Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 569/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2012-08-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77, art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka NSA Małgorzata Wolska /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności wypłaconych tytułem świadczeń z funduszu alimentacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M. J. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej jako Kolegium) z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...] o odmowie umorzenia świadczenia z zaliczki alimentacyjnej wypłaconego osobie uprawnionej R. J. w okresie od 1 września 2005 r. do 30 września 2008 r. w kwocie 6 604,50 zł.

W podstawie prawnej organ odwoławczy wskazał art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., określanej dalej jako k.p.a.) oraz art. 41 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009r., Nr 1, poz. 7 ze zm. określanej dalej jako ustawa z dnia 7.09.2007r.) w zw. z art. 12 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej /Dz.U. Nr 86, poz. 732 ze zm./.

Z akt sprawy wynika, że działający z upoważnienia Burmistrza Gminy [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] przyznał świadczenie z zaliczki alimentacyjnej dla R. J. po 170 zł miesięcznie, na podstawie protokołu ugody Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] listopada 1997r, sygn. akt [...], decyzjami z dnia [...] października 2005 r. ([...]) na okres od 1 września 2005 r. do 31 sierpnia 2006 r.; z dnia [...] października 2006 r. ([...]) na okres od 1 września 2006 r. do 31 sierpnia 2007 r.; z dnia [...] września 2007 r. ([...]) na okres od 1 września 2007 r. do 31 sierpnia 2008 r.; z dnia [...] lipca 2008 r. ([...]) na okres od 1 września 2008 r. do 30 września 2008 r.

Wnioskiem z dnia [...] września 2011 r. (data wpływu do organu – [...] września 2011 r.) M. J. zwrócił się o umorzenie zaległości powstałych z tytułu wypłaty zaliczki alimentacyjnej osobie uprawnionej. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją rodzinną i materialną. Podał, że zamieszkuje wraz z niepracującą żoną i trójką dzieci. Rodzina utrzymuje się z kwoty 305 zł tj. zasiłku jaki żona pobiera na dzieci oraz 150 zł jakie otrzymuje z MOPS’u w K. Podał, że jest osobą przewlekle chorą, posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane na czas określony do [...] maja 2012 r. Ze względu na stan zdrowia może zostać zatrudniony w warunkach pracy chronionej, lecz propozycji takiej pracy nie otrzymał. Podał, że nigdy nie uchylał się od alimentacji, jednak sytuacja materialna nie pozwala mu na spłacenie zaległości.

Po przeprowadzeniu postępowania, w tym wywiadu środowiskowego, dwukrotnie decyzjami z dnia [...] października 2011r. ([...]) i [...] stycznia 2012 r. ([...]) działający z upoważnienia Burmistrza Gminy [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. odmówił M. J. umorzenia świadczenia z zaliczki alimentacyjnego wypłacanego osobie uprawnionej, tj. R. J. w okresie od 1 września 2005 r. do 30 września 2008r. w kwocie 6 604,50 zł. Powyższe decyzje zostały przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiednio decyzjami z dnia [...] grudnia 2011 r. ([...]) i [...] lutego 2012 r. ([...]) uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu, działający z upoważnienia Burmistrza Gminy [...], Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. decyzją z dnia [...] marca 2012 r. znak: [...] odmówił umorzenia świadczenia z zaliczki alimentacyjnej wypłacanego osobie uprawnionej R. J. w okresie od 1 września 2005 r. do 30 września 2008 r. w kwocie 6 604,50 zł.

Organ wskazał, że z przeprowadzonego w dniu [...] października 2011 r. wywiadu środowiskowego wynika, że M. J. zamieszkuje wraz z żoną i trójką dzieci, utrzymuje się ze świadczeń rodzinnych, zasiłku stałego oraz dodatku mieszkaniowego płaconego przez MOPR w K. Dochód jaki rodzina uzyskuje

z ww. świadczeń wynosi 1 449,43 zł, co daje na osobę kwotę 289,89 zł. Z uwagi na stan zdrowia wnioskodawca uprawniony jest do zasiłku stałego, leczy się w poradni zdrowia psychicznego z powodu nerwicy. Powołując się na zaświadczenie wydane przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w K. organ wskazał, że zaległość wobec wierzyciela alimentacyjnego, tj. R. J. wyniosła 1 264,99 zł, natomiast zobowiązanie M. J. wobec GOPS w J. z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej, na dzień wydania decyzji, wyniosła 6 604,50 zł.

Organ podał, że obowiązek alimentacyjny ciąży na obojgu rodzicach, zatem wnioskodawca winien liczyć się z koniecznością spłaty należności. Umorzenie ma charakter wyjątkowy. Zdaniem organu pozytywne rozpatrzenie wniosku nie wpłynie faktycznie na jego sytuację dochodową, gdyż komornik sądowy utrzyma egzekucję, aby zaspokoić pozostałe zobowiązania.

Odwołanie od tej decyzji złożył M. J. i wniósł o jej uchylenie, ewentualnie o jej zmianę i umorzenie świadczenia z zaliczki alimentacyjnej. Wskazał na trudną sytuację materialną i rodzinną. Mieszka wraz z żoną i trójką dzieci w wieku 18, 12 i 6 lat w dwupokojowym mieszkaniu z zasobów UM w [...], utrzymują się ze świadczeń rodzinnych i zasiłku z MOPS oraz dodatku mieszkaniowego. Żyją bardzo skromnie, ich dochody nie wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb (zakup żywności, lekarstw, odzieży, podręczników do szkoły). Ze względu na stan zdrowia nie pracuje zawodowo, leczy się u neurologa, dermatologa, okulisty, a nie tylko psychiatry, jak to wskazano w decyzji. Odwołujący zarzucił nieuwzględnienie wytycznych zawartych w decyzji Kolegium z dnia [...] lutego 2012 r. Jako błędne uznał twierdzenie, że umorzenie należności z wypłaconych świadczeń z zaliczki alimentacyjnej nie wpłynie faktycznie na sytuację dochodową jego rodziny. Przeciwnie, po spłaceniu zaległości w kwocie 1 264 zł jego miesięczne dochody zwiększą się o kwotę, którą wpłaca na konto komornika. Jako dodatkowy argument za umorzeniem należności wskazał fakt, że przez cały okres pobierania przez matkę jego syna zaliczki alimentacyjnej z GOPS’u w J., jego ojciec systematycznie przekazywał jej pieniądze na utrzymanie R. J.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., opisaną na wstępie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu Kolegium powołując się na treść art. 41 ustawy z dnia 7.09.2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wyjaśniło, że sprawy

o zaliczki alimentacyjne, do których prawo powstało do dnia wejścia w życie tej ustawy podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych, tj. ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Wskazując na art. 12 ust. 1

i art. 16 tej ustawy Kolegium podało, że organ właściwy wierzyciela uprawniony jest do odzyskania należności w wysokości zaliczek wypłaconych osobie uprawnionej, powiększonej o 5%, do zwrotu których zobowiązany jest dłużnik alimentacyjny. Decyzja w sprawie umorzenia należności dłużnika alimentacyjnego podejmowana jest w granicach uznania administracyjnego.

W ocenie Kolegium organ I instancji prawidłowo ustalił wysokość zobowiązania M. J. na kwotę 6 604,50 zł. Nadto w zaświadczeniu z dnia [...] lutego 2012 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w K. podał, że w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym z wniosku R. J. przeciwko dłużnikowi M. J., wyegzekwowane należności od dłużnika przekazywane były na spłatę zaległych świadczeń alimentacyjnych wobec R. J. Na poczet powstałej zaległości z tytułu zaliczki alimentacyjnej na rzecz uprawnionego nie przekazano żadnej kwoty.

Wskazano, że o umorzeniu należności dłużnika alimentacyjnego organ może orzec z uwagi na sytuację dochodową i rodzinną. W przedmiotowej sprawie okoliczności te zostały prawidłowo ustalone i wykazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Powołując się na ustalenia organu I instancji, w tym aktualizację wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] października 2011 r. w miejscu zamieszkania M. J., Kolegium podzieliło wyrażony w zaskarżonej decyzji pogląd, że uwzględnienie sytuacji dochodowej i rodzinnej dłużnika alimentacyjnego, dla umorzenia należności, o jakich mowa w art. 16 ustawy z dnia 22.04.2005 r. wymaga stwierdzenia, że ta sytuacja jest wyjątkowa, szczególnie trudna. Kolegium uznało, że sytuacja dochodowa i rodzinna M. J. nie ma charakteru szczególnego, a problemy zdrowotne, legitymowanie się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności ze wskazaniem odpowiedniego zatrudnienia w warunkach chronionych, jak również konieczność ponoszenia opłat związanych z potrzebami życia codziennego i wymaganym leczeniem, wbrew twierdzeniom odwołania nie stanowią przesłanek, które uzasadniałyby pozytywne rozpatrzenie wniosku o umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych.

Kolegium dodało, że zaliczki alimentacyjne przyznawane i wypłacane były

w sytuacji, gdy egzekucja należności alimentacyjnych była bezskuteczna, a więc

w trudnej sytuacji co najmniej dochodowej osób zobowiązanych do alimentów, co nie powoduje jednak obowiązku umarzania tych należności. Trudna sytuacja dochodowa i rodzinna dłużnika alimentacyjnego nie stanowi podstawy do umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych. Kolegium stwierdziło, że w sytuacji dochodowej i rodzinnej M. J. nie występują okoliczności uzasadniające umorzenie wypłaconych w okresie od 1.09.2005 r. do 30.09.2008 r. zaliczek alimentacyjnych.

Skargę na tą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożył M. J., wnosząc o jej zmianę poprzez umorzenia świadczenia z zaliczki alimentacyjnej. Podtrzymał argumentację odwołania i raz jeszcze zwrócił uwagę na bardzo trudną sytuację rodzinną i materialną.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie z przyczyn zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Stosownie do przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznający skargę na akt administracyjny (tu decyzja) dokonuje jego oceny mając na uwadze wyłącznie stan sprawy obowiązujący w dniu podjęcia aktu (wydania decyzji), jak i stan sprawy istniejący na ten dzień, a wynikający z akt administracyjnych (art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 – zwana dalej P.p.s.a.). Sąd administracyjny rozważa zatem kwestię, czy skarżona decyzja mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w omówionym zakresie Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego

z dnia [...] kwietnia 2012 r. wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Powyższą decyzją utrzymano w mocy kwestionowaną odwołaniem M. J. wydaną z upoważnienia Burmistrza Gminy [...] decyzję z dnia [...] marca 2012 r., która odmawiała wyżej wymienionemu umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych.

Materialnoprawną podstawę obydwu decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732), które zastosowano uwzględniając brzmienie art. 41 ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009r. Nr 1, poz. 7 ze zm.). Stosownie do treści ostatnio powołanego przepisu, sprawy o zaliczki alimentacyjne, do których prawo powstało do dnia wejścia w życie ustawy, podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych.

W tym miejscu Sąd zaznacza, że w myśl przepisu art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokonanego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z kolei przepis art. 77 § 1 k.p.a. obliguje te organy do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiały dowodowego, co winno znaleźć odzwierciedlenie w prawidłowo sporządzonej decyzji (art. 107 k.p.a.). Zaniedbanie polegające na niedopełnieniu obowiązków określonych tymi przepisami jest wadą postępowania, uzasadniającą uchylenie decyzji administracyjnej wydanej w wyniku takiego zaniedbania. Obowiązki te ciążą zarówno na organie pierwszej instancji, jak i drugiej instancji. Z obowiązków tych nie wywiązał się należycie organ drugiej instancji, co powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a.

Jak wyżej wskazano podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 16 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Zgodnie z nim organ właściwy wierzyciela może umorzyć należności dłużnika alimentacyjnego z tytułu wypłaconych zaliczek, a także wierzyciela z tytułu nienależnie pobranej zaliczki, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną tych osób. Z dyspozycji powyższego przepisu jednoznacznie wynika, że decyzje wydawane na jego podstawie mają charakter uznaniowy, co wynika z użytego w nim zwrotu "organ (...) może umorzyć".

Bezsporne jest, że uznanie administracyjne nie wyklucza możliwości odmowy wnioskowi o umorzenie należności nawet przy ustaleniu trudnej sytuacji dochodowej

i rodzinnej dłużnika alimentacyjnego. Przyznana organowi administracji swoboda

w rozstrzyganiu nie upoważnia jednak do działania dowolnego. W celu wydania prawidłowego orzeczenia w sytuacji uznania administracyjnego organ administracyjny obowiązany jest szczegółowo i bardzo wnikliwie zbadać stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania /tak: wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 9.07.2008r., sygn. akt II SA/Bd 289/08 (LexPolonica nr 1999466), wyrok NSA z dnia 29.05.2003 r., sygn. akt III SA 2642/01 (LEX nr 145018), wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 10.11.2009 r., sygn. akt II SA/Bd 514/09 (LexPolonica nr 2322176)/.

W doktrynie i orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że decyzje oparte na uznaniu administracyjnym wymagają wnikliwego i szczegółowego uzasadnienia kryteriów i okoliczności, jakimi organ kierował się przy ich podjęciu. Tak więc w tego typu decyzjach szczególną rolę, dla zapewnienia realizacji zasad ogólnych postępowania administracyjnego, odgrywa prawidłowe zebranie i właściwa ocena materiału dowodowego. Do oceny prawidłowości rozstrzygnięcia istotny jest stan faktyczny i prawny w dniu wydawania przez organ decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia oraz stan faktyczny sprawy.

W ocenie Sądu, organ nie dość szczegółowo zbadał i ocenił stan faktyczny sprawy, co skutkowało przy rozstrzyganiu przekroczeniem granic przyznanej swobody orzekania. W przedmiotowej sprawie organy administracyjne odmawiając skarżącemu umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych, na podstawie cytowanego powyżej przepisu, stwierdziły jedynie, że sytuacja rodzinna i dochodowa M. J. jest trudna, jednakże nie na tyle wyjątkowa, czy szczególna by uzasadniała umorzenie należności. Zdaniem organu problemy zdrowotne i legitymowanie się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, ze wskazaniem odpowiedniego zatrudnienia w warunkach chronionych oraz konieczność ponoszenia opłat związanych z zaspokajaniem potrzeb życia codziennego i kosztów związanych z leczeniem, nie stanowią przesłanek uzasadniających pozytywne rozpatrzenie wniosku. Reasumując Kolegium stwierdziło, że trudna sytuacja dochodowa i rodzinna nie uzasadnia umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych.

Nie kwestionując, że ustalenie trudnej sytuacji dochodowej i rodzinnej dłużnika alimentacyjnego nie wyklucza możliwości odmowy umorzenia należności, to jednak decyzja taka wymaga wnikliwego i szczegółowego uzasadnienia kryteriów

i okoliczności, jakimi organ kierował się przy jej podjęciu. Zaskarżona decyzja takiego uzasadnienia nie zawiera.

Jak wyżej wskazano z art. 7 k.p.a. wynika obowiązek organu załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwianiu sprawy, ale też nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26.09.2000 r., sygn. I SA 945/00). Zbadanie sytuacji materialnej dłużnika alimentacyjnego zobowiązanego do zwrotu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych powinno uwzględniać jego słuszny interes. Oznacza to, iż organ powinien sprawdzić sytuację rodzinną, majątkową i możliwości zarobkowe osoby zobowiązanej w kontekście ustalenia, czy zwrot należności nie wywoła u dłużnika niedostatku, a więc braku możliwości zaspokojenia podstawowych życiowych potrzeb (tak: wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 13.11.2008 r., sygn. akt II SA/Bd 719/08). Zdaniem Sądu, samo stwierdzenie przez Kolegium trudnej sytuacji rodzinnej i dochodowej, nie poparte żadnymi okolicznościami i argumentami, nie może być uznane za wyczerpujące w przedmiocie ustalenia możliwości zapewnienia sobie dochodów przez skarżącego.

Z akt sprawy wynika, że skarżący M. J. wraz z żoną i trójką dzieci

w wieku szkolnym zamieszkują w dwupokojowym mieszkaniu z zasobów Urzędu Miasta w K. Utrzymują się ze świadczeń rodzinnych, zasiłku stałego oraz dodatku mieszkaniowego płaconego przez MOPR w K. Na dzień wydawania zaskarżonej decyzji skarżący legitymował się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K. z dnia [...] maja 2010 r., zaliczającym go do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, wydanym do [...] maja 2012 r., ze wskazaniem pracy w warunkach chronionych oraz korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji, przez co rozumie się korzystanie z usług socjalnych, opiekuńczych, terapeutycznych i rehabilitacyjnych świadczonych przez sieć instytucji pomocy społecznej, organizacje pozarządowe oraz inne placówki. Z akt sprawy wynika również, że ze względu na stan zdrowia M. J. nie pracuje zawodowo, leczy się przewlekle z powody nerwicy, schorzeń neurologicznych. Pozostaje w stałym leczeniu u neurologa, dermatologa i okulisty.

Sąd zaznacza, że w dniu rozprawy M. J. przedłożył do akt kserokopię orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K. z dnia [...] czerwca 2012 r. zaliczające go do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, wydanym na czas określony do dnia 30 czerwca 2013 r., ze wskazaniami jak w poprzednim orzeczeniu, w tym konieczności pracy w warunkach chronionych. Jednocześnie skarżący przedłożył kserokopię adnotacji lekarza chorób wewnętrznych z daty [...] lipca 2012 r. o konieczności konsultacji psychiatrycznej. M. J. wskazał również, że jego stan zdrowia pogarsza się, a sytuacja osobista i majątkowa nie pozwala na uregulowanie zaległości alimentacyjnych.

Jak podniesiono wyżej, warunki jakie organ powinien uwzględnić, wydając decyzje na podstawie art. 16 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, to sytuacja dochodowa i rodzinna osoby ubiegającej się o umorzenie należności z tytułu wypłaconych zaliczek. Na sytuację dochodową dłużnika składają się nie tylko otrzymywane z różnych tytułów dochody, ale także i inne okoliczności, jak stan zdrowia i możliwości uzyskania dochodu. Są to kwestie istotne, bowiem działając w ramach uznania administracyjnego, organ winien rozważyć czy sytuacja dłużnika zmusza go rzeczywiście do wystąpienia o umorzenie długu i umorzenie to uzasadnia, czy też nie czyni on żadnych starań, aby dług spłacić, choć mógłby tego dokonać. Z kolei na sytuację rodzinną dłużnika składa się ustalenie czy prowadzi samodzielnie gospodarstwo, czy też wspólnie z innymi osobami bliskimi, czy i jakie świadczenia ponosi na ich rzecz. Ustalenie tych przesłanek jest niezbędne do podjęcia decyzji o umorzeniu, bądź odmowie umorzenia długu alimentacyjnego, przy czym rozstrzygnięcie musi znajdować oparcie w okolicznościach sprawy i nie budzić żadnych wątpliwości.

W ocenie orzekającego składu, fakt legitymowania się skarżącego orzeczeniem zaliczającym go do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, ze wskazaniem zatrudnienia w warunkach chronionych może ograniczać w sposób bardzo istotny faktyczne możliwości zatrudnienia, a tym samym wpływać na sytuację dochodową jego i jego rodziny.

Brak dokładnego rozważenia tych okoliczności i brak ustaleń co do możliwości finansowych skarżącego, przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu strony, powoduje, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie oceniło zgromadzonego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, zaś stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony w sposób nie budzący wątpliwości. Tym samym zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uwzględnić rozważania dotyczące prawidłowego ustalenia stanu faktycznego przy uwzględnieniu dyspozycji art. 7 i 77 k.p.a. oraz przesłanek warunkujących umorzenie należności dłużnika alimentacyjnego i w konsekwencji stanowisko swe wyrazić po dokładnym wyjaśnieniu sprawy i rozważeniu wszelkich jej okoliczności (w następstwie stosownego uzupełnienia materiału dowodowego), czemu winien dać wyraz w uzasadnieniu.

Ze względu na powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję.