Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 1048/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2008-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6197 Służba Celna
Hasła tematyczne: Służba celna
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.25 ust. 1 pkt 8a i 8b,  art. 26 pkt 10,12
journal: Dz.U. 2004 nr 156 poz 1641
law: Ustawa z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej - tekst jednolity
article: art. 7,77,80,107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 42 ust. 3
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Teza: 1. Skorzystanie z rozwiązań, przyjętych w art 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej, nie może opierać się wyłacznie na subiektywnym przekonaniu Dyrektora Izby Celnej, lecz wymaga wskazania przez

organ relanie istniejącego powodu, dla którego dalsze pozostawanie funkcjonariusza w służbie jest wykluczone z uwagi na utratę zaufania niezbędnego do wykonywania powierzonych

obowiązków.

2. Sam fakt wszczęcia postępowania karnego, bez analizy okoliczności konkretnego przypadku i bez zgromadzenia rzetelnych dowodów wskazujących na konkretne uchybienia funkcjonariusza

celnego, nie może stanowić podstawy do rozwiązania stosunku pracy na podstawie art 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej.

TEZY

1. Skorzystanie z rozwiązań, przyjętych w art 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej, nie może opierać się wyłacznie na subiektywnym przekonaniu Dyrektora Izby Celnej, lecz wymaga wskazania przez

organ relanie istniejącego powodu, dla którego dalsze pozostawanie funkcjonariusza w służbie jest wykluczone z uwagi na utratę zaufania niezbędnego do wykonywania powierzonych

obowiązków.

2. Sam fakt wszczęcia postępowania karnego, bez analizy okoliczności konkretnego przypadku i bez zgromadzenia rzetelnych dowodów wskazujących na konkretne uchybienia funkcjonariusza

celnego, nie może stanowić podstawy do rozwiązania stosunku pracy na podstawie art 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Irena Szczepkowska Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2008 r. sprawy ze skargi E.I. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zwolnienia ze służby 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; 2/ zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej E.I. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3/ orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 26 pkt 12 i art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o Służbie Celnej, zwolnił E. I. ze służby w Izbie Celnej w O. z upływem trzymiesięcznego terminu liczonego od daty doręczenia decyzji z zachowaniem prawa do uposażenia w tym okresie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że po otrzymaniu z prokuratury informacji o postawieniu stronie zarzutu popełnienia przestępstwa, polegającego na przyjęciu korzyści majątkowej, została ona zawieszona w pełnieniu obowiązków służbowych na maksymalny okres 1 roku. Po upływie okresu zawieszenia E. I. nadal posiadała status osoby podejrzanej, co spowodowało utratę zaufania organu do niej, jako osoby mogącej wykonywać zawód celnika, stanowiącego fakultatywną przesłankę do zwolnienia funkcjonariusza ze służby. W ocenie Dyrektora Izby Celnej, uzasadniony brak zaufania do funkcjonariusza istnieje także wtedy, gdy mimo braku możliwości przypisania winy (orzeczenia sądu w tym przedmiocie), zachowanie opisane w postanowieniu o przedstawieniu zarzutu i kwalifikacja prawna czynu nosi cechy naruszenia obowiązków służbowych.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E. I. podniosła, że uczciwie, rzetelnie i wzorowo wykonywała powierzone obowiązki, a pomówienie o przyjęcie korzyści majątkowej jest atakiem przestępców na jej osobę. W tych okolicznościach, zwolnienie ze służby na podstawie art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej – według niej - jest niesprawiedliwe i krzywdzące, tym bardziej, że uniemożliwia jako funkcjonariuszowi powrót do służby, nawet w przypadku późniejszego uniewinnienia przez sąd. Wskazała przy tym, że chociaż była jednym z najlepszych fachowców wśród funkcjonariuszy Izby Celnej w O., pomijano ją w szkoleniach i awansach. Mimo zaś, że od "[...]" jest członkiem Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Funkcjonariuszy Celnych, przed wydaniem decyzji o zwolnieniu ze służby organ nie zasięgnął opinii wskazanego związku zawodowego, co w świetle art. 26 pkt 10 ustawy o Służbie Celnej, stanowi wadę wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.

Decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Odnosząc się do argumentów strony, podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazał, że nie kwestionuje oceny pracy podanej przez skarżącą, ale nie zgodził się z twierdzeniem, iż była ona osobą niewygodną i nie znalazł uzasadnienia prawnego dla porównywania przebiegu jej służby z pracą innych funkcjonariuszy. Ponadto podniósł, że tuż przed aresztowaniem, strona została awansowana na stanowisko starszego kontrolera celnego, z akt osobowych wynika zaś, że była nagradzana finansowo. Wskazane okoliczności niezasadnym czynią zarzut strony o nierównym traktowaniu jej w pracy. W ocenie organu, nieuprawniony jest także zarzut wydania zaskarżonej decyzji bez wymaganego stanowiska związku zawodowego, gdyż przy zwolnieniu ze służby na podstawie art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej opinia taka nie jest wymagana. Zgodnie zaś ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego, wyrażonym w wyroku z dnia 19 października 2004r. sygn. akt K 1/04 (OTK 2004, nr 8, poz. 93), "(...) wieloaspektowy, publiczny wymiar Służby Celnej powoduje, że w istotnym stopniu jej działania, a nawet wyobrażenia o niej, kształtują autorytet organów państwa i zaufanie do jej funkcjonariuszy. Stąd też wymagania dla funkcjonariuszy publicznych Służby Celnej muszą być tak wysokie, aby umacniały podstawy ich autorytetu".

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie E. I. wniosła o jej uchylenie podnosząc, że stanowisko Dyrektora Izby Celnej o utracie do niej zaufania jest błędne i wynika ze zbyt pobieżnej oceny sytuacji. Ponownie zarzuciła organowi, że przed wydaniem decyzji o zwolnieniu ze służby nie zasięgnął opinii związku zawodowego, którego skarżąca jest członkiem. Podtrzymała także dotychczasowe argumenty o wzorowej służbie, swej fachowości, pomijaniu jej w awansach i szkoleniach. Podniosła przy tym, że nie może ponosić konsekwencji zbyt powolnego prowadzenia postępowania przez organy ścigania oraz to, że w jej przypadku zwolnienie ze służby nie jest obligatoryjne. Z uwagi zaś na fakt, że może wykonywać czynności nie związane bezpośrednio z kontrolą celną, uznała, że nie zachodzi konieczność zwolnienia jej ze służby na podstawie art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej - podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji - wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie, która odbyła się "[...]" przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie, pełnomocnik skarżącej - popierając skargę - wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji ze względu na naruszenie przez organ prawa materialnego, tj. art. 26 pkt 10-12 ustawy o Służbie Celnej. Ponadto podniósł, że skarżąca pismo o rozwiązaniu z nią stosunku służbowego otrzymała w trakcie urlopu wypoczynkowego, a więc w okresie, w którym podlegała ochronie wynikającej z art. 41 Kodeksu pracy. Wskazał przy tym, że skarżąca nadal jest osobą podejrzaną, wobec której nie skierowano aktu oskarżenia do sądu.

Wyrokiem z dnia 20 września 2006r., Sygn. akt II SA/Ol 509/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił przedmiotową skargę E. I. Wskazane orzeczenie zostało jednak uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny – wyrokiem z dnia 10 października 2007r., Sygn. akt I OSK 1935/06 – a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. W uzasadnieniu orzeczenia, Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Sądu I instancji że, zakazy wypowiadania umów o pracę zawarte w art. 41 Kodeksu pracy, nie mają waloru zasady generalnej, oddziałującej normatywnie na pozaumowne stosunki zatrudnienia, w tym stosunki służbowe, regulowane przepisami szczególnymi pragmatyk służbowych, do których przepisy Kodeksu pracy stosuje się wyłącznie w zakresie nieuregulowanym przepisami szczególnymi (art. 5 Kodeksu pracy). Kwestie związane ze zwolnieniem ze służby funkcjonariuszy celnych zostały uregulowane wyłącznie w ustawie o Służbie Celnej. Stosownie do art. 81 powołanej ustawy, sprawy zwolnienia ze służby funkcjonariusza celnego, przeniesienia albo zlecenia mu wykonywania innych obowiązków służbowych, przeniesienia na niższe stanowisko, bądź zawieszenia w obowiązkach służbowych załatwiane są na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego i podlegają kognicji sądów administracyjnych, co oznacza, że we wszystkich tych sprawach Kodeks pracy nie znajduje nawet pomocniczego zastosowania.

Uwzględniając natomiast w części zarzut skargi kasacyjnej zwrócił uwagę, że uszło uwadze Sądu I instancji, iż organ administracji celnej, mimo zastosowania względem skarżącej maksymalnego okresu zawieszenia w wykonywaniu obowiązków służbowych funkcjonariusza, nie podjął w tym czasie żadnych wewnętrznych czynności w celu wyjaśnienia sprawy, w szczególności w aspekcie istnienia podstaw do zwolnienia skarżącej ze służby. Przedłużające się postępowanie przygotowawcze, prowadzone przez prokuratora, nie stanowiło też żadnej przeszkody do wszczęcia przez organ postępowania dyscyplinarnego przeciwko skarżącej i zastosowania w stosunku do niej kar dyscyplinarnych wymienionych w art. 63 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej, w tym nawet wydalenia ze służby (art. 63 ust. 1 pkt 7). Wymagało to jednak od organu szczegółowego wyjaśnienia sprawy, oceny zebranych dowodów i uwzględnienia przy wymiarze kary nie tylko okoliczności obciążających, ale i łagodzących, w tym dotychczasowego, przebiegu służby skarżącej. Zamiast tego trybu organ, bez wyjaśnienia zasadności postawionego skarżącej zarzutu, a także bez wyjaśnienia innych okoliczności mających znaczenie dla służby (dotychczasowy sposób wykonywania obowiązków, kwalifikacje, opinia przełożonych), jedynie w oparciu o fakt wszczęcia postępowania przygotowawczego przyjął, iż doszło do utraty zaufania niezbędnego do wykonywania przez skarżącą obowiązków służbowych.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zatem, że organ przy wydaniu zaskarżonej decyzji naruszył prawo, stosując przepis art. art. 26 ust. 12 ustawy o Służbie Celnej bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, rozważenia zebranego materiału i przekonywującego uzasadnienie swego stanowiska.

Na rozprawie, która odbyła się "[...]" przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie, pełnomocnik skarżącej - popierając skargę - wniósł o uchylenie obu decyzji Dyrektora Izby Celnej i zasądzenie kosztów postępowania. Wyjaśnił też, że do Sądu Rejonowego został wniesiony akt oskarżenia przeciwko E. I. o przyjęcie korzyści majątkowej, a sprawa dotycząca łącznie grupy celników, w tym skarżącej została zarejestrowana pod sygn. akt "[...]". W związku z tym, w ocenie pełnomocnika skarżącej, postępowanie w rozpoznawanej sprawie winno być prowadzone w trybie art. 25 ustawy o Służbie Celnej.

Pełnomocnik organu pozostawił rozstrzygnięcie w sprawie do uznania Sądu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak nie wszystkie jej zarzuty należy uznać za zasadne.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje między innymi, jak stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" powołanej ustawy, w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie zaś z art. 190 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W niniejszej sprawie przedmiotowe związanie wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2007r. sygn. akt I OSK 1935/06, uwzględniającego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 września 2006r., Sygn. akt II SA/Ol 509/06, którym uprzednio oddalono skargę E. I.

We wskazanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że kwestie związane ze zwolnieniem ze służby funkcjonariuszy celnych zostały uregulowane wyłącznie w ustawie o Służbie Celnej, co oznacza, że w tych sprawach Kodeks pracy nie znajduje nawet pomocniczego zastosowania. W świetle przytoczonego poglądu, za nieuprawniony należy uznać zarzut rozwiązania stosunku służbowego ze skarżącą w okresie, w którym podlegała ona ochronie wynikającej z art. 41 Kodeksu pracy, związanej z przebywaniem na urlopie wypoczynkowym.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zwolnienie skarżącej ze służby, mimo że dopuszczalne, dokonane zostało jednak bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, rozważenia zebranego materiału i przekonywującego uzasadnienie rozstrzygnięcia w tym przedmiocie.

Stosownie do art. 26 pkt 12 ustawy z dnia 24 lipca 1999r. o Służbie Celnej (tekst jednolity Dz. U. 2004, Nr 156, poz. 1641 ze zm.), funkcjonariusza celnego można zwolnić ze służby z powodu utraty zaufania niezbędnego do wykonywania obowiązków służbowych, w szczególności w przypadku funkcjonariusza celnego wykonującego czynności z zakresu kontroli celnej lub związane z nadawaniem towarom przeznaczenia celnego. Bezsporne w niniejsze sprawie jest, że wskazana regulacja prawna ma charakter uznaniowy, umożliwiający zwolnienie funkcjonariusza celnego ze służby przy zastosowaniu kryteriów subiektywnej oceny organu administracji publicznej. Ocena ta wymaga jednak uprzedniego przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w sprawie (art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa), znajdującego odzwierciedlenie, zarówno w aktach sprawy, jak i uzasadnieniu podjętej decyzji (art. 107 § 3 kpa).

Należy stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie organ orzekający nie przestrzegał tych reguł procesowych. Przede wszystkim nie przeprowadził własnego postępowania dowodowego i nie poczynił żadnych samodzielnych ustaleń wskazujących na to, że skarżąca dopuściła się jakichkolwiek uchybień uniemożliwiających dalsze jej pozostawanie w służbie, w szczególności czynów pozwalających na przyjęcie, że utraciła autorytet niezbędny do dalszego wykonywania obowiązków funkcjonariusza celnego. Organ orzekający poprzestał jedynie na informacji prokuratury w sprawie przedstawienia skarżącej zarzutu popełnienia przestępstwa. Tymczasem, jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowym, sam fakt wszczęcia postępowania karnego nie może jeszcze świadczyć o tym, że podejrzana osoba rzeczywiście dopuściła się zarzucanego jej przestępstwa, czy też aby utraciła autorytet, który powinien cechować funkcjonariusza Służby Celnej. Wynika to nie tylko z jednej z naczelnych dyrektyw postępowania karnego, tj. zasady domniemania niewinności, ale także z art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym każdego uważa się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu (zob. wyrok NSA z 28.11.2001r., II SA 2595/01, LEX nr 84446, wyrok NSA z 30.11.2001r., II SA 2241/01, LEX nr 81809, wyrok WSA w Łodzi z 05.06.2007r., III SA/Łd 373/07, niepublikowany).

Skorzystanie z rozwiązań, przyjętych w art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej, nie może zatem opierać się wyłącznie na subiektywnym przekonaniu Dyrektora Izby Celnej, lecz wymaga wskazania przez organ realnie istniejącego powodu, dla którego dalsze pozostawanie funkcjonariusza w służbie jest wykluczone z uwagi na utratę zaufania niezbędnego do wykonywania powierzonych obowiązków. Chodzi tu o konkretne zdarzenia dotyczące zachowania się funkcjonariusza w służbie lub w życiu prywatnym, bądź inne okoliczności, których powstanie obiektywnie utrudnia lub uniemożliwia należyte wykonywanie przez tego funkcjonariusza obowiązków służbowych, skutkujące utratą do niego zaufania. Dlatego, sam fakt wszczęcia postępowania karnego, bez analizy okoliczności konkretnego przypadku i bez zgromadzenia rzetelnych dowodów wskazujących na konkretne uchybienia funkcjonariusza celnego, nie może stanowić podstawy do rozwiązania stosunku pracy na podstawie art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej, zwłaszcza w sytuacji, gdy funkcjonariusz nie przyznaje się do popełnienia zarzucanych mu w postępowaniu karnym czynów. Na uwagę zasługuje okoliczność, iż postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie oparte zostało wyłącznie na zawiadomieniu prokuratora, opisującym zarzuty stawiane skarżącej, a w aktach administracyjnych sprawy nie ma jakiegokolwiek dowodu na to, by Dyrektor Izby Celnej zapoznał się z treścią wyjaśnień osób, będących podstawą do postawienia skarżącej zarzutów w postępowaniu karnym. Taki sposób działania Dyrektora Izby Celnej cechuje dowolność, nie mieszcząca się w dopuszczalnych granicach uznania administracyjnego.

Ponadto zgodnie z art. 26a ust. 1 ustawy o Służbie Celnej, w przypadkach, o których mowa w art. 26 pkt 12, funkcjonariusza celnego można przenieść do pracy w tej samej lub innej miejscowości w jednostkach organizacyjnych Służby Celnej. Funkcjonariusz taki może zostać przeniesiony do służby cywilnej. W rozpoznawanej sprawie organ celny w ogóle nie odniósł się do treści tego przepisu i nie wykazał, iż brak było możliwości zastosowania wobec skarżącej jednego z mniej dolegliwych środków, o których mowa w tym przepisie.

Dokonując oceny wystąpienia w sprawie okoliczności uzasadniających fakultatywne zwolnienie funkcjonariusza celnego ze służby, w trybie art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej, organ winien mieć także na uwadze fakt, iż w świetle obowiązujących przepisów ustawy o Służbie Celnej, skorzystanie z tej możliwości wywołuje w istocie dotkliwsze skutki prawne, niż zwolnienie ze służby z zastosowaniem przesłanek obligatoryjnych, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 8a i 8b ustawy o Służbie Celnej, związanych odpowiednio z wniesieniem przeciwko funkcjonariuszowi celnemu aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa, ściganego z oskarżenia publicznego oraz zastosowaniu wobec niego tymczasowego aresztowania. Stosownie do art. 61 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej, funkcjonariusza celnego, na jego wniosek, przywraca się do służby w wypadku:

1) uniewinnienia prawomocnym wyrokiem sądu - jeżeli zwolnienie ze służby nastąpiło na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a;

2) umorzenia postępowania karnego lub uniewinnienia prawomocnym wyrokiem sądu - jeżeli zwolnienie ze służby nastąpiło na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8b.

Wskazana regulacja prawna, gwarantuje funkcjonariuszowi zwolnionemu ze służby w związku z wniesieniem aktu oskarżenia lub tymczasowym aresztowaniem, a następnie uniewinnionemu prawomocnym wyrokiem sądu, powrót do służby celnej. W przepisie tym nie została natomiast przewidziana sytuacja funkcjonariusza celnego zwolnionego w trybie art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej w związku z wszczęciem wobec niego postępowania karnego, a następnie umorzenia tego postępowania, czy też uniewinnienia prawomocnym wyrokiem sądu. Uznanie zatem, że samo wszczęcie wobec funkcjonariusza postępowania karnego daje możliwość jego zwolnienia ze służby w trybie art. 26 pkt 12 powołanej ustawy, powodowałoby, że sytuacja tego funkcjonariusza po umorzeniu postępowania karnego, czy też uniewinnieniu prawomocnym wyrokiem sądu, byłaby rażąco mniej korzystna od sytuacji funkcjonariusza, który został zwolniony ze służby w związku z wniesieniem przeciwko niemu aktu oskarżenia lub zastosowaniem tymczasowego aresztowania.

Warto także zwrócić uwagę, że stosownie do art. 23 ustawy o Służbie Celnej, funkcjonariusza celnego zawiesza się w pełnieniu obowiązków służbowych w razie wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo popełnione umyślnie, ścigane z oskarżenia publicznego. Przepis ten powinien stanowić gwarancję, że funkcjonariusz, przeciwko któremu wszczęto postępowanie karne, a nie przyznaje się do stawianych mu zarzutów, pozostawał będzie w służbie do czasu wniesienia przeciwko niemu aktu oskarżenia do sądu, chyba, że ze względu na zastosowanie tymczasowego aresztowania lub wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, funkcjonariusz zostanie zwolniony ze służby w trybie art. 25 ust. 1 pkt 2 lub 8b ustawy o Służbie Celnej. Dlatego też należy przyjąć, że decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby w trybie art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej, w sytuacji gdy nie przyznaje się on do zarzutów stawianych mu w postępowaniu karnym, powinna opierać się na samodzielnych i szczegółowych ustaleniach organu celnego, które bezspornie wykazywałyby zasadność zastosowania tego trybu zwolnienia ze służby. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja, jak również decyzja ją poprzedzająca, tym wymaganiom nie odpowiada.

Nieuprawnionym jest natomiast, jak już wyjaśniono w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzut skarżącej, że decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza celnego ze służby, na podstawie art. 26 pkt 12 ustawy o Służbie Celnej, musi być poprzedzona opinią związku zawodowego funkcjonariuszy celnych. Wobec jednoznacznie brzmiącej regulacji prawnej, przyjąć należy, że obowiązek zasięgnięcia przedmiotowej opinii dotyczy wyłącznie postępowań prowadzonych w trybie art. 26 pkt 10 ustawy o Służbie Celnej.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, w związku z oświadczeniem pełnomocnika skarżącej o wniesieniu przeciwko E. I. aktu oskarżenia do Sądu – złożonym na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie w dniu "[...]" - organ winien uzupełnić akta sprawy o stosowny dokument potwierdzający to zdarzenie oraz wziąć pod uwagę regulację art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej, w świetle której, wniesienie aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa, ściganego z oskarżenia publicznego stanowi obligatoryjną przesłankę zwolnienia funkcjonariusza celnego ze służby.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna zostały wydane z mającym istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 1 i 3 kpa) i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji podjęto stosownie do art. 152 powołanej ustawy. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 powołanej ustawy.