Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1803/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Hasła tematyczne: Służba cywilna
Skarżony organ: Minister Edukacji Narodowej i Sportu
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 183, art.176, art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 9 b ust. 1 pkt 2 i pkt 1a-3, art. 9 b ust. 6
journal: Dz.U. 1997 nr 56 poz 357
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - t.jedn.
article: par 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 155 poz 1288
law: Rozporzadzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od  nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego  zakładu kształcenia nauczycieli.
article: art. 156 par 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska (spr.) Sędzia NSA : Anna Lech Sędzia NSA: Małgorzata Pocztarek Protokolant Aleksandra Żurawicka po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Edukacji Narodowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 698/07 w sprawie ze skargi I. W. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...] oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2007 r. sygn. akt II SA/ Wa 698/07 uchylił decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Lubelskiego Kuratora Oświaty z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy.

Lubelski Kurator Oświaty decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...], powołując się na art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.- dalej w skrócie kpa) w związku z art. 9b ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 ze zm.), stwierdził nieważność decyzji Starosty Puławskiego z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] o nadaniu I. W. stopnia nauczyciela mianowanego.

Minister Edukacji Narodowej, po rozpatrzeniu odwołania I. W., decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 9b ust. 7 pkt 3 ustawy Karta Nauczyciela, powyższą decyzję utrzymał w mocy. Podzielił przy tym stanowisko Lubelskiego Kuratora Oświaty, iż decyzja Starosty Puławskiego nr [...] została wydana z rażącym naruszeniem art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz art. 9b ust. 1 ustawy Karta Nauczyciela, gdyż I. W. nie spełniła wszystkich wymogów do nadania jej kolejnego stopnia awansu zawodowego. Skarżąca ukończyła 5-letnie studia magisterskie, uzyskując w dniu 20 czerwca 2000 r. tytuł magistra chemii. Legitymuje się także ukończonymi w 2002 r. podyplomowymi studiami w zakresie pedagogiki opiekuńczo-wychowawczej. Dnia 28 czerwca 2002 r. otrzymała stopień nauczyciela kontraktowego. Od 1 września 2002 r. była zatrudniona na stanowisku nauczyciela chemii w Zespole Szkół nr [...] w P., który z dniem 1 stycznia 2004 r. został włączony do Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w P. Od tego dnia wymieniona stała się nauczycielem wskazanego ośrodka wychowawczego. Do Zespołu Szkół nr [...] w P. kierowani byli chłopcy moralnie zagrożeni, opóźnieni w nauce. W szkołach, włączonych do Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w P., nadal uczą się dzieci i młodzież niedostosowana społecznie. Uczniowie ci, jak wynika z postanowień art. 71 b ust. 1, 2 oraz art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.), wymagają stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Zgodnie z § 5 ust.2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 155, poz. 1288 z późn. zm.) od nauczyciela zatrudnionego w szkołach specjalnych, a więc takich, w której pracuje I. W., wymagane jest ukończenie studiów podyplomowych lub kursu kwalifikacyjnego w zakresie pedagogiki specjalnej odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów. Przez niepełnosprawność uczniów należy rozumieć także ich niedostosowanie społeczne. Za taką interpretacją przemawia art.71b ust.1 ustawy o systemie oświaty, który stwierdza, że kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież, o których mowa w art.1 pkt 5, czyli także młodzież nieprzystosowaną społecznie, wymagającą specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Do przepisu tego nawiązuje art.71b ust.2 ustawy o systemie oświaty, który w stosunku do młodzieży wymienionej w ust.1, traktowanej jako młodzież niepełnosprawna, nakazuje organizować naukę zapewniającą między innymi ich resocjalizację. Przepis ten rozróżnia upośledzenie umysłowe od innych rodzajów niepełnosprawności, do których należy zaliczać również nieprzystosowanie społeczne. I. W. nie legitymuje się wskazanymi kwalifikacjami, gdyż ukończone przez nią studia podyplomowe w zakresie pedagogiki opiekuńczo – wychowawczej nie mogą być uznane za studia podyplomowe z zakresu pedagogiki specjalnej. Nie posiada ona zatem stosownego, potwierdzonego odpowiednim dokumentem, przygotowania do pracy z młodzieżą nieprzystosowaną społecznie. Skoro jednym z warunków nadania nauczycielowi kolejnego stopnia awansu zawodowego, zgodnie z art.9b ust.1 pkt 1 Karty Nauczyciela, jest posiadanie określonych kwalifikacji, a I. W. nie spełnia wymogów kwalifikacyjnych przewidzianych w § 5 ust.2 cyt. rozporządzenia, to nadanie jej stopnia nauczyciela mianowanego, stanowi rażące naruszenie prawa, w którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Powyższe rozstrzygniecie Ministra Edukacji Narodowej I. W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie tej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.

W bardzo obszernym uzasadnieniu skargi I. W. wywodziła, iż akt nadania jej przez Starostę Puławskiego stopnia nauczyciela mianowanego nie narusza jakichkolwiek przepisów prawa, a zwłaszcza brak jest podstaw do przyjęcia by ewentualne nawet uchybienia można było zakwalifikować jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Podkreśliła ponadto, ze zgodnie z art. 71b ust. 1 ustawy o systemie oświaty termin szkoła specjalna oznacza specyficzną organizację nauki, która jest możliwa dla dwóch różnych kategorii uczniów: niepełnosprawnych i nieprzystosowanych społecznie. Skarżąca pracowała w szkole specjalnej w rozumieniu cyt. ustawy, ale była to szkoła przeznaczona wyłącznie dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych społecznie, nigdy zaś dla uczniów niepełnosprawnych.

I. W. stwierdziła również, iż powołane rozporządzenie z dnia 10 września 2002 r. w § 3 pkt 1 w zw. z § 2 ust. 1 określa ogólne kwalifikacje dla zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjach i szkołach średnich. Natomiast § 5 tego rozporządzenia precyzuje dodatkowe wymogi kwalifikacyjne dla nauczycieli w szkołach specjalnych. Ust. 1 tego paragrafu odnosi się przy tym expressis verbis do dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym, natomiast ust. 2 stanowi, że kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela przedmiotu w placówkach dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnościami niewymienionymi w ust.1 posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły lub rodzaju placówki, określone odpowiednio w § 2-4 i 10, a ponadto ukończyła "studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie pedagogiki specjalnej, odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów". Zatem kluczowe znaczenie w sprawie ma odczytanie treści formuły "studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie pedagogiki specjalnej, odpowiedniej do niepełnosprawności ucznia". Zdaniem organów niedostosowanie społeczne jest niepełnosprawnością, a zatem skarżącą obciążał nakaz ukończenia studiów podyplomowych lub kursu kwalifikacyjnego z zakresu pedagogiki specjalnej odpowiedniej do tej niepełnosprawności, tj. resocjalizacji. W ocenie skarżącej § 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia nie obejmuje zaś swoim zakresem szkół przeznaczonych dla dzieci i młodzieży nieprzystosowanych społecznie, a odnosi się jedynie do dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością inną niż upośledzenie umysłowe. Za powyższym przemawia wykładnia językowa omawianego przepisu oraz treść art.1 pkt 5 ustawy o systemie oświaty, który rozróżnia dzieci i młodzież "niepełnosprawną" oraz "nieprzystosowaną społecznie". Takie rozróżnienie zawiera też sam tytuł rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w specjalnych przedszkolach, szkołach i oddziałach oraz w ośrodkach. Dlatego też, zdaniem skarżącej, uznać należy, że pojęcie "uczniowie niepełnosprawni" nie obejmuje swoim zakresem "uczniów nieprzystosowanych społecznie", zaś termin "pedagogika specjalna odpowiednia do niepełnosprawności" nie obejmuje swoim zakresem resocjalizacji. Omawiane rozporządzenie zawiera zatem lukę konstrukcyjną, nie ustanawia bowiem dodatkowych wymogów w stosunku do nauczycieli w szkołach specjalnych przeznaczonych dla dzieci nieprzystosowanych społecznie. Było to spowodowane prawdopodobnie tym, że szkoły zostały włączone do ośrodków wychowawczych już po wejściu w życie tego rozporządzenia, a akt ten nie był nowelizowany po dokonaniu wskazanych zmian organizacyjnych. Należy w tej sytuacji przyjąć, że do nauczycieli pracujących z uczniami nieprzystosowanymi społecznie odnoszą się jedynie ogólne wymogi określone w § 2 i 3 rozporządzenia, tj. ukończenie studiów magisterskich na kierunku zgodnym lub zbliżonym z nauczanym przedmiotem oraz przygotowanie pedagogiczne. Skarżąca takie zaś warunki spełnia, gdyż uzyskała magisterium z chemii, ukończyła 420-godzinny kurs przygotowania pedagogicznego, a także podyplomowe studia z zakresu pedagogiki opiekuńczej. Z powyższych względów oraz skoro z żadnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego, w szczególności art. 9b ust. 1 pkt 1 Karty Nauczycie i § 5 ust.2 cyt. rozporządzenia, nie wynika obowiązek legitymowania się przez nauczycieli w szkołach przeznaczonych dla osób niedostosowanych społecznie ukończeniem studiów z zakresu resocjalizacji, to należy uznać, że przedmiotowy akt nadania prawa nie narusza. Tym bardziej nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa, tj. naruszeniu wyraźnego, niebudzącego wątpliwości interpretacyjnych przepisu prawa.

W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wspomnianym wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 698/07 uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Edukacji Narodowej oraz poprzedzającą ją decyzję Lubelskiego Kuratora Oświaty. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż w rozpoznawanej sprawie organ stwierdził nieważność decyzji z uwagi na rażące naruszenie prawa. Stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 kpa nie każde naruszenie prawa skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji, ale tylko takie uchybienie, które ma znamiona rażącego naruszenia prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie wtedy, gdy stwierdzone uchybienie ma znacznie większa wagę anieli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżąca ukończyła podyplomowe studia na kierunku pedagogika opiekuńcza w UMCS w Lublinie i w ramach tych studiów zaliczyła egzamin z resocjalizacji. Od 1 września 2002 r., zgodnie z art. 9b ustawy Karta Nauczyciela, rozpoczęła staż na nauczyciela mianowanego. W czasie tego stażu, trwającego 2 lata i 9 miesięcy, dopełniła wszelkich niezbędnych formalności. Wszystkie te czynności były dokonywane i akceptowane przez Dyrektora Zespołu Szkół nr [...], a następnie Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego. Dyrektor zatwierdził plan rozwoju zawodowego, wniosek o rozpoczęcie stażu i wydał pozytywną ocenę dorobku zawodowego I. W. Następnie skarżąca wystąpiła z wnioskiem o podjęcie postępowania egzaminacyjnego na stopień nauczyciela mianowanego. Starosta Puławski przeprowadził analizę formalną jej wniosku, zgodnie z § 11 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. Nr 260, poz. 2593), po czym - nie stwierdzając żadnych uchybień w tym zakresie-zatwierdził dokumentację i dopuścił skarżącą do egzaminu. Komisja egzaminacyjna, w składzie której uczestniczył przedstawiciel Lubelskiego Kuratora Oświaty, pozytywnie oceniła dorobek zawodowy I. W. Na tej podstawie Starosta Puławski nadał skarżącej stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. Z powyższych względów, zdaniem Sądu I instancji, nie można uznać, że przedmiotowy akt nadania został wydany z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że zarówno Minister Edukacji Narodowej jak i Lubelski Kurator Oświaty, nie twierdzili, aby podjęli jakiekolwiek działania w celu zastosowania sankcji, przynajmniej dyscyplinarnych, w stosunku do osób, które w ich ocenie swoimi zaniedbaniami przyczyniły się do nadania skarżącej stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. Wszystkie te okoliczności przemawiają za przyjęciem, że stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej, jaką jest akt nadania przez Starostę Puławskiego w dniu [...] sierpnia 2005 r. I. W. stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego, ma większą wagę niż stwierdzone naruszenie prawa przy jego wydaniu.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Minister Edukacji Narodowej, reprezentowany przez radcę prawnego, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, jak również o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie art. 9 ust. 1 pkt 1 i art. 9b ust 1 ustawy Karta Nauczyciela w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że nadanie nauczycielowi stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego, spełniającego dwa warunki do nadania stopnia – tj. odbycia stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego i zdania egzaminu przed komisją egzaminacyjną, a nieposiadającemu wymaganych kwalifikacji do zajmowanego stanowiska - nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazał, że w zgodnie z treścią art. 9b ust. 1 w związku z art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust 1a – 3 Karty Nauczyciela, warunkiem nadania nauczycielowi kontraktowemu stopnia nauczyciela mianowanego, jest spełnienie przez niego wymagań kwalifikacyjnych, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego oraz zdanie egzaminu przed komisja egzaminacyjną. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie, a zatem brak choćby jednego z wymienionych warunków musi skutkować podjęciem decyzji o odmowie nadania stopnia. Stosownie do art. 9b ust. 6 w związku z art. 9b ust. 1 i 9b ust. 4 pkt 3 ustawy Karta Nauczyciela, nauczycielowi, który nie spełnia tych warunków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny odmawia nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego w drodze decyzji administracyjnej. W ocenie kasatora I. W. nie posiada wymaganych kwalifikacji, ponieważ nie ukończyła studiów podyplomowych, ani kursu kwalifikacyjnego w zakresie pedagogiki specjalnej, odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów. W związku z tym nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że brak uchybień formalnych wniosku, dopuszczenie I. W. przez Starostę Puławskiego do egzaminu przed komisją egzaminacyjną, a następnie zdanie egzaminu przed tą komisją, może stanowić o usankcjonowaniu aktu nadania wydanego nauczycielowi, który nie spełnia wszystkich warunków koniecznych do nadania tego stopnia, tj. nie posiada wymaganych kwalifikacji do zajmowanego stanowiska. Zdanie egzaminu przed komisją egzaminacyjną nie przesądza o obowiązku nadania stopnia awansu.

Autor skargi kasacyjnej podniósł również, iż zgodnie z § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. Nr 260, poz. 2593) komisja egzaminacyjna przeprowadza egzamin, w czasie którego nauczyciel kontraktowy ubiegający się o awans na stopień nauczyciela mianowanego dokonuje prezentacji dorobku zawodowego oraz odpowiada na pytania członków komisji dotyczące wymagań określonych w § 7 ust. 2. Każdy z członków komisji ocenia jedynie spełnianie przez nauczyciela wymagań niezbędnych do nadania stopnia nauczyciela mianowanego. W kompetencji komisji egzaminacyjnej nie leży zaś rozstrzyganie kwestii spełniania przez nauczyciela wymagań kwalifikacyjnych.

Także niezastosowanie sankcji dyscyplinarnych wobec osób podejmujących wadliwą decyzję, nie może mieć to wpływu na ważność i stabilność decyzji. Pozostawienie w obrocie prawnym decyzji Starosty Puławskiego z dnia [...] sierpnia 2005 r. o nadaniu I. W. stopnia awansu zawodowego w sytuacji, gdy w dniu wydania tej decyzji nie spełniła wszystkich warunków do uzyskania stopnia nauczyciela mianowanego oznaczałoby złamanie zasady równości wobec prawa, którą należy rozumieć tak, iż wszystkie podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną w stopniu równym mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących, czy też faworyzujących.

I. W. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o jej oddalenie. Podtrzymując wszystkie zarzuty i argumenty zawarte poprzednio w swym odwołaniu oraz w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podkreśliła, że przepisy ustawy o systemie oświaty oraz rozporządzenia w sprawie kwalifikacji nauczycieli rozróżniają pojęcie młodzieży i dzieci niedostosowanych społecznie od młodzieży i dzieci niepełnosprawnych, podobnie jak rozróżniają pojęcie pedagogika specjalna od resocjalizacji. Nie wszyscy zatem uczniowie szkół specjalnych mogą być uznani za niepełnosprawnych. Nie wydaje się też, żeby resocjalizacja jako kierunek studiów stanowiła rodzaj "pedagogiki specjalnej", odpowiedniej do niepełnosprawności, zwłaszcza że w § 5 ust. 2 rozporządzenia mowa jest mowa o "pedagogice specjalnej", a w § 7 – wprost o "resocjalizacji".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej ustawy P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania. Jeżeli tak jak w niniejszej sprawie żadna z takich wad, enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a, nie zachodzi NSA przy rozpatrywaniu wniesionego środka zaskarżenia związany jest zawartymi w nim zarzutami i wnioskami.

Stosownie do art. 176 P.p.s.a. skarga kasacyjnej powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie. Przez przytoczenie podstawy kasacyjnej należy rozumieć wskazanie wszystkich przepisów, które zdaniem kasatora zostały naruszone zaskarżonym orzeczeniem. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej stanowi rozwinięcie a nie uzupełnienie podstaw kasacyjnych. Powinno zatem odnosić się do przepisów wskazanych w podstawach kasacyjnych oraz wskazywać przyczyny, z jakich strona powzięła wątpliwości co do prawidłowości zastosowania tych norm lub przeprowadzenia ich wykładni przez Sąd I instancji.

Przechodząc do zarzutów rozpatrywanej skargi kasacyjnej, należy stwierdzić, że pozbawione są one usprawiedliwionych podstaw. Zdaniem kasatora nadanie nauczycielowi kontraktowemu stopnia nauczyciela mianowanego z naruszeniem warunków przewidzianych w art. 9b ust. 1 i art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (dalej w skrócie ustawa KN) zawsze obliguje właściwy organ do stwierdzenia nieważności takiego aktu nadania jako wydanego z rażącym naruszeniem prawa. Wynika to, jego zdaniem, jednoznacznie z powołanych przepisów odnoszących się do łącznego spełnienia przewidzianych w nim przesłanek, a ponadto art. 9b ust. 6 ustawy KN.

Zgodnie z art. 9b ust. 1 pkt 2 tej ustawy warunkiem nadania nauczycielowi kontraktowemu stopnia nauczyciela mianowanego jest spełnienie wymagań kwalifikacyjnych, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a - 3, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela, a także zdanie egzaminu przed komisją egzaminacyjną. W myśl zaś art. 9b ust. 6 ustawy KN przypadku niespełnienia przez nauczyciela warunków, o których mowa w ust.1 właściwy organ odmawia nauczycielowi, w drodze decyzji nadania stopnia awansu zawodowego.

Treść tych przepisów jest dość oczywista i nie budziła wątpliwości interpretacyjnych, także po stronie Sądu I instancji. W sprawie spór w istocie nie dotyczył treści powołanych norm i ich wykładni, lecz oceny czy I. W. posiada niezbędne kwalifikacje, o jakich mowa w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 155, poz. 1288 z późn. zm.), a ponadto czy w tym zakresie doszło do rażącego naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie trafnie zauważył, że przedmiotem jego kontroli była legalność decyzji dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Puławskiego, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym. Nie wystarczy powołanie się w nim na okoliczność naruszenia prawa, jak w postępowaniu zwykłym, ale istnieje konieczność wykazania wady kwalifikowanej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych i Sądu Najwyższego, a także poglądami doktryny rażące naruszenie prawa jest zjawiskiem o wyjątkowym charakterze. Jego wyjątkowość wynika stąd, że prowadzi w konkretnej sprawie do odstąpienia od ogólnej zasady stabilności decyzji ostatecznych. Przyjmuje się zatem, że nie każde – nawet oczywiste - naruszenie prawa może być uznane za rażące. Dominuje przy tym pogląd (podzielany przez skład orzekający w niniejszej sprawie), że do uznania prawa za rażące, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, niezbędne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek. Po pierwsze treść decyzji musi pozostawać w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa. Po drugie charakter tego naruszenia ma być tego rodzaju, że prowadzi do niemożności zaakceptowania owej decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa ( por. m.in. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2005r sygn. akt OSK 1134/04 Lex 165717, z dnia 21 października 1992r ,VSA 86/92 i 436-466/92 ,ONSA z 1993r, nr1, poz.23). Podkreślić przy tym należy, że jednym ze wstępnych warunków uznania, że decyzja pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa jest stwierdzenie, że w zakresie objętym tą decyzją obowiązywał niewątpliwy stan prawny ( zob. wyrok NSA z 18 lipca 1994r VSA 535/94, ONSA z 1995r, nr 2,poz.9). Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym podstawę jego wydania. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga wykładni prawa.

Organy nadzoru wskazywały, że rażące naruszenia prawa przy nadaniu I. W. stopnia nauczyciela mianowanego wynikało przede wszystkim § 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r., który to przepis, ich zdaniem, zawiera wyraźną regulację, która jednoznacznie określa wymagania kwalifikacyjne do zajmowania stanowiska nauczyciela przedmiotu we wskazanych tam placówkach oświatowych dla dzieci i młodzieży z niepelnosprawnościami innymi niż wymienione w ust. 1, a zatem także dla uczniów niedostosowanych społecznie. Tymczasem rozporządzenie to nie definiuje sformułowania "inne niepełnosprawności". Twierdzenie, że pojęcie to obejmuje inne niepełnosprawności niż upośledzenie umysłowe, a zatem także niedostosowanie społeczne jest trafne, ale nie tak oczywiste jak przyjmuje to kasator, a poprzednio organ nadzoru pedagogicznego. Wymaga bowiem interpretacji przepisów wskazanego rozporządzenia oraz ustawy o systemie oświaty, a także analizy porównawczej tych norm. Nie sposób więc przyjąć, że w omawianym zakresie mamy do czynienia z niewątpliwym, jasnym i czytelnym dla każdego stanem prawnym.

Nie występuje rażące naruszenie prawa w przypadku, gdy odczytanie normy prawnej podlegającej zastosowaniu wymaga złożonych zabiegów interpretacyjnych, nawet wtedy, gdy organ stosujący prawo w postępowaniu zwykłym popełnił w procesie wykładni prawa błąd prowadzący do wadliwego rozstrzygnięcia. Z powyższych względów nie można uznać, że by skarżąca w omawianym znaczeniu w sposób oczywisty nie spełniała wymagań kwalifikacyjnych, a akt nadania jej stopnia nauczyciela mianowanego w sposób rażący naruszał prawo. Dlatego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uchylający zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją rozstrzygnięcie organu I instancji odpowiada prawu.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.