Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 826/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2013-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200 i 205 par. 2, art. 152
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 201 ust. 1a i ust. 2
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 343 poz 51 art. 14 ust. 5
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych  z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (wersja ujednolicona)
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 194 poz 6 art. 1
law: Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) NR 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone  rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na  przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji*
journal: Dz.U.UE.L 2012 nr 275 poz 1 art. 2
law: Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) NR 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające  ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej
article: art. 6 ust. 1, art. 9a ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 97 poz 963
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak ( spr. ) Sędzia WSA Felicja Kajut Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2013 r. sprawy ze skargi C. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia 23 listopada 2012 r., nr [...]; [...] w części, której przedmiotem jest ostateczne cło antydumpingowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej [...] na rzecz skarżącego C.B. kwotę 5617 ( pięć tysięcy sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

W dniu 20 maja 2011 r. C. B. zgłosił celem dopuszczenia do obrotu towar "śruby gwintowane ze stali węglowej, sześciokątne o wytrzymałości na rozciąganie 800 MPA lub większej", importowany z Malezji. W zgłoszeniu celnym wskazano kod Taric 7318 15 89 81, a kwota długu celnego została określona z zastosowaniem preferencyjnej stawki celnej 0%, na podstawie świadectwa pochodzenia FORM A. Zgłoszenie zostało zaewidencjonowane pod nr [...].

Decyzją z dnia 28 listopada 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego, działając na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz. 622 ze zm.), art. 20 ust. 3 lit. g, art. 67, art. 78 ust. 1 i ust. 3, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 1992 r. ze zm.) – dalej "WKC", rozporządzenia Komisji (WE) nr 861/2010 z dnia 5 października 2009 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. UE L Nr 284 z 29.10.2010 r.), art. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 z 18 lipca 2011 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz. Urz. UE Nr L 194/6 z 26 lipca 2011 r.), art. 5 ust. 1 pkt. 3, art. 19 ust. 7, art. 29 ust. 13, ust. 16, art. 33 ust. 2, art. 34 ust. 4, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tj. Dz. U. z 2011 r. nr 177 poz. 1054 ze zm.):

1. określił dla towaru objętego ww. zgłoszeniem celnym stawkę rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego (A30) - w wysokości 85% - z dodatkowym kodem Taric - B999;

2. określił niezaksięgowaną kwotę ostatecznego cła antydumpingowego (A30), podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 165.832 zł;

3. określił podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu zgodnie z w/w zgłoszeniem celnym w wysokości 83.013 zł.

W uzasadnieniu wskazał, że w dniu objęcia przesyłki procedurą celną obowiązywało rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, i poddające ten przywóz rejestracji (Dz. Urz. L 282/29 z 28.10.2010 r.) - dalej: "rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010". Na mocy art. 2 tego rozporządzenia zgłoszenie podlegało rejestracji.

W dniu 27 lipca 2011 r. weszło w życie rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji - dalej: "rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011". Zgodnie z art. 1 ust. 1 tego rozporządzenia ostateczne cło antydumpingowe mające zastosowanie do wszystkich pozostałych przedsiębiorstw nałożone art. 1 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innych niż ze stali nierdzewnej, tj. wkrętów do drewna (z wyłączeniem wkrętów do podkładów), wkrętów samogwintujących, pozostałych wkrętów i śrub z główką (nawet z nakrętkami lub podkładkami, ale z wyłączeniem wkrętów toczonych ze sztab, prętów, profili lub drutu, o pełnym przekroju, o grubości trzpienia nieprzekraczającej 6 mm oraz z wyłączeniem wkrętów i śrub do mocowania kolejowych, torowych materiałów konstrukcyjnych) oraz podkładek, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej zostaje rozszerzone na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innych niż ze stali nierdzewnej, tj. wkrętów do drewna (z wyłączeniem wkrętów do podkładów), wkrętów samogwintujących, pozostałych wkrętów i śrub z główką (nawet z nakrętkami lub podkładkami, ale z wyłączeniem wkrętów toczonych ze sztab, prętów, profili lub drutu, o pełnym przekroju, o grubości trzpienia nieprzekraczającej 6 mm oraz z wyłączeniem wkrętów i śrub do mocowania kolejowych, torowych materiałów konstrukcyjnych) oraz podkładek, wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, obecnie objętych kodami CN ex 7318 12 90, ex 7318 14 91, ex 7318 14 99, ex 7318 15 59, ex 7318 15 69, ex 7318 15 81, ex 7318 15 89, ex 7318 15 90, ex 7318 21 00 i ex 7318 22 00 (kody Taric 7318 12 90 11, 7318 12 90 91, 7318 14 91 11, 7318 14 91 91. 7318 14 99 11, 7318 14 99 91,7318 15 59 11, 7318 15 59 61,7318 15 59 81, 7318 15 69 11, 7318 15 69 61, 7318 15 69 81, 7318 15 81 11,7318 15 81 61,7318 15 81 81, 7318 15 89 11, 7318 15 89 61, 7318 15 89 81, 7318 15 90 21, 7318 15 90 71, 7318 15 90 91, 7318 21 00 31, 7318 21 00 95, 7318 22 00 31 i 7318 22 00 95), z wyjątkiem produktów produkowanych przez wymienione z nazwy przedsiębiorstwa.

Eksporter - firma "A." nie została wymieniona w rozporządzeniu wykonawczym Rady (UE) nr 723/2011 jako przedsiębiorstwo, którego wyroby korzystają w imporcie ze zwolnienia z cła antydumpingowego. Dla towaru należało przyjąć zatem dodatkowy kod Taric B999, przypisany pozostałym przedsiębiorstwom. W tym wypadku stawka rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego wynosi 85%.Podlegająca retrospektywnemu zaksięgowaniu kwota ostatecznego cła antydumpingowego miała wpływ na wysokość należnego z tytułu importu towarów podatku VAT.

W odwołaniu strona podniosła, że organy celne nie podjęły żadnych kroków mających na celu rejestrację przywozu towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym w celu objęcia ich rozszerzonym cłem antydumpingowym, a wcześniejsza rejestracja przywozu jest warunkiem wstecznego nałożenia rozszerzonego cła. Zarzuciła, że organy udzielały jej błędnych i niepełnych informacji.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia 23 listopada 2012 r. nr [...], [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ w uzasadnieniu wskazał, że w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego obowiązywało rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010 i zgłoszenie podlegało rejestracji, natomiast na mocy rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 zastosowano do przedmiotowego towaru cło antydumpingowe w wysokości 85 %.

Chociaż zastosowanie cła antydumpingowego stanowi przejaw działania prawa wstecz, jest to jednak dozwolone w świetle prawa wspólnotowego, jak również jest dopuszczalne przez przepisy Konstytucji RP. Wejście w życie rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 zobligowało organ celny do objęcia ostatecznym cłem antydumpingowym przywozu przedmiotowego towaru i ustalenia prawidłowej kwoty należności wynikającej z długu celnego oraz pozostałych należności.

W odniesieniu do zarzutów strony organ podkreślił, że rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010 nie nakładało na organy celne obowiązku prowadzenia jakiegokolwiek postępowania administracyjnego, czy też pobrania zabezpieczenia mogącego powstać długu wynikającego z cła antydumpingowego. Procedura automatycznej rejestracji została uregulowana w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą (Dz. U. nr 97, poz. 963 ze zm.). Jeżeli nie został nałożony obowiązek uzyskania pozwolenia na przywóz lub wywóz towarów, przyjęcie zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu bądź wywozu jest równoznaczne z zarejestrowaniem przez organy faktu dokonania obrotu z zagranicą towarem objętym automatyczną rejestracją. Zarejestrowanie przedmiotowego zgłoszenia pozwalało dochodzić cła antydumpingowego z mocą wsteczną.

Organ stwierdził, że odpowiedzi na pisma strony udzielane przez organy administracji były prawidłowe i nie wprowadzały w błąd. Uznał, że nie ma podstaw do zwrotu lub umorzenia należności celnych.

C. B. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w części dotyczącej utrzymania w mocy przez organ odwoławczy pkt 1 i 2 decyzji organu pierwszej instancji, określających dla przedmiotowego towaru stawkę rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości 85 % i określających niezaksięgowaną kwotę ostatecznego cła antydumpingowego , domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 194a oraz 192 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że dokonano automatycznej rejestracji przywozu towarów, pomimo nie przedstawienia wyciągu ze stosownego rejestru; naruszenie przepisów prawa materialnego określonych w art. 1 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/11; pkt 6 (części wstępnej) rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001 z dnia 23 lipca 2001 r. w sprawie środków, które Wspólnota może podjąć po przyjęciu przez Organ Rozstrzygania Sporów WTO [raportu] dotyczącego zagadnień antydumpingowych i antysubsydyjnych.

W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że w przypadku Polski tryb automatycznej rejestracji został określony rozporządzeniem wydanym na podstawie art. 15 ust. 3 ustawy o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą. Jedynym dowodem na dokonanie automatycznej rejestracji towarów objętych danym zgłoszeniem jest dołączenie do akt postępowania wypisu z rejestru prowadzonego przez ministra właściwego do spraw gospodarki zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 19 maja 2004 r. w sprawie przekazywania informacji o dokonanym obrocie z zagranicą towarami objętymi automatyczną rejestracją oraz sposobu rejestrowania tych towarów (Dz. U. nr 131, poz. 1405 ze zm.). Zatem uznanie przez organ odwoławczy, że została dokonana rejestracja przywozu bez przedstawienia wypisu z rejestru narusza przepis art. 194a Ordynacji podatkowej. Co więcej, przyznaje on, że Naczelnik Urzędu Celnego nie podjął żadnych działań w celu rejestracji zgłoszenia. Wobec niejednoznacznej treści art. 11 ustawy o administrowaniu obrotem z zagranicą trudno stwierdzić, czy dokonanie automatycznej rejestracji jest decyzją w rozumieniu k.p.a. , nie budzi jednak wątpliwości, że jest to decyzja w rozumieniu art. 4 ust. 5 WKC. Stosownie zaś do art. 6 WKC decyzję podaje się do wiadomości strony.

Organy celne nie wykazały w żaden sposób, aby przedmiotowe zgłoszenie celne zostało objęte rejestracją zgodnie z art. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010. W tej sytuacji nałożenie rozszerzonego cła antydumpingowego zostało dokonane z naruszeniem art. 1 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011.

W dalszej kolejności skarżący podkreślił, że przed wszczęciem postępowania w sprawie przedstawiciele Unii Europejskiej w WTO przyznali - poprzez uznanie wyroku Organu Apelacyjnego w sprawie WT/DS937/AB/R - że rozporządzenie (WE) nr 91/2009 narusza m.in. art. 6.10 i art. 9.2 porozumienia o stosowaniu artykułu VI układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu 1994 (Dz.U. 1994 L 336, str. 103), zawartego w załączniku I A do porozumienia ustanawiającego Światową Organizację Handlu (WTO) podpisanego w dniu 15 kwietnia 1994 r. w Marakeszu, zatwierdzonego decyzją Rady 94/800/WE z dnia 22 grudnia 1994 r. dotyczącą zawarcia w imieniu Wspólnoty Europejskiej, w dziedzinach wchodzących w zakres jej kompetencji, porozumień, będących wynikiem negocjacji wielostronnych w ramach Rundy Urugwajskiej (1986-1994) (Dz. Urz. L 336, str. 1). W tych okolicznościach od dnia 18 sierpnia 2011 r. państwa Unii Europejskiej powinny, zgodnie z zasadą prymatu prawa międzynarodowego, odmówić stosowania rozporządzenia (WE) nr 91/2009 we wskazanym zakresie.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 9 maja 2013 r. pełnomocnik organu oświadczył, że organ odwoławczy oczekiwał z rozstrzygnięciem sprawy do wydania nowego rozporządzenia dotyczącego ceł antydumpingowych nałożonych na przedmiotowe produkty. Nie zawierało ono jednak przepisu nadającego mu moc wsteczną. Zastosowanie nowego rozporządzenia nie było możliwe z uwagi na treść art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2011 z dnia 23 lipca 2001 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga jest zasadna, jednak z innych przyczyn niż podniesione w skardze.

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie są decyzje dotyczące określenia cła antydumpingowego. Tym samym zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.) postępowanie w sprawie prowadzone było w oparciu o stosowane odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej jako o.p.), z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego.

Okoliczności faktyczne sprawy obejmowały przede wszystkim przyjęcie zgłoszenia celnego w dniu 20 maja 2011r., dotyczącego określonej ilości śrub gwintowanych ze stali węglowej z Malezji. Klasyfikacja taryfowa sprowadzonych towarów nie była między stronami sporna.

Należy w tym miejscu przywołać przepisy art. 201 ust. 1a rozporządzenia Rady (EWG) numer 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, (Dz. Urz. WE L. 302 z 19.10.1992 r. ze zm.) zwanego dalej WKC, według którego dług celny w przywozie powstaje w wyniku dopuszczenia do swobodnego obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym. Art. 201 ust. 2 stanowi zaś, że dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego.

Co do zasady datą decydującą o tym, jakie przepisy prawa celnego należy stosować przy określaniu długu celnego w typowej sytuacji, gdy towar zostaje dopuszczony do obrotu jest data przyjęcia zgłoszenia celnego (por. Wspólnotowy Kodeks Celny. Komentarz pod red. W. Morawskiego. Warszawa 2007 str. 841).

Specyficzny i wyjątkowy charakter ma natomiast postępowanie w sprawie dotyczącej cła antydumpingowego, gdy zgłoszenie celne zostało (tak jak w sprawie niniejszej) dokonane przed datą wejścia w życie rozporządzenia nakładającego ostateczne cło antydumpingowe.

W istotnej dla sprawy dacie 20 maja 2011 r. kształt instrumentów unijnej polityki antydumpingowej określało rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów nie będących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. U. UE. L 2009.343.51 ze zmianami). Punkt 22 Preambuły rozporządzenia stanowił, że niezbędne jest zapewnienie, że przywóz będący przedmiotem postępowania może być zarejestrowany, tak aby można było zastosować w stosunku do niego później odpowiednie środki. Art. 14 ust. 5 rozporządzenia stanowił zaś, że Komisja, po konsultacji z Komitetem Doradczym, może polecić organom celnym podjęcie odpowiednich kroków w celu zarejestrowania przywożonych towarów, tak aby środki mogły zostać zastosowane w odniesieniu do przywozu od daty rejestracji. Przywożone towary mogą zostać poddane rejestracji na wniosek przemysłu wspólnotowego, który zawiera dostateczne dowody uzasadniające takie działanie. Rejestracja zostaje wprowadzona rozporządzeniem, które określa cel tego działania oraz, gdy jest to właściwe, szacunkową kwotę opłat, które mogłyby być zapłacone w przyszłości. Okres obowiązkowej rejestracji nie może być dłuższy niż dziewięć miesięcy.

Z przepisów rozporządzenia nr 1225/2009 wynika zatem jednoznacznie, że rejestracja sprowadzanych towarów prowadzona jest w celu nałożenia na nie w przyszłości ceł antydumpingowych, o ile dochodzenie potwierdzi stosowanie takich praktyk handlowych. Zatem przedsiębiorca wprowadzając na rynek wspólnotowy towar objęty trwającym dochodzeniem antydumpingowym powinien zdawać sobie sprawę, że z rejestracją takiego towaru łączy się możliwość zastosowania w przyszłości podwyższonego cła.

Towar będący przedmiotem zgłoszenia celnego strony skarżącej należał do produktów, co do których rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, i poddające ten przywóz rejestracji, przewidywało obowiązek rejestracji ( Dz.U.UE.L.2010.282.29), zwane dalej "rozporządzeniem Komisji nr 966/2010".

Punkt 18 powyższego rozporządzenia stanowił bowiem, że zgodnie z art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego przywóz produktu objętego dochodzeniem powinien zostać poddany rejestracji w celu dopilnowania, aby, jeśli w wyniku dochodzenia zostanie stwierdzone obchodzenie środków, cło antydumpingowe mogło być pobrane w odpowiedniej wysokości z mocą wsteczną od dnia rejestracji przywozu wysyłanego z Malezji.

Rozporządzenie to weszło w życie z dniem 29 października 2010 r., a zatem obowiązywało w dacie dokonania zgłoszenia celnego przez stronę skarżącą. Towary objęte tym zgłoszeniem podlegały zatem rejestracji.

Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz. Urz. UE L 2011.194.6) nakazało w art. 1 ust. 3 pobieranie cła rozszerzonego od przywozu elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, zarejestrowanych zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 966/2010 oraz art. 13 ust. 3 i art. 14 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009. Rozporządzenie nr 723/2011 stanowi w art. 4, że wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE i skoro opublikowane zostało w Dzienniku Urzędowym z dnia 26 lipca 2011 r., to weszło w życie z dniem 27 lipca 2011 r.

Zgodnie z art. 1 rozporządzenia nr 723/2011 ustalając wysokość cła antydumpingowego organy celne odwołać się musiały do przepisów rozporządzenia nr 91/2009 określających wysokość stawek ostatecznego cła antydumpingowego mającego zastosowanie do "wszystkich pozostałych przedsiębiorstw". Wysokość stawki celnej zgodnie z przepisami tego rozporządzenia wynosiła zatem 85%.

Dnia 28 lipca 2011r. organ rozstrzygania sporów Światowej Organizacji Handlu przyjął szereg zaleceń i ustaleń dotyczących przepisów rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, z których wynika, że naruszają one Porozumienie Antydumpingowe (ADA). Porozumienie to stanowi obecnie integralny element wspólnotowego porządku prawnego (zob. U. Stępkowska w: "Prawo Światowej Organizacji Handlu a Unia Europejska", red. Artur Nowak – Far, Wyd. C.H. Beck Warszawa 2008, str. 70.).

W konsekwencji Komisja Europejska wszczęła przegląd stosowanych środków antydumpingowych i w jego wyniku wydane zostało rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U.UE.L.2012.275.1). Rozporządzenie to weszło w życie 11 października 2012 r.

Na mocy art. 1 ww. rozporządzenia stawka ostatecznego cła antydumpingowego, mająca zastosowanie do ceny netto na granicy Unii, przed ocleniem, dla produktów wytwarzanych przez "wszystkie pozostałe przedsiębiorstwa" została obniżona do wysokości 74,1%.

Z powyższego wynika, że w dacie wydania decyzji przez organ odwoławczy tj. 23 listopada 2012 r., obowiązywała już nowa, obniżona stawka cła antydumpingowego. Z pkt 9 Preambuły rozporządzenia wynika, że jego celem jest doprowadzenie do zgodności między rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 a zaleceniami i orzeczeniami Organu Rozstrzygania Sporów. Zwrócić także należy uwagę na to, że skoro celem stosowania ceł antydumpingowych jest ochrona rynku wspólnotowego i gospodarek Państw Członkowskich, to cło to winno zostać określone w wysokości jedynie eliminującej szkodę dla przemysłu Wspólnoty (zob. op.cit. str. 53). Skoro więc Rada uznała, że cło antydumpingowe winno wynosić 74,1% zamiast 85%, zmieniając rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009, to należy przyjąć, że taka właśnie wartość cła antydumpingowego (74,1%) stanowiła gwarancję zabezpieczenia rynku wspólnotowego przy imporcie wskazanych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 91/2009 towarów.

Organy administracji, ustalając wysokość cła antydumpingowego w niniejszej sprawie nie mogą odwołać się do treści art. 201 ust. 2 WKC tj. daty zgłoszenia celnego. W dacie dokonywania zgłoszenia celnego rozporządzenie nr 723/2011 jeszcze nie obowiązywało. Towar sprowadzony przez stronę skarżącą był objęty jedynie rejestracją na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r.

Art. 2 zd. 2 rozporządzenia nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. stanowi, że, po jego wejściu w życie, wiąże ono w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Przyjęte na podstawie tego rozporządzenia zmiany dotychczas stosowanych środków antydumpingowych stają się zatem skuteczne od daty ich wejścia w życie. W doktrynie wskazuje się, że nie stanowią one wprawdzie podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed tą datą (chyba że ustalono inaczej), jednak nie wyklucza to wniesienia skargi o odszkodowanie na podstawie art. 340 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej – wersja skonsolidowana ( zob. op. cit. str. 66 ).

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1515/2001 w sprawie środków, które wspólnota może podjąć po przyjęciu przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO sprawozdania dotyczącego zagadnień antydumpingowych i antysubsydyjnych (Dz. Urz. UE. L Nr 201 str. 10) stanowi w art. 3, że wszelkie środki przyjęte na podstawie tego rozporządzenia stają się skuteczne od daty ich wejścia w życie i nie stanowią podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed tą datą, chyba że ustalono inaczej. Przepis ten odnosić się może jedynie do sytuacji, gdy postępowanie zmierzające do określenia cła antydumpingowego zostało zakończone ostateczną decyzją w okresie obowiązywania przepisów zakwestionowanych przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO w jego sprawozdaniu. Przepis ten w żadnej mierze nie uzasadnia odstąpienia przez organ odwoławczy od zasady bezpośredniego stosowania przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie orzekania – w sytuacji gdy z samej istoty sprawy (związanej z retroaktywnym skutkiem przepisów nakładających cło antydumpingowe na towary objęte wcześniejszą rejestracją) wynika brak możliwości stosowania przepisów obowiązujących w dacie dokonania zgłoszeń celnych.

Zastosowanie przez organ odwoławczy stawki celnej wynikającej z pierwotnej wersji rozporządzenia nr 91/2009 stanowiło akt stosowania prawa, które nie obowiązywało w żadnej z istotnych dla ustalenia stanu prawnego dat - ani w dacie dokonania zgłoszenia celnego, ani w dacie orzekania przez organ drugiej instancji. Organ odwoławczy - działając w ramach dwuinstancyjnego postępowania, w którym w instancji odwoławczej ma miejsce ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej - miał natomiast obowiązek orzekania na gruncie stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania przez ten organ decyzji. Należy nadto podkreślić, że zasada zgodnej interpretacji prawa wspólnotowego z Porozumieniem Antydumpingowym stoi na przeszkodzie stosowaniu aktów wtórnego prawa wspólnotowego, w takim zakresie w jakim naruszają one normy zawarte w tym Porozumieniu. Niezgodność rozporządzenia nr 91/2009 w istotnym dla sprawy zakresie z Porozumieniem Antydumpingowym została uznana przez Komisję Europejską, co doprowadziło do wydania rozporządzenia zmieniającego nr 924/2012. Również i z tego powodu nie można zaakceptować powołania się przez organ odwoławczy na stan prawny uznany przez właściwy organ wspólnoty za wadliwy w odniesieniu do zobowiązań Wspólnoty wynikających z umowy międzynarodowej, której jest ona stroną.

Nie stosując zatem przy ustalaniu wysokości cła antydumpingowego przepisów rozporządzenia nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. organ drugiej instancji naruszył przepisy prawa materialnego w sposób mający istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Organ ten powinien natomiast, działając w trybie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) o.p., uchylić decyzję organu I instancji i orzec merytorycznie, ustalając na nowo wysokość cła antydumpingowego z uwzględnieniem przepisów określających wysokość tego cła obowiązujących w dacie rozstrzygania sprawy w drugiej instancji. Skoro tak nie uczynił, lecz utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, to uznać należało, że naruszył art. 233§1 pkt 1 o.p., stosując go pomimo braku po temu podstaw prawnych.

Złożoność i poziom skomplikowania stanu prawnego, na tle którego powstała niniejsza sprawa przemawia, zdaniem sądu, za oceną, że naruszenia prawa, do którego doszło w niniejszej sprawie nie można ocenić jako rażącego – uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 §1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 247 § 1 pkt 3 o.p.

Odnosząc się w tym miejscu do zarzutów skargi dotyczących obowiązku odmowy stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 z powodu jego nieważności stwierdzić należy, że właściwym do stwierdzenia nieważności rozporządzenia jest Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W przypadku wydania przez TSUE wyroku takiej treści strona skarżąca będzie miała możliwość skutecznego domagania się wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 o.p.

W ocenie Sądu zarzuty skargi o braku rejestracji przywozu przedmiotowego towaru i - co za tym idzie - niemożliwości nałożenia rozszerzonego cła antydumpingowego - są bezzasadne.

Rozporządzenie Komisji nr 966/2010 w art. 2 nakazało organom celnym podjęcie właściwych kroków w celu rejestrowania przywozu do Unii niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innej niż stal nierdzewna, wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, objętych ściśle określonymi w rozporządzeniu tym kodami CN. Jest to unormowanie mające na celu wyłącznie ochronę interesów wspólnoty przed unikaniem przez importerów uregulowania zobowiązań w zakresie cła antydumpingowego nakładanego z mocą wsteczną. Obowiązek rejestracji oznacza konieczność wprowadzenia do stosownych systemów ewidencyjnych informacji o wprowadzeniu na teren wspólnoty określonego towaru w taki sposób, by możliwym było sprawne i pełne wyegzekwowanie ewentualnie nałożonych ceł antydumpingowych. Zatem jest to instytucja, która gwarantować ma skuteczność wspólnotowej polityki celnej mającej na celu ochronę rynku przed praktykami dumpingowymi. Rejestracja sprowadzonych towarów nie wpływa bynajmniej na sferę praw importerów. Do dokonania rejestracji zobowiązywał organy celne wprost powołany wyżej przepis rozporządzenia nr 966/2010. Zaniechanie tego obowiązku stanowiłoby naruszenie prawa wspólnotowego.

Z przywoływanych i cytowanych w skardze przepisów rozporządzenia Komisji nr 966/2010 oraz art. 6 ust. 1 czy art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą ( Dz. U. nr 97, poz.963 ze zm.) nie wynika bynajmniej, żeby dokonanie rejestracji towarów miało dokonywać się w drodze decyzji administracyjnej.

Już samo przyjęcie przez organ zgłoszenia celnego towaru, co do którego akt prawa wspólnotowego nałożył obowiązek rejestracji jednoznaczne jest z zarejestrowaniem przez organy celne dokonania obrotu. Informacja o tym, że dane towary podlegają rejestracji, w związku z toczącym się postępowaniem wyjaśniającym w sprawie podejrzenia antydumpingu, nie jest kierowana do każdego zgłaszającego taki towar oddzielnie, lecz jest umieszczana w elektronicznej wersji Wspólnotowej Taryfy Celnej.

W tej sytuacji pogląd skarżącego, że jedynym dowodem na fakt dokonania rejestracji towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym jest wypis z rejestru prowadzonego przez ministra właściwego do spraw gospodarki, jest poglądem błędnym.

Argumentacja pełnomocnika skarżącego dotycząca pisma Ministerstwa Finansów z dnia 12 maja 2011 r. jest co najmniej niezrozumiała. Pełnomocnik na podstawie treści tego pisma wywodzi , że jeżeli zostanie potwierdzone, że towar został wyprodukowany w Tajlandii przez producenta mającego siedzibę w Tajlandii – i podaje , że taka sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej -nie ma podstaw do stosowania do towaru środków takich, jakie są stosowane wobec towarów z Chin.

W toku całego postępowania skarżący nie podnosił, że przedmiotowy towar pochodzi z Tajlandii- przeciwnie, twierdził, że ma malezyjskie pochodzenie. Twierdzenie takie zawarł także w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, w którym również odnosił się do treści omawianego pisma z dnia 12 maja 2011 r.

Podkreślenia wymaga, że w aktach brak jakichkolwiek dowodów na poparcie tezy, że towar pochodzi z Tajlandii, wobec czego nie ma też podstaw do skutecznego zakwestionowania malezyjskiego pochodzenia towaru.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.

W tym miejscu zauważyć należy, że decyzja organu odwoławczego zawiera rozstrzygnięcie dwóch odrębnych spraw, celnej i podatkowej w znaczeniu materialnym. Sprawy te są ze sobą powiązane, ponieważ ustalenie przez organ celny wartości celnej towaru ma znaczenie dla określenia wysokości podatku VAT, jednakże każda z tych spraw jest inna, oparta na innej podstawie materialnoprawnej. Fakt rozstrzygnięcia tych spraw w jednej decyzji nie zmienia ich odrębnego charakteru w znaczeniu materialnoprawnym.

Skarżący i w treści skargi, i w piśmie z dnia 11 stycznia 2013 r. wyraźnie wskazał, że skarży decyzję Dyrektora Izby Celnej jedynie w części dotyczącej rozstrzygnięcia w sprawie celnej. Brak związania granicami skargi , wynikający z art. 134 p.p.s.a. nie oznacza, że sąd może czynić przedmiotem swoich rozważań i ocen inną sprawę. Pojęcie granic sprawy należy odnieść do sprawy w znaczeniu materialnoprawnym i tak rozumiane granice sprawy wyznaczają zakres sądowej kontroli administracji publicznej w rozumieniu art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych.

Mając na uwadze powyższe , z uwagi na to, że skarga dotyczyła jedynie decyzji organu odwoławczego w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji w pkt 1 i 2 ( ostateczne cło antydumpingowe) , rozstrzygnięcie o uchyleniu zaskarżonej decyzji dotyczy decyzji w części zaskarżonej skargą.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Na mocy art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji winien uwzględnić dokonaną powyżej ocenę prawną.