Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 1031/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2015-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Ulgi podatkowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67a § 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro Sędziowie SO del. Piotr Popek WSA Tomasz Smoleń / spr./ Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2015r. sprawy ze skargi R. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę w podatku od towarów i usług oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej ( dalej: organ odwoławczy lub organ II instancji ) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego ( dalej: organ I instancji ) z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], odmawiającą R.T. umorzenia odsetek za zwłokę należnych na dzień złożenia wniosku, tj. 27 listopada 2014 r. za:

lipiec 2007 r. w kwocie 6.959 zł,

wrzesień 2007 r. w kwocie 11.363 zł,

październik 2007 r. w kwocie 10.541 zł,

styczeń 2008 r. w kwocie 4.134 zł,

luty 2008 r. w kwocie 4.990 zł,

czerwiec 2008 r. w kwocie 40.108 zł,

lipiec 2008 r. w kwocie 9.038 zł,

wrzesień 2008 r. w kwocie 3.566 zł,

marzec 2009 r. w kwocie 7.301 zł,

* kwiecień 2009 r. w kwocie 13.160 zł,

* maj 2009 r. w kwocie 6.550 zł łącznie: 117.710 zł,

przypadających od zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług wynikających z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2011 r., nr [...] oraz z dnia [...] maja 2012 r., nr: [...], w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego, jako prezesa zarządu "A" Sp. z o.o. ( dalej określana również jako Spółka ) za zaległości podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za ww. miesiące, tj. odpowiednio: lipiec 2007 r. - 7.988,20 zł, wrzesień 2007 r. - 13.364,00 zł , październik 2007 r. - 12.554,00 zł, styczeń 2008 r. -5.125,00 zł, luty 2008 r. - 6.273,50 zł, czerwiec 2008 r. - 53.720,00 zł, lipiec 2008 r. - 12.315,00 zł, wrzesień 2008 r. - 5.037,30 zł, marzec 2009 r. - 11.312,00 zł, kwiecień 2009 r. -20.649,00 zł i maj 2009 r. - 10.423,00 zł.

Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że pismem z dnia 27 listopada 2014 r. Skarżący zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego

o umożliwienie jednorazowej spłaty zobowiązania wynikającego

z współodpowiedzialności za zobowiązania Spółki oraz umorzenie kwoty należnych odsetek w całości.

W uzasadnieniu podniósł, że zaległości w podatku od towarów i usług powstały

w okresie, gdy zajmował się chorą matką, której leczenie odbywało się poza granicami kraju. Wskazał na trudną sytuację materialną, brak środków finansowych, brak majątku. Podkreślił, że wieloletnia choroba i leczenie matki pochłonęło bardzo dużo czasu i środków finansowych. Wskazał również, że zaległości podatkowe powstały podczas jego nieobecności w kraju. Rozliczenia finansowe Spółki prowadziła A. P., która była upoważniona do składania comiesięcznych deklaracji, czego nie uczyniła, nie zostały złożone dokumenty za kilka miesięcy w latach 2007-2008. Wiedzę o tym fakcie nabył dopiero podczas przeprowadzonej kontroli podatkowej, stwierdzając ponadto, że A. P. nie dostarczyła dokumentów do kontroli.

W dniu 19 grudnia 2014 r. dostarczono umowę, z której wynika, że środki finansowe na zapłatę zaległości w należności głównej Skarżący pozyskał w formie pożyczki otrzymanej od W. G.. Kwota 158.760,90 zł. pochodząca

z wyżej wymienionej pożyczki została wpłacona na konto . Urzędu Skarbowego w dniu 15 grudnia 2014 r.

Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., nr: [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił umorzenia odsetek za zwłokę naliczonych na dzień złożenia wniosku, tj. 27 listopada 2014 r. w łącznej kwocie 117.710 zł należnych od poszczególnych zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług.

Organ I instancji stwierdził wystąpienie przesłanki ważnego interesu podatnika oraz przesłanki interesu publicznego, tj. przesłanek, o których mowa w art 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U. z 2015 r., poz. 613; dalej: Ordynacja podatkowa). Jednocześnie, korzystając z uznania administracyjnego odmówił wnioskowi. W uzasadnieniu wskazał, że o podjętym rozstrzygnięciu zadecydowały okoliczności powstania poszczególnych zaległości, jak również sprawowana przez Skarżącego funkcja prezesa Spółki oraz to, że zataił, że jest właścicielem nieruchomości położonych w gminie L. Ś. w miejscowości P.G., nieruchomości niezabudowanej o powierzchni 94,82 ha (KW nr [...]) oraz zabudowanej o powierzchni 1,95 ha (KW nr [...]).

W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przekroczeniu zasad swobodnego uznania administracyjnego,

- naruszenie zasad postępowania kontrolnego, a to art.187 §1Ordynacji podatkowej, przez nie odniesienie się do wszystkich dowodów zgromadzonych w sprawie,

a stanowiących podstawę do wydania przedmiotowej decyzji, w szczególności do faktu, że Skarżący uregulował ciążącą na nim należność główną, zaciągnął w tym celu pożyczkę, a tym samym w sposób czynny podjął działania skutkujące wywiązywaniem się z ciążących na nim obowiązków podatkowych, w miarę swoich możliwości majątkowych. W świetle powyższego wniósł o zmianę decyzji i umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług objętych niniejszym postępowaniem, ewentualnie o jej uchylenie.

W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że podstawy wydania zaskarżonej decyzji nie mogą stanowić okoliczności powstania zaległości, tj. nieuregulowanie przez Spółkę zobowiązań podatkowych skutkujące przywołaniem go do solidarnej odpowiedzialności za poszczególne zobowiązania. W ocenie Skarżącego kluczowe znaczenie powinna mieć jego obecna sytuacja majątkowa i osobista.

Na poparcie swojego stanowiska Skarżący powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 maja 2013 r., sygn. akt I SA/Ol 84/13, zgodnie z którym sprzeczny z treścią art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej jest pogląd, że przeszkodą do umorzenia zaległości podatkowej nie może być fakt, że Skarżący jako podatnik nie wywiązał się z określonego ustawą obowiązku podatkowego, czy też okoliczności dotyczące powstania należności, a także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca1994 r., sygn. akt SA/Po 3597/93, w którym stwierdzono, że decyzje wydane w trybie uznaniowym nie mogą być dowolne, ale wymagają jasnego i przekonującego uzasadnienia, zarówno co do faktów, jak co do prawa - tak aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne jej rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. W kontekście ostatnio powołanego wyroku Skarżący zarzucił, że organ podatkowy I instancji nie dokonał wszechstronnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej), gdyż nie odniósł się do dokonanej przez Skarżącego spłaty należności głównej.

W ocenie Skarżącego wyciągnięte przez organ wnioski są sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym. Z jednej strony organ przyznaje, że sytuacja majątkowa Skarżącego jest ciężka i może prowadzić do konieczności sięgnięcia przez niego do środków z pomocy społecznej z drugiej zaś odmawia mu skorzystania z tej pomocy

w postaci umorzenia zaległości podatkowych.

Nie zgodził się również z twierdzeniem organu, że do powstania zaległości nie doszło na skutek nadzwyczajnych okoliczności. Podnosi, że zaległości powstały w okresie,

w którym sprawował opiekę nad ciężko chorą matką, podczas gdy finansami Spółki zajmowała się inna osoba i z to z jej powodu powstały te zaległości.

Zakwestionował również przyjęcie przez organ, że na jego sytuację finansową ma wpływ zatajony przez niego fakt posiadania nieruchomości. Jak wskazał nieruchomość ta obciążona jest hipoteką na kwotę 770.000 tys. zł.

Powyższych zarzutów nie podzielił Dyrektor Izby Skarbowej który wspomnianą na wstępie decyzją utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Na wstępie organ odwoławczy wyjaśnił, że do dnia orzekania przez organ odwoławczy, nie upłynął termin przedawnienia poszczególnych zobowiązań Spółki. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że ostatnim skutecznie zastosowanym środkiem egzekucyjnym, w związku z wystawionymi przez Naczelnika Urzędu Skarbowego tytułami wykonawczymi obejmującymi zaległości w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące było zajęcie rachunku bankowego Spółki prowadzonego w Spółdzielczej Kasie Oszczędnościowo – Kredytowej [...] w T. ( zawiadomienie z dnia 19 lipca 2012 r., które zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności tj. SKOK [...] w dniu 25 lipca 2012 r., Spółce - w dniu 7 sierpnia 2012 r.), co nastąpiło przed upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął najstarszy termin płatności podatku. Dalej, organ odwoławczy wyjaśnił, że nie upłynął przewidziany w art. 118 § 2 Ordynacji podatkowej termin przedawnienia w zakresie zobowiązań wynikających z decyzji przywołujących osobę trzecią do solidarnej odpowiedzialności z pierwotnym dłużnikiem.

Przedawnienie zobowiązania zgodnie z powołanym przepisem następuje z upływem 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym została doręczona decyzja. Z uwagi na dzień doręczenia decyzji, którą orzeczono o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego ze Spółką w podatku od towarów i usług za: lipiec, wrzesień, październik 2007 r. wraz z odsetkami od tych zaległości- 23 maja 2012 r., termin przedawnienia analizowanych zobowiązań Skarżącego, jako osoby trzeciej rozpoczął swój bieg od roku następnego – 2013, i nawet nie uwzględniając środków egzekucyjnych, trwał do końca 2015 r. Natomiast w stosunku do zobowiązań za: styczeń, luty, czerwiec, lipiec i wrzesień 2008 r., marzec, kwiecień i maj 2009 r. decyzja została doręczona w dniu 19 września 2011 r., w związku z czym termin przedawnienia upływał z końcem 2014 r., z uwagi jednak na skuteczne dokonanie zajęcia rachunków bankowych w dniach: 18 luty 2013 r., 12 września 2013 r. oraz 15 stycznia 2014 r., nastąpiło trzykrotne, skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia.

Dokonując oceny przesłanek określonych w art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy podzielił zarówno ustalenia jak i wnioski organu I instancji co do braku podstaw do umorzenia odsetek. Jak wskazał, Skarżący jest stanu wolnego, ma 50 lat prowadzi wraz z siostrą E. T. (stanu wolnego; lat 48) wspólne gospodarstwo domowe w wolnostojącym parterowym domu. Nieruchomość, którą zamieszkuje, stanowi własność siostry Skarżącego i ich brata A. T. Skarżący wraz z siostrą wspólnie partycypują w kosztach utrzymania prowadzonego gospodarstwa domowego. Z informacji udzielonych przez Skarżącego wynika, że ponosi on koszty utrzymania domu takie jak: czynsz, ogrzewanie, prąd, gaz, woda i wywóz śmieci (łącznie średnio od 300 do 500 zł miesięcznie), natomiast jego siostra pokrywa koszty ubezpieczenia, podatków oraz opłat za telefon i sprzęt RTV. Skarżący ponosi również koszty wyżywienia (400 zł) i zakupu odzieży (100 zł) miesięcznie. Z przedłożonej informacji wynika, że aktualnie spłaca także kredyt konsumpcyjny (na dzień 11.12.2014 r. do spłaty pozostawała kwota 2.575,22 zł; rata miesięczna wynosi ok. 150 zł. Ponadto w dniu 15.12.2015 r. zawarł także umowę pożyczki na kwotę 200.000 zł. Wyjaśnił, że ww. pożyczkę powziął celem spłaty należności głównej wynikającej z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R w przedmiocie przywołania go do solidarnej odpowiedzialności za zaległości oraz odsetki od nich, Spółki, w której Skarżący pełnił i pełni funkcję prezesa. W dniu podpisania umowy pożyczki Skarżący wpłacił tytułem spłaty należności głównej kwotę 158.760,90 zł.

Poza pełnieniem funkcji prezesa Spółki, Skarżący pełni również taką samą funkcję

w Sp. z o.o. "B". Siedzibą obydwu ww. Spółek jest adres zamieszkania Skarżącego. Tytułem sprawowanych funkcji Skarżący pobiera wynagrodzenie miesięczne w łącznej kwocie 1.000 zł netto miesięcznie; podobnie jak siostra Skarżącego, która jest zatrudniona w Spółce z o.o. "B" na ½ etatu – również pobiera 1.000 zł netto. Kapitał założycielski Spółki z o.o. "B"

w wysokości 50.000 zł jest zajęty przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego na poczet zaległości Spółki.

Na podstawie wyżej stwierdzonych okoliczności organ odwoławczy stwierdził, że wysokość średnich miesięcznych wydatków poniesionych na koszty utrzymania, ratę pozostającego do spłaty kredytu oraz wymagalność zwrotu pożyczki, nie ulega wątpliwości, że osiągany przez Skarżącego dochód wystarcza, co najwyżej, na comiesięczne, bieżące wydatki. Ponadto z pisma Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia 17 grudnia 2014 r., znak: [...], wynika, że ww. organ prowadzi wobec Skarżącego postępowanie egzekucyjne mające na celu realizację tytułów o numerach [...], [...], [...], [...], [...] i [.]. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego poinformował, że do chwili obecnej nie udało się wyegzekwować żadnych kwot pieniężnych, ale nadal podejmowane są działania zmierzające do wyegzekwowania należności wynikających z ww. tytułów wykonawczych.

Jako nie bez znaczenia organ ocenił również okoliczności choroby matki Skarżącego i udzielonej jej pomocy w okresie terapii, w tym również pomocy finansowej.

Oceniając sytuację finansową i materialną Skarżącego, organ odwoławczy podzielił stanowisko organu podatkowego I instancji, że jest ona niekorzystna i wyczerpuje znamiona przesłanki ważnego interesu podatnika. Tym samym w ocenie organu II instancji, zapłata objętych wnioskiem odsetek w kwocie 117.710 zł, w obecnej chwili jest mało realna i stanowi o bardzo trudnej sytuacji finansowej Skarżącego.

Przyznał również, że zapłata przez Skarżącego ciążących na nim odsetek od zaległości podatkowych jest mało realna. Dochód Skarżącego z trudem wystarcza na wydatki związane z bieżącym utrzymaniem, w związku z czym zapłata zaległości wraz z odsetkami za zwłokę mogłaby doprowadzić do sytuacji, w której Skarżący zmuszony byłby do sięgnięcia po środki pomocy społecznej, czyli środki pochodzące z budżetu państwa.

Przyznał w związku z tym rację Naczelnikowi Urzędu Skarbowego że w sprawie zachodzi zarówno przesłanka ważnego interesu podatnika, jak i interesu publicznego, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.

Uzasadniając odmowę wnioskowanej ulgi organ odwoławczy wyjaśnił, że mieści się ona w granicach swobody jaką daje uznanie administracyjne. Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2010 r., sygn. akt II FSK 689/09, wskazał, że zagadnienie uznania pojawia się dopiero wówczas, gdy organ podatkowy stwierdzi istnienie jednej z tych przesłanek lub obu łącznie.

Za odmową przyznania wnioskowanej ulgi przemawiają zarówno zasady sprawiedliwości społecznej, które nakazują jednakowe traktowanie wszystkich podatników, jak również okoliczności sprawy. Podkreślił, że przyznanie wnioskowanej ulgi nie może przebiegać w oderwaniu od źródła i przyczyny powstania zaległości podatkowej (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 września 2014 r., sygn. akt I SA/Sz 1072/13, CBOSA). Nieodłączną częścią jakiejkolwiek działalności gospodarczej powinno być, jak wskazał, dochowanie należytej staranności, ostrożności i przezorności w zakresie podejmowania decyzji gospodarczych. Skarżący obejmując stanowisko prezesa Spółki, powinien był liczyć się z konsekwencjami podejmowanych przez siebie decyzji związanych z tą właśnie działalnością - począwszy od dnia wyrażenia zgody na objęcie ww. stanowiska. Nie usprawiedliwia go podnoszony brak wiedzy o ciążących na Spółce zobowiązaniach podatkowych.

Dyrektor Izby Skarbowej w R podzielił również stanowisko organu

I instancji, że nie bez znaczenia dla negatywnego w sprawie rozstrzygnięcia jest

okoliczność nie ujawnienia przez Skarżącego faktu, że jest właścicielem nieruchomości o znacznym areale. Na podstawie dołączonych przez organ podatkowy I instancji do akt sprawy wydruków ze strony Ministerstwa Sprawiedliwości https://ekw.ms.gov.pl/eukw/pacbakw.html ustalił, że na nieruchomości zabudowanej o powierzchni 1,95 ha (KW nr [...]) ustanowione są hipoteki na łączną kwotę 339.542,20 zł, zaś na nieruchomości niezabudowanej o powierzchni 94,82 ha (KW nr [...]) na łączna kwotę 112.242,40 zł.

W skardze na powyższą decyzję Skarżący zarzucił naruszenie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, przez wydanie decyzji w ramach dowolnego i kierunkowego uznania, a nie swobodnego, naruszenie reguł postępowania: art. 122 w zw. z art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej przez brak rozważenia wszystkich okoliczności sprawy oraz brak właściwej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów.

W skardze Skarżący konsekwentnie podnosi argumenty, które wcześniej podnoszone były w odwołaniu. Przede wszystkim zwraca uwagę na pominięty jego zdaniem przez organ fakt spłaty zobowiązania głównego, która w jego ocenie powinna pozytywnie wpłynąć na ocenę wniosku w zakresie umorzenia odsetek. Zarzuca organom sprzeczność rozstrzygnięcia z dokonanymi ustaleniami. Stwierdzenie z jednej strony przesłanek do skorzystania z pomocy społecznej z drugiej strony odmowa wnioskowanej ulgi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 22 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U .Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie rozstrzygnięcie naruszające prawo

w sposób o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c P.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrolując zaskarżoną decyzję, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów ustawy Ordynacja podatkowa, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że prawidłowe są wnioski organu odnośnie nie przedawnienia zobowiązań podatkowych, których Skarżący nie kwestionował.

Nie doszło również do naruszenia stanowiącego podstawę prawną zaskarżonej decyzji, art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.

Stosownie do tego przepisu organ podatkowy, na wniosek podatnika, z wyjątkiem, niemających zastosowania w tej sprawie sytuacji określonych w art. 67b Ordynacji podatkowej, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Umorzenie zaległości podatkowej powoduje również umorzenie odsetek za zwłokę w całości lub w takiej części, w jakiej została umorzona zaległość podatkowa (§ 2).

Uregulowana w tym przepisie instytucja umorzenia zaległości podatkowych oparta jest na uznaniu administracyjnym, na co wskazuje zwrot "organ podatkowy (...) może". Istotą uznania jest rozgraniczenie sprzecznych interesów, a mianowicie interesu podatnika ubiegającego się o ulgę oraz interesu budżetu państwa, i danie priorytetu jednemu z nich na tle okoliczności faktycznych danej sprawy.

Ważny interes podatnika to sytuacja, gdy z powodu nadzwyczajnych przypadków losowych lub szczególnego splotu okoliczności nie jest on w stanie uregulować zaległości podatkowej, zaś interes publiczny to dążenie do sytuacji, w której podatnicy regulują swoje zobowiązania podatkowe w całości i terminowo przy równoczesnej dbałości o interes Skarbu Państwa, rozumiany jako konieczność zapewnienia stałych dochodów państwa, a więc i możliwości realizacji zadań ogólnospołecznych. W interesie publicznym leży też by podatnicy przestrzegali przepisów podatkowych z poszanowaniem zasady równości i sprawiedliwości opodatkowania. Umorzenie zaległości podatkowej jest wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania i może być stosowane w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

Uznanie administracyjne, które pozostawiono organom rozstrzygającym w tych sprawach, oznacza swobodę w stosowaniu umorzenia zaległości, nawet wówczas, gdy zachodzą przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Uznaniowość decyzji polega na tym, że to do organu podatkowego należy wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia sprawy, a sądowa kontrola legalności aktów administracji opartych na uznaniu ma charakter ograniczony. Z woli ustawodawcy obejmuje ona jedynie przestrzeganie przez organy podatkowe procedury normowanej przez Ordynację podatkową, w tym w szczególności kompletność materiału dowodowego oraz prawidłowość jego oceny w myśl wskazań zasady swobodnej oceny dowodów obowiązującej w postępowaniu podatkowym. Innymi słowy sąd administracyjny jest uprawniony jedynie do kontrolowania sposobu prowadzenia postępowania przez organ podatkowy, nie może natomiast kwestionować rozstrzygnięcia merytorycznego zawartego w zaskarżonej decyzji, będącego wynikiem dokonanego przez organ wyboru, jego celowości i słuszności.

Poza polem rozważań sądu pozostaje więc rzecz najistotniejsza z punktu widzenia podatnika, tj. samo rozstrzygnięcie. Jeśli sąd stwierdzi, że organ podatkowy nie uchybił przepisom postępowania i oparł rozstrzygnięcie na podstawie rzetelnie zgromadzonego materiału dowodowego, to nie ma podstaw prawnych do wyeliminowania takiej decyzji z obrotu prawnego, nawet wówczas, gdy w ocenie sądu rozstrzygnięcie jest niesłuszne bądź krzywdzące dla strony. Sąd nie ma uprawnień aby nakazać organom podatkowym odstąpienie od dochodzenia należnych podatków lub narzucić rozstrzygnięcie uwzględniające wniosek strony o umorzenie tych należności. Nie może również, co oczywiste, w miejsce organu podatkowego wydać orzeczenia uwzględniającego wniosek.

Przenosząc powyższe rozważania do sprawy, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przeprowadzone przez organy postępowanie odpowiadało obowiązującym w tym zakresie zasadom, a zebrany materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia decyzji, pozwalał na dokonanie pełnej oceny sytuacji majątkowej Skarżącego. Również wyciągnięte przez organ wnioski co do istnienie po stronie Skarżącego ważnego interesu podatnika jak też interesu publicznego są logiczne i konkretne.

Organ ustalił sytuację finansową Skarżącego. Na podstawie złożonego przez niego oświadczenia ustalił wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów, wydatków, także posiadanego majątku oraz istniejących obciążeń.

Skarżący w zasadzie nie kwestionował dokonanych w tym zakresie ustaleń, zarzucał organowi sprzeczność polegającą z jednej strony na przyjęciu, że zapłata zaległości wraz z odsetkami za zwłokę mogłaby doprowadzić do sytuacji, w której zmuszony będzie do sięgnięcia po środki pomocy społecznej, z drugiej zaś odmowę przyznania wnioskowanej ulgi.

Tymczasem, jak była o tym mowa wcześniej do takiego rozstrzygnięcia uprawniało organ, przyznane mu swobodne uznanie. Jeszcze raz podkreślić należy, że

w sprawach dotyczących ulg podatkowych, to organ jest ich dysponentem. Ma on prawo, a nie obowiązek ich przyznania. W związku z powyższym nawet spełnienie przesłanek warunkujących skorzystanie z tego prawa, nie stanowi o obowiązku organu przyznania ulgi i nie rodzi uprawnienia podatnika do jej otrzymania.

Obowiązkiem organu jest uzasadnić podjętą decyzję. W ocenie Sądu również z tego obowiązku organy się wywiązały. Ustawa nie określa przesłanek negatywnych udzielenia ulgi, pozostawiając ich dobór organowi. Nie zawsze da się bowiem przewidzieć wszystkie możliwe sytuacje, a na pewno nie da się ich wyczerpująco wymienić. Poza tym nie wszystkie okoliczności będą powodować taki sam skutek w stosunku do wszystkich osób, stąd też obowiązek ich wyczerpującego ustalenia.

Pozostawienie w tym zakresie swobody oznacza, że ustawodawca dopuszcza jako element decyzyjności czynniki pozaprawne, jak chociażby stan finansów, sytuację innych starających się o zwolnienie podatników, dotychczasowe korzystanie przez podatnika z ulg, czy też inne indywidualne sytuacje.

W niniejszej sprawie organ odmawiając wnioskowanej ulgi wskazał z jednej strony na okoliczności powstania zaległości tj. sprawowanie przez Skarżącego funkcji prezesa Spółki, a więc podmiotu odpowiedzialnego za jej prawidłowe funkcjonowanie, z drugiej zaś zatajenie przez Skarżącego okoliczności posiadanego majątku, która to w sposób istotny wpływa na ocenę interesu Skarżącego. Tymczasem Skarżący na obronę swojego stanowiska wskazywał, nadzwyczajne okoliczności, w których doszło do powstania zaległości, tj. choroba jego matki i zaufanie osobie, która w tym czasie zajmowała się rachunkami Spółki, a także fakt zaciągnięcia pożyczki i spłatę zaległości głównej.

W ocenie Sądu prawidłowe są wnioski organu, że w stosunku do tego osób sprawujących funkcje zarządzające w spółkach prawa handlowego przyjmuje się wyższy stopień staranności przy realizacji powierzonych im zadań. Nie może usprawiedliwiać skorzystania przez niego z wnioskowanej ulgi fakt powierzenia wykonania czynności innej osobie. Odpowiedzialność Skarżącego za zobowiązania Spółki została przesądzona decyzjami o jego solidarnej odpowiedzialności i nie może być w niniejszym postępowaniu kwestionowana. Choroba zaś matki, jakkolwiek nagła i nieprzewidywalna, nie może w ocenie Sądu usprawiedliwiać powstających przez okres niemal dwóch lat zaległości podatkowych.

Sąd nie znajduje również podstaw do kwestionowania, przyjętej przez organ negatywnej oceny zatajenia przez Skarżącego faktu posiadania nieruchomości. Prawidłowo wskazał organ, że jest to okoliczność, która w sposób istotny kształtuje sytuację finansową Skarżącego i nie pozostaje bez wpływu na ocenę wniosku. Podniesiony przez Skarżącego argument o obciążeniu nieruchomości hipotekami na łączną kwotę 770.000 zł. okazał się nie do końca zgodny z prawdą. Jak ustalił organ hipoteki zostały ustanowione na kwoty: 339.542,20 zł - w stosunku do nieruchomości zabudowanej o powierzchni 1,95 ha, 112.242,40 zł- w stosunku do nieruchomości o powierzchni 94,82 ha.

Skarżący próbuje upatrywać argumenty w pozytywnym rozpoznaniu wniosku przez podnoszenie okoliczności dotyczących zaciągnięcia pożyczki na spłatę głównego zobowiązania. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że zaciągnął pożyczkę

w kwocie 200.000 zł, spłata natomiast została dokonana na kwotę 158.760,90 zł.

w związku z powyższym stwierdzić należy, że wolna pozostała jeszcze kwota około 41.000 zł. Sąd pragnie również zauważyć, że z treści tej umowy wynika, że Skarżący zobowiązał się do zwrotu pożyczki do dnia 15 kwietnia 2015 r., co pod wątpliwość poddaje, podane przez niego informacje dotyczące braku zdolności płatniczych.

Podsumowując stwierdzić należy, że wbrew twierdzeniom Skarżącego wydana przez organ decyzja o odmowie umorzenia odsetek od zaległości podatkowych nie była dowolna. Organ zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, także podnoszony przez Skarżącego fakt spłaty należności głównej. Decyzja odmawiająca umorzenia odsetek mieści się w granicach przyznanego organowi swobodnego uznania i jest usprawiedliwiona powołanymi przez organ okolicznościami.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 P.p.s.a.