Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 928/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Służba zdrowia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 154 ust. 1 i 6, art. 132 ust. 1, art. 152 ust. 1,
journal: Dz.U. 2016 poz 1793
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135, art. 200 i art. 205
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2018 r. sprawy ze skargi R. G.-L. na decyzję Dyrektora [...]Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia postępowania w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 3 sierpnia 2017 r. nr [...] 2) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz R. G.-L. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia 30 sierpnia 2017 r. wydaną na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1793 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpoznaniu wniosku R. G.-L. o ponowne rozpatrzenie sprawy, w której organ ten decyzją z dnia 3 sierpnia 2017 r. oddalił odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne w zakresie: świadczenia ogólnostomatologicznego na obszarze: G., dzielnice: [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wskazano m.in., że w dniu 19 kwietnia 2017 r. ogłoszono postępowanie konkursowe poprzedzające zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na okres od 1 września 2017 r. do 30 czerwca 2022 r. we wskazanym powyżej zakresie. Wpłynęło 7 ofert, na 9 miejsc udzielania świadczeń, w tym oferta R. G.-L.. Wszystkie oferty zostały zweryfikowane pod względem spełnienia warunków formalnych. Komisja konkursowa wezwała 3 oferentów, w tym R. G.-L. do uzupełnienia braków formalno-prawnych. Oferenci uzupełnili braki formalne w wyznaczonym terminie. Weryfikacja oferentów (wizytacja) została przeprowadzona u 2 oferentów. W części jawnej postępowania wezwano oferentów do złożenia wyjaśnień. Do części niejawnej postępowania zakwalifikowano 7 ofert (9 miejsc udzielania świadczeń). Następnie, Komisja konkursowa podjęła decyzję o przeprowadzeniu negocjacji, i w konsekwencji o wyborze 5 ofert. Do negocjacji nie zaproszono 2 oferentów, którzy uzyskali najniższą ocenę w kryteriach niecenowych i jednocześnie najniższą cenę łączną w kryteriach niecenowych i cenowych. Najwyżej oceniona oferta uzyskała łącznie 73,000 punkty (za kryteria niecenowe 63,000 punktów, za kryteria cenowe 10,000 punktów), zaś ostatnia z wybranych ofert łącznie 45 punktów (za kryteria niecenowe 40,000 punktów, za kryteria cenowe 5,000 punktów). Natomiast R. G.-L. otrzymała za kryteria niecenowe 31,000 punktów, za kryteria cenowe 10,000 punktów - łącznie 41,000 punktów i nie została zaproszona do negocjacji z uwagi na uzyskanie małej ilości punktów w kryteriach niecenowych, co wynikało z dokonanych przez Komisję konkursową zmian w systemie informatycznym, udzielonych przez oferenta niektórych odpowiedzi. W postępowaniu zaplanowana wartość zamówienia to 706.600,00 zł, a wartość wybranych ofert wyniosła 705.800,00 zł, co stanowi 99,89 % wartości określonej w ogłoszeniu. Świadczenia w tym zakresie zostały zabezpieczone.

Od zapadłego rozstrzygnięcia R. G.-L. złożyła odwołanie wskazując na nieuprawnione działanie Komisji konkursowej polegające na zdegradowaniu jej do pozycji lekarza niespecjalisty i wskazała, że zasadne byłoby uwzględnienie punktów za specjalizację ogólną. Przede wszystkim nie zgodziła się z dokonaną zmianą udzielonych odpowiedzi na pytania ankietowe. Podniosła, że wykonuje zawód lekarza od 24 lat, a tytuł specjalisty uzyskała w 2005 r., tzw. nowym trybem. Poza tym wskazała, iż komisja konkursowa w sposób nieuprawniony przyznała dodatkowe punkty jej konkurentom za posiadanie aparatu RTG oraz kryterium ciągłości. Zakwestionowała odrzucenie punktu dotyczącego jednostek prowadzących staże dla lekarzy stomatologów.

Decyzją z dnia 3 sierpnia 2017 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, po zapoznaniu się z treścią odwołania i przebiegiem postępowania konkursowego oddalił odwołanie podkreślając, że oferta została przyjęta do postępowania konkursowego, a ocena została dokonana według jednolitych dla wszystkich świadczeniodawców kryteriów oceny ofert. Wskazano m.in., że w postępowaniu konkursowym nie został naruszony art. 134 ust. 1 ww. ustawy, zobowiązujący do zapewnienia równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem zostały bowiem udostępnione potencjalnym oferentom na takich samych zasadach. Przystępując do postępowania odwołująca się miała możliwość zapoznania się z warunkami wymaganymi od świadczeniodawców oraz kryteriami oceny ofert, które zostały podane w ogłoszeniu przedmiotowego postępowania. Zatem strona posiadała pełną wiedzę na temat obowiązujących regulacji prawnych związanych z prowadzonym postępowaniem. Dokonując weryfikacji oferty odwołującej w przedmiotowym postępowaniu, na podstawie załączonego do oferty dyplomu organ stwierdził, że odwołująca uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie: stomatologia dziecięca.

W związku z powyższym Komisja Konkursowa zwróciła się do oferenta, pismem z dnia 1 czerwca 2017 r. o wyjaśnienie wątpliwości dotyczących udzielonych odpowiedzi w formularzu ofertowym, w części VIII ankiety odnośnie posiadania dodatkowych specjalizacji lub tytułów specjalisty (innych niż udokumentowany w ofercie tytuł specjalisty w dziedzinie: stomatologia dziecięca). W dniu 08 czerwca 2017 r. do Komisji Konkursowej wpłynęły wyjaśnienia, w których oferent oświadczył: dotyczące zapytania 1.2.1.2 - stomatologia zachowawcza, stomatologia dziecięca, chirurga szczękowo-twarzowa, paradontologia, protetyka stomatologiczna i ortodoncja - wszystkie specjalizacje są zaliczone do II stopnia specjalizacji z dziedziny stomatologii; dotyczące zapytania 1.2.1.3 - zaznaczyła odpowiedź ponieważ stomatologia dziecięca, stomatologia zachowawcza z endodoncją, paradontologia, protetyka stomatologiczna, ortodoncja i chirurgia szczękowo-twarzowa są zaliczane do II stopnia specjalizacji. Aby uzyskać nowy stopień specjalizacji należało posiadać stopień specjalizacji z dziedziny chirurgii stomatologicznej lub ze stomatologii ogólnej, albo zdać dodatkowy egzamin ze stomatologii ogólnej. Aby dostać się na specjalizację dziecięcą musiała zdawać egzamin z wiedzy stomatologii ogólnej w formie ustnej i pisemnej, więc logiczne jest, że jeśli stomatologia dziecięca jest II stopniem specjalizacji to stomatologię ogólną czyli stary I stopień zawiera owa specjalizacja w sobie. Tak informowały organy przeprowadzające egzaminy specjalizacyjne. Dlatego zaznaczyła odpowiedź twierdzącą. Od około 15 lat Centrum Kształcenia Kadr Medycznych stworzyło nowe specjalizacje dające tytuł specjalisty i uznawane za II stopień, czyli stomatologia zachowawcza z endodoncją, stomatologia dziecięca, paradontologia, protetyka stomatologiczna oraz ortodoncja i chirurgia szczękowo-twarzowa.

Wobec tych wyjaśnień oraz faktu nieprzedłożenia dokumentów wskazujących na posiadanie specjalizacji II stopnia lub tytułu specjalisty w dziedzinie stomatologii ogólnej oraz specjalizacji I stopnia w dziedzinie stomatologii ogólnej, które uprawniałyby do uzyskania dodatkowych punktów rankingujących ofertę w w/w kategoriach, w dniu 12 czerwca 2017 r., Komisja konkursowa postanowiła dokonać zmian w systemie informatycznym odpowiedzi ankietowej, dotyczących pytań 1.2.1.2. oraz 1.2.1.3. poprzez wskazanie: żadna z powyższych.

Podniesiono, że organ rozpatrujący wniosek stwierdził, że Komisja Konkursowa prawidłowo nie uznała wyjaśnień oferenta, albowiem do uzyskania dodatkowych punktów w ocenie oferty uprawnia fakt pracy (w odpowiednim przedziale czasowym pracy poradni) lekarza dentysty, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii ogólnej, z co najmniej 10-letnim stażem oraz lekarza dentysty ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie stomatologii ogólnej. Do posługiwania się tytułem specjalisty lub tytułem lekarza ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie stomatologii ogólnej mogą uprawniać stosowne dokumenty, jak dyplom wydany przez właściwe organy. Odwołująca posiada dyplom, z którego wynika, że uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie: stomatologia dziecięca, a zatem nie jest uprawniona do uzyskania punktów rankingujących zarówno za posiadanie specjalizacji II stopnia lub tytułu specjalisty w dziedzinie stomatologii ogólnej, jak i za posiadanie specjalizacji I stopnia w dziedzinie stomatologii ogólnej. Fakt odbywania specjalizacji w dziedzinie stomatologii dziecięcej tzw. nowym trybem, w ramach którego lekarz dentysta musiał wykazać się wiedzą w różnych dziedzinach stomatologii, w tym stomatologii ogólnej, chirurgii stomatologicznej czy np. ortodoncji, nie upoważnia lekarza do twierdzenia, że automatycznie uzyskał specjalizację I stopnia ze stomatologii ogólnej, czy innej dziedziny medycyny. Odwołująca legitymuje się jedynie tytułem specjalisty w dziedzinie: stomatologia dziecięca.

Ponadto wyjaśniono, że w odniesieniu do kryterium: w miejscu udzielania świadczeń jest prowadzone szkolenie specjalizacyjne lekarzy dentystów przez podmiot wpisany na listę jednostek akredytowanych do prowadzenia staży w dziedzinach stomatologicznych, to oferentka wskazała, że w ubiegłych latach jej praktyka była wpisana na listę, jeśli chodzi o akredytację szkolenie stomatologów w ramach staży podyplomowych, a nie staży w ramach szkolenia specjalistycznego. Prawidłowo zatem uznano, że został spełniony ten warunek rankingujący.

R. G.-L. złożyła do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, podnosząc, że nie zgadza się z dokonana oceną oferty i prosi o ponowne szczegółowe jej rozpoznanie. Przytoczyła ponownie wszystkie wcześniej podnoszone zarzuty oraz argumenty na ich poparcie.

Rozpatrując ponownie wniosek organ wskazał na art. 154 ust. 4 i 6 ustawy, zaznaczając przy tym, że nie przeprowadza ponownie postępowania konkursowego lecz po raz kolejny rozpoznaje i rozstrzyga sprawę oraz ocenia prawidłowość wydanej decyzji. W uzasadnieniu powtórzono przebieg postępowania konkursowego i stanowiska reprezentowane w sprawie. Zaznaczono, że przedstawiona interpretacja pytania i odczytywanie go w sugerowany sposób uprawniałoby do przyznania dodatkowych punktów specjaliście z każdej dziedziny medycyny, w tym nie związanej ze stomatologią. W postępowaniu konkursowym stosowano wobec wszystkich oferentów takie same kryterium oceny i przyznawano punkty lekarzom specjalistom w dziedzinie stomatologii zachowawczej lub stomatologii zachowawczej z endodoncją. Załączona zaś kopia porozumienia w sprawie ustalenia listy podmiotów uprawnionych do prowadzenia straży podyplomowych lekarzy i lekarzy dentystów w latach 2017/18 zwartego pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Okręgową Izbą Lekarską w dniu 6 lipca 2017 r. potwierdza jedynie prawo do prowadzenia staży podyplomowych. Z danych posiadanych przez NFZ wynikało, że oferent NZOZ "Ś." Sp. z o.o. wykonał 2.700 procedur rentgenodiagnostyki w ramach realizowanej umowy. Natomiast G. Centrum stomatologiczne Sp. z o.o. przed zmianą miejsca udzielania świadczeń realizowało umowę co najmniej o 1 stycznia 2007 r. przy ul. [...] w G. (również obszar dzielnicy Ś. w G.). Tym samym zasadne było przyznanie punktów w ramach warunku ciągłość (art. 5 pkt 2a ustawy).

Wyjaśniono również, że nie zostały naruszone obowiązujące zasady przeprowadzania przedmiotowego postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a interes prawny odwołującej się nie doznał uszczerbku, o którym mowa w art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji w całości wyczerpało ocenę stanu faktycznego i prawnego rozpoznawanej sprawy. Mimo, że R. G.-L. nie zgodziła się z argumentacją zawartą w poprzedniej decyzji, to organ prowadzący postępowanie, rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie znalazł przesłanek przemawiających za jego uwzględnieniem, w całości podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniosła R. G.-L., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej przez nią w mocy decyzji z dnia 3 sierpnia 2017 r. ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez zaniechanie wyczerpującego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz dokonanie błędnych ustaleń polegających na przyjęciu, że skarżąca nie spełniała wymagań do przyznania złożonej przez nią ofercie, w przeprowadzonym przez OW NFZ w G. konkursie ofert w rodzaju leczenie stomatologiczne w zakresie świadczenia ogólnostomatoiogiczne, dodatkowych punktów rankingujących w kategorii personel, z uwagi na legitymowanie się tytułem lekarza dentysty specjalisty,

2. Załącznika Nr 7 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zw. z art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, poprzez:

- niewłaściwe przyjęcie, iż złożona przez skarżąca oferta nie powinna otrzymać dodatkowych punktów rankingujących w kategorii personel, z uwagi na legitymowanie się tytułem lekarza dentysty specjalisty,

- niewłaściwe, niezgodne z rozporządzeniem przygotowanie ankiety konkursowej, gdyż pytanie 1.2.1.2. ankiety było sformułowane w ten sposób, iż dodatkowe punkty rankingujące oferta mogła uzyskać w sytuacji gdy oferent wykaże "Czas pracy lekarza dentysty, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii ogólnej z co najmniej 10 letnim stażem", natomiast jak wynika z pkt. 1.1 Załącznika nr 7 ocenianym dodatkowo warunkiem był "lekarz dentysta, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny, zwany dalej "lekarzem dentystą specjalistą", w dziedzinie stomatologii zachowawczej lub stomatologii zachowawczej z endodoncją - 100% czasu pracy poradni,

3. § 17 ust. 2a Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (Dz. U. poz. 1980 ze zm.), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyznanie dodatkowych 6 punktów Przychodni Stomatologicznej przy ul. [...] w G., za wykonanie co najmniej 200 procedur (ICD-9) z zakresu 23.0301 rentgenodiagnostyka do 2 zdjęć wewnątrzustnych w okolicznościach, gdy w/w podmiot leczniczy nie posiadał w swoich zasobach aparatu RTG, co w dalszej konsekwencji powodowało, iż nie mógł wykonać przedmiotowej procedury,

4. art. 134 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez naruszenie zasady równego traktowania i uczciwej konkurencji na skutek przyznania dodatkowych 6 punktów Przychodni Stomatologicznej przy ul. [...] w G., za wykonanie co najmniej 200 procedur (ICD-9) z zakresu 23.0301 rentgenodiagnostyka do 2 zdjęć wewnątrzustnych w okolicznościach, gdy w/w podmiot leczniczy nie posiadał w swoich zasobach aparatu RTG, co w dalszej konsekwencji powodowało, iż nie mógł wykonać przedmiotowej procedury,

5. art. 148 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 142 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez nie przyznanie ofercie skarżącej dodatkowych punktów w kryterium jakość - personel,

6. art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez niewłaściwe zastosowanie w/w przepisu i niezasadne utrzymanie w mocy własnej decyzji nr [...] z dnia 3 sierpnia 2017r.

W uzasadnieniu skargi wskazano m.in., że być może właśnie niewłaściwe określenie pytania ankietowego przez NFZ doprowadziło do tego, że Komisja konkursowa, a następnie Dyrektor OW NFZ w G., w sposób nieuprawniony nie przyznali dodatkowych punktów w ofercie skarżącej, z tytułu wskazania w złożonej ofercie lekarza specjalisty. Skarżąca podniosła, iż możliwość uzyskania specjalności w dziedzinie stomatologii ogólnej przewidywały tylko przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z 25 marca 1999 r. w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy stomatologów. W tym też kontekście uznać należy, iż lekarzem dentystą stomatologii ogólnej będzie lekarz, który szkolenie specjalizacyjne odbywał na podstawie przepisów właśnie w/w rozporządzenia. Rozporządzenie to obowiązywało do 31 stycznia 2000 r. w związku z czym lekarzy posiadających specjalność "stomatologia ogólna" jest niezmiernie mało w całej Polsce i od 2000 r. takiej specjalności już nie ma. Koniecznym jest ustalenie, czy późniejsze regulacje prawne umożliwiały uzyskanie specjalizacji, która byłaby równorzędna specjalizacji w zakresie stomatologii ogólnej. Świadczenia ogólnostomatologiczne są świadczeniami najbardziej powszechnymi i dostępnymi i niewątpliwie nie mogło być zamiarem ustawodawcy to, że w konkursie ofert będą premiowane osoby, które skończyły specjalizację w 2000 r.

Zgodnie z § 2 pkt 7 ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. przez lekarza specjalistę rozumieć należy lekarza, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny. Tożsamą definicję lekarza specjalisty wprowadza przepis § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego, zgodnie z którym lekarzem specjalistą jest lekarz dentysta, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny. Zatem rozporządzenia stawiają znak równości między lekarzem specjalistą a lekarzem który - posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny. Pod pojęciem lekarza, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny należy rozumieć lekarza specjalistę. Mając na uwadze postanowienia w/w rozporządzeń oraz dodatkowo okoliczność, iż obowiązujące rozporządzenia przewiduje jako jedną ze specjalizacji stomatologię dziecięcą, skarżąca spełnia wymóg legitymowania się tytułem specjalisty. Spełnia więc wymóg posiadania specjalizacji II stopnia, bowiem jak wynika z cyt. przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. lekarz specjalista, lekarz siadający specjalizację II stopnia oraz lekarz specjalista w określonej dziedzinie medycyny są pojęciami równoznacznymi. Skoro skarżąca spełnia wymóg bycia lekarzem specjalistą, to prawidłowym było zaznaczenie przez nią odpowiedzi twierdzącej w pkt 1.2.1.2. oraz w pkt 1.2.1.3.

W wymaganiach innych przedmiotów postępowania stypizowanych w załączniku nr 7 do ww. rozporządzenia, nie było możliwości uzyskania dodatkowych punktów za specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny. W pozostałych przedmiotach postępowania, dodatkowe punkty w kategorii personel można było uzyskać za posiadania lekarza dentysty konkretnej specjalizacji - w zależności od przedmiotu postępowania. Ustawodawca więc celowo postanowił premiować w inny sposób dodatkowymi punktami personel wykonujący świadczenia w zakresie świadczeń ogólnostomatologicznych oraz personel wykonujący pozostałe świadczenia specjalistyczne, do których udzielania wymagania są wyższe.

Ponadto, w sytuacji wskazania w ofercie przez Przychodnię Stomatologiczną przy ul. [...] w G., że nie posiada w swoich zasobach aparatu RTG i jednocześnie wskazania, że ten oferent wykonał w ciągu ostatnich 24 miesięcy poprzedzających o 2 miesiące miesiąc, w którym ogłoszono postępowanie - co najmniej 200 procedur (ICD-9) z zakresu 23.0301 rentgenodiagnostyka do 2 zdjęć wewnątrzustnych, powinno spowodować zmianę odpowiedzi w pkt 1.2.3.1. na "żadna z powyższych". Nie ma tu znaczenia § 17 ust. 2a Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy. Przepis ten nie mógł zostać zastosowany, gdy oferent nie wykazał w swoich zasobach aparatu RTG, który konieczny jest do wykonania przedmiotowej procedury.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko oraz odnosząc się do zarzutów wniesionej skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. 2017, poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako - "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2017 r. wydana po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, którą utrzymał w mocy decyzję z dnia 3 sierpnia 2017 r. oddalającą odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

W podstawie prawnej rozstrzygnięcia przywołano art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1793 ze zm., zwanej również "ustawą") oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Jak wynika z akt sprawy w dniu 19 kwietnia 2017 r. zostało ogłoszone postępowanie konkursowe poprzedzające zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na okres obowiązywania umowy od dnia 1 września 2017 r. do dnia 30 czerwca 2022 r. w rodzaju: leczenie stomatologiczne, w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne na obszarze: G., dzielnice: [...]. Bezsporne było, że w związku z powyższym konkursem wpłynęło 7 ofert, w tym oferta R. G.-L. (zwana dalej także - "skarżącą"), która otrzymała za kryteria niecenowe 31,000 punktów, za kryteria cenowe 10,000 punktów, łącznie 41,000 punktów i nie została zaproszona do negocjacji z uwagi na uzyskanie małej ilości punktów w kryteriach niecenowych. Ostatnia z wybranych do negocjacji ofert uzyskała łącznie 45,000 punktów, natomiast oferta najwyżej oceniona uzyskała łącznie 73,000 punktów (okoliczności poza sporem).

Postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami normują przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Postępowanie to stanowi swoistą, znaną tylko ustawie, procedurę zawarcia umowy w sprawie udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Postępowanie jest mocno sformalizowane, a ustawodawca stworzył obligatoryjnie stosowane szczególne wymagania dotyczące trybu przeprowadzenia tego postępowania.

Zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych jest umowa o udzielanie tych świadczeń. Zawieranie takich umów ze świadczeniodawcami, w tym przeprowadzanie konkursu ofert i rokowań prowadzących do zawarcia umowy należy do zakresu działania Narodowego Funduszu Zdrowia. Umowa o udzielanie świadczeń może być zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej na zasadach określonych w ustawie (art. 132 ust. 2 ustawy).

W myśl art. 152 ust. 1 ustawy, świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154. Jednym z "środków odwoławczych", o których mowa w art. 152 ust. 1 ustawy, jest odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, które - stosownie do art. 154 ust. 1 ustawy - świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może wnieść do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania. Odwołanie składane na podstawie art. 154 ust. 1 ustawy, dotyczące rozstrzygnięcia postępowania przez komisję otwiera postępowanie administracyjne, do którego zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w zakresie nie wyłączonym przez przepisy ustawy.

Stronami postępowania o którym mowa w art. 154 ust. 1-6 ustawy są świadczeniodawca, który złożył odwołanie, o którym mowa w ust. 1, lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w ust. 4, oraz świadczeniodawcy, którzy zostali wybrani do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w danym postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

W orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, które Sąd orzekający w sprawie aprobuje, że postępowanie zainicjowane odwołaniem jest postępowaniem administracyjnym (dwuinstancyjnym), kończącym się wydaniem w każdej instancji decyzji administracyjnej i pełniącym funkcję postępowania kontrolnego wobec postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (postępowania konkursowego lub postępowania w trybie rokowań). Odwołanie jako środek zaskarżenia służy weryfikacji zaskarżonego rozstrzygnięcia, umożliwiając jego wzruszenie i dąży do wyeliminowania tą drogą z obrotu prawnego określonego rozstrzygnięcia. Z art. 154 ust. 1 ustawy wynika, że przedmiotem kontroli w postępowaniu administracyjnym wszczętym odwołaniem, jest rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy polegające na dokonaniu wyboru świadczeniodawców, z którymi mają zostać zawarte umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a zatem rozstrzygnięcie to siłą rzeczy wskazuje również świadczeniodawców, którzy nie zostali zakwalifikowani do zawarcia takich umów.

Wobec tego wywodzi się, że złożone w trybie art. 154 ustawy odwołanie dotyczy całego rozstrzygnięcia o wyborze świadczeniodawcy (świadczeniodawców) i co do zasady nie ma podstaw do ograniczenia tego środka zaskarżenia wyłącznie do "sprawy" wnoszącego odwołanie, rozumianej jako rozpatrzenie okoliczności dotyczących oceny tylko jego oferty z punktu widzenia zgodności z regułami przeprowadzania postępowania o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń. Ustalenie wyniku konkursu w postaci rankingu czyli klasyfikacji wartościującej poszczególne oferty, z samego założenia i istoty mieści w sobie porównywanie ofert świadczeniodawców biorących udział w postępowaniu. W sytuacji więc, gdy ustawa nakłada na Fundusz obowiązek równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy i prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji (art. 134 ust. 1), to równe traktowanie w zakresie ocen ofert jest kwestią pewnych relacji pomiędzy tymi ocenami. Nie jest więc możliwe skontrolowanie respektowania zasady równego traktowania przy ustalaniu rankingu świadczeniodawców wyłącznie na podstawie weryfikacji oceny oferty odwołującego się dokonanej pod względem zgodności z wymaganiami stawianymi świadczeniodawcom. Narusza bowiem tę zasadę również sytuacja, w której co prawda ocena oferty odwołującego się została dokonana prawidłowo, jednakże ocena któregokolwiek z ofert jego konkurenta wyżej uplasowanego w rankingu została bezpodstawnie zawyżona (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/GD 983/17, dostępny w Internecie na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl ).

Zgodnie z art. 139 ust. 1 ustawy, zawieranie przez Fundusz umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, z zastrzeżeniem art. 159 i art. 159a, odbywa się po przeprowadzeniu postępowania w trybie:

1) konkursu ofert albo

2) rokowań.

Przepis art. 139 ust. 2 ustawy stanowi, że w celu przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert Fundusz zamieszcza ogłoszenie zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 9. W celu przeprowadzenia rokowań po zamieszczeniu ogłoszenia Fundusz wysyła zaproszenia.

Stosownie do art. 152 ust. 1 ustawy świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154.

Zgodnie z art. 153 ust. 1 ustawy, w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, do czasu zakończenia postępowania, oferent może złożyć do komisji umotywowany protest w terminie 7 dni roboczych od dnia dokonania zaskarżonej czynności.

Komisja rozpatruje i rozstrzyga protest w ciągu 7 dni od dnia jego otrzymania i udziela pisemnej odpowiedzi składającemu protest. Nieuwzględnienie protestu wymaga uzasadnienia (art. 153 ust. 3).

Z kolei art. 154 ust. 1 ustawy stanowi, że świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może wnieść do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania.

Po rozpatrzeniu odwołania dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą lub oddalającą odwołanie (art. 154 ust. 3).

Od decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu świadczeniodawcy przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 154 ust. 4).

Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu rozpatruje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy(..) i wydaje decyzję administracyjną w sprawie (art. 154 ust. 6).

Od decyzji, o której mowa w ust. 6, świadczeniodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego (art. 154 ust. 8).

W oparciu o powyższy przepis art. 154 ust. 8 ustawy skargę wniosła skarżąca.

Istota sporu w niniejszej sprawie koncentrowała się zasadniczo na dwóch płaszczyznach, wymagających rozstrzygnięcia:

pierwszej - czy oferta skarżącej powinna otrzymać dodatkowe punkty rankingujące w kryterium: jakość, kategoria: personel, z uwagi na legitymowanie się tytułem lekarza stomatologa dziecięcego, a tym samym czy prawidłowo dokonano zmian w systemie informatycznym odpowiedzi ankietowej (dalej w skrócie - "ankieta") na "żadna z powyższych",

drugiej - czy zasadnie zostało przyznanie 6 punktów Przychodni Stomatologicznej przy ul. [...] w G. za wykonanie procedur z zakresu rentgenodiagnostyki w sytuacji, gdy podmiot ten nie posiada aparatu RTG.

Na wstępie należy wskazać, że oceniane warunki w ramach kryterium: jakość, kategoria: personel, zostały sformułowane w ankiecie zgodnie z załącznikiem 7 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1372, ze zm., dalej w skrócie - "załącznik 7 rozporządzenia" lub "załącznik 7").

Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r., rozporządzenie to określa szczegółowe kryteria wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w podziale na poszczególne zakresy lub rodzaje świadczeń zdrowotnych. Załącznik 7 do rozporządzenia stanowi wykaz szczegółowych kryteriów wyboru ofert wraz z wyznaczającymi je warunkami oraz przypisaną im wartością w rodzaju leczenie stomatologiczne.

W związku brzmieniem punktu 1.1. załącznika 7 rozporządzenia, na rozprawie w dniu 22 marca 2018 r. pełnomocnik skarżącej zarzucił nieprawidłowe sformułowanie pytania ankiety 1.2.1.1. Ponadto, jak podniesiono w punkcie 2 lit. b skargi, nieprawidłowości skarżąca upatrywała w tym, że pytanie 1.2.1.2. ankiety było ujęte w ten sposób, że dodatkowe punkty rankingujące można było uzyskać, gdy oferent wykaże "czas pracy lekarza dentysty, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii ogólnej z co najmniej 10-letnim stażem pracy", zaś jak wynika z punktu 1.1. załącznika 7, ocenianym warunkiem był "lekarz dentysta, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny, zwany dalej "lekarzem dentystą specjalistą" (w dziedzinie stomatologii zachowawczej lub stomatologii zachowawczej z endodoncją). Zdaniem skarżącej - istotna różnica dotyczy określenia lekarza specjalisty, gdyż w ankiecie był wskazany "specjalista w dziedzinie stomatologii ogólnej", zaś w rozporządzeniu jest "specjalista w określonej dziedzinie medycyny", a są to "całkowicie różne pojęciowo specjalizacje".

Stanowiska powyższego nie można podzielić.

Punkt 1.1. załącznika 7 rozporządzenia, Tabela nr 1 - Leczenie stomatologiczne, Przedmiot postępowania: świadczenia ogólnostomatologiczne, kryterium: jakość, kategoria: personel, oceniany warunek, brzmi: "Lekarz dentysta, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny, zwany dalej "lekarzem dentystą specjalistą", w dziedzinie stomatologii zachowawczej lub stomatologii zachowawczej z endodoncją (...)". Tu trzeba zaznaczyć, że punkt ten nie odnosi się do stomatologii ogólnej.

Jednak, co ważne, z treści punktu 1.1. załącznika 7, wynika jednoznacznie, że pojęcie "tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny", należy odnieść do pojęcia "lekarza dentysty specjalisty", a następnie do pojęcia "specjalisty w dziedzinie stomatologii zachowawczej lub stomatologii zachowawczej z endodoncją". Mamy tu niewątpliwie do czynienia z uszczegółowieniem (doprecyzowaniem) przez prawodawcę zawartego w tym punkcie pojęcia "tytułu specjalisty w określonej dziedzinie medycyny". Następuje to "poprzez powtórzenie", które ostatecznie skutkuje zawężeniem pojęcia. Innymi słowy, taki sposób redakcji normy, prowadzi do jednoznacznego odczytania zawartego w niej pojęcia "specjalisty w określonej dziedzinie medycyny".

Stanowisko powyższe znajduje odzwierciedlenie w treści pisma z dnia 14 kwietnia 2017 r. Ministerstwa Zdrowia, Departamentu Ubezpieczenia Zdrowotnego, które w związku z ww. zarzutem skarżącej, zostało złożone do akt na rozprawie w dniu 22 marca 2018 r. przez pełnomocnika organu. Podniesiono w nim m.in., że mamy tu do czynienia z doprecyzowaniem w dalszej części przepisu, który dotyczy specjalisty w dziedzinie stomatologii zachowawczej i stomatologii z endodoncją. Zaznaczono przy tym, że przepis nie dotyczy każdego rodzaju specjalizacji (str.3).

Tym samym pojęcie "specjalisty w określonej dziedzinie medycyny" nie może być rozumiane szeroko, lecz należy je odnieść do wymienionych w punkcie 1.1. załącznika 7 "specjalisty w dziedzinie stomatologii zachowawczej lub stomatologii zachowawczej z endodoncją". W takim też ujęciu, nie można mówić o istnieniu samodzielnie funkcjonującego pojęcia - tytułu "specjalisty w określonej dziedzinie medycyny". Mimo użycia w punkcie 1.1. załącznika 7, pojęcia "specjalisty w określonej dziedzinie medycyny", nie mamy tu do czynienia jak wywodziła skarżąca z "różnymi pod względem pojęciowym specjalizacjami".

Przedstawiona w skardze na poparcie tego stanowiska argumentacja nie może więc zasługiwać na aprobatę.

Trzeba też wskazać, co podniósł organ w odpowiedzi na skargę, że pojęcie "specjalista w dziedzinie stomatologii ogólnej" nie zostało ujęte w punkcie 1.1. załącznika 7 lecz w punktach: 1.4. i 1.5., w których wskazano: "Lekarz dentysta specjalista w dziedzinie stomatologii ogólnej z co najmniej 10-letnim stażem pracy (...)". Ponadto, w kolejnych punktach: 1.6. i 1.7. zawarto "Lekarz dentysta ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie stomatologii ogólnej". Tym samym nie można również w tym zakresie upatrywać sprzeczności.

Przy czym, nie sposób nie zauważyć, że skarżąca na pytanie ankiety 1.2.1.1., które brzmiało: "czas pracy lekarza, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii zachowawczej z endodoncją (...)" udzieliła odpowiedzi - "żadna z powyższych" i nie wynika, aby to pytanie budziło wątpliwości skarżącej. Udzielona odpowiedź nie była kwestionowana przez komisję, ani przez organ.

Wobec poczynionych rozważań, Sąd orzekający nie dopatrzył się w powyższym zakresie istnienia zarzucanych niezgodności z załącznikiem 7 rozporządzenia.

Przechodząc dalej, to pytanie 1.2.1.2. brzmiało "Czas pracy lekarza dentysty, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii ogólnej z co najmniej 10 letnim stażem pracy (...)", zaś pytanie 1.2.1.3.: "Czas pracy lekarza dentysty ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie stomatologii ogólnej (...)". W obu tych przypadkach nastąpiła zmiana odpowiedzi: na żadna z powyższych, zaś skarżąca udzieliła odpowiedzi: co najmniej 75 % czasu pracy w poradni oraz 100% czasu pracy poradni. Zdaniem bowiem skarżącej, posiadany tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii dziecięcej uprawniał ją do uzyskania dodatkowych punktów.

Poza sporem było, że skarżąca wykonuje zawód lekarza stomatologa od 24 lat. Bezsporne było również, że skarżąca legitymuje się tytułem specjalisty w dziedzinie: stomatologii dziecięcej od 2005 r. Nie było też kwestionowane, że obecnie nie ma specjalizacji I i II stopnia, a tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii ogólnej można było uzyskać tylko do 2000 r.

Niemniej, nie powinno nasuwać wątpliwości, że jak wynika z treści przywołanych warunków uzyskanie dodatkowych punktów rankingujących w ocenie oferty uprawniał fakt pracy (w odpowiednim przedziale czasowym pracy poradni) lekarza dentysty, który:

posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii zachowawczej z endodoncją;

posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie stomatologii ogólnej, z co najmniej 10-letnim stażem;

posiada specjalizację I stopnia w dziedzinie stomatologii ogólnej.

A więc adresatami tych warunków byli lekarze dentyści, którzy uzyskali w określonym czasie stosowne specjalizacje i mogli to wykazać odpowiednimi dokumentami.

Skoro skarżąca jest specjalistą w dziedzinie: stomatologii dziecięcej, to nie była uprawniona do uzyskania punktów rankingujących za posiadanie wymienionych tu specjalizacji. Tylko bowiem konkretne specjalizacje (wymienione powyżej) pozwalały na uzyskanie dodatkowych punktów. Niewątpliwie też do posługiwania się powyższymi tytułami uprawniają stosowne dokumenty, w tym uzyskane dyplomy (wydane przez właściwe organy). Skarżąca zaś posiada dyplom, z którego wynika, że uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie: stomatologia dziecięca. Same li tylko wyjaśnienia skarżącej wobec braku innych dokumentów potwierdzających posiadanie wymaganych specjalizacji nie było wystarczające i pozwalało na dokonanie zmian w systemie informatycznym odpowiedzi ankietowej.

Trzeba też zaznaczyć, że postępowanie w sprawie zawarcia umowy na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert w przedmiotowej sprawie dotyczyło świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne, w zakresie: świadczenia ogólnostomatologicznego. Zatem do uzyskania dodatkowych punktów rankingowych uprawniało posiadanie w ramach ocenianego warunku, konkretnych specjalizacji określonych w punktach 1.1.-1.7. załącznika 7 rozporządzania. Posiadanie specjalizacji w dziedzinie stomatologii dziecięcej uprawniałby do uzyskania dodatkowych punktów w konkursie, którym przedmiot postępowania stanowiło: świadczenia ogólnostomatologiczne dla dzieci i młodzieży czy też świadczenia ogólnostomatologiczne dla dzieci i młodzieży udzielane w dentobusie.

Niewątpliwie skarżąca spełnia wymóg legitymowania się tytułem specjalisty w dziedzinie stomatologii dziecięcej, jednak nie posiada tytułu specjalisty, jaki był wymagany w przedmiotowym konkursie, a który uprawniał do uzyskania dodatkowych punktów z tego tytułu. Należało więc podzielić stanowisko organu reprezentowane w tym zakresie.

Drugi zasadniczy zarzut skargi stanowiło nieuzasadnione przyznanie dodatkowych 6 punktów Przychodni Stomatologicznej przy ul. [...] w G., za wykonanie co najmniej 200 procedur (ICD-9) z zakresu 23.0301 rentgenodiagnostyka do 2 zdjęć wewnątrzustnych w sytuacji, gdy podmiot ten nie posiada aparatu RTG i dlatego zdaniem skarżącej, nie mógł on wykonać przedmiotowej procedury (pytanie 1.2.3.1. ankiety).

Natomiast organ podniósł, że Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "Ś. Sp. z o.o. w G. (dalej w skrócie - "NZOZ Ś."), posiada kilka miejsc udzielania świadczeń, w tym przy ul. [...]. Z danych posiadanych przez NFZ wynikało, że oferent ten zrealizował w ciągu ostatnich 24 miesięcy poprzedzających o 2 miesiące, w których ogłoszono postępowanie 2700 procedur w ramach realizowanej umowy, a zatem był uprawniony do uzyskania punktów dodatkowych z tytułu warunku rankingującego. Brzmienie warunku nie określa, że wykonanie określonej liczby procedur winno być oceniane odrębnie dla każdego miejsca udzielania świadczeń. Organ powołał się przy tym na § 17 ust. 2a Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (Dz. U. z 2014 r., poz. 1980 ze zm.), dodany rozporządzeniem z dnia 29 grudnia 2016 r. (Dz.U. z 2017 r., poz. 44), stosownie do którego komisja konkursowa nie może żądać od oferenta przekazania dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w toku postępowania przez oferenta, jeżeli potwierdzenie tych danych i informacji jest możliwe na podstawie posiadanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia ewidencji, rejestrów lub innych zbiorów danych.

W załączniku 7 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w Tabeli nr 1 - Leczenie stomatologiczne, Przedmiot postępowania: świadczenia ogólnostomatologiczne, kryterium: jakość, kategoria: realizacja wybranych świadczeń, oceniany warunek brzmi: 3.2. "Wykonanie w ciągu ostatnich 24 miesięcy poprzedzających o 2 miesiące, w których ogłoszono postępowanie - co najmniej 200 procedur (ICD-9) z zakresu 23.0301 rentgenodiagnostyki do 2 zdjęć wewnątrzustnych". W ramach tego kryterium ocenie podlegał warunek Realizacja procedur (ICD-9) z zakresu 23.0301 Rentgenodiagnostyki do 2 zdjęć wewnątrzustnych "Wykonanie w ciągu ostatnich 24 miesięcy poprzedzających o 2 miesiące, w których ogłoszono postępowanie - co najmniej 200 procedur" (pytanie 1.2.3.1. ankiety).

Poza sporem było, że biorący w przedmiotowym konkursie udział "NZOZ – Ś.", wskazał trzy miejsca udzielania świadczeń:

Poradnia Stomatologiczna ul. [...] w G.;

Poradnia Stomatologiczna ul. [...] 10-14 w G.;

Przychodnia Stomatologiczna przy ul. [...] w G..

Zgodnie z § 2 pkt 11 rozporządzenia, miejsce udzielania świadczeń stanowi - pomieszczenie lub zespół pomieszczeń w tej samej lokalizacji, powiązanych funkcjonalnie i organizacyjnie w celu wykonywania świadczeń gwarantowanych.

Bezsporne było w sprawie, że Przychodnia Stomatologiczna przy ul. [...] w G. nie posiada aparatu RTG. Takimi aparatami dysponują natomiast Poradnia Stomatologiczna ul. [...] 14 w G. oraz Poradnia Stomatologiczna ul. [...]10-14 w G., a więc dwa inne miejsca wykonywania świadczeń. Nie była również w sprawie kwestionowana liczba wykonanych procedur z zakresu rentgenodiagnostyki (2700) w ciągu ostatnich 24 miesięcy poprzedzających o 2 miesiące miesiąc, w którym ogłoszono postępowanie przez "NZOZ – Ś.".

Nasuwa się więc pytanie czy w zaistniałej sytuacji zasadne było przyznanie dodatkowych punktów Przychodni Stomatologicznej przy ul. [...]w G. za wykonanie procedur, których nie mogła wykonać z uwagi na nie posiadanie aparatu.

W ocenie Sądu orzekającego, na powyższe pytanie należy udzielić odpowiedzi negatywnej. Z przyczyn wskazanych poniżej.

Przede wszystkim w okolicznościach niniejszej sprawy - istotne jest - że każde z trzech miejsc udzielania świadczeń, tj.: Poradnia Stomatologiczna ul. [...]14 w G., Poradnia Stomatologiczna ul. [...] 10-14 w G. i Przychodnia Stomatologiczna przy ul. [...] 58 w G., podlegało odrębnej ocenie oraz odrębnej punktacji w przedmiotowym postępowaniu konkursowym. Przy czym, ocena ta oraz punktacja odnosiły się nie tylko do spornego warunku, ale były dokonywane w stosunku do każdego z warunków objętych wymogami tego konkursu.

Każde więc z tych trzech miejsc udzielania świadczeń było oceniane i punktowane oddzielnie. Oznacza to, że było traktowane jako samodzielna oferta. W konsekwencji też: Poradnia Stomatologiczna ul. [...] 14 w G. uzyskała 55,000 punktów, Poradnia Stomatologiczna ul. [...] 10-14 w G. 67,000, zaś Przychodnia Stomatologiczna przy ul. [...] 58 w G. 45,000 punktów.

Uprawnione jest zatem stanowisko, że każde z trzech miejsc udzielania stanowiło "kontr-ofertę" w stosunku do wszystkich pozostałych ofert, jak również, co należy podkreślić, także względem siebie.

Zatem w realiach niniejszej sprawy, ocenę spornego warunku, należy odnieść do każdego z tych trzech miejsc udzielania świadczeń. A skoro tak, to ocena spełnienia przez każde z tych miejsc określonego warunku nie może być dokonywana poprzez pryzmat jego spełnienia przez inne miejsca lub w powiązaniu z nimi. Ocena warunku i w konsekwencji przyznanie punktów rankingowych za jego spełnienie, powinna dotyczyć konkretnego miejsca realizacji świadczenia. Niewątpliwie wymaga tego zasada równości i uczciwości. Fundusz jest bowiem zobowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegającym się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji.

Dlatego w okolicznościach niniejszej sprawy, nie można zgodzić się z organem, który powoływał się m.in. na brzmienie warunku, które nie określa, że wykonanie określonej liczby procedur winno być oceniane odrębnie dla każdego miejsca udzielania świadczeń.

Ponadto, przyjęcie takiego stanowiska w przedmiotowym postępowaniu konkursowym, w którym dokonano ocen oddzielnie dla każdego miejsca udzielania świadczeń, stawiałoby oferentów posiadających jedno miejsce udzielania świadczeń w gorszej sytuacji od oferentów posiadających więcej niż jedno miejsce świadczenia. Pozwalałoby bowiem na uzyskanie dodatkowych punktów, mimo że dane miejsce udzielania świadczenia określonego warunku nie spełniało, tylko z tego powodu, że warunek ten został spełniony przez inne miejsce.

Ważne jest również to, że sporny, a zarazem oceniany w ramach kategorii: realizacja wybranych świadczeń, warunek posługuje się pojęciem - "wykonanie", które jest jednoznaczne i nie wymaga dokonywania jakiejkolwiek wykładni. Oznacza bowiem - "zrobić coś". Jest logiczne, i należy w tym zakresie zgodzić się ze skarżącą, że aby móc wykonać (zrobić) określone procedury, trzeba mieć odpowiedni sprzęt czy aparaturę medyczną. Tym samym spełnienie spornego warunku wiązało się z posiadaniem aparatu RTG. Nie można bowiem wykonywać zdjęć nie mając do tego celu aparatu.

Sporny warunek należy więc odczytywać jako wymóg rzeczywistego wykonywania zdjęć z zakresu rentgenodiagnostyki w miejscu udzielenia świadczeń, a nie ich wykonywania (lub możliwości wykonania) w innym miejscu, zwłaszcza w miejscu, które jest objęte inną ofertą biorącą udział w tym samym konkursie.

Na wzmocnienie przedstawionej argumentacji, można wskazać, że analiza unormowań ustawy, a także cyt. rozporządzenia określającego szczegółowe kryteria wyboru ofert, uprawniają do stwierdzenia, że celem przewidzianych regulacji (w zakresie wymogów stawianym ofertom) jest zapewnienie nie tylko rzetelnego porównania ofert, ale pełnej i profesjonalnej realizacji świadczeń medycznych w konkretnym miejscu. I taka też, możliwość jest odpowiednio premiowana (punktowana). Niewątpliwie wymaga tego - interes świadczeniobiorców.

Zaznaczenia przy tym wymaga, że rozporządzenie, zostało wydane w oparciu o art. 148 ust. 3 ustawy. Przepis ten stanowi, że minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe kryteria wyboru ofert, w podziale na poszczególne zakresy lub rodzaje świadczeń opieki zdrowotnej, kierując się interesem świadczeniobiorców oraz koniecznością zapewnienia prawidłowego przebiegu porównywania, ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Konstatując, Przychodnia Stomatologiczna przy ul. [...] 58 w G. otrzymała 45,000 punktów i wyprzedziła skarżącą, która uzyskała 41,000 punktów. Tym samym uzyskanie 6 dodatkowych punktów z tytułu spornego warunku nie było obojętne dla wyniku rozstrzygnięcia (45,000 - 6,000 = 39,000).

Wobec tych rozważań należy dojść do przekonania, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a interes prawny skarżącej doznał uszczerbku w wyniku tego naruszenia, co oznacza że naruszenie zasad postępowania przez podmiot prowadzący spowodowało, że świadczeniodawca został pozbawiony możliwości zawarcia umowy.

Niezależnie od poczynionych uwag, brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia zasad przeprowadzenia postępowania w pozostałym zakresie. Sąd orzekający podzielił stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji dotyczące zachowania zasady ciągłości w stosunku do G. Centrum Stomatologicznego Sp. z o.o., które przed zmianą miejsca udzielania świadczeń realizowało umowę od 2007 r. przy ul. [...] w G. oraz w kwestii nie prowadzenia przez skarżącą staży w ramach szkolenia specjalistycznego, a także argumentację na ich poparcie.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z dokonanych rozważań.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, podzielając we wskazanym powyżej zakresie zarzut skargi, mający istotny wpływ na wynik sprawy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono w punkcie drugim wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 tej ustawy.