Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 89/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-05-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.13 par.1 pkt 1, art.13f, ust.2 pkt 4, ust.2a,art.40dust.3, art.21
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art.99 pkt 1 lit a
journal: Dz.U. 2001 nr 125 poz 1371
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
article: art.34 par.1, art.44,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art151, art.134
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.33 pkt 1-7, 9,10, art3,art.4, art.2art.26 par.5, art.27 par.1 pkt 2, pkt 1, art.59par.1 pkt7, art.34 par.4
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący WSA Katarzyna Nikodem NSA Jerzy Małecki(spr.) Sędziowie WSA Maciej Jaśniewicz Protokolant sekr.sąd. Paulina Budzyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 maja 2009r. sprawy ze skargi B. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [..]. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie nieuznania za zasadne zarzutów zgłoszonych w toku postępowania egzekucyjnego oddala skargę /-/M. Jaśniewicz /-/K. Nikodem /-/J. Małecki


UZASADNIENIE

Dnia 5.03.2008 roku Dyrektor Zarządu Dróg Miejskich w P. postanowieniem nr [...]nie uznał za zasadne zarzutów B. H. dotyczących braku podstaw prawnych do dochodzenia zapłaty kar pieniężnych z tytułu nieuiszczonych opłat za parkowanie oraz niespełnienie wymogów formalnych z art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Pełnomocnik skarżącej jako zarzut wskazał, iż przepisy wykonawcze do ustawy o drogach publicznych, zostały uznane za niezgodne z Konstytucją, zatem nie mogą być podstawą nałożenia obowiązku zapłaty należności za parkowanie. Zdaniem w/wymienionego obowiązek zapłaty w/w należności wygasł, w związku z upływem terminu wskazanego w orzeczeniu TK, a należności te uległy przedawnieniu.

W zażaleniu na postanowienie z dnia 5.03.2008 roku pełnomocnik B. H. podtrzymał treść zarzutów, wnosząc o umorzenie postępowania. Dodatkowo w zażaleniu zarzucono, iż wierzyciel jako podstawę swoich rozstrzygnięć powołuje orzecznictwo NSA i WSA, zamiast przepisów, natomiast w tytule wykonawczym został podany poprzedni adres zobowiązanej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu postanowieniem z dnia 28.08.2008 r. Nr [...] utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnia co następuje: W myśl art. 33 pkt 1, 3 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być nieistnienie obowiązku, określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 oraz niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego – bezpośrednio z przepisu prawa, chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej.

Ustosunkowując się do oznaczonych w tytule prawnych egzekwowanych obowiązków zaznacza, iż zgodnie z art. 13 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 21.03.1985 roku o drogach publicznych (tj. z 2007 roku Dz. U. Nr 19, poz. 115, ze zmianami) korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Na podstawie art. 13f ustawy za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową. Wysokość opłaty dodatkowej nie może przekroczyć 50 zł. Opłatę dodatkową o której mowa w ust. 1, pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku zarządca drogi.

W myśl poprzednio obowiązującego brzmienia art. 13 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o drogach publicznych, korzystanie z dróg publicznych mogło być uzależnione, w przypadkach określonych w ust. 2, od wniesienia opłat drogowych. Opłaty mogły być pobierane m. in. za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach.

W myśl wprowadzonego do art. 13 powyższej ustawy z dniem 1.01.2002 roku ust. 2a [dodany przez art. 99 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U z 2001 roku Nr 125, poz. 1371)] za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt 3, bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu oraz za nieuiszczenie opłat, o których mowa w ust. 2 pkt 4, pobierało się kary pieniężne.

Skład orzekający Kolegium podziela zatem stanowisko wierzyciela, iż pomimo wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność z Konstytucją RP przepisów, na podstawie których wprowadzona została opłata za parkowanie w strefie, należności powstałe do 30.11.2003 roku mogą być egzekwowane.

Trybunał Konstytucyjny orzekł, wprawdzie o niezgodności z Konstytucją RP kontrowersyjnych przepisów dotyczących opłat za parkowanie, orzekł jednak również, iż moc obowiązującą tracą one dopiero dnia 30 listopada 2003 r. Egzekwowane należności powstały w powyższym okresie, zatem istnieje więc pełna podstawa prawna do pobrania i wyegzekwowania nieuiszczonych opłat, tym bardziej, że obowiązek ich zapłaty wynika .bezpośrednio z przepisów ustawy o drogach publicznych, których konstytucyjność nie została zakwestionowana. Jednocześnie wskazuje, iż powołane w zaskarżonym postanowieniu orzecznictwo sądów administracyjnych nie stanowi podstawy prawnej rozstrzygnięcia, a jedynie potwierdzenie stanowiska wierzyciela, w związku z wcześniejszymi sprawami tego .typu.

Dodatkowo zwrócił uwagę na fakt, iż w dniu 14.07.2003 roku B. H. doręczono na adres [...] upomnienie nr [...]z dnia 9.07.2003 roku opiewające na kwotę [...] zł. Natomiast wezwanie do zapłaty z dnia 6.09.2006 roku wysłane na ten sam adres zostało zwrócone przez pocztę jako nie podjęte w terminie.

Odnosząc się do zarzutu przedawnienia nieuiszczonych w 2002 roku opłat za parkowanie organ odwoławczy podziela stanowisko wierzyciela w tej kwestii. W okresie kiedy powstały nieopłacone postoje obowiązywał 5 - letni okres przedawnienia. Obecnie kwestię przedawnienia należności z tytułu opłat za parkowanie reguluje art. 40 d ust. 3 ustawy o drogach publicznych wskazując, że obowiązek uiszczenia tych opłat przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłaty powinny zostać uiszczone. Jak wynika z akt sprawy, dnia 28.12.2007 roku Komornik Urzędu Miasta dokonał zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego, powoduje przerwę w biegu przedawnienia.

Na podstawie art. 26 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą:

1. doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub

2. doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego.

W myśl art. 1a pkt 3 ustawy pod pojęciem "dłużnika zajętej wierzytelności" należy rozumieć m. in. pracodawcę, bank czy inne podmioty realizujące na wezwanie organu egzekucyjnego zajęcie wierzytelności lub innego prawa majątkowego zobowiązanego.

Zatem w świetle powołanych powyżej przepisów jeśli zajęcie rachunku bankowego, tj. doręczenie dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu tytułu wykonawczego, za wszczęcie postępowania egzekucyjnego uważa się datę zajęcia.

W myśl art. 27 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tytuł egzekucyjny zawiera m. in. wskazanie imienia i nazwiska lub firmy zobowiązanego i jego adresu. Niespełnienie wymogów określonych w art. 27 ustawy stanowi podstawę zarzutu. Niemniej jednak zgodnie z wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 30.11.2005 roku (sygn. akt: I SA/Wa 1580/04) "Brak w nagłówku tytułu wykonawczego pieczęci wierzyciela przy równoczesnym jego wskazaniu w pkt 27 tytułu nie może być uznane za niespełnienie wymogu art. 27 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) i stanowić w związku z tym podstawę zarzutu, o jakiej mowa w art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym administracji. Także błąd co do adresu nie uzasadnia zarzutu w sytuacji, gdy tytuł ten został zobowiązanemu skutecznie doręczony."

Zgodnie z art. 34 § 1 KPA zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca.

B. H. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła o uchylenie w całości powyższego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 28.08.2008 r. nr [...] utrzymującego w mocy postanowienie Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich w P. z dnia 5.03.2008 r. nr [...] w sprawie stanowiska wierzyciela w przedmiocie nieuznania za zasadne zarzutów zgłoszonych w toku postępowania egzekucyjnego.

W skardze zarzucono powyższym aktom administracyjnym naruszenie:

– art. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez uznanie należności wynikającej z tytułu wykonawczego nr [...] z 16.11.2007 r. za podlegającą egzekucji administracyjnej w sytuacji, gdy zobowiązania skarżącej wynikają z przepisów, których moc obowiązująca wygasła z dniem 30.11.2003 r.;

– art. 6 k.pa. i art. 8 k.p.a poprzez oparcie rozstrzygnięcia o nieobowiązujące przepisy;

– art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez wskazanie błędnego adresu zobowiązanej w tytule wykonawczym.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko w sprawie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi ponownie wyjaśnia, że istnieje podstawa Prawna do pobrania i wyegzekwowania nieuiszczonych opłat, bowiem obowiązek ich zapłaty wynikał bezpośrednio z przepisów ustawy o drogach publicznych, których konstytucyjność nie została zakwestionowana. Skarżąca nie kwestionuje faktu nieuiszczenia należnych opłat za parkowanie, powołując się jedynie na brak podstaw do egzekwowania ich przez Zarząd Dróg Miejskich. Odstąpienie od egzekucji przedmiotowych należności byłoby sankcjonowaniem niezgodnych z prawem zachowań obywateli.

Ponadto wskazano, że w 14.07.2003r. skarżącej doręczono upomnienie nr [...] na adres [...]. Natomiast wezwanie do zapłaty z 06.09.2006r. wysłane na ten sam adres zostało zwrócone przez pocztę jako niepojęte w terminie (brak było adnotacji, że zobowiązana wyprowadziła się). Zatem doręczenie upomnienia nastąpiło prawidłowo. W ocenie organu odwoławczego wezwanie do zapłaty (w trybie zastępczym na podst. art. 44 k.p.a.) jest elementem dodatkowym, od którego nie zależy prawidłowość prowadzonej egzekucji. Wskazano, że podanie w tytule wykonawczym nieaktualnego adresu w świetle orzecznictwa sądowego (I SA/Wa 1580/04) nie uzasadnia zarzutu braków tytułu wykonawczego, jeżeli został on zobowiązanemu prawidłowo doręczony.

Odnosząc się do zarzutu przedawnienia dochodzonych należności za nie wniesienie opłat za parkowanie pojazdu, wyjaśniono, że w okresie nieopłacenia postojów obowiązywał 5 letni okres przedawnienia. W sprawie ustalono, że 28.12.2007r. Komornik Urzędu Miasta zajął rachunek bankowy zobowiązanej, co spowodowało przerwanie biegu przedawnienia, a więc nie doszło do przedawnienia dochodzonych należności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym sprawy, zważył co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) - Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola sądów administracyjnych ograniczona jest zatem do zbadania tego, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy z zakresu egzekucji administracyjnej świadczeń pieniężnych nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

W postępowaniu przed sądami administracyjnymi pierwszej instancji obowiązuje ponadto zasada oficjalności, mająca tetyczne umocowanie i określone granice w postanowieniach art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa przez organy administracji publicznej, a związanych z materią wydawanych postanowień w postępowaniu egzekucyjnym. Granice rozpoznania jednak skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań tychże organów administracji publicznej w konkretnej i zaskarżonej sprawie egzekucyjnej, z drugiej natomiast strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej strony skarżącej (zakaz reformationis in peius).

W niniejszej sprawie nie budzi między stronami fakt parkowania pojazdu przez skarżąca B. H. w latach 2002 i pierwszych miesiącach 2003 r. w strefie ograniczonego parkowania miasta Poznania i nie uiszczenia z tego tytułu ustalonej opłaty. Istota sporu między stronami sprowadza się do kwestii rozbieżności oceny prawnej tego stanu faktycznego, a mianowicie czy dopuszczalne jest prowadzenie egzekucji administracyjnej kar pieniężnych nałożonych na skarżącą z tytułu nieuiszczenia opłat za parkowanie pojazdów za 2002 i 2003 r. pomimo istnienia w obrocie prawnym orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r., sygn. akt P 6/02 (OTK-A 2002, nr 7, poz. 91).

Sąd rozstrzygając spór między stronami wyjaśnia, iż wprowadzenie opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych miasta P. należało do właściwości rzeczowej organu samorządu terytorialnego w P. i dokonane zostało skutecznie aktem prawnym tego organu - uchwałą Rady Miasta P. na podstawie delegacji, zawartej w ustawie o drogach publicznych oraz przepisach wykonawczych do tej ustawy.

Artykuł 13 cytowanej ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych z 2000 roku (Dz. U. z 2000 roku - tekst jednolity Nr 71, poz. 838), stanowił, iż korzystanie z dróg publicznych może być uzależnione od wniesienia opłat drogowych, pobieranych między innymi za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach. Za nieuiszczanie tych opłat ustawodawca przewidział pobieranie opłat podwyższonych. W cytowanym przepisie art. 13 przewidziane zostało upoważnienie dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad wprowadzenia powyższych opłat, a także organów właściwych do ich ustalania oraz pobierania, z uwzględnieniem w szczególności: kategorii pojazdów, czasu parkowania oraz organizacji ruchu drogowego. Tego rodzaju rozporządzenie Rady Ministrów wydane zostało w dniu 27 czerwca 2000 roku i dotyczyło ono szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych (Dz. U. Nr 51, poz. 608). Rozporządzenie do weszło w życie z dniem 1 lipca 2000 roku. Na podstawie § 3 ust. 1. rozporządzenia, opłaty wprowadzane mogły być przez radę miasta (gminy) na wniosek zarządu miasta (gminy), zaopiniowany przez organy zarządzające ruchem. Delegacja ta dotyczyła także określenia sposobu ich pobierania Z kolei na podstawie § 4 ust. 1 tego aktu prawnego, stawki opłat ustalała rada miasta (gminy) na wniosek zarządu miasta (gminy), zaopiniowany przez organy zarządzające ruchem.

W okresie, w którym B. H. nie opłaciła postoju pojazdu w Strefie Parkowania na i terenie miasta P., obowiązek wniesienia opłaty z tego tytułu wynikał z przepisów prawa miejscowego wydanych na podstawie powyższej delegacji, którymi była Uchwała Rady Miasta Poznania. z dnia 21 listopada 2000 roku Nr XLVIII/570/III/2000 w sprawie opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w Poznaniu. O aktach prawa miejscowego stanowi między innymi art. 94 Konstytucji RP, dający organom samorządu terytorialnego oraz terenowym organom administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, prawo ustanawiania aktów prawa miejscowego, obowiązujących na obszarze działania tych organów. Taki stan prawny nie dawał więc możliwości wprowadzania opłat w oparciu o zasady określone w rozporządzeniu Rady Ministrów i stanowił przesłanki do uznania obowiązujących dotychczas przepisów w zakresie analizowanej materii za niezgodne z Konstytucją RP. Konsekwencją takiego stanu prawnego był przytaczany zarówno przez stronę, jak i organy, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 roku (sygn. P6/02), który ostatecznie rozwiał wątpliwości dotyczące słuszności postępowania w zakresie ustalania opłat za postój na drogach publicznych.

Stwierdził on w nim niekonstytucyjność obowiązujących w tamtym okresie rozwiązań prawnych, a tym samym niedopuszczalność w przyszłości nakładania opłat w oparciu o wymienione w wyroku przepisy. Wskazał przy tym, iż przepisy te utracą moc dopiero z dniem 30 listopada 2003 roku. W rezultacie ustawą z dnia 14 listopada 2003 roku o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 200 poz. 1953 z późn. zm.) zmieniono ustawę o drogach publicznych i poprzez nadanie jej nowej treści art. 13 wprowadzono obowiązek ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, utrzymując kompetencje rady gminy do ustalania wysokości stawek tego rodzaju opłat.

Do wniesienia opłat za postój pojazdu bądź opłat dodatkowych w związku z parkowaniem pojazdu zobowiązany jest kierowca korzystający ze strefy płatnego parkowania. Może nim być zarówno właściciel, jak też osoba, która faktycznie włada samochodem. Stosuje się w takich przypadkach domniemanie faktyczne, zgodnie z którym za zobowiązanego uważa się właściciela pojazdu do chwili, gdy ten zwolni się z obowiązku wskazując faktycznego użytkownika samochodu. Zatem na właścicielu pojazdu spoczywa ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. Jakkolwiek zagadnienie ciężaru dowodu w postępowaniu administracyjnym jest sporne, a w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, nie ma odpowiednika art. 6 ustawy Kodeks cywilny to mimo braku przepisów ogólnych prawa administracyjnego, w których z pewnością znalazłby się i tego rodzaju przepis - nie ulega żadnej wątpliwości, że również jedną z reguł tej gałęzi prawa jest ta, z której wynika, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Dane właściciela pojazdu (imię, nazwisko, adres) są ustalane na podstawie numeru rejestracyjnego pojazdu, którego postój bez opłaty stwierdzono na terenie Strefy Parkowania. W przypadku konieczności ustalenia danych o właścicielu pojazdu, Zarząd Dróg Miejskich w P. występuje do Wojewódzkiej Ewidencji Pojazdów z wnioskiem określonym w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 roku o ochronie danych osobowych (Dz. U. Nr 133, poz. 883) oraz wydanych do niej przepisach wykonawczych. Przepisy te pozwalają na przetwarzanie danych osobowych m.in. dla realizacji celów statutowych, jakimi jest dla wierzyciela dochodzenie należności za nieopłacone postoje pojazdów w Strefie Parkowania. Występuje on bowiem w imieniu zarządcy do mieszczących się w granicach miasta P., który na podstawie art. 21 wspomnianej ustawy o drogach publicznych - może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej pełniącej funkcję zarządu drogi.

Dyrektor Zarządu Dróg Miejskich, posiadający stosowne pełnomocnictwo Prezydenta Miasta Poznania, był uprawniony, wobec bezskuteczności upomnienia, do wystawienia właściwych tytułów wykonawczych i złożenia wniosku o wszczęciu postępowania egzekucyjnego, albowiem obowiązek zapłaty kary pieniężnej i opłaty podwyższonej został na tyle określony w przepisach, by uznać, że wynikał on wprost z przepisów prawa.

Z wykładni powoływanych wyżej przepisów wynika, iż obowiązek ponoszenia dodatkowej opłaty, czy kary pieniężnej w razie stwierdzenia nie wniesienia opłaty za korzystanie z dróg publicznych, spoczywa na podmiocie korzystającym z dróg. Oznacza to, iż w stanie prawnym obowiązującym w tym okresie, obowiązek ten został nałożony na korzystających z dróg publicznych bezpośrednio z przepisu prawa. W szczególności w okresie tym nie obowiązywały przepisy przewidujące postępowanie, w wyniku którego dokonywano by wymiaru kary za nieuiszczenie opłat drogowych w trybie specjalnego i indywidualnego postępowania.

Istota problemu sprowadza się jednak do znalezienia odpowiedzi na pytanie o możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego prze organy, mimo istnienia w obrocie prawnym tez cytowanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Należy podkreślić, iż Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż zakwestionowane przepisy tracą moc z dniem 23 listopada 2003 roku. Stan faktyczny sprawy obejmuje zdarzenia mieszczące się w tym czasokresie. Zdaniem Sądu, w świetle przytoczonych przepisów oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego należało uznać, iż nałożona kara znajdowała oparcie w obowiązujących przepisach prawa. Okoliczność, iż postępowanie egzekucyjne w sprawie przeciwko B. H. toczyło się po dniu 30 listopada 2003 roku, nie ma, zdaniem Sądu, znaczenia dla jego oceny dokonywanej przez pryzmat kryterium legalności. Bowiem utrata mocy obowiązującej przez odpowiednie przepisy nie wpływa na możliwość egzekwowania, nałożonych zgodnie z obowiązującym wówczas prawem, obowiązków. Argumentacja strony skarżącej zmierzająca do zakwestionowania istnienia podstaw prawnych nałożonego na nie obowiązku w oparciu o przesłanki, które były przedmiotem wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co do stanu prawnego sprzed 30 listopada 2003 roku nie może być przez Sąd uwzględniona. Za nadinterpretację należy uznać twierdzenie, iż jeżeli Trybunał Konstytucyjny w II części swojego wyroku określił, iż pobrane na podstawie przepisów kwestionowanego rozporządzania Rady Ministrów opłaty nie podlegają zwrotowi, to należy stwierdzić, iż przedmiotowe należności nie mogą być obecnie egzekwowane. Takie bowiem postępowanie prowadzić może, w ocenie Sądu, do niebezpiecznego precedensu - mechanicznego interpretowania orzeczeń sądów przez organy administracji państwowej.

Nie można podzielić też argumentu, który twierdzi, iż egzekucji administracyjnej podlegają tylko takie należności pieniężne, które wynikają z decyzji lub postanowień właściwego organu. Nie było podstaw by uznać, że toczące się postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone na podstawie art. 59 § 1 pkt 7 ani nawet art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 roku Nr 110 poz. 968 z późn. zm.). Źródło powstania obowiązku podlegającego egzekucji wynikało bowiem bezpośrednio z przepisów prawa. Dla jego powstania, pod rządami przepisów obowiązujących w dacie nieopłacenia postojów, nie było potrzebne skonkretyzowania tego obowiązku w drodze indywidualnego aktu administracyjnego.

Z wykładni powoływanych wyżej przepisów wynika zatem, iż obowiązek ponoszenia dodatkowej opłaty czy kary pieniężnej w razie stwierdzenia nie wniesienia opłaty za korzystanie z dróg publicznych, spoczywa na podmiocie korzystającym z dróg. Wobec powyższego, a także wcześniejszych zaprezentowanych przez Sąd stwierdza, że egzekucja administracyjna była dopuszczalna.

Powyżej zaprezentowane stanowisko składu Sądzącego w niniejszej sprawie jest wynikiem prezentacji ugruntowanego w tej materii stanowiska sądów administracyjnych.

Tylko przykładowo można wskazać, iż tego rodzaju stanowisko co do możliwości prowadzenia egzekucji administracyjnej opłat po dniu 30 listopada 2003 r. wyrażono poprzednio np. w prawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 maja 2006 r., sygn. akt I SA/Po 626/05 i wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2007 r., sygn. akt II FSK 1095/06. W tym ostatnim wyroku wyartykułowano m.in. następującą tezę: "Utrata mocy obowiązującej wskazanych przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002 r., sygn. akt P 6/02 (OTK-A 2002/7/91), przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów na drogach publicznych (Dz. U. Nr 51, poz. 608) zapowiadała jedynie na przyszłość niedopuszczalność nakładania opłat o wymienione w nim przepisy, a okoliczność, że egzekucja toczy się po dniu 30 listopada 2003 r. nie miała znaczenia dla oceny legalności postępowania egzekucyjnego".

Również i pozostałe zarzuty skarżącej nie mogły być uwzględnione, gdyż nie kwestionuje ona faktów ani skutecznego doręczenia jej upomnienia do zapłaty opłat za parkowanie, ani doręczenia zobowiązanej tytułu wykonawczego. Wobec 5-letniego terminu przedawnienia nie doszło też do przedawnienia dochodzonych należności.

Z tych zatem powodów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.

/-/K. Nikodem /-/M. Jaśniewicz /-/J. Małecki

LF