 ust. 3 Regulaminu konkursu poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na tym, że Sąd przyjął, iż organ słusznie odmówił skarżącemu prawa do poprawienia oczywistej omyłki we Wniosku, na co zdaniem Sądu pozwalał mu § 15 ust. 3 Regulaminu konkursu, podczas gdy w przedmiotowej sprawie zastosowanie powinien znaleźć § 12 ust. 5 Regulaminu konkursu, wskutek czego Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ prawa przy ocenie projektu;

e) art. 4 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE, seria L, nr 347 z dnia 20 grudnia 2013 r., str. 320 ze zm., dalej: "rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1303/2013") poprzez jego niewłaściwe niezastosowanie, wskutek czego orzeczenie zostało wydane z naruszeniem zasady proporcjonalności;

B. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

a) art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 64 ustawy wdrożeniowej, poprzez brak odniesienia się przez Sąd do wszystkich zarzutów skargi skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi i nie przedstawienie ich oceny, a to w zakresie zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia zasady proporcjonalności wynikającej z art. 4 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1303/2013 oraz zarzutu dotyczącego naruszenia art. 57 w związku z art. 58 ustawy wdrożeniowej;

b) art. 61 ust. 8 pkt 1a ustawy wdrożeniowej poprzez jego niezastosowanie i oddalenie skargi pomimo, że jak wynika ze skargi do WSA oraz powyżej przedstawionych zarzutów istniały uzasadnione podstawy do uwzględnienia skargi.

Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik [...] wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie Zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I Izby Gospodarczej NSA z dnia 12 listopada 2020 r. wydanego na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 z późn. zm.). Według tego przepisu przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ jej zarzuty nie są usprawiedliwione.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej skonstruowane zostały w oparciu o obydwie podstawy przewidziane w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.

W pierwszej kolejności trzeba stwierdzić, że nie może prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 64 ustawy wdrożeniowej, które to naruszenie, według skarżącego, miało nastąpić poprzez brak odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do wszystkich zarzutów skargi skierowanej do tego Sądu i nieprzedstawienie ich oceny w zakresie zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia zasady proporcjonalności wynikającej z art. 4 ust. 5 rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1303/2013 oraz zarzutu dotyczącego naruszenia art. 57 w związku z art. 58 ustawy wdrożeniowej.

W związku z tym przypomnienia wymaga, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a określa niezbędne elementy uzasadnienia wyroku, a do jego naruszenia może dojść gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, w tym jeżeli w ramach przedstawienia stanu sprawy sąd nie wskaże, jaki stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania i z jakiego powodu lub jeżeli nie wyjaśni podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia. Przy tym naruszenie to musi być na tyle istotne, aby mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. W tym kontekście należy wskazać, że w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się również i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (por. wyroki NSA: z 13 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1485/11; z 9 stycznia 2020 r., sygn. akt II GSK 2966/17 - te i kolejne cytowane orzeczenia dostępne na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Treść uzasadnienia wyroku powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i - w razie kontroli instancyjnej - Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności bądź niezgodności z prawem zaskarżonego aktu. W razie wniesienia skargi kasacyjnej nie powinno budzić wątpliwości sądu kasacyjnego, że zaskarżony wyrok został wydany po gruntownej analizie akt sprawy i że wszystkie wątpliwości występujące na etapie postępowania administracyjnego zostały wyjaśnione. Przy tym jednak prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez sąd pierwszej instancji do wszystkich oraz każdego z osobna zarzutów skargi oraz każdego z podniesionych argumentów. Konieczne jest odniesienia się do tych zarzutów i tych argumentów, których zbadanie jest niezbędne do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Zarzut uchybienia temu wymogowi jest uzasadniony w sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji nie wyjaśni w sposób umożliwiający kontrolę wyroku dlaczego nie stwierdził (lub stwierdził) w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Najistotniejsze jest, aby z treści uzasadnienia wyroku wynikało, dlaczego sąd uznał, że w sprawie nie doszło lub doszło do naruszenia prawa i dlaczego skarga została uwzględniona lub oddalona.

Odnosząc powyższe do kwestionowanego orzeczenia należy stwierdzić, że w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku realizuje powyższe wymagania. Wynika z niego, jaki stan faktyczny został w tej sprawie przyjęty przez Sąd pierwszej instancji, jak również zawarte są w nim rozważania dotyczące zastosowania odpowiednich przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, z jakich powodów uznał, że skarga strony nie zasługiwała na uwzględnienie. Wyjaśnienie to umożliwia kontrolę instancyjną orzeczenia. Rzeczywiście w uzasadnieniu wyroku Sądu pierwszej instancji nie ma szczegółowego odniesienia się do zarzutów naruszenia art. 4 ust. 5 rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1303/2013 oraz zarzutu naruszenia art. 57 w związku z art. 58 ustawy wdrożeniowej. Jednak sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut dotyczy naruszenia przepisów postępowania i w związku z tym, tak jak wymaga tego przepis art. 174 pkt 2 w związku z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. obowiązkiem skarżącego kasacyjnie jest wskazanie dlaczego zarzucane uchybienie natury procesowej mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie wystarczy w takiej sytuacji przedstawienie własnego poglądu, że zarzuty przedstawione w skardze do Sądu pierwszej instancji są uzasadnione, lecz skarżący kasacyjnie ma obowiązek wskazać, dlaczego pominięcie przez Sąd pierwszej instancji szczegółowego odniesienia się do konkretnych zarzutów mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 57 ustawy wdrożeniowej dotyczy terminu rozpatrzenia protestu i zakresu w jakim weryfikuje się prawidłowość oceny projektu rozpatrując protest, natomiast przepis art. 58 ustawy w kilku jednostkach redakcyjnych opisuje treść informacji wydawanej po rozpatrzeniu protestu, sposoby rozstrzygnięcia, jeżeli protest podlega uwzględnieniu, zakres ponownej oceny projektu, postępowanie właściwej instytucji po ponownej ocenie projektu. Z uzasadnienia wyroku wynika, że mimo braku odniesienia się do przepisów art. 57 i art. 58 ustawy wdrożeniowej Sąd pierwszej instancji szczegółowo analizował skonkretyzowane zarzuty dotyczące poszczególnych kryteriów oceny projektu, które były przedmiotem sporu.

Z kolei przepis art. 4 ust. 5 rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1303/2013 dotyczy przestrzegania zasady proporcjonalności przy stosowaniu rozwiązań dotyczących wdrażania i wykorzystania EFSI. Sąd pierwszej instancji odniósł się w uzasadnieniu wyroku do ograniczonej możliwości poprawy dokumentacji aplikacyjnej i uznał stanowisko Instytucji Pośredniczącej za prawidłowe. Natomiast skarżący kasacyjnie nie wyjaśnił w skardze kasacyjnej, dlaczego, przy tak skonstruowanym uzasadnieniu wyroku, pominięcie przez Sąd pierwszej instancji szczegółowego odniesienia się do wskazanych przez skarżącego zarzutów, przez odwołanie się do poszczególnych wskazanych w skardze przepisów, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Dodać należy, że pominięcie to, biorąc pod uwagę całą treść uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji, nie uniemożliwia – jak wcześniej wyjaśniono – przeprowadzenia kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia. Okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie podziela stanowiska sądu, czy też jego ocena, że uzasadnienie wyroku jest niepełne i nieprzekonujące, nie stanowi skutecznej przesłanki uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Wobec tego zarzut sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. nie mógł prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku.

Bezzasadne są także zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, § 13 ust. 5 Regulaminu konkursu, art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej

Według treści zarzutu dotyczącego naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej naruszenie tego przepisu miało nastąpić przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że organ nie musiał dokonać oceny projektu na podstawie wszystkich informacji przedstawionych w całym wniosku oraz poprawienia lub wezwania skarżącego do poprawienia oczywistej omyłki we wniosku, w trybie art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, a mimo to ocena projektu może zostać uznana za dokonaną "w prawidłowy sposób, bez naruszenia prawa, które mogłoby mieć wpływ na wynik oceny" i rzetelny w rozumieniu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Z uzasadnienia wyroku nie wynika, aby Sąd pierwszej instancji dokonał przedstawionej w zarzucie wykładni przepisu, według którego właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

Bezzasadny jest również zarzut naruszenia § 13 ust. 5 Regulaminu konkursu poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu przez Sąd, że organ mógł dokonać oceny projektu wyłącznie na podstawie wybranych punktów wniosku, z pominięciem pozostałej treści wniosku, a mimo to ocena projektu może zostać uznana za dokonaną "w prawidłowy sposób, bez naruszenia prawa, które mogłoby mieć wpływ na wynik oceny". Także w tym przypadku z uzasadnienia wyroku nie wynika, aby Sąd pierwszej instancji dokonał przedstawionej w zarzucie wykładni przepisu. Według tego przepisu Regulaminu ocena projektu przeprowadzana jest na podstawie informacji przedstawionych we wniosku o dofinansowanie, udzielonych przez wnioskodawcę lub pozyskanych przez IP na temat wniosku o dofinansowanie lub wnioskodawcy. Z uzasadnienia wyroku nie wynika, aby Sąd pierwszej uważał, że przepis Regulaminu konkursu należy rozumieć w taki sposób, że ocena projektu może być przeprowadzana na podstawie tylko niektórych informacji przedstawionych we wniosku o dofinansowanie.

Inną rzeczą jest natomiast stosowanie tego przepisu i ocena przedstawionych informacji w kontekście wymagań istotnych dla konkursu. Tego zagadnienia, a więc stosowania prawa omawiany zarzut skargi kasacyjnej nie dotyczy, podobnie jak wcześniej omówiony zarzut dotyczący naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Wprawdzie z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżący odnosi się także do stosowania wymienionych wyżej przepisów, ale nie zmienia to faktu, że zarzuty skargi kasacyjnej zostały sformułowane jednoznacznie, nawet z zastosowaniem graficznego podkreślenia, jako dotyczące wykładni prawa, a nie jego stosowania.

W związku z tym, że w skardze kasacyjnej nie zostały sformułowane zarzuty naruszenia wyżej wskazanych przepisów przez ich niewłaściwe zastosowanie Naczelny Sąd Administracyjny nie dokonywał kontroli zaskarżonego wyroku w kontekście ewentualnego naruszenia wskazanych wyżej przepisów przez ich niewłaściwe zastosowanie. Zakres kontroli wyznacza sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa i w jaki sposób zostały naruszone. W świetle art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia i powinna czynić zadość nie tylko wymaganiom przypisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, lecz także przewidzianym dla niej wymaganiom, w tym powinna zawierać prócz innych wymogów, m.in. przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W związku z tym na autorze skargi kasacyjnej ciąży obowiązek konkretnego wskazania, które przepisy prawa materialnego zostały przez sąd naruszone zaskarżonym orzeczeniem, na czym polegała ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie przepisu (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do uzupełniania czy korygowania postawionych zarzutów kasacyjnych. Nie może też samodzielnie ustalać podstaw, kierunków, jak i zakresu zaskarżenia.

Nieusprawiedliwiony jest także zarzut naruszenia art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że pojęciem oczywistej omyłki w rozumieniu wskazanego przepisu objęte są wyłącznie omyłki pisarskie. której to wykładni w sposób wskazany w zarzucie Sąd pierwszej instancji nie dokonywał. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji stwierdził, odnosząc się do konkretnego wniosku, że niespójności, czy braki w zakresie merytorycznych treści wniosku aplikacyjnego nie mogą być uznane za oczywiste omyłki pisarskie. Nie oznacza to jednak, że Sąd pierwszej instancji dokonał wykładni art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej w sposób wskazany w zarzucie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny natomiast skontrolował zastosowanie przez organ wskazanego przepisu ustawy a także § 12 ust. 5 Regulaminu konkursu, poprzedzając to odniesieniem się do oceny zachowania organu w kontekście § 15 ust. 3 Regulaminu konkursu. Sąd pierwszej uznał, że brak wezwania skarżącego do poprawy dokumentacji aplikacyjnej w związku ze stwierdzonymi rozbieżnościami dotyczącymi obszaru innowacyjności był usprawiedliwiony, ponieważ zgodnie z § 15 ust. 3 Regulaminem konkursu istnieje możliwość poprawienia wniosku o dofinansowanie jedynie w ramach kryteriów merytorycznych dostępu nr 2, 4, 5, 6, 7 i 8 w zakresie wynikającym z rekomendacji członków KOP. Natomiast rozbieżności we wniosku, na które wskazywał skarżący, dotyczące obszaru innowacyjności nie dotyczyły żadnego z kryteriów merytorycznych dostępu, lecz jednego z kryteriów merytorycznych punktowych, nie objętych możliwością poprawy wniosku na podstawie § 15 ust. 3 Regulaminu konkursu. Przepis ten nie był podstawą zaniechania przez organ wezwania skarżącego do poprawy oczywistej omyłki. Organ nie wezwał skarżącego do poprawy wniosku na tej podstawie, ponieważ nie chodziło o niespójności wniosku w zakresie podlegającym ocenie w ramach kryteriów merytorycznych dostępu, a tylko w takiej sytuacji można było zastosować § 15 ust. 3 Regulaminu konkursu. W związku z tym sformułowany w punkcie A.d petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia § 15 ust. 3 Regulaminu konkursu jest nieusprawiedliwiony.

Dodać należy, że zarzut ten, jako dotyczący naruszenie przepisu, który nie był zastosowany, zawiera w sobie wewnętrzną sprzeczności, ponieważ w rzeczywistości skarżący nie twierdzi, że przepis § 15 ust. 3 Regulaminu powinien być zastosowany, lecz że nie powinien być podstawą zaniechania wezwania, ponieważ skarżący powinien zostać wezwany do poprawienia oczywistej omyłki na podstawie § 12 ust. 5 Regulaminu konkursu. W związku z tym należy wskazać, że takie same stanowisko organu co do braku podstaw wezwania do poprawienia wniosku na podstawie § 15 ust. 3 Regulaminu zaakceptował również Sąd pierwszej instancji.

Ponadto jednak Sąd pierwszej instancji zaakceptował również stanowisko organu, że nie było podstaw wezwania skarżącego, na podstawie § 12 ust. 3 Regulaminu konkursu, do usunięcia oczywistej omyłki we wniosku ze względu na rozbieżności w poszczególnych częściach wniosku w zakresie informacji dotyczących obszaru innowacyjności. To stanowisko Sądu także jest prawidłowe, w związku z czym bezzasadny jest sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia wskazanego przepisu Regulaminu konkursu.

Według § 12 ust. 5 Regulaminu konkursu w razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie oczywistej omyłki Instytucja Pośrednicząca może poprawić tę omyłkę z urzędu, informując o tym Wnioskodawcę lub wezwać Wnioskodawcę do poprawienia oczywistej omyłki w terminie 7 dni, licząc od dnia następującego po dniu wysłania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia z zastrzeżeniem ust. 7. Cytowane postanowienie Regulaminu jest odzwierciedleniem przepisu art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, według którego w razie stwierdzenia oczywistej omyłki we wniosku o dofinansowanie projektu właściwa instytucja poprawia tę omyłkę z urzędu, informując o tym wnioskodawcę, albo wzywa wnioskodawcę do poprawienia oczywistej omyłki w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż 7 dni i nie dłuższym niż 21 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Prawo do sprostowania oczywistej omyłki nie może prowadzić do istotnej modyfikacji wniosku, a więc takiej zmiany, która wprowadzając nową treść do wniosku zasadniczo wpływa na ocenę wniosku. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę podziela formułowany już w orzecznictwie pogląd, że pojęcie "oczywistej omyłki" nie może odnosić się do kwestii zasadniczych dla treści wniosku o dofinansowanie, objętych kryteriami czy to formalnymi czy merytorycznymi (por. wyrok NSA z 8 maja 2018 r., sygn. akt I GSK 2013/18).

W rozpoznawanej sprawie, według Regulaminu konkursu, w ramach kryterium merytorycznego punkowego nr 10 ocenie podlegał poziom innowacyjności projektu według punktacji uzależnionej od tego czy projekt zakłada wdrożenie innowacji nie stosowanej lub stosowanej nie dłużej niż 3 lata w skali świata, kraju lub regionu. W odpowiedniej dla oceny tego kryterium części wniosku, to jest w punkcie I.2 skarżący w dwóch miejscach wyraźnie wskazał, że projekt zakłada wdrożenie innowacji niestosowanej lub stosowanej w skali kraju nie dłużej niż 3 lata. Wskazanie to było sformułowane według jednego z czterech sposobów zaproponowanych w pouczeniu zamieszczonym w tej części wniosku, zgodnym treścią kryteriów punktacji przedstawionych w Regulaminie konkursu.

Nie można zatem uznać wskazania przez skarżącego, że projekt dotyczy innowacji w skali kraju (a nie np. w skali świata) za oczywistą omyłkę podlegającą sprostowaniu. Sprostowanie polegałoby w rzeczywistości na zmianie wniosku w traki sposób, że miałoby to istotny wpływ na jego ocenę w ramach kryterium merytorycznego punkowego. Zmiana odnosiłaby się zatem do kwestii zasadniczej dla treści wniosku o dofinansowanie, objętej oceną w ranach wskazanego wyżej kryterium merytorycznego. W związku z tym nie ma znaczenia, że skarżący w innych częściach wniosku, nie dotyczących jednak sformułowanego w Regulaminie kryterium poziomu innowacyjności projektu, zawarł stwierdzenia, z których mogłoby wynikać, że według wnioskodawcy projekt jest innowacyjny w skali światowej. Istotność informacji dla treści wniosku podlegającej ocenie według kryterium merytorycznego punkowego wykluczało uznanie informacji przedstawionej w punkcie I.2 wniosku za oczywistą omyłkę podlegającą sprostowaniu. Nie można w związku z tym zarzucić Sądowi pierwszej instancji, że uznał za prawidłowe zaniechanie przez organ wezwania skarżącego do sprostowania oczywistej omyłki.

Bezzasadny jest także zarzut naruszenia art. 4 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1303/2013 poprzez jego niewłaściwe niezastosowanie, wskutek czego orzeczenie zostało wydane z naruszeniem zasady proporcjonalności.

Według tego przepisu rozwiązania dotyczące wdrażania i wykorzystania EFSI, w szczególności zasobów finansowych i administracyjnych wymaganych do przygotowania i wdrażania programów, w odniesieniu do monitorowania, sprawozdawczości, ewaluacji, zarządzania i kontroli, przestrzegają zasady proporcjonalności, biorąc pod uwagę poziom przyznanego wsparcia, oraz uwzględniają ogólny cel zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla podmiotów zajmujących się zarządzaniem programami i ich kontrolą.

Zasada proporcjonalności ma swój wyraz także w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, według którego ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Według art. 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej zgodnie z zasadą proporcjonalności zakres i forma działania Unii nie wykraczają poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celów Traktatów. Przestrzeganie zasady proporcjonalności ogranicza swobodę działania organów przy stosowaniu zwłaszcza wymogów formalnych. Zobowiązuje organy do zachowania równowagi między celem regulacji a zastosowanymi do ich osiągnięcia środkami.

Wprowadzone przepisami wymogi odpowiadają zasadzie proporcjonalności, gdy pozytywnie przejdą tzw. test proporcjonalności, który składa się z trzech elementów: 1) środek musi nadawać się do osiągnięcia założonego celu; 2) środek musi być niezbędny do osiągnięcia zakładanego celu oraz 3) środek nie może nakładać na wnioskodawcę ciężarów, które byłyby nadmierne do zakładanego celu.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że skarżący pomija, że jego projekt w zakresie spornych kryteriów został oceniony od strony merytorycznej a nie formalnej. Natomiast ustalenie w Regulaminie konkursu w jakich okolicznościach projekt podlega poprawie i jakie omyłki mogą być usuwane ma na celu realizację zasad wyboru projektów przewidzianych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w szczególności przejrzystości, rzetelności i bezstronności. Mimo że ustawa wdrożeniowa, podobnie jak prawo unijne, nie określa charakteru prawnego kryteriów wyboru, formy prawnej ich ustanowienia na poziomie programu operacyjnego, to z uwagi na sposób umiejscowienia Regulaminu konkursu w systemie oceny wniosku może być on wykorzystany dla określenia statusu prawnego poszczególnych kryteriów wyboru projektów, a wynikające z tego skutki nie mogą być postrzegane jako naruszenie zasady proporcjonalności, o ile ustanowiona procedura wyboru projektów przejdzie pozytywnie tzw. test proporcjonalności. Wprowadzenie ściśle określonych zasad poprawy wniosków i usuwania omyłek przy jednoczesnym braku wykazania przez wnoszącego skargę kasacyjną, że nieprawidłowe sporządzenie wniosku jest skutkiem wadliwie przygotowanej dokumentacji konkursowej, nie narusza zasady proporcjonalności.

Skutkiem braku usprawiedliwienia wskazanych wyżej zarzutów skargi kasacyjnej jest bezzasadność jej ostatniego zarzutu, to jest naruszenia art. 61 ust. 8 pkt 1a ustawy wdrożeniowej.

Biorąc pod uwagę omówione wyżej przyczyny Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.). Zasądzona od skarżącego na rzecz A. w Ł. kwota 240 zł stanowi zwrot kosztów za sporządzenie i wniesienie w terminie przewidzianym w art. 179 p.p.s.a. odpowiedzi na skargą kasacyjną przez reprezentującego organ radcę prawnego, który prowadził sprawę przed Sądem pierwszej instancji.