Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 321/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-09-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2, art. 158 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 93 ust. 1 i 2a, art. 94 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) WSA Marzenna Kosewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska- Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2008 r. przy udziale sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji dotyczącej zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych, tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W. Długaszewska /-/ M. Ławniczak /-/ M. Kosewska WSA/wyr.1 – sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] roku, nr [...] stwierdziło, że decyzja Wójta Gminy nr [...] z dnia [...] roku w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości o numerze geodezyjnym [...], położonej w m. O., gm. P., wydana została z naruszeniem prawa, tj. art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ponadto organ administracji w sentencji decyzji wskazał, że na podstawie art. 156 § 2 k.p.a. nie stwierdzono nieważności powołanej decyzji, bowiem wywołała ona nieodwracalne skutki prawne. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie Kolegium podało, iż wskazaną decyzją Wójt Gminy zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej w m. O., gm. P., stanowiącej własność Gminy P., oznaczonej nr geodezyjnym [...], o powierzchni [...] ha. Projekt podziału nieruchomości polegał na wydzieleniu z wymienionej nieruchomości działek, oznaczonych numerami: [...] o pow. [...] ha i [...] o pow. [...] ha. W uzasadnieniu swojej decyzji Wójt Gminy zaznaczył, że działka nr [...] stanowi gminną drogę publiczną, a podział dokonywany jest z urzędu. Dla przedmiotowego terenu nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego, a więc podziału nieruchomości można dokonać, zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jeżeli jest zgodny z przepisami odrębnymi. Wydzielona z nieruchomości działka [...] ma służyć powiększeniu działki sąsiedniej o numerze geodezyjnym [...]. Organ administracji wskazał, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte z urzędu na skutek wniesienia skargi powszechnej w trybie art. 235 k.p.a. na przedmiotową decyzję Wójta Gminy. Podkreślił, że w decyzji Wójta Gminy jako podstawę prawną zatwierdzenia podziału działki nr [...] wskazano art. 93 ust. 2a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.). Kolegium zwróciło uwagę, że nie ulega wątpliwości, iż przedmiotowa działka nr [...] nie była w planie miejscowym przeznaczona na cele rolne i leśne, bowiem dla tego obszaru nie obowiązywał plan miejscowy, nie była też wykorzystywana na cele rolne i leśne, bowiem jak wskazano w przedmiotowej decyzji Wójta Gminy stanowiła "gminną drogę publiczną". W świetle powyższego SKO stwierdziło, że decyzja Wójta Gminy została wydana z rażącym naruszeniem art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami, a więc istnieje przesłanka pozytywna do stwierdzenia jej nieważności, wymieniona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ administracji podkreślił jednak, że nie można stwierdzić nieważności przedmiotowej decyzji, gdyż wywołała ona nieodwracalne skutki prawne, o jakich mowa w art. 156 § 2 k.p.a. W rozpatrywanej sprawie wydzielona z nieruchomości na skutek kwestionowanej decyzji działka gruntu nr [...], została za zgodą Rady Gminy, wyrażoną w uchwale Nr XXXVI/228/05 z dnia 30 grudnia 2005 roku, zbyta w obrocie cywilnym na powiększenie działki sąsiedniej o nr geodezyjnym [...]. W ocenie Kolegium, w tym stanie rzeczy ma zastosowanie art. 158 § 2 k.p.a.

J. R. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy żądając uchylenia powyższej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podkreślił, że decyzja Wójta Gminy z dnia [...] roku wydana została w oparciu o przepisy art. 93 ust. 1 i 2a, art. 94 ust. 1, art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603). Wnioskodawca zwrócił uwagę na treść art. 92 ust. 2 powołanej ustawy. Zaznaczył ponadto, iż na podstawie powołanych przez niego przepisów należy jednoznacznie stwierdzić, że działka nr [...] przed podziałem według danych ewidencji gruntów – zgodnie z częścią tabelaryczną projektu podziału – miała użytki i klasy "Ls VI" o powierzchni 0,1730 ha oraz "dr" o powierzchni 0,3992 ha. Po podziale działka [...] w całości pozostała w użytku "dr" o powierzchni 0,4042 ha, zaś działka [...], która była przedmiotem późniejszego zbycia miała (ma nadal) użytki "Ls VI" o powierzchni [...] ha i "dr" o powierzchni 0,1330 ha. Zdaniem wnioskodawcy, twierdzenie SKO, iż przedmiotem podziału jest nieruchomość, która nie była wykorzystywana na cele rolne i leśne jest niezgodne z prawdą. Dodatkowo wnioskodawca podkreślił, że art. 93 ust. 2a w zw. z art. 92 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wymaga wykorzystywania nieruchomości tylko i wyłącznie na cele rolne i leśne. W konsekwencji stwierdził, iż podział nieruchomości oznaczonej numerem geodezyjnym [...] był dokonany zgodnie z art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami. J. R. zarzucił Kolegium nieustosunkowanie się w uzasadnieniu decyzji do części tabelarycznej projektu podziału, tym bardziej, że w decyzji podziałowej zapisano, iż stanowi ona integralną całość. Wnioskodawca podniósł ponadto, że użyte sformułowanie "gminna droga publiczna" nie ma potwierdzenia w świetle przepisów prawa, bowiem stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2007r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w drodze uchwały Rady Gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu, a Rada Powiatu takiej uchwały nie podjęła. Zatem działka nr [...] od jej wydzielenia, w świetle przepisów prawnych, nigdy nie była drogą publiczną, a użycie w decyzji Wójta Gminy sformułowania "gminna droga publiczna" miało jedynie potoczne znaczenie.

Decyzją z dnia [...] roku, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Kolegium przedstawiło przebieg dotychczasowego postępowania oraz stan faktyczny sprawy. Argumentując swoje rozstrzygnięcie organ administracji przytoczył treść przepisów powołanych w decyzji Wójta Gminy – to jest art. 94 ust. 1, art. 93 ust. 2a oraz dodatkowo art. 92 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Kolegium podkreśliło, że skoro w ewidencji gruntów i budynków przedmiotowa działka została sklasyfikowana w części jako "Ls IV" i w części jako "dr", to w myśli art. 92 ust. 2 nie można twierdzić, że stanowiła jako całość grunty leśne. Na poparcie powyższego organ zwrócił uwagę na treść § 68 ust. 1 pkt 7 lit. a) rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454). Stwierdził, że przedmiotowa nieruchomość nie wchodziła w skład gospodarstwa rolnego lub leśnego, stanowiła własność gminy P. i była wykorzystywana jako droga ogólnodostępna, a wręcz jak określił to w swojej decyzji Wójt Gminy stanowiła "gminną drogę publiczną". Reasumując Kolegium stwierdziło, że o ile część nieruchomości podlegającej podziałowi oznaczona jako "Ls" spełniła przesłankę art. 93 ust. 2a w związku z art. 92 ust. 2 ustawy jako grunty leśne, to pozostała część oznaczona jako "dr" tej przesłanki nie spełniała i nie mogła podlegać podziałowi w trybie tego przepisu. Jeżeli zaś Wójt Gminy wydzielił z nieruchomości, jako działkę nr [...] przeznaczoną do sprzedaży, grunt składający się zarówno z części oznaczonej "Ls" i z części oznaczonej "dr", to rażąco naruszył art. 93 ust. 2a, w związku z art. 92 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ odwoławczy podkreślił ponadto, że ponieważ wydzielona z nieruchomości działka nr [...] została zbyta w obrocie cywilnoprawnym, a tym samym decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne, to korzystając z przepisu art. 158 § 2 k.p.a. nie stwierdza się jej nieważności i nie eliminuje z obrotu prawnego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. R.i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że decyzję z dnia 23 listopada 2005 roku Wójt Gminy wydał w oparciu o art. 93 ust. 1 i 2a, art. 94 ust. 1, art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.). Zwrócił uwagę na fakt, że zarówno art. 93 ust. 1 i 2a jak i art. 94 ust. 1 stanowią samoistne, niezależne od siebie podstawy podziału nieruchomości. Powołanie tych dwóch przepisów jest błędem, ale nie jest to rażącym naruszeniem prawa, skoro podział został dokonany zgodnie z przepisami odrębnymi a więc zgodnie z treścią art. 94 ust. 1 ustawy, na który powołuje się również w swojej decyzji Wójt Gminy. W ocenie skarżącego przepisem odrębnym umożliwiającym dokonanie podziału nieruchomości w sposób przedstawiony w decyzji Wójta Gminy jest art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Skarżący podniósł, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze zanalizowało przedmiotową decyzję tylko w kontekście art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie uwzględniając, że wydana została ona również w oparciu o art. 94 ust 1 ustawy. Skarżący zwrócił ponadto uwagę, że przed wydaniem przez Wójta Gminy przedmiotowej decyzji, wykonany przez geodetę projekt podziału został zatwierdzony przez Państwowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w S. i przyjęty do Zasobu Geodezyjnego, stąd udzielono jakoby przyzwolenia na wydanie decyzji zatwierdzającej ten podział.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest ustalenie, czy ostateczna decyzja administracyjna poddana nadzorowi w nadzwyczajnym trybie jest dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. oraz czy nie zachodzą przesłanki negatywne do stwierdzenia nieważności, o których mowa w art. 156 § 2 k.p.a. Oznacza to, że w tym postępowaniu obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 k.p.a., nie zaś rozpatrywanie sprawy co do istoty, jak to może uczynić w postępowaniu odwoławczym. Jednakże należy zauważyć, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie dają podstaw do uznania, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej nie znajdują zastosowania ogólne zasady postępowania administracyjnego, w tym także te, które dotyczą sposobu przeprowadzenia samego postępowania i sporządzenia uzasadnienia decyzji administracyjnej. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie, postępowanie poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji nie było przeprowadzone w sposób, który pozwalałby na jednoznaczne stwierdzenie, że decyzja Wójta Gminy zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości położonej w m. O., gm. P., stanowiącej własność Gminy P., oznaczonej nr geodezyjnym [...], o powierzchni 0,5722 ha. została wydana z naruszeniem prawa i to takim, które ma charakter rażący - jak tego wymaga przesłanka wskazana w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Jak wynika z materiału zgromadzonego w aktach administracyjnych, Wójt Gminy decyzją z dnia [...]r. wydana na podstawie art. 93 ust. 1 i 2a, art. 94 ust. 1, art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej w m. O., Gm. P., stanowiącej własność Gminy P., oznaczonej numerem geodezyjnym [...] o pow. 0,5722 ha. Jak wskazano w decyzji projekt podziału polega na wydzieleniu z wyżej opisanej nieruchomości działek oznaczonych numerami [...] o pow. 0,4042ha. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że wniosek o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...] stanowiącej gminna drogę publiczną położonej w O. według załączonego projektu podziału oraz postanowienia Wójta Gminy nr [...] z dnia [...]r. Jak dalej wskazano dla przedmiotowego terenu nie obowiązuje żaden plan zagospodarowania przestrzennego. W świetle powyższego, stosownie do art. 94 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z przepisami odrębnymi. Wydzielona działka [...] ma służyć powiększeniu działki sąsiedniej [...] toteż przedmiotowy podział nieruchomości spełnia wymagania art. 93 ust. 2a ustawy. Jednocześnie ze znajdujące się w aktach sprawy, wskazanego w decyzji z dnia [...]r., postanowienia Wójta Gminy z [...]r. wynika, iż przedmiotem postępowania była działka niezabudowana o numerze geodezyjnym [...]. W wypisie z ewidencji gruntów, zamieszczonej w aktach administracyjnych, część nieruchomości podlegającej podziałowi oznaczona jest jako "Ls" , część zaś, jako "dr".

W dniu 30 grudnia 2005r. Rada Gminy P. uchwałą Nr XXVI/228/05 wyraziła zgodę na zbycie nieruchomości niezabudowanej położonej w O., oznaczonej numerem geodezyjnym [...] o pow. 0.1680ha.

[...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zawiadomiło Wójta Gminy oraz J. R. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy z dnia [...]r. Jak wskazano w uzasadnieniu impulsem do wszczęcia przedmiotowego postępowania było złożenie przez Ł. Z. i R. Z. skargi powszechnej w trybie art. 235 kpa. Jednocześnie tym samym zawiadomieniem pouczono strony w trybie art. 10 kpa o możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów.

W odpowiedzi, pismem z dnia [...]r. J. R., wskazał, m.in. iż zarzuty skargi Ł. Z. i R. Z., jakoby Wójt Gminy wskazaną decyzją zatwierdził podział drogi gminnej są nieprawdziwe. Przedmiotem postępowania podziałowego była nieruchomość gruntowa wykorzystywana dla komunikacji wewnętrznej. Ze wskazanego pisma wynika również, iż nabycie działki powstałej po podziale dokonane zostało przez J. i K. R., jednak okoliczność ta nie została w żaden sposób wyjaśniona w przedmiotowej sprawie. Brak również jakiegokolwiek dowodu na okoliczność nabycia działki nr [...] przez nabywców.

Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że decyzja Wójta Gminy nr [...] z dnia [...] roku w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości o numerze geodezyjnym [...], położonej w m. O., gm. P., wydana została z naruszeniem prawa, tj. art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ponadto organ administracji w sentencji decyzji wskazał, że na podstawie art. 156 § 2 k.p.a. nie stwierdzono nieważności powołanej decyzji, bowiem wywołała ona nieodwracalne skutki prawne.

Na skutek wniosku J. R. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] roku, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniach obu decyzji organ jako przyczynę naruszenia prawa wskazał rażące naruszenie art. 93 ust. 2a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.). W decyzji z dnia 28 lutego 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż nie ulega żadnej wątpliwości, że przedmiotowa działka nr [...], nie była w planie miejscowym przeznaczona na cele rolne i leśne, bowiem dla tego obszaru nie obowiązywał plan miejscowy, nie była też wykorzystywana na cele rolne i leśne, bowiem jak wskazano w decyzji stanowiła " gminną drogę publiczną". Rozpoznając sprawę ponownie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż skoro w ewidencji gruntów i budynków przedmiotowa działka została sklasyfikowana w części jako "Ls IV" i w części jako "dr", to w myśli art. 92 ust. 2 nie można twierdzić, że stanowiła jako całość grunty leśne, bowiem stosownie do tego przepisu, droga może wchodzić w skald ale tylko użytku rolnego i tylko wówczas, gdy wchodzi w skład nieruchomości rolnej. Przedmiotowa nieruchomość nie wchodziła w skład gospodarstwa rolnego lub leśnego, stanowiła własność gminy P. i była wykorzystywana jako droga ogólnodostępna, a wręcz jak określił to w swojej decyzji Wójt Gminy stanowiła "gminną drogę publiczną". Reasumując, organ stwierdził, że o ile część nieruchomości podlegającej podziałowi oznaczona jako "Ls" spełniła przesłankę art. 93 ust. 2a w związku z art. 92 ust. 2 ustawy jako grunty leśne, to pozostała część oznaczona jako "dr" tej przesłanki nie spełniała i nie mogła podlegać podziałowi w trybie tego przepisu. Jeżeli zaś Wójt Gminy wydzielił z nieruchomości, jako działkę nr [...] przeznaczoną do sprzedaży, grunt składający się zarówno z części oznaczonej "Ls" i z części oznaczonej "dr", to rażąco naruszył art. 93 ust. 2a w związku z art. 92 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż wszczęcie postępowania z urzędu obliguje właściwy organ do powiadomienia wszystkich osób będących stronami w sprawie, jak to nakazuje art. 61 § 4 kpa. Przymiot strony nie wynika jednak z uznania za nią danego podmiotu przez organ administracji, ale z przedmiotu postępowania. Będą więc o nim decydować przepisy ten przedmiot regulujące. J. R., jak wynika z treści pism znajdujących się w aktach administracyjnych stał się stroną postępowania - wskutek nabycia praw właścicielskich do części nieruchomości. W zaskarżonej decyzji organ żaden sposób nie odnosi się do tej kwestii, jak wskazano wyżej, brak również jakiegokolwiek dokumentu, z którego okoliczność ta wynikałaby. Dalej jednak zauważyć należy, iż działkę, o której mowa, najprawdopodobniej, nabyli oboje małżonkowie, co wynika z pisma J. R. z dnia [...]r. , tym samym zaś stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sytuacji kiedy decyzja dotyczy praw czy obowiązków małżonków pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej (współwłasność łączna) winni być oboje małżonkowie. Z uwagi na brak wskazanych wyżej dokumentów, jak i brak odniesienia do tej kwestii w zaskarżonej decyzji, Sąd nie ma możliwości dokonania oceny tej okoliczności. Wskazać jednak należy, iż stroną postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Każdorazowo decydują o tym przesłanki z art. 28 kpa, brane z urzędu pod uwagę przez organ w dacie wszczęcia postępowania administracyjnego.

Dalej wskazać należy, iż w orzecznictwie oraz w doktrynie przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wówczas, gdy treść decyzji administracyjnej pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa przez proste ich zestawienie ze sobą (vide J. Borkowski Komentarz, 1998 s.237, J. Jendrośka, B. Adamiak, Zagadnienie rażącego naruszenia prawa w postępowaniu administracyjnym, PiP 1986/1 s.69, wyrok NSA z 11.05.1994 r. III SA 1705/93 niepublikowany).

W rozpatrywanej sprawie decyzja Wójta Gminy z dnia [...] roku wydana została w oparciu o przepisy art. 93 ust. 1 i 2a, art. 94 ust. 1, art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603).

Unormowania dotyczące zasad podziału nieruchomości rolnych i leśnych ulegały licznym modyfikacjom. Do daty wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami podział nieruchomości rolnych i leśnych nie był objęty jakąkolwiek reglamentacja prawna. Brak było bowiem przepisów, które ograniczałyby podział takich nieruchomości. Wprowadzane kolejno zmiany stanu prawnego, w tym zmiana ustawy o gospodarce nieruchomościami wprowadzona ustawą z 28 listopada 2003r.miały na celu zapobieżenie niekontrolowanemu dzieleniu nieruchomości rolnych. Wprowadzone zapisy włączyły takie podziały w procedury regulowane ustawą o gospodarce nieruchomościami, kończące się zatwierdzeniem podziału przez wójta , burmistrza lub prezydenta miasta, umożliwiając w ten sposób wskazanym organom wpływanie na aktualny kształt wydzielanych działek gruntu, zgodnie z realizowaną przez gminę polityką przestrzenną. Przepis art. 93 ust. 1 wprowadził dwa odrębne reżimy prawne dotyczące podziału nieruchomości:

a) dla nieruchomości położonych na obszarach, gdzie obowiązuje plan miejscowy i w tym przypadku podział nieruchomości jest dopuszczalny, jeżeli jest zgodny z ustaleniami planu miejscowego

b) dla nieruchomości położonych na terenach, gdzie brak planu miejscowego i w tym przypadku obowiązują szczególne zasady podziału określone w art. 94 ustawy,(por. komentarz do Ustawy o gospodarce nieruchomościami pod. red. G. Bieńka).

Dokonanie podziału w rozpatrywanej sprawie, przy braku planu miejscowego, mogło nastąpić wyłącznie według zasad podziału określonych w art. 94 ustawy i w uzasadnieniu decyzji Wójt Gminy wyraźnie wskazuje na przepis art. 94 ustawy, jako podstawę podziału, uznając jednocześnie, iż przedmiotowy podział spełnia wymagania art. 93 ust.2a ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 92 ust.2 ustawy o charakterze podlegających podziałowi nieruchomości, jako wykorzystywanych na cele rolne i leśne, rozstrzyga treść wpisu w ewidencji gruntów i budynków, ( por. uchwała SN z 29.10.2004r. III CZP 61/04, wyrok NSA z 29.06.2006r.II FSK 842/05, wyrok WSA z 7.06.2005 II S.A./Bk 130/05. Pozostaje poza sporem, iż część nieruchomości podlegającej podziałowi oznaczona jest w ewidencji jako "Ls" , część zaś, jako "dr", na co wskazał organ II instancji. Zauważyć należy, iż jak wynika z rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 22 maja 2001r.) do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 i Nr 86, poz. 958). W decyzji z dnia 28 lutego 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż nie ulega żadnej wątpliwości, że przedmiotowa działka nr [...], nie była w planie miejscowym przeznaczona na cele rolne i leśne, bowiem dla tego obszaru nie obowiązywał plan miejscowy, nie była też wykorzystywana na cele rolne i leśne, bowiem jak wskazano w decyzji stanowiła "gminną drogę publiczną". Rozpoznając sprawę ponownie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż skoro w ewidencji gruntów i budynków przedmiotowa działka została sklasyfikowana w części jako "Ls IV" i w części jako "dr", to w myśli art. 92 ust. 2 nie można twierdzić, że stanowiła jako całość grunty leśne, bowiem stosownie do tego przepisu, droga może wchodzić w skład ale tylko użytku rolnego i tylko wówczas, gdy wchodzi w skład nieruchomości rolnej. Przedmiotowa nieruchomość nie wchodziła w skład gospodarstwa rolnego lub leśnego, stanowiła własność gminy P. i była wykorzystywana jako droga ogólnodostępna, a wręcz jak określił to w swojej decyzji Wójt Gminy stanowiła "gminną drogę publiczną". Reasumując, organ stwierdził, że o ile część nieruchomości podlegającej podziałowi oznaczona jako "Ls" spełniła przesłankę art. 93 ust. 2a w związku z art. 92 ust. 2 ustawy jako grunty leśne, to pozostała część oznaczona jako "dr" tej przesłanki nie spełniała i nie mogła podlegać podziałowi w trybie tego przepisu.

Wskazane ustalenia organu odwoławczego zakwestionował skarżący, podnosząc, iż działka nr [...] od jej wydzielenia, nigdy nie była drogą publiczną, tylko drogą wewnętrzną. Na podstawie materiału zgromadzonego w sprawie, w istocie, nie sposób wywnioskować, iż przedmiotowa nieruchomość w części stanowiła gminną drogę publiczną, a jak nadto podniósł skarżący nigdy nie podjęto uchwały o zaliczeniu tej drogi do kategorii dróg gminnych. Zdaniem Sądu zatem, poprzestanie na twierdzeniu zawartym w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej, które nie znajduje oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym sprawy, a nadto jest kwestionowane przez skarżącego, jest niewystarczające i wymaga podjęcia odpowiednich czynności sprawdzających, czy w istocie cześć nieruchomości objętej podziałem stanowiła ogólnodostepną, gminną drogę publiczną. Organ winien odnieść się także do podniesionego przez skarżącego zarzutu, iż przepis art. 93 ust. 2a w zw. z art. 92 ust. 2 nie wymaga wykorzystywania nieruchomości tylko i wyłącznie na cele rolne i leśne. Dokonanie nie budzących wątpliwości ustaleń i oceny we wskazanym zakresie jest bowiem niezbędne dla ustalenia, czy w stosunku do działki, w skład której wchodzi oprócz użytku rolnego (leśnego) również teren o innym przeznaczeniu, prawidłowym działaniem organu I instancji było dokonanie podziału z uwzględnieniem ustawowych ograniczeń wskazanych w art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ograniczeń takich nie można bowiem interpretować w sposób rozszerzający. Ponadto, skarżący podniósł zarzut, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze zanalizowało przedmiotową decyzję tylko w kontekście art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie uwzględniając, że wydana została ona również w oparciu o art. 94 ust 1 ustawy. Analizując uzasadnienia obu decyzji, trudno odmówić racji podniesionemu zarzutowi. Stwierdzenie nieważności decyzji na tej podstawie, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa, wymaga, w pierwszej kolejności, ustalenia treści przepisu prawnego (przepisów prawnych), na podstawie którego kwestionowana decyzja została wydana, następnie zaś oceny, czy przyjęcie innego rozumienia przepisów przez organ, który wydał kwestionowaną decyzję, odbiega od prawidłowego rozumienia treści przepisów w takim stopniu, że może być uznane za rażące naruszenie prawa. Decyzje stwierdzające nieważność decyzji pierwszoinstancyjnej takiej oceny nie zawierają. Zauważyć również należy, iż uwzględniając treść art. 107 § 3 k.p.a., organ administracji publicznej winien w uzasadnieniu faktycznym odnieść się do wszystkich okoliczności, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 lutego 2006r,II OSK 544/05 stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją szczególną, godzącą w zasadę trwałości decyzji administracyjnych, zatem zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności musi być oczywiste i oczywistość tę właściwy organ ma obowiązek wykazać w sposób nie pozostawiający żadnych wątpliwości. Wymaga to od organu administracji prowadzenia postępowania ze szczególną wnikliwością.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni poczynione wyżej rozważania.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca naruszają przepisy art. 7, 77 , 80 i 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, wobec czego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 134 §1,art. 135, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

/-/W. Długaszewska /-/M. Ławniczak /-/M. Kosewska