Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 116/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2012-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Ulgi podatkowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: ART.65A PAR.1 PKT2, ART.65B PAR.1 PKT 2, ART.122,ART.187 PAR.1, ART.191;
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski, sędzia WSA Wojciech Czajkowski, Protokolant pomocnik sekretarza Jolanta Piasecka, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 16 maja 2012r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowych oddala skargę


UZASADNIENIE

K. K. (dalej powoływana jako skarżący, strona, podatnik) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" r., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[...]"., którą odmówiono:

- rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych od łącznej kwoty dokonywanych wypłat za okres: 10,11,12/1995r., 02,03,04,05,06,07,08,09,10,11,12/1996r., 02,03,04,05,06,07/1997r. w wysokości 117.500,29 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 278.951 zł,

- rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za okres 04,10,12/1997r., 01,03,04/1998r. w wysokości 39.161,50 zł wraz odsetkami za zwłokę w wysokości 80.607 zł.

Z akt sprawy wynika, iż pismem z dnia 5 maja 2009r. skarżący wraz z żoną zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego z prośbą o rozłożenie na 18 rat zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń w wysokości 124.906,60 zł, odsetek za zwłokę w wysokości 296.545 zł, zaległości w podatku od towarów i usług w wysokości 39.161,50 zł oraz odsetek za zwłokę w wysokości 80.607 zł na zasadach pomocy de minimis. Prośbę uzasadniono bardzo trudną sytuacją finansową, rodzinną, zdrowotną oraz życiową.

Decyzją z dnia "[...]"., Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wnioskowanej ulgi. Decyzją z dnia "[...]"., po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy ww. decyzję. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem, skarżący wraz z małżonką złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który wyrokiem z dnia "[...]"., sygn. akt "[...]" uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Decyzją z dnia "[...]". Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił rozłożenia na raty zapłaty opisanych na wstępie zaległości podatkowych. Na skutek odwołania skarżącego decyzją z dnia "[...]"., Dyrektor Izby Skarbowej uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi podatkowemu I instancji. Następnie decyzją z dnia "[...]". , Naczelnik Urzędu Skarbowego ponownie odmówił rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz w podatku od towarów i usług wraz z odsetkami za zwłokę. W wyniku odwołania strony zostało wydane zaskarżone rozstrzygnięcie.

Uzasadniając swoje stanowisko Dyrektor Izby Skarbowej powołał treść art. 67a §1 pkt 2 i art. 67b §1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (j.t. DZ.U. z 2005 r. nr 8 poz. 60 ze zm.) – dalej powoływana jako O.p., stanowiących podstawę materialno – prawną rozstrzygnięcia.

Dalej wskazano, iż z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie wynika, że skarżący zamieszkuje razem z żoną A.K., z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Prowadzi działalność gospodarczą od 16 kwietnia 2007 r. pod nazwą H., w zakresie obróbki metali i nakładania powłok na metale, jako osoba fizyczna i jest mikroprzedsiębiorcą.

Z sytuacji ekonomiczno-finansowej firmy strony, ustalonej na podstawie zeznań podatkowych oraz oświadczeń wynika, że osiągnęła w:

- 2009 r. przychód 690.676 zł, koszty 676.676 zł, dochód 13.403 zł; tj. 1.116,16 zł miesięcznie;

- 2010 r. przychód 676.175 zł, koszty 641.201 zł, dochód 34.974 zł, tj. 2.914,50 zł miesięcznie;

- 2011 r. I –VI przychód 430.320 zł, koszty 421.154,47 zł, dochód 9.165,53 zł; od VII-X dochód 8.478 zł, tj. 1.764,35 zł miesięcznie.

Nadto uzyskuje dochody z tytułu wynagrodzenia za pracę w "A." Sp. z o.o. w wysokości 1.032,39 zł. Strona dysponuje miesięcznie środkami finansowymi w łącznej wysokości 2.796.74 zł oraz posiada udziały w Spółkach z o.o.: "L." "E", "O." i "S." o łącznej wartości 100.000 zł oraz środki trwałe o wartości 18.000 zł.

Łącza wartość nieruchomości posiadanych przez skarżącego i małżonkę wynosi 2.150.000 zł. Są one obciążone hipotekami na kwotę 1.216.495,98 zł, zatem wartość nieobciążona posiadanych nieruchomości wynosi 933.504,02 zł.

Z sytuacji ekonomiczno-finansowej firmy żony strony, ustalonej na podstawie zeznań podatkowych oraz oświadczeń wynika, że żona osiągnęła w:

- 2009r. przychód 282.776 zł, koszty 268.558 zł, dochód 14.218 zł; tj. 1.184,83 zł miesięcznie;

- 2010r. przychód 517.750 zł, koszty 507.544,20 zł, dochód 10.205,80 zł, tj. 850,48 zł miesięcznie;

- 2011r. przychód 233.430 zł, koszty 229.724,60 zł, dochód 3.705,40 zł; od VII-X dochód 6.430,55 zł, tj. 1.013,60 zł miesięcznie.

Nadto uzyskuje ona dochody z tytułu wynagrodzenia za pracę w "A." Sp.z o.o., z najmu lokalu oraz z płatności obszarowych. Dysponuje miesięcznie środkami finansowymi w łącznej wysokości 6.147,71 zł oraz posiada udziały w Spółkach z o.o.: "E." i "O.", o łącznej wartości 50.000 zł.

W dniu 27 kwietnia 2006r., skarżący wraz z żoną sprzedał samochód ciężarowy Mercedes-Benz za cenę 5.900 zł. Oboje małżonkowie ponoszą stałe miesięczne wydatki na utrzymanie w wysokości 2.533 zł, oraz wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w łącznej kwocie 686 zł. Dodatkowo skarżący ponosi roczny koszt uczestnictwa w S.w wysokości 60 zł

Z sytuacji finansowej wynika, że małżonkowie osiągają razem miesięcznie dochód w wysokości 8.944,45 zł, ponoszą natomiast łącznie wydatki w wysokości 3.224 zł, zatem do dyspozycji pozostaje kwota 5.720,45 zł. Z ich sytuacji majątkowej wynika natomiast, iż wartość środków trwałych, udziałów w spółkach z o.o., nieobciążonego majątku nieruchomego i ruchomego wynosi łącznie 1.104.300,76 zł.

Organ odwoławczy wskazał, że zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych wraz odsetkami za zwłokę oraz w podatku od towarów i usług wraz odsetkami za zwłokę powstały w związku z prowadzoną przez skarżącego razem z żoną do dnia 24 kwietnia 1999 r., działalnością gospodarczą w formie spółki cywilnej w zakresie produkcji i eksportu towarów tekstylnych do USA, pod nazwą P.Spółka Cywilna. Decyzjami podatkowymi przeniesiono na płatnika – P.Spółka Cywilna - odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe Spółki, a następnie odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe Spółki przeniesiona została na skarżącego i jego żonę.

Rozpatrując niniejszą sprawę pod kątem dopuszczalności udzielenia wnioskowanej przez stronę ulgi w trybie pomocy de minimis na podstawie art. 67b § 1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy stwierdził, że w pierwszej kolejności należy obiektywnie ocenić czy przedsiębiorstwo wnioskodawcy jest w trudnej sytuacji, uniemożliwiającej udzielenie pomocy de minimis (wyrok WSA w Olsztynie I SA/Ol 66/10). Odnosząc się do ustanowionych w ww. przepisie przesłanek wskazano, że zakres i zasady udzielania ulgi stanowiącej pomoc de minimis zostały określone w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 roku w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z 28 grudnia 2006 r.). W ocenie organu, w świetle powyższych unormowań strona powinna zostać zaszeregowana do kategorii BB (zadowalająca), bowiem istnieje podwyższone ryzyko kredytowe, relatywnie niższa wiarygodność finansowa, jednakże wystarczająca zdolność do obsługi zobowiązań w przeciętnych lub sprzyjających warunkach gospodarczych, wysoki lub średni poziom odzyskania wierzytelności w przypadku wystąpienia niewypłacalności. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej firma strony, pomimo aktualnego zadłużenia, nie jest przedsiębiorstwem zagrożonym w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji oraz nie prowadzi działalności gospodarczej w sektorze wyłączonym z zakresu stosowania rozporządzenia nr 1998/2006. Ponadto strona, pismem z dnia 2 grudnia 2011r., oświadczyła, iż nie jest w trudnej sytuacji w rozumieniu Wspólnotowych wytycznych. Organ odwoławczy stwierdził, że nie istnieje zagrożenie przekroczenia progu bagatelności w wysokości 200.000 euro w dowolnie ustalonym okresie trzech lat podatkowych, a zatem ewentualna pomoc na zasadach de minimis byłaby dopuszczalna.

Stwierdzenie dopuszczalności udzielenia pomocy de minimis na podstawie prawa unijnego, nie oznacza jednakże, iż automatycznie pomoc ta może być udzielona. Zaznaczono, że udzielenie przewidzianej w art. 67b § 1 pkt 2 O.p. pomocy de minimis wymaga również ustalenia przez organ podatkowy, że pomoc ta jest uzasadniona "ważnym interesem podatnika" lub "interesem publicznym", a więc, że spełnione są przesłanki określone w art. 67a § 1 pkt 2 O.p. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej postępowanie dowodowo-wyjaśniające przeprowadzone w niniejszej sprawie i dokonana na tej podstawie ocena stanu faktycznego sprawy wykazała, że w przypadku strony nie wystąpiły przesłanki "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego" - wobec braku dających się zobiektywizować kryteriów normatywnych. Podkreślono, iż skarżący razem z żoną posiada nieruchomości o łącznej wartości 2.150.000 zł, obciążone na kwotę 1.216.495,98 zł. Ponadto małżonkowie posiadają udziały w spółkach z o.o. o łącznej wartości 150.000 zł. Wymienieni dysponują nieobciążonym majątkiem o łącznej wartości 1.104.300,76 zł. Nie do zaakceptowania jest zatem, w ocenie organu teza, że posiadając majątek podatnik będzie uiszczał podatek tylko z bieżącej różnicy między przychodami a wydatkami, tzn. gdy będzie miał "zbędne" pieniądze. W szczególności nie do przyjęcia jest koncepcja biernego stosunku podatnika do obowiązku uiszczenia podatku w sytuacji posiadania majątku. Podatnik ma realne możliwości zapłaty zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę nie tylko w ratach po 28.678,87 zł miesięcznie, ale w całości. Nie jest uzasadnione rozkładanie na raty zapłaty zaległości podatkowych podmiotom, których sytuacja majątkowa pozwala na jej uregulowanie w całości, a brak zapłaty nastąpił wskutek innych wydatków podatnika.

W odniesieniu do wpłaty przez stronę kwoty 25.000 zł oraz wpłaty 28.700 przez spółkę "A." na poczet zaległości organ wskazał, że strona w każdym czasie może dokonać dobrowolnej wpłaty na poczet zaległości podatkowych, jednak organ podatkowy może egzekwować należność tylko z przedmiotu zabezpieczenia, tj. z nieruchomości. Podkreślono, że to podatnik swoimi działaniami, nieuiszczeniem należnego podatku, pomimo prowadzenia działalności gospodarczej, doprowadził do obligatoryjnego wszczęcia przez organ egzekucyjny postępowania egzekucyjnego.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej nie trafiona jest argumentacja podatnika, iż organ I instancji nie wziął pod uwagę spłaty przez "A." Sp. z o.o. innych zobowiązań podatnika oraz tego, że inni wierzyciele zawarli ze stroną ugody i cześć zadłużenia została spłacona, jedynie organ podatkowy nie udzielił ulgi. W ocenie organu odwoławczego wewnętrznie sprzecznym jest zachowanie, kiedy podatnik wydatkuje środki finansowe, obciążając posiadany majątek nieruchomy, by następnie powoływać się na trudną sytuację finansową we wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. Ponadto, podkreślono, że przedmiotowe zaległości podatkowe wynikają z lat 1995-1998. Skarżący wraz żoną, posiadając majątek o wartości pozwalającej na uregulowanie zaległości w całości, nie uczynił tego. Nie kwestionowano decyzji finansowych podatnika, jedynie ich konsekwencjami nie można obciążać Skarbu Państwa. Ustaleń w zakresie istnienia "ważnego interesu podatnika" nie można także, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej sprowadzać, jak to czyni strona, do analizy poszczególnych faktów, dotyczących tylko sytuacji finansowej, bez uwzględnienia całokształtu materiału dowodowego. Odmowa udzielenia przedmiotowej ulgi podatkowej poprzedzona została dokładną analizą sytuacji finansowej i majątkowej, by w pełni rozważyć wystąpienie ważnego interesu strony. Posiadany przez podatnika i jego żonę majątek oraz stałe dochody z różnych źródeł stanowią przekonującą podstawę do przyjęcia, że spłata zaległości leży w granicach realnych możliwości podatnika bez obawy zagrożenia jego egzystencji.

Zdaniem organu odwoławczego w sprawie nie wystąpiła przesłanka "interesu publicznego", uzasadniająca przyznanie ulgi. Sytuacja strony nie jest tego rodzaju, że zapłata zaległości podatkowych spowoduje zagrożenie jej egzystencji i konieczność sięgania przez podatnika do środków państwa, gdyż nie będzie on w stanie zaspokajać swoich potrzeb materialnych, bowiem strona zaspokaja swoje podstawowe potrzeby życiowe, takie jak jedzenie, ubranie czy mieszkanie, a zatem brak jest podstaw do przyjęcia, iż kryterium to zostało spełnione. Skarżący ma stały dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, wynagrodzenia na pracę oraz z innych źródeł w wysokości 2.796,74 zł netto miesięcznie oraz razem z żoną posiada nieobciążony majątek o łącznej wartości 1.104.300,76 zł. Bieżące wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i funkcjonowaniem wspólnie prowadzonego gospodarstwa domowego, również nie mają cech wyjątkowych. Ich ponoszenie, pomimo że są istotnym obciążeniem budżetu, nie zwalnia z obowiązku zapłaty zaległości podatkowych wynikających z prowadzonej wcześniej działalności gospodarczej. Nie istnieje więc zagrożenie, iż natychmiastowa spłata przez podatnika należności podatkowych spowoduje ustanie bytu prawnego jego firmy, jak i egzystencji podmiotu gospodarczego, a w tym zakresie zlikwidowane zostaną również ewentualne miejsca pracy oraz brak będzie wpływów podatkowych tego podmiotu do budżetu państwa, z których to następie zaspokajane byłyby cele ogólnospołeczne. Zdaniem organu firma strony nie jest ukierunkowywana jedynie na przetrwanie. Nie istnieje zatem potrzeba zewnętrznej interwencji władz publicznych, w celu podjęcia działań, by to przedsiębiorstwo nie zniknęło z rynku w perspektywie krótko- lub średnioterminowej. Strona ma możliwość wywiązania się w przyszłości z bieżących i zaległych zobowiązań podatkowych, na co wskazuje struktura finansowa i majątkowa.

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze na powyższą decyzję strona, wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzuciła jej naruszenie art. 67a § 1 pkt 2 O.p. oraz art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - kpa.

Zdaniem strony skarżącej Dyrektor Izby Skarbowej nie zdefiniował przesłanek "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego", nie przeanalizował ich wagi, stwierdzając jedynie, że nie było podstaw do zastosowania uznania administracyjnego i wyważenia interesu podatnika z interesem publicznym. W sprawie nie wzięto pod uwagę spłaty przez A. sp. z o.o. innych zobowiązań podatnika oraz wyroku WSA w Białymstoku z 7 czerwca 2006r., I SA/Bk 150/06, zgodnie z którym kłopoty firmy są wystarczającym powodem do zastosowania ulgi. Podkreślono, że przepisy Ordynacji podatkowej nakładają na organy podatkowe obowiązek wszechstronnego zebrania materiału dowodowego i ustalenia stanu faktycznego.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy).

Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) dalej powoływana jako p.p.s.a.

W ocenie Sądu, decyzja organu odwoławczego została wydana zgodnie z prawem, a tym samym niezasadne są w ocenie składu orzekającego zarzuty skargi.

Zwrócenia uwagi na wstępie wymaga, że stosowanie ulg podatkowych stanowi wyjątek od zasady powszechności i równości opodatkowania i w tym kontekście przepisy warunkujące przyznanie określonej ulgi muszą być interpretowane w sposób ścisły. Ponadto decyzje organów podatkowych w sprawie rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej mają charakter uznaniowy, są podejmowane w ramach tzw. uznania administracyjnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym za utrwalony należy uznać pogląd, że kontroli nie podlega uznanie samo w sobie, ale kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności, czy wydano ją w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz, czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy też zawiera elementy dowolności oraz, że kontrola Sądu jest ograniczona wyłącznie do badania prawidłowości postępowania przeprowadzonego przez organy podatkowe oraz badania formalnej prawidłowości decyzji (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 2008 r., II FSK 389/07, LEX 468866 oraz inne wyroki tamże podane).

Materialnoprawną podstawę orzekania w sprawie stanowił przepis art. 67a § 1 pkt 2 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a. Wyraźne odesłanie do art. 67b należy rozumieć jako uzupełnienie normy prawnej wynikającej z art. 67a O.p. poprzez wykreowanie dodatkowych warunków udzielenia wnioskowanej pomocy podatnikowi prowadzącemu działalność gospodarczą. Warunki te mają zastosowanie wyłącznie do podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Zgodnie bowiem z art. 67b § 1 pkt 2 O.p. organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a, które stanowią pomoc de minimis - w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis.

Użyte przez ustawodawcę w cytowanych wyżej przepisach art.67a §1 i art.67b §1 O.p. sformułowanie "może" oraz nieostre sformułowanie "w przypadkach uzasadnionych" oznacza, że mamy do czynienia z sytuacją tzw. uznania administracyjnego, która upoważnia organ podatkowy - przy ustalonym stanie faktycznym - do dokonania wyboru spośród dwóch lub więcej dopuszczalnych przez ustawę, a równowartościowych prawnie, rozwiązań, zgodnie z celami w ustawie określonym (Z. Janowicz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1995, s. 270-271). W wyroku z dnia 3 listopada 2000 r., NSA wskazał, że uznanie administracyjne wyraża się nie w swobodzie oceny istnienia w stanie faktycznym sprawy okoliczności odpowiadających kierunkowym dyrektywom wyboru, ale w możliwości negatywnego dla podatnika rozstrzygnięcia nawet w sytuacji istnienia ważnego interesu podatnika (sygn. akt III SA 8065/98, LEX nr 47102). Należy jednak zaznaczyć, że przyznana organom podatkowym swoboda w rozstrzygnięciu nie oznacza dowolności. W celu wydania prawidłowego orzeczenia w sytuacji tzw. uznania administracyjnego, organ podatkowy obowiązany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny i utrwalić w aktach sprawy wyniki tego badania. Ocena dokonywana przez organ podatkowy, co do tego, czy istnieją przesłanki do podjęcia decyzji o rozłożeniu na raty, oparta jest więc w znacznej mierze na elementach natury słusznościowej, które usuwają się spod kontroli Sądu - co oznacza, iż kontroli tej podlega w istocie jedynie poprawność postępowania dowodowo-wyjaśniającego i wynikających z tego postępowania wniosków.

W myśl art. 122 O.p., organy podatkowe mają obowiązek podjęcia wszelkich działań niezbędnych w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Wyrażona w tym przepisie zasada prawdy obiektywnej jest naczelną zasadą postępowania, ma bowiem zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania, a zwłaszcza na rozłożenie ciężaru dowodu. Z zasady tej wynika obowiązek organu podatkowego wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego. Realizację zasady prawdy obiektywnej zapewniają przede wszystkim gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe. Według art. 187 § 1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany podjąć czynności mające na celu zebranie całego materiału dowodowego i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Zebranie całego materiału dowodowego, to zebranie dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów. Określenia faktów mających znaczenie dla sprawy dokonuje organ podatkowy w oparciu o przepis prawa materialnego, będący podstawą rozstrzygnięcia sprawy. Pominięcie ustalenia faktu mającego znaczenie dla sprawy stanowi naruszenie art. 122 i 187 § 1 O.p..

W niniejszej sprawie, stwierdzić należy, że organy podatkowe przeprowadziły postępowanie w sposób zgodny ze wskazanymi wyżej przepisami Ordynacji podatkowej. Uzasadniając swoje decyzje, wskazały w sposób jednoznaczny, dlaczego stronie skarżącej odmówiono przyznania zawnioskowanej ulgi, a ocena ta nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.).

Co do zasady, ulga podatkowa w postaci rozłożenia na raty zapłaty podatku winna zapewnić Skarbowi Państwa realny wpływ należności, tj. podatku i opłaty prolongacyjnej, w ustalonych w porozumieniu z podatnikiem terminach i wysokościach, a organ podatkowy podejmując decyzje co do przyznania tej ulgi powinien uwzględniać realne możliwości płatnicze podatnika w chwili podejmowania decyzji.

Zaznaczyć przy tym należy, iż strona skarżąca osobiście ponosi odpowiedzialność za powstałe zaległości w podatku od towarów i usług oraz w podatku dochodowym od osób fizycznych wraz z odsetkami powstałymi w związku z prowadzoną przez stronę wraz z żoną do dnia 24 kwietnia 1999 r. działalnością gospodarczą w formie spółki cywilnej P.. W związku z powyższym analizie i ocenie podlega sytuacja finansowa strony skarżącej, a nie spółki "A.", na którą powołuje się podatnik, twierdząc iż wymieniona spółka dokona częściowej spłaty przedmiotowych zaległości. Spółka ta jest odrębnym podmiotem, którego byt nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia rozpoznanej sprawy.

Organy podatkowe ustaliły, iż sytuacja finansowa firmy strony skarżącej nie jest na tyle trudna, by nie mogła ona skorzystać z pomocy de minimis – strona została zakwalifikowana do kategorii BB (zadowalająca). Spełnia także pozostałe warunki do przyznanie tej pomocy. Nie oznacza to jednak, że pomoc zostanie przyznana automatycznie.

Podkreślić bowiem należy, że udzielenie przewidzianej w art. 67b § 1 pkt 2 O.p. pomocy de minimis wymaga ustalenia przez organ podatkowy, że pomoc ta jest uzasadniona "ważnym interesem podatnika" lub "interesem publicznym".

W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom skargi, organy podatkowe dokonały prawidłowej wykładni przesłanek "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego", o których mowa w art. 67a O.p.

Rozpoznając wniosek podatnika o zastosowanie ulgi organ podatkowy musi ocenić te przesłanki na tle okoliczności konkretnej sprawy. Jakkolwiek nie jest możliwe określenie wszystkich sytuacji odpowiadających tym pojęciom, to należy zaakceptować pogląd, iż oceny istnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego w konkretnej sprawie należy dokonywać w oparciu o kryteria obiektywne, a nie o subiektywne przekonanie samego podatnika. Rozłożenie na raty zaległości podatkowej jest sytuacją wyjątkową, odstępstwem od wywiązania się przez podatnika z obowiązku zapłaty podatku w określonym terminie, a zatem za zastosowaniem ulgi powinny w zasadzie przemawiać nadzwyczajne, losowe i niezależne od podatnika okoliczności, na skutek których nie jest on w stanie uregulować zaległości podatkowej w terminie. Niepowodzenia finansowe w działalności gospodarczej w zasadzie nie stanowią o istnieniu ważnego interesu podatnika, gdyż są one objęte ryzykiem gospodarczym podmiotu podejmującego działalność gospodarczą (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 marca 2008 r., III SA/Wa 2055/07, LEX nr 355025, wyrok WSA w Lublinie z dnia 16 listopada 2007 r., I SA/Lu 506/07, LEX nr 326685). Organy podatkowe nie naruszyły zasady swobodnej oceny dowodów (art.191 O.p. ), dochodząc do wniosku, że podatnik nie wykazał, aby za udzieleniem mu ulgi przemawiały nadzwyczajne, losowe, niezależne od niego okoliczności, które były przyczyną nieuregulowania w terminie przedmiotowych zaległości.

Zgodzić się nadto należy z poglądem organu odwoławczego, że udzielenie stronie skarżącej ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych polegającej na rozłożeniu na raty zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowego od osób fizycznych wraz z odsetkami za zwłokę, byłoby szczególnym i nieuzasadnionym uprzywilejowaniem wobec podatników, którzy rzetelnie spełniają swoje obowiązki wobec budżetu Państwa. Nie wpłacając w terminie i w prawidłowej wysokości zobowiązań podatkowych strona skarżąca działała niezgodnie z interesem publicznym, rozumianym jako dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, godząc w konsekwencji w konstytucyjne zasady rozumienia Rzeczypospolitej Polskiej, jako dobra wspólnego obywateli (art. 1 Konstytucji RP), równości wobec prawa (art.32).

Zdaniem Sądu, argumentacja organów podatkowych dotycząca braku przesłanki "interesu publicznego" zasługuje na akceptację. Udzielenie ulgi postawiłoby skarżącego w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do innych podmiotów, terminowo regulujących zobowiązania, a będących w analogicznej sytuacji ekonomiczno-finansowej. Organy podatkowe nie ograniczyły się zatem do prostej konstatacji o konieczności zapewnienia regularnego wpływu środków finansowych do budżetu, ale też przesłankę tę połączyły ze względami sprawiedliwości i bezpieczeństwa, koniecznością respektowania przepisów przez wszystkie podmioty. Uwzględniły też cel ulgi, jako instytucji wyjątkowej w systemie prawa podatkowego.

Zwrócić należy uwagę, że ustawodawca podkreślił wyjątkowość interesu podatnika jako przesłanki udzielenia ulgi, określając go przymiotnikiem "ważny", natomiast subiektywne przeświadczenie strony skarżącej, iż taki właśnie jest jej interes w uzyskaniu ulgi nie jest wystarczające dla uznania tej przesłanki za spełnioną, jeżeli obiektywnie istniejące okoliczności faktyczne nie potwierdzają tego.

Zdaniem Sądu, w sprawie niniejszej organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że nie zachodzą przesłanki udzielenia przedmiotowej ulgi. Nie ma przy tym znaczenia okoliczność, że podatnik wnosił o ulgę w formie rozłożenia zapłaty zaległości podatkowej na raty, której udzielenie nie wiązałoby się z rezygnacją Skarbu Państwa z przysługujących mu należności. Skutkiem udzielenia tej ulgi jest bowiem odstępstwo od określonych ustawą zasad i terminu uiszczania podatku od towarów i usług. Dlatego też, jak każda inna ulga podatkowa, rozłożenie spłaty zaległości podatkowej na raty ma charakter wyjątkowy i taki też charakter muszą mieć okoliczności uzasadniające jej udzielenie. Instytucja rozłożenia zapłaty zaległości podatkowych na raty nie może być bowiem formą wspierania działalności strony skarżącej.

Z akt sprawy wynika, iż skarżący razem z żoną osiąga miesięcznie dochód w wysokości 8.944,45 zł, ponosi natomiast łącznie wydatki w wysokości 3.224 zł, zatem do dyspozycji pozostaje kwota 5.720,45 zł. Z sytuacji majątkowej małżonków wynika również, iż wartość środków trwałych, udziałów w spółkach z o.o., nieobciążonego majątku nieruchomego i ruchomego wynosi łącznie 1.104.300,76 zł.

W związku z powyższym strona skarżąca ma realne możliwości zapłaty zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę nie tylko w ratach po 28.678,87 zł miesięcznie, ale w całości. Świadczy o tym sytuacja majątkowa podatnika. Nieuzasadnione jest rozkładanie na raty zapłaty przedmiotowych zaległości podatkowych, bowiem posiadane przez stronę nieruchomości – w części nieobciążane pozwalają na uregulowanie w całości długu jaki skarżący posiada wobec Skarbu Państwa. Podkreślenia wymaga okoliczność, iż skarżący pomimo posiadanego zadłużenie wobec Skarbu Państwa (dotyczącego lat 1995-1998) dokonuje inwestycji finansowych, pomnaża swój majątek – w 1999r. zawiązanie wspólnie z żoną spółki A.i objęcie w niej udziałów po 50%, w 2010r.. nabycie 50% udziałów w dwóch spółkach o wartości po 25.000 zł - nie regulując przy tym zaległości podatkowych.

Końcowo stwierdzić należy, że dokonana przez organy podatkowe interpretacja art. 67a § 1 art. 67b § 1 pkt 2 O.p. jest prawidłowa, tak jak i rozstrzygnięcie będące wynikiem jej zastosowania w niniejszej sprawie. Uzasadnienia obu wydanych w niniejszej sprawie decyzji spełniają wymogi z art. 210 § 4 O.p. Organy podatkowe oceniły przedstawione przez skarżącego przyczyny, dla których domagał się on rozłożenia zapłaty zaległości podatkowej na raty. Wyjaśniły również powody, dla których uznały, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki udzielenia tej ulgi. To, że podjęte decyzje nie są zgodne z oczekiwaniami strony skarżącej nie czyni ich wadliwymi. Ulgi nie mogą być przyznawane podatnikom, którzy są w dobrej sytuacji finansowej i majątkowej, a przez lata nie płacili zaległości podatkowych, natomiast nabywali np. udziały w spółkach, spłacali inne zobowiązania, rozwijali działalność gospodarczą. Skarb Państwa nie może kredytować podatników, którzy mają możliwości spłaty zaległości bez pomocy państwa. Zdaniem Sądu, sytuacja strony skarżącej – mimo, iż w jej ocenie jest trudna - to nie jest sytuacją wyjątkową, a tylko w wyjątkowych, szczególnych sytuacjach spełnione są przesłanki do przyznania pomocy.

Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej argumenty, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga została oddalona.