Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 296/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2014-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 2 pkt 1, art. 21 ust. 4 pkt 1-2
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich
article: § 2, § 3 ,§ 7, § 8, § 9, § 21 ust.2
journal: Dz.U. 2009 nr 33 poz 262
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
journal: Dz.U.UE.L 2005 nr 277 poz 1 art. 39
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz  Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Szumilas Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Sędzia WSA Michał Ruszyński Protokolant sekr. sąd. Malwina Tomiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi E.T. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR) decyzją z [...] lutego 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: Kierownik Biura Powiatowego ARiMR) z [...] listopada 2013 r. nr [...] o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010 w wysokości 52132,10 zł w ramach programu 2 – Rolnictwo ekologiczne oraz wariant 2.1 – Uprawy rolnicze.

W uzasadnieniu decyzji przedstawiono następujący stan sprawy.

Wnioskiem z [...] maja 2010 r. E.T. zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przyznanie płatności rolnośrodowiskowejna rok 2010.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał E.T. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości. Nieważność tej decyzji stwierdził Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...], przekazując organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

Kolejną decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR nr [...] przyznał wnioskodawcy płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości, która również została uchylona przez Dyrektora Oddziału Regionalnego decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...].

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z [...] listopada 2013 r. nr [...] przyznał E.T. płatności rolnośrodowiskowe na rok 2010 w wysokości 52132,10 zł w ramach programu 2 – Rolnictwo ekologiczne oraz wariant 2.1 – Uprawy rolnicze.

Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji podał, że różnica pomiędzy łączną powierzchnią zadeklarowaną (77,00 ha) do płatności rolnośrodowiskowej, a powierzchnią stwierdzoną (73,33 ha) wynosiła 3,67 ha, co stanowi przedeklarowanie powierzchni o 5,0048%.

Wyjaśniono, że powierzchnia stwierdzona została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2008, (WE) nr 247/2006, nr (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1982/2003 (Dz. Urz. (WE) L30 z 31 stycznia 2009 r.)

Uzasadniając tę decyzję Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wskazał, że w ramach ww. płatności w wyniku kontroli administracyjnej stwierdzono następującą nieprawidłowość na działce rolnej "D" (działka ewidencyjna nr [...]) powierzchnia deklarowana (33,00 ha) – powierzchnia stwierdzona (29,33 ha) jest mniejsza o 3,67 ha niż powierzchnia zadeklarowana we wniosku z [...] maja 2010 r. W przypadku tej działki rolnej powierzchnia uprawniona do płatności ustalona na podstawie weryfikacji w terenie przeprowadzonej [...] maja 2013 r. wynosi 29,33 ha i wynika z wyłączenia części działki porośniętej drzewami i krzewami wieloletnimi w liczbie przekraczającej 50 szt./ha (zwarte kompleksy). Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wskazał, że ze względu na fakt, że powierzchnia stwierdzona jest mniejsza niż powierzchnia deklarowana we wniosku płatność rolnośrodowiskową zgodnie z art. 58 akapit pierwszy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, który stanowi, że jeśli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, z wyłączeniem pomocy z tytułu ziemniaków skrobiowych i nasion, jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcje 2 i 5 rozporządzenia rady (WE) nr 73/2009, przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru.

E.T. w odwołaniu od wyżej opisanej decyzji podniósł, że nie uwzględnia ona stanu faktycznego powierzchni działek rolnych w gospodarstwie. Mianowicie powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności za rok 2010 wynosiła 85,00 ha, a nie jak podaje organ 77,00 ha. Powierzchnia 77,00 ha została zgłoszona do programów pomocowych ale faktycznie powierzchnia działek rolnych wynosiła 85 ha. W związku z tym nawet jeśli uwzględnić zmniejszenie powierzchni upraw o 3,67 ha na działce D/D1 to i tak łączna powierzchnia działek rolnych w gospodarstwie w 2010 r. wynosiła (85,00 ha minus 3,67 ha) 81,33 ha. Tak więc została zachowana powierzchnia 77,00 ha, która została zgłoszona do dopłat.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z [...] lutego 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z [...] listopada 2013 r. nr [...].

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR przytoczył mające zastosowanie w sprawie przepisy, a to: art. 20 ust. 2 pkt 1, art. 21 ust. 4 pkt 1 -2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. nr 64 poz. 427 ze zm.), § 2, § 3, § 7, § 8, § 9, § 21 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 -2013 (Dz. U. z 2009 r. nr 33 poz. 262), art. 39 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. WE nr L. 277 z 21.10.2005 r. str. 1 ze zm.).

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podał następnie, że kontrola na miejscu przeprowadzona [...] maja 2013 r. wykazała, że w przypadku odwołującego się działalność rolnicza prowadzona jest na powierzchni mniejszej niż deklarowana we wniosku o płatność, co wykazał w swej decyzji organ pierwszej instancji.

Wskazał, że z ustaleń terenowej weryfikacji, utrwalonych w notatce służbowej, stwierdzono, że na działce D/D1 rośnie mieszanka traw z motylkowatymi drobnonasiennymi. Z pomiaru wyłączono część działki porośniętą drzewami i krzewami w liczbie przekraczającej 50 szt./ha. Uwzględniając zapisy rozporządzenia z dnia 26 lutego 2009 r. na działce "D" o powierzchni deklarowanej 33,00 ha należało wykluczyć obszar o powierzchni 3,67 ha, który z uwagi na swoją specyfikę (drzewa/krzewy) nie kwalifikuje się do przyznania płatności rolnośrodowiskowej w zakresie wnioskowanego wariantu 2. – Uprawy rolnicze.

E.T. wniósł skargę na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Zaskarżonej decyzji zarzucił w oparciu o art. 5 rozporządzenia Komisji UE nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. przedawnienie roszczenia, a ponadto naruszenie przepisów:

- rozporządzenia Komisji UE Nr 65/2011 z 27.01.2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005,

- § 73 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z 1 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003,

- Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich i innych aktów prawnych szczegółowo wskazanych w uzasadnieniu skargi.

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postepowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że z przepisów prawa wspólnotowego (rozporządzenia Komisji UE Nr 65/2011 z 27.01.2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005) oraz Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z 1 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003) wynika, że obowiązek zwrotu nienależnej lub nadmiernej płatności nie ma zastosowania, jeśli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd ten nie mógł być wykryty przez rolnika. O tym, że była to omyłka urzędnicza świadczy decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z [...] stycznia 2012 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji. W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący wskazał, że faktyczna powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności za 2010 r. wynosiła 85,00 ha a nie jak podaje organ 77,00 ha. Zatem nawet jeśli uwzględnić zmniejszenie powierzchni upraw o 3,67 ha na działce rolnej D/D1, to i tak łączna powierzchnia dziełek rolnych w gospodarstwie w 2010 r. wynosiła (85 ha minus 3,67 ha) 81,33 ha.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W przypadku, gdy sąd nie uwzględnia skargi, stosownie do treści art. 151 p.p.s.a., podlega ona oddaleniu. Art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu. Z art. 135 ww. ustawy wynika zaś, iż sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, którą utrzymano w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z [...] listopada 2013 r. nr [...] przyznającą E.T. płatności rolnośrodowiskowe na rok 2010 w wysokości 52132,10 zł w ramach programu 2 – Rolnictwo ekologiczne oraz wariant 2.1 – Uprawy rolnicze.

Odnosząc się do meritum sprawy należy wskazać, że materialnoprawne przesłanki uprawniające rolnika do płatności obszarowych zostały określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

Zgodnie § 2 rozporządzenia płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli:1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; 2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha; 3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponadpodstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych; oraz 4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

W myśl § 9 ust. 2 rozporządzenia w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, tj. Pakietu Rolnictwo ekologiczne, płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako:

1) grunty orne, na których występują uprawy wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia - w przypadku wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego, ósmego, dziewiątego, dziesiątego, jedenastego i dwunastego;

2) trwałe użytki zielone - w przypadku wariantu trzeciego i czwartego;

3) sady, w których są uprawiane drzewa lub krzewy z gatunków wymienionych w załączniku nr 4 do rozporządzenia, jeżeli:

a) wszystkie uprawiane drzewa są ukorzenione i spełniają wymagania dotyczące wysokości i grubości elitarnego i kwalifikowanego materiału szkółkarskiego, określone dla drzewek owocowych w przepisach w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania oraz jakości materiału siewnego,

b) wszystkie uprawiane krzewy są ukorzenione i spełniają wymagania dotyczące średnicy elitarnego i kwalifikowanego materiału szkółkarskiego, określone dla krzewów jagodowych w przepisach w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania oraz jakości materiału siewnego

- w przypadku wariantu dziewiątego, dziesiątego, jedenastego i dwunastego.

Rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie zostało oparte, jak to wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, na danych o powierzchni działek rolnych zawartych w systemie informatycznym identyfikacji działek rolnych będącym w dyspozycji ARiMR, który pozwala na jednoznaczną identyfikację położenia działki rolnej w przestrzeni, określenie jej aktualnej powierzchni i na kontrolę pod względem kwalifikowalności w odniesieniu do danego schematu pomocy.

W załączniku nr 3 do rozporządzenia określono m. in. wymogi dla wariantu 2.1. Uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania), wariantu 2.2. Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania), wariantu 2.3. Trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania), wariantu 2.4. Trwałe użytki zielone (w okresie przestawiania), wariantu 2.5. Uprawy warzywne (dla których zakończono okres przestawiania), wariantu 2.6. Uprawy warzywne (w okresie przestawiania), wariantu 2.7. Uprawy zielarskie (dla których zakończono okres przestawiania), wariantu 2.8. Uprawy zielarskie (w okresie przestawiania) - przeznaczenie plonu na pasze, do bezpośredniego spożycia przez ludzi, do przetwórstwa, do kompostowania lub przekazanie do innych gospodarstw rolnych. Ponadto dla wszystkich wariantów nałożono obowiązek prowadzenie produkcji rolnej zgodnie z najlepszą wiedzą i kulturą rolną, przy zachowaniu należytej dbałości o stan fitosanitarny roślin i ochronę gleby.

Podstawę prawną kontroli administracyjnej wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich w oparciu o bazę referencyjną systemu LPIS stanowią przepisy prawa wspólnotowego, a w szczególności art. 17 rozporządzenia nr 73/2009 stanowiący, że system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub ewidencji gruntów z wykorzystaniem technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (GIS) – ortoobrazów lotniczych lub zdjęć satelitarnych (tzw. system LPIS), przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, kontrole administracyjne pozwalają na wykrycie nieprawidłowości, a w szczególności na ich automatyczne wykrycie za pomocą narzędzi informatycznych. Kontrole te dotyczą zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi w pojedynczym wniosku a działkami referencyjnymi w systemie identyfikacji działek rolnych, w celu sprawdzenia kwalifikowalności jako takich do pomocy. Zgodnie z § 13 ust. 2a rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny obszar kwalifikowany.

Jak stanowi przepis art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, stosowane są do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, jeżeli sama ustawa nie stanowi inaczej. Z ust. 2 wynika zaś, że w postępowaniach w sprawach dotyczących między innymi płatności rolnośrodowiskowych : 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, 3) ma obowiązek udzielać stronom na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich prawa i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) ma obowiązek zapewnić stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 81 k.p.a. nie stosuje się). Ponadto podkreślić należy, co ma istotne znaczenie dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, iż art. 21 ust. 3 tej ustawy stanowi, iż strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są zobowiązane przedstawić dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, a ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Przywołane regulacje skutkują konkretnymi konsekwencjami w zakresie odnoszącym się do ram i konstrukcji postępowania wyjaśniającego w sprawach o przyznanie płatności. Jest to bowiem szczególne, uproszczone postępowanie administracyjne, w którym, jak wynika z przywołanych przepisów, organ administracji, w zakresie odnoszącym się do ustaleń stanu faktycznego sprawy, proceduje na podstawie materiału dowodowego wskazanego we wniosku, a także na podstawie dowodów i innych dokumentów wskazanych i dołączonych przez wnioskodawcę. To na nim bowiem, spoczywa ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi skutki prawne. Konsekwencją tego stanu rzeczy jest to, że organ administracji, zasadniczo, zwolniony jest z obowiązku poszukiwania dowodów na okoliczności istotne z punktu widzenia uprawnień wnioskodawcy do płatności (wyroki NSA: z 19 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 344/11, z 26 czerwca 2012r., sygn. akt II GSK 810/11, dostępne: www.orzecznictwo.nsa.gov.pl).

Jeśli zważyć, że celem kontroli administracyjnych jest skuteczne zweryfikowanie zgodności z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi w jednym wniosku a działkami odniesienia w systemie identyfikacji działek rolnych oraz weryfikowanie kwalifikacji do pomocy określonych terenów (art. 28 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z 21 kwietnia 2004 r.), to podkreślenia wymaga, że z przepisu art. 15 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 wynika, że elementami systemu zintegrowanego – tj. systemu administrowania i kontroli (art. 14) – są między innymi system identyfikacji działek rolnych oraz zintegrowany system kontroli.

Poza sporem jest, że cel i istota przedmiotowej regulacji wyraża się w stworzeniu instrumentów identyfikowania i określania miejsca położenia deklarowanych przez beneficjentów pomocy działek rolnych, a także kontrola prawidłowości zadeklarowanych powierzchni łącznie z oceną i sprawdzeniem ich kwalifikowalności (tj. sprawdzeniem uprawnień do dopłat w odniesieniu do schematu pomocowego) oraz kontrola ilości złożonych wniosków na każdą działkę rolną lub jej część. Wskazana procedura, obowiązująca w ramach systemu identyfikacji działek rolnych, ma charakter obligatoryjny, a wykorzystywanie wskazanej technologii jest jej integralną częścią.

System identyfikacji działek rolnych realizując wskazany wyżej cel opiera się na bazie danych działek referencyjnych - działek odniesienia, którymi w przypadku systemu polskiego są przetworzone na potrzeby dopłat powierzchniowych dane z ewidencji gruntów i budynków. Ustalenie więc powierzchni kwalifikującej się do płatności w ramach działki ewidencyjnej następuje w trakcie kontroli administracyjnej wniosku w oparciu o bazę referencyjną w systemie informacji geograficznej oraz na podstawie bezpośredniego pomiaru wykonanego przez pracownika ARiMR na aktualnym obrazie ortofotomapy.

W istocie skarżący w niniejszej sprawie kwestionuje ocenę organu zgodnie z którą z obszaru zadeklarowanego we wniosku, w odniesieniu do działku gruntu "D" dokonano odliczenia powierzchni 3, 67 ha. W toku postępowania skarżący podnosił, iż w istocie do płatności deklarował powierzchnię całego gospodarstwa obejmującego 88,00 ha, stąd odliczenie w odniesieniu do jednej z działek, wynikające z ustalenia, iż jej stan nie odpowiada wymogom określonym rozporządzeniem z dnia 26 lutego 2009 r. było nieuzasadnione. Z wyjaśnień skarżącego wynika, iż w miejsce odliczonej powierzchni działki "D" organ powinien uwzględnić tą cześć gospodarstwa, która wprawdzie nie została zgłoszona do programu pomocowego, ale spełnia wymagania przyznania żądanej płatności. Tymczasem zgromadzony w aktach niniejszej sprawy materiał dowodowy potwierdza (raport z weryfikacji w terenie z [...] maja 2013 r., podpisany bez uwag przez pełnomocnika skarżącego), że w przypadku skarżącego działalność rolnicza prowadzona jest na powierzchni mniejszej niż deklarowana we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej (powierzchnia deklarowana 33,00 ha, powierzchnia uprawniona do płatności 29,33 ha). Odliczenia dokonano w związku z ustaleniem, iż częsć zadeklarowanej działki D nie spełnia wymogów przyznania płatności, z uwagi na okoliczność iż porastają ją drzewa i krzewy. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że we wniosku o przyznanie płatności skarżący jako powierzchnię gruntów rolnych na działce ewidencyjnej [...], jako powierzchnię niezgłoszoną do programów pomocowych czy powierzchnię zalesioną wskazał wartość 0,00 ha. Natomiast niezgłoszenie do programów pomocowych powierzchni 8 ha nie dotyczy działki ewidencyjnej [...] lecz innej działki – [...]. Takiego umniejszenia nie można przenosić na przedmiotową działkę [...].

Skarżący wskazanym wyżej ustaleniom organów, istotnym z punktu widzenia wysokości kwoty przyznanej płatności, wbrew wskazanym zasadom wynikającym z przepisu art. 21 ust. 2 pkt 2 oraz ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju (...) determinującym kształt i charakter postępowania wyjaśniającego w sprawie, nie przeciwstawił w postępowaniu o przyznanie płatności żadnego dowodu. Nie wskazał na żadną okoliczność, która skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organów administracji stanowiące faktyczną podstawę wydanej w sprawie decyzji.

Ponadto, zgodnie z art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 w sytuacji, gdy różnica w powierzchni deklarowanej we wniosku różni się od powierzchni stwierdzonej o więcej niż 3% lub 2 ha, lecz nie więcej niż 20 % powierzchni stwierdzonej, wówczas kwota jaka ma być przyznana zostaje pomniejszona w danym roku o kwotę przypadającą na dwukrotną wykrytą różnicę.

Zasadnym zatem jest twierdzenie, że skarżący wbrew zasadom wynikającym z przepisu art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju (...) nie przedstawił w postępowaniu o przyznanie płatności żadnego dowodu, na podstawie którego skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organów ARiMR stanowiące podstawę faktyczną wydanej w sprawie decyzji. Jak wynika z analizy akt sprawy, skarżący nie zainicjował i nie podjął żadnych działań procesowych, które mogłyby skutkować podważeniem ustaleń organów administracji.

Ponadto stwierdzić należy, iż w okolicznościach niniejszej sprawy zarzut naruszenia art. 5 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE.L.2011.25.8 ze zm.) jak i zarzut naruszenia art. 73 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz.U.UE.L.2004.141.18 ze zm.) jest nietrafny, ponieważ w rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z postępowaniem w przedmiocie odzyskania nienależnych płatności, lecz z postępowaniem będącym następstwem stwierdzenia nieważności uprzednio wydanej przez organ decyzji w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010 r. .

Biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.