Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 176/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2011-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6159 Inne o symbolu podstawowym 615
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 63 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 31 poz 206
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędzia WSA Alicja Palus Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 października 2011 r. sprawy ze skarg D T, M L i Z D na czynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie obwieszczenia Wojewody Dolnośląskiego z dnia 19 lutego 2008 r. o sprostowaniu błędu w uchwale Rady Miejskiej Wrocławia Nr XLIX/3118/06 z dnia 6 kwietnia 2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu urbanistycznego Stabłowice Stare I i III, ogłoszonej w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego Nr 92 z dnia 12 maja 2006 r. poz. 1587 oddala skargi.


UZASADNIENIE

P Ł, J M, D T, Z D, D Ż oraz M L wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na "ogłoszenie w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego nr 52, poz.709 z 2008 r. zmiany uchwały nr XLIX/3118/06 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu urbanistycznego Stabłowice Stare I i III poprzez obwieszczenie Wojewody Dolnośląskiego z dnia 19 lutego 2008 r. o sprostowaniu błędu, dokonanego w oparciu o obwieszczenie Przewodniczącej Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 7 stycznia 2008 r. o sprostowaniu błędu".

W uzasadnieniu skargi zarzucono, że powyższa czynność dokonana została z naruszeniem: art. 17 ust. 1 zd. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, poprzez merytoryczną zmianę ww. ogłoszeniem uchwały nr XLIX/3118/06 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez zmianę planu miejscowego ogłoszonym obwieszczeniem, z pominięciem trybu w jakim plan jest uchwalany; ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, poprzez brak podjęcia przez Wojewodę Dolnośląskiego odpowiednich środków nadzorczych i stwierdzenia nieważności bądź uchylenia obwieszczenia Przewodniczącej Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 7 stycznia 2008 r. o sprostowaniu błędu w uchwale w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego a "wobec braku podjęcia takich środków nadzorczych, wydania na jego podstawie bezprawnego obwieszczenia Wojewody Dolnośląskiego z dnia 19 lutego 2008 r. o sprostowaniu błędu, a następnie ogłoszenie w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego".

Argumentując postawione zarzuty wyjaśniono, że w dniu 19 lutego 2008 r. Wojewoda Dolnośląski wydał opisane wcześniej obwieszczenie o sprostowaniu błędów w uchwale Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu urbanistycznego Stabłowice Stare I i III. Sprostowanie błędów polegało na tym, że: 1/ w paragrafach od 15 do 21 zamiast słów "zawarte w § 14" wprowadzono " zawarte w § 12"; 2/ w paragrafach od 23 do 24 zamiast słów "zawarte w § 15" wprowadzono "zawarte w § 13"; 3/ w paragrafach od 25 do 26 zamiast słów "zawarte w § 16" wprowadzono " zawarte w § 14".

Zdaniem skarżących czynność Wojewody nie miała charakteru sprostowania błędu w tekście ogłoszonego aktu prawnego w rozumieniu art. 17 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych lecz prowadziła do merytorycznej zmiany tekstu aktu prawnego – co w świetle przywołanego przepisu jest niedopuszczalne. Przed sprostowaniem błędu § 24 planu przewidywał bowiem, że dla terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem 3 MWU obowiązują ustalenia zawarte w § 15. Według tego przepisu liczba kondygnacji naziemnych dla budynków budowanych w tej strefie nie może być większa niż 3 a całkowita wysokość zabudowy nie może przekraczać 12 m. Po sprostowaniu błędów (a w zasadzie po zmianie planu), na terenie 3 MWU możliwie jest sytuowanie budynków mających 6 kondygnacji i wysokość 24 m. W taki sposób merytorycznej zmianie uległ nie tylko § 24 ale i również inne przepisy uchwały. Strony zauważyły, że tego typu zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powinna być dokonana zgodnie z art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Natomiast Wojewoda dokonując przedmiotowego sprostowania naruszył przepisy ustawy o samorządzie gminnym poprzez brak odpowiednich środków nadzorczych i bezprawne ogłoszenie obwieszczenia.

Zdaniem skarżących obwieszczenie to narusza ich interes prawny, gdyż są oni właścicielami nieruchomości objętych planem zmienionym poprzez sprostowanie błędu. O naruszeniu ich interesu prawnego świadczy fakt, że na "działce nr [...], AM-18", sąsiadującej z nieruchomościami będącymi własnością skarżących, rozpoczęła się budowa trzech budynków mieszkalnych, wielorodzinnych w których zgodnie z projektem budowlanym, przewidzianych jest sześć kondygnacji. Budowa oraz późniejsze funkcjonowanie tego budynku, jak też innych budowli mogących powstać na terenie objętym planem zmienionym przez obwieszczenie, spowoduje dla nich negatywne konsekwencje polegające na zacienieniu ich działek oraz na naruszeniu stosunków wodno-prawnych, a co za tym idzie, wpłynie negatywnie na wartość nieruchomości będących ich własnością. Faktem potwierdzającym naruszenie interesu prawnego skarżących jest również wznowienie postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowanego na budowę zespołu trzech budynków mieszkalnych na działce nr [...], AM-19, obręb Stabłowice.

Wyjaśniono ponadto, że zgodnie z art. 63 ust. 1 i art. 64 ust. 1 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie, przed wniesieniem skargi, pismem z dnia 29 kwietnia 2009 r. skarżący wezwali Wojewodę do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie spornego obwieszczenia. Organ nie udzielił na nie odpowiedzi zatem wezwanie to okazało się bezskuteczne.

W końcowej części skargi zauważono, że ogłoszenie o sprostowaniu błędów jest czynnością która narusza prawa osób trzecich, gdyż kształtuje sytuację prawną szerokiego kręgu podmiotów – w tym skarżących – których działki objęte są zmienionym planem miejscowym. Kwestionowane ogłoszenie narusza więc interes prawny skarżących w rozumieniu art. 63 i art. 64 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Dolnośląski wyjaśnił, że uchwalony plan miejscowy nie jest tożsamy z projektem planu objętego procedurą planistyczną. Na sesji Rady Miejskiej Wrocławia do projektu planu zgłoszona została autopoprawka, którą przyjęto i usunięto dwa paragrafy (§ 12 i § 13) oraz zmieniono numerację kolejnych paragrafów, jednak bez poprawienia w tych paragrafach odwołań do paragrafów którym zmieniono numerację. Był to błąd o charakterze "pisarskim" którego usunięcie doprowadziło do stanu zgodnego z uchwalonym projektem uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 22 października 2009 r. (sygn.akt II SA/Wr 388/09) oddalił skargę w przedmiocie ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego zmiany uchwały Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006 r.

W wyniku skargi kasacyjnej wniesionej przez pełnomocnika skarżących Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 lutego 2011 r. (sygn.akt II OSK 324/10) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skargę oddalono wadliwie mimo, że nie odniesiono się do okoliczności, które mają znaczenie w sprawie. Sąd pierwszej instancji winien przede wszystkim jednoznacznie określić, czy przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest obwieszczenie Wojewody o sprostowaniu błędu, czy czynność ogłoszenia tego obwieszczenia, czy też zarówno obwieszczenie jak i czynność jego ogłoszenia. Stanowisko zawarte w uzasadnieniu wyroku nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, czy skarga jest dopuszczalna czy też niedopuszczalna. Nie wiadomo zwłaszcza jakie jest stanowisko Sądu pierwszej instancji w kwestii dopuszczalności skargi na obwieszczenie wojewody o sprostowaniu błędu. Z tego też względu Naczelny Sąd Administracyjny uznał za konieczne rozważanie tej kwestii w uzasadnieniu swojego orzeczenia. W efekcie stwierdził, że obwieszczenie wojewody o sprostowaniu błędu w akcie prawa miejscowego powinno być traktowane tak jak akt normatywny wojewody, co oznacza, że obwieszczenie takie może być zaskarżone do sądu administracyjnego na podstawie art. 63 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie. Istota kontroli sądowej takiego obwieszczenia sprowadza się do sprawdzenia, czy w drodze obwieszczenia nie nadano aktowi normatywnemu innego znaczenia, niż to, które przyjęte zostało przez organ uprawniony do wydania tego aktu. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił natomiast stanowiska Sądu pierwszej instancji, że obwieszczenie o sprostowaniu błędu "wtapia się" w procedurę uchwalania aktu normatywnego oraz traci na znaczeniu z chwilą ogłoszenia obwieszczenia. Oznaczałoby to bowiem, że wadliwie obwieszczenie, zmieniające treść aktu prawego ogłoszonego już w dzienniku urzędowym które samo w sobie zawiera normy prawne, byłoby wyłączone spod kontroli jego legalności.

Z uwagi na zarzuty przytoczone w skardze Naczelny Sąd Administracyjny ocenił, że w niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest obwieszczenie Wojewody Dolnośląskiego o sprostowaniu błędu w uchwale Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006 r. Wskazał również, że podstawę dla jej wniesienia stanowił przepis art. 63 ust. 1 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie a w razie uwzględnienia stosuje się przepis art. 147 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził również, że wobec stanowiska skarżących, że obwieszczenie dokonuje merytorycznej zmiany w uchwalonym planie miejscowym, istotne znaczenie miało, czy Wojewoda dokonał sprostowania błędu w uchwale Rady Miejskiej Wrocławia w rozumieniu art. 17 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, czy też dokonał normatywnej zmiany tej uchwały (zmienił treść aktu prawnego uchwalonego przez Radę). Za prawidłowe przyjęto stanowisko, że przepis art. 17 ust. 1 ww. ustawy reguluje prostowanie błędu na etapie ogłaszania aktu prawnego a więc po wydaniu aktu przez uprawniony organ. Nie dotyczy on natomiast naprawiania błędów (pomyłek) popełnionych przez organ wydający akt. Błąd, który może być prostowany obwieszczeniem wojewody polega na tym, że tekst ogłoszonego aktu prawa miejscowego różni się od tekstu tego aktu uchwalonego przez organ i przedstawionego jako oryginał tego aktu z wnioskiem o ogłoszenie organowi wydającemu dziennik urzędowy. W związku z powyższym, w niniejszej sprawie konieczne było ustalenie jakiej treści tekst uchwały został przyjęty przez Radę Miejską Wrocławia na posiedzeniu w dniu 6 kwietnia 2006 r. z uwagi na autopoprawki zgłoszone do projektu uchwały, a jaki tekst został przedstawiony jako oryginał aktu do ogłoszenia Wojewodzie – w jaki sposób Rada Miejska Wrocławia podejmowała uchwalę z uwagi na pominięcie dwóch paragrafów i wynikającą stąd zmianę numeracji kolejnych paragrafów. Wyjaśnienie tej kwestii wymagało przedstawienia protokołu z posiedzenia Rady na którym podjęto uchwałę oraz ewentualnie innych dowodów. Należało też wyjaśnić, czy do ogłoszenia w dzienniku urzędowym został przedstawiony jako oryginał tekst, który różnił się od tekstu uchwały przyjętej przez Radę. Te istotne dla sprawy okoliczności nie zostały przez sąd pierwszej instancji wyjaśnione dlatego NSA uznał, że przedwczesna jest ocena tego sądu, iż kwestionowane obwieszczenie stanowi przypadek zbieżny z przypadkiem klasycznego błędu podlegającego sprostowaniu. Z tych samych powodów przedwczesne jest ocenianie stanowiska skarżących, że obwieszczenie wojewody stanowiło niedopuszczalną merytoryczną zmianę uchwały dokonaną z naruszeniem art. 17 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, sprawy nie rozpoznano również prawidłowo w zakresie legitymacji skarżących. Zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie skarżący powinni wykazać, że ich interes prawny został naruszony aktem wydanym przez wojewodę. W przypadku wniesienia skargi przez sześciu skarżących, każdy z nich powinien wykazać własny interes lub uprawnienie, które narusza wydany akt. Do tej sprawy sąd pierwszej instancji w ogóle się nie odniósł. Skarżący naruszenie swojego interesu prawnego wiążą z tym, że są właścicielami nieruchomości objętych planem a zmiana § 24 uchwały powoduje zmianę warunków zabudowy terenów sąsiadujących z ich nieruchomościami. Nie zostało to jednak przez skarżących w żaden sposób wykazane, w szczególności nie zostało wykazane usytuowanie nieruchomości skarżących względem terenu oznaczonego symbolem 3MWU, którego dotyczy § 24 uchwały. Tymczasem dopiero wykazanie interesu prawnego i jego naruszenie zaskarżonym aktem pozwala na dokonanie oceny legalności zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem na skutek skarg.

Z tych względów NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny kierując się wytycznymi NSA uzupełnił akta sprawy o dokumenty wskazujące nieruchomości co do których skarżącym przysługuje prawo własności oraz określające ich lokalizację względem obszaru objętego ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zwłaszcza terenu którego dotyczy § 24 uchwały. Dołączono również dokumenty związane z przebiegiem głosowania przez Radę Miejską Wrocławia na posiedzeniu w dniu 6 kwietnia 2006 r. nad uchwałą w sprawie przedmiotowego planu miejscowego oraz dokumenty dotyczące przedstawienia Wojewodzie do opublikowania oryginału tekstu uchwały przyjętej przez Radę Miejską Wrocławia na posiedzeniu w dniu 6 kwietnia 2006 r.

Postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargi P Ł, J M i D Ż.

Na rozprawie w dniu 20 października 2011 r. pełnomocnik skarżących D T, M L i Z D poparł skargę wraz z dotychczasową argumentacją. Wskazał również na rysunku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego szczegółową lokalizację nieruchomości skarżących względem terenu oznaczonego symbolem 3 MWU podając w przybliżeniu odległość między tymi nieruchomościami a terenem 3MWU. Natomiast pełnomocnik Wojewody Dolnośląskiego wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 przywołanego aktu). W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a. - zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.

W niniejszej sprawie istotne jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wszczętą skargą z dnia 19 czerwca 2009 r. w warunkach wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku uchylającego poprzedni wyrok jaki zapadł przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w wyniku rozpatrzenia tej skargi. Zastosowanie znajduje więc przepis art. 190 u.p.p.s.a stanowiący, że sąd któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W doktrynie i judykaturze przez ocenę prawną o której mowa w przywołanym przepisie, rozumie się osąd o prawnej wartości sprawy przy czym ocena prawna dotyczyć może stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, możliwości korzystania z uznania administracyjnego jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do podjęcia orzeczenia. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (por. stanowisko NSA w wyroku z dnia 3 września 2008 r. OSK 1311/07 LEX nr 510043).

W wyroku z dnia 24 lutego 2010 r. który zapadł w niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny ocenił jednoznacznie, że wobec zarzutów podniesionych w skardze przedmiotem zaskarżenia jest obwieszczenie Wojewody Dolnośląskiego o sprostowaniu błędu w uchwale Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący podtrzymali wcześniejsze zarzuty i nie zmienili przedmiotu zaskarżenia, tym samym skład orzekający przyjął, zgodnie z przedstawionym wcześniej stanowiskiem, że przedmiotem skargi jest obwieszczenie Wojewody Dolnośląskiego z dnia 19 lutego 2008 r. o sprostowaniu błędu w uchwale Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006 r. Nr XLIX/3118/06 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu urbanistycznego Stabłowice Stare I i III.

Ocena prawna zawarta w przywołanym wcześniej wyroku kasacyjnym dotyczy niewątpliwie również nieprawidłowości których dopuścił się sąd pierwszej instancji w rozpatrzeniu tak określonej sprawy, dotykających dwóch podstawowych kwestii:

– zbadania legitymacji każdego ze skarżących do wniesienia skargi, której wykazanie, uprawnia Sąd do kontroli legalności zaskarżonego aktu;

- istotnych okoliczności sprawy, które powinny być wyjaśnione przy badaniu zgodności zaskarżonego obwieszczenia z art. 17 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił bowiem, że w przypadku obwieszczenia Wojewody o sprostowaniu błędu w akcie prawa miejscowego, chodzi o ocenę, czy zmiany dokonane w drodze obwieszczenia mieszczą się w dopuszczanych granicach wyznaczonych dla prostowania błędu w drodze obwieszczenia, czy też wykraczają poza te granice, co może oznaczać, że obwieszczenie wprowadza normatywną zmianę treści ogłoszonego aktu prawa miejscowego. Z tego względu obwieszczenie o sprostowaniu błędu w akcie prawa miejscowego powinno być traktowane tak jak akt normatywny wojewody.

Uznając dopuszczalność skargi na obwieszczenie wojewody o sprostowaniu błędu w akcie prawa miejscowego NSA wskazał, że podstawą do jej wniesienia jest przepis art. 63 ust 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz.U. Nr 31, poz. 206 z późn. zm.). Tym samym w niniejszej sprawie legitymacja procesowa skarżących musi być badana w świetle przesłanek zawartych w tym przepisie.

W myśl przywołanego przepisu każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przepisem aktu prawa miejscowego, wydanym przez wojewodę lub organ niezespolonej administracji rządowej, w sprawie z zakresu administracji publicznej, może po bezskutecznym wezwaniu organu, który wydał przepis, lub organu upoważnionego w trybie nadzoru do usunięcia naruszenia, zaskarżyć przepis do sądu administracyjnego.

Z przytoczonego unormowania jasno wynika, że uprawnionym do wniesienia skargi na jego podstawie, jest osoba której interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone aktem wydanym przez wojewodę – w niniejszej sprawie obwieszczeniem wojewody o sprostowaniu błędu w akcie prawa miejscowego. Dla skutecznego uruchomienia sądowej kontroli legalności takiego aktu wojewody, nie wystarczy zatem tylko posiadanie interesu prawnego lub uprawnienia. Konieczne jest wykazanie, że posiadany interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżonym aktem. Dopiero spełnienie tej przesłanki otwiera drogę do zbadania aktu pod względem zgodności z prawem.

W tym miejscu wypada zauważyć, że konstrukcja przepisu art. 63 ust. 1 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie jest zbliżona do konstrukcji przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, co umożliwia posiłkowanie się bogatym orzecznictwem ukształtowanym na gruncie tego ostatniego przepisu.

W myśl przepisu art. 63 ust. 1 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (podobnie jak w przypadku art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym) zaskarżeniu podlega zatem akt, nie tylko niezgodny z prawem, ale również godzący w sferę prawną podmiotu, który wnosi skargę tj. wywołujący dla niego negatywne konsekwencje prawne (np. zniesienia, ograniczenia, czy też uniemożliwienia realizacji jego uprawnienia lub interesu prawnego). Na składającym skargę ciąży obowiązek wykazania naruszenia jego interesu prawnego polegające na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą a własną, indywidualną i prawnie chronioną sytuacją. Nie wystarcza więc wykazanie, że akt wojewody narusza interes faktyczny skarżącego pojmowany w sposób subiektywny. Dowieść trzeba, że interes ten znajduje ochronę w obiektywnie pojmowanym porządku prawnym, co wymaga wskazania normy prawa materialnego lub procesowego z której wynikają określone indywidualne prawa lub obowiązki danego podmiotu, naruszone skarżonym aktem (por. NSA w wyroku z dnia 20 lipca 2011 r. II OSK 902/11, CBOSA). Skarżący musi wykazać, że zaskarżony akt naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę materialno-prawną - np. pozbawia go pewnych prawem gwarantowanych uprawnień lub uniemożliwia ich realizację. Szczególną cechą tak rozumianego interesu prawnego jest przede wszystkim bezpośredniość związku pomiędzy sytuacją danego podmiotu a normą prawa materialnego z którego wywodzi on swój interes prawny. Związek taki musi istnieć w chwili podejmowania zaskarżonego aktu - lub co najmniej w chwili wnoszenia skargi (por. NSA w wyroku z dnia 10 sierpnia 2011 r. II OSK 1093/11, CBOSA) – a nie w przyszłości. Musi też powodować następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia konkretnych uprawnień albo nałożenia obowiązków. Należy wykazać już dokonane zaskarżonym aktem ograniczenia a nie tylko ewentualnie zagrażające naruszeniem interesu prawnego. Zdarzenia przyszłe i niepewne, oparte na przewidywaniach i przypuszczeniach nie mogą przesądzać o przyznaniu legitymacji do wniesienia skargi na podstawie art. 63 ust. 1 omawianej ustawy. Przyjąć też trzeba, że jeżeli podstawą skutecznego wniesienia skargi jest konieczność wykazania naruszenia konkretnego indywidualnego interesu prawnego, to nie ma ona – podobnie jak skarga na podstawie art. 101 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym – charakteru actio popularis.

Na obecnym etapie przedmiotem rozpoznania w istocie są trzy skargi wniesione przez trzech skarżących. Jak zaznaczono w wyroku NSA z dnia 24 lutego 2011 r. pomimo zawarcia ich w jednym piśmie, każdy ze skarżących ma własną skargę a zatem każdy z nich, powinien wykazać swój własny interes prawny lub uprawnienie, które zostało naruszone zaskarżonym obwieszczeniem o sprostowaniu błędu. Inaczej mówiąc, każdy ze skarżących musi wykazać, że w tym konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną "prawnie gwarantowaną" (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją a zaskarżonym aktem, polegający na tym, że akt ten narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) właśnie "jego interes prawny lub uprawnie" mające oparcie w przepisach prawa materialnego.

Mając powyższe na uwadze Sąd musiał więc ocenić, czy każda z osób skarżących przedmiotowe obwieszczenie Wojewody wykazała, że akt ten narusza jej prawnie chroniony interes. Okoliczność ta – jak już to podkreślono – ma podstawowe znacznie dla dopuszczenia do merytorycznej kontroli legalności zaskarżonego aktu, podczas której ocenie byłaby poddana zgodność obwieszczenia z art. 17 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych aktów prawnych. Stanowisko takie wynika również z wyroku NSA jaki zapadł w niniejszej sprawie.

Zdaniem Sądu, skarżący nie wykazali jednak, że zaskarżony akt narusza ich prawnie chroniony interes prawny.

Z okoliczności podniesionych w skardze wynika, że każdy ze skarżących naruszenie swojego interesu prawnego wiąże z tym, że jest właścicielem terenu znajdującego się na obszarze objętym ogłoszonym planem miejscowym, zaś sprostowanie błędu dokonane obwieszczeniem Wojewody stanowiące - jak oceniają skarżący - zmianę tego planu, prowadzi do zmiany § 24 uchwały (dotyczącego terenu oznaczonego symbolem 3 MWU sąsiadującego z ich nieruchomościami) poprzez ustalenie innych warunków zabudowy tego terenu. Zmiana ta dopuszcza zwiększenie liczby kondygnacji oraz wysokości zabudowy, co spowoduje według stron, negatywne konsekwencje polegające na znacznym zacienieniu należących do nich działek, na naruszeniu stosunków wodno-prawnych oraz wpłynie na obniżenie wartości nieruchomości.

Na podstawie dokumentów przedłożonych przez skarżących Sąd ustalił, że tylko dwoje z nich: D T oraz M L są właścicielami nieruchomości położonych na obszarze objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego którego dotyczy zaskarżone obwieszczenie Wojewody Dolnośląskiego. Natomiast trzeci ze skarżących Z D, jest właścicielem nieruchomości która znajduje się poza granicami przedmiotowego planu miejscowego. I tak, D T jest właścicielem nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...], która według rysunku planu znajduje się na obszarze oznaczonym symbolem 19 MN; od terenu 3MWU wskazanego w skardze w skardze jako działka nr [...] (obecnie po podziale) oddzielona jest ul. Olbrachtowską. M L jest właścicielem nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działki nr [...] i [...], które zgodnie z rysunkiem planu znajdują się na obszarze oznaczonym symbolem 14 MN i od terenu oznaczonego symbolem 3MWU oddzielone są rzędem nieruchomości oznaczonych jako działki nr [...] – [...] i ul. Olbrachtowską. Z D jest właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] przy ul. P [...]. Nieruchomość ta znajduje się poza granicami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru urbanistycznego Stabłowice Stare I i III. Lokalizacja powyższych nieruchomości okazana została na rysunku planu przez pełnomocnika skarżących oraz przez skarżącego Z D. Jednocześnie pełnomocnik podał w przybliżeniu odległość do terenu 3 MWU dla nieruchomości położonych w granicach planu, która w pierwszym przypadku wynosi około 12 a w drugim około 32 m.

W niniejszej sprawie niesporne jest zatem, że każdemu ze skarżących przysługuje prawo własności nieruchomości, z czym oczywiście należy wiązać fakt posiadania przez nich interesu prawnego. Jednakże sam fakt posiadania prawa własności nieruchomości znajdującej się na obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego do którego zastosowanie znajduje zaskarżony akt wojewody, czy też w sąsiedztwie tego planu, nie może być wystarczające do przyjęcia, że tym samym interes prawny skarżących został naruszony.

Zdaniem Sądu kwestionowane obwieszczenie nie ingeruje w prawo własności skarżących nie narusza jego istoty ani sposobu wykonywania uprawnień składających się na treść tego prawa (rozporządzania i korzystania).

Zauważyć przy tym należy, że strony nie zarzucają aby obwieszczenie wojewody odnosiło się wprost co do warunków zabudowy należących do nich nieruchomości (zmieniało w tym zakresie plan miejscowy) – czy też pozbawiało ich prawa własności lub w sposób bezpośredni ograniczało im sposób korzystania z prawa własności należących do nich nieruchomości. Podnoszą natomiast, że wprowadza ono zmiany w warunkach zabudowy nieruchomości sąsiadującej z ich nieruchomościami, co oddziałuje na ich prawo własności, w taki sposób, że może spowodować ich zacienienie, naruszenie stosunków wodno-prawnych oraz zmniejszenie wartości nieruchomości.

Wszyscy skarżący kwestionują zatem obwieszczenie wojewody w zakresie w jakim odnosi się ono do nieruchomości nie będącej ich własnością, przy czym jak wynika z dostarczonych dokumentów, w żadnym z tych przypadków nie jest to nieruchomość bezpośrednio granicząca z nieruchomościami skarżących.

W ocenie Sądu przedstawione argumenty nie świadczą o naruszeniu interesu prawnego skarżących a jedynie interesu faktycznego, który nie jest jednak objęty ochroną z art. 63 ust. 1 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie. Zabudowa terenu, do którego odnoszą się zarzuty skarżących, po ogłoszeniu przez Wojewodę obwieszczenia o sprostowaniu błędu w uchwale w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie spowoduje bowiem ograniczeń w korzystaniu i zagospodarowaniu nieruchomości należących do skarżących. Nie znajduje uzasadnienia zarzut ich zacienienia przez ewentualną zabudowę pięcio i sześciokondgnacyjną lokalizowana na terenie 3 MWU, w przypadku gdy działki nr [...] i [...] znajdują się w odległości ponad 30 m a działka nr [...] pozostaje poza obszarem planu miejscowego w znacznej odległości od terenu 3MWU. Podobnie powyższą kwestie należy ocenić w stosunku do działki nr [...]. Pomimo, że jest ona lokalizowana najbliżej spornego terenu, jej właściciel w żaden sposób nie wykazał, że taka zabudowa może naruszać normy techniczno-budowlane regulujące kwestie zacienienia. Tym samym nie zostało wykazane, że jego prawnie gwarantowana możliwość korzystania z nieruchomości została ograniczona poprzez naruszenie wskazanych norm. Również pełnomocnik skarżących podczas rozprawy oświadczył, że zapoznał się ze ekspertyzami dla inwestycji realizowanej na terenie 3MWU sporządzonymi na potrzeby innego postępowania i wynika z nich, że normy dotyczące zacienienia i nasłonecznienia nie zostały naruszone.

Zaskarżone obwieszczenie nie ogranicza tym bardziej możliwości wykonywania prawa własności (rozporządzania i korzystania) do nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. W żaden sposób nie zostało bowiem wykazane aby warunki zabudowy terenu 3 MWU lub też innego terenu objętego spornym obwieszczeniem, poprzez naruszenie konkretnej normy prawa materialnego, uniemożliwiały lub ograniczały właścicielowi tej nieruchomości wykonywanie uprawnień właścicielskich – zwłaszcza powodując zacienienie jego działki. Właściciel tej nieruchomości – podobnie jak pozostali skarżący - nie wyjaśnił również na czym miałoby polegać naruszenie stosunków wodno-prawnych przez zaskarżony akt Wojewody i nie wskazał żadnej normy prawa materialnego regulującego tę kwestię, która zostałaby naruszona.

Nie są zasadne zarzuty podnoszone przez wszystkich skarżących wskazujące, że naruszenie interesu prawnego wiąże się obniżeniem wartości nieruchomości. Jest to zdarzenie przyszłe i niepewne. Ponadto jak wskazuje się w orzecznictwie o naruszeniu interesu prawnego nie decyduje uszczerbek czy szkoda w znaczeniu ekonomicznym, lecz zmiana w sytuacji prawnej nieruchomości jeżeli zapisami planu dokonano zmiany jej przeznaczenia. Pogląd ten zdaniem sądu znajduje odpowiednie zastosowanie również w przypadku zmiany przeznaczenia czy warunków zabudowy nieruchomości sąsiedniej. Nadto, nie można utożsamiać hipotetycznej uciążliwości jaką zdaniem skarżących może wywoływać zabudowa pięcio- i sześciokondygnacyjna dopuszczona na terenie 3 MWU w przyszłości z naruszeniem ich interesu prawnego. Zarzuty dotyczące uciążliwości takiej inwestycji (zacienienia, naruszenia stosunków wodno-gruntowych) mogą być natomiast podnoszone na odpowiednich etapach postępowania administracyjnego zmierzającego do wydania decyzji zezwalającej na realizację konkretnej inwestycji. W konsekwencji o tym czy dane przedsięwzięcie będzie uciążliwie dla skarżących nie zależy od obwieszczenia Wojewody o sprostowaniu błędu w planie miejscowym ale od decyzji o pozwoleniu na budowę i ewentualnie innych decyzji wydawanych w procesie inwestycyjnym (por. NSA w wyroku z dnia 29 czerwca 2011 r. II OSK 618/11 CBOSA)

Wreszcie wyjaśnić należy, że o naruszeniu interesu prawnego w rozumieniu art. 63 ust. 1 przywołanej wcześniej ustawy nie świadczy fakt wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę inwestycji realizowanej na dawnej działce 49. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że przymiot strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie pozwolenie na budowę nie ocenia się według takiego samego kryterium jak w przypadku postępowania na podstawie art. 63 ust.1. Dla legitymacji procesowej w postępowaniu administracyjnym nie jest bowiem konieczne wykazanie naruszenia interesu prawnego.

Niezależnie od powyższego, nie wnikając w merytoryczną ocenę zgodności obwieszczenia wojewody z art. 17 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych, zauważyć trzeba, że już przed wydaniem zaskarżonego obwieszczenia, dla terenu 3 MWU powinny znaleźć zastosowanie przepisy § 13 uchwały. Powyższe wynika z konieczności zastosowania przy interpretacji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego reguł wykładni systemowej i celowościowej. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jako akt prawa miejscowego stanowiący źródło prawa powszechnie obowiązuje na danym terenie, podlega takim samym regułom wykładni jak każdy inny akt prawny. Nie ulega wątpliwości, że prawidłowe odczytanie normy prawa lokalnego zawartego w § 24 uchwały przy zastosowaniu wykładni gramatycznej nie było możliwe, gdyż prowadziło do sprzecznych wniosków i czyniło niemożliwym jej zastosowanie. W przepisie tym postanowiono bowiem, że dla terenu 3MWU obowiązują ustalenia dla strefy MWU, zawarte w § 15. Tymczasem § 15 dotyczył terenu oznaczonego symbolem 1 MW dla którego obowiązują ustalenia dla MW zawarte w § 14. Tenże z kolei przepis dotyczy strefy MN a więc zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. W przypadku, gdy wykładnia językowa prowadzi do wniosków uniemożliwiających zastosowanie danego przepisu zgodnie z jego brzmieniem, należy zastosować reguły wykładni systemowej i celowościowej, które w tym konkretnym przypadku dla terenu oznaczonego symbolem 3 MWU nakazywały stosować przepisy § 13 uchwały, zawierającego ogólne uregulowania dla wszystkich terenów oznaczonych symbolem MWU. Wobec powyższego, co najmniej wątpliwe jest twierdzenie skarżących, że na terenie 3 MWU już przed wydaniem obwieszczenia Wojewody dopuszczalna była jedynie niższa zabudowa.

Reasumując, Sąd stwierdził, że skarżący przedstawiając zarzuty przeciwko zaskarżonemu obwieszczeniu Wojewody nie wykazali, że ma ono bezpośredni i to niekorzystny wpływ na ich interes prawny – narusza ten interes. Tym samym niemożliwie było dokonanie przez Sąd kontroli legalności zaskarżonego aktu a skargi zgodnie z art. 151 u.p.p.s.a. podlegały oddaleniu.