Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 496/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2013-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit, c ,art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 57
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 4 lipca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant Pomocnik sekretarza – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2013 roku sprawy ze skargi W. Ł. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia części kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego W. Ł. kwotę 617 (sześćset siedemnaście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 138 § 1 k.p.a., art. 60, art. 57 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, po rozpatrzeniu odwołania W. Ł. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] o odmowie umorzenia części kary pieniężnej w wysokości 4.000 złotych, nałożonej w kwocie 8000 złotych decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan prawny i faktyczny:

Decyzją [...] Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., nr [...], nałożono na W. Ł. karę pieniężną w wysokości 8.000 złotych z tytułu naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Decyzją z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego rozłożył płatność nałożonej kary pieniężnej na 16 rat po 500 zł każda.

W piśmie z dnia 3 kwietnia 2012 r. W. Ł. zwrócił się do organu I instancji o umorzenie pozostałej do zapłaty części należności pieniężnej w wysokości 4.000 zł, wynikającej z ww. decyzji z dnia [...] r. W uzasadnieniu skarżący wskazał na trudną sytuację finansową, spowodowaną kryzysem, który doprowadził do rozwiązania spółki cywilnej A. Ponadto wyjaśnił, że obecnie nie prowadzi działalności gospodarczej, nie posiada pracy oraz obciążony jest zaległościami-długami, które powstały w trakcie prowadzenia działalności. Wnioskodawca podał również, że cierpi na nieuleczalną chorobę POCHP, która wymaga stałej opieki i przyjmowania drogich leków. Do wniosku skarżący załączył szereg dokumentów obrazujących swoją sytuację finansową i zdrowotną.

Decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 55 i art. 57 pkt 1 w zw. z art. 64 ust. 1, art. 60 pkt 7 i art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych ( Dz. U. nr 157, poz. 1240 ze zm.) oraz art. 51 ust. 1,2 i 6 ustawy o transporcie drogowym z dnia 6 września 2001 r. ( Dz.U. z 2007 r. nr 125, poz. 874 ze zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego odmówił umorzenia części należności pieniężnej w wysokości 4.000 złotych wynikającej z kary pieniężnej nałożonej w drodze decyzji z dnia [...] r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że co prawda strona znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, ale z nadesłanych dokumentów wynika, że nadal osiąga dochody. Ewentualne umorzenie kary pieniężnej w części w sytuacji, gdy zobowiązany jest w stanie ją uiścić pozostawałoby w sprzeczności z interesem publicznym.

W odwołaniu skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, które to uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 57 ustawy o finansach publicznych oraz naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 i 3 k.p.a. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

W uzupełnieniu odwołania z dnia 5 lipca 2012 r. skarżący podkreślił, że ustalenia co do jego sytuacji finansowej są niepełne, bowiem nie uwzględniono realnych uszczupleń finansowych w dochodzie w 2011 r. Wyjaśnił, że dochód ze sprzedaży samochodu został przeznaczony na spłatę kredytu, która to spłata nie mogła zostać uwzględniona jako koszt uzyskania przychodu w deklaracji PIT, a w rzeczywistości pomniejszała dochód skarżącego. W ocenie skarżącego organ pominął również okoliczność, że skarżący cierpi na nieuleczalną chorobę POCHP, która wymaga stałego pozostawania pod opieką specjalistów i przyjmowania drogich leków. Ponadto strona podniosła, że regularnie spłacane przez niego kredyty zaciągnięte na wyposażenie warsztatu pracy z konta służbowego nie zostały uwzględnione w dokumentach skarbowych. Skarżący wniósł o dołączenie dokumentacji ze sprawy toczącej się pod sygn. akt [...] przed Sądem Okręgowym w Ł. IV Wydział Karny w zakresie przestępstw dokonanych na jego szkodę.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że umorzenie w części należności pieniężnej, która została nałożona decyzją administracyjną w związku z naruszeniem postanowień ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym oraz pozostałych przepisów, do których zastosowanie ma załącznik do ustawy o transporcie drogowym możliwe jest na podstawie art. 57 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych stanowiącym, iż należności, o których mowa w art. 55, mogą być umarzane w części, w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi dłużnika oraz uzasadnionym interesem Skarbu Państwa. Ocena ta musi być dokonana w oparciu o obiektywne kryteria, zgodnie z powszechnie akceptowaną hierarchią wartości

Analizując sytuację majątkową i dochodową skarżącego Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił, że dochód strony w 2011 r. z tytułu udziału w spółce cywilnej wyniósł 15 886,71 zł, a z tytułu renty 17827,06 zł , natomiast w 2012 r. dochód strony z tytułu własnej działalności wyniósł 12 991,50 zł (minus 2 439,39).

Organ zaznaczył, że w ocenie strony realny dochód jaki uzyskała to 15000 zł, z tytułu poboru świadczeń ZUS.

Z przedstawionego przez stronę zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2011 wynika, iż przychód strony wyniósł 123 754,49 złotych, koszty uzyskania przychodu wyniosły 77049,22 złotych, co dało dochód w wysokości 46 0705,27 złotych.

Organ odwoławczy podkreślił, że w aktach sprawy znajduje się dokumentacja o rozwiązaniu spółki cywilnej A. oraz o zawieszeniu prowadzonej przez stronę działalności gospodarczej. Strona jest właścicielem mieszkania o powierzchni 57 m2, posiada dwa pojazdy: VW Polo z roku 1991 oraz VW LT z roku 1994.

Z oświadczenia o stanie majątku wynika, że wnioskodawca ponosi koszty związane z chorobą (opieka specjalistów oraz drogie leki - 350 zł), koszty związane z utrzymaniem mieszkania 550 zł oraz koszty związane ze spłatą pożyczki w wysokości 915,36 zł.

Zdaniem organu odwoławczego wysokie koszty uzyskania przychodu nie koniecznie świadczą o złej sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Do kosztów uzyskania przychodu wlicza się bowiem m.in. wydatki przeznaczone na różnego rodzaju inwestycje i zakupy, które w istocie służą rozwojowi firmy ,co w dalszej perspektywie pozwala uzyskiwać przedsiębiorcy dochody. Ponadto zobowiązania o charakterze prywatnoprawnym, w tym kredyty obciążające stronę, nie mogą mieć wpływu na zaspokojenie należności publicznoprawnych, jakimi są kary pieniężne nałożone za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.

W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego trudna sytuacja finansowa dłużnika nie przesądza o przychyleniu się do jego prośby, a przede wszystkim w ocenie wierzyciela nie uzasadnia stanowiska, iż nie będzie możliwe zaspokojenie przedmiotowej należności w całości poprzez umożliwienie zobowiązanemu uregulowania należności w formie ratalnej bądź w skutek ewentualnego podjęcia postępowania egzekucyjnego.

Zdaniem organu odwoławczego trudności finansowe, które są następstwem prowadzonej wcześniej działalności gospodarczej nie mogą być utożsamiane z ważnym interesem dłużnika - są one w dużej mierze elementem ryzyka gospodarczego. Organ podkreślił, że działalność gospodarcza ma przede wszystkim charakter zarobkowy i w takim celu została podjęta, więc jej prowadzenie nie może odbywać się kosztem Skarbu Państwa.

Odnosząc się do kondycji finansowej dłużnika organ odwoławczy wyjaśnił, że za zastosowaniem ulgi zwykle nie przemawiają niepowodzenia w działalności gospodarczej przedsiębiorcy bowiem działalność ta jest działalnością rynkową opartą na ryzyku gospodarczym i konkurencji z innymi podmiotami działającymi w podobnych warunkach, a więc zakładającą także możliwość upadku podmiotu gospodarczego.

W skardze z dnia 24 sierpnia 2012 r. W. Ł. zarzucił naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i § 3 w związku z art. 140 i art. 136 k.p.a. wobec pominięcia przez organ II instancji wskazywanej w piśmie skarżącego z dnia 5 lipca 2012 r. okoliczności kradzieży na jego rzecz tira na łączną kwotę 94.410 złotych, która wpłynęła na utratę płynności finansowej przez skarżącego i stanowi główną przyczynę niemożności uiszczenia przez niego kary pieniężnej w całości oraz nierozstrzygnięcie wniosku dowodowego zgłoszonego w piśmie. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację wyrażoną w decyzji.

Postanowieniem z dnia 22 listopada 2012 r. sygn. V SA/Wa 2257/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi przedmiotową skargę jako właściwemu do jej rozpoznania. W wyniku rozpoznania zażalenia organu administracji Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 28 lutego 2013 r. sygn. akt II GZ 82/13 postanowił o jego oddaleniu.

Postanowieniem z dnia 20 maja 2013 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga W. Ł. jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy). W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 t.j. ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oznacza to, że sąd administracyjny rozpoznając sprawę bada czy postępowanie w wyniku którego wydany został zaskarżony akt, dokonana czynność, przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami je regulującymi oraz czy ustalenia faktyczne mają oparcie w zebranym w sprawie materiale i czy ustalony stan faktyczny wyczerpuje dyspozycję przepisu powołanego przez organ jako podstawa prawna rozstrzygnięcia sprawy.

W przedmiotowej sprawie istotę sporu pomiędzy skarżącym a organem administracji stanowi odmowa umorzenia pozostałej części kary pieniężnej w wysokości 4.000 złotych nałożonej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Główny Inspektor Transportu Drogowego w oparciu o przepis art. 57 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 157, poz. 1240 ze zm.) uznał, że w przypadku skarżącego nie ma podstaw do umorzenia należności pieniężnej wynikającej z decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...].

Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji przypomnieć należy, że w ustawie o finansach publicznych ustawodawca przewidział możliwość m.in. umarzania w całości albo w części spłaty niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym stanowiących dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego (art. 55 w zw. z art. 64 ust. 1 i art. 60 pkt 7 ustawy ).

W art. 56 ust. 1 ustawy wymienione zostały sytuacje, w których należności, o których mowa w art. 55, mogą być umarzane w całości. Wyliczenie zawarte w tym przepisie jest wyczerpujące tzn. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż należności są nieściągalne, a zaistnienie którejkolwiek z tych przesłanek daje potencjalną możliwość umorzenia powstałego zadłużenia. Przesłanki te są następujące:

1/ osoba fizyczna zmarła, nie pozostawiając żadnego majątku albo pozostawiła majątek niepodlegający egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawiła przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty 6000 zł ;

2/ osoba prawna została wykreślona z właściwego rejestru osób prawnych przy jednoczesnym braku majątku /.../;

3/ zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne;

4/ jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej uległa likwidacji;

5/ zachodzi ważny interes dłużnika lub interes publiczny.

Stosownie natomiast do treści powołanego powyżej art. 57 ustawy na wniosek dłużnika:

1) należności mogą być umarzane w części,

2) mogą zostać odroczone terminy spłaty całości lub części należności,

3) płatność całości lub części należności może zostać rozłożona na raty

w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi dłużnika oraz uzasadnionym interesem Skarbu Państwa.

Zauważyć należy, że organ administracji rozpatrując wniosek o umorzenie należności zarówno całości jak i części należności działa w ramach uznania administracyjnego. Sądowa kontrola legalności takich decyzji jest ograniczona w tym znaczeniu, iż Sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia. Jest to bowiem wyłączna kompetencja organu administracji. Stwierdzenie przez ustawodawcę, że organ może umorzyć należności, w tym wypadku należność z nałożonej kary pieniężnej, nie oznacza jednak dowolności. Organ przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym obowiązany jest do rzetelnej analizy wszystkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 25 października 2012 r. sygn. II GSK 1545/11, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowane jest stanowisko, że uznanie administracyjne nie powinno i nie może oznaczać dowolności. Oznacza to, że wybór kierunku rozstrzygnięcia może być swobodny ale winien wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Konsekwencją takiego stanowiska jest obowiązek organu administracji publicznej szczególnie starannego prowadzenia postępowania, tak aby czyniło ono zadość obowiązkom płynącym z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.

Kontrola Sądu obejmuje zatem przede wszystkim zbadanie, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 1354/10, publ. Baza orzeczeń CBOIS), czy ustalone okoliczności faktyczne zostały poddane wnikliwiej i rzetelnej ocenie. Ponadto podkreślić należy, że obowiązkiem organu odwoławczego jest zawsze ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy rozstrzygniętej decyzją organu I instancji z zastrzeżeniem rozwiązania przyjętego w art. 138 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę w jej całokształcie.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego niniejszej sprawy wskazać należy, że Główny Inspektor Transportu Drogowego wydając zaskarżoną decyzję przeprowadził postępowanie z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 , art. 80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 t.j.), co powoduje, że decyzja ta nosi znamiona dowolności. Zdaniem Sądu organ nie przeprowadził analizy finansowej sytuacji skarżącego oraz nie ocenił rzetelnie i wnikliwie jego faktycznych aktualnych możliwości płatniczych. W uzasadnieniu decyzji, oceniając dochody uzyskiwane przez W. Ł. w 2011 r., wskazał, że wysokie koszty uzyskania przychodu nie koniecznie świadczą o złej sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Zdaniem Inspektora Transportu Drogowego do kosztów uzyskania przychodu wlicza się bowiem m.in. wydatki przeznaczone na różnego rodzaju inwestycje i zakupy, które w istocie służą rozwojowi firmy co w dalszej perspektywie pozwala uzyskiwać przedsiębiorcy dochody. Podkreślił, że trudności finansowe strony, które są następstwem prowadzonej wcześniej działalności gospodarczej nie mogą być utożsamiane w ważnym interesem dłużnika, bowiem są one w dużej mierze elementem ryzyka gospodarczego. Taka argumentacja organu administracji, w świetle okoliczności sprawy nie jest przekonująca, gdyż nie odnosi się do twierdzeń skarżącego zawartych w odwołaniu

Zaznaczyć należy do pisma z dnia 5 lipca 2012 r. będącego uzupełnieniem odwołania skarżący załączył szereg dokumentów, m.in. wyciąg z konta w banku M., informacje o spłacie kredytu w banku M. oraz B. na okoliczność faktycznej sytuacji majątkowej oraz, co istotne, wniósł o zwrócenie się przez organ do Sądu Okręgowego w Ł. IV Wydziału Karnego z prośbą o udzielenie informacji o stanie sprawy o sygn. akt [...] dotyczącej przestępstw dokonanych na jego szkodę.

W zaskarżonej decyzji organ II instancji nie odniósł się do powyżej wskazanych kwestii zawartych w uzupełnieniu odwołania, a mianowicie występowania ważnego interesu dłużnika na tle faktycznej finansowej sytuacji skarżącego. Inspektor Transportu nie wyjaśnił dostatecznie sytuacji, w jakiej obecnie znajduje się skarżący. Nie wzięto pod uwagę, że skarżący zawiesił prowadzoną działalność gospodarczą oraz doszło do rozwiązania spółki cywilnej, która stanowiła źródło jego dochodu. Organ nie rozważył także, że skarżący cierpi na przewlekłą chorobę obturacyjną płuc i jakie to ma skutki w odniesieniu do możliwości podjęcia zatrudnienia, a tym samym możliwości zarobkowania. Obecnie zaś jednym źródłem dochodu skarżącego jest renta. Organ wskazał, że do kosztów uzyskania przychodu wlicza się m.in. wydatki przeznaczone na różnego rodzaju inwestycje i zakupy, które w istocie służą rozwojowi firmy co w dalszej perspektywie pozwala uzyskiwać przedsiębiorcy dochody. Argument ten nie znajduje odzwierciedlenia w stanie faktycznym sprawy, gdyż jak wynika z załączonych dokumentów, skarżący zawiesił prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą. Dodatkowo wskazać należy, że organ całkowicie pominął wniosek skarżącego o uzyskanie informacji o stanie sprawy toczącej się przed Sądem Okręgowym w Ł. sygn. akt [...], która miała wykazać znaczną szkodę poniesioną przez stronę bez jej winy. Zatem przyznać należy rację stronie skarżącej, że organ nie ocenił, czy okoliczność ta miała wpływ na utratę płynności finansowej i możliwości spłaty pozostałej części należności.

Powyżej wskazane uchybienia stanowią istotną wadę przeprowadzonego postępowania odwoławczego. Rozstrzygnięcie organu, aby nie mieć charakteru dowolnego, musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), zaś decyzja winna spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Art. 7 k.p.a. stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada praworządności sformułowana w tym przepisie odnosi się nie tylko do sposobu prowadzenia postępowania, lecz również do stosowania prawa materialnego przy wydawaniu decyzji uznaniowych ( wyrok NSA z 21.11.2012 r. II GSK 1625/11, wyrok NSA z 21.02. 2007 r. II GSK 301/06, wyrok NSA z 10.10.2007 II GSK 176/07 ).

Zauważyć należy, że organ nie oceniał zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pod kątem zaistnienia przesłanek z art. 56 ust. 1 pkt 1-5 ustawy o finansach publicznych. Co prawda odniósł się do przesłanek umorzenia zaległości określonych w ustawie o finansach publicznych, lecz nie wykazał, że rozważał wszystkie aspekty sprawy, ze szczególnym uwzględnieniem przesłanki z punktu 5 art. 56 ust. 1 ustawy, gdzie przewidziana została możliwość umorzenia należności jeżeli zachodzi ważny interes dłużnika lub interes publiczny. W swoich rozważaniach organ skupił się jedynie na przesłankach z art. 57 ustawy o finansach publicznych, a konkretnie na przesłance uzasadnionych względów społecznych lub gospodarczych, w szczególności możliwościach płatniczych dłużnika i uzasadnionym interesie Skarbu Państwa i uznał, że ta przesłanka nie zachodzi. Należy jednak zauważyć, że przesłanka "uzasadnionych względów społecznych lub gospodarczych" z art. 57 ustawy nie musi być tożsama z "ważnym interesem dłużnika". Brak dokonania przez organ oceny zgromadzonego materiału pod kątem zaistnienia tej przesłanki – "ważnego interesu dłużnika" oznacza, że postępowanie zostało przeprowadzone wadliwie, a uzasadnienie decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

Sąd podziela w tym względzie stanowisko zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 grudnia 2007 r. sygn. akt V SA/Wa 1991/07 (LEX nr 484910), w którym wywiedziono, że uzasadnienie decyzji spełnia szczególnie istotną rolę w przypadku decyzji podejmowanych w ramach tzw. uznania administracyjnego, a do takich należą decyzje w przedmiocie umorzenia należności (...). Pozwala ono bowiem na dokonanie oceny przez organ wyższej instancji, czy decyzja nie została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności, czy organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, czy nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub też czy nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Prawidłowe uzasadnienie decyzji wiąże się ponadto z realizacją zasady przekonywania, sformułowanej w art. 11 k.p.a.

Reasumując, Główny Inspektor Transportu Drogowego nie zbadał w kontekście "możliwości płatniczych dłużnika" oraz "uzasadnionego interesu Skarbu Państwa" wynikających z treści art. 57 pkt 1 ustawy o finansach publicznych, sytuacji finansowej skarżącego, a jak wynika z akt administracyjnych sprawy, sytuacja ta niewątpliwie pogorszyła się. Istotą postępowania administracyjnego jest dwukrotne rozpoznanie sprawy; tak więc stan faktyczny winien ustalić tak organ I, jak i II instancji (który nie poczynił w tym względzie żadnych ustaleń). Organ nie dokonał także oceny, czy "ważny interes dłużnika" nie przemawia za umorzeniem należności. Jak podkreślił NSA w wyroku z dnia 20 marca 2007 r. II GSK 345/06 "Sytuacja, w której zaplata zaległości powoduje konieczność sięgania przez zobowiązanego pozbawionego możliwości zaspokojenia swoich niezbędnych potrzeb do środków pomocy państwa, nie jest zgodna z interesem tego obywatela , jednocześnie nie jest również zgodna z interesem publicznym" Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien powyższe wskazania mieć na uwadze i zawrzeć swoją ocenę w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.

Sąd stwierdził zatem, że wymienione uchybienia są istotne i miały wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Główny Inspektor Transportu Drogowego rozważy sytuację wnioskodawcy w oparciu o przepis art. 56 ust.1 i art. 57 ustawy o finansach publicznych z zachowaniem zasad postępowania administracyjnego i opisanych wyżej wskazań Sądu, w szczególności w odniesieniu do jego możliwości płatniczych.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Podstawę zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w wysokości 617 złotych od organu na rzecz strony stanowił przepis art. 200 i art. 205 § 2 powołanej ustawy oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku z § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461 t.j.).

e.o.