Wyrok NSA oz. w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 370/95
NSA oz. w Szczecinie
Data orzeczenia: 1995-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
article: par. 31 ust. 3
journal: Dz.U. 1993 nr 39 poz. 176
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 12 maja 1993 r. w sprawie podatku od towarów i usług.
Teza: 1. Wszystkie elementy, które zgodnie z przepisami powinna co najmniej zawierać faktura, są w jednakowym stopniu wymagane dla uznania faktury VAT za podstawę do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Brak nawet jednego z nich powoduje, że fakturę należy traktować jako wystawioną sprzecznie z obowiązującymi przepisami i w konsekwencji nie stanowiącą podstawy do obniżenia podatku należnego.

2. O zaewidencjonowaniu dokumentu celnego w rejestrze zakupu VAT decyduje data jego otrzymania, a nie data wprowadzenia towaru do magazynów firmy.

TEZY

1. Wszystkie elementy, które zgodnie z przepisami powinna co najmniej zawierać faktura, są w jednakowym stopniu wymagane dla uznania faktury VAT za podstawę do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Brak nawet jednego z nich powoduje, że fakturę należy traktować jako wystawioną sprzecznie z obowiązującymi przepisami i w konsekwencji nie stanowiącą podstawy do obniżenia podatku należnego.

2. O zaewidencjonowaniu dokumentu celnego w rejestrze zakupu VAT decyduje data jego otrzymania, a nie data wprowadzenia towaru do magazynów firmy.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Obowiązujące od 5 lipca 1993 r. przepisy o podatku od towarów i usług w istotny sposób, w stosunku do przepisów o podatku obrotowym zwiększają wymogi stawiane podmiotom gospodarczym w zakresie dokumentowania obrotu. Zwiększenie wymogów jest konsekwencją podstawowej zasady podatku od towarów i usług, zgodnie z którą podatnik ma prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług /art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym - Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./.

Kwotę podatku naliczonego /poza importem/ stanowi zgodnie z art. 19 ust. 2 wymienionej ustawy suma kwot podatku określonych wyłącznie w fakturach VAT stwierdzających nabycie towarów i usług.

Oznacza to, że podatnik nie jest uprawniony w każdym przypadku do obniżenia należnego podatku o kwotę podatku zapłaconego przy nabyciu towarów i usług - lecz wyłącznie o kwotę wykazaną w wystawionym zgodnie z przepisami oryginale faktury VAT lub faktury korygującej. Zasada powyższa wynika z par. 31 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 12 maja 1993 r. w sprawie podatku od towarów i usług /Dz.U. nr 39 poz. 176 ze zm./. W związku z tym w art. 32 ust. 1 ustawy i wydanym na jej podstawie rozporządzenia Ministra Finansów przytoczonego wyżej w par. 19 ust. 1 określono jakie elementy powinny zawierać faktury VAT, aby stanowić podstawę do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku w nich wykazane.

Izba Skarbowa prawidłowo zwróciła uwagę na fakt, że wszystkie elementy które zgodnie z przepisami powinna co najmniej zawierać faktura są w jednakowym stopniu wymagane dla uznania faktury VAT za podstawę do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Brak nawet jednego z nich powoduje, że fakturę należy traktować jako wystawioną sprzecznie z obowiązującymi przepisami i w konsekwencji nie stanowiącą podstawy do obniżenia podatku należnego. Powyższa sankcja dla nabywcy, który otrzymał wadliwą fakturę nie jest sankcją jedyną jaką przewiduje ustawa.

Jeśli bowiem podatnik obniży podatek należny o kwotę podatku naliczonego wykazaną w wadliwej fakturze - czyli zawyżył podatek naliczony - to wówczas organy podatkowe stosują sankcję przewidzianą w art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy.

Pismo Ministra Finansów z dnia 16 lutego 1994 r. Nr PP 3-8220-820/94/PB skierowane do organów podatków, na które powołał się skarżący w postępowaniu podatkowym, polecało wyjątkowo odstąpienie od tych sankcji ale w ściśle określonych przypadkach. Dotyczyło to faktur otrzymanych w 1993 r. w których występowały braki techniczne, nie mające wpływu na wysokość zobowiązań podatkowych, a w szczególności gdy w fakturach tych występuje brak:

- pełnej nazwy wyrobu lub odbiorcy oraz numeru identyfikacyjnego odbiorcy,

- daty wystawienia lub brak daty sprzedaży,

- numeru kolejnego faktury,

- wyrazu "oryginał",

- pomyłek w symbolach SWW /KU, KOB/ oraz błędów ortograficznych i maszynowych z wyjątkiem błędów dotyczących należności netto i brutto oraz kwoty podatku od towarów i usług,

- podpisu wystawcy lub odbiorcy.

Odstąpienie od stosowania sankcji dotyczy również faktur otrzymanych w pierwszym kwartale 1994 r. /styczeń - marzec/ i nie zawierających pieczątki firmowej sprzedawcy lub imienia i nazwiska osób uprawnionych do wystawienia i otrzymywania faktury, czyli elementów, które powinna zawierać faktura VAT od dnia stycznia 1994 r. Minister Finansów zalecił również odstąpienie od stosowania sankcji do 31 maja 1994 r. w przypadku faktur otrzymanych przez podatnika, który od dnia 1 stycznia 1994 r. jest płatnikiem podatku od towarów i usług.

W przedmiotowej sprawie, bezspornym jest, że zakwestionowane przez organa podatkowe faktury VAT skarżąca Spółka, która jest podatnikiem podatku od towarów i usług od dnia 5 lipca 1993 r. otrzymała w styczniu i w lutym 1994 r. Stwierdzone w nich braki jak np. brak daty sprzedaży, brak podpisu odbiorcy nie są tymi elementami, które w stosunku do skarżącej uzasadniałoby odstąpienie od stosowania sankcji zgodnie z zaleceniami Ministra Finansów.

Dlatego zastosowanie przez organa podatkowe w obu decyzjach sankcji przewidzianej w art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy stanowiącym, że jeżeli podatnik narusza obowiązki dotyczące kwoty podatku naliczonego obowiązującego podatek należny, to wówczas kwotę podatku należnego zwiększa się o kwotę trzykrotności tego zawyżenia - jest prawidłowe.

Należy przypomnieć, że w 1993 r. kwotę podatku należnego zwiększało się o kwoty pięciokrotności tego zawyżenia.

Następną kwestią podniesioną w skardze dotyczącej decyzji ustalającej zobowiązanie za luty 1994 r. jest sprawa odliczenia podatku z dokumentów odprawy celnej (...).

Zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 1994 r. podatnik ma prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w rozliczeniu za miesiąc, w którym otrzymał dokument odprawy celnej, albo w miesiącu następnym.

Skoro decyzja o dopuszczeniu towaru do obrotu na polskim obszarze celnym została wydana w dniu 2 marca 1994 r. /taką datę noszą dokumenty SAD/, to nie można przyjąć, że skarżąca otrzymała dokumenty odprawy celnej w lutym 1994 r. O zaewidencjonowaniu dokumentu celnego w rejestrze zakupu VAT decyduje bowiem data jego otrzymania, a nie data wprowadzenia towaru do magazynów firmy.

Wcześniejsze obniżenie podatku należnego w takim przypadku traktowane jest jako zawyżenie podatku naliczonego i podlega w konsekwencji sankcjom jak w przypadku otrzymania wadliwej faktury VAT.

Wszystkie powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zarzuty skarżącej Spółki nie były zasadne, w związku z czym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 207 par. 5 Kpa oddalił skargę.