Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 470/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6291 Nacjonalizacja przemysłu
Hasła tematyczne: Przejęcie mienia
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 28, art. 138 par. 1 pkt 1, art. 127 par. 3, art. 7, art. 156 par. 1 pkt 2, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 ust. 6, art. 3 ust. 1 lit. a  pkt 16, art. 7 ust. 4, art. 7 ust.6
journal: Dz.U. 1946 nr 3 poz 17
law: Ustawa z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej.
article: par. 75 a
journal: Dz.U. 1947 nr 16 poz 62
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1947 r. w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw na własność Państwa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi I. S. i M. O. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Minister Gospodarki działając na podstawie art 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 127 § 3 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosków M. M., B. P. i M. P., reprezentowanych przez adw. M. C. oraz I. S. i M. O., reprezentowanych przez adw. G. P. orzekł o utrzymaniu w mocy własnej decyzji z dnia [...] września 2010 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] lutego 1948r. o przejęciu na własność Państwa przedsiębiorstwa T. oraz orzeczenia Ministra Przemysłu Lekkiego z dnia [...] lutego 1954 r. wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego w sprawie zatwierdzenia protokołu zdawczo- odbiorczego przedsiębiorstwa T.

W uzasadnieniu Minister wskazał, iż na podstawie całości zgromadzonej w sprawie dokumentacji archiwalnej oraz wyjaśnień złożonych przez strony tego postępowania ustalono, że w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17) - dalej "ustawa nacjonalizacyjna", tj. 5 lutego 1946 r., przedmiotowe przedsiębiorstwo stanowiło własność K. P., co potwierdza wyciąg z rejestru handlowego Sądu Okręgowego w L., dla przedsiębiorstwa "K.", z wpisem jako właściciela K. P. W ww. rejestrze znajdują się zapisy, że "firma istnieje od 1929 r., a właściciel "intercyzy nie zawarł". Z kolei nieruchomość znacjonalizowana wraz z ww. przedsiębiorstwem, przy ul. [...], jak wynika ze świadectwa Sądu Grodzkiego w P. z księgi hipotecznej nr rep [...] oraz aktów notarialnych: Rep. Nr [...] z dnia [...] października 1926 r. Rep. [...] z dnia [...] października 1926 r., Rep nr [...] z dnia [...] października 1926 r. stanowiła własność małżonków L. i K. P.

W aktach sprawy znajduje się ponadto kopia deklaracji na nabycie karty rejestracyjnej, z której wynika, że K. P. założył z synami B. i M.

w dniu [...] kwietnia 1946 r., spółkę jawną T. z siedzibą w P., jednak brak dokumentów potwierdzających wpis tej spółki do rejestru handlowego, oraz umowy spółki jawnej. W rubryce ww. karty wpisano "miejsce wykonywania przedsiębiorstwa /lub zajęcia" "P., ul. [...]". Z tego względu nie można uznać, że ww. deklaracja na nabycie karty rejestracyjnej dotyczyła znacjonalizowanego przedsiębiorstwa T. W aktach sprawy znajdują się także kopie zaświadczeń z Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 1946 r., wskazujących na istnienie w tej dacie w P., przy ul. [...] dwóch "firm": "P." oraz "P.". Z uwagi na okoliczność, że dokumenty te posiadają, w ocenie Ministra Gospodarki, mniejszą wartość dowodową niż wpis w rejestrze handlowym Sądu Okręgowego w L. dla przedsiębiorstwa "K.", Minister Gospodarki w zakresie ustalania tytułu własności do omawianego przedsiębiorstwa oparł się na tym właśnie dokumencie. Oznacza to, że przymiot stron w tym postępowaniu, w rozumieniu art. 28 k.p.a, posiadają wszyscy następcy prawni właścicieli znacjonalizowanego mienia – K. i L. P.

Minister podkreślił, iż datę wszczęcia postępowania nacjonalizacyjnego stanowiła data ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa wykazu przedsiębiorstw przechodzących na własność Państwa. Oznacza to, że postępowanie w sprawie nacjonalizacji przedmiotowego przedsiębiorstwa zostało wszczęte przed dniem 31 marca 1947 r., a więc zgodnie z wymaganiem prawnym, określonym w art. 3 ust. 6 ustawy nacjonalizacyjnej (w brzmieniu nadanym temu przepisowi przez art. 1 pkt 1 dekretu z dnia 20 grudnia 1946 r. o zmianie ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej /Dz. U. Nr 72, poz. 394/).

Materialnoprawną podstawą wydania ww. orzeczenia Ministra Przemysłu i Handlu był art. 3 ust. 1 lit. A pkt 16 tej ustawy, zgodnie z którym przechodzą na własność Państwa przedsiębiorstwa przemysłowe należące do wielkiego i średniego przemysłu włókienniczego. Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 24 października 1946 r. (Dz. U. Nr 62, poz. 343) w przedmiocie określenia wielkich i średnich przedsiębiorstw przemysłu włókienniczego. Minister Gospodarki z uwagi na charakter produkcji zakwalifikował tkalnię K. P. jako tkalnię bawełny i wełny. Zgodnie z § 1 pkt 7 ww. rozporządzenia za wielkie i średnie przedsiębiorstwa przemysłu włókienniczego, w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. A pkt 16 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. R. P. Nr 3, poz. 17) uznaje się tkalnie bawełny lub włókien łyżkowych, posiadające ponad 24 krosna mechaniczne, natomiast zgodnie z § 1 pkt 8 cyt. rozporządzenia - tkalnie wełny, posiadające ponad 8 krosien mechanicznych. Minister Gospodarki przyjął wobec przedmiotowego przedsiębiorstwa kryterium mniej restrykcyjne, a dotyczące tkalni bawełny - określone w § 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 października 1946 r.

Na okoliczność oceny spełnienia przez przedmiotową tkalnię kryterium nacjonalizacyjnego Minister Gospodarki przywołał w skarżonej decyzji kluczowe dowody, wskazujące na liczbę krosien:

1. załącznik nr 2 do protokołu zdawczo - odbiorczego z przejęcia przedsiębiorstwa T., ul. [...], z dnia [...] września 1950 r., zatytułowany wykaz maszyn i urządzeń produkcyjnych przedsiębiorstwa pn. T., [...], w którym wskazano, że przedmiotowe przedsiębiorstwo posiadało 80 krosien mechanicznych;

2. spis majątku przedsiębiorstwa "T.", z którego wynika, że tkalnia była wyposażona w 80 krosien mechanicznych;

3. dokument zatytułowany "Dane szacunkowe o przedsiębiorstwie" T. z dnia [...] lutego 1945 r., w którym znajduje się wzmianka o 80 krosnach mechanicznych,

4. inwentarz T. w P., ul. [...] pod zarządem państwowym, z dnia [...] luty 1946 r., w którym wymieniono 80 krosien mechanicznych z oznaczeniem cech indywidualizujących każdej z maszyn (niewłaściwe wskazanie, że ww. inwentarz nie zawierał daty sporządzenia Minister Gospodarki prostuje w niniejszej decyzji),

5. pismo K. P. z dnia [...] stycznia 1947 r. skierowane do Wojewódzkiej Komisji do spraw Upaństwowienia Przedsiębiorstw w [...], w którym sam właściciel – K. P. stwierdza, że "przedsiębiorstwo moje posiada około 50 krosien".

Faktem bezspornym, w ocenie Ministra Gospodarki, jest, że przywołane przez wnioskodawców dokumenty wskazują na ilość krosien w przedmiotowej tkalni mechanicznej znacznie powyżej 24, a w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów, z których wynikałoby, że przedmiotowa tkalnia posiadała mniej niż 24 krosna. W ocenie organu orzekającego wskazany wyżej materiał dowodowy jest wystarczający do rozstrzygnięcia w sprawie, bezspornie bowiem wskazuje, że T. w dacie wejścia w życie ustawy nacjonalizacyjnej posiadała znacznie powyżej 24 krosien mechanicznych (§ 1 pkt 7 ww. rozporządzenia z dnia 24 października 1946 r.).

Minister Gospodarki stwierdził więc, że orzeczenie nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] lutego 1948 r. o przejęciu przedsiębiorstw na własność Państwa, w części dotyczącej przedsiębiorstwa: T. nie narusza prawa, tym bardziej w sposób rażący.

Jednocześnie wskazał, iż objęcie poszczególnych składników majątkowych ww. przedsiębiorstwa nastąpiło protokołem zdawczo-odbiorczym z dnia [...] września 1950 r. Orzeczeniem z dnia [...] lutego 1954 r. znak: [...], Minister Przemysłu Lekkiego, działając w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, zatwierdził protokół zdawczo-odbiorczy z dnia [...] września 1950 r., stwierdzając, że składniki majątkowe nim objęte stanowią część składową przedmiotowej tkalni i zostają przejęte na własność Państwa. Tym samym protokół ten stał się integralną częścią orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] lutego 1948 r.

W świetle zgromadzonych w niniejszej sprawie dokumentów, niepodważalnym faktem jest okoliczność, że w skład przedmiotowego przedsiębiorstwa w dniu upaństwowienia wchodziły ruchomości (maszyny i urządzenia techniczne) oraz nieruchomość fabryczna położona w P., przy ul. [...] (po dokonaniu dodatkowych pomiarów ustalono, że nieruchomość ta obejmuje powierzchnię 8607,93 m2 ), stanowiąca własność L. i K. P. Zatem przedsiębiorstwo pn. T. obejmowało wszystkie te składniki przedsiębiorstwa jako zorganizowanej całości, które zostały szczegółowo wymienione w protokole zdawczo-odbiorczym z dnia [...] września 1950 r. Organ prowadzący postępowanie nadzorcze zobowiązany był dodatkowo do oceny legalności również i tego orzeczenia pod kątem rażącego naruszenia prawa przy jego podejmowaniu, w odniesieniu do składników majątkowych przedsiębiorstwa, które zostały uznane tą decyzją za integralną część ww. tkalni i przechodziły wraz z nią na własność Państwa.

Podstawę prawną omawianego orzeczenia Ministra Przemysłu Lekkiego wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania

Gospodarczego z dnia [...] lutego 1954 r., stanowił § 75a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1947 r., w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw na własność Państwa (Dz. U. R. P. Nr 16 poz. 62), wydanego na podstawie wskazanej wyżej ustawy nacjonalizacyjnej, stanowiący, że osoba lub organizacja gospodarcza wyznaczona do sporządzenia protokołu zdawczo-odbiorczego winna przedstawić właściwemu ministrowi do zatwierdzenia protokół zdawczo-odbiorczy wraz ze zgłoszonymi uwagami i zarzutami. Zgodnie z pkt 2 ww. §, zatwierdzając protokół zdawczo-odbiorczy, właściwy Minister zobowiązany był do rozpatrzenia zgłoszonych uwag i zarzutów oraz ustalenia, które składniki majątkowe objęte tym protokołem stanowią część składową przedsiębiorstwa i przechodzą lub zostają przejęte wraz z nim na własność Państwa albo osób prawnych prawa publicznego. Orzeczenie o zatwierdzeniu protokołu zdawczo- odbiorczego posiadało zatem charakter prawnoprocesowy - pełniło jedynie rolę procesowego uznania protokołu zdawczo-odbiorczego za odpowiadający normatywnym wymogom jego sporządzenia, potwierdzając, jakie mienie można uznać za składnik majątkowy przedsiębiorstwa, w dacie wejścia w życie ustawy nacjonalizacyjnej. Zatwierdzony protokół zdawczo-odbiorczy stawał się integralną częścią orzeczenia właściwego ministra o przejściu lub przejęciu przedsiębiorstwa na własność Państwa.

Analiza całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie prowadzi do wniosku, że przy podejmowaniu ww. orzeczenia Ministra Przemysłu Lekkiego wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia [...] lutego 1954 r., w zakresie całości mienia wymienionego w ww. protokole zdawczo-odbiorczym - nie zostało rażąco naruszone prawo.

Z całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, iż ujęte w ww. protokole zdawczo - odbiorczym z dnia [...] września 1950 r. mienie, tj.: park maszynowy oraz nieruchomość fabryczna, wchodzące w dacie wejścia w życie ustawy nacjonalizacyjnej, tj. 5 lutego 1946 r. w skład przedmiotowego przedsiębiorstwa, stanowiło nierozerwalną część tego przedsiębiorstwa i było niezbędne dla jego prawidłowego funkcjonowania. Należy podkreślić, że rozbieżność powierzchni nieruchomości wskazanej w treści protokołu 7681 m2, a opisanej w załączniku nr 1 do tego dokumentu - 8607,93 m2, wynika, jak wskazano w oświadczeniu z dnia [...] grudnia 1953 r., z przyjęcia powierzchni nieruchomości "zgodnie ze świadectwem hipotecznym", podczas, gdy pomiary gruntowe określiły rzeczywistą powierzchnię na 8.607,93 m2. Przedmiotowa nieruchomość - wyodrębniona z większej nieruchomości, stanowiącej własność K. i L. P., pod względem funkcjonalnym i organizacyjnym (w tym rozmieszczenie zabudowań fabrycznych) stanowiła niepodzielną całość (dowód: plan sytuacyjny, stanowiący załącznik do ww. protokołu zdawczo-odbiorczego).

Pismem z dnia [...] lutego 2011 r. I. S. oraz M. O. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając:

a) naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy tj. art. 3 ust 1 pkt A 16 ustawy z dnia 3.01.1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej w zw. z art. 99 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 17.03.1921 r., utrzymanym w tym zakresie w mocy na podstawie art. 1 ustawy Konstytucyjnej z dnia 19 lutego 1947r. poprzez wadliwe wskazanie wielkości polegających przejęciu na własność Państwa przedsiębiorstw przemysłu włókienniczego w akcie niższego rzędu - rozporządzeniu, zamiast w ustawie, w związku z czym późniejsze działania Ministra Przemysłu i Handlu oraz Ministra Przemysłu Lekkiego podjęte w oparciu o rozporządzenie należy ocenić jako wadliwe bo nie posiadające dostatecznej podstawy prawnej (samoistne), a przez to wydane z rażącym naruszeniem prawa;

b) naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy tj. art. 3 ust. 1 w zw. z art. 7 ustawy z dnia 3.01.1946r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej w zw. z art. 99 i w zw. z art. 38 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 17.03.1921 r., utrzymanymi w tym zakresie w mocy na podstawie art. 1 ustawy Konstytucyjnej z dnia 19 lutego 1947r., poprzez przejęcie przedmiotowego przedsiębiorstwa na własność Państwa w oparciu o przepisy aktów prawnych przewidujących w istocie dokonanie wywłaszczenia bez odszkodowania, co czyni orzeczenia wskazane w pkt 1 wydanymi z rażącym naruszeniem prawa;

c) naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy tj. art. 2 Konstytucji RP i art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności wraz z Protokołem Dodatkowym nr 1 do Konwencji, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.) poprzez ich niezastosowanie przy rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy przez Ministra Gospodarki, co w połączeniu z utrzymaniem w mocy sprzecznych z podstawowymi zasadami prawa Rzeczpospolitej aktów wskazanych w pkt 1, doprowadziło do rażącego naruszenia prawa;

d) naruszenia przepisów postępowania administracyjnego o istotnym wpływie na wynik postępowania tj. art. 7 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez pozostawienie w obrocie prawnym orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] lutego 1948r. o przejęciu przedsiębiorstwa T. oraz orzeczenia Ministra Przemysłu Lekkiego z dnia [...] lutego 1954r. wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego w sprawie zatwierdzenia protokołu zdawczo - odbiorczego przedsiębiorstwa T. - pozbawiających własności bez prawa do odszkodowania, wydanych na podstawie przepisów rangi niższej niż ustawa - tj. rozporządzenia określającego de facto zakres przedmiotowy przedsiębiorstw podlegających nacjonalizacji, sprzecznych z przepisami Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 17.03.1921 r.,

e) naruszenia przepisów postępowania administracyjnego o istotnym wpływie na wynik postępowania tj. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wybiórczą i niezgodną z zasadami logiki, doświadczenia życiowego i prawidłowego rozumowania ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności polegającą na:

• zaniechaniu zbadania całokształtu okoliczności sprawy tj. faktu, że wydaniu przez Ministra Przemysłu i Handlu orzeczenia nr [...] z dnia [...] lutego 1948 r. i przejęciu prywatnej własności na rzecz Państwa nie towarzyszył niezbędny komplementarny i przewidziany w ówcześnie obowiązującej ustawie składnik w postaci wypłaty odszkodowania osobom pozbawianym własności;

• wydaniu zaskarżonej decyzji pomimo braku oryginalnych dokumentów które miałyby dokumentować, że zostały spełnione przesłanki do zaliczenia T. do "wielkiego i średniego przemysłu włókienniczego", stąd oczywisty jest brak należytej staranności organu w wyjaśnieniu sprawy;

Wobec powyższych zarzutów strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu organowi. W uzasadnieniu skargi rozwinięto powyższe zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o wskazane kryteria Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja Ministra Gospodarki utrzymująca w mocy wcześniejszą decyzję tego organu którą odmówiono stwierdzenia nieważności orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] lutego 1948r. o przejęciu na własność Państwa przedsiębiorstwa T. oraz orzeczenia Ministra Przemysłu Lekkiego z dnia [...] lutego 1954r. wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego w sprawie zatwierdzenia protokołu zdawczo- odbiorczego przedsiębiorstwa T.

Podkreślić należy, iż Minister Gospodarki orzekał w ramach postępowania nadzwyczajnego tj. nieważnościowego, a zatem zobowiązany był do dokonania oceny czy w dacie przejęcia opisanej nieruchomości na własność Państwa spełnione zostały ustawowe przesłanki opisane w art. 3 ust. 1 lit. A pkt 16 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej.

W ocenie Sądu orzekający w niniejszej sprawie Minister Gospodarki zasadnie przyjął, iż brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności orzeczeń nacjonalizacyjnych.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 lit. A pkt 16 tej ustawy, przechodzą na

własność Państwa przedsiębiorstwa przemysłowe należące do wielkiego i średniego przemysłu włókienniczego. Ustawa nie definiowała pojęcia wielkiego i średniego przemysłu włókienniczego, które zdefiniowane zostało w wydanym na podstawie delegacji ustawowej rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 października 1946 r. w przedmiocie określenia wielkich i średnich przedsiębiorstw przemysłu włókienniczego. Minister Gospodarki z uwagi na charakter produkcji zakwalifikował tkalnię K. P. jako tkalnię bawełny i wełny. Zgodnie z § 1 pkt 7 ww. rozporządzenia za wielkie i średnie przedsiębiorstwa przemysłu włókienniczego, w rozumieniu art. 3 ust. 1 lit. A pkt 16 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej uznaje się tkalnie bawełny lub włókien łyżkowych, posiadające ponad 24 krosna mechaniczne, natomiast zgodnie z § 1 pkt 8 cyt. rozporządzenia - tkalnie wełny, posiadające ponad 8 krosien mechanicznych. Minister Gospodarki przyjął wobec przedmiotowego przedsiębiorstwa kryterium mniej restrykcyjne, a dotyczące tkalni bawełny - określone w § 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 października 1946 r.

Z zebranych w postępowaniu administracyjnym dokumentów wynika, iż liczba krosien w przedmiotowym przedsiębiorstwie przekraczała 24. Bez znaczenia dla sprawy pozostaje natomiast okoliczność podnoszona przez skarżących, iż dokumenty na które powołuje się organ wskazują na różną liczbę posiadanych przez przedsiębiorstwo krosien. Z dokumentów tych jednoznacznie wynika bowiem, iż liczba krosień nigdy nie była mniejsza niż 24. Najbardziej miarodajny wydaje się inwentarz T. pod zarządem państwowym, z dnia [...] luty 1946 r., w którym wymieniono 80 krosien mechanicznych z oznaczeniem cech indywidualizujących każdej z maszyn.

W świetle powyższego stwierdzić należy, iż spełnione zostały przesłanki uzasadniające nacjonalizację przedmiotowego przedsiębiorstwa na podstawie art. 3 ust. 1 lit. A pkt 16 ustawy nacjonalizacyjnej w związku z § 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 października 1946 r.

Wbrew zarzutowi skargi dokumenty, na podstawie których orzekał organ stanowiły wiarygodny dowód na ocenianą okoliczność, jak zauważył bowiem Minister Gospodarki zostały one przekazane, zgodnie z obowiązkiem archiwizacji dokumentów urzędowych przez poprzedników prawnych Ministra Gospodarki oraz jednostki państwowe do archiwów państwowych, skąd organ prowadzący postępowanie pozyskał uwierzytelnione za zgodność z oryginałem odpisy. Zgodnie z art. 28 pkt 2 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach do zakresu działania archiwów państwowych należy m.in: wydawanie uwierzytelnionych odpisów, wypisów, wyciągów i reprodukcji przechowywanych materiałów, a także zaświadczeń na podstawie tych materiałów.

Ponadto Sąd nie podzielił zarzutu skarżących, iż orzeczenia nacjonalizacyjne jako podjęte w oparciu o rozporządzenie, bez należytego umocowania w ustawie należy uznać za nieobowiązujące. Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 24 października 1946 r. w przedmiocie określenia wielkich i średnich przedsiębiorstw przemysłu włókienniczego w oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 3 ust. 1 lit. w którym wskazano, iż Rozporządzenie Rady Ministrów określi co do przedsiębiorstw, wymienionych w pkt 16 i 17, które z nich przechodzą na własność Państwa, a co do drukarń, które z nich mają być przekazane na własność organizacjom politycznym lub społecznym, stowarzyszeniom lub spółdzielniom. Pojęcie średni i wielki przemysł włókienniczy zostało, więc sprecyzowane w akcie wykonawczym - przedmiotowym rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 października 1946 r., co podkreślono w orzecznictwie sądowoadministracyjnym.

Skarżący zarzucili także, że Minister Gospodarki nie uwzględnił faktu, że "wydanie orzeczenia Ministra Przemysłu i Handlu nr [...] z dnia [...] lutego 1948 r. bez określenia wysokości należnego odszkodowania i bez dokonania faktycznej wypłaty tego odszkodowania stanowiło rażące naruszenie prawa". W ocenie wnioskodawców "faktyczna wypłata odszkodowania za przejęte na własność Państwa mienie jest bowiem integralną częścią prawidłowo wydanej i wykonanej decyzji o przejęciu mienia prywatnego na własność Państwa." W ocenie Sądu zarzut ten nie podlega uwzględnieniu i podzielić należy stanowisko zaprezentowane przez Ministra Gospodarki, że brak wypłaty odszkodowania za znacjonalizowane przedsiębiorstwa jest skutkiem zaniechania wydania przez Radę Ministrów rozporządzenia przewidzianego w art. 7 ust. 4 i 6 ustawy nacjonalizacyjnej. Przede wszystkim należy podnieść, iż przepisy tej ustawy nie uzależniały przejęcia mienia na własność Państwa od przyznania odszkodowania byłemu właścicielowi, które miało być wypłacane w okresie późniejszym, na podstawie orzeczeń specjalnych komisji. Skład tych organów, sposób powoływania ich członków oraz tryb ich działania miały zostać określone w rozporządzeniu Rady Ministrów, wydanym na podstawie przepisu art. 7 ust. 4 ustawy nacjonalizacyjnej. Zgodnie z przepisami ustawy nacjonalizacyjnej, odszkodowania miały zostać zrealizowane dopiero po przejęciu przedsiębiorstw na

własność Państwa. Pomimo stosownych upoważnień ustawowych z art. 7 ust. 4 i 6 cytowanej ustawy nacjonalizacyjnej, co również podnieśli wnioskodawcy, Rada Ministrów nie wydała przepisów wykonawczych dotyczących zasad, trybu i wysokości wypłaty odszkodowań.

Zdaniem Sądu zgodzić również należy się z Ministrem Gospodarki, iż uwzględnieniu nie mógł podlegać zarzut niezastosowania przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy obowiązujących przepisów art. 2 Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r., Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz Protokołu Dodatkowego nr 1 do Konwencji, bowiem zapisane w nich standardy w zakresie prawa osoby do poszanowania przysługującego jej prawa własności nie mogły być zastosowane w procesie aktualnie dokonywanej kontroli legalności decyzji administracyjnej wydanej przed 30 latami, na podstawie ówcześnie obowiązującego prawa i w ówczesnych warunkach społeczno-gospodarczych.

Zdaniem Sądu również analiza całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie prowadzi do wniosku, że także przy podejmowaniu orzeczenia Ministra Przemysłu Lekkiego wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia [...] lutego 1954 r., w zakresie całości mienia wymienionego w ww. protokole zdawczo- odbiorczym - nie zostało rażąco naruszone prawo.

Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.