Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 311/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2009-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6334 Stypendia
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 53 ust. 6, art. 54, art. 80
journal: Dz.U. 2008 nr 69 poz 415
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
article: art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędziowie Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.), Protokolant Aleksandra Siwińska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie utraty prawa do stypendium I. uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję I instancji; II. orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Decyzją Starosty Z., z dnia [...] orzeczono o utracie przez A. W. prawa do stypendium z dniem 1 grudnia 2007 r., ponieważ w dniu 30 listopada 2007 r. zakończyła odbywanie stażu.

Od tej decyzji zainteresowana złożyła odwołanie wnosząc o jej zmianę i przedłużenie wypłaty stypendium. Strona podaje, że jest w ciąży i nie jest w stanie podjąć zatrudnienia. Do odwołania dołączyła zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy za okres od 3 grudnia 2007 r. do 1 stycznia 2008 r.

W toku postępowania odwoławczego na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy ustalono, że odwołująca się została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z. Ś. w dniu 5 stycznia 2006 r., jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. W dniu 2 stycznia 2007 r. strona została skierowana do odbycia stażu w Kancelarii Podatkowej w Z. Ś. w okresie od 2 stycznia 2007 r. do 30 listopada 2007 r. na stanowisku referent administracyjno-biurowy. W związku z tym przyznano stronie od 2 stycznia 2007 r. prawo do stypendium.

W dniu 30 listopada 2007 r. strona zakończyła odbywanie stażu w związku z tym organ I instancji podjął zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy po rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zgodnie z art. 53 ust. 6 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), bezrobotnym w okresie odbywania stażu (...) przysługuje stypendium w wysokości zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1, wypłacane przez starostę; przepisy art. 41 ust. 6 oraz art. 80 stosuje się odpowiednio.

Natomiast na podstawie § 3 ust. 1 wyż. cyt. rozporządzenia dodatek szkoleniowy lub stypendium za okres szkolenia, stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy jest przyznawany na okres od dnia rozpoczęcia szkolenia, stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy do dnia jego zakończenia lub zaprzestania uczestnictwa bezrobotnego w szkoleniu, stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy.

Okres odbywania stażu odwołującej obejmuje okres od 2 stycznia 2007 r. do 30 listopada 2007 r., dlatego rozstrzygnięcie organu I instancji o utracie przez stronę prawa do stypendium od dnia 1 grudnia 2007 r. należy uznać za zgodne z przepisami.

Zdaniem organu odwoławczego argumenty strony podane w odwołaniu wskazujące na fakt, że jest w ciąży i nie jest w stanie podjąć zatrudnienia, aczkolwiek ważne z jej punktu widzenia, nie mogą stanowić podstawy do zmiany, bądź uchylenia zaskarżonej decyzji.

Również fakt choroby skarżącej od 3 grudnia 2007 r., tj. po utracie przez nią prawa do stypendium od 1 grudnia 2007 r. z powodu jego zakończenia, nie może prowadzić do zmiany decyzji i przedłużenia wypłaty stypendium, bo w myśl art. 80 ww. ustawy bezrobotny zachowuje prawo do stypendium za okres udokumentowanej niezdolności w okresie odbywania stażu. Rozstrzygnięcie organu I instancji jest więc zgodne z przepisami.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu A. W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako naruszającej prawo.

W uzasadnieniu skargi powoła brzmienie przepisu art. 80 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który stanowi, że bezrobotny zachowuje prawo do zasiłku, stypendium tub dodatku szkoleniowego za okres udokumentowanej niezdolności do pracy, za który na podstawie odrębnych przepisów pracownicy zachowują prawo do wynagrodzenia lub przysługują im zasiłki z ubezpieczenia społecznego w razie choroby lub macierzyństwa.

Ponadto wskazała, że zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. Nr 219, poz. 2222), bezrobotnemu uprawnionemu do zasiłku dla bezrobotnych, stypendium lub dodatku szkoleniowego, w przypadku niezdolności do pracy z powodu choroby lub pobytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej, konieczności osobistego sprawowania opieki nad członkiem rodziny, w przypadkach, o których mowa w przepisach o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, powiatowy urząd pracy wypłaca zasiłek, dodatek szkoleniowy lub stypendium po przedstawieniu odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego.

Zdaniem skarżącej przepisy art. 80 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz § 7 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, powołują się na ustawę z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, nakazują stosować ją wprost, bez żadnych wyłączeń. Dlatego nie ma powodów do uznania, aby wypłata stypendium przysługiwała tylko za czas trwania stażu.

Z odpowiedniego stosowania powyższej ustawy - art. 7 ust. 1, wynika, iż prawo do pobierania stypendium przedłużone zostaje przez okres 182 dni, czyli przez okres pobierania zasiłku chorobowego. Owa "odpowiedniość" nakazuje przyjąć, iż jeżeli niezdolność do pracy powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego, a więc od ustania stażu i pobierania z tego tytułu stypendium, powiatowy urząd pracy zobowiązany jest do wypłaty kwoty pobieranego stypendium.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po rozpoznaniu skargi, wyrokiem z dnia 12 czerwca 2008r., sygn. akt IV SA/Wr 129/08 uchylił decyzję obu organów uznając, że skarga ma uzasadnione podstawy. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazał, że naruszają one prawo w stopniu nakazującym ich eliminację z obrotu prawnego. W ocenie Sądu organy administracji obu instancji naruszyły prawo materialne, gdyż dokonały wadliwej wykładni przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001 z póżn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. Nr 219, poz. 2222), co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Organy administracji rozstrzygnęły, na podstawie art. 56 ust 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, że skarżąca utraciła prawo do stypendium z dniem 1 grudnia 2007 r., ponieważ w dniu 30 listopada 2007 r. zakończyła odbywanie stażu.

Przepis art. 53 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi, że bezrobotnym w okresie odbywania stażu (...) przysługuje stypendium w wysokości zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1, wypłacane przez starostę; przepisy art. 41 ust. 6 oraz art. 80 stosuje się odpowiednio. Z treści tej regulacji wynikają normy wskazujące, że osobie bezrobotnej tylko w okresie odbywania stażu przysługuje stypendium w wysokości zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 ustawy, zaś w sytuacjach wyjątkowych mających wpływ m. in. na okres odbywania stażu ustawodawca nakazuje stosować odpowiednio (mutatis mutandis), czyli uwzględnić m. in. treść normy znajdującej się w przepisie art. 80 ustawy. Organ stosujący postanowienia art. 56 ust. 6 w takiej sytuacji powinien posłużyć się wykładnią, systemową.

W myśl art. 80 ustawy bezrobotny zachowuje prawo do zasiłku, stypendium lub dodatku szkoleniowego za okres udokumentowanej niezdolności do pracy, za który na podstawie odrębnych przepisów pracownicy zachowują prawo do wynagrodzenia lub przysługują im zasiłki z ubezpieczenia społecznego w razie choroby lub macierzyństwa. Natomiast zgodnie z § 7 ust 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. Nr 219, poz. 2222), bezrobotnemu uprawnionemu do zasiłku dla bezrobotnych, stypendium tub dodatku szkoleniowego, w przypadku niezdolności do pracy z powodu choroby lub pobytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej, konieczności osobistego sprawowania opieki nad członkiem rodziny, w przypadkach, o których mowa w przepisach o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, w razie choroby i macierzyństwa, powiatowy urząd pracy wypłaca zasiłek, dodatek szkoleniem lub stypendium po przedstawieniu odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego.

Normy zawarte w art. 80 ustawy i § 7 ust. 1 rozporządzenia nakazują stosować wprost odrębne przepisy, na podstawie których pracownicy zachowują prawo do wynagrodzenia lub przysługują im zasiłki z ubezpieczenia społecznego w razie choroby lub macierzyństwa. Tymi odrębnymi przepisami określającymi prawo bezrobotnego do świadczenia z ubezpieczenia społecznego w razie choroby lub macierzyństwa są przepisy ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 31, poz. 267 ze zm.). Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy zasiłek chorobowy przysługuje również osobie, która stała się niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego. Przepis ten ma zatem zastosowanie tylko w przypadku powstania niezdolności do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia.

Świadczenie przewidziane w art. 7 ustawy o świadczeniach pieniężnych ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ma charakter wyjątkowy. Brak zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego niezdolność do pracy może powodować ustanie tytułu ubezpieczenia chorobowego (zob. wyrok SN z 25 lipca 2006 r., I UK 42/06, OSNP 2007 r., nr 15-16, poz. 232).

Powyższe regulacje ustawowe oraz zawarte w akcie wykonawczym nakazują przyjąć, iż jeżeli niezdolność do pracy powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego, a więc od ustania stażu i pobierania z tego tytułu stypendium, właściwy organ zobowiązany jest do wypłaty kwoty pobieranego stypendium.

Z akt sprawy wynika, ze skarżąca przebywała nieprzerwanie na zwolnieniu lekarskim od 27 sierpnia 2007 r. do 1 stycznia 2008 r. Organ orzekł o utracie przez skarżącą prawa do stypendium z dniem 1 grudnia 2007 r., ponieważ w dniu 30 listopada 2007 r. zakończyła odbywanie stażu. Nie wziął jednak pod uwagę, że w tym czasie skarżąca kontynuowała zwolnienie. W dniu 30 listopada 2007 r. (piątek) kończył się kolejny okres zwolnienia od dnia 10 listopada 2007r., zaś od 3 grudnia 2007r. (poniedziałek) do 1 stycznia 2008 r. A. W. przebywała nadal na zwolnieniu lekarskim.

Sąd podziela argumentację skargi, że zarówno przepis art. 80 ustawy o promocji i instytucjach rynku pracy, jak również § 7 ust. 1 rozporządzenia w sprawie trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, i dodatku aktywizacyjnego, nie określają ram czasowych niezdolności z powodu choroby, tzn. nie określają, iż owa niezdolność ma trwać w okresie odbywania stażu. Brak takiego sformułowania w powiązaniu z art. 7 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, każe przyjąć, iż intencją ustawodawcy było zagwarantowanie osobie bezrobotnej, pobierającej stypendium w okresie odbywania stażu, zasiłku chorobowego w formie stypendium przez czas przewidziany dla zasiłku chorobowego.

Wobec powyższego pod adresem obu organów orzekających w sprawie musi być skutecznie wyartykułowany zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, polegający na błędnej wykładni art. 53 ust. 6 i art. 80 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. z 2004 r. Nr 219, poz. 2222 ze zm.)

Oznacza to konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego obu wydanych w sprawie decyzji na podstawie art. 145 §1 pkt. 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Sąd stwierdził, że ponownie rozpoznając przedmiotową sprawę organ uwzględni wskazania Sądu zawarte w treści przedmiotowego uzasadnienia, a w szczególności dokonaną przez Sąd wykładnię przepisów ustawy i rozporządzenia oraz wynikającą z tego potrzebę poczynienia ustaleń w przedmiocie wskazanych w uzasadnieniu okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Starosta Powiatu w Z. Ś. decyzję z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 27 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw /Dz.U. z 2009r. Nr 6, poz. 33/ oraz art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 53 ust 6, art. 54 i art. 80 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy /tekst jednolity Dz.U. z 2008r. Nr 69, poz. 415 ze zm./, § 3 ust. 1, § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministerstwa Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego / Dz. U. z 2004r. Nr 219, poz. 2222 ze zm./ oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego / tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm./ orzekł o utracie prawa przez skarżącą do stypendium z dniem 1 grudnia 2007r.

Uzasadniając swoją decyzję przywołał następujące ustalenia faktyczne i prawne:

A. W. zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy w Z. Ś.h dnia 5 stycznia 2006r. i na podstawie przedłożonych dokumentów została zarejestrowana jako osoba bezrobotna.

W dniu 2 styczeń 2007r. odwołująca się została skierowana do odbycia stażu od 2 stycznia 2007r. do 30 listopada 2007r. w Kancelarii Podatkowej w Z. Ś. na stanowisku referent administracyjno-biurowy zgodnie z zawartą umową z dnia 2 stycznia 2007r. Nr [...] pomiędzy Starostą a Pracodawcą. Na tej podstawie decyzją z dnia [...] Nr [...] Zastępcy Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Z. Ś. działającego z upoważnienia Starosty Powiatu przyznano zainteresowanej prawo do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia 2 stycznia 2007r., od którego opłaca się składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe.

Podczas odbywania stażu A. W. przebywała na zwolnieniach lekarskich w następujących okresach: od 12 stycznia 2007r. - 12 stycznia 2007r., 27 sierpnia 2007r. - 30 listopada 2007r. Za okresy niezdolności do pracy (zwolnienia lekarskie) podczas odbywania stażu zostało jej wypłacone stypendium w wysokości określonej w art. 53. ust. 6 w/cyt. ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 stycznia 2009r.

Następnie w urzędzie zostały przedłożone przez skarżącą zwolnienia lekarskie po odbyciu stażu za okresy: 3 grudnia 2007r. - 1 stycznia 2008r. 2 stycznia 2008r. - 31 stycznia 2008r, 1 lutego 2008r. - 1 marca 2008r. 2 marca 2008r. - 31 marca 2008r" 27 marca 2008r. - 14 kwietnia 2008r.

W dniu 30 listopada 2007r. kończyła odbywanie stażu i na tej podstawie decyzją z dnia [...] Nr [...] Zastępcy Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Z. Ś. działającego z upoważnienia Starosty Powiatu utraciła prawo do stypendium z dniem 1 grudnia 2007.

Od powyższej decyzji złożyła zainteresowana dniu 10 grudnia 2007r. odwołanie do Wojewody D.. Wojewoda D. decyzją z dnia [...] Nr. [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Od decyzji tej złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 12 czerwca 2008r. uchylił decyzję I i II instancji oraz nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.

Dnia 14 października 2008r. Starosta Powiatu w Z. Ś. przesłał do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zaświadczenia lekarskie ZUS ZLA o niezdolności do pracy A. W. w celu wypłaty zasiłku chorobowego dla w/w.

Starosta Powiatu w Z. Ś. wystosował pismo Nr [...] do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z prośbą o poinformowanie o sposobie załatwienia sprawy dotyczącej wypłaty zasiłku chorobowego A. W., które zostało odebrane w dniu 16 lutego 2009r.

Następnie pismem z dnia 3 marca 2009r. zwrócił się do skarżącej z prośbą o dostarczenie decyzji z ZUS dotyczącej zasiłku chorobowego.

W dniu 10 marca 2009r. wpłynęła do Starosty Powiatu decyzja z dnia [...] nr [...] Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. o odmowie prawa do zasiłku chorobowego dla Pani A. W.

Zgodnie z art. 27 w cyt. ustawy - sprawy, w których przed dniem wejścia w życie ustawy wszczęto postępowanie odwoławcze lub postępowanie przed sądem administracyjnym, podlegają rozpatrzeniu według dotychczasowych przepisów.

W myśl art. 53 ust. 6 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 stycznia 2009r.- bezrobotnemu w okresie odbywania stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy do wykonania zawodu przysługuje stypendium w wysokości 140% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. I, wypłacane przez starostę; przepisy art. 41 ust. 6 oraz art. 80 stosuje się odpowiednio. Za okres, za który przysługuje stypendium, zasiłek nie przysługuje.

Zgodnie z art. 54 w/cyt. ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 stycznia 2009r. - Starosta ustala i opłaca w wysokości i na zasadach określonych w odrębnych przepisach składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe od stypendiów wypłaconych na podstawie art. 53 ust. 6.

W myśl art. 80 w/cyt. ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 stycznia 2009r. -Bezrobotny zachowuje prawo do zasiłku, stypendium lub dodatku szkoleniowego za okres udokumentowanej niezdolności do pracy, za który na podstawie odrębnych przepisów pracownicy zachowują prawo do wynagrodzenia lub przysługują im zasiłki z ubezpieczenia społecznego w razie choroby lub macierzyństwa.

Natomiast zgodnie z § 3 ust. 1 i § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego /Dz. U. z 2004r. Nr 219, poz. 2222 ze zm./ - dodatek szkoleniowy lub stypendium za okres szkolenia, stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy jest przyznawany na okres od dnia rozpoczęcia szkolenia, stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy do dnia jego zakończenia lub zaprzestania uczestnictwa bezrobotnego w szkoleniu, stażu lub przygotowaniu zawodowym w miejscu pracy; - bezrobotnemu uprawnionemu do zasiłku dla bezrobotnych, stypendium lub dodatku szkoleniowego, w przypadku niezdolności do pracy z powodu choroby lub pobytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej, konieczności osobistego sprawowania opieki nad członkiem rodziny, w przypadkach, o których mowa w przepisach o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, powiatowy urząd pracy wypłaca zasiłek, dodatek szkoleniowy lub stypendium po przedstawieniu odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego.

Odrębnymi przepisami określającymi prawo bezrobotnego do świadczenia z ubezpieczenia społecznego w razie choroby lub macierzyństwa są przepisy ustawy z dnia 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa / tekst jednolity Dz. U. z 2005r. Nr 31, poz. 267 ze zm., zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy - zasiłek chorobowy przysługuje również osobie, która stała się niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego.

Zgodnie z art. 11 ust 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 11 poz. 74 z 2007r. ze zm.) - obowiązkowo ubezpieczeniu chorobowemu podlegają osoby wymienione w art. 6 ust. 1 pkt 1, 3 i 12 tj. pracownicy, z wyłączeniem prokuratorów, członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych, zwanymi dalej "członkami spółdzielni" oraz osoby odbywające służbę zastępczą.

W związku z powyższym zgodnie z wyżej cytowanymi przepisami nie podlegała skarżąca ubezpieczeniu chorobowemu, art. 54 ustawy o promocji zatrudnienia (...).

Z dniem 30 listopada 2007r. zakończyła zainteresowana staż, za który przysługiwało skarżącej stypendium w okresie jego odbywania. Od stypendium za staż istnieje tylko obowiązek opłacania składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe, natomiast nie podlegała skarżąca ubezpieczeniu chorobowemu, a zatem zasiłek chorobowy po ustaniu stażu nie przysługuje, ponieważ przepisy w/cyt ustaw mają zastosowanie tylko w przypadku powstania niezdolności do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła A. W. i wnosząc o jej uchylenie zarzuciła, że narusza ona prawo.

Uzasadniając swój wniosek podniosła, że zgodnie z art. 80 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2004r. Nr 99 poz. 1001) bezrobotny zachowuje prawo między innymi do stypendium za okres udokumentowanej niezdolności do pracy na podstawie przepisów pracownicy zachowują prawo do wynagrodzenia lub przysługują im zasiłki z ubezpieczeniami społecznego w razie choroby lub macierzyństwa.

Ponadto, zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 06 października 2004r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego /Dz. U. z 2004r. Nr 219, poz. 2222/, bezrobotnemu uprawnionemu do zasiłku dla bezrobotnych, stypendium lub dodatku szkoleniowego, w przypadku niezdolności do pracy z powodu choroby lub pobytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej, konieczności osobistego sprawowania opieki nad członkiem rodziny, w przypadkach, o których mowa w przepisach o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, powiatowy urząd pracy wypłaca zasiłek, dodatek szkoleniowy lub stypendium po przedstawieniu odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego.

Natomiast na podstawie § 7 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa /Dz. U. z 2005r. Nr 31, poz. 267 ze zm./ zasiłek chorobowy przysługuje również osobie, która stała się niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała: 1) nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego.

Przepisy art. 80 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz

§ 7 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych..., powołując się na ustawę z dnia 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, nakazują stosować ją wprost, bez żadnych wyłączeń. Dlatego nie ma powodów do uznania, aby wypłata stypendium przysługiwała tylko za czas trwania stażu.

Z odpowiedniego stosowania powyższej ustawy - § 7, wynika, iż prawo do pobierania stypendium przedłużone zostaje przez okres 182 dni, czyli przez okres pobierania zasiłku chorobowego. Owa "odpowiedniość" nakazuje przyjąć, iż jeżeli niezdolność do pracy powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego, a wiec od ustania stażu i pobierania z tego tytułu stypendium, powiatowy urząd pracy zobowiązany jest do wypłaty kwoty pobieranego stypendium. Nie jest to typowy zasiłek chorobowy wypłacany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, lecz stypendium.

Zarówno przepis art. 80 w/w ustawy, jak również § 7 w/w rozporządzenia nie określają ram czasowych niezdolności z powodu choroby, tzn. nie określają, iż owa niezdolność ma trwać w okresie odbywania stażu. Brak takiego sformułowania w powiązaniu z przepisami ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, każe przyjąć, iż intencją ustawodawcy było zagwarantowanie osobie bezrobotnej, pobierającej stypendium w okresie odbywania stażu, zasiłku chorobowego w formie stypendium przez czas przewidziany dla zasiłku chorobowego.

Dodała też, że należy mieć także na względzie, iż wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 czerwca 2008r. sygn. akt IV SA/Wr 129/08 uchylone zostały decyzje organu I i II instancji w przedmiocie utraty prawa do stypendium.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny pod adresem organu I i II instancji wyartykułował zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, polegający na błędnej wykładni art. 53 ust. 6 i art. 80 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz § 7 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 6 października 2004r.

Podniosła, że w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy obu instancji naruszały prawo materialne, gdyż dokonały wadliwej wykładni powyższych przepisów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Wojewoda D. decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 27 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2009r. Nr 6, poz.33 oraz art. 53 ust. 6, art. 54 i art. 80 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz.U. z 2008r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) oraz § 3 ust. 1, § 7 ust. 1 oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz.U. z 2004r. Nr 219, poz. 2222 ze zm.) i art. 138 §1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A.W. od decyzji Starosty Z. z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie organ dokonał takich samych ustaleń stanu faktycznego jak uczynił to organ I instancji. Również wskazał, co wynika z sentencji decyzji tę samą podstawę prawną a wykładnia powołanych przepisów i wnioski z niej wyprowadzone odpowiadały tym, które przedstawił organ I instancji.

W skardze na powyższą decyzję A. W. wniosła o jej uchylenie.

Uzasadniając swój wniosek przywołała argumenty zawarte w odwołaniu. Podkreśliła też, iż w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 czerwca 2008r. sygn. akt IV SA/Wr 129/08 pod adresem organów został wyartykułowany zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego polegający na błędnej wykładni art. 53 ust. 6, art. 80 ustawy o zatrudnieniu oraz § 7 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004r. Dodała, że w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy administracji obu instancji naruszyły prawo materialne gdyż dokonywały wadliwej wykładni powyższych przepisów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, a uzasadniając powyższy wniosek przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprawa niniejsza była przedmiotem rozpoznawania tutejszego Sądu. Jak wynika z przedstawionego wyżej stanu faktycznego i prawnego sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznając pierwotnie skargę uchylił zaskarżone decyzje.

W związku z takim rozstrzygnięciem, przy ponownym badaniu sprawy Sąd zobligowany jest postanowieniami wynikającymi z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.u. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Stanowi on, że "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia ".

Związanie wynikające z powołanego wyżej przepisu nakazuje w pierwszej kolejności, ustalenie czy organy ponownie rozpoznające sprawę swoje rozstrzygnięcia oparły na wskazówkach i ocenie prawnej dokonanej przez Sąd.

Analiza zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej daje podstawę do stwierdzenia, ze organ I i II instancji wydał orzeczenie z uchybieniem cytowanego przepisu.

Podstawą do uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu decyzji Wojewody D. z dnia [...] i decyzji Starosty Z. z dnia [...] była dokonana przez ten Sąd ocena prawna zastosowanych przez wyżej wymienione organy przepisów prawa, na których oparły swoje rozstrzygnięcia.

Ocena prawna - czyli badanie prawidłowości zastosowanych przepisów i ich interpretacji - dotyczyła art. 53 ust. 6, art. 80 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004r. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) - zwanej dalej ustawą o zatrudnieniu, §3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku akwizycyjnego (Dz. U. nr 214, poz. 2222 ze zm.) a także art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby lub macierzyństwa (tekst jednolity Dz. U. z 2005r. Nr 31, poz. 267 ze zm.)

W części wstępnej przytoczono w szerokim zakresie wywody prawne Sądu - na potrzeby prowadzonych rozważań, Sąd przytacza fragment wypowiedzi Sądu zawarty w wyroku z dnia 12 czerwca 2008r. w sprawie IV SA/Wr 129/08. Jest to fragment dotyczący oceny prawnej i rozumienia powołanych wyżej przepisów. Na str. 6 powołanego uzasadnienia Sąd stwierdza: "Powyższe regulacje ustawowe oraz zawarte w akcie wykonawczym nakazują przyjąć, iż jeżeli niezdolność do pracy powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustalenia z tytułu ubezpieczenia dowodowego a więc od ustania stażu i pobierania z tego tytułu stypendium, właściwy organ zobowiązany jest do wypłaty kwoty pobranego stypendium". Na str. 7 uzasadnienia sąd określa podmiot właściwy do wypłaty zasiłku chorobowego mówiąc, iż "intencją ustawodawcy było zagwarantowanie osobie bezrobotnej pobierającej stypendium w okresie odbywania stażu zasiłku chorobowego, w formie stypendium przez czas przewidziany dla zasiłku chorobowego".

Jako podstawę uchylenia decyzji Sąd wskazał naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a. a wskazówka co do ponownego rozpoznania brzmiała, że "organ uwzględni wskazania Sądu a w szczególności dokonaną przez Sąd wykładnię przepisów ustawy i rozporządzenia oraz wynikającą z tego potrzebę poczynienia ustaleń w przedmiocie wskazanych w uzasadnieniu, okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy".

Po ponownym rozpoznaniu sprawy ustalenia stanu faktycznego w istocie dotyczyły tych samych okoliczności i aktów które były podmiotem rozpoznania przez organy w dniu 14 stycznia 2008r. i 4 grudnia 2007r.

Doktryna i praktyka przyjęły jednolity pogląd, że obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej danej wcześniej przez Sąd (art. 153 p.p.s.a.) może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego w drodze rewizji nadzwyczajnej (wyrok NSA z 16 października 1997r., I SA/Po 263/97).

Jak wskazano wyżej nie doszło do istotnej zmiany stanu faktycznego a także do zmiany stanu prawnego.

W istocie na podstawie ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2009r. Nr 6, poz. 33) w dacie pierwszych decyzji, od 1 lutego 2009r. obiektywnie uległ zmianie stan prawny, ale jak prawidłowo wskazał organ II instancji - zgodnie z art. 27 zmieniającej ustawy z dnia 19 grudnia 2008r., sprawy w których przed dniem wejścia w życie ustawy wszczęto postępowanie odwoławcze lub postępowanie przed sądem administracyjnym podlegają rozpatrzeniu według dotychczasowych przepisów.

Mając na uwadze powyższy przepis sprawa była rozpoznawana na podstawie stanu prawnego dotychczasowego.

Zatem nie zaistniały okoliczności, które wyłączałyby związanie organu i Sądu w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 czerwca 2008r.

Na marginesie, a to w związku z przedstawionymi wyżej wywodami - dotyczącymi związania Sądu i organów wyrokiem z 12 czerwca 2008r. w zakresie stosowania prawa i jego wykładni należy dodać, że nie ma dla niniejszego rozstrzygnięcia znaczenia przywołany przez organy na etapie ponownego rozpoznania sprawy art. 54 ustawy o zatrudnieniu i art. 11 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007r. Nr 11, poz. 74 ze zm.) - a odnoszący się do kwestii ubezpieczenia.

Istotne bowiem dla skarżącej jest uregulowanie zawarte w art. 80 ustawy o zatrudnieniu, które przesądza o zachowaniu prawa do zasiłku za okres udokumentowanej niezdolności do pracy i który odsyła do odrębnych przepisów. W tym przypadku do ustawy z dnia 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych (...) - art. 7 ust. 1 pkt 1 (Dz.U. z 2005r. Nr 31, poz. 267 ze zm.).

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak wyżej.