Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2237/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-10-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c, art. 145 § 1 pkt 2, art. 119 pkt 3, art. 135, art. 200, art. 205 § 1, art. 209
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 87 ust. 2, art.87 ust. 6
journal: Dz.U. 2021 poz 685
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Dębkowski (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Hanna Filipczyk, sędzia WSA Katarzyna Owsiak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 października 2022 r. sprawy ze skargi B. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością [...] sp. k. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za grudzień 2018 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...]; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz B. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością [...] sp. k. z siedzibą w W. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 25 stycznia 2019 r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. (dalej NUS) wpłynęła deklaracja VAT-7 za grudzień 2018 r., w której B. Sp. z o.o. Sp. k. z/s w W. (dalej Strona, Skarżąca, Spółka) wykazała zwrot podatku w kwocie 390.212 zł na rachunek bankowy w terminie 60 dni, tj. do 26 marca 2019 r.

Rzeczony termin zwrotu był kilkukrotnie przedłużany:

1. Postanowieniem z [...] marca 2019 r. NUS przedłużył termin zwrotu do 30 czerwca 2019 r., Strona nie wniosła zażalenia na to postanowienie;

2. Postanowieniem z [...] czerwca 2019 r. NUS przedłużył termin zwrotu do 30 września 2019 r., Strona nie wniosła zażalenia na to postanowienie;

3. Postanowieniem z [...] września 2019 r. NUS przedłużył termin zwrotu do 31 grudnia 2019 r., Strona nie wniosła zażalenia na to postanowienie;

4. Postanowieniem z [...] grudnia 2019 r. NUS przedłużył termin zwrotu do 30 kwietnia 2020 r., Strona nie wniosła zażalenia na to postanowienie;

5. Postanowieniem z [...] marca 2020 r. NUS przedłużył termin zwrotu do 30 września 2020 r., Strona złożyła zażalenie, postanowieniem z [...] lipca 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (dalej DIAS) utrzymał w mocy postanowienie NUS, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej WSA) wyrokiem z 9 grudnia 2020 r. III SA/Wa 1634/20 uchylił postanowienie DIAS, postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. DIAS ponownie utrzymał w mocy postanowienie NUS, WSA wyrokiem z 30 listopada 2021 r. III SA/Wa 2034/21 uchylił postanowienia organów obu instancji, Naczelny Sąd Administracyjny (dalej NSA) wyrokiem z 28 czerwca 2022 r. I FSK 569/22 oddalił skargę kasacyjną DIAS.

Wreszcie postanowieniem z [...] lutego 2021 r. NUS przedłużył termin zwrotu do 30 września 2021 r.

Z kolei zaskarżonym postanowieniem z [...] lipca 2021 r., wydanym na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm., dalej Op) oraz art. 87 ust. 2 i 6 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2021 r., poz. 685 ze zm., dalej Uptu), DIAS utrzymał w mocy postanowienie NUS z [...] lutego 2021 r.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka, reprezentowana przez ustanowionego pełnomocnika – doradcę podatkowego, wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu Spółka zarzuciła naruszenie:

1. art. 87 ust. 2 Uptu i art. 274b § 1 w zw. z art. 216 Op, poprzez przedłużenie terminu zwrotu VAT pomimo braku ku temu podstaw faktycznych i prawnych;

2. art. 121 § 1 i art. 127 Op, poprzez brak samodzielnego, niezależnego przeprowadzenia postępowania i merytorycznego rozpatrzenia sprawy oraz oparcia rozstrzygnięcia na wadliwych ustaleniach dokonanych przez NUS, co skutkowało naruszeniem zasady dwuinstancyjności;

3. art. 124 i art. 210 § 4 w zw. z art. 217 § 2 i art. 219 Op, poprzez naruszenie zasady przekonywania strony, błędne uzasadnienie postanowienia i niewskazanie żadnych przesłanek, które dawałyby podstawę do przedłużenia Spółce terminu zwrotu nadwyżki VAT oraz nie odniesienie się do zarzutów przedstawionych przez Spółkę w zażaleniu;

4. art. 120, art. 121 § 1, art. 122 i art. 191 Op, poprzez wydanie postanowienia niespełniającego wymogów określonych w przepisach Uptu i Op, niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz dokonanie przez DIAS dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów.

DIAS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

W piśmie procesowym z 11 marca 2022 r. Spółka przedstawiła opis okoliczności dotyczących działalności Spółki oraz istoty sporu z KAS.

W piśmie procesowym z 21 czerwca 2022 r. Strona przytoczyła wykaz korzystnych dla niej wyroków sądów administracyjnych, które zapadały w sprawach dotyczących innych okresów rozliczeniowych.

W piśmie z 21 lipca 2022 r. Strona po raz kolejny odwołała się do tez korzystnych dla niej orzeczeń, zapadłych w sprawach za inne okresy rozliczeniowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Ppsa) lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa).

Stosownie zaś do treści art. 134 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 Ppsa).

Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Przedmiotem oceny Sądu w sprawie jest postanowienie DIAS z [...] lipca 2021 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z [...] lutego 2021 r., które przedłużało termin na dokonanie zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanego w deklaracji VAT – 7 za grudzień 2018 r.

Przywołać w tym miejscu należy przepisy prawa materialnego, które znajdują zastosowanie w sprawie.

W myśl art. 87 ust. 2 Uptu, zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju albo na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazany w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach, lub na wskazany przez podatnika rachunek banku mającego siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, jako zabezpieczenie udzielanego przez ten bank lub przez tę kasę kredytu, na podstawie złożonego przez podatnika do naczelnika urzędu skarbowego, w terminie do złożenia deklaracji podatkowej, pisemnego, nieodwołalnego upoważnienia organu podatkowego, potwierdzonego przez bank lub spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową udzielających kredytu, do przekazania tego zwrotu. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.

Powołany przepis znajduje odpowiednie zastosowanie także do zwrotu w terminie 25-dni, którego organ dokonuje na wniosek podatnika, przewidziany w art. 87 ust. 6 Uptu.

Nie jest w tej sprawie sporne i nie budzi żadnych wątpliwości, że 25-dniowy i 60-dniowy termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym są terminami materialnoprawnymi, które wyłącznie z opisanych powyżej przyczyn mogą zostać przedłużone. W innym bowiem wypadku, z upływem ostatniego dnia wspomnianego terminu (25 dni lub 60 dni od złożenia deklaracji lub korekty deklaracji), konkretyzacji ulega uprawnienie podatnika do żądania dokonania zwrotu. Innymi słowy, jeśli ów termin nie zostanie przedłużony skutecznie, wówczas z jego upływem organ nie ma już możliwości dalszego wstrzymywania dokonania zwrotu.

Przedłużenie terminu zwrotu w kilku następujących po sobie postanowieniach prowadzi natomiast do sytuacji, że każdy kolejny akt jest wydawany na podstawie aktów go poprzedzających. NUS może bowiem dalej weryfikować zasadność zwrotu po upływie terminu, o którym mowa w art. 87 ust. 2 i 6 Uptu tylko na tej podstawie, że wydał wcześniej postanowienia, które swymi rozstrzygnięciami takie działanie mu umożliwiają.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że możliwość dalszego przedłużenia 60 dniowego terminu zwrotu, przypadającego nominalnie na dzień 26 marca 2019 r., na mocy postanowienia wydanego w dniu [...] lutego 2021 r. wynikała z tego, że NUS wydał wcześniej szereg kolejnych postanowień, z których pierwszych 5 opisano na s. 1 uzasadnienia niniejszego wyroku.

Sąd kontrolując zaskarżony akt zauważa, że na mocy wyroku NSA z 28 czerwca 2022 r. I FSK 569/22 prawomocny stał się wyrok WSA z 30 listopada 2021 r. III SA/Wa 2034/21 uchylający nie tylko postanowienie DIAS z [...] czerwca 2021 r. ale również postanowienie NUS z [...] marca 2020 r., przedłużające termin zwrotu do 30 września 2020 r.

Oznacza to, że objęte pośrednio niniejszą skargą postanowienie NUS z [...] lutego 2021 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu także należało konsekwentnie uchylić. Na dzień orzekania w niniejszej sprawie przez tut. Sąd w obrocie prawnym nie funkcjonuje już bowiem akt, na podstawie którego NUS przedłużył możliwość weryfikacji rozliczenia Strony do 30 września 2020 r., zatem logicznym jest, że nie może w obrocie prawnym ostać się również akt, który dawał organowi taką możliwość jeszcze dłużej, czyli do 30 września 2021 r. Uchyleniu podlegało również postanowienie DIAS z [...] lipca 2021 r., które utrzymywało w mocy postanowienie NUS z [...] lutego 2021 r.

Na podstawie art. 135 Ppsa, sąd stosuje bowiem przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Powyższe stwierdzenie czyniło zbędnym ustosunkowanie się do zarzutów skargi, koncentrujących się w swej treści wokół motywów, którymi kierowały się organy podatkowe przedłużając Stronie termin dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.

Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz na podstawie art. 135 Ppsa, orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 Ppsa. Na koszty sądowe w wysokości 597 zł składał się wpis od skargi w kwocie 100 zł, opłata od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie pełnomocnika – doradcy podatkowego 480 zł.