Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 524/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2014-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 124
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 lutego 2014 r. sprawy ze skargi D. O. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 30 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez D. O. jest decyzja Wojewody Opolskiego z dnia 30 września 2013 r., nr [...], która utrzymano w mocy decyzję Starosty Namysłowskiego z dnia 10 lipca 2013 r., nr [...], o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, stanowiącej własność skarżącej, oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działka nr A k.m. [...], o powierzchni 14,4600 ha, obręb [...], KW nr [...], przez udzielenie zezwolenia Spółce "A" SA z siedzibą w [...] (dalej też jako "Spółka") na przeprowadzenie przez opisaną działkę elektroenergetycznej linii napowietrznej 110 kV, relacji [...]-[...].

Wniesienie skargi poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu.

Wnioskiem z dnia 31 maja 2012 r. "A" SA. z siedzibą w [...] zwróciła się do Starosty Namysłowskiego o wydanie decyzji administracyjnej w trybie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2010 r. nr 102 poz. 651ze zm. - dalej jako u.g.n.) w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości składającej się z działki nr A k.m. [...] o powierzchni 7,3400 ha, mieszczącej się w miejscowość [...], a stanowiącej własność D. O., poprzez zezwolenie wnioskodawcy na przeprowadzenie inwestycji pn. "Budowa elektroenergetycznej linii napowietrznej 110 kV relacji [...]- [...]", na obszarze 0,44 ha, należącym do powyższej nieruchomości oraz dokonanie w ww. księdze wieczystej wpisu, zgodnie z art. 214 ust. 7 u.g.n.

Do wniosku dołączono pełnomocnictwo nr [...] z dnia 6 października 2011 r. udzielone przez "A" Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] Oddział w [...] W. R. do występowania w imieniu spółki, między innymi w sprawach o ograniczenie prawa własności prowadzonych na podstawie art. 124 u.g.n., wypis z rejestru gruntów, załącznik nr 1 do umowy w skali 1:2000 z zaznaczonym słupem kratowym, wypis i wyrys z m.p.z.p. w skali 1:5000 oraz protokół rokowań z 1 marca 2012 r. (załączony do akt administracyjnych dot. działki nr B w aktach tut. Sądu II SA/Op 523/13), z treści którego wynika, że przyczyną braku porozumienia były rozbieżne oczekiwania stron co do wysokości rekompensaty za zajęcie nieruchomości pod linię energetyczną, jak również niezgodność, co do przeprowadzenia linii energetycznej przez teren nieruchomości w sytuacji, gdy na tym terenie znajduje się las. Negocjacje dotyczyły bowiem nie tylko działki objętej ww. wnioskiem, ale także działki sąsiedniej o nr. B, której skarżąca jest także właścicielem.

Starosta Namysłowski pismem z dnia 5 czerwca 2012 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego na wniosek "A" S.A. w [...].

W piśmie z dnia 14 czerwca 2012 r. skarżąca oświadczyła, że zapoznała się z aktami sprawy, że rozważa zalesienie działki o nr B oraz, że zgadza się na przeprowadzenie linii energetycznej przez swoje działki, lecz za odpowiednim odszkodowaniem za szkody wyrządzone w zalesionej działce nr A, obejmujące m. in. możliwą utraconą dopłatę z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Pismem z dnia 16 sierpnia 2012 r. wnioskodawca, odpowiadając na wezwanie organu, przedstawił szczegółową charakterystykę planowanej inwestycji.

Decyzją z dnia 17 września 2012 r., nr [...], Starosta Namysłowski, działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej K.p.a oraz art. 124 u.g.n., odmówił ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości objętej przedmiotowym wnioskiem.

W wyniku rozpoznania odwołania wniesionego przez Spółkę, Wojewoda Opolski decyzją z dnia 8 lutego 2013 r., nr [...], uchylił decyzję Starosty Namysłowskiego z dnia 17 września 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Starosta Namysłowski pismem z dnia 6 marca 2013 r. wezwał wnioskodawcę do przedłożenia koncepcyjnego przebiegu linii energetycznej opracowanego na mapie do celów projektowych, w terminie 6 tygodni od dnia otrzymania wezwania.

"A" SA. w dniu 25 marca 2013 r. przesłała do Starosty Namysłowskiego pismo z kserokopią mapy do celów projektowych z naniesioną trasą linii energetycznej 110 kV w obrębie przedmiotowej działki oraz mapę topograficzną z zaznaczoną lokalizacją działek objętych postępowaniem. Z przesłanych dokumentów wynikało, że inwestycja w obrębie działki nr ewid. A w [...] polega na podwieszeniu nad nieruchomością linii elektroenergetycznej i posadowieniu na niej słupa nośnego. Szerokość pasa technologicznego linii wynosić będzie 22 metry (po 11 m od osi linii), a ograniczenie prawa własności dotyczyć będzie powierzchni 0,4760 ha.

Powiatowy Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej w Namysłowie opinią z dnia 19 kwietnia 2013 r., nr [...] zatwierdził bez uwag zaprojektowany przebieg linii 110 kV na przedmiotowej działce.

Na żądanie organu, wnioskodawca przesłał w dniu 20 maja 2013 r., decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z dnia 6 listopada 2012 r., nr [...], określającą środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowej inwestycji.

W dniu 20 czerwca 2013 r. Starosta Namysłowski przeprowadził rozprawę administracyjną, na którą stawili się w imieniu "A" S.A. pełnomocnicy M. T. i K. S., W. M. oraz D. O. W protokole rozprawy stwierdzono, że inwestor podtrzymał swoje stanowisko co do przebiegu linii, zaś właścicielka działki nie godzi się na jej budowę, gdyż proponowane odszkodowanie za obie działki jest zbyt niskie.

Decyzją z dnia 10 lipca 2013 r., nr [...], Starosta Namysłowski ograniczył sposób korzystania z przedmiotowej nieruchomości gruntowej, będącej własnością D. O., przez zezwolenie wnioskodawcy – "A" Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] - na wybudowanie na tej nieruchomości linii elektroenergetycznej napowietrznej 110 kV, relacji [...] – [...]. W sentencji decyzji organ wskazał, że ograniczenie dotyczy powierzchni 0, 4760 ha na działce A, k. m. [...] w [...], a jego zakres określa załącznik nr 1 do decyzji.

W uzasadnieniu organ wskazał na przeprowadzone w sprawie czynności oraz zgromadzony materiał dowodowy, przytoczył przepisy art. 124 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami i stwierdził, że w sprawie zaistniały przesłanki do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. W aktach sprawy znajduje się protokół potwierdzający przeprowadzenie rokowań, które nie doprowadziły do zawarcia porozumienia; w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wsi [...], zatwierdzonym Uchwałą Nr XIX/110/08 Rady Gminy w Wilkowie z dnia 29 sierpnia 2008 r. (Dz. Urz. Woj. Op. nr 75, poz. 1921 z dnia 7 października 2008 r.), na działce o nr ewid. A, k. m. [...], położonej w [...], został wrysowany przebieg projektowanej linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia i przedstawiony przez wnioskodawcę projekt projektowanej linii jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego; linia elektroenergetyczna 110 kV została zaprojektowana zgodnie z zaleceniami zawartymi w decyzji Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z dnia 6 listopada 2012 r., która na terenie Namysłowa przewiduje podziemny przebieg linii aż do przejścia skrzyżowania z istniejącą napowietrzną linią 400 kV; Powiatowy Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowych w Namysłowie w opinii nr [...] z dnia 19 kwietnia 2013 r. pozytywnie zaopiniował usytuowanie przedmiotowej sieci, a zatem przedstawiona przez wnioskodawcę dokumentacja spełnia wymagane warunki, w tym i związane z zaplanowaniem jej w sposób jak najmniej uciążliwy dla właścicieli nieruchomości. Uzasadniał nadto organ, że przedmiotowa linia energetyczna zapewni powiązanie linii energetycznych 110 kV, istniejących na terenie województwa opolskiego, z liniami 110 kV województwa dolnośląskiego, co zwiększy pewność i niezawodność zasilania w energię elektryczną mieszkańców powiatu [...] i ograniczy do minimum skutki ewentualnych awarii na liniach energetycznych. Dodatkowo organ stwierdził, że inny przebieg planowanej linii elektroenergetycznej jest niemożliwy, ze względu na zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a całkowite odstąpienie od inwestycji jest niemożliwe ze względu na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego rejonu.

Z treścią powyższej decyzji nie zgodziła się D. O. We wniesionym odwołaniu podkreślała, że zapadła decyzja jest dla niej krzywdzącą i dalece niekorzystna, gdyż działka nr A jest zalesiona, a proponowane przez inwestora odszkodowanie jest zaniżone i nieadekwatne do stanu działki. Zarzuciła ponadto, że inwestor nie przestawił planu korzystania z nieruchomości.

Zaskarżoną decyzją z dnia 30 września 2013 r. Wojewoda Opolski utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy zrelacjonował przebieg dotychczasowego postępowania oraz przytoczył mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego. Podkreślił, że budowa linii elektroenergetycznej jest celem publicznym w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz, że projektowany przebieg inwestycji przez działkę nr A, stanowiącą własność skarżącej, został ustalony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wskazał także, iż działka skarżącej znajduje się na terenie oznaczonym symbolem "RZ" (tereny zieleni nieurządzonej) oraz "RL" (użytki leśne), na których dopuszcza się lokalizację urządzeń i sieci infrastruktury technicznej, którą stanowią przewody lub urządzenia elektryczne. Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy stwierdził, iż w sprawie spełniony został również wymóg przeprowadzenia rokowań, o których mowa w art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż wystarczającym do uznania określonych czynności za rokowania jest złożenie propozycji jednemu podmiotowi przez drugi oraz odpowiedź podmiotu, do którego skierowano zapytanie, że nie jest zainteresowany określoną propozycją. Powołując się na stanowisko prezentowane w doktrynie organ uznał, że spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań - jako przesłanka wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości - oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n. Czynności dotyczące rokowań zostały udokumentowane w protokole rokowań z dnia 1 marca 2012 r., a brak porozumienia był wystarczający do stwierdzenia, że złożenie wniosku o wydanie decyzji w trybie art. 124 u.g.n. było poprzedzone etapem nieskutecznych negocjacji. Uzasadniał dalej, że analiza akt sprawy dowodzi, że Starosta Namysłowski - jako organ właściwy do rozpatrzenia złożonego wniosku i wydania stosownej decyzji - przeprowadził wnikliwe postępowanie wyjaśniające.

W szczególności organ I instancji ustalił, że inwestycja w obrębie działki nr A polegać będzie na podwieszeniu nad nieruchomością linii elektroenergetycznej i posadowieniu jednego słupa nośnego. Ponadto ustanowiony zostanie pas technologiczny o szerokości 22 metry (po 11 metrów od osi linii), a ograniczenie prawa własności dotyczyć będzie powierzchni 0,4760 ha na tej działce. W celu przeprowadzenia analizy jak najmniejszej uciążliwości inwestycji dla właściciela nieruchomości, jak również zbadania możliwości zaprojektowania alternatywnego jej przebiegu, organ I instancji wystąpił do Powiatowego Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej w Namysłowie z prośbą o wydanie opinii na temat usytuowania sieci elektroenergetycznej 110 kV na terenie nieruchomości objętej wnioskiem o ograniczenie i Zespół potwierdził bezkolizyjność projektowanej sieci elektroenergetycznej z już istniejącymi i projektowanymi innymi przewodami i urządzeniami, obiektami budowlanymi oraz znakami geodezyjnymi. Ponadto organ potwierdził, iż linia elektroenergetyczna 110 kV została zaprojektowana zgodnie z zaleceniami zawartymi w decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z 6 listopada 2012 r., nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.

W ocenie organu odwoławczego, powyższe uprawnia stwierdzenie, że całość zebranego materiału dowodowego potwierdza, iż dokonane przez organ I instancji ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości stanowiącej własność D. O. jest optymalne z punktu widzenia osiągnięcia celu, dla którego została wydana kwestionowana decyzja. Zakres ograniczenia został ściśle określony i sprowadzony do niezbędnego minimum, uwzględniając równocześnie słuszny interes właściciela zajętej nieruchomości. Alternatywny przebieg planowanej inwestycji jest niemożliwy z uwagi na zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a ewentualne odstąpienie od jej realizacji wpłynie bezpośrednio na poziom bezpieczeństwa energetycznego rejonu.

Skargę na powyższą decyzję wniosła D. O. Domagała się w niej uchylenia decyzji organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych, a także wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji. Obu zaskarżonym decyzjom zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 124 ust. 1 i 3 oraz art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 21 ust. 1 i 2, art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie do danego stanu faktycznego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy; naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 K.p.a. poprzez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie bądź niezastosowanie. Nadto decyzji Wojewody Opolskiego zarzuciła naruszenie art. 139 K.p.a. poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie w sprawie, w rezultacie czego nastąpiło wydanie decyzji odwoławczej na niekorzyść strony odwołującej się. W uzasadnieniu skargi dowodziła, że zaskarżone decyzje w ogóle nie uwzględniają interesu prywatnego skarżącej, a wszelkie ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnie chronionych praw, w tym przypadku prawa własności mogą być dokonywane tylko i wyłącznie w ustawie i tylko wówczas, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Decyzja wydana na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami musi mieć charakter wyjątkowy i stąd też zakres ograniczenia prawa własności z pominięciem zgody właściciela musi być ściśle określony, tj. jednoznacznie wskazywać przebieg inwestycji i zakres ograniczenia władztwa tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji. W przedmiotowej sprawie ten wymóg nie został spełniony, gdyż w zaskarżonych decyzjach zakres ograniczenia prawa własności określono w sposób niedokładny, niekonkretny i niepozwalający na ustalenie na czym ma polegać. Zarzuciła ponadto skarżąca, że w decyzjach nie ustalono zasad, terminów oraz sposobu naprawienia szkód wynikających z przeprowadzenia czynności nadzorczych przez inwestora w trakcie trwania inwestycji, w tym również konserwacji i napraw elementów linii. Akcentowała, że żaden z organów procedujących w sprawie, pomimo zgłaszania nadzwyczajnych okoliczności związanych z istniejącym zalesieniem działki nr ewid. A, nie ustosunkował się do tego i nie uwzględnił tego, że przeprowadzenie linii energetycznej przez ww. działkę uniemożliwi uzyskanie dopłat z tytułu zalesienia. Nie uwzględniono braku drogi do spornej działki. Zauważyła, że organy nie zbadały również możliwości alternatywnego przebiegu linii poprzez nieruchomości sąsiednie albo umiejscowienia linii jako podziemnej. Zdaniem skarżącej, także przeprowadzone rokowania nie odpowiadały zamierzeniom ustawowym, gdyż inwestor pomimo zamieszczenia w pkt 5 protokołu rokowań zapisu, że zajmie stanowisko wobec propozycji właściciela nigdy nie udzielił skarżącej odpowiedzi na jej propozycję, co oznacza, że do negocjacji w ogóle nie doszło. W przekonaniu skarżącej, zaskarżone decyzje wydane zostały także z naruszeniem przepisów proceduralnych, gdyż jej przesłuchanie w trakcie rozprawy administracyjnej zostało przeprowadzone pobieżnie i zdawkowo. Organ nie dokonał nadto analizy jak najmniejszej uciążliwości dla właściciela nieruchomości, która to analiza winna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Stwierdziła także, iż żaden z organów nie informował jej o prawach i obowiązkach, a o tym, że odszkodowanie nie jest przedmiotem postępowania dowiedziała się z nieformalnych źródeł. Zauważyła nadto, że Wojewoda Opolski pogorszył jej sytuację, gdyż w decyzji odwoławczej, którą utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w całości, niejako "dodał" od siebie, jak to określiła skarżąca, postawienie jednego słupa.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w sprawie.

W piśmie procesowym z dnia 20 grudnia 2013 r, skarżąca podtrzymała skargę i zarzuty w niej zawarte i stwierdziła, że Wojewoda Opolski w odpowiedzi na skargę nie ustosunkował się do zarzutów skargi.

Wojewoda Opolski, na żądanie Sądu, uzupełnił akta administracyjne o kopię załącznika graficznego z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wraz z legendą oraz kopię wyrysu z miejscowego planu dla działki o nr ewid. A. Powyższy załącznik złożono do akt sprawy dotyczącej działki nr B.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, z późn. zm.), sądy administracyjne powołane są m.in. do sprawowania kontroli nad działalnością administracji publicznej, pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd przy rozpatrywaniu sprawy nie bada zatem ani celowości, ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia, a ogranicza się do stwierdzenia, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego dopuszczalne było wydanie zaskarżonego aktu.

Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Namysłowskiego wykazała, że wydane akty odpowiadają wymogom prawa.

Na wstępie rozważań przypomnienia wymaga, że przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi decyzja Wojewody Opolskiego z dnia 30 września 2013 r., utrzymująca w mocy decyzję Starosty Namysłowskiego z dnia 10 lipca 2013 r., którą ograniczono sposób korzystania z nieruchomości gruntowej położonej w [...], stanowiącej działkę ewidencyjną nr A, k. m. [...] o pow. 14,4600 ha, stanowiącej własność D. O., przez zezwolenie "A" Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] na wybudowanie na tej nieruchomości linii elektroenergetycznej napowietrznej 110 kV, relacji [...]-[...] oraz określono jednocześnie, że ograniczenie to dotyczy powierzchni 0,4760 ha.

Materialnoprawną podstawę obu wydanych w sprawie aktów stanowi art. 124 ust. 1 cyt. wyżej ustawy z dnia 21 lipca 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zwanej nadal w skrócie u.g.n., zgodnie z którym starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej może ograniczyć w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Udzielenie zezwolenia winno być przy tym poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym o uzyskanie zgody na wykonanie wnioskowanych prac (art. 124 ust. 3 u.g.n.).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że decyzja wydana na podstawie przepisu art. 124 u.g.n. prowadzi do ograniczenia prawa własności nieruchomości i z tego względu ma charakter wyjątkowy. To uprawnienie organów administracji może być realizowane wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego gruncie niezbędnych prac związanych z przeprowadzeniem określonej inwestycji strukturalnej, a negocjacje między inwestorem a właścicielem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora (wnioskodawcy) na daną nieruchomość. Oznacza to, że warunkiem wydania zezwolenia jest przeprowadzenie negocjacji z właścicielem nieruchomości. Wymieniony przepis ustanawia pierwszeństwo umownego uregulowania kwestii dysponowania przez inwestora nieruchomością na cele budowlane związane z realizacją inwestycji liniowej przed rozstrzygnięciem tej kwestii w formie decyzji administracyjnej. Nieosiągnięcie zgody pomiędzy właścicielem nieruchomości i inwestorem upoważnia organ administracyjny do wydania zezwolenia wymienionego w art. 124 ust. 1 u.g.n. Jednocześnie zwrócić należy uwagę, że przepis art. 124 u.g.n. nie określa formy prowadzenia rokowań. W orzecznictwie przyjmuje się, że spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań jako przesłanki wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości, oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi określone warunki uzyskania zgody na wykonanie prac wymienionych w art. 124 u.g.n. Z kolei niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Okoliczność, że właściciel nie zajmuje jednoznacznego stanowiska, a w każdym piśmie stawia nowe warunki, nie ma znaczenia o tyle, że w postępowaniu z art. 124 ust. 1 u.g.n. mamy do czynienia z dwiema stronami - właścicielem i podmiotem ubiegającym się o dostęp do nieruchomości, a zatem chodzi o zawarcie między stronami stosownej umowy. Wyrażenie zgody przez właściciela w sprawie wejścia na teren zastępuje pozwolenie, o którym mowa w art. 124 ust. 1. Jeżeli zatem, mimo prowadzonych rokowań, nie doszło do umowy, to tym samym właściciel nie wyraził zgody na wykonywanie prac (por. wyrok NSA z dnia 5 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1307/05, zamieszczony na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wyjaśnić również trzeba, że zgodnie z art. 124 ust. 2 u.g.n. zezwolenie na zakładanie i przeprowadzenie przewodów i innych urządzeń może być udzielone z urzędu lub na wniosek organ wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej. Przepis ten stanowi wyjątek od przyjętej w art. 113 ust. 1 u.g.n. zasady, wedle której nieruchomość może być wywłaszczona tylko na rzecz Skarbu Państwa albo na rzecz jednostki samorządu terytorialnego. Postępowanie o udzielnie zezwolenia, o jakim mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., wszczynane jest z urzędu, gdy podmiotem realizującym inwestycję celu publicznego jest któraś z jednostek organizacyjnych Skarbu Państwa. W innych przypadkach, postępowanie wszczynane jest na wniosek podmiotu, który realizuje inwestycję celu publicznego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, ponieważ wnioskiem z dnia 31 maja 2012 r. inwestor – "A" S.A. z siedzibą w [...] wystąpiła do Starosty Namysłowskiego, w trybie art. 124 u.g.n., o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości o numerze ewidencyjnym A, obręb [...]. W świetle art. 6 pkt 2 u.g.n. nie budzi wątpliwości cel publiczny planowanej inwestycji, polegającej w rozważanym przypadku na umieszczeniu przewodów nad powierzchnią nieruchomości gruntowej i posadowieniu na tej powierzchni urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej. We wniosku tym Spółka wskazała, że ograniczenie dotyczy części działki ww. działki, tj. obszaru 0,44 ha, w pasie technologicznym 22 m, nad którym podwieszona zostanie linia energetyczna 110 kV relacji [...]-[...] oraz posadowiony będzie jeden słup kratowy nr [...]. Ponadto dostrzec należy, że Spółka na wezwanie organu przy piśmie z dnia 29 marca 2013 r. przedłożyła mapę, na której przedstawiono projekt przebiegu planowanej linii energetycznej i wskazano, że ograniczenie prawa własności dotyczyć będzie powierzchni 0,4760 ha przedmiotowej działki. Zdaniem Sądu, w ocenianych decyzjach organy prawidłowo zatem określiły powierzchnię nieruchomości planowanej do zajęcia pod linię elektroenergetyczną na 0.4760 ha.

Z materiału dokumentacyjnego sprawy wynika również, że organy przeprowadziły wystarczającą analizę jak najmniejszej uciążliwości inwestycji dla właściciela nieruchomości. W tym miejscu zwrócić trzeba uwagę, że rozważenie jak najmniejszego stopnia ingerencji winno nastąpić nawet w sytuacji, gdy istnieją podstawy do wydania decyzji na podstawie art. 124 u.g.n., a więc m. in. gdy orzekane na jego podstawie ograniczenie stanowi realizację celu publicznego, gdy jest ono zgodne z planem miejscowym, a w wyniku rokowań nie doszło do uzyskania zgody właściciela. Powyższe oznacza obowiązek zbadania - w przypadku inwestycji liniowych – m. in. proponowanego przez wnioskodawcę przebiegu linii przez konkretne nieruchomości czy sposobu (techniki) jej poprowadzenia. W niniejszej sprawie organ I instancji uzyskał pozytywną opinię Powiatowego Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej w Namysłowie z dnia 19 kwietnia 2013 r., którą zaakceptowano usytuowanie projektowanej sieci elektroenergetycznej bez uwag. Ponadto organ ustalił, że sporna linia została zaprojektowana zgodnie z zaleceniami zawartymi w przedłożonej przez inwestora decyzji z dnia 6 listopada 2012 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie linii elektroenergetycznej relacji [...]-[...]. Prowadzenie inwestycji jako linii napowietrznej wynikało zatem z powyższych uwarunkowań oraz przyjętej technologii dla całego przedsięwzięcia, obejmującego m. in. odcinek w [...], a zatem propozycja przeprowadzenia tej linii na odcinku nieruchomości skarżącej jako linii podziemnej nie mogła być uznana jako propozycja alternatywna, gdyż jej uwzględnienie prowadziłoby do zmiany rodzaju inwestycji na całym odcinku zaplanowanym jako linia napowietrzna. Niewątpliwie także przeprowadzenie linii energetycznej podziemnej wiązałoby się z ograniczeniami w użytkowaniu nieruchomości skarżącej na podobnym areale gruntu.

W ocenie Sądu, za prawidłowe należało również uznać stanowisko organów, że zaproponowany przebieg linii elektroenergetycznej został dokładnie ustalony w planie i że jej inny przebieg jest niemożliwy ze względu na zapisy planu. W postanowieniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...], co wynika z objaśnień do zapisów planu, w sposób kategoryczny bowiem przesądzono o przebiegu spornej linii na nieruchomości skarżącej.

Zdaniem Sądu, nie można również zgodzić się ze skarżącą, że organy nie rozważyły alternatywnego przebiegu planowanej linii energetycznej. Przede wszystkim dostrzec należy, że skarżąca w toku postępowania nie zgłaszała postulatu w tym zakresie. Natomiast przedstawiony, po raz pierwszy w skardze, alternatywny przebieg spornej linii dotyczy działek, które nie stanowią własności skarżącej, a więc z natury rzeczy nie mógłby zostać uwzględniony przez organy decyzyjne w sprawie dotyczącej skarżącej, a ponadto byłoby to sprzeczne z zapisami planu miejscowego. Poza powyższym odnotowania wymaga, że skarżąca, jak wynika z treści protokołu rozprawy przeprowadzonej w dniu 20 czerwca 2013 r., nie zgłosiła żadnych uwag co do przebiegu planowanej linii. Jedynie oświadczyła, iż nie zgadza się z wysokością ustalonego odszkodowania, które uważa za zbyt niskie.

Sąd nie zgodził się również z zarzutem skarżącej o braku przeprowadzenia prawidłowych rokowań, poprzedzających wydanie spornej decyzji. Podkreślić przyjdzie, że przepis 124 ust. 3 u.g.n. nie wprowadza żadnych szczegółowych wymogów co do ich formy i treści. Zatem strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 nie są związane jakimikolwiek regułami w zakresie przeprowadzenia rokowań oprócz obowiązku zainicjowania ich przez przedstawienie przez jedną z nich swojemu adwersarzowi propozycji jej rozstrzygnięcia. Rokowania mogą zostać zatem zakończone w dowolnym czasie, chociażby gdy - w ocenie którejś ze stron - nie ma szans na zawarcie porozumienia. Nie przewidziano przy tym jakiejś szczególnej formy ich zakończenia. Oznacza to, że strony samodzielnie i dowolnie decydują nie tylko o tym, czy na ich skutek dojdą do porozumienia skutkującego dokonaniem czynności prawnej, lecz również o tym, kiedy je zakończyć (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. I OSK 357/11, zamieszczony na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie protokół rokowań z dnia 1 marca 2012 r. (w aktach sprawy dot. działki nr B) potwierdza, że inwestor prowadził negocjacje w przedmiocie uzyskania zgody skarżącej na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n. Strony postawiły sobie wzajemnie warunki, których nie chciały zaakceptować, dlatego nie zawarły umowy, na podstawie której inwestor uzyskałby dostęp do nieruchomości. Zaznaczenia wymaga, że brak zgody skarżącej dotyczył kwestii związanych z zalesieniem działki. W tym stanie rzeczy za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 124 ust. 3 u.g.n. i tej oceny nie może zmienić argument o braku nadesłania przez inwestora stanowiska odnośnie roszczeń właściciela nieruchomości, mimo takiej wcześniejszej zapowiedzi. Brak odpowiedzi na propozycje skarżącej oznacza, że Spółka nie przystała na nie. Niezasadny jest także zarzut dotyczący niewskazania przebiegu inwestycji, ponieważ wynika on z załącznika do decyzji.

Sąd nie dopatrzył się również zarzucanego w skardze naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. Z akt administracyjnych wynika, że skarżąca była zawiadamiana o wszczęciu postępowania przed organem pierwszej instancji oraz pouczona o prawie czynnego w nim uczestniczenia, w tym zapoznawania się z dokumentacją sprawy. Zresztą, w toku całego postępowania z uprawnień tych korzystała, a korespondencja pomiędzy organem i inwestorem była kierowana również do skarżącej. Ponadto uczestniczyła w rozprawie administracyjnej, podczas której miała możliwość swobodnej i pełnej wypowiedzi oraz zgłaszania wszelkich wątpliwości. Z kolei za daleko idące należy uznać oczekiwanie skarżącej, że Starosta będzie informował ją o "przepisach i uwarunkowaniach prawnych" dotyczących kwestii odszkodowawczych, ponieważ pozostają one poza zakresem niniejszej sprawy. Poza tym nie znajduje oparcia w prawie, a nawet z przyczyn praktycznych nie jest możliwe, żądanie poinformowania w decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. o wszystkich dopuszczalnych zachowaniach, jakie mogą w przyszłości wiązać się z udzielonym Spółce zezwoleniem, czy pouczanie w kwestiach możliwości i sposobu zmiany planu miejscowego.

Odnosząc się do zarzutów skarżącej dotyczących możliwych szkód związanych z wyłączeniem z zalesienia określonego areału gruntu, podnieść należało, iż przedmiotem zaskarżonej decyzji nie było ustalenie odszkodowania za zajęcie na cele inwestycyjne określonego fragmentu jej nieruchomości na podstawie przepisu art. 128 ust. 4 u.g.n. Zgodnie z art. 129 ust. 5 u.g.n. "Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu:

1) w przypadkach, o których mowa w art. 98 ust. 3, art. 106 ust. 1 i art. 124-126;

2) na wniosek podmiotu realizującego cel publiczny lub właściciela wywłaszczonej nieruchomości;

3) gdy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie".

Za niezrozumiały należało uznać zarzut skarżącej dotyczący naruszenia przez organ odwoławczy przepisu art. 139 K.p.a., w sytuacji gdy organ ten nie zmienił decyzji pierwszo instancyjnej, poprzestając na oddaleniu odwołania strony.

Reasumując, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy obu instancji podjęły w toku postępowania wszelkie wymagane przez ustawodawcę czynności i wywiązały się z obowiązków nałożonych na nie przepisami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. oraz uzasadniły wydane akty zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. Z tych wszystkich przyczyn Sąd stwierdził, że organy decyzyjne wydały trafne decyzje, odpowiadające wymogom określonym w art. 124 u.g.n.

W tym stanie rzeczy, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę należało oddalić.

Na koniec wyjaśnienia jeszcze wymaga, że Sąd, kierując się zasadą szybkości oraz sprawności postępowania sądowego, a także uwzględniając zasadę ekonomiki procesowej, nie rozpatrywał wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż termin wyznaczonej rozprawy nie był odległy, natomiast - po myśli art. 61 § 6 P.p.s.a. - wstrzymanie wykonania decyzji upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji.

-----------------------

3