Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 983/98
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 1999-02-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Powołane przepisy: article: art. 23 ust. 1, art. 45 ust. 5
journal: Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312
law: Obwieszczenie Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 16 maja 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo celne.
article: art. 151 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Samo zgłoszenie do odprawy celnej części przez dwa podmioty z którego trzeci podmiot montuje samochód tzw. "składak", nie stanowi wprowadzenia w błąd organu celnego i nie oznacza, iż miał on podstawę do wymiaru cła za kompletny samochód.

TEZY

Samo zgłoszenie do odprawy celnej części przez dwa podmioty z którego trzeci podmiot montuje samochód tzw. "składak", nie stanowi wprowadzenia w błąd organu celnego i nie oznacza, iż miał on podstawę do wymiaru cła za kompletny samochód.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Tadeusza J. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w W. z dnia 5 marca 1998 r. (...) w przedmiocie wymiaru cła - uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Niesporne w sprawie jest to, że skarżący sprowadził z zagranicy nadwozie do samochodu marki Audi 80 oraz silnik niskoprężny ze skrzynią biegów, zawieszenie przednie i tylne, układ kierowniczy oraz komplet kół jezdnych. Nadwozie zostało dopuszczone do obrotu na polskim obszarze celnym decyzją Dyrektora Urzędu Celnego w L. zawartą w dowodzie odprawy celnej przywozowej (...) z dnia 25 marca 1996 r. zaś podzespoły - decyzją Dyrektora Urzędu Celnego w P., zawartą w dowodzie odprawy celnej przywozowej (...) z dnia 1 kwietnia 1996 r. Organy celne w wyniku późniejszych czynności kontrolnych stwierdziły, że na polski obszar celny przywieziony został przez skarżącego niezmontowany samochód marki Audi 80.

Dyrektor Urzędu Celnego w P. postanowieniem z dnia 30 września 1997 r. wznowił postępowanie zakończone decyzją z dnia 1 kwietnia 1996 r. dopuszczającą do obrotu silnik ze skrzynią biegów, zawieszenie przednie i tylne, układ kierowniczy oraz komplet kół jezdnych.

W dniu 6 sierpnia 1997 r. Dyrektor Urzędu Celnego w P. decyzją (...) uchylił swoją decyzję zawartą w dowodzie odprawy celnej przywozowej z dnia 1 kwietnia 1996 r. w części dotyczącej należności celnych.

Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia 5 marca 1998 r. (...) uchylił decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w P. z 6 sierpnia 1997 r. i postanowił, że należy uchylić w całości decyzję zawartą w dowodzie odprawy celnej (...) z dnia 1 kwietnia 1996 r. i przekazać sprawę do rozpatrzenia przez Dyrektora Urzędu Celnego w L. na podstawie art. 45 ust. 5 Prawa celnego.

W skardze na powyższą decyzję Tadeusz J. wniósł o ich uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Skarżący zarzuca naruszenie art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa i art. 23 ust. 1 Prawa celnego. Zarzucał w szczególności, że ze sprowadzonych przez niego części nie da się złożyć konkretnego samochodu.

W odpowiedzi na skargę Prezes Głównego Urzędu Ceł wniósł o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Artykuł 151 par. 1 pkt 2 Kpa pozwala organowi, który wydał decyzję uchylić ją, gdy stwierdzi istnienie podstaw do wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. W niniejszej sprawie organ I instancji nie wydał nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Naruszony więc został powyższy przepis. Przekazanie sprawy przewidziane w art. 45 ust. 5 Prawa celnego również narusza ten przepis. Dotyczy on bowiem sytuacji powstałych w trybie zwykłym celnym a nie w postępowaniu toczącym się w trybach nadzwyczajnych. Takim postępowaniem jest postępowanie wznowieniowe. Z tych przyczyn zaskarżona decyzja i decyzja I instancji podlegają uchyleniu na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.

Na marginesie należy zauważyć, że w niniejszej sprawie nie zachodziły podstawy do wznowienia postępowania. Powyższy pogląd jest aktualny nawet przy przyjęciu, że na polski obszar celny został wprowadzony rozmontowany samochód osobowy.

Decydujące znaczenie ma właściwe rozumienie treści art. 23 ust. 1 Prawa celnego. Jeżeli dwa podmioty sprowadzają w jednym dniu części, które w istocie stanowią kompletny samochód, a trzeci podmiot montuje z tych części "składak" to nie oznacza, iż organy celne miały podstawę do wymiaru cła za kompletny samochód. W tym miejscu rodzi się pytanie, który z podmiotów dokonujących obrotu towarowego z zagranicą winien być adresatem decyzji o ponownym wymiarze cła. W dniu dokonania odprawy celnej stan towaru wskazywał, iż przedmiotem obrotu były części, a nie samochód. Sprzedaż części nie jest nową okolicznością istniejącą w dniu wydania decyzji nie znaną organowi.

Całkowicie błędne jest twierdzenie organu I instancji, że zgłoszenie do odprawy celnej części przez dwa podmioty stanowi wprowadzenie w błąd organu celnego. Dopóki organ celny nie wykaże, że czynność prawna obu podmiotów była nieważna nie może twierdzić, że urząd działał pod wpływem błędu wywołanego przez - ? /który z podmiotów dokonujących obrotu towarowego z zagranicą?/. W okolicznościach sprawy nie można wykluczyć, że zamiar sprzedaży części osobie trzeciej powstał znacznie później niż odprawa celna.

Idąc tokiem rozumowania organów celnych, jeżeli kilka podmiotów sprowadzi części stanowiące uprzednio rozmontowany samochód, to sam ten fakt wystarczy, by wymierzać cło od samochodu a nie od części. Skoro cło winien płacić określony jeden podmiot - brak odpowiedzi na pytanie, kto winien być adresatem decyzji.