Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 519/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 228 par 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: Sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2015 r. sprawy ze skargi B. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzji dotyczącej ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku leśnego za rok 2014 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez B. P. od decyzji Burmistrza Miasta T. z dnia [...] roku w sprawie ustalenia P. P. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku leśnym z tytułu nieruchomości położonej w Z., Gmina Miasto T., działka nr [...], na rok 2014 w kwocie 15,00 zł, stwierdziło niedopuszczalność odwołania.

W uzasadnieniu powyższego postanowienia przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania

Wskazano, że decyzją z dnia [...] roku Burmistrz Miasta T. ustalił P. P. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku leśnym z tytułu nieruchomości położonej w Z., Gmina Miasto T., działka nr [...], na rok 2014 w kwocie 15,00 zł.

Od decyzji tej odwołanie złożyła B. P., wskazując, że nabyła w drodze zasiedzenia przedmiotową nieruchomość.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. powołując się na art. 228 § 1 Ordynacji podatkowej stwierdziło, że niedopuszczalność odwołania może wynikać zarówno ze względów przedmiotowych, jak i podmiotowych. W pierwszej grupie przyczyn niedopuszczalności odwołania znajdują się przypadki, w których w ogóle nie występuje przedmiot orzekania. Będzie to miało miejsce w razie, gdy: 1) sprawa nie została jeszcze rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji, jak również gdy decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego przez doręczenie, 2) sprawa została rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją ostateczną, 3) sprawa jest rozpoznawana i rozstrzygana w postępowaniu jednoinstancyjnym, 4) sprawa nie była rozstrzygnięta w drodze decyzji. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy odwołanie wniesione zostanie przez osobę niebędącą stroną postępowania podatkowego.

Podkreślono, że z treści art 133 Ordynacji podatkowej wynika, że katalog podmiotów, które mogą być stroną w postępowaniu podatkowym, jest zamknięty. Definicja strony zawarta w § 1 ww. przepisu pozwala na wskazanie trzech przesłanek, których łączne spełnienie pozwala na przypisanie określonemu podmiotowi miana strony w postępowaniu. Po pierwsze, stroną w postępowaniu podatkowym jest m.in. podatnik. Po drugie, istotnym elementem definicji strony jest interes prawny bezpośrednio odnoszący się do sfery danego podmiotu. Stroną jest tylko ten podmiot, którego własny interes prawny (obowiązek lub uprawnienie) podlega konkretyzacji w postępowaniu podatkowym. Po trzecie, podmiot spełniający wyżej wymienione przesłanki występuje z wnioskiem o wszczęcie postępowania, czyli żąda czynności organu podatkowego, bądź też staje się stroną postępowania podatkowego wszczętego z urzędu na skutek czynności organu podatkowego, która odnosi się do tego podmiotu.

Kolegium stwierdziło, iż zaskarżoną decyzją ustalono wysokość zobowiązania podatkowego P. P., który został w niej oznaczony jako wyłączna strona decyzji. Zaskarżona decyzja została też doręczona B. P. wyłącznie jako pełnomocnikowi P. P., nie zaś jako stronie postępowania podatkowego. Stąd też zaskarżona decyzja nie wpływa w sferę praw i obowiązków B. P., która w związku z tym nie ma interesu prawnego w zaskarżeniu tej decyzji.

Zdaniem organu, twierdzenie strony, iż jest ona współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości, ponieważ nabyła prawo współwłasności przedmiotowej nieruchomości w drodze zasiedzenia, jako posiadacz w dobrej wierze od przeszło 20 lat, nie daje stronie uprawnień do zaskarżenia decyzji, w której nie została ona wskazana jako strona. Odwołanie zostało wniesione w sposób skuteczny przez stronę postępowania, której doręczono decyzję i wskutek jego wniesienia organ zbadał w ostatecznej decyzji wymiarowej kto jest podatnikiem w tej sprawie. W ocenie organu B. P., powołująca się na okoliczność, iż w jej ocenie jest podatnikiem w przedmiotowej sprawie, nie ma uprawnień do zaskarżenia decyzji.

Organ podkreślił, iż w sposób wyraźny B. P. wskazała, że odwołuje się od tej decyzji jako podatnik, nie zaś jako pełnomocnik. Z uwagi na powyższe Kolegium nie miało kompetencji do wzywania B. P. do przedłożenia pełnomocnictwa do występowania w przedmiotowej sprawie.

Reasumując stwierdzono, że wniesienie przez B. P. odwołania od decyzji, w której nie została ona oznaczona jako strona i która nie została jej doręczona, bez pełnomocnictwa od strony postępowania, zobligowało organ odwoławczy, stosownie do powoływanego art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania.

Na powyższe postanowienie B. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi nie wskazując konkretnych przepisów prawa, które jej zdaniem, miały zostać naruszone przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podnosząc, że podtrzymuje argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wnosi o jej uznanie za integralną część odpowiedzi na skargę.

W piśmie z dnia 10.09.2015 r. (k. 51 akt) skarżąca wyraziła sprzeciw na odpowiedź SKO na skargę i podniosła, że sąsiedzi działki 59/1 okradli powierzchnię gruntową tej działki przez ustawione swoje płoty, natomiast urzędy państwowe dokonały wpisu pomniejszonej powierzchni do około połowy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Skarga podlega oddaleniu.

W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego postanowienia, a jedynie uwzględniając skargę może je uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżone przez B. P. postanowienie SKO w Ł. z dnia [...] r. w stanie prawnym i faktycznym na dzień jego podjęcia, Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie nie doszło bowiem do mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2012r., poz. 749 z póź. zm.), zwanej dalej O.p.

Spór w niniejszej sprawie dotyczy zasadności stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzji organu I instancji w sprawie ustalenia P. P. zobowiązania w podatku leśnym na rok 2014 z tytułu nieruchomości położonej w Z., stanowiącej działkę nr [...].

Zgodnie z treścią art. 220 § 1 O.p., od decyzji organu podatkowego wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ podatkowy wyższego stopnia (§ 2).

Z kolei w myśl przepisu art. 133 § 1 cytowanej ustawy, stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik, płatnik, inkasent lub ich następca prawny, a także osoby trzecie, o których mowa w art. 110 - 117a O.p., które z uwagi na swój interes prawny żądają czynności organu podatkowego, do której czynność organu podatkowego się odnosi lub której interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy.

Stroną w postępowaniu podatkowym może być również osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej inna niż wymienione w § 1 powołanego powyżej artykułu, jeżeli zgodnie z przepisami prawa podatkowego przed powstaniem obowiązku podatkowego ciążą na niej szczególne obowiązki lub zamierza skorzystać z uprawnień wynikających z tego prawa (§ 2).

Jak słusznie wskazał organ w zaskarżonym postanowieniu, wniesienie odwołania przez osobę nie będącą stroną postępowania powoduje, że nie uruchamia ono postępowania odwoławczego. W takim przypadku, przepis art. 228 § 1 pkt 1 O.p. nakazuje organowi odwoławczemu stwierdzić fakt niedopuszczalności odwołania w drodze postanowienia.

Podnieść należy, co słusznie zauważyło SKO w zaskarżonym postanowieniu, że instytucja strony postępowania została oparta na interesie prawnym bezpośrednio odnoszącym się do sfery prawnej danego podmiotu, który legitymuje ten konkretny podmiot do przypisania mu przymiotu strony w konkretnym postępowaniu. Treść art. 133 O.p. wskazuje, iż interesem prawnym jest interes zgodny z prawem i chroniony przez prawo, który wynikać musi z całokształtu okoliczności zaistniałych w danej sprawie. Interes prawny każdorazowo powinien wynikać z konkretnej normy prawa materialnego i odnosić się do określonego stanu faktycznego. Musi on przy tym bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej podmiotu. Stroną jest tylko ten podmiot, którego własny interes prawny (obowiązek lub uprawnienie) podlega konkretyzacji w tym postępowaniu podatkowym. Stroną postępowania podatkowego, jak słusznie wskazał organ, są zatem osoby związane z obowiązkiem podatkowym jak i te, których związek z postępowaniem opiera się o inne prawa i obowiązki wynikające z prawa podatkowego.

Z treści zarówno odwołania jak i skargi wynika w sposób oczywisty, iż skarżąca uważa się za stronę postępowania w sprawie dotyczącej ustalenia zobowiązania w podatku leśnym z tytułu nieruchomości położonej w Z., stanowiącej działkę nr [...]. Na potwierdzenie faktu bycia stroną postępowania podatkowego zakończonego decyzją podatkową skierowaną do P. P., skarżąca podnosiła, że nabyła przedmiotową nieruchomość przez zasiedzenie, nie przedstawiając jednak na poparcie tego twierdzenia dowodu w postaci prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego w tym przedmiocie. Dodatkowo w piśmie procesowym z 6 października 2015 r. skarżąca stwierdziła, że jest stroną zainteresowaną w sprawie, gdyż P. P. przeniósł za opiekę prawo własności działki nr [...] na nią i jej syna. Jednak Sąd podkreśla, że przeniesienie własności nieruchomości wymaga określonej przepisami formy, a dodatkowo aby wywołać pożądane przez skarżącą skutki winno nastąpić przed okresem rozliczeniowym będącym przedmiotem niniejszej sprawy. Dowodów w tym zakresie strona również nie przedstawiła. Oprócz tego skarżąca uważa, że w tej sprawie Sąd powinien zająć się kryminalnymi działaniami geodety i sąsiadów, a także Sąd powinien zająć się tym, iż powierzchnia przedmiotowej działki jest zafałszowana.

W tym miejscu przypomnieć należy, że decyzja z dnia [...]r. dotyczyła P. P., właściciela nieruchomości położonej w Z., stanowiącej działkę nr [...] i do niego została ona skierowana. Podatnik P. P., jak wskazało SKO w zaskarżonym postanowieniu, zaskarżył powyższe rozstrzygnięcie ustalające zobowiązanie w podatku od ww. nieruchomości i wskutek wniesienia odwołania zostało również zbadane w ostatecznej decyzji Kolegium, kto jest podatnikiem w tej sprawie.

W tej sytuacji, w opinii Sądu, zasadnie SKO stwierdziło, że B. P., powołująca się na okoliczność, iż w jej ocenie jest podatnikiem w przedmiotowej sprawie, nie przedstawiając jednak stosownych dowodów na tę okoliczność, nie ma uprawnień do zaskarżenia decyzji, nie jest bowiem podatnikiem podatku wynikającego ze wskazanej decyzji, ani jej adresatem jako strona. W postępowaniu podatkowym przed organem I instancji B. P. występowała jako pełnomocnik podatnika P. P., ale ze złożonego odwołania wynika, że złożyła je we własnym imieniu, a nie jako pełnomocnik podatnika, tym bardziej że podatnik P. P., jak wskazano powyżej, sam we własnym imieniu wniósł odwołanie od decyzji z dnia [...]r. Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r., na którą strona (P. P.) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi i która wyrokiem tego Sądu z dnia 6 października 2015 r. w sprawie I SA/Łd 523/15 została oddalona.

W tym stanie rzeczy Sąd podziela stanowisko organu, iż B. P. nie spełnia wymogów określonych w cytowanym art. 133 O.p. i nie jest ona stroną przedmiotowego postępowania dotyczącego ustalenia zobowiązania w podatku leśnym z tytułu nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] w Z. i będącej w 2014 r. własnością P. P..

Zatem B. P. nie będąc stroną w ww. postępowaniu ani adresatem decyzji, w rozumieniu art. 220 O.p., nie mogła skutecznie wnieść odwołania od decyzji z dnia [...] r.

Z powyższych względów, w ocenie Sądu, organ prawidłowo w oparciu o art. 228 § 1 pkt 1 O.p. orzekł o niedopuszczalności złożonego przez skarżącą odwołania.

Mając powyższe na uwadze, uznając zarzuty wskazane w treści skargi za nieuzasadnione Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

mko