Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 58/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 58/06 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2006r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędziowie: NSA Józef Gach (spr), Asesor: WSA Beata Cieloch, Protokolant: Bożena Wąsik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2006r., sprawy ze skargi Drukarni "M." Sp. z o.o. w K., na decyzję Izby Skarbowej w Krakowie, z dnia 9 maja 2003r. nr[...], w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000r., I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 4.373,50 zł. (cztery tysiące trzysta siedemdziesiąt trzy złote 50/100).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją - po rozpatrzeniu odwołania utrzymano w mocy decyzję naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]02.2003r. Nr [...] odmawiającą Drukarni "M." sp. z o.o. w K. zwanej dalej "Spółka", stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000 rok w kwocie 43.675 zł. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25.06.2002r. sygn. akt 45/01 (Dz.U. nr 100, poz. 926) nie jest utrata mocy obowiązującej przepisów uchylających tj. art.2 pkt 2 w związku z art. 4 ustawy z dnia 20 listopada 1999r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 95, poz. 1100), lecz obowiązek uzupełnienia aktu normatywnego zawierającego te przepisy o odpowiedni fragment niezbędny z punktu widzenia jego zgodności z konstytucją tj. o regulacje przejściowe niezbędne do zaplanowania ochrony interesów prowadzących zakłady pracy chronionej, który w zaufaniu do dotychczasowych przepisów - rozpoczęli realizację długookresowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych zatrudnionych w tych zakładach.

Powyższy obowiązek nie został jeszcze dopełniony. W związku z tym wniosek spółki o stwierdzenie nadpłaty jest przedwczesny.

Z rozstrzygnięciem tym Spółka nie zgodziła się i złożyła skargę na decyzję Izby Skarbowej .

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Istota sporu sprowadza się do oceny skutków orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002r. sygn. K 45/01 (OTK-A 2002/4/46), stwierdzającego niezgodność art.2 pkt 2 w związku z art. 4 ustawy z dnia 20 listopada 1999r. , o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych ( Dz. U. Nr 95, poz. 1101) z art. 2 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997r. -Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. nr 78, poz. 483) w zakresie , w jakim nie przewiduje regulacji przejściowych niezbędnych dla zapewnienia ochrony interesów prowadzących zakłady pracy chronionej na podstawie zezwolenia na czas określony (3 lata) , którzy w zaufaniu do dotychczasowych przepisów rozpoczęli realizacje długookresowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych zatrudnionych w ich zakładach. Kwestię tę rozstrzygnęła na tle pojawiających się w orzecznictwie rozbieżności uchwał siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2005r. sygn. akt FPS 4/04, w której stwierdzono, że podatnicy, których dotyczy powyższe orzeczenie TK mogą ubiegać się, na podstawie art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, o stwierdzenie nadpłaty w podatku od towarów i usług podlegającej zwrotowi. Przepisami określającymi zasady i tryb postępowania , o których mowa w art. 190 ust. 4 konstytucji RP, są przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. -Ordynacja Podatkowa ( tj. Dz. U. z 2005r. , Nr 9 , poz. 60), które regulują instytucje nadpłaty.

W obszernym uzasadnieniu uchwały NSA stwierdził, m.in. ,iż analizowany wyrok Trybunału Konstytucyjnego stworzył sytuację, w której poddana kontroli nowelizacja art. 14a ustawy z dnia 8 stycznia 1993r o podatku od towarów i usług w określonym w sentencji zakresie podmiotowo -przedmiotowym, nie wywiera skutków prawnych i do określonej klasy podatników nie ma zastosowania. Takie stwierdzenie częściowej niekonstytucyjności powoduje oczywiste trudności w wykładni systemowej regulacji, pozostającej po orzeczeniu Trybunału. Powstaje bowiem i trudna dla oceny skutków kwestia znaczenia i konsekwencji "usunięcia" fragmentu regulacji ( por. na ten temat K.Gonera, E. Łętowska: Artykuł 190 Konstytucji i jego konsekwencje w praktyce sadowej. "Państwo i Prawo" 2003, nr 9 , s.4 i n.) . Sytuacja podmiotów , których dotyczy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002r. nie znajduje się jednak poza sferą regulacji prawnej. Odnoszą się do nich skutki pośrednie przewidziane w art. 190 ust. 4 Konstytucji.

Uchwała ta jest również aktualna na gruncie zmian w podatku dochodowym od osób prawnych, które polegały na skreśleniu art. 3 1 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych ( Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 30 listopada 1999r.

Należy zwrócić uwagę na konieczność ścisłego pojmowania powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002r. w tej części, w której orzeczenie to zawiera rozstrzygnięcie o niekonstytucyjności kontrolowanych norm ustawowych. Szczególnego podkreślenia wymaga to , że niekonstytucyjność przepisów wymienionych w sentencji tego wyroku zachodzi tylko w takim zakresie, w jakim kontrolowane ustawy nie przewiduj ą regulacji przejściowych "(...) niezbędnych dla zapewnienia ochrony interesów prowadzących zakłady pracy chronionej, którzy (...) rozpoczęli realizację długookresowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych zatrudnionych w ich zakładach". Z przytoczonego fragmentu sentencji wyroku Trybunału wynika, że wspomniane rozstrzygnięcie nie odnosi się do wszystkich podmiotów prowadzących zakłady pracy chronionej lecz jedynie do tych, które zostały wskazane w tym orzeczeniu. Oznacza to, że jednym z podstawowych celów postępowania podatkowego prowadzonego w sprawie nadpłaty wynikającej z powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002r. , będzie ustalenie, czy podatnik ubiegający się o tę nadpłatę jest podmiotem ,którego dotyczy to orzeczenie. Przy ponownym rozpatrywaniu niniejszej sprawy organ podatkowy I instancji ustali więc jakie nakłady Spółka poniosła na realizację długookresowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych zatrudniających w jej zakładzie po uzyskaniu statusu zakładu pracy chronionej do 30.11.1999r. , a także w jakim stopniu podniesione nakłady związane były z poprawą warunków pracy i rehabilitacji, czy też służyły stworzeniu konkretnego miejsca pracy dla osób niepełnosprawnych.

Za niesłuszne należy uznać przy tym wywody odpowiedzi na skargę , w których organ skarbowy stwierdza, iż stanowisko skarżącej nie zostało poparte żadnymi dowodami, z których wynikałoby podjęcie przez Spółkę przedsięwzięć należących do kategorii opisanych przez Trybunał Konstytucyjny, kwestia ta bowiem w ogóle nie była rozważana. Organy podatkowe nie prowadziły postępowania w tym zakresie poprzestając na odmowie prawa do ubiegania się o zwrot nadpłaty w oparciu nie o treść omówionego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego znajdującego się w jego sentencji, lecz w uzasadnieniu.

Naruszone przez to zostały nie tylko przepisy prawa materialnego lecz i przepisy art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.).

Z tego względu Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c u.p.p.s.a orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 151 tej ustawy.