Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 341/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 135, art. 200
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 72 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 978
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

SENTENCJA

Dnia 28 czerwca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Kowalska, Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), , Protokolant Sekretarz sądowy Renata Tomaszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2018 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie unieważnienia egzaminu państwowego na kategorię B prawa jazdy 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] nr [...] 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącego J. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania J.K. od decyzji Marszałka Województwa [...] nr [...] z dnia [...]o unieważnieniu egzaminu państwowego (część praktyczna) na kategorię B prawa jazdy, który został przeprowadzony w dniu 01-09-2017r. przez egzaminatora J.K. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w S. z udziałem B.S., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły m.in. art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), art. 67 ust. 1 pkt 4 i art. 72 ust. 1 pkt 2 i ust 2 pkt 1 i ust 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r., poz. 978).

Jak wynika z akt sprawy, B.S. w dniu 01-09-2017 r. przystąpił w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w S. do egzaminu państwowego - część praktyczna - w zakresie prawa jazdy kategorii B. Przedmiotowy egzamin zakończył się wynikiem negatywnym w części praktycznej, przeprowadzanej w ruchu drogowym. Egzaminator J.K. uznał, że osoba egzaminowana dwukrotnie nieprawidłowo wykonała manewr zmiany kierunku jazdy w lewo, tj. zadanie określone w poz. 21 arkusza przebiegu części praktycznej egzaminu państwowego, co egzaminator dwukrotnie zaznaczył w dokumencie .

Po drugim błędnym wykonaniu wskazanego zadania, egzaminator poinformował osobę egzaminowaną o negatywnym wyniku egzaminu. W konsekwencji B.S. podjął decyzję o przerwaniu egzaminu ( lista osób zakwalifikowanych na egzamin, arkusz przebiegu części praktycznej egzaminu i płyta CD z nagranym przebiegiem egzaminu k 2-4 akt adm organu I instancji).

Pismem z dnia 27 października 2017 r. Marszalek Województwa [...] zawiadomił egzaminatora, osobę egzaminowaną oraz dyrektora WORD o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie unieważnienia egzaminu państwowego ( część praktyczna ), a następnie pismem z dnia 22 listopada 2017 r. na podstawie art. 10 § 1 oraz art. 73 § 1 i 1a k.p.a. poinformował, że zgromadzony materiał dowodowy daje podstawę do wydania decyzji administracyjnej oraz o możliwości zapoznania się ze zgromadzoną dokumentacją i wypowiedzenia w sprawie przed jej rozstrzygnięciem w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma. Pismo zostało doręczone skarżącemu w dniu 4 grudnia 2017 r.

W dniu 8 grudnia egzaminator J.K. skierował do organu pismo, w którym napisał, że przejrzał zapis przebiegu egzaminu i stwierdza, ze egzamin został przeprowadzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i nie ma podstaw do unieważnienia go w oparciu o art. 72 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami oraz , że podobny pogląd wyraził egzaminator nadzorujący WORD w S.

W związku z powyższym trudno mu złożyć wyjaśnienia nie znając ewentualnych powodów decyzji o unieważnieniu egzaminu. Na podstawie art. 50 § 1 i 2 oraz art. 51 § 1 k.p.a. wnosił o przedstawienie na piśmie powodów, dla których egzamin miałby zostać unieważniony.

Decyzją z [...] Nr [...] Marszałek Województwa [...] orzekł o unieważnieniu egzaminu państwowego (część praktyczna ) na kategorię B prawa jazdy, który został przeprowadzony przez egzaminatora J.K. w dniu 1 września 2017r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w S. z udziałem B.S. W uzasadnieniu decyzji, organ I instancji wskazał, że w dniu 4 września 2017 r. w WORD w S. została przeprowadzona kontrola problemowa, w zakresie sprawdzenia prawidłowości przeprowadzania części praktycznej egzaminów państwowych na prawo jazdy. W trakcie analizy nagrań kontrolujący stwierdzili konieczność wszczęcia postępowania w sprawie przedmiotowego egzaminu.

Organ podał, że egzamin zakończył się wynikiem negatywnym w części praktycznej, gdyż egzaminator uznał, że osoba egzaminowana dwukrotnie nieprawidłowo wykonała zadanie określone w poz. 21 tabeli nr 7 załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2016, poz. 232 ze zm.) - wykonywanie manewru zmiany kierunku jazdy w lewo, co zaznaczył dwukrotnie w poz. 21 arkusza przebiegu egzaminu.

Następnie w oparciu o § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a tego rozporządzenia egzaminator określił wynik prowadzonego egzaminu państwowego na poziomie negatywnym, informując o tym osobę egzaminowaną.

Jak wskazał organ, jako powód negatywnego wyniku egzaminu egzaminator podał, w obu przypadkach, niezbliżenie się do lewej krawędzi drogi jednokierunkowej w trakcie wykonywania manewru zmiany kierunku jazdy w lewo.

W ocenie organu, analiza materiałów zebranych w trakcie prowadzonego postępowania pozwala stwierdzić, że decyzja o negatywnej ocenie egzaminu jest błędna.

Organ w oparciu o posiadane dokumenty, w szczególności zapis filmowy dokumentujący przebieg egzaminu stwierdził, że zarówno pierwsza jak i druga próba realizacji zadania egzaminacyjnego zostały wykonane przez osobę zdającą w tym samym miejscu. W ocenie organu nadzoru, uwzględniając warunki drogowe, w jakich wykonywany był manewr i zasady poprawnego i bezpiecznego mijania określone w art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, należy uznać, że strona zdająca egzamin państwowy zbliżyła się do lewej krawędzi drogi na tyle, na ile to było w tych konkretnych warunkach drogowych możliwe. Organ zaznaczył, że w czasie egzaminu J.K. trzykrotnie odniósł się do przyczyn ustalenia negatywnego wyniku egzaminu i wyraźnie wskazał, że chodzi o nieprawidłowe zachowania osoby egzaminowanej na drogach jednokierunkowych, bowiem osoba zdająca egzamin nie uwzględniła okoliczności, że początek manewru zmiany kierunku jazdy w lewo następował na drodze jednokierunkowej i nie zbliżyła się do lewej krawędzi tej drogi. I w tym zakresie organ nadzoru nie zgodził się z oceną dokonaną przez egzaminatora.

Odnosząc się do wniosku egzaminatora o przedstawienie na piśmie przed wydaniem decyzji powodów, dla których przedmiotowy egzamin miałby zostać unieważniony, organ podkreślił, że skarżący był informowany o przysługujących mu uprawnieniach, w tym możliwości wglądu w akta sprawy.

W konkluzji organ stwierdził, że w trakcie egzaminu nie doszło do dwukrotnego nieprawidłowego wykonania przez B.S. zadania egzaminacyjnego – zmiana kierunku jazdy w lewo, określonego w poz. 21 tabeli 7 załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2016, poz. 232 ze zm.). W związku z powyższym w ocenie organu nadzoru przedmiotowy egzamin został przeprowadzony niezgodnie z przepisami ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami ( Dz. U. z 2017 r. poz. 978), a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik, co spełnia przesłanki z art. 72 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.

W odwołaniu od decyzji Marszałka Województwa [...] skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania poprzez niedokładne wyjaśnienie istniejącego stanu faktycznego i prawnego oraz naruszenie przepisów określonych w ustawie o kierujących pojazdami i wnosił o uchylenie decyzji w całości. Stwierdził, że organ nadzoru błędnie odmówił egzaminatorowi uprawnień dyskrecjonalnych w zakresie, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami oraz w § 27 ust. 1 pkt 9 właściwego rozporządzenia ( Dz. U. 2016, poz.232).

Organ nie wykorzystał wszystkich możliwych do uzyskania dowodów tj. przesłuchania świadków, pisemnych wyjaśnień i oświadczeń, w tym przede wszystkim nie domagał się żadnych wyjaśnień od egzaminatora lecz sam, w sposób stronniczy i tendencyjny , nie posiadając pełnego obrazu sytuacji, podjął błędną decyzję.

Zakwestionował też ocenę organu nadzoru, co do zgodnego z przepisami Prawa o ruchu drogowym zachowania osoby zdającej podczas wykonywania omawianego zadania egzaminacyjnego. Na okoliczność, że na tym skrzyżowaniu można zbliżyć się do lewej krawędzi jezdni tak, aby nie utrudniać ruchu innym uczestnikom, w tym jadącym na wprost, załączył płytę z materiałem zarejestrowanym na tym skrzyżowaniu.

Wnoszący odwołanie wskazał, że procedura unieważnienia egzaminu powinna być poprzedzona stwierdzeniem, że egzamin był przeprowadzony niezgodnie z przepisami ustawy przy czym przepisy ustawy zawierają się w rozdziale 9 u.k.p. W ocenie skarżącego, organ nadzoru nie wskazał żadnego z przepisów ustawy, rzekomo niezgodnie z którym był przeprowadzony przedmiotowy egzamin. Bez wskazania niezgodności z przepisami ustawy niedopuszczalne jest również badanie samego wyniku egzaminu. Stwierdzanie faktu, że ewentualne nieprawidłowości miały wpływ na wynik jest działaniem wtórnym, w stosunku do niezgodności z przepisami ustawy. Zdaniem skarżącego samo badanie wyniku egzaminu bez wcześniejszego stwierdzenia niezgodności z przepisami ustawy jest sprzeczne z ustawowymi kompetencjami organu nadzoru. Organ nadzoru nie jest upoważniony do oceny kwalifikacji osób zdających egzaminy. Kompetencje te ustawodawca przypisał egzaminatorowi. Podkreślił też, że osoba zdająca nie miała świadomości na jakiej drodze się znajduje, przez co nawet nie wiedziała, że ma obowiązek zbliżyć się do jej lewej krawędzi, co sama przyznała w trakcie rozmowy. W związku z tym faktem nie miała również wątpliwości co do uzyskanego wyniku egzaminu. Egzaminator ocenia kwalifikacje, a nie przypadkowe sytuacje na drodze, realizowane nieświadomie przez zdających.

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] W uzasadnieniu organ wskazał, że stosownie do treści art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli:

1) egzaminowi została poddana osoba, o której mowa w art. 50 ust. 2;

2) był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

Organ podkreślił, że podjęta przez organ I instancji decyzja nie należy do kategorii decyzji uznaniowych, w związku z czym, organ administracji publicznej, stosując przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, obowiązany jest do jej wydania, gdy mają miejsce łącznie dwie przesłanki tj.:

1) egzamin przeprowadzony został w sposób niezgodny z przepisami ustawy;

2) ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik tego egzaminu.

Organ odwoławczy odwołał się również do zasad przeprowadzania egzaminów określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach wskazując, że w myśl § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a) osoba egzaminowana uzyskuje negatywny wynik części praktycznej egzaminu państwowego, jeżeli dwukrotnie nieprawidłowo wykonała to samo zadanie egzaminacyjne. Stosownie do § 23 ust. 1 pkt 2 lit. a) ww. rozporządzenia część praktyczna egzaminu państwowego polega na wykonaniu, zgodnie z przepisami ruchu drogowego i techniką kierowania pojazdem, w ruchu drogowym zadań egzaminacyjnych obejmujących, z zastrzeżeniem § 24 i § 25, co najmniej zadania określone w tabeli:

- nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia - w zakresie poszczególnych kategorii prawa jazdy,

- nr 9 załącznika nr 2 do rozporządzenia - w zakresie pozwolenia,

SKO wyjaśniło, że wyżej wymieniona tabela nr 7 załącznika nr 2 w pozycji nr 21 stanowi, iż jedynym z zadań egzaminacyjnych jest" Wykonanie manewru zmiany kierunku jazdy w lewo".

Organ odwoławczy wskazał, że uwzględniając przywołane powyżej przepisy nie jest spornym, iż dwukrotne nieprawidłowe wykonanie ww. zadania egzaminacyjnego skutkuje negatywnym wynikiem egzaminu. Istota rozpoznawanej sprawy sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy egzaminator zasadnie uznał jako błędne i nieprawidłowe dwie próby realizacji przedmiotowego zadania egzaminacyjnego wykonane przez egzaminowanego, które miały miejsce odpowiednio ok. 09:40:55 oraz ok. 09:44:47 (wg czasu rejestratora obrazu i dźwięku).

W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. po wnikliwej analizie materiału dowodowego, jako chybioną uznać należy dokonaną przez egzaminatora negatywną ocenę wykonanego przez egzaminowanego, zadania egzaminacyjnego. W świetle przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym, w tym art. 22 ust. 2 pkt 2, za zasadną organ odwoławczy uznał tezę, że w trakcie przedmiotowego egzaminu miało miejsce dwukrotne prawidłowe wykonanie przez skarżącego zadania egzaminacyjnego, określonego w poz. 21 tabeli nr 7 załącznika nr 2 rozporządzenia w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach , tj. wykonanie manewru zmiany kierunku jazdy w lewo, z czym § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a ww. rozporządzenia nie wiąże skutku w postaci negatywnego wyniku egzaminu, bowiem skutek taki wywołuje dopiero dwukrotne nieprawidłowe wykonanie tego samego zadania egzaminacyjnego.

Rozpatrywany stan faktyczny wypełnia również drugą – z wymienionych powyżej w art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami – przesłankę, iż ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik egzaminu.

Zdaniem organu odwoławczego zaskarżona decyzja jest zasadna i znajdująca swoje oparcie w przywołanych powyżej przepisach, co w konsekwencji stanowi o podjętym w sprawie rozstrzygnięciu.

Odnosząc się do zarzutów odwołania SKO uznało je za chybione.

Organ odwoławczy wskazał, że przeprowadzenie egzaminu winno być zgodne nie tylko z przepisami ustawy, ale i rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach, albowiem to ten właśnie akt prawny - wydany na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1-5, 7 i 8 ustawy o kierujących pojazdami- w Rozdziale 5 określa warunki i tryb przeprowadzania części praktycznej egzaminu państwowego. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych (patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 6 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/Ke 37/16, czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 10 marca 2016 r. sygn. akt III SA/Wr 805/15, orzeczenia dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Organ wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dawał podstawy do uznania, że obie z wymienionych wyżej przesłanek wydania decyzji, o której mowa wart. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy, zostały spełnione. Zdaniem organu odwoławczego materiał ten jest kompletny, wystarczający i nie pomija żadnego z aspektów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Płyta z nagranym przebiegiem egzaminu, która stanowi wierne odzwierciedlenie nagranego przebiegu egzaminu, w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości potwierdza, że podczas egzaminu egzaminowany prawidłowo wykonał zadania egzaminacyjne, nie zachodzi więc potrzeba powoływania świadków w sprawie. Jezdnia, na której wykonywane były zadania egzaminacyjne posiadała dwa pasy ruchu, pojazd egzaminacyjny znajdował się na pasie najbliższym pasa, z którego powinien skręcić w lewo, jednak było to niemożliwe, ponieważ na tym pasie, w sposób sprzeczny z przepisami ruchu drogowego parkował inny pojazd. Manewr skrętu w lewo został wykonany na tyle blisko lewej krawędzi jezdni jednokierunkowej na ile pozwalały na to warunki drogowe.

Kolegium podzieliło także przekonanie organu nadzoru, iż Marszałek Województwa [...], w ramach swoich kompetencji zobowiązany jest do oceny i zbadania zgodności z prawem czynności podejmowanych przez egzaminatora, w przeciwnym razie, nadzór nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych na prawo jazdy nie mógłby być skutecznie realizowany. Na potwierdzenie swojego stanowiska przywołało wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 25 października 2016 r. ( sygn. II SA/Bd 572/16 )

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi J.K. zarzucił naruszenie:

1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 7,10, 15, 75 § 1 ,77 § 1, 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wydanie decyzji na podstawie niekompletnego materiału dowodowego,

2. prawa materialnego tj. art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami poprzez podtrzymanie decyzji organu pierwszej instancji unieważniającej część praktyczną egzaminu na prawo jazdy kategorii B pomimo braku wystąpienia uchybień przepisom prawa w zakresie sposobu przeprowadzenia egzaminu

3. art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

Skarżący podtrzymał swoje stanowisko wyrażone wcześniej w odwołaniu i wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji z powodu wskazanych naruszeń, które miały istotny wpływ na wynik postępowania, oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Podobnie jak w odwołaniu wskazał, że organ nadzoru nie wykorzystał w przedmiotowej sprawie wszystkich możliwych do uzyskania dowodów, tj. przesłuchania świadków, pisemnych wyjaśnień i oświadczeń do żądania których organ nadzoru jest uprawniony. Przede wszystkim organ nadzoru nie domagał się od egzaminatora żadnych wyjaśnień, lecz sam w sposób stronniczy i tendencyjny, nie posiadając pełnego obrazu sytuacji, w tym przesłanek, którymi kierował się egzaminator przy ocenie kwalifikacji, podjął błędną decyzję.

Stwierdził, że osoba zdająca nie zbliżyła się do lewej krawędzi, a nadto jej zachowanie było nieprawidłowe z uwagi na wiele innych aspektów podlegających ocenie, o czym organ nadzoru nie mógł wiedzieć z uwagi na nierzetelnie przeprowadzone postępowanie.

Ponadto, ignorując jego pismo z dnia 7 grudnia 2017 r. organ nadzoru de facto pozbawił go możliwości zajęcia stanowiska w sprawie, co gwarantuje art. 10 § 1 k.p.a. W konsekwencji uniemożliwiono mu wnioskowanie o opinię biegłego w sprawie, która potwierdziłaby błędną interpretację art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym przez Marszałka Województwa [...].

Skarżący wskazał, że organ nadzoru skupił się tylko na jednym aspekcie oceny egzaminatora i analizie poddał wyłącznie umiejętności zgodnego z przepisami poruszania się przez osobę egzaminowaną, pomijając jednocześnie pozostałe i istotne elementy oceny wykonania poszczególnych zadań egzaminacyjnych w konsekwencji czego doszedł do błędnych wniosków. Dlatego nie zgodził się z tezą o zgodnym z przepisami o ruchu drogowym zachowaniu zdającego egzamin podczas wykonywania omawianego zadania egzaminacyjnego. Zarzucił także pominięcie złożonego przez niego nagrania dołączonego do odwołania .

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] unieważniającą egzamin państwowy na kategorię B prawa jazdy. Skargę na to rozstrzygnięcie wniósł egzaminator przeprowadzający egzamin praktyczny. Rozpoznając sprawę Sąd stwierdził zarówno naruszenie przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, co zadecydowało o konieczności wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (dalej: u.k.p.) oraz przepisy wydanego na podstawie art. 66 ust 1 tej ustawy rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2016 r. poz. 232 ze zm.).

Ustawa o kierujących pojazdami określa zasady uzyskiwania uprawnień do kierowania pojazdami w tym, zarówno zakres wiedzy jak i umiejętności jakimi musi się wykazać kandydat na kierowcę aby uzyskać uprawnienie do kierowania pojazdami określonej kategorii a także zasady przeprowadzania egzaminu.

W Rozdziale 9 zatytułowanym "Sprawdzanie kwalifikacji i przeprowadzanie egzaminów państwowych" uregulowane zostały kwestie dotyczące warunków egzaminowania kandydatów na kierowców.

W myśl art. 51 ust. 1 u.k.p. egzamin państwowy jest przeprowadzany w celu sprawdzenia kwalifikacji osoby egzaminowanej, w tym:

1) sprawdzenia wiedzy w zakresie:

a) zasad i przepisów służących bezpiecznemu poruszaniu się pojazdem po drodze publicznej,

b) zagrożeń związanych z ruchem drogowym,

c) obowiązków kierowcy, osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem i posiadacza pojazdu,

d) postępowania w sytuacjach nadzwyczajnych;

2) sprawdzenia umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin, w ruchu drogowym motorowerem, pojazdem silnikowym lub zespołem pojazdów składającym się z takiego pojazdu i przyczepy oraz tramwajem.

Jak wynika z art. 51 ust. 2 u.k.p. egzamin państwowy składa się z części teoretycznej oraz części praktycznej. Część praktyczna egzaminu przeprowadzana jest przy użyciu odpowiedniego do uprawnienia pojazdu i dotyczy sprawdzenia umiejętności, o których mowa w ust. 1 pkt 2.

Ustawa określa też ( art. 51 ust. 3 ), że część praktyczna egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy jest przeprowadzana na placu manewrowym w zakresie obejmującym sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem odpowiednim do uprawnień i umiejętności manewrowania nim oraz w ruchu drogowym na drogach publicznych w zakresie obejmującym sprawdzenie pozostałych umiejętności wymaganych podczas części praktycznej egzaminu dla uprawnień dowolnej kategorii prawa jazdy.

Przepisy art. 56 ust. 1 i ust. 2 ustawy stanowią, że egzamin państwowy jest organizowany przez wojewódzki ośrodek ruchu drogowego. Egzamin państwowy na prawo jazdy przeprowadza egzaminator zatrudniony przez dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, z zastrzeżeniem art. 55 ust. 3 i art. 61 ust. 3 pkt 3.

Z mocy art. 67 ust. 1 zawartego w rozdziale 11 u.k.p. "Nadzór nad sprawdzaniem kwalifikacji", marszałek województwa sprawuje nadzór nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych, o których mowa w art. 51, w ramach którego:

1) rozpatruje skargi dotyczące egzaminu;

2) kontroluje działalność wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego w zakresie przeprowadzania egzaminów;

3) wydaje zalecenia pokontrolne;

4) unieważnia egzamin;

5) zawiesza przeprowadzanie przez wojewódzki ośrodek ruchu drogowego egzaminów;

6) skreśla egzaminatora z ewidencji egzaminatorów;

7) występuje do zarządu województwa z wnioskiem o odwołanie dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego z zajmowanego stanowiska;

8) prowadzi analizę: a) kwartalną w zakresie średniej zdawalności osób egzaminowanych w danym ośrodku, b) bieżącą w zakresie skarg złożonych przez ośrodek;

9) przerywa egzamin prowadzony niezgodnie z przepisami;

10) kieruje na egzamin egzaminatora skreślonego z ewidencji egzaminatorów.

Należy także wskazać, że w myśl art. 69 ust. 1 u.k.p. marszałek województwa kontroluje wojewódzki ośrodek ruchu drogowego:

1) co najmniej raz na pół roku;

2) jeżeli analizy, o których mowa w art. 67 ust. 1 pkt 8, wskazują na nieprawidłowe działanie ośrodka.

Ustęp 3 powołanego art. 69 u.k.p. wskazuje, że ramach kontroli działalności wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego w zakresie przeprowadzania egzaminów państwowych marszałek województwa sprawdza w szczególności:

1) spełnianie przez ośrodek wymagań dotyczących wyposażenia, warunków lokalowych oraz placu manewrowego;

2) zgodność egzaminu z wymaganiami określonymi w ustawie i przepisach wydanych na podstawie art. 66;

3) kwalifikacje osób przeprowadzających egzamin.

Jak wynika z treści art. 69 ust. 5 u.k.p., po przeprowadzeniu kontroli osoba ją przeprowadzająca sporządza pisemny protokół z dokonanych czynności i stwierdzonego w nich stanu faktycznego. /.../.

Stosownie natomiast do treści art. 72 ust. 1 u.k.p. marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli:

1) egzaminowi została poddana osoba, o której mowa w art. 50 ust. 2;

2) był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

Jak wynika z art. 72 ust. 2 u.k.p. marszałek województwa unieważnia egzamin państwowy: 1) z urzędu; 2) na wniosek dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego.

Z powyższych przepisów wynika, że ustawa określiła szczegółowo warunki przeprowadzenia egzaminu, jego etapy i wymogi i jednocześnie upoważniła marszałka województwa do nadzoru nad całością czynności związanych z przeprowadzeniem egzaminów państwowych, o których mowa w art. 51 u.k.p. przyznając mu zarówno uprawnienia kontrolne jak i władcze, które pozwalają na przywrócenie stanu zgodnego z przyjętym wzorcem w sytuacji, gdy wyniki kontroli wskazują, że stan faktyczny lub dokumentacja od niego odbiegają.

W rozpoznawanej sprawie organ jako podstawę prawną unieważnienia egzaminu B.S. zakończonego wynikiem negatywnym wskazał art. 67 ust. 1 pkt 4 oraz art. 72 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 1 u.k.p. Wydanie decyzji nastąpiło z urzędu, po przeprowadzeniu kontroli ośrodka ( co wynika jedynie z uzasadnienia decyzji) i wiązało się z uznaniem, że egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy. Za niezgodną z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym organy uznały ocenę egzaminatora o dwukrotnym nieprawidłowym wykonaniu przez osobę egzaminowaną manewru zmiany kierunku jazdy w lewo, co zgodnie z § 28 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia spowodowało uzyskanie negatywnego wyniku części praktycznej egzaminu. Obowiązek wykonania takiego manewru podczas egzaminu praktycznego wynika z § 23 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 24 lutego 2016 r. (manewr wymieniony w tabeli 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia). W ocenie organów manewr ten, w tych konkretnych warunkach drogowych, został wykonany prawidłowo, gdyż osoba egzaminowana zbliżyła się do lewej krawędzi drogi na tyle, na ile było to możliwe w zastanych warunkach drogowych. Organ odwoławczy uznał, że zarówno pierwsza, jak i druga próba wykonania wyżej opisanego zadania egzaminacyjnego zgodna była z treścią art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 t.j. ze zm.) podkreślając, że powołany przepis nie wskazuje na jaką odległość kierujący ma obowiązek zbliżyć się do krawędzi drogi jednokierunkowej, jeżeli zamierza skręcić w lewo. Swój pogląd organ opiera się na analizie zapisu przebiegu egzaminu wykonanego kamerą zamontowaną w samochodzie. Poza strefą oceny organu nadzoru, jak stwierdza wprost Marszalek Województwa w piśmie z dnia 7 lutego 2018 r., "znajduje się stan świadomości osoby zdającej, tj. na jakiej drodze się znajduje oraz niekwestionowanie wyniku egzaminu z jej udziałem, co podnosi egzaminator". Zdaniem organu nadzoru należy bowiem "zadać pytanie, czy w przypadku pełnej świadomości osoby zdającej egzamin, na jakiej drodze się znajduje, w tych warunkach drogowych mogłaby zachować się inaczej?".

Natomiast egzaminator stoi cały czas na stanowisku, że działanie egzaminowanego było niepoprawne, a egzamin został przeprowadzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i powołuje się także w tym zakresie na ocenę egzaminatora nadzorującego WORD w S. Ponadto wywodzi, że to egzaminator w ramach swoich kompetencji ocenia kwalifikacje osoby egzaminowanej, co stanowi wyłącznie jego domenę.

W ocenie sądu, stanowisko organu jest nieprawidłowe.

Przede wszystkim nie można zgodzić się z organem, że istota sprawy sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy egzaminator zasadnie uznał za jako błędne i nieprawidłowe dwie próby realizacji przedmiotowego zadania egzaminacyjnego. Istotą przedmiotowej sprawy jest bowiem przede wszystkim to, czy organ nadzoru ma możliwość oceny poprawności wykonania zadania egzaminacyjnego. Dopiero następnej kolejności rozważeniu podlegałaby prawidłowość oceny wykonania spornego manewru przez organu nadzoru tj. czy w świetle obowiązujących przepisów i zebranego w sprawie materiału była ona prawidłowa, czy też rację miał egzaminator. Udzielenie odpowiedzi na powyższe pytanie wymaga rozważenia zakresu uprawnień egzaminatorów i zakresu kompetencji organu nadzoru, a więc jak szeroko należy rozumieć zakres nadzoru sprawowanego przez marszałka województwa w odniesieniu do przeprowadzonego egzaminu, w tym wypadku jego części praktycznej, tj. czy uprawnienia nadzorcze, w ramach których unieważnia on egzamin , obejmują ocenę zgodności z przepisami ustawy o kierujących pojazdami i wydanego na podstawie art. 66 tej ustawy rozporządzenia z dnia 24 lutego 2016 r., czy także, jak przyjął organ, obejmują zgodność z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, w zakresie prawidłowości wykonanych w trakcie egzaminów manewrów.

Zgodnie z treścią art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

W ocenie sądu, w obecnym składzie, pod pojęciem "przepisy ustawy" użytym w art. 72 ust. 1pkt 2 u.k.p. należy rozumieć przepisy tej ustawy oraz przepisy wskazanego już wyżej rozporządzenia wykonawczego wydanego na jej podstawie. Pojęcia tego nie należy natomiast odnosić wprost do przepisów ruchu drogowego, do których stosować muszą się osoby kierujące pojazdem i których znajomością i umiejętnością zastosowania mają wykazać się osoby egzaminowane. Można w tym miejscu odwołać się do poglądów, które wypowiadały sądy administracyjne na tle obecnie już uchylonych przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, regulujących kwestie przeprowadzania egzaminów kandydatów na kierowców, w szczególności art. 112 tej ustawy, który – podobnie jak wyżej wskazany art. 72 u.k.p., regulował kwestię unieważnienia egzaminu państwowego, że ocena przebiegu egzaminu i zachowania osoby egzaminowanej w ruchu drogowym pozostawiona została przez ustawodawcę egzaminatorowi (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 stycznia 2012 r. sygn. akt III SA/Łd 992/11 wraz ze wskazanym tam orzecznictwem, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Powyższe stanowisko nie jest sprzeczne z poglądem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2017 r. sygn.. I OSK 2213/16, przywołanym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że " unieważnienie egzaminu państwowego na podstawie prawnej zawartej w art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. wymaga spełnienia dwu podstawowych przesłanek : po pierwsze – wykazania, że egzamin był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, przy czym pojęciem "przepisy ustawy" należy także objąć inne przepisy prawa zawarte w aktach wykonawczych do ustawy ( w szczególności w rozporządzeniach), zaś niezgodność z przepisami traktować trzeba jako uchybienie tak materialne jak i procesowe ; po wtóre – uchybienie takie powinno mieć charakter istotny, a więc wpływać na wynik egzaminu (przesądzać o takim , a nie innym wyniku)". Sąd rozpoznający niniejszą skargę stanowisko to w pełni podziela.

W ocenie sądu, w niniejszej sprawie organ nie wykazał, aby doszło do naruszenia przez egzaminatora przy przeprowadzaniu egzaminu przepisów u.k.p. bądź wskazywanych przepisów rozporządzenia, skoro w trakcie egzaminu egzaminator zlecił osobie egzaminowanej dwukrotne wykonanie manewru przewidzianego pod pozycją 21 w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia. Do naruszenia § 23 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 24 lutego 2016 r. doszłoby np. wówczas, gdyby ten obowiązkowy manewr w czasie egzaminu nie był wykonywany, czego w niniejszej sprawie zarzucić nie można. W istocie zatem zarzut organów, że egzamin przeprowadzono w sposób niezgodny z przepisami ustawy, dotyczy przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym – art. 22 ust. 2 pkt 2 .

W ocenie sądu, w świetle obowiązujących przepisów, uprawnienia nadzorcze Marszałka Województwa dotyczą całości czynności związanych z przeprowadzaniem egzaminu, ale nie dają uprawnień do kwestionowania prawidłowości ocen egzaminatora, co do poprawności manewrów wykonywanych przez osobę egzaminowaną, w tym z punktu widzenia zasad ruchu drogowego.

Jak wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 17 maja 2017 r. sygn. I OSK 2213/16, ( publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl ), "Należy podzielić wypowiadany także w uprzednim stanie prawnym (...) pogląd, że " z przepisami ustawy", o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. regulującymi przeprowadzenie egzaminu nie należy utożsamiać wprost przepisów ruchu drogowego /.../. Przepisy regulujące przeprowadzanie egzaminów na prawo jazdy to przepisy, które określają jakie podmioty są upoważnione do organizowania egzaminów i wymagania jakie muszą one spełniać. Takimi przepisami są zarówno przepisy ustawy o kierujących pojazdami, jak też wydanego na jego podstawie rozporządzenia".

Przepisy u.k.p. określają m.in. kto może być egzaminatorem i jakie wymagania musi spełniać, wskazują też warunki przystąpienia do egzaminu przez kandydata na kierowcę, a następnie warunki, tryb i zasady jego przeprowadzania . Rozwinięcie zasad ustawowych zawiera rozporządzenie, które określa m.in. jakie czynności przed rozpoczęciem egzaminu praktycznego ma obowiązek wykonać egzaminator (§ 26), kolejność wykonywanych zadań egzaminacyjnych (§ 27), zasady oceniania i kryteria dokonywania oceny przez egzaminatora (§ 28), czy sytuacje, w których egzamin może zostać przerwany.

W rozpoznawanej sprawie organ nie zakwestionował jednak trybu i sposobu przeprowadzenia egzaminu tylko negatywną ocenę wykonania zadania egzaminacyjnego – manewru zmiany kierunku jazdy w lewo - dokonaną przez egzaminatora, do czego w ocenie sądu, w świetle przepisów ustawy o kierujących pojazdami nie posiada kompetencji.

Egzamin państwowy przeprowadza bowiem, zgodnie z ustawą, egzaminator zatrudniony przez dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (art. 56 ust. 2 u.k.p.).Oznacza to, że wyłącznie egzaminator jest uprawniony do przeprowadzenia egzaminu i dokonywania oceny jego wyników, a więc tylko egzaminator posiadał kompetencje i uprawnienie do oceny, czy osoba, która przystąpiła, do praktycznej części egzaminu państwowego na prawo jazdy kat. B, posiadała umiejętności określone w art. 51 ust. 1 pkt 2 u.k.p., a bardziej szczegółowo opisane w § 27 pkt 9 rozporządzenia.

W ustawie o kierujących pojazdami określone zostały wymagania, jakie musi spełnić osoba, aby uzyskać wpis do ewidencji egzaminatorów, prowadzony przez marszałka województwa (rozdział 10 u.k.p. "Egzaminatorzy i inne osoby dokonujące sprawdzenia kwalifikacji). Wysokie wymagania, określone w art. 58 ust. 1 u.k.p. jakie muszą być spełnione, aby uzyskać wpis na listę egzaminatorów, mają stanowić gwarancję należytego wykonywania przez egzaminatora jego obowiązków.

Organ nadzoru nie miał możliwości oceny poprawności wykonania przez egzaminowanego manewru na drodze, gdyż we wszczętym przez siebie postępowaniu nie może wchodzić w rolę egzaminatora i oceniać ponownie każdego manewru wykonanego przez zdającego na drodze. Organ nie może wchodzić w kompetencje egzaminatora, który odbył odpowiednie szkolenie pozwalające mu na analizę i ocenę poszczególnych zachowań osób egzaminowanych. Ponadto należy zgodzić się ze skarżącym, że urzędnik - pracownik organu - przeglądający jedynie zapis nagrania wykonanego kamerą umieszczoną we wnętrzu pojazdu nie posiada pełnego obrazu sytuacji ( nie widzi całej sytuacji na drodze, nie widzi osoby egzaminowanej). Przyjęcie odmiennego stanowiska, takiego jakie zaprezentowały organy administracji orzekające w sprawie, wymagałoby, w ocenie Sądu tego, aby prawidłowość ocen dokonanych przez skarżącego w trakcie egzaminu praktycznego na prawo jazdy oceniali niezależni biegli. Do dokonywania takiej oceny, tylko na podstawie zapisu znajdującego się na płycie DVD, nie jest bowiem wystarczająca sama znajomość przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym i przepisów wykonawczych wydanych na jej podstawie i dlatego ocena naruszeń przepisów dokonana przez organy obu instancji nie jest miarodajna. Wiążącej oceny w tej kwestii także nie dokonywał Sąd rozpoznający niniejszą sprawę.

W przypadku egzaminu dla prawa jazdy kategorii B część praktyczna egzaminu polega na wykonaniu na placu manewrowym zadań określonych w tabeli nr 2 załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia – zgodnie z techniką kierowania pojazdem i kryteriami określonymi w tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia oraz wykonaniu, zgodnie z przepisami ruchu drogowego i techniką kierowania pojazdem, w ruchu drogowym zadań egzaminacyjnych obejmujących, z zastrzeżeniem § 24 i § 25, co najmniej zadania określone w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia - w zakresie poszczególnych kategorii prawa jazdy (§ 23 ust. 1 rozporządzenia).

Egzamin praktyczny na prawo jazdy zdany z wynikiem pozytywnym będzie zatem ważny wtedy, gdy został przeprowadzony z zachowaniem powyższych przepisów, to jest, gdy osobie egzaminowanej spełniającej wszystkie kryteria formalne zlecono wykonanie wymaganych zadań egzaminacyjnych, a osoba egzaminowana poprawnie wykonała zadania, o których mowa w § 23 i § 24 rozporządzenia a więc, gdy kandydat na kierowcę wykonał wszystkie wymagane manewry i zadania egzaminacyjne i wykazał się w trakcie ich wykonywania wystarczającymi umiejętnościami, gdy chodzi o panowanie nad pojazdem, znajomością i umiejętnością stosowania przepisów ruchu drogowego, w konkretnych sytuacjach na drodze.

Zdaniem Sądu, w tym zakresie stwierdzić należy, że ocena przebiegu egzaminu i zachowania osoby egzaminowanej w ruchu drogowym, o ile nie zachodzą sytuacje wprost określone w przepisach rozporządzenia bądź wymienione w tabeli nr 1 do rozporządzenia ( § 16 ust. 1 pkt 1), pozostawiona została przez ustawodawcę egzaminatorowi.

To, że ocena poprawności wykonania zadań egzaminacyjnych należy do egzaminatora, wynika także z treści § 27 i 28 rozporządzenia. Nie dotyczy to jedynie sytuacji określonych w art. 52 ust. 2 u.k.p., gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego, a taka w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi. Zatem tylko i wyłącznie egzaminator na bieżąco decyduje o prawidłowości wykonania danego manewru i wykazaniu się przez zdającego egzamin umiejętnością nie tylko zgodnego z przepisami, ale także bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się po drodze publicznej, na co wskazuje art. 51ust. 1 pkt 2 u.k.p., a rozwija szerzej § 27 pkt 9 rozporządzenia nakazując egzaminatorowi zwracać szczególną uwagę na sposób wykonywania manewrów na drodze, zachowanie wobec innych uczestników ruchu drogowego, umiejętność oceny potencjalnych lub rzeczywistych zagrożeń i skuteczność reagowania na nie oraz sposób używania mechanizmów sterowania pojazdem. To egzaminator obserwując na bieżąco sytuację na drodze, zachowanie osoby egzaminowanej decyduje w oparciu o swoją wiedzę i doświadczenie, czy osoba ta wykonała dostatecznie poprawnie swoje zadania egzaminacyjne.

Nie budzi istotnych wątpliwości, możliwość unieważnienia egzaminu na prawo jazdy w sytuacji, gdy w sposób znaczący skrócony został przez egzaminatora wymagany czas trwania egzaminu praktycznego bądź nie zostały wykonane w trakcie jego trwania wszystkie wymagane przez przepisy obligatoryjne czynności, manewry lub zadania egzaminacyjne. Wątpliwości pojawiają się wówczas, gdy poprawność wykonania zadań egzaminacyjnych przez osobę egzaminowaną jest odmiennie oceniana przez egzaminatora, a odmiennie przez osobę egzaminowaną lub przez organ nadzoru. Możliwość sprawdzenia przebiegu egzaminu praktycznego łączy się z obowiązkiem jego rejestrowania przy pomocy urządzeń rejestrujących (art. 54 u.k.p. i § 21 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia).

Sąd w pełni podziela przywołane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze stanowisko WSA w Bydgoszczy wyrażone w wyroku z dnia 25 października 2016 r. II SA/Bd 572/16 , że "czym innym jest ocena, czy egzaminator prawidłowo ocenił poprawność wykonania zadań przez egzaminowanego, a czym innym ocena, czy sam egzaminator przeprowadził egzamin zgodnie z przepisami prawa regulującymi sposób przeprowadzenia egzaminu – niezależnie od tych zachowań egzaminowanego, które podlegają ocenie z uwzględnieniem przepisów Prawa ruchu drogowego. Dokonując ocen w drugim z wymienionych przypadków organ nadzoru nie wchodzi w sferę zastrzeżoną wyłącznie dla egzaminatora."

W niniejszej sprawie jednak organ nadzoru oceniał właśnie poprawność wykonania zadań przez egzaminowanego, gdy ocena przebiegu egzaminu i zachowania osoby egzaminowanej w ruchu drogowym, o ile nie zachodzą sytuacje wprost określone w przepisach rozporządzenia bądź wymienione w tabeli nr 1 do rozporządzenia ( § 16 ust. 1 pkt 1) , pozostawiona została przez ustawodawcę egzaminatorowi.

W wyroku z dnia 7 marca 2017 r. sygn. I OSK 1295/15 Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że przyczyną unieważnienia egzaminu na prawo jazdy na podstawie weryfikacji zapisu jego przebiegu, co do kwalifikacji osoby egzaminowanej, mogą być zdarzenia wskazujące na możliwość stworzenia zagrożenia dla ruchu drogowego, których interpretacja w świetle zebranych dowodów jest ewidentna (np. wymuszenie pierwszeństwa przejazdu, przejechanie bez zatrzymania na skrzyżowaniu ze znakiem STOP lub na czerwonym świetle, wyprzedzanie na przejściu dla pieszych itp.). W sytuacjach, w których ocena materiału dowodowego wymaga wiedzy specjalnej lub podlega uznaniu co do wagi ewentualnych błędów, należy decydujące znaczenie przypisać ocenie dokonanej przez egzaminatora, który w ramach przepisów prawa wyposażony jest przez władzę publiczną w kompetencje do tego, by stwierdzić, czy błędy popełnione przez kandydata na kierowcę w czasie egzaminu dyskwalifikują go z punktu widzenia możliwości uzyskania uprawnień do kierowania pojazdami (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl ).

Reasumując, ocena przebiegu egzaminu w zakresie stopnia poprawności wykonania poszczególnych zadań przez kandydata na kierowcę należy do egzaminatora. Jeżeli w ramach przysługującej mu prerogatywy egzaminator oceni negatywnie sposób wykonania zadań egzaminacyjnych przez kandydata na kierowcę i poinformuje o tym zdającego, to ta ocena nie może zostać podważona przez organ nadzoru z tego powodu, że w ocenie organu nadzoru zadania zostały wykonane poprawnie przy panujących warunkach drogowych. W ocenie Sądu, tak daleko idące kompetencje dla organu nadzoru gdy chodzi o relację organ nadzoru – osoba egzaminowana, nie wynikają z obowiązujących przepisów. I w takim zakresie w jakim organy uznały, że kompetencje nadzorcze marszałka województwa obejmują uprawnienie do unieważnienia egzaminu z powodu zakwestionowania prawidłowości oceny wykonanego w trakcie egzaminu manewru, dokonanej przez egzaminatora, doszło do naruszenia art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p.

Sądowi znane są poglądy wyrażone m.in. w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o sygn. III SA/Łd 1013/17, III SA/Łd 1019/17 wskazujące na możliwość szczegółowej oceny przebiegu egzaminu przez organ nadzoru i zakwestionowania oceny przyjętej przez egzaminatora, lecz ze wskazanych wyżej powodów nie podziela stanowiska w nich wyrażonego (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl ).

W tym miejscu należy także zwrócić uwagę, że u.k.p. przewiduje, że zapis z praktycznej części egzaminu przechowuje się przez okres 21 dni od dnia przeprowadzenia egzaminu (art. 54 ust. 2). Obowiązek rejestrowania przebiegu praktycznej części egzaminu, możliwość składania skarg przez osoby składające egzamin na jego przebieg lub warunki i możliwość złożenia wniosku o uczestniczenie w egzaminie egzaminatora nadzorującego , o czym stanowi art. 54 ustawy, jest formą kontroli m.in. nad jakością pracy egzaminatora . W myśl zaś art. 54 ust. 4 u.k.p. w przypadku, gdy osoba składająca egzamin złożyła skargę na jego przebieg lub warunki, w jakich był przeprowadzony, zapis jest przechowywany do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego. Takie rozwiązanie wskazuje, że wszelkie wątpliwości dotyczące przebiegu egzaminu powinny być zgłaszane niezwłocznie po zakończeniu egzaminu. Z akt sprawy nie wynika, aby takie zastrzeżenia były zgłaszane przez zdającego egzamin, a podstawą do wszczęcia postępowania były wyniki przeprowadzonej przez organ nadzoru kontroli ośrodka, tyle, że żadne dokumenty jak np. protokół z kontroli na tę okoliczność nie zostały załączone.

Pozostałe podnoszone przez skarżącego zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w takiej sytuacji nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, choć w ocenie sądu także są zasadne. Ani z zawiadomienia o wszczęciu postępowania, ani żadnego innego dokumentu znajdującego się w aktach sprawy nie wynikało, jakie fragmenty nagrania z przebiegu egzaminu budzą w ocenie organu nadzoru wątpliwości, a więc do których skarżący miałby się ustosunkować i przedstawić swoje argumenty, ocenę i ewentualne wnioski. W piśmie, które skarżący złożył wskazał na powyższe okoliczności i powołał się także na ocenę egzaminatora nadzorującego. Organ nadzoru nie zwrócił się jednak o przedstawienie takiej oceny i nie odebrał też żadnych wyjaśnień od skarżącego lecz uznając okoliczności sprawy za dostatecznie wyjaśnione wydał decyzję. Trafny jest więc zarzut skarżącego, że dopiero z uzasadnienia decyzji organu I instancji dowiedział się, które jego decyzje podjęte w trakcie egzaminu praktycznego B.S. są kwestionowane i dlaczego . Nie odniesiono się także do podkreślanych przez skarżącego nagranych wypowiedzi osoby egzaminowanej, a stanowisko organu nadzoru wyrażone w piśmie przy przekazaniu odwołania, że poza sferą oceny organu znajduje się stan świadomości osoby zdającej co do tego, że znajduje się ona na drodze jednokierunkowej, nie było chyba przemyślane i jest nie do zaakceptowania z punktu widzenia zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego i celu ustawy, która ma gwarantować dopuszczenie do udziału w ruchu drogowym osób należycie przygotowanych do kierowania pojazdem. Ponadto organ odwoławczy nie odniósł się w żaden sposób do dowodu z nagrania załączonego do odwołania. Opisane powyżej działania i zaniechania organu uzasadniałyby także uchylenie decyzji obu instancji z uwagi na naruszenie art. 10 , art. 7, art. 77 §1 i art. 80 k.p.a., gdyby przyjąć wykładnię art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. zastosowaną przez organ.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania, na które złożył się wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

k.ż