Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1059/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono decyzje II i I instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel (spr.) Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Mariusz Kotulski Protokolant: specjalista Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi S. K., B. L. i M. K. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 9 czerwca 2015 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. solidarnie na rzecz skarżących S. K., B. L. i M. K. kwotę 491 (czterysta dziewięćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. decyzją z 17.11.2014r., na podstawie art. 105 § 1 Kpa w związku z art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7.07.1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 243 ze zm.) umorzył w całości wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego drogi gminnej położonej na działce nr ewid. [...] w R..

W uzasadnieniu organ podał, że wnioskiem z 7.05.2012 r. S. K. zwróciła się o "wydanie decyzji nakazującej Gminie [...] wykonania ofosowania drogi gminnej położonej na działce ewidencyjnej nr [...] w R., na całym odcinku graniczącym z działką nr [...] w R., zabudowaną budynkiem mieszkalno-gospodarczym z odprowadzeniem wody poza obszar osuwiska, w terminie 2 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji".

Organ wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego przedmiotowej drogi. Podczas przeprowadzonej w dniu 17.05.2012r. kontroli stwierdzono, że droga gminna na działce nr [...] na odcinku przylegającym do działki nr [...] w R. (własność S. K.) częściowo ma nawierzchnię z masy bitumicznej, a częściowo żwirową. Nad zabudowaniami znajdującymi się na działce nr [...], od strony stoku, wzdłuż drogi ułożone są ścieki betonowe sprowadzające wody opadowe do przepustu pod drogą, do którego sprowadzane są również wody z rowu znajdującego się na działce nr [...]. Woda przepływa przepustem pod drogą, następnie rowem odkrytym, a dalej kanałem przez podwórko pomiędzy budynkami: mieszkalno-gospodarczym i gospodarczym, znajdującymi się na działce nr [...]. Woda poza podwórkiem przepływa rowem otwartym. Taki sposób sprowadzania wody z rowu znajdującego się na działce nr [...] istnieje od co najmniej 50 lat. Ułożenie ścieków betonowych na odcinku ok. 40 m zabezpiecza budynek mieszkalno--gospodarczy przed napływem wód stokowych. Organ wskazał, że powyższy stan faktyczny został pominięty przez autora ekspertyzy J. S., na które powołuje się S. K.. Na dalszych odcinkach woda spływa w sposób naturalny na działkę nr [...]. Podczas przeprowadzonych w dniu 28.06.2013r. czynności kontrolnych stwierdzono, że stan faktyczny opisany wyżej nie zmienił się.

W czasie kontroli przeprowadzonej w dniu 5.09.2014r. ustalono, że droga na działce nr [...] w R. istnieje od kilkudziesięciu lat, z pewnością więcej niż 60. Nie była ona budowana od nowa. Jako droga istniejąca została zaliczona do kategorii dróg gminnych Uchwałą Nr 18/TW88 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Nowym Sączu z 21.12.1988r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg gminnych na terenie województwa nowosądeckiego (Dziennik Urzędowy Województwa Nowosądeckiego Nr 3/89 z 9.02.1989r.).

W 2005 r. na podstawie zgłoszenia, na odcinku od drogi na działce nr [...] do początku zabudowań na działce nr [...] Gmina wykonała nawierzchnię asfaltową, a w 2008 r. nad zabudowaniami na działce nr [...], od strony stoku w pasie drogowym, na odcinku ok. 45 m Gmina ułożyła betonowe korytka ściekowe 50x50x50 cm oraz wymieniła istniejący przepust pod drogą, o długości 5m. Ułożenie ww. korytek ściekowych oraz wymiana przepustu pod drogą nie spowodowało zmiany spływu wód. Wody powierzchniowe płynące rowem na działce nr [...] (poprzednio nr [...]) jak i wody z korytek betonowych nadal spływają do wymienionego przepustu pod drogą, a następnie przepływają przez działkę nr [...]. Taki sposób sprowadzania wód istnieje od ponad pięćdziesięciu lat, przy czym płytki rów przy drodze w 2008r. został pogłębiony i umocniony ww. ściekami (korytkami) betonowymi. Na ułożenie ścieków betonowych i wymianę przepustu pod drogą Inwestor nie posiada pozwolenia na budowę, ani nie dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania tych robót w organie administracji architektoniczno-budowlanej. Powyższe roboty należy zaliczyć do przebudowy drogi. W związku z samowolnym ich wykonaniem zostało wszczęte odrębne postępowanie administracyjne.

Z protokołu kontroli utrzymania i użytkowania drogi gminnej na działce nr [...] w R., przeprowadzonej w dniu 5.09.2014r. wynika, że droga ta była poddana okresowej kontroli stanu technicznego. Kontrolę tę przeprowadził A. O., posiadający uprawnienia budowlane w specjalności drogowej nr [...] i sporządził protokół z 29.07.2014r. Z protokołu tego wynika, że droga nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa użytkowania. Stwierdzono konieczność ułożenia "korytek górskich" na odcinku w km 0 + 416-0 + 449. Zdaniem organu, roboty te wymagają wcześniejszego zgłoszenia zamiaru ich wykonania do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Na podstawie ww. protokołu kontroli okresowej, jak i dokonanych oględzin organ stwierdził, że droga gminna na działce nr [...] w R. jest w odpowiednim stanie technicznym i nie zachodzi konieczność wydania decyzji nakazowej na podstawie art. 66 Prawa budowlanego.

Wykonanie "ofosowania" drogi gminnej na całym odcinku graniczącym z działką nr [...] w R. z odprowadzeniem wody poza obszar osuwiska (o co wnioskuje S. K.) Gmina może wykonać z własnej inicjatywy, po spełnieniu wymagań określonych przepisami ustawy z 18.07.2001 r. - Prawo wodne (tj Dz. U. z 2012r. poz. 145) i przepisami ustawy Prawo budowlane. Na podstawie art. 66 ustawy Prawo budowlane nie można nakazać wykonania tych robót, gdyż nie są one związane z utrzymaniem obiektu, lecz z powstaniem nowej substancji budowlanej.

Wobec niestwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu dalsze prowadzenie postępowania w sprawie stanu technicznego drogi gminnej na działce nr [...] w R. stało się bezprzedmiotowe.

Odwołanie od w/w decyzji wniosły S. K., B. L. i M. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i orzeczenia co do istoty sprawy. Zaskarżonej decyzji zarzuciły:

- naruszenie art. 105 § 1 Kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że dalsze prowadzenie postępowania stało się bezprzedmiotowe,

- naruszenie art. 107 § 3 Kpa poprzez uznanie za udowodnione faktów nieistniejących i w konsekwencji oparcie rozstrzygnięcia na nieprawdziwych ustaleniach faktycznych, niewskazanie dowodów stanowiących podstawę ustalenia niektórych okoliczności faktycznych oraz niewskazanie przyczyn odmowy wiarygodności i mocy dowodowej ekspertyzy mgr inż. J. S.,

- naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że "na podstawie art. 66 Prawa budowlanego nie można nakazać wykonania tych robót, gdyż nie są one związane z utrzymaniem obiektu, lecz z powstaniem nowej substancji budowlanej" i w konsekwencji niezastosowanie tego przepisu, pomimo iż treść ekspertyzy mgr inż. J. S. jednoznacznie wskazywała na nieodpowiedni stan techniczny drogi gminnej na działce nr [...],

- naruszenie art. 8 Kpa poprzez uznanie za wiarygodne ustaleń ekspertyzy mgr inż. J. S., które wskazują na obowiązki S. K., B. L. i M. K., a nieuznanie za wiarygodne ustaleń tej ekspertyzy, które wskazują na obowiązki Gminy.

W uzasadnieniu podniesiono, że wbrew ustaleniom dokonanym przez organ I instancji, w rzeczywistości istnieje jedynie część ofosowania, gdyż Gmina rozpoczęła jego wykonanie, lecz z niewiadomych przyczyn przerwała prace i dotychczas ich nie dokończyła. W części środkowej przedmiotowego odcinka drogi istnieje rów wyłożony ścieki betonowe, w części zachodniej istnieje płytki rów niewyłożony ściekami betonowymi, a w części wschodniej nie ma żadnego rowu przy drodze gminnej. Okoliczność tę potwierdzają zdjęcia znajdujące się w aktach sprawy. Nie wiadomo również na jakiej podstawie organ ustalił, że "taki sposób sprowadzania wody z rowu znajdującego się na działce nr [...] istnieje od co najmniej 50 lat". Obecne częściowe ofosowanie nie zabezpiecza budynku mieszkalno-gospodarczego przed napływem wód stokowych, co jest szczególnie widoczne w trakcie każdych opadów deszczu. Okoliczność tą mogą potwierdzić oględziny budynku mieszkalno-gospodarczego w trakcie opadów deszczu. Przy dokonywaniu ustaleń faktycznych organ l instancji pominął całkowicie treść ekspertyzy mgr inż. J. S., zawierającej sformułowania niekorzystne dla dokonanego rozstrzygnięcia.

Prawidłowa wykładnia art. 66 ust. 1 pkt 3 powinna polegać na przyjęciu, że można nakazać wykonanie ofosowania drogi gminnej. Wykładnia językowa powyższego przepisu prowadzi do wniosku, że przesłankami wydania powyższej decyzji jest ustalenie, że dany obiekt jest obiektem budowlanym w rozumieniu ustawy Prawo budowlane oraz że dany obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Droga gminna, położona na działce ewidencyjnej nr [...] w R., jest obiektem budowlanym, a z art. 66 ust. 1 pkt 3 nie wynika, aby sformułowanie "nieodpowiedni stan techniczny" odnosiło się jedynie do robót związanych z utrzymaniem obiektu, a nie odnosiło do robót związanych z powstaniem nowej substancji budowlanej. Gdyby jednak nawet hipotetycznie przyjąć taką wykładnię tego przepisu za prawidłową, to i tak wykonanie ofosowania należy uznać za "roboty związane z utrzymaniem obiektu w postaci drogi we właściwym stanie technicznym", a nie za roboty dotyczące powstania nowej substancji budowlanej. Ponadto droga gminna jest w nieodpowiednim stanie technicznym, który polega na braku ofosowania na całym odcinku drogi gminnej, graniczącym z działką nr [...]. Odwołujące zwróciły również uwagę, że organ I instancji umorzył postępowanie, mimo ustalenia, że droga w części dotyczącej istniejącego ofosowania została wybudowana nielegalnie i wszczęcia odrębnego postępowania administracyjnego w tej sprawie oraz pomimo wskazania przez organ drugiej instancji w decyzji kasacyjnej, że ta okoliczność stanowi podstawę do nakazania wykonania ofosowania na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z 9.06.2015r., znak: [...], na podstawie art.138 § 1 pkt 1 w związku z art.105 § 1 Kpa, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że PINB w G. prowadząc postępowanie administracyjne ustalił, że droga na działce nr [...] w R. istnieje od co najmniej 60 lat. Zaliczona została do kategorii dróg gminnych uchwałą z 21.12.1988r. W związku z nieścisłościami stwierdzonymi przez organ odwoławczy w protokole kontroli z 5.09.2014r. i okresowej kontroli stanu technicznego z 29.07.2014r. zawartymi w obu w/w protokołach dotyczącymi stanu nawierzchni przedmiotowej drogi, WINB w K. postanowieniem nr [...] z 23.03.2015r. zlecił organowi I instancji przeprowadzenie dodatkowych oględzin terenie drogi znajdującej się na działce nr [...] w R., aby jednoznacznie stwierdzić (w protokole kontroli), jaki jest stan nawierzchni drogi i czy od ostatniej kontroli przeprowadzonej przez PINB w G. w dniu 5.09.2014r., nie uległ zmianie jej stan techniczny. W protokole kontroli przeprowadzonej w dniu 20.04.2015r. wskazano, że cyt. "Nie stwierdzono, by wysokość poboczy uniemożliwiała spływ wód powierzchniowych z jezdni. Istniejące rowy przydrożne umożliwiają odprowadzenie wód powierzchniowych do cieków. Przepusty w odpowiednim stanie technicznym. W protokole z przeglądu stanu technicznego drogi, sporządzonym przez A. O. w dniu 29.07.2014r. błędnie podano średnicę przepustu w km 1+234 (na wysokości budynku gospodarczego na działce nr [...] w R.)- 300 mm. W rzeczywistości średnica wewnętrzna tego przepustu wynosi 400 mm. Zawarta w protokole z kontroli okresowej drogi ocena nawierzchni jako "niezadowalająca" nie odpowiada stanowi rzeczywistemu stwierdzonemu podczas niniejszej kontroli. Zdaniem kontrolujących droga na działce nr [...] w R., pomimo niewielkich uszkodzeń nawierzchni asfaltowej (spękania), nadaje się do użytkowania i nie zachodzi konieczność nakazywania usunięcia stwierdzonych tych uszkodzeń. Uszkodzenia te mogą być naprawione w ramach bieżącej konserwacji".

W związku z powyższym, organ II instancji uznał za udowodnione, iż droga nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa użytkowania, jest w odpowiednim stanie technicznym i nie zachodzi konieczność wydania decyzji nakazowej na podstawie art.66 Prawa budowlanego. Zatem zaskarżona decyzja organu I instancji jest prawidłowa, albowiem – co zostało potwierdzone w orzecznictwie sądów administracyjnych - jeżeli organ prowadzący postępowanie nie stwierdzi zagrożeń określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1-4 zasadnym jest wydanie decyzji umarzającej postępowanie. Organ II instancji nadmienił, że PINB w G. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne znak: [...] w sprawie samowolnej przebudowy drogi gminnej na działkach [...] i [...] w R. na odcinku przylegającym do działki nr [...] w R. i w tym postępowaniu zostanie wyjaśnione, czy wykonane roboty budowlane można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu, WINB w K. stwierdził, że bezzasadne jest powoływanie się na ekspertyzę techniczną sporządzoną przez mgr inż. J. S.. Ekspertyza ta była sporządzona bowiem na potrzeby postępowania administracyjnego znak: [...] dotyczącego stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego nr [...] w R., a z kserokopii dokumentu potwierdzającego przygotowanie zawodowe mgr inż. J. S. wynika, że autor w/w ekspertyzy nie posiada uprawnień w zakresie projektowania i budowy dróg. Postępowanie znak: [...] w sprawie samowolnej przebudowy drogi gminnej na działkach [...] i [...] w R. na odcinku przylegającym do działki nr [...] w R. winno wyjaśnić, czy wykonanie samowolnych robót budowlanych negatywnie wpływa na działkę skarżących i czy można doprowadzić te roboty do stanu zgodnego z prawem. WINB w K. zauważył, iż celem postępowania prowadzonego z art. 66 Prawa budowlanego jest usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w trakcie użytkowania obiektu na skutek braku jego konserwacji lub gdy są one następstwem jego naturalnego zużycia. A zatem taka wykładnia tego przepisu nie daje organowi nadzoru budowlanego podstaw do wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania robót o charakterze inwestycyjnym.

S. K., B. L., M. K. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., domagając się jej uchylenia jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucili:

-naruszenie art. 105 § 1 Kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na

uznaniu, że dalsze prowadzenie postępowania stało się bezprzedmiotowe;

- naruszenie art. 107 § 3 Kpa poprzez uznanie, że ocena dowodów dokonana przez

organ I instancji jest prawidłowa, pomimo uznania przez organ pierwszej instancji za udowodnione faktów nieistniejących i w konsekwencji oparciu rozstrzygnięcia na nieprawdziwych ustaleniach faktycznych, niewskazania dowodów stanowiących podstawę ustalenia niektórych okoliczności faktycznych, niewłaściwego

wskazania przyczyn odmowy wiarygodności i mocy dowodowej ekspertyzy mgr inż.

J. S. oraz wskazania okoliczności faktycznych, pozostających bez

znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy

- naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że art. 66 Prawa budowlanego "nie daje organowi nadzoru budowlanego podstaw do wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania robót o charakterze inwestycyjnym", i w konsekwencji niezastosowanie tego przepisu w sprawie, pomimo iż treść ekspertyzy mgr inż. J. S. jednoznacznie

wskazywała na nieodpowiedni stan techniczny drogi gminnej na działce nr [...]

- naruszenie art. 8 Kpa poprzez uznanie, że ocena dowodów dokonana przez organ

I instancji jest prawidłowa, pomimo uznania za wiarygodne ustaleń ekspertyzy mgr inż. J. S., które wskazują na obowiązki S. K., B. L. i M. K., a nieuznania za wiarygodne ustaleń tej ekspertyzy, które wskazują na obowiązki Gminy;

- naruszenie art. 79 § 1 Kpa poprzez niezawiadomienie o terminie oględzin skarżących natomiast zawiadomienie o terminie oględzin Gminy.

W uzasadnieniu skarżący podnieśli argumenty tożsame z podniesionymi w odwołaniu. Zdaniem skarżących dowody znajdujące się w aktach sprawy wskazują, że obiekt w postaci drogi gminnej na działce nr [...] jest w niewłaściwym stanie technicznym. Okoliczność tą potwierdza dowód w postaci ekspertyzy mgr inż. J. S., zdjęcia pasa drogowego drogi gminnej na działce nr [...], znajdujące się w aktach sprawy, treść decyzji organu I instancji z 17.11.2014 r., z której wynika, że w trakcie kontroli stanu technicznego przedmiotowej drogi stwierdzono konieczność ułożenia "korytek górskich" na odcinku w km 0 + 416-0 + 449. Skarżący podkreślili, że przedmiotem sprawy jest nie stan techniczny całej drogi, ale stan techniczny ofosowania drogi na całym odcinku graniczącym z nieruchomością skarżących, widocznym na fotografiach na k. 176 oraz 151, które wskazują na brak tego ofosowania na znacznej części tego odcinka. Gmina rozpoczęła bowiem wykonanie, lecz z niewiadomych przyczyn przerwała prace i ich nie dokończyła. Podkreślili, że w części środkowej przedmiotowego odcinka drogi istnieje rów wyłożony ściekami betonowymi, w części zachodniej istnieje płytki rów niewyłożony ściekami betonowymi, a w części wschodniej nie ma nawet żadnego rowu przy drodze gminnej. Obecne częściowe ofosowanie nie zabezpiecza budynku mieszkalno-gospodarczego przed napływem wód stokowych, co jest szczególnie widoczne w trakcie każdych opadów deszczu. Okoliczność tą mogą potwierdzić oględziny budynku mieszkalno-gospodarczego w trakcie opadów deszczu. Co więcej, okoliczność tą potwierdza ekspertyza mgr inż. J. S., która w tej części została uznana przez organ pierwszej instancji za wiarygodną, gdyż na jej podstawie organ pierwszej instancji nakazał S. K., B. L. i M. K. wykonanie robót naprawczych przy budynku mieszkalno-gospodarczym.

Zdaniem skarżących, naruszono art. 66 ust. 1 pkt 3 poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie tego przepisu w niniejszej sprawie, pomimo iż treść ekspertyzy mgr inż. J. S. jednoznacznie wskazywała na nieodpowiedni stan techniczny drogi gminnej na działce nr [...]. Droga gminna, położona na działce ewidencyjnej nr [...] w R., jest obiektem budowlanym, a z art. 66 ust. 1 pkt 3 nie wynika, aby sformułowanie "nieodpowiedni stan techniczny" odnosiło się jedynie do robót polegających na usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości w trakcie użytkowania obiektu na skutek braku jego konserwacji lub gdy są one następstwem jego naturalnego zużycia, a nie odnosiło do robót o charakterze inwestycyjnym. Gdyby jednak nawet hipotetycznie przyjąć taką wykładnię tego przepisu za prawidłową, to i tak wykonanie ofosowania należy uznać za "roboty polegające na usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości w trakcie użytkowania obiektu na skutek braku jego konserwacji", a nie za "roboty o charakterze inwestycyjnym".

W decyzji z 07.06.2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. nakazał wykonać roboty budowlane wyłącznie przy budynku mieszkalno-gospodarczym nr [...] w R., pomimo iż ekspertyza wyraźnie wskazuje, że w nieodpowiednim stanie technicznym jest również droga gminna. W tej sytuacji konieczne jest również wydanie odrębnej decyzji nakazującej również Gminie usunięcie nieprawidłowości na drodze gminnej.

Odnosząc się do przeprowadzenia oględzin na etapie postępowania odwoławczego z pominięciem skarżących, dodatkowo podniesiono, że oględziny nie powinny stwierdzać, jaki jest stan nawierzchni drogi, lecz jaki jest stan techniczny ofosowania tej drogi i czy spełnia on swoją funkcję, tj. czy odprowadza wody opadowe bez negatywnego oddziaływania na zabudowania na działce nr [...] w R.. Przy czym sprawdzenie spełnienia jego funkcji powinno się odbyć albo w trakcie opadów deszczu lub w ciągu 24 godzin od zakończenia opadów deszczu.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W myśl art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontroli legalności w przedmiotowej sprawie poddano decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 9 czerwca 2015 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. z 17.11.2014r., wydaną na podstawie art. 105 § 1 Kpa w związku z art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7.07.1994 r. - Prawo budowlane, którą umorzono w całości wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego drogi gminnej położonej na działce nr ewid. [...] w R..

Przeprowadzone przez sąd badanie zgodności z prawem zaskarżonych decyzji wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a zatem skarga zasługuje na uwzględnienie.

Już na wstępie należy wskazać, że ww. decyzje zostały oparte na niewłaściwej podstawie prawnej, a nadto zostały wydane przedwcześnie.

W rozpatrywanej sprawie spór dotyczy stanu technicznego drogi gminnej, oznaczonej jako dz. nr [...] w R., w szczególności w zakresie w jakim graniczy ona z nieruchomością oznaczoną jako działka nr ewid. [...] w R.. W ocenie skarżących znajduje się ona w niewłaściwym stanie technicznym, co potwierdza m. in. kontrola stanu technicznego przedmiotowej drogi, dokonana przez mgr inż. J. S., który wskazał w ekspertyzie wskazał, że zachodzi konieczność ofosowanie drogi na całym odcinku graniczącym z nieruchomością oznaczoną jako dz. nr [...]. W ocenie skarżących ustalenia te znajdują potwierdzenie w wynikach okresowej kontroli przedmiotowej drogi przeprowadzonej przez uprawnionego mgr inż. A. O. w lipcu 2014 r. który wskazał, że zachodzi konieczność ułożenia "korytek górskich" na odcinku drogi w km 0 + 416-0 + 449.

W ocenie organów z protokołu kontroli utrzymania i użytkowania drogi gminnej na działce nr [...] w R., przeprowadzonej w dniu 5.09.2014r. wynika, że droga ta była poddana okresowej kontroli stanu technicznego. Kontrolę tę przeprowadził A. O., posiadający uprawnienia budowlane w specjalności drogowej nr [...] i sporządził protokół z 29.07.2014r. z którego wynika, że droga nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa użytkowania. Organ odnosząc się natomiast do stwierdzonej konieczności ułożenia "korytek górskich" na odcinku w km 0 + 416-0 + 449 wskazał, iż roboty te wymagają wcześniejszego zgłoszenia zamiaru ich wykonania do organu administracji architektoniczno-budowlanej.

Zgodnie z przepisem art. 66 ust. 1 ustawy z 7.07. 1994 – Prawo budowlane: w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:

1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo

2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo

3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo

4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia

- właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Z powyższego wynika zatem, że właściwy organ prowadząc sprawę w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, wydaje decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, natomiast w sytuacji gdy organ po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego nie stwierdzi, że obiekt znajduje się w niewłaściwym stanie technicznym – określonym w z ww. przepisem - ma obowiązek odmówić nakazania usunięcia określonych nieprawidłowości. W związku z powyższym wskazać trzeba, że art. 66 umieszczony został w rozdziale 6 ustawy Prawo budowlane zatytułowanym "utrzymanie obiektów budowlanych". Przez pojęcie "utrzymanie obiektów budowlanych" należy rozumieć zachowanie ich w dobrej sprawności, w stanie niezmienionym, niepogorszonym, należytym. Obowiązki nakładane na podstawie art. 66 tej ustawy obejmują zatem sytuacje związane z nieprawidłową eksploatacją obiektu budowlanego, polegającą na zaniechaniu wykonywania obowiązków określonych w art. 61 oraz dalszych przepisach tego rozdziału ustawy. Oznacza to, że usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane może dotyczyć jedynie takich nieprawidłowości, które powstały podczas użytkowania obiektu budowlanego, a więc związanych zazwyczaj z niewłaściwym jego użytkowaniem, doprowadzeniem do znacznego zużycia technicznego poprzez brak remontów, konserwacji spowodowanych zazwyczaj biernością niedbalstwem, brakiem kontroli właściciela lub zarządcy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 1100/10).

Artykuł 66 ust. 1 Prawa budowlanego nie może być wykorzystywany do usunięcia innych, niż przewidziane w nim nieprawidłowości. Nakładane na jego podstawie obowiązki mają charakter naprawczy, ale zmierzają do przywrócenia obiektu do stanu używalności, zachowania substancji budowlanej w należytym stanie technicznym odpowiadającym jego funkcjom. Nie służą zatem do doprowadzenia obiektu do stanu zgodności z prawem jeśli ta niezgodność wynika z przesłanek wymienionych w art. 50 i 51 Prawa Budowlanego.

Nie jest zatem prawidłowe zastosowane, jak uczyniły to organy obu instancji uznając i z przedmiotowa droga nie jest w nieodpowiednim stanie technicznym - umorzenie postepowania w trybie art. 105 kpa. Nie można się bowiem zgodzić, ze stanowiskiem organów obu instancji, które uznały, że w takiej sytuacji sprawa stanu technicznego drogi nr [...] w R. jest bezprzedmiotowa. W ocenie Sądu przedmiotem rozpatrywanej sprawy przez organy obu instancji był stan techniczny drogi, a w przypadku stwierdzenia, ze nie jest ona w złym stanie technicznym właściwe było wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego a nie procesowego poprzez umorzenie sprawy jako bezprzedmiotowej.

Niezależnie od powyższego należy wskazać, że prowadzenie sprawy w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego i wydanie decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy powinno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego. W przedmiotowej sprawie organy nadzoru budowlanego I i II instancji nie uczyniły zadość temu obowiązkowi. Przede wszystkim nie wyjaśniły czy wskazanie na konieczność ułożenia "korytek górskich" związane jest z niewłaściwym stanem technicznym drogi czy też ma stanowić dodatkowe udogodnienie przedmiotowej drogi. Niezależnie od powyższego załączone do akt administracyjnych zdjęcia przedmiotowej drogi nie potwierdzają, iż znajduje się ona w dobrym stanie technicznym jak przyjęły organy gdyż na części zdjęć przedłożonych w akatach administracyjnych sprawy widoczne są zniszczone ścieki betonowe. W związku z tym przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ dokona szczegółowych i wyczerpujących ustaleń w tym zakresie czyniąc zadość przepisom z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa.

W ocenie Sądu wydanie decyzji bez prawidłowo przeprowadzonego postępowania w zakresie stanu technicznego przedmiotowej drogi na odcinku gdzie graniczy ona z działką nr [...] – jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie - było przedwczesne.

W tej sytuacji mając na uwadze, że wskazane wyżej naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy podstawie art. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.