Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 920/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1 i art. 141  § 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra (spr.) Sędzia NSA Magdalena Bosakirska Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz Protokolant Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. Spółki z o.o. w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 12 lutego 2013 r. sygn. akt III SA/Gl 1354/12 w sprawie ze skargi K. Spółki z o.o. w C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G.; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz K. Spółki z o.o. w C. 1.126 (słownie: tysiąc sto dwadzieścia sześć) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 1354/12 oddalił skargę K. Sp. z o.o. w C. (dalej: skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji stwierdził na wstępie, że decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w C. z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], którą organ ten określił skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu marki Ford Transit o numerze nadwozia [...], roku produkcji 2003, o pojemności silnika 2402 cm³, na kwotę 6.255 zł.

Sąd I instancji przedstawiając stan faktyczny sprawy i omawiając rozstrzygnięcia podjęte przez organy obu instancji stwierdził, że organy powołując się na stosowne regulacje prawne oraz treść kodu 8703 uznały, że cechy zewnętrzne i wyposażenie samochodu Volkswagen Touareg nr VIN [...] jednoznacznie wskazują, iż samochód ten jest samochodem osobowym klasyfikowanym do kodu CN 8703 przeznaczonym do przewozu 5 osób (wraz z kierowcą), którego wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu osób, choć można nim także przewozić towary, podlegającym opodatkowaniu podatkiem akcyzowym z tytułu jego nabycia wewnątrzwspólnotowego.

Sąd I instancji uzasadniając oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a., przywołał treść przepisów stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz zasady klasyfikacji towarów w oparciu o Nomenklaturę Scaloną (CN) i stwierdził, że organy podatkowe określając skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym nie naruszyły prawa. Dokonały prawidłowej wykładni przepisów podatkowych, a także kodu 8703 CN oraz zaklasyfikowania ocenianego samochodu marki Volkswagen Touareg o numerze nadwozia VIN [...], roku produkcji 2006, o pojemności silnika 2461 cm³, do tej pozycji, jako samochodu przeznaczonego zasadniczo do przewozu osób. Prawidłowo też zastosowały ustawową stawkę podatku wynoszącą 18,6 %, właściwą dla pojemności silnika powyżej 2000 cm³, uwzględniającą kwotę rezydualną podatku zgodnie z wyrokiem TSUE z dnia 18 stycznia 2007 r., C-313/05, wydanym w sprawie M. Brzeziński. Swoje stanowisko organy wyraziły w uzasadnieniach decyzji wskazując, jakie dowody zostały uznane za mające wpływ na rozstrzygnięcie (art. 210 § 4 ord. pod.). W trakcie postępowania skarżąca miała prawo przedstawiać określone dowody i korzystała z tego prawa, zgłaszać wnioski dowodowe z podaniem określonych środków dowodowych i okoliczności, które miałyby je potwierdzać, a przed wydaniem decyzji wypowiadać się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W związku z tym organy nie naruszyły przepisów postępowania, to jest art. 122, art. 123, art. 187 § 1 ord. pod., a ocena zebranego materiału dowodowego nastąpiła bez naruszenia granic zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 191 ord. pod., a zatem zarzuty zgłoszone w skardze okazały się bezzasadne.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżąca zaskarżyła powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:

1) art. 134 § 1 p.p.s.a. polegające na nierozpoznaniu istoty sprawy, wobec odniesienia wyroku do skargi z dnia 12 kwietnia 2012 r. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] marca 2012 r. dotyczącej podatku akcyzowego w wysokości 7.430 zł z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu Volkswagen Touareg o numerze nadwozia VIN [...];

2) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zawarcie w uzasadnieniu wyroku przedstawienia stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia nie mających związku z przedmiotem skargi w tej sprawie bowiem dotyczących podatku akcyzowego w wysokości 7.430 zł z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu Volkswagen Touareg o numerze nadwozia VIN [...] oraz skargi z dnia 12 kwietnia 2012 r. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] marca 2012 r.;

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. oraz 151 p.p.s.a. polegające na niedostrzeżeniu przez Sąd I instancji błędnego zastosowania dokonanego przez organy podatkowe przepisów i w konsekwencji nieuchyleniu decyzji organów podatkowych:

- art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3 poz. 11 ze zm.), zwanej dalej: u.p.a., poprzez pominięcie okoliczności, iż strona nie dokonała wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego, gdyż nabyła samochód ciężarowy, a nabycie to nie jest objęte obowiązkiem zapłaty podatku akcyzowego,

- art. 100 ust. 2 pkt 2 u.p.a. w sytuacji, gdy stan pojazdu został ustalony przez te organy na rok 2011, podczas gdy powinien zostać ustalony na dzień przemieszczenia tego pojazdu na terytorium kraju, mając na uwadze, że w międzyczasie dokonano w przedmiotowym pojeździe istotnych zmian;

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. oraz 151 p.p.s.a. polegające na niedostrzeżeniu przez Sąd I instancji naruszenia prawa wspólnotowego polegającego na nieuzasadnionej dowolności Dyrektora Izby Celnej w K. w interpretowaniu i stosowaniu Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej Wspólnej Taryfy Celnej stanowiących załącznik nr 1 do Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. z późniejszymi zmianami oraz polegające na błędnej interpretacji Nomenklatury Scalonej wbrew wykładni językowej;

5) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz 151 p.p.s.a. polegające na niedostrzeżeniu przez Sąd I instancji naruszenia przez organy podatkowe przepisu postępowania art. 191 ord. pod. w zw. z art. 6 u.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, polegające na nieuzasadnionym nieuwzględnieniu dowodów w postaci dokumentów urzędowych, w szczególności dowodu rejestracyjnego wydanego przez Urząd Miasta C. oraz nieuwzględnieniu dowodu z dokumentu przedstawionego przez FORD POLSKA, z którego wynika jednoznacznie, że przedmiotowy pojazd marki FORD TRANSIT został wyprodukowany jako samochód ciężarowy;

6) art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy z zakresu pojazdów mechanicznych na okoliczność ustalenia, czy przedmiotowy pojazd jest pojazdem ciężarowym zgodnie z jego numerem homologacji, numerem karoserii, jak i ze względu na jego cechy techniczne, który to dowód pozwoliłby stwierdzić ponad wszelką wątpliwość, czy przedmiotowy samochód w chwili dokonania wewnątrzwspólnotowego nabycia był pojazdem do transportu towarów.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie powyższych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w K. wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a.

Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia znacząco sformalizowanym. Aby mogła odnieść skutek w postaci jej uwzględnienia niezbędne jest jej sporządzenie w sposób zgodny z regułami ją normującymi, w szczególności podstawy kasacyjne muszą być tak skonstruowane, ażeby była możliwość odniesienia się poprzez ich treść do zaskarżonego orzeczenia.

Za zasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez wyjście poza granice sprawy oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak zwięzłego przedstawienia stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia.

O naruszeniu przez sąd art. 134 § 1 p.p.s.a. można mówić, gdy sąd wykroczy poza granice sprawy, w której skarga zostałaby wniesiona, albo - mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku - nie wyjdzie poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącego, a rzeczywiście zaistniały (por. wyrok NSA z dnia 6 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 1101/10, LEX nr 990144, wyrok NSA z dnia 19 lutego 2013 r., sygn. akt II FSK 1209/11, LEX nr 1358223, wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt LEX nr 1298430).

W myśl art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. jako samodzielna podstawa kasacyjna może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: (a) gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i (b) gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 11 września 2014 r., sygn. akt I FSK 1335/13, LEX nr 1569205, wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. akt II GSK 706/13, LEX nr 1519185, wyrok NSA z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 2122/12, LEX nr 1495172, wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1956/11, LEX nr 1361516).

Uzasadnienie wyroku jest sprawozdaniem zawierającym zwięzłe przedstawienie stanu sprawy i zarzutów podniesionych w skardze, wskazaniem podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz wyjaśnienia tej podstawy. Jakkolwiek czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia, dokonywana już po rozstrzygnięciu sprawy i mająca sprawozdawczy charakter, sama w sobie nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, niemniej za trafną uznać należy tezę, iż tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce, i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa (por. wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 2176/12, LEX nr 1572447). Artykuł 141 § 4 p.p.s.a. wyraża dyrektywę skierowaną pod adresem sądu sporządzającego uzasadnienie wyroku, by zawierało ono zwięzłe przedstawienie sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Podkreślenia wymaga, że do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może dojść wówczas, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich istotnych elementów i w związku z tym zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej (por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt I GSK 938/12, LEX nr 1480826).

Naruszenia procesowe, do których doszło na tle art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. związane są z tym, że uzasadnienie wyroku w zasadzie już od etapu przedstawiania decyzji organu pierwszej instancji odnosi się do innej sprawy – dotyczącej innego samochodu. W niniejszej sprawie przedmiotem opodatkowania podatkiem akcyzowym wewnątrzwspólnotowego nabycia jest Ford Transit, natomiast w wyroku Sąd I instancji wszystkie rozważania odnosi do samochodu Volksvagen Touareg.

Te procesowe wadliwości miały istotny wpływ na wynik sprawy. Treść uzasadnienia wyroku wskazuje bowiem, że Sąd oddalił skargę dokonując rozstrzygnięcia w zasadzie w innej sprawie.

W konsekwencji powstałych uchybień procesowych za przedwczesne należało uznać odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej.

W ponownym postępowaniu Sąd I instancji dokona rozstrzygnięcia sprawy będącej przedmiotem orzekania przez organy podatkowe, której efektem była decyzja określająca wysokość podatku akcyzowego od wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu marki Ford Transit.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.