Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 994/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134, art. 135, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1, art. 145 § 1 pkt 2, art. 151, art. 152
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 107 § 1, art. 132, art. 133, art. 138 § 1 pkt 2, art. 138 § 2, art. 156 § 1 pkt 1, art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 75 ust. 1 pkt 5, art. 75 ust. 2 pkt 1, art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b, art. 99 ust. 2 pkt 1 lit. a, art. 99 ust. 2 pkt 1 lit. c, art. 125  pkt 10 lit. j
journal: Dz.U. 2011 nr 30 poz 151
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

SENTENCJA

Dnia 22 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2013 roku przy udziale sprawy ze skarg Prokuratora Rejonowego w W. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013r. nr [...] [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie skierowania na badania lekarskie I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013r. nr [...], II. oddala skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013r. nr [...], III. stwierdza, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 nr [...] nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], Starosta W., działając na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., dalej: "P.r.d."), skierował D. S., posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B oraz C na badania lekarskie, z powodu otrzymania informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. W pouczeniu zawartym w powyższej decyzji Starosta W. poinformował między innymi, że na badania lekarskie należy zgłosić się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w P. w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnej decyzji. Oryginał orzeczenia lekarskiego należy przekazać właściwemu staroście.

Odwołanie, działając w oparciu o art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: "K.p.a."), złożył Prokurator Rejonowy w W. zarzucając powyższej decyzji, że została ona wydana na podstawie uchylonego i nieobowiązującego w dacie jej wydania przepisu art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 P.r.d., podczas gdy podstawą prawną do wydania przedmiotowej decyzji winien być przepis art. 75 ust. 1 pkt 5 aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2011 r. Nr 30, poz. 151 ze zm., dalej: "u.k.p."). Powołując się na przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Prokurator Rejonowy w W. wniósł o uchylenie wadliwej podstawy prawnej wydanej decyzji, poprzez wskazanie, że D. S. został skierowany na badanie lekarskie na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p.

W uzasadnieniu złożonego środka odwoławczego Prokurator stwierdził, że decyzja z dnia [...] lutego 2013 r. jest merytorycznie słuszna, albowiem istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu zdrowia D. S. Wadliwa jest natomiast podstawa prawna tego rozstrzygnięcia. Zarówno w dacie wszczęcia postępowania, jak i wydania zakwestionowanej decyzji, wskazany jako jej podstawa prawna przepis art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 P.r.d. był uchylony i nie obowiązywał. Zatem podstawą prawną do wydania przedmiotowej decyzji był i powinien zostać wskazany w sentencji decyzji przepis art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p.

Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], Starosta W., działając na podstawie art. 104 i art. 132 K.p.a., po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej wydania decyzji z dnia [...] lutego 2013 r., uchylił decyzję własną z dnia [...] lutego 2013 r. o skierowaniu na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Starosta W. uznał, że zgodnie z obowiązującym stanem prawnym decyzję o skierowaniu na badania lekarskie, ze względu na istnienie uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia kierowcy, wydaje się na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b u.k.p., a nie na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 5.

Odwołanie od decyzji z dnia [...] lutego 2013 r., działając na podstawie art. 127 § 1 K.p.a., złożył Prokurator Rejonowy w W., zarzucając że została ona wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 132 K.p.a. polegającym na uchyleniu uprzedniej decyzji przy jednoczesnym niepodzieleniu stanowiska wyrażonego w odwołaniu z dnia 22 lutego 2013 r., które to odwołanie winno zostać rozpoznane przez organ odwoławczy. W oparciu o przepis art. 138 § 2 K.p.a. Prokurator wniósł o uchylenie zakwestionowanej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Motywując wniesienie środka odwoławczego Prokurator Rejonowy w W. wskazał w szczególności, że Starosta W. nie mógł uchylić swojej wcześniejszej decyzji w ramach samokontroli, gdyż nie zostały spełnione przesłanki art. 132 K.p.a. Po pierwsze, z treści uzasadnienia kwestionowanej decyzji nie wynika, aby D. S. również złożył odwołanie od wcześniejszej decyzji bądź wyraził zgodę na uchylenie tejże. Po drugie, możliwość uchylenia wcześniejszej decyzji przez organ I instancji istnieje jedynie wówczas, gdy organ ten uzna, że odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie. Powyższemu przeczy w sposób oczywisty, zdaniem odwołującego, sama treść uzasadnienia decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. Na marginesie odwołujący zwrócił uwagę, że stosownej korekty w zakresie podstawy prawnej skierowania kierowcy na badanie lekarskie winien dokonać organ odwoławczy, zgadzając się iż podstawę tę stanowi art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b, a nie omyłkowo wskazany we wcześniejszym odwołaniu art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., działając na podstawie ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 132 K.p.a., po rozpatrzeniu sprawy z odwołania Prokuratora Rejonowego w W. od decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. w przedmiocie uchylenia decyzji własnej z dnia [...] lutego 2013 r. o skierowaniu D. S. na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w P., uchyliło decyzję z dnia [...] lutego 2013 r. w całości.

W motywach tego rozstrzygnięcia organ II instancji w pierwszym rzędzie wskazał, że decyzja z dnia [...] lutego 2013 r. rażąco narusza art. 132 K.p.a. i z tego powodu nie może się ostać w obrocie prawnym. W sprawie zakończonej decyzją Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. stroną postępowania jest bowiem D. S., ponadto występuje w niej Prokurator, jako podmiot działający na prawach strony. Uchylenie decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. mogłoby nastąpić jedynie wówczas, gdyby odwołanie złożył zarówno D. S., jak i Prokurator Rejonowy, oraz gdy odwołania zasługiwałyby w całości na uwzględnienie. Kolegium z urzędu stwierdziło, że D. S. odwołania nie złożył, a decyzję z dnia [...] lutego 2013 r. wykonał w wyznaczonym terminie. Rozstrzygnięcie zawarte w decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. w żadnym razie nie odpowiada wymogom art. 132 K.p.a. i z tego powodu należało decyzję tę uchylić. Organ II instancji stwierdził nadto, że uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. byłoby niecelowe, ponieważ sprawa znajduje się w Kolegium - organie właściwym do rozpatrzenia odwołania. Biorąc pod uwagę powyższe Kolegium zdecydowało się orzec na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. W badanej sprawie Kolegium ograniczyło się wyłącznie do uchylenia decyzji, ponieważ postępowanie odwoławcze wywołane odwołaniem Prokuratora Rejonowego w W. nie jest bezprzedmiotowe i wymaga rozpoznania w odrębnym postępowaniu. Uchylenie wadliwej decyzji Starosty W. otwiera drogę do rozpatrzenia przez Kolegium odwołania Prokuratora Rejonowego w W. od decyzji z dnia [...] lutego 2013 r.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., działając na podstawie ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych oraz na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., a także art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b u.k.p., po rozpatrzeniu odwołania Prokuratora Rejonowego w W. od decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. w przedmiocie skierowania na badania lekarskie, utrzymało decyzję z dnia [...] lutego 2013 r. w mocy.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, że analiza treści decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. potwierdziła, że organ I instancji powołał w niej jako podstawę prawną uchylony - nie obowiązujący - przepis. Organ I instancji w podstawie prawnej decyzji wpisał art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 P.r.d., który to przepis utracił swą moc wraz z wejściem w życie w dniu 19 stycznia 2013 r. ustawy o kierujących pojazdami. Kolegium przy ustalaniu prawidłowej podstawy prawnej wzięło pod uwagę wniosek Prokuratora Rejonowego w W. z dnia 30 stycznia 2013 r. o skierowanie D. S. na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Jako podstawę faktyczną żądania Prokurator wskazał okoliczność, że w toku dochodzenia o sygn. [...] D. S. został poddany jednorazowemu badaniu sądowo-psychiatrycznemu, które nasunęło uzasadnienie i poważne zastrzeżenia co do stanu jego zdrowia w kontekście zdolności do kierowania pojazdami. Prokurator Rejonowy wadliwie wskazał art. 75 ust. 1 pkt 5 oraz art. 75 ust. 2 pkt 2 u.k.p., jako podstawę działania organu I instancji w sprawie, jednak słusznie zarzucił organowi I instancji, że od daty złożenia wniosku (data wszczęcia postępowania) organ winien swoje postępowanie prowadzić i zakończyć na podstawie przepisów ustawy o kierujących pojazdami. Od dnia 19 stycznia 2013 r. do postępowania w sprawie skierowania kierowcy na badania lekarskie w przypadku istnienia uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia, należy stosować przepis art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b u.k.p. Zgodnie z przywołanym przepisem starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia. W tym przypadku wystąpiła, w ocenie Kolegium, przesłanka uzasadniająca skierowanie D. S. na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Organy administracji samorządowej nie mają wiedzy pozwalającej ocenić, czy stan zdrowia kierowcy jest przeszkodą do kierowania przezeń pojazdami mechanicznymi, stąd zgłoszenie uzasadnionych wątpliwości w tym zakresie wymaga sprawdzenia przez lekarzy specjalistów. W ocenie Kolegium okoliczności zgłoszone przez Prokuratora Rejonowego w W. wymagały weryfikacji przez lekarza uprawnionego do badania kierowców w Wielkopolskim Centrum Medycyny Pracy, w trybie powołanego wyżej przepisu prawa. Organ II instancji podkreślił przy tym, że z posiadanych informacji wynika, że D. S. wykonał nałożony na niego obowiązek, zgłaszając się na badania lekarskie w dniu [...] marca 2013 r. Badanie zakończone zostało wydaniem orzeczenia lekarskiego nr [...] stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Lekarz uprawniony do badania kierowców wyznaczył jednak ponowny termin badania lekarskiego – [...] września 2013 r. Rodzaj wydanego orzeczenia, to jest stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, potwierdza że skierowanie na badanie lekarskie było w pełni uzasadnione.

Skargi od powyżej przywołanych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wywiódł w przewidzianym prawie terminie Prokurator Rejonowy w W.

W skardze na decyzję z dnia [...] kwietnia 2013 r., Nr [...], uchylającą decyzję Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. o uchyleniu decyzji własnej z dnia [...] lutego 2013 r., Prokurator Rejonowy w W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając wydanie jej z rażącym naruszeniem przepisu postępowania administracyjnego art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., polegającym na uchyleniu w całości decyzji organu I instancji, podczas gdy art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. nie uprawnia organu II instancji do wydania jedynie decyzji kasacyjnej względem decyzji organu I instancji. Skarga ta została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Po 994/13.

Argumentując wniesioną skargę Prokurator Rejonowy w W. stwierdził, że przywołany przepis art. 138 § 1 i 2 K.p.a. w sposób wyczerpujący określa sposoby zakończenia postępowania odwoławczego. A contrario nie jest dopuszczalne zakończenie postępowania odwoławczego w sposób inny niż wskazany w analizowanym przepisie procedury administracyjnej. W szczególności nie jest możliwe samo uchylenie zaskarżonej decyzji w części lub w całości tak jak w przedmiotowej sprawie - bez przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia albo umorzenia postępowania w pierwszej instancji, albo orzeczenia co do istoty sprawy. Zdaniem skarżącego za trafnością tego stanowiska przemawiają: literalne brzmienie analizowanego przepisu, jego wykładnia, jak również poglądy przedstawicieli doktryny oraz ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych. W tym kontekście jako zupełnie nieuprawnione jawią się rozważania organu II instancji zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanej decyzji, iż za ograniczeniem się wyłącznie do uchylenia decyzji Starosty W. przemawiać ma konieczność rozpatrzenia wcześniejszego odwołania Prokuratora Rejonowego w W. na decyzję z dnia [...] lutego 2013 r.

W odpowiedzi na powyższą skargę, zawartej w piśmie z dnia 10 lipca 2013 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o oddalenie skargi. W uzasadnieniu swojego stanowiska Kolegium wskazało, że zdecydowało o wydaniu rozstrzygnięcia ograniczającego się do uchylenia wadliwej decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r., przy czym wzięło pod uwagę to, że obowiązek rozpatrzenia odwołania Prokuratora Rejonowego w W.od decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. ciąży na Kolegium, a nie na organie I instancji. Uchylenie w takim przypadku decyzji organu I instancji, wydanej w trybie art. 132 K.p.a., oraz przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia byłoby niecelowe i nieracjonalne. Wydanie decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., czego domagał się Prokurator, nie prowadziłoby bowiem do wydania rozstrzygnięcia przez organ I instancji, a jedynie do przekazania Kolegium akt sprawy wraz z odwołaniem. Wobec braku przesłanek do zastosowania art. 132 K.p.a. właściwym do rozpatrzenia odwołania od decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2013 r. było Kolegium, które w momencie wydania zaskarżonego orzeczenia dysponowało już aktami sprawy i odwołaniem. Względy ekonomiki postępowania przemawiały za przyjęciem innego rozstrzygnięcia, to jest uchyleniem nieprawidłowej decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r., wydanej w oparciu o art. 132 K.p.a., celem otwarcia drogi do rozpatrzenia odwołania Prokuratora Rejonowego w W. od decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. o skierowaniu na badania lekarskie. Kolegium podkreśliło przy tym, ze na przeszkodzie do wydania decyzji na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. stała też treść tego przepisu prawa, ograniczającego możliwość uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji jedynie do przypadku, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Organ I instancji orzekając na podstawie art. 132 K.p.a. nie prowadzi żadnego postępowania dowodowego, lecz korzysta z materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu głównym (tutaj zakończonym decyzją z dnia [...] lutego 2013 r.). Ponadto Kolegium nie mogło uchylić decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. i umorzyć postępowania, ponieważ postępowanie w sprawie odwołania od decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. nie było bezprzedmiotowe, wymagało wydania decyzji w trybie odwoławczym. Zdaniem Kolegium w sprawie mamy do czynienia z wystąpieniem luki w prawie. Ustawodawca nie przewidział bowiem przypadków, rzadko pojawiających się w postępowaniu administracyjnym, w których konieczne jest jedynie uchylenie wadliwego aktu prawnego. W takiej sytuacji istnieje potrzeba usunięcia luki w prawie poprzez odwołanie się do reguł wnioskowań prawniczych.

W skardze na decyzję z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. w przedmiocie skierowania D. S. na badania lekarskie, Prokurator Rejonowy w W. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji podnosząc zarzut, iż została ona wydana bez podstawy prawnej, gdyż organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji wydaną na podstawie przepisów prawa materialnego, które w czasie rozpatrywania odwołania już nie obowiązywały – wydaną na podstawie nieobowiązujących przepisów art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 P.r.d., które zostały uchylone przez przepisy ustawy o kierujących pojazdami. Skarga ta została zarejestrowana w tut. Sądzie pod sygn. akt III SA/Po 995/13.

W uzasadnieniu powyższej skargi skarżący wskazał, że w jego ocenie zaskarżona decyzja jest nieważna na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Nie ulega wątpliwości, również w świetle rozważań organu II instancji zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że Starosta W. kierując D. S. na stosowne badania lekarskie błędnie wskazał art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 P.r.d., zamiast właściwego art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b u.k.p. Pomimo oczywistej wadliwości podstawy prawnej rozstrzygnięcia organu I instancji organ odwoławczy utrzymał pierwszoinstancyjną decyzję w mocy. Skarżący wskazał przy tym, że jak podnosi się w doktrynie oraz orzecznictwie z kwalifikowaną postacią nieważności decyzji administracyjnej, określoną w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., mamy do czynienia, jeżeli organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzje wydaną na podstawie przepisów, które w czasie rozpatrywania odwołania już nie obowiązywały. Taka decyzja organu II instancji może i powinna zostać uznana za wydaną bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

W odpowiedzi na powyższą skargę, zawartej w piśmie z dnia 10 lipca 2013 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów przedstawionych przez Skarżącego Kolegium wyjaśniło, że orzekając w postępowaniu odwoławczym rozpatruje sprawę od początku biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy istniejący w dniu wydania decyzji w II instancji. W badanej sprawie Kolegium stwierdziło, że podstawą prawną skierowania kierowcy na badania lekarskie w dniu orzekania przez Kolegium jest przepis art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b u.k.p. Przepis ten został powołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji oraz omówiony w jej uzasadnieniu. Zarzut wydania decyzji bez podstawy prawnej jest więc nieuzasadniony. Bez względu na to czy Starosta W. powołał w swojej decyzji prawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia czy nie, stwierdzić należy, że w dacie wydawania decyzji przez ten organ w polskim prawie istniał przepis dający podstawę do skierowania D. S. na badania lekarskie. Przepis ten został wskazany w zaskarżonej decyzji. Względy racjonalności i ekonomiki postępowania przemawiały za utrzymaniem decyzji w mocy zwłaszcza, że strona decyzję wykonała. Nie byłoby prawidłowym uchylenie przedmiotowej decyzji organu I instancji do ponownego rozpatrzenia i prowadzenie od nowa postępowania w przedmiocie skierowania na badania lekarskie, skoro strona dostarczyła do akt wymagane orzeczenie lekarskie potwierdzające zasadność jej skierowania tzn. negatywną ocenę stanu zdrowia (istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami).

Postanowieniem z dnia 2 października 2013 r. tut. Sąd połączył sprawę o sygn. akt III SA/Po 995/13 do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia ze sprawą o sygn. akt III SA/Po 994/13, jako że sprawy te pozostają ze sobą w związku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013 r., uchylającą decyzję Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r., zasługuje na uwzględnienie.

Natomiast skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r., nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Uchylenie decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Jednocześnie, co istotne na gruncie niniejszej sprawy, dokonując kontroli legalności podjętych przez organ administracji rozstrzygnięć Sąd, stosownie do zapisu art. 134 P.p.s.a., nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu są decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r. Pierwsza z tych decyzji, uchylająca decyzję Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r., zapadła w postępowaniu odwoławczym od decyzji podjętej przez organ I instancji w dniu [...] lutego 2013 r. w trybie autokontroli, przewidzianym w art. 132 K.p.a. Druga z tych decyzji, została natomiast podjęta przez organ II instancji w wyniku rozpoznania odwołania od pierwotnej decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2013 r., uchylonej następnie ostatnio przywołaną decyzją wydaną w trybie autokontroli, w przedmiocie skierowania D. S. na badania lekarskie.

Bezpośredni związek istniejący pomiędzy powyższymi rozstrzygnięciami przemawia za zbadaniem przez Sąd legalności zapadłych rozstrzygnięć w jednym postępowaniu. Jakkolwiek już w tym miejscu należy stwierdzić, że każde z powyżej przywołanych rozstrzygnięć organu I instancji, z uwagi na odmienny tryb jego podjęcia, wymaga spełnienia przez organ różnych przesłanek, co Sąd miał na względzie przy rozpoznawaniu wniesionych w ramach niniejszego postępowania skarg.

W pierwszym rzędzie zasadne jest przeprowadzenie oceny prawnej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r. uchylającej decyzję Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r., którą to organ I instancji, działając w ramach trybu autokontroli przewidzianego w art. 132 K.p.a., uchylił decyzję własną z dnia [...] lutego 2013 r.

W ocenie Sądu obydwie te decyzje podjęte zostały z rażącym naruszeniem prawa, o którym stanowi art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., przy czym każde z tych rozstrzygnięć naruszyło w ten sposób inne regulacje prawne.

Podstawą stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, o której stanowi art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., jest stwierdzenie, że decyzja ta pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu niebudzącego wątpliwości interpretacyjnych, a nadto, że skutkiem tego naruszenia jest powstanie - w następstwie wydania tej decyzji - sytuacji niemożliwej do zaakceptowania w praworządnym państwie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 1992 r., V SA 86/92, z dnia 18 lipca 1994 r., V SA 535/94, z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 363/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: "CBOSA").

Odnosząc się w pierwszej kolejności do decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r., którą ten uchylił przywołaną powyżej decyzję autokontrolną podjętą przez organ I instancji, eliminując ją tym samym z obrotu prawnego, należy stwierdzić, że decyzja ta podjęta została z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez ograniczenie przez Kolegium podjętego w postępowaniu odwoławczym rozstrzygnięcia wyłącznie do uchylenia decyzji pierwszoinstnacyjnej.

Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. W ocenie Sądu przepis ten zobowiązując organ II instancji do wydania decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję, a w zakresie w jakim uchylenie to nastąpiło, także do orzeczenia co do istoty sprawy albo umorzenia postępowania pierwszej instancji, nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych.

Warto zauważyć, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podnosi się, że rozstrzygnięcie podjęte przez organ II instancji nieprzewidziane w katalogu zawartym w art. 138 K.p.a. będzie zawsze w sposób rażący naruszało prawo (zob. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 czerwca 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 196/09, z dnia 21 czerwca 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 888/04, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 1993 r., sygn. akt IV SA 1245/92, dostępne w CBOSA). Brak jest prawnej możliwości wydania przez organ odwoławczy decyzji ograniczającej się tylko do orzeczenia o bycie prawnym kontrolowanego aktu organu I instancji bez odniesienia się do istoty sprawy będącej jego przedmiotem. Orzecznictwo sądowe, podkreślając kompletność katalogu kompetencji przysługujących organowi odwoławczemu, wynikających z art. 138 K.p.a., konsekwentnie opowiada się za pozbawieniem bytu prawnego decyzji wydanych z takim uchybieniem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 czerwca 1997 r., sygn. akt I SA/Gd 12/96, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex, nr 30603, a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. akt IV SA/GL 284/10, dostępny w CBOSA). Brak takiego rozstrzygnięcia oceniany jest jako rażące naruszenie prawa.

Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, w pełni podziela powyżej prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowisko.

Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r. wbrew oczywistemu brzmieniu art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. ogranicza się wyłącznie do uchylenia decyzji autokontrolnej Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. Brak merytorycznego odniesienia się do sprawy bądź umorzenia postępowania pierwszo instancyjnego, co stanowi obligatoryjną część decyzji drugoinstancyjnej na gruncie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., oznacza że decyzja ta została podjęta z rażącym naruszeniem tego przepisu. W ocenie Sądu jest to jednocześnie sytuacja nie do zaakceptowania w praworządnym państwie. Niedopuszczalne jest bowiem aby organ II instancji, mając do dyspozycji zamknięty katalog rozstrzygnięć przewidziany w art. 138 K.p.a., podejmował rozstrzygnięcie, które wykracza poza ten katalog.

Kwestią wtórną jest natomiast w niniejszym postępowaniu stwierdzenie, jakie rzeczywiście winno być to rozstrzygnięcie, a więc czy organ II instancji winien uchylić decyzję organu I instancji w całości i jednocześnie orzec co do istoty sprawy, uchylić decyzję organu I instancji w całości i umorzyć postępowanie pierwszej instancji, czy też – działając w oparciu o art. 138 § 2, a nie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. – winien on uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Jest to kwestia drugorzędna z tego względu, iż organ II instancji zobowiązany był przede wszystkim do sformułowania rozstrzygnięcia przewidzianego w art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., czy też w pozostałych regulacjach zawartych w art. 138 K.p.a., a dopiero spełnienie tej dyspozycji mogłoby podlegać ocenie na gruncie tejże regulacji, pod kątem prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia.

Mając na względzie konieczność dokonania pełnej oceny prawnej zaskarżonej decyzji wskazać należy, iż w stanie faktycznym istniejącym na gruncie kontrolowanej sprawy, Kolegium winno uchylić decyzję autokontrolną organu I instancji z dnia [...] lutego 2013 r. i umorzyć w tym zakresie postępowanie w pierwszej instancji z uwagi na brak kompetencji po stronie Starosty do ponownego podjęcia decyzji autokontrolnej po upływie terminu, o którym stanowi art. 133 K.p.a. W tym zakresie postępowanie stało się zatem bezprzedmiotowe. Nie trafne jest przy tym odnoszenie się przez organ II instancji do kwestii wykraczających poza granice postępowania wywołanego podjęciem przez organ I instancji decyzji autokontrolnej w sprawie. Umorzenie postępowanie w tym zakresie nie prowadzi bowiem do stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego zainicjowanego wniesieniem odwołania od pierwotnej decyzji organu I instancji. Skuteczne uchylenie decyzji autokontrolnej i umorzenie postępowania pierwszej instancji w tym zakresie aktualizuje bowiem kompetencję organu II instancji do rozpoznania odwołania od decyzji pierwotnej organu I instancji, a więc na gruncie kontrolowanej sprawy od decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. Z obrotu prawnego zostaje wyeliminowana decyzja administracyjna, która uchylała decyzję pierwotną w trybie autokontroli. Nie prowadzi to w istocie do uznania bezprzedmiotowości postępowania w ogóle, gdyż w obrocie prawnym nadal funkcjonuje decyzja organu I instancji orzekająca co do istoty tej sprawy, od której zostało skutecznie wniesione odwołanie. Warto przy tym zauważyć, że Kolegium w przypadku podjęcia decyzji autokontrolnej nie rozpoznaje odwołania od decyzji pierwotnej, lecz rozpoznaje odwołanie od decyzji autokontrolnej, przy której pierwotne odwołanie służyć może jedynie dla oceny zgodności z prawem, pod względem formalnym bądź merytorycznym, decyzji autokontrolnej. Nie jest ono natomiast środkiem zaskarżenia, który inicjuje postępowanie odwoławcze w tym zakresie i który na tym etapie postępowania podlega rozpoznaniu przez organ odwoławczy. Decyzja o uchyleniu decyzji autokontrolnej I instancji i orzeczeniu co do istoty sprawy możliwa byłaby w przypadku, gdyby organ II instancji stwierdził dopuszczalność formalną wydania przez organ I instancji decyzji w trybie autokontroli, a jednocześnie nie zgodził się z merytorycznym rozstrzygnięciem zawartym w decyzji autokontrolnej, którego – wskazując na marginesie – brak jest w decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2013 r. Podjęcie decyzji autokontrolnej wyłącza natomiast możliwość zastosowania przez organ II instancji art. 138 § 2 K.p.a., bowiem z uwagi na wygaśniecie kompetencji organu I instancji do podjęcia decyzji autokontrolnej organ ten nie może ponownie merytorycznie rozpoznać sprawy w tym trybie.

Stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium otwiera Sądowi możliwość przeprowadzenia oceny prawnej decyzji autokontrolnej Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. W ocenie Sądu również ta decyzja jako rażąco naruszająca prawo jest nieważna.

Zgodnie z art. 132 § 1 K.p.a. jeżeli odwołanie wniosły wszystkie strony, a organ administracji publicznej, który wydał decyzję, uzna, że to odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie, może wydać nową decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję. Przepis § 1 stosuje się także w przypadku, gdy odwołanie wniosła jedna ze stron, a pozostałe strony wyraziły zgodę na uchylenie lub zmianę decyzji zgodnie z żądaniem odwołania (§ 2). Od nowej decyzji służy stronom odwołanie (§ 3).

W kontrolowanej sprawie, w której istnieje wielość stron postępowania, odwołanie od decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. wniósł wyłącznie Prokurator Rejonowy w W. a więc w grę wchodzi jedynie możliwość zastosowania - w celu wydania przez organ I instancji decyzji autokontrolnej – przepisu art. 132 § 2 K.p.a. Przepis ten bezwzględnie wymaga, aby zgodę na uchylenie lub zmianę decyzji pierwszoinstancyjnej - zgodnie z żądaniem odwołania - wyraziły pozostałe strony postępowania. W tym zakresie regulacja ta nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Zgoda na uchylenie lub zmianę decyzji zgodnie z żądaniem odwołania przez pozostałe strony może być wyrażona po upływie terminu do wniesienia odwołania (zob. W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne, 1983 r., s. 213), jednakże najpóźniej przed upływem terminu przewidzianego w art. 133 K.p.a. Należy podzielić pogląd, że wymóg zgody oznacza, iż pozostałe strony złożą do protokołu pisemne lub ustne oświadczenie o zgodzie na uchylenie lub zmianę decyzji zgodnie z żądaniem odwołania (zob. B. Adamiak [w:] Komentarz, 1996 r., s. 571; przywołane za A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do art. 132 K.p.a., Lex/el.).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażany jest pogląd, który Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela, zgodnie z którym wzruszenie decyzji w trybie art. 132 K.p.a., przy niedopełnieniu któregokolwiek z warunków ustanowionych w § 1 i § 2 tego przepisu, jak i przy niezachowaniu terminu ustawowego z art. 133 K.p.a., stanowi rażące naruszenie prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 560/07, dostępny w CBOSA).

Na gruncie kontrolowanej sprawy D. S. nie wyraził zgody na uchylenie lub zmianę tej decyzji zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu Prokuratora Rejonowego w W. W ocenie Sądu podjęcie w takiej sytuacji przez organ I instancji decyzji w trybie autokontrolnym stanowi rażące naruszenie art. 132 § 2 K.p.a. Jednocześnie należy stwierdzić, że takie postępowanie organu I instancji jest nie do zaakceptowania w praworządnym państwie, prowadzi ono bowiem nie tylko do naruszenia interesów jednej ze stron postępowania, które organ administracji publicznej winien z urzędu chronić (art. 9 K.p.a.), lecz nadto stanowi przekroczenie kompetencji tegoż organu przewidzianej w art. 132 § 2 K.p.a., którego naruszenie w taki sposób – jako regulacji przewidującej wyjątkową instytucję prawną – jest tym bardziej rażące.

Reasumując tę część wywodów Sąd w punkcie I sentencji, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 P.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r.

Uwzględnienie skargi czyniło koniecznym orzeczenie z urzędu o niemożności wykonania zaskarżonej decyzji (art. 152 P.p.s.a.), co Sąd uczynił w punkcie III sentencji.

Jednocześnie Sąd zważył, iż z uwagi na upływ terminu określonego w art. 133 K.p.a. organ I instancji nie jest uprawniony do ponownego rozpatrzenia kontrolowanej sprawy, w związku z czym Sąd postanowił odstąpić od wskazania w niniejszym postępowaniu, co do dalszego postępowania. Jak bowiem stanowi art. 141 § 4 zd. 2 P.p.s.a. jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W realiach kontrolowanej sprawy, nie będzie ona podlegała ponownemu rozpatrzeniu przez organ I instancji, a w dalszej kolejności także ewentualnie przez organ II instancji, zatem a contrario do przywołanej regulacji, uzasadnienie nie powinno zawierać takich wskazań.

Przechodząc do oceny prawnej kolejnej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r. poddanej w ramach niniejszej sprawy kontroli Sądu, należy uznać iż decyzja ta, jak i utrzymana przez nią w mocy decyzja organu I instancji z dnia [...] lutego 2013 r., nie narusza prawa w stopniu, który uzasadniałby jej uchylenie.

W szczególności za bezzasadny należy uznać zarzut skarżącego, zgodnie z którym decyzja organu I instancji z dnia [...] lutego 2013 r. została wydana bez podstawy prawnej, o której stanowi art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., co konsekwentnie winno prowadzić do stwierdzenia jej nieważności, a także do stwierdzenia nieważności utrzymującej ją w mocy decyzji organu II instancji. Istota powyższego zarzutu sprowadza się do tego, że organ I instancji w decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. jako podstawę prawną jej podjęcia wskazał nieobowiązujący już wówczas przepis art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym (regulacje te straciły moc obowiązującą dnia 19 stycznia 2013 r. na mocy art. 125 pkt 10 lit. j ustawy o kierujących pojazdami).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym słusznie wskazuje się, iż decyzja która ogólnikowo lub błędnie powołuje podstawę prawną nie jest decyzją wydaną "bez podstawy prawnej" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Wydanie decyzji bez podstawy prawnej oznacza, że albo nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania, albo też przepis jest ale nie spełnia wymagań działania tej administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych rozumianych jako indywidualne akty administracyjne zewnętrzne. Błędne powołanie podstawy decyzji stanowi wadę formy decyzji, a więc stanowi naruszenie art. 107 § 1 K.p.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1369/06, dostępny w CBOSA). Konsekwentnie należy zatem uznać, że także powołanie w podstawie prawnej decyzji nieobowiązujących już przepisów prawa nie oznacza a priori wydania tejże decyzji bez podstawy prawnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 października 2010 r., sygn. akt III SA 671/84, dostępny w CBOSA). Z sytuacją taką nie będziemy mieli do czynienia w szczególności w przypadku, gdy obowiązujące w dniu orzekania przepisy przewidują stosowną podstawę prawną. Wówczas brak będzie podstaw do stwierdzenia nieważności wydanej decyzji jako decyzji bez podstawy prawnej, aczkolwiek powołanie nieobowiązującej podstawy prawnej winno podlegać ocenie z punktu widzenia wpływu na rozstrzygnięcie określonej sprawy, stanowiąc naruszenie art. 107 § 1 K.p.a. (art. 145 pkt 1 lit. c P.p.s.a.).

Zgodnie z art. 122 ust. 1 P.r.d., na który powołał się organ I instancji, a który to nie obowiązywał już w dniu wydania przez niego rozstrzygnięcia w sprawie, badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega między innymi kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia (pkt 4) oraz osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie do kierowania tramwajem, skierowana decyzją starosty na podstawie zawiadomienia właściwych organów orzekających o niepełnosprawności lub niezdolności do pracy (pkt 5).

Natomiast zgodnie z przepisami obowiązującymi w dniu podjęcia rozstrzygnięcia przez organ I instancji, badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zwanemu dalej "badaniem lekarskim", podlega między innymi osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia (por. art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p.). Badanie to przeprowadza się na podstawie skierowania (art. 75 ust. 2 pkt 1 u.k.p.). Zgodnie z przepisem art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b u.k.p. starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Starosta wydaję tę decyzję administracyjną z urzędu na podstawie informacji i ustaleń stanu faktycznego uzyskanych w ramach wykonywania zadań własnych (art. 99 ust. 2 pkt 1 lit. a) lub na podstawie zawiadomienia właściwych organów orzekających o niepełnosprawności lub niezdolności do pracy (art. 99 ust. 2 pkt 1 lit. c u.k.p.).

Analiza przywołanych powyżej regulacji prowadzi do wniosku, że w przypadku zastrzeżeń co do stanu zdrowia kierowcy, zarówno w poprzednio obowiązującym stanie prawnym – a więc w stanie prawnym sprzed dnia 19 stycznia 2013 r., jak i w obecnie obowiązującym stanie prawnym, przepisy prawne przewidują podstawę prawną do wydania decyzji administracyjnej o skierowaniu określonej osoby na badania lekarskie. Modyfikacji w tym zakresie uległo wyłącznie ustawowe wskazanie przesłanki uzasadniającej podjęcie takiej decyzji. O ile bowiem w poprzednio obowiązującym stanie prawnym ustawodawca w przepisie art. 122 ust. 1 pkt 4 P.r.d. wskazywał na przypadki "nasuwające zastrzeżenia" co do stanu zdrowia, o tyle w obecnie obowiązującym stanie prawnym wskazuje na "uzasadnione zastrzeżenia" co do stanu zdrowia. W ocenie Sądu zmiana ta nie wpływa jednakże na ocenę istnienia podstawy prawnej do podjęcia decyzji o skierowaniu na badanie kontrolne, lecz może podlegać rozważaniu jedynie z punktu widzenia poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych, które wskazują na uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia, o których obecnie stanowi art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b u.k.p. Ponadto w obecnie obowiązującym porządku prawnym skierowanie na badania lekarskie ze względu na zawiadomienie właściwego organu orzekającego o niepełnosprawności lub niezdolności do pracy zostało przez ustawodawcę ujęte w jednej przesłance dotyczącej uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia. Ostatnio wskazana kwestia nie ma jednakże znaczenia na gruncie kontrolowanej sprawy, ergo nie musi być poddana bardziej szczegółowej analizie, bowiem inicjatorem postępowania w tym przypadku nie był żaden z przywołanych tam organów.

Reasumując należy stwierdzić, że zarzut skarżącego, co do wydania przez Starostę W. decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. bez podstawy prawnej jest oczywiście bezzasadny. Przywołanie przez organ I instancji nieobowiązujących w dniu wydania decyzji regulacji prawnych, jako podstawy prawnej podjętego rozstrzygnięcia, stanowi natomiast naruszenie art. 107 § 1 K.p.a. (art. 145 pkt 1 lit. c P.p.s.a.). W ocenie Sądu naruszenie to nie miało jednakże istotnego wpływu na wynik tejże sprawy. Okolicznością bezsporną jest bowiem, co jednoznacznie przyznaje sam skarżący, że istniały uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia D. S., stanowiące podstawę skierowania go na badania lekarskie. Wyraźnego zaakcentowania wymaga w tym miejscu wskazanie, iż zastrzeżenia te znalazły potwierdzenie także w ocenie specjalisty, który w odróżnieniu od organów administracji, a także samego skarżącego posiada wiedzę do merytorycznej ich weryfikacji, bowiem orzeczeniem lekarskim z dnia [...] marca 2013 r. lekarz uprawniony do badań lekarskich osób kierujących pojazdami stwierdził u D. S. istnienie przeciwwskazać zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi.

Mając powyższe na względzie Sąd, w oparciu o art. 151 P.p.s.a., orzekł jak punkcie II sentencji.