Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 603/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2021-09-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Oddalono skargę
Orzeczono o przyznaniu wynagrodzenia za zastępstwo prawne
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.) Protokolant Starszy inspektor sądowy Sebastian Styczeń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2021 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Prezesa Sądu z dnia [...] czerwca 2021 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego T. W. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym VAT w kwocie 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 8 czerwca 2021 r. znak: [...], Prezes Sądu Okręgowego w Kielcach (dalej "Prezes SO") na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 16 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2176) zwanej dalej "u.d.i.p." w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie z dnia [...] maja 2021 r. znak: [...] o odmowie udzielenia R. S. informacji publicznej w zakresie udostępnienia kopii wszystkich wyroków wraz z uzasadnieniami wydanych w roku 2020 rejestrowanych w repertorium C pod symbolem 325.

W uzasadnieniu decyzji Prezes SO ustalił, że R. S. wnioskiem

z dnia 29 marca 2021 r. zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie

o udzielenie informacji opisanej wyżej.

Pismem z dnia 8 kwietnia 2021 r. Prezes Sądu Rejonowego poinformował wnioskodawcę, że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej i wezwał go do wskazania okoliczności uzasadniających, że objęte wnioskiem informacje są szczególnie istotne dla interesu publicznego, wyznaczając 14-dniowy termin na uzupełnienie wniosku w tym zakresie. Termin do udostępnienia informacji publicznej został przedłużony o 2 miesiące od dnia złożenia wniosku, tj. do 1 czerwca 2021 r.

W odpowiedzi na wezwanie, wnioskodawca złożył pismo z dnia 19 kwietnia 2021 r., z treści którego wynikało, że w jego ocenie żądana informacja nie jest informacją przetworzoną.

Decyzją z dnia [...] maja 2021 r. Prezes Sądu Rejonowego w Staszowie odmówił uwzględnienia wniosku R. S..

Rozpatrując odwołanie R. S., Prezes SO podzielił stanowisko Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie, z którego wynika, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił w żaden sposób, że pozyskanie informacji może mieć znaczenia z punktu widzenia ogółu. Żądana informacja, wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, ma charakter informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy. O ile samo wydanie kopii wyroku w konkretnej strawie wraz z jego uzasadnienie po przeprowadzeniu anonimizacji jest informacją prostą, to mając jednak na uwadze, że żądanie wniosku dotyczy wszystkich wyroków wydanych w 2020 r. w sprawach rejestrowanych w Repertorium C pod symbolem 325, organ uznał, że wszelkie czynności podmiotu zobowiązanego prowadzące do ustalenia sygnatur spraw rejestrowanych w Repertorium C pod symbolem 325 sprawiają, że taka informacja staje się informacja przetworzoną. W celu udzielenia tak wnioskowanej informacji należy ustalić po numerze sygnatury akt, sprawy, których przedmiotem było żądanie zapłaty zadośćuczynienia z tytułu uszkodzenia ciała lub uszczerbku na zdrowiu na podstawie art. 445 k.c. Sądowe urządzenie ewidencyjne służące do rejestrowania akt spraw sądowych, w tym elektroniczny system SAWA (Currenda) wyjątkowo nie dają bowiem możliwości ustalenia spraw wpisanych w Repertorium C o symbolu 325, które we wskazanym okresie w Sądzie Rejonowym w Staszowie rejestrowane były "bez symbolu", najprawdopodobniej "o zapłatę", co z kolei w systemie jest ujawniane (wpisywane) ręcznie. W konsekwencji czego dla udzielenia żądanej informacji niezbędna byłaby analiza akt 49 spraw, jakie zakończyły się w 2020 roku w tym Sądzie, w tym 45 spraw, których żądanie pozwu dotyczyło zapłaty. Prezes SO podniósł, że udzielenie informacji tego rodzaju, jak wnioskowana, wymaga więc wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, a - mimo wezwania -wnioskodawca nie uzupełnił wniosku w tym zakresie. Analiza 49 akt spraw sądowych wymaga znacznego nakładu pracy, dodatków sił i środków, co w ocenie organu wskazuje, że przedmiotowy wniosek dotyczył informacji przetworzonej.

Nadto Prezes SO zauważył, że wnioskodawca od 2020 r. do dnia 1 kwietnia 2021 r. czternaście razy występował do Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie z wnioskami o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie kopii wyroków wraz z uzasadnieniami w różnego rodzaju sprawach cywilnych określonych przez symbol sprawy i okres zakończenia postępowań.

Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożył R. S., podnosząc, że organy obu instancji odmówiły udostępnienia informacji publicznej pod pretekstem zakwalifikowania jej do kategorii informacji przetworzonej. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji, przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Prezes SO w Kielcach wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 21 września 2021 r. pełnomocnik skarżącego ustanowiony w sprawie z urzędu poparł skargę i wniósł o przyznanie kosztów udzielonej pomocy prawnej oświadczając, iż nie zostały one pokryte przez stronę w żadnej części.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga R. S. nie zasługuje na uwzględnie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Wyjaśnienia również wymaga, że sąd administracyjny wydaje wyrok na podstawie akt sprawy i nie przeprowadza postępowania dowodowego. Może jedynie z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie (art. 133 § 1 oraz art. 106 § 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie nie było konieczności przeprowadzenia uzupełniającego dowodu z dokumentów, a Sąd orzekał w oparciu o przedstawione akta sprawy.

Skarga dotyczy decyzji z dnia 8 czerwca 2021 r. Prezesa Sądu Okręgowego w Kielcach utrzymującej w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie odmawiającą udostępnienia R. S. informacji publicznej.

Wymaga w tym miejscu zauważyć, że ze względu na zakres i rodzaj wnioskowanej do udostępnienia informacji publicznej, przedmiot zaskarżenia, zarzuty skargi oraz stanowiska procesowe skarżącego i organu, Sąd w składzie orzekającym w tej sprawie, wyjaśniając motywy wydanego wyroku, posłuży się argumentacją prawną przedstawioną już przez tut. Sąd w wyroku z dnia 17 grudnia 2020 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ke 911/20, uznając ją w przywołanej części za własną.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 - dalej także: "u.d.i.p.", "ustawa"), która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania. Ustawa ta jest zarazem rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, wyrażonego w art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Ocenę legalności zaskarżonej do Sądu decyzji Prezesa poprzedzić zatem powinny rozważania, czy w świetle przepisów powołanej ustawy informacja wskazana we wniosku R. S., której udostępnienia żądał, jest informacją publiczną oraz czy żądanie jej udzielenia zostało skierowane do podmiotu zobowiązanego do udostępniania informacji publicznej.

Prezes Sądu Rejonowego w Staszowie należy niewątpliwie do podmiotów, na których ciąży ustawowy obowiązek udostępniania informacji publicznych. Stosownie bowiem do treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Z mocy art. 10 i art. 173 Konstytucji RP sądom przyznano przymiot władzy publicznej, zaś w świetle art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 365 ze zm.) organem sądu rejonowego jest prezes tego sądu. Prezes sądu rejonowego należy zatem do organów władzy publicznej, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. i z tego względu jest obowiązany do udostępniania informacji publicznych będących w jego posiadaniu.

W niniejszej sprawie bezsporny pozostaje także publiczny charakter informacji objętych wnioskiem skarżącego z dnia 29 marca 2021 r. (data wpływu do Sądu Rejonowego w Staszowie 1 kwietnia 2021 r.), w którym R. S. domagał się od Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie udostępnienia informacji publicznej w zakresie kopii wszystkich wyroków wraz z uzasadnieniami wydanych w 2020 r. zarejestrowanych w repetytorium C pod symbolem 325.

Niewątpliwie wyroki sądowe są jawne i wraz z uzasadnieniami (jako integralną ich częścią) stanowią informację publiczną. Treść orzeczenia sądu stanowi przy tym nie tylko informację o sprawach publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., ale stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p. jest także rodzajem informacji dotyczącej treści i postaci dokumentu urzędowego. Orzeczenia sądowe z uzasadnieniami, jako wydane w sprawie przez sąd, w ramach jego działalności orzeczniczej opartej na przepisach prawa powszechnie obowiązującego, są zatem danymi publicznymi i podlegają udostępnieniu w trybie i na zasadach określonych w u.d.i.p. (por. wyroki NSA: z dnia 25 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1106/16; z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 784/16 - publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Mając na uwadze powyższe ustalenia, przy dokonywaniu analizy zakresu wniosku skarżącego, należy zwrócić uwagę, że pojęcie informacji publicznej na gruncie u.d.i.p. - wobec braku jego definicji legalnej - jest rozumiane w judykaturze w ujęciu potocznym z uwzględnieniem stanu faktycznego konkretnej sprawy. Przedmiotem udostępnienia mogą być bowiem zarówno informacje proste, jak i przetworzone. W razie kwalifikacji żądanej informacji jako przetworzonej, rozpatrzenie wniosku każdorazowo wymaga uprzedniej weryfikacji istnienia po stronie wnioskodawcy szczególnego interesu publicznego, jako określonego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. warunku uzyskania dostępu do tego rodzaju informacji publicznej. W ramach tej weryfikacji organ zobowiązany jest wezwać wnioskodawcę do wykazania szczególnego interesu publicznego, albowiem ten – składając wniosek – może nie mieć świadomości, że żąda informacji przetworzonej. Dopiero zaś po dokonaniu weryfikacji spełnienia przesłanki szczególnego interesu publicznego, w zależności od jej wyniku adresat wniosku zobowiązany jest udostępnić żądaną informację publiczną po jej uprzednim przetworzeniu, bądź odmówić jej udostępnienia w drodze decyzji wydanej na zasadzie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 30 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 3/11, LEX nr 1079760; wyroki WSA we Wrocławiu: z dnia 18 maja 2012 r., sygn. akt IV SAB/Wr 12/12, LEX 1271502 oraz z dnia 29 sierpnia 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wr 109/17, LEX nr 2364529).

Informacja prosta jest definiowana jako ta, której treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o prostym charakterze, może się wiązać z potrzebą usuwania danych chronionych prawem, przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień lub wyciągów, a takie zabiegi czynią informacje proste - informacją przetworzoną.

W judykaturze pojęcie informacji przetworzonej ujmowane jest w dwóch ujęciach. Jedno rozumienie przetworzenia uwzględnia aspekt jakościowy zmian wprowadzanych w odniesieniu do informacji prostych, drugie zwraca uwagę na aspekt techniczny i ilościowy, traktując przetworzenie informacji prostych w kategoriach czynności, jakim muszą zostać poddane, aby uzyskać dane podlegające udostępnieniu. Oba te rozumienia "przetwarzania" informacji prostych nie stoją jednakże w sprzeczności z potocznymi intuicjami językowymi, nie wprowadzają zatem jakiegoś sztucznego rozumienia informacji przetworzonej. Nie stanowią też rozumień wzajemnie konkurencyjnych i wykluczających się, ale uzupełniają się, tworząc dwa kryteria uznawania informacji publicznej za informację przetworzoną. Posługując się niejednoznacznym terminem, ustawodawca dopuścił tę dwuznaczność. W pierwszym rozumieniu informacja przetworzona to informacja jakościowo nowa, nieistniejąca dotychczas w ostatecznej treści i postaci, jej wytworzenie wymaga podjęcia przez podmiot zobowiązany określonych czynności analitycznych, porządkujących w odniesieniu do posiadanego zbioru danych. Przetworzeniem jest zebranie, często na podstawie różnych kryteriów, informacji prostych i ich następne zanalizowanie, zredagowanie, opracowanie w postaci nowego dokumentu i nowej informacji o treści, która do tej pory w takiej postaci nie istniała. Drugie rozumienie informacji przetworzonej dotyczy przypadków, gdy żądanie udostępnienia istniejącej informacji publicznej ma taki zakres i rozmiar, że wymaga od podmiotu zobowiązanego podjęcia działań poza zakresem jego rutynowych czynności, a nakierowanych na przygotowanie żądanej informacji i nadanie jej formy umożliwiającej udostępnienie, albowiem proste udostępnienie w formie posiadanej przez podmiot zobowiązany nie jest możliwe. W tym drugim rozumieniu suma informacji prostych, w zależności od nakładu koniecznej pracy i środków wiążących się z ich wyselekcjonowaniem i przygotowaniem, może być traktowana jako informacja przetworzona (tak wyroki NSA: z dnia 9 sierpnia 2011 r., I OSK 977/11; z dnia 5 marca 2015 r., I OSK 863/14; z dnia 4 sierpnia 2015 r., I OSK 1645/14; z dnia 19 grudnia 2017 r., I OSK 1362/17; z dnia 18 grudnia 2019 r., I OSK 1056/18; z dnia 18 maja 2020 r., I OSK 4369/18; wszystkie w/w orzeczenia dostępne w CBOSA oraz I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Wolters Kluwer 2016, komentarz do art. 3, teza 1).

Wobec tego ustalenie charakteru wnioskowanej informacji - prostej czy przetworzonej wymaga uwzględnienia okoliczności danego przypadku i ich oceny przez pryzmat zakresu i rodzaju czynności koniecznych do przygotowania informacji żądanej przez wnioskodawcę. Szeroki zakres i rozmiar informacji publicznej (informacji prostej), wymagający zgromadzenia, zanonimizowania i sporządzenia kserokopii wielu stron dokumentów, podjęcia szeregu działań organizacyjnych, zaangażowania środków osobowych, które zakłócają podstawowe działania adresata wniosku i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań - w konsekwencji oznacza, że żądanie dotyczy w istocie informacji o charakterze przetworzonym.

W rozpatrywanej sprawie, skarżący domagał się udostępnienia kopii wyroków wraz z ich uzasadnieniami, wydanych w roku 2020 w sprawach o symbolu 325, do którego kwalifikowane są sprawy o zadośćuczynienie z tytułu uszkodzenia ciała lub uszczerbku na zdrowiu, rozpatrywane na podstawie art. 445 kodeksu cywilnego. Jest to jedna z wielu kategorii spraw kierowanych do sądów powszechnych, w których powództwo sprowadza się do żądania zasądzenia określonej kwoty pieniężnej od osób (podmiotów) wskazanych jako strona pozwana. Wyjaśnienia zawarte w pisemnych informacjach udzielonych przez pracowników sądowych (pisma z dnia 6 i 8 kwietnia 2021 r.), złożone przez Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie do akt sprawy w toku postępowania wskazują, że do końca 2020 roku nie rejestrowano spraw, którym nadawano symbol "325". W I Wydziale Cywilnym Sądu Rejonowego w Staszowie w 2020 r. zarejestrowano 49 sprawy w Rep. "C" i wpisano jako sprawy "bez symbolu", z czego na podstawie ręcznie wpisanego przedmiotu sprawy - 45 spraw jest sprawami "o zapłatę". W 2020 r. zostało zakreślonych 17 spraw "bs" - jako powództwa uwzględnione w całości lub w części oraz powództwa oddalone.

Z wyjaśnień Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie wynika, że sądowe urządzenia ewidencyjne służące do rejestrowania akt spraw sądowych, w tym elektroniczny system SAWA (Currenda) nie dają możliwości ustalenia spraw (ich sygnatur) wpisanych w rep. C o symbolu 325, które w powyższym okresie w Sądzie Rejonowym w Staszowie były rejestrowane jako sprawy "bez symbolu", najprawdopodobniej "o zapłatę", a co w systemie wpisywane jest ręcznie. Podobnie, wyjaśnił organ, że nie jest możliwym ustalenie tych danych na podstawie sprawozdań statystycznych za rok 2020, w których nie wymienia się sygnatur akt poszczególnych spraw.

Udzielenie informacji żądanej przez wnioskodawcę wiązałoby się więc z analizą wszystkich akt spraw wpisanych do rep. C "bez symbolu" i zakończonych w 2020 r., a dotyczyłoby to co najmniej 49 spraw wpisanych w systemie SAWA jako sprawy "bez symbolu", w których żądanie pozwu dotyczyło "zapłaty". Niewątpliwie byłoby konieczne wydobycie akt tych spraw z archiwum zakładowego, przejrzenie ich w celu wyselekcjonowania tych, które dotyczyły zadośćuczynienia, zakończyły się wyrokiem i w których sporządzone zostało uzasadnienie, a następnie poddanie tych orzeczeń procesowi anonimizacji. Anonimizacja musiałaby skutkować modyfikacją treści uzasadnień w stopniu znacznym, a taka ingerencja w treść uzasadnienia orzeczenia sądowego, przekraczająca typową anonimizację, wymaga zwiększonego nakładu czasowego i znacznej ostrożności, by nie pozbawić dokumentu integralności, kompletności i zachować logikę rozumowania sądu. Pamiętać należy, że sprawy o zadośćuczynienie związane są zazwyczaj z wystąpieniem określonego zdarzenia (np. pobicia, wypadku drogowego, leczenia operacyjnego itp.) na tyle charakterystycznego w danym środowisku, że celem wyłączenia możliwości jakiejkolwiek identyfikacji stron postępowania, mogłoby okazać się konieczne usunięcie całych fragmentów uzasadnienia, co prowadziłoby w istocie do wytworzenia nowego dokumentu o odmiennej od pierwotnej treści. W konsekwencji udostępnienie wyroków i uzasadnień w tego typu sprawach wymaga bardziej niż zwykle zaawansowanego procesu anonimizacji, zmierzającego do pozbawienia uzasadnień orzeczeń treści odnoszących się do wskazanych wyżej danych umożliwiających identyfikację osób fizycznych. Wiąże się to z wnikliwą, szczegółową analizą treści tych orzeczeń, co nie tylko stanowi o znaczącym nakładzie pracy, ale i prowadzi do powstania nowej pod względem jakości informacji (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 6 października 2020 r., II SA/Łd 425/20).

W niniejszej sprawie nie zostało wprawdzie ustalone, ile spraw o zapłatę w roku 2020 dotyczyło żądania zadośćuczynienia i w stosunku do jakiej liczby uzasadnień konieczną byłaby anonimizacja, niemniej jednak, w ocenie Sądu, sam fakt konieczności poszukiwania tego rodzaju spraw z 49 akt sądowych, w których wystąpiło żądanie o zapłatę wpisanych do rep. C, związane jest z zaangażowaniem oddelegowanego specjalnie w tym celu pracownika organu zobowiązanego, co z oczywistych względów czyniłoby niemożliwym podejmowanie przez niego czynności służbowych leżących w zwykłym zakresie jego zadań, zakłócając tym samym prawidłowe działanie Sądu Rejonowego. W ocenie Sądu, jest to liczba wystarczająca do przyjęcia, że mamy do czynienia z informacją przetworzoną jako sumą informacji prostych. Wyszukanie, zestawienie, weryfikacja i przygotowanie do udostępnienia (np. w formie wykazu, czy tabeli) wielu informacji prostych powoduje konieczność poniesienia znacznego nakładu pracy pracownika (pracowników) oddelegowanego do tych czynności i uzasadnia żądanie wykazania od wnioskodawcy szczególnie istotnego interesu publicznego.

Tym samym, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, zakres wniosku i czasochłonność związana z przygotowaniem wnioskowanej informacji, powoduje, że zachodzi przypadek informacji przetworzonej.

Dokonując oceny działań podjętych przez Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie w sprawie z wniosku skarżącego z dnia 29 marca 2021 r., stwierdzić należy, że wniosek został załatwiony prawidłowo w świetle przedstawionych wyżej reguł postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Oba organy sądowe prawidłowo zakwalifikowały żądane przez skarżącego informacje jako informację publiczną przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., gdyż jej przygotowanie wymaga analizy znacznej liczby dokumentów (akt spraw o zapłatę), a następnie po identyfikacji tych wyroków, które zostały wydane w sprawach o zadośćuczynienie, odpowiedniego przekształcenia uzasadnień tj. zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną. Czynności te wymagają takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań.

W świetle powyższych rozważań przyjąć należy, że udostępnienie żądanej przez skarżącego informacji w postaci utworzenia zbioru kopii wyroków z uzasadnieniami zapadłych w Sądzie Rejonowym w Staszowie w okresie całego roku kalendarzowego, wybranych pod kątem symbolu 325, pod jakim sprawy te powinny zostać zarejestrowane (bo bezspornym jest, że nie były), wymagałoby uprzedniego przetworzenia takiej informacji na potrzeby wniosku. Zbiór taki nie istniał bowiem w tej formie w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej (por. także wyrok WSA w Lublinie z 13 października 2020 r., sygn. akt II SA/Lu 371/20 ze skargi R. S. oraz przywołany tam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1106/15). W tym ostatnim powołanym orzeczeniu Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że specyfika wyroków sądowych wraz z uzasadnieniami jest tego rodzaju, że częstokroć zawierają one nie tylko dane stron postępowań, lecz również innych osób, w tym biegłych czy świadków. NSA uznał wobec tego, że uwzględnienie wniosku skarżącego wymaga nie tylko zwykłych czynności technicznych związanych z kopiowaniem dokumentów, lecz znacznego nakładu pracy związanego z koniecznością ponadstandardowej - bo wymagającej uważnej lektury uzasadnień wyroków - anonimizacji dokumentów. Anonimizacja w tego rodzaju przypadkach nie ogranicza się wyłącznie do wyeliminowania z dokumentacji imion i nazwisk, lecz wiąże się również z koniecznością usunięcia określonych fragmentów uzasadnień, tj. takich ich części, które umożliwiałyby identyfikację poszczególnych osób, a to z kolei wymaga przeprowadzenia czynności analitycznych i intelektualnych.

Prawidłowo więc Prezes Sądu Rejonowego w Staszowie w reakcji na wniosek skarżącego uznał, że objęte tym wnioskiem informacje stanowią informację publiczną przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. i w piśmie z dnia 8 kwietnia 2021 r., doręczonym 15 kwietnia 2021 r., wezwał R. S. do wykazania, w terminie 14 dni, szczególnie istotnego dla interesu publicznego powodu, przemawiającego za udostępnieniem skarżącemu żądanej informacji. Bezspornym jest, że skarżący nie wywiązał się z nałożonego obowiązku i zakwestionował ocenę, że złożony przez niego wniosek stanowi informację przetworzoną.

Prawidłowo zatem Prezes Sądu Rejonowego w Staszowie nie miał podstaw do udostępnienia żądanej informacji publicznej, co czyni wniesioną skargę bezzasadną, skoro Prezes Sądu Okręgowego w Kielcach taką decyzję odmowną utrzymał w mocy.

Odnosząc się do kwestii związanej z podnoszonym przez organ zarzutem nadużywania przez skarżącego prawa do informacji, należy zauważyć, że w piśmie z 6 kwietnia 2021 r. skierowanym do Prezesa Sądu Rejonowego w Staszowie wskazano, że R. S. w 2020 r. występował 14 razy z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie kopii wyroków wydanych przez ten Sąd wraz z uzasadnieniami w sprawach cywilnych określonych przez symbol sprawy i okres zakończenia postępowań, przy czym ostatni z wniosków został złożony 12 marca 2021 r. Zdaniem organu, tego rodzaju wnioski noszą znamiona nadużycia prawa, gdyż mają na celu wywołanie dolegliwości u adresata i utrudnienie funkcjonowania Sądu Rejonowego w Staszowie i nie służą obiektywnie jakiemukolwiek dobru powszechnemu, nie prowadzą do poprawy funkcjonowania Sądu. Z dostępnej Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu bazy orzeczniczej sądów administracyjnych (CBOSA) wynika, że skarżący tego rodzaju wnioski, jak w niniejszej sprawie, złożył do sądów powszechnych w całej Polsce (por. przykładowo wyroki w sprawach: WSA w Łodzi sygn. akt: II SA/Łd 626/20, II SA/Łd 493/20, II SA/Łd 425/20; WSA w Opolu sygn. akt II SA/Op 297/20; WSA we Wrocławiu sygn. akt: IV SA/Wr 237/20, IV SA/Wr 358/20, IV SAB/Wr 221/20; WSA w Gdańsku sygn. akt: II SAB/Gd 53/20, II SAB/Gd 61/20; WSA w Bydgoszczy sygn. akt II SAB/Bd 35/20; WSA w Gliwicach sygn. akt III SAB/Gl 136/20; WSA w Poznaniu sygn. akt: IV SA/Po 462/20, IV SAB/Po 36/16; WSA w Rzeszowie sygn. akt: II SA/Rz 639/16, II SAB/Rz 41/20, II SAB/Rz 25/20).

Podkreślenia wymaga, że norma zawarta w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. ma na celu przeciwdziałanie lawinie wniosków zmierzających do uzyskania informacji przetworzonej do realizacji celów osobistych lub komercyjnych i zapobiegać sytuacjom, w których działania organu skupione są nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych mu kompetencji, lecz na udzielaniu informacji publicznej. Dlatego wnioskodawca domagający się udzielenia informacji publicznej przetworzonej powinien wyjaśnić, w jaki sposób zamierza ją wykorzystać dla ochrony szczególnie uzasadnionego interesu publicznego (zob. wyroki NSA: z 9 grudnia 2010 r., I OSK 1768/10, LEX nr 1612055; z 7 grudnia 2010 r., I OSK 1737/10, LEX nr 745157).

Skoro zatem zaskarżona decyzja odpowiada prawu, nie są zasadne zarzuty podniesione w skardze.

Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

O wynagrodzeniu radcy prawnego, świadczącego pomoc prawną skarżącemu z urzędu, Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (t.j. Dz. U z 2019 r. poz. 68).