Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 983/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 104, 105
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 36 a
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, sędzia WSA Mirosław Montowski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi J K na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2020 r., Nr [...], znak: [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...]WINB", "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania J K, od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB w [...]", "organ I instancji") z [...] listopada 2019 r., Nr [...], umarzającą postępowanie administracyjne w części dotyczącej żądania wstrzymania robót budowlanych przy budowie silosów na kiszonkę, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniu 22 sierpnia 2019 r. do siedziby organu I instancji wpłynął wniosek W K i J K (dalej: "wnioskodawcy") o wstrzymanie budowy silosów na kiszonkę prowadzonej przez H K i W K (dalej: "inwestorzy") na działkach nr ew.: [...] , [...],[...],[...],[...],[...], położonych w miejscowości [...], powiat [...]. PINB w [...]pismem z [...]września 2019 r. zawiadomił strony o wszczęciu przedmiotowego postępowania. W trakcie kontroli przedstawionej przez przedstawicieli organu I instancji ustalono, że inwestorzy realizują przedmiotową inwestycję na podstawie decyzji z [...] marca

2019 r., Nr [...]wydanej przez Starostę [...] i utrzymanej w mocy przez Wojewodę [...]decyzją z [...]czerwca 2019 r., Nr [...], o pozwoleniu na budowę silosu na kiszonkę 3-komorowego ze zbiornikiem na odcieki i silosu na kiszonkę 1-komorowego ze zbiornikiem na odcieki na przedmiotowych działkach. W dniu kontroli stwierdzono ponadto wykonanie płyt żelbetowych, ścian silosów (2 szt.) wraz ze zbiornikami na odcieki (2 szt.) przy każdym ze zbiorników, kanałów ściekowych. W trakcie kontroli dokonano pomiarów wybudowanych obiektów - długość, szerokość, wysokość, które przedstawiono na rysunku szkicowym. Są one zgodne z zatwierdzonym projektem budowlanym. Dokonano także prowizorycznego pomiaru wysokości posadowienia 3-komorowego silosu w stosunku do najbliższej rzędnej terenu (rzędna 119,6 a 120,70) stwierdzając różnicę posadowienia wynoszącej około 1,13 m - poziom zerowy od poziomu terenu. Stwierdzono ponadto, że inwestor przystąpił już do użytkowania 3-komorowego silosu, magazynując w nim kukurydzę. Kierownik budowy przedłożył dziennik budowy Nr [...]. Z wpisu w dzienniku wynika, że dokonano zmiany posadowienia obiektu na gruncie do poziomu 120,7. Poziom terenu w tym miejscu ma rzędną 120,5. Jak stwierdził kierownik budowy, a jednocześnie projektant, dokonana zmiana nie odstępuje w sposób istotny od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę. Inwestorzy przedłożyli także mapę sporządzoną przez uprawnionego geodetę, na której naniesiono rzeczywiste rzędne posadowienia obiektu.

Analizując zebrany w sprawie materiał dowodowy PINB w [...] decyzją z [...] listopada 2019 r. umorzył postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniósł J K, zarzucając organowi I instancji uznanie, że odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego powodujące zwiększenie jego wysokości, a co za tym idzie – oddziaływania na sąsiednie działki, powinno zostać rozpatrywane pod kątem istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. Ponadto, w trakcie kontroli organ nadzoru budowlanego stwierdził, że będące w budowie silosy są użytkowane (są wypełnione kukurydzą) i dzieje się tak pomimo niezakończenia budowy i nieoddania ich do użytku, co zdaniem wnioskodawcy powinno stanowić podstawę do przeprowadzenia przez organ nadzoru budowlanego postępowania zmierzającego do ukarania inwestorów z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Dodatkowo wnioskodawca zarzucił organowi I instancji procedowanie przez blisko 3 miesiące, przez co przekroczył ustawowy termin załatwienia sprawy określony w art. 35 k.p.a. Po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania [...] WINB decyzją z [...] marca 2020 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie PINB w [...].

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości lub w części organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie ma podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. W ocenie organu odwoławczego z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie nie wynika, aby istniały materialno-prawne powody dla dalszego prowadzenia przez organ powiatowy postępowania. Decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia [...]marca 2019 r. inwestorzy uzyskali pozwolenie na budowę silosu na kiszonkę 3-komorowego ze zbiornikiem na odcieki i silosu na kiszonkę 1-komorowego ze zbiornikiem na odcieki na działkach nr ew. [...],[...],[...][...],[...],[...]w miejscowości [...], w powiecie [...]. W projekcie tym wskazano, że przedmiotowa inwestycja będzie wpływać na sąsiednie działki oznaczone nr ew.: [...],[...],[...],[...] i [...], ponieważ strefa ochronna, która jest wymagana dla budynków mieszkalnych wynosi 30 m i obejmuje część powyższych działek. Przy lokalizacji silosu zachowano 30 m strefę ochronną od istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] i [...]. Strefa ochronna - wynosząca 50 m od ścian silosów w przypadku lokalizacji na sąsiedniej działce nr ew. [...]i [...]w pasie o szerokości 10 m oraz działki nr ew.: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. Wybudowany silos 2-komorowy na działce nr ew. [...]eliminuje tego typu usługi i oddziałuje na działki inwestora objęte planowaną inwestycją (str. 43 projektu). W związku z powyższymi ustaleniami [...]WINB zauważył, że nieruchomość wnioskodawcy, oznaczona nr ew. [...]w ogólnie nie została przez projektanta objęta obszarem oddziaływania spornych obiektów budowlanych i zaznaczył, że to inwestycja zlokalizowana na działce nr ew. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości lub w części organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie ma podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. W ocenie organu odwoławczego z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie nie wynika, aby istniały materialno-prawne powody dla dalszego prowadzenia przez organ powiatowy postępowania. Decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia [...]marca 2019 r. inwestorzy uzyskali pozwolenie na budowę silosu na kiszonkę 3-komorowego ze zbiornikiem na odcieki i silosu na kiszonkę 1-komorowego ze zbiornikiem na odcieki na działkach nr ew. [...],[...],[...][...],[...],[...]w miejscowości [...], w powiecie [...]. W projekcie tym wskazano, że przedmiotowa inwestycja będzie wpływać na sąsiednie działki oznaczone nr ew.: [...],[...],[...],[...] i [...], ponieważ strefa ochronna, która jest wymagana dla budynków mieszkalnych wynosi 30 m i obejmuje część powyższych działek. Przy lokalizacji silosu zachowano 30 m strefę ochronną od istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] i [...]. Strefa ochronna - wynosząca 50 m od ścian silosów w przypadku lokalizacji na sąsiedniej działce nr ew. [...]i [...]w pasie o szerokości 10 m oraz działki nr ew.: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. Wybudowany silos 2-komorowy na działce nr ew. [...]eliminuje tego typu usługi i oddziałuje na działki inwestora objęte planowaną inwestycją (str. 43 projektu). W związku z powyższymi ustaleniami [...]WINB zauważył, że nieruchomość wnioskodawcy, oznaczona nr ew. [...]w ogólnie nie została przez projektanta objęta obszarem oddziaływania spornych obiektów budowlanych i zaznaczył, że to inwestycja zlokalizowana na działce nr ew. [...] oddziałuje na działki wnioskodawców.

oddziałuje na działki wnioskodawców.

Ponadto [...] WINB podkreślił, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] marca 2019 r., została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. Stąd też decyzja o pozwoleniu na budowę korzysta z ochrony prawnej wyrażonej w art. 16 k.p.a. i funkcjonuje w obrocie prawnym, a jej ocena znajduje się poza kompetencjami organów nadzoru budowlanego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu I instancji wyjaśniono, że przedmiotowa inwestycja realizowana jest zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i warunkami decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2019 r. Organ odwoławczy w pełni podzielił to stanowisko podnosząc, że w myśl art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych:

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub

2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub

3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub

4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.

W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych należy podać przyczynę wstrzymania robót oraz ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń. Ponadto w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz. Co więcej, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego pozwala na wszczęcie postępowania wyłącznie wówczas, gdy roboty budowlane są wykonywane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Jednocześnie w myśl art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego, istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie:

1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, z wyjątkiem urządzeń budowlanych oraz obiektów małej architektury,

2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 5a,

3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne,

4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części;

5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;

6) wymagającym uzyskania lub zmiany opinii, uzgodnień i pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub do dokonania zgłoszenia:

a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt la, 2b i 19a, lub

b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b.

Biorąc pod uwagę powyższe regulacje [...] WINB stwierdził, że organ powiatowy uzasadniając zaskarżone rozstrzygnięcie prawidłowo wskazał, że zmiana rzędnej wysokości z projektowanej 120,5 do 120,7 nie stanowi istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego w odniesieniu do projektowanego zamierzenia inwestycyjnego. Ponadto, dokonana zmiana nie powoduje odprowadzania wód opadowych w kierunku nieruchomości wnioskodawcy.

Odnosząc się do podnoszonej przez wnioskodawcę okoliczności zmiany rzędnej wysokości przedmiotowych silosów zlokalizowanych na terenie działek będących własnością inwestorów, która wpływa negatywnie na stosunki wodne na działkach wnioskodawców, [...] WINB podkreślił, że organ I instancji w uzasadnieniu kwestionowanego rozstrzygnięcia uznał, że z projektu zagospodarowania działki, sporządzonego na mapie do celów projektowych, wynika, że wybudowany przez wnioskodawcę na sąsiedniej działce o nr ew. [...] , 2-komorowy silos na kiszonki, został posadowiony na rzędnej 121,60, wyżej od posadowienia rozpatrywanej budowy 3-komorowego silosu na kiszonki. Wprowadzone zmiany rzędnych zostały zakwalifikowane przez projektanta jako nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, w przedmiocie budowy 3-komorowego silosu na kiszonki.

Odpowiadając zaś na zarzut wnioskodawcy dotyczący prowadzenia postępowania administracyjnego przed organem I instancji z przekroczeniem ustawowego terminu załatwienia sprawy, [...] WINB podkreślił, że na gruncie art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W niniejszej sprawie zawiadomienie GINB z dnia [...] sierpnia 2019 r. o przekazaniu podania - wystąpienia wnioskodawców z 7 sierpnia 2019 r. - do organu właściwego wpłynęło do PINB w [...] w dniu 22 sierpnia 2019 r., zaś wystąpieniem z dnia [...] września 2019 r. organ powiatowy poinformował o wszczęciu przedmiotowego postępowania administracyjnego, wskazując na zamiar przeprowadzenia kontroli prowadzonych robót budowlanych w dniu [...] października 2019 r. Po przeprowadzeniu kontroli oraz wezwaniu pełnomocnika wnioskodawcy do uzupełnienia przedłożonego pełnomocnictwa, PINB w [...] wydał kwestionowane rozstrzygnięcie. Z tego względu w ocenie organu odwoławczego zarzut przeprowadzenia omawianego postępowania z naruszeniem terminów wskazanych w opisanym wyżej przepisie nie znajduje uzasadnienia.

Z kolei ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przez organ powiatowy art. 10 k.p.a. [...] WINB zwrócił uwagę, że wnioskodawca nie wskazał jakiej konkretnie czynności procesowej nie mógł dokonać w związku z niepowiadomieniem stron o uprawnieniach wynikających z powyższego przepisu, przez co zarzut ten uznano za bezzasadny. Co więcej, w czynnościach kontrolnych przeprowadzonych przez przedstawicieli PINB w [...] uczestniczył pełnomocnik wnioskodawcy, a organ poinformował strony postępowania o uprawnieniach przysługujących im na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. Żadna ze stron - w tym również wnioskodawca - nie skorzystał z tego uprawnienia.

W odniesieniu do ostatniego zarzutu dotyczącego stwierdzonego przez przedstawicieli PINB w [...] użytkowania przedmiotowych silosów [...] WINB wskazał, że jedną z kluczowych zasad procedury administracyjnej jest związanie organu treścią wniosku. W konsekwencji to żądanie strony determinuje cały tok postępowania, którego czynności podporządkowane są osiągnięciu celu określonego we wniosku o wszczęcie postępowania. Zakres prowadzonego przez PINB w [...] postępowania administracyjnego został wyznaczony zawiadomieniem z dnia [...] września 2019 r., w którym określono, że postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek W K i J K dotyczy żądania wstrzymania budowy silosów na kiszonkę, realizowanej na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] położonych w miejscowości [...]. Z sentencji kwestionowanego rozstrzygnięcia jasno wynika zaś, że organ powiatowy umorzył postępowanie w części dotyczącej tego żądania.

Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J K, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie rozstrzygnięcia organu I instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie skarżący zarzucił kwestionowanej decyzji naruszenie:

- art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 36a ust. 1, ust. 5 pkt 2 oraz art. 36 ust. 5a pkt 2 Prawa budowlanego przejawiające się w uznaniu, że odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego powodujące zwiększenie jego wysokości (a także związane z tym zwiększenie obszaru oddziaływania obiektu na działkę sąsiednią) powinno zostać rozpatrywane pod kątem nieistotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego z uwagi na fakt, że takiej kwalifikacji dokonał projektant w sporządzonym na potrzeby budowy projekcie budowlanym, podczas gdy analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy należy stwierdzić, że w trakcie budowy doszło do zmiany charakterystycznego parametru budowanych silosów, co z kolei doprowadziło do zmiany obszaru oddziaływania obiektu,

- art. 84 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 54 ust. 1 oraz art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, poprzez ich niezastosowanie i umorzenie postępowania, podczas gdy w trakcie kontroli w dniu 1 października 2019 r. organ nadzoru budowlanego stwierdził, że będące w budowie silosy są użytkowane (są wypełnione kukurydzą) i dzieje się tak pomimo niezakończenia budowy i nieoddania ich do użytku, co zdaniem skarżącego powinno stanowić podstawę do przeprowadzenia przez organ nadzoru budowlanego postępowania zmierzającego do ukarania inwestorów z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego, czego w niniejszej sprawie nie uczyniono,

- art. 35 § 3 w zw. z art. 36 § 1 k.p.a., przejawiające się w przeprowadzeniu postępowania administracyjnego przed organem I instancji z przekroczeniem ustawowego terminu załatwienia sprawy z jednoczesnym brakiem poinformowania stron o konieczności i przyczynach jego niezachowania; skarżący wskazał, że organ w niniejszej sprawie procedował przez blisko 3 miesiące, czym znacząco przekroczył termin załatwienia sprawy określony w art. 35 k.p.a. i nie zawiadomiono przy tym skarżącego o przyczynach braku możliwości zakończenia sprawy w czasie prawem przewidzianym,

- art. 77 § 1 w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez niedopełnienie przez organ nadzoru budowlanego obowiązku polegającego na wyczerpującym zebraniu materiału dowodowego w sprawie w zakresie dokładnego ustalenia zmiany charakterystycznego parametru obiektu budowlanego (silosu) jakim jest jego wysokość - organ nadzoru budowlanego nie dokonał szczegółowych pomiarów budowanego obiektu, opierając się w całości na zapisach szkicu sytuacyjnego oraz dziennika budowy, co jest działaniem błędnym,

- art. 10 w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych w toku postępowania dowodów i materiałów, a także zgłoszonych żądań.

W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego rozwinął powyższe zarzuty.

W odpowiedzi na skargę [...] WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.

Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] marca 2020r., utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2019 r., Nr [...], umarzającą postępowanie administracyjne w części dotyczącej żądania wstrzymania robót budowlanych przy budowie silosów na kiszonkę.

Na wstępie należy wyjaśnić, iż stosownie do art. 104 § 1 k.p.a. wszczęte postępowanie administracyjne musi zostać zakończone załatwieniem sprawy, czyli jej rozstrzygnięciem poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Decyzje administracyjne rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji (art. 104 § 2 kpa).

Podstawę umorzenia postępowania administracyjnego stanowi przepis art. 105 § 1 k.p.a., który zezwala organowi administracji publicznej na wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Określeniem "postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe" obejmuje się w literaturze sytuacje, gdy żądanie strony jest nieaktualne lub wygasło z mocy prawa (W. Hybiak, Bezprzedmiotowość..., s. 42; tenże, Umorzenie postępowania administracyjnego..., s. 14). O bezprzedmiotowości postępowania w sprawie można zatem mówić, gdy zachodzi brak jego strony lub brak przedmiotu, czyli gdy brak jest podstaw prawnych i faktycznych do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy.

Należy przy tym mieć na uwadze, iż jak podkreśla się w doktrynie, istota bezprzedmiotowości postępowania polega na tym, że "Nastąpiło (...) takie zdarzenie prawne lub faktyczne, które spowodowało, że przestała istnieć ta szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu) a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej" (J. Zimmermann "Ordynacja podatkowa", s. 212 - pogląd powołany w "Komentarzu do Kodeksu postępowania administracyjnego". M. Matan, Cz. Martysz, G. Łaszczyca, do art. 105 k.p.a. kom. Lex 2010). Przy czym decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach strony. Wywiera ona inny skutek: przyjmuje, że nie ma przesłanek do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy. Skutki tej decyzji mają charakter procesowy. Nie kształtuje się stosunek materialnoprawny.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej należy wskazać, że decyzja organu odwoławczego znajduje oparcie w art. 105 § 1 k.p.a i została poprzedzone wnikliwym postępowaniem wyjaśniającym z zachowaniem reguł wynikających z art. 7 i 77 kpa.

Kwestią w sprawie zasadniczą pozostaje, że przedmiotowa inwestycja została zrealizowana na podstawie decyzji Starosty [...] z [...] marca

2019 r., Nr [...] i utrzymanej w mocy przez Wojewodę [...] decyzją z [...] czerwca 2019 r., Nr [...], o pozwoleniu na budowę silosu na kiszonkę 3-komorowego ze zbiornikiem na odcieki i silosu na kiszonkę 1-komorowego ze zbiornikiem na odcieki na działkach nr ew.: [...],[...],[...],[...],[...],[...], położonych w miejscowości [...], powiat [...].

Sąd w całości podziela stanowisko organów, że zakres prowadzonego przez PINB w [...] postępowania administracyjnego został wyznaczony wnioskiem W K i J K które dotyczyło żądania wstrzymania budowy silosów na kiszonkę, realizowanej na działkach nr ew. [...] , [...],[...],[...],[...],[...] położonych w miejscowości [...].

Mając powyższe na względzie zadaniem organów nadzoru budowlanego było sprawdzenie czy inwestycja realizowana jest zgodnie z warunkami ostatecznego pozwolenia na budowę oraz czy nie narusza innych przepisów. Nie była zaś przedmiotem niniejszego postępowania wskazywane przez skarżącego samowolne przystąpienie do użytkowania przedmiotowych silosów, tym samym nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia w tej materii art 84 ust 1 Prawa budowlanego w zw. Z art 54 ust 1 i art 57 ust 7 tej ustawy.

Dokonane przez organ powiatowy oględziny inwestycji oraz analiza przedłożonego Dziennika Budowy, a także wykonane pomiary wykazały, że w trakcie budowy silosu 3-komorowego dokonano zmiany rzędnych posadowienia płyty silosu na gruncie, z istniejącego od strony południowo-zachodniej tegoż silosu poziomu terenu , oznaczonego w projekcie zagospodarowania działki rzedną wysokościową 120,5 do poziomu 120,7 przy kanaliku ściekowym płyty silosu. Powyższa zmiana została naniesiona przez projektanta w projekcie zagospodarowania działki wchodzącym w skład zatwierdzonego projektu wraz z uzupełniającym opisem i dokonaną kwalifikacją odstępstwa przez projektanta.

Powyższa zmiana jako niewielka została prawidłowo przez organy uznana za odstępstwo nieistotne , nie powodujące spływu wód w kierunku działki skarżących , położonej ok. 50 m od przedmiotowego silosu. Natomiast dokonane przez organ pomiary długości, szerokości i wysokości , nie potwierdziły wbrew zarzutom skargi, żadnych zmian parametrów obiektu silosu w stosunku do projektu budowlanego.

W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że ustawodawca w art. 36a Prawa budowlanego wprowadza możliwość odstąpienia od projektu lub innych warunków pozwolenia na budowę,o ile odstępstwa te nie są istotne oraz wprowadza procedurę zmiany pozwolenia na budowę w odniesieniu do odstępstw istotnych.

Zgodnie z ust. 5 i 6 tego artykułu istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie: projektu zagospodarowania działki lub terenu, z wyjątkiem urządzeń budowlanych oraz obiektów małej architektury; charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego; zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne; zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części; ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; wymagającym uzyskania lub zmiany uzgodnień lub pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt la, 2b i 19a Prawa budowlanego, lub przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1bPrawa budowlanego.

Należy zasygnalizować, że "nie jest możliwe jednoznaczne i abstrakcyjnie, w oderwaniu od konkretnego stanu faktycznego, określenie na czym polega "istotne" odstąpienie od projektu budowlanego. Kwestia "istotności odstąpienia" pozostawiona została uznaniu administracyjnemu, a z uwagi na szeroki zakres znaczeniowy przesłanek zawartych w art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego oraz związane z tym różne możliwości interpretacyjne, okoliczność czy w danej sytuacji odstąpienie inwestora zostanie uznane za istotne, czy nieistotne będzie wymagało oceny organu przy uwzględnieniu charakteru inwestycji oraz zasad ogólnych wyrażonych w art. 4, art. 5 i art. 9 Prawa budowlanego (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 24 lipca 2019 r. sygn. akt II SA/Gl 278/19, CBOS).

W niniejszej sprawie organy zakwalifikowały stwierdzone odstępstwo jako nieistotne, zwłaszcza , że wbrew twierdzeniom skargi nie ujawniło się ono w zmianie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego i nie wpłynęło niekorzystnie na nieruchomość skarżących i Sąd ocenę tę podzielił. Tym bardziej , że skarżący w toku postępowania nie wykazał, że doszło do zmiany wysokości silosu, a co za tym idzie zwiększenia obszaru oddziaływania obiektu na działkę skarżącego.

Zgodnie z art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych:

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub

2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub

3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub

4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.

W sytuacji niezaistnienia żadnej z przesłanek wymienionych w przywołanym przepisie, zasadnym było rozstrzygniecie organów o braku możliwości dalszego prowadzenia postępowania w przyjętym zakresie, a w konsekwencji o konieczności umorzenia postępowania w zakresie żądania wstrzymania robót budowlanych przy budowie silosów.

Przeciwne stanowisko nie znajduje bowiem podstawy w zebranych dotychczas dowodach jak i przytoczonych oraz analizowanych przez organ okolicznościach prawnych.

Z tych też względów na pełną aprobatę zasługuje stwierdzenie organu odwoławczego, że prawidłowym rozstrzygnięciem organu było umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., prowadzonego w ramach nadzoru budowlanego, bowiem dalsze postępowanie tych organów, a przede wszystkim wydawanie rozstrzygnięcia stało się bezprzedmiotowe.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy wyjaśnić, że zarzut naruszenia art. 35 § 3 k.p.a. w zw. z art. 36 § 1 k.p.a. niezależnie od jego trafności, pozostaje bez wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji i mógł być podniesiony jedynie w postepowaniu o bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ.

W ocenie Sądu nie można także skutecznie postawić organowi zarzutu naruszenia art. 7 i 77 kpa poprzez niewszechstronne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie. Organ zgromadził materiał dowodowy w oparciu miedzy innymi o ustalenia z oględzin oraz dokonanych pomiarów, które nie potwierdziły , że doszło do zmiany wysokości silosu. Strona skarżąca choć konsekwentnie podnosiła, że doszło do istotnego odstąpienia od warunków pozwolenia na budowę, jednak żadnego dowodu w tej kwestii nie przedstawiła organom prowadzącym postępowanie.

Nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. W orzecznictwie wskazuje się, że uchybienie art. 10 § 1 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy wykaże się, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy strona musi wykazać, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny (zob. wyrok NSA z dnia 12 marca 2019 r., II OSK 1022/17, CBOSA). W niniejszej sprawie strona skarżąca nie wykazała takiego związku.

Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325).