Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1192/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 4
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 5 ust. 1 pkt 1d i 9
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 71
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, , Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant st. ref. Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2013 r. sprawy ze skargi E. B. i J. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2008 r., Nr-[...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "PINB", [...], na podstawie 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", po rozpatrzeniu sprawy użytkowania warsztatu samochodowego i sklepu motoryzacyjnego usytuowanych na nieruchomości przy ul. [...] w [...], którego inwestorami są T. i A. G. - umorzył postępowanie administracyjne w sprawie użytkowania warsztatu samochodowego i sklepu motoryzacyjnego, usytuowanych na nieruchomości przy ul. [...] w [...] na działce nr ew. [...] z obr. [...].

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że na skutek wniosku właścicieli posesji przy ul. [...], zostały przeprowadzone oględziny w dniu 9 września 2008 r. w sprawie użytkowania warsztatu samochodowego na działce nr [...]. Ustalenia protokolarne wykazały, że na przedmiotowej działce usytuowany jest dwukondygnacyjny budynek, użytkowany w parterze jako warsztat samochodowy o dwóch stanowiskach i jako sklep motoryzacyjny, a na piętrze jako część mieszkalna. Inwestorzy przedłożyli zgłoszenie z dnia 24 sierpnia 2007 r. do Delegatury Biura Architektury i Planowania Przestrzennego w [...] wraz z projektem budowlanym dot. zmiany sposobu użytkowania istniejącego budynku gospodarczego na sklep motoryzacyjny i dwa stanowiska obsługi samochodów oraz piętra - na lokal mieszkalny. Prezydent [...] zaświadczeniem Nr [...] z dnia [...] września 2008 r. potwierdził przyjęcie ww. zgłoszenia z dnia 24 sierpnia 2007 r., informując jednocześnie, że na powyższe zgłoszenie nie zgłosił sprzeciwu.

Oględziny wykazały, że budynek użytkowany jest zgodnie z jego przeznaczeniem, stan faktyczny budynku potwierdza załączony do zgłoszenia zatwierdzony projekt budowlany.

Odwołanie od ww. decyzji złożyli E. i J. B., podnosząc, że przedmiotowa zmiana użytkowania nastąpiła samowolnie, co miało miejsce już przed wrześniem 2007 r. Ponadto wskazali, że na przedmiotowy warsztat nie zostały wydane decyzja o warunkach zabudowy i decyzja środowiskowa. Ponadto wskazali, że są narażeni na straty materialne spowodowane pracą warsztatu poprzez obniżenie wartości ich nieruchomości oraz bezpośrednie oddziaływanie warsztatu.

Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "WINB", po zapoznaniu się z ww. odwołaniem, umorzył postępowanie odwoławcze.

Następnie decyzją z dnia [...] października 2012 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "GINB", po rozpatrzeniu wniosku E. i J. B., stwierdził nieważność decyzji [...] WINB Nr [...]. Od ww. decyzji GINB T. i A. G. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. GINB rozpoznając ten wniosek ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., znak: [...], utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2012 r. Wobec powyższego [...] WINB zobligowany został do ponownego rozpatrzenia odwołania E. i J. B. od decyzji PINB [...] z dnia [...] października 2008 r., Nr-[...].

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2013 r., Nr [...], [...] WINB, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania E. i J. B., utrzymał w mocy decyzję PINB [...] z dnia [...] października 2008 r., Nr-[...].

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że mając na uwadze wytyczne wskazane przez GINB w obu ww. decyzjach, dokonał ponownie analizy materiału dowodowego w wyniku której ustalono, że E. i J. B. przysługuje przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu.

Wobec powyższego po zapoznaniu się z treścią odwołania oraz zebranym materiałem dowodowy organ odwoławczy stwierdził, że PINB [....] dokonał w toku prowadzonego postępowania administracyjnego prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego, zaś zarzuty podnoszone w odwołaniu przez skarżącego nie mają wpływu na kształt zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Organ odwoławczy wskazał, że przy piśmie Urzędu [...], Delegatura Biura Architektury i Planowania Przestrzennego w [...], doręczonym PINB [...] w dniu 6 września 2007 r., zwrócono się o sprawdzenie zgodności zabudowy nieruchomości przy ul. [...] w [....] z wydanymi pozwoleniami. W związku powyższym organ I instancji przeprowadził w dniu 28 września 2007 r. na ww. nieruchomości czynności kontrolne. Pismem z dnia 1 października 2007 r. PINB [...] poinformował Urząd [...], Delegatura Biura Architektury i Planowania Przestrzennego w [....], że ustalenia protokolarne wykazały, iż na działce nr ewid. [...] z obr[...] przy ul. [...] w [...], na podstawie decyzji z dnia [...] grudnia 1994 r., Nr [...], wydanej przez Urząd [...], został wybudowany budynek mieszkalny jednorodzinny, budynek gospodarczo-garażowy oraz ogrodzenie od strony ul. [...]. Stwierdzono również, że ww. budynki użytkowane są na podstawie decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r., Nr [...], o pozwoleniu na użytkowanie wydanej przez Urząd Dzielnicy [...]. Ponadto nie stwierdzono zmiany sposobu użytkowania ww. budynków oraz prowadzenia robót budowlanych na terenie ww. nieruchomości.

W związku z pismem E. i J. B. z dnia [...] sierpnia 2008 r. PINB [...] przeprowadził ponownie czynności kontrolne w dniu 9 września 2008 r. Ustalenia protokolarne wykazały, że na działce nr ewid. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w [...] usytuowany jest m.in. dwukondygnacyjny budynek gospodarczy, użytkowany w I parterze jako warsztat samochodowy dwustanowiskowy i sklep motoryzacyjny, a na piętrze jako część mieszkalna.

Organ II instancji zauważył, że w myśl obowiązujących przepisów ustawy Prawo budowlane zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Organ wskazał, że z materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie wynika, że T. i A. G. w dniu 24 sierpnia 2007 r. złożyli w Wydziale Architektury Urzędu [...] zgłoszenie dotyczące zmiany sposobu użytkowania istniejącego budynku gospodarczego na terenie ruchomości przy ul. [...] w [...], na sklep motoryzacyjny i dwa stanowiska obsługi samochodów oraz piętra na lokal mieszkalny. Z załączonego do materiału dowodowego zaświadczenia Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] września 2008 r. wynika, że ww. zgłoszenie T. i A. G. z dniu 24 sierpnia 2007 r. zostało przyjęte i nie został na nie zgłoszony sprzeciw.

Odnosząc się do argumentów i zastrzeżeń podnoszonych w odwołaniu organ II instancji stwierdził, że powinny one być kierowane do organu, który przyjął zgłoszenie T. i A. G. z dniu 24 sierpnia 2007 r. Organy nadzoru budowlanego stopnia podstawowego, jak i II instancji uprawnione są do zbadania czy nie zaszła okoliczność samowolnej zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego budynku gospodarczego. Z materiału dowodowego bezspornie wynika, że inwestor dokonał skutecznego zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania istniejącego budynku gospodarczego na terenie ruchomości przy ul. [...] w [...] wobec czego brak jest podstaw do prowadzenia w niniejszej sprawie postępowania.

Ponadto organ odwoławczy zauważył, że w aktach sprawy znajduje się projekt zmiany przeznaczenia parteru przedmiotowego budynku gospodarczego na dwa stanowiska obsługi samochodów i sklep oraz piętra na lokal mieszkalny, sporządzony przez mgra inż. bud. ląd. T. W. (upr. bud. St-59/75, St-368/72) stanowiący załącznik do zgłoszenia z dnia 24 sierpnia 2007 r., z którego wynika, że zmiana sposobu użytkowania nie wiązała się z przeprowadzeniem robót budowlanych wymagających uzyskania pozwolenia na budowę czy zgłoszenia a miała jedynie charakter zmiany funkcji budynku. Powyższe potwierdzają również ustalenia dokonane w trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych przez organ I instancji w dniach 28 września 2007 r. i 9 września 2008 r.

Natępnie organ II instancji wskazał, że celem postępowania administracyjnego, wyrażonym w art. 104 K.p.a., jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej daną sprawę co do istoty, tzn. orzeczenie co do interesów prawnych lub obowiązków, które legitymowały określone osoby do udziału w postępowaniu jako strony. Umorzenie postępowania administracyjnego w trybie art. 105 § 1 K.p.a. może nastąpić wyłącznie w przypadku, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Organ przywołał stanowisko zawarte w wyroku NSA z dnia 6 sierpnia 1999 r. (sygn. akt IV SA 1167/97), zgodnie z którym przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie ma postaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego, czy też tylko w drodze postępowania administracyjnego prowadzonego przed rozstrzygającym w sprawie organem I instancji.

Mając na uwadze wyżej opisany stan faktyczny i prawny oraz okoliczność, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z samowolną zmianą sposobu użytkowania, [...] WINB stwierdził, że organ I instancji zasadnie umorzył przedmiotowe postępowanie w oparciu o przepis art. 105 K.p.a.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli E. B. i J. B., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W skardze zarzucono zaskarżonej decyzji naruszenie Kodeksu postępowania administracyjnego w szczególności art. 7, art. 11, art. 24, art. 77 § 1 i § 3 oraz art. 80.

W ocenie skarżących dokonane przez inwestorów złoszenie nastąpiło z naruszeniem prawa. Wobec powyższego nie było podstawy prawnej do przyjęcia zgłoszenia przez Wydział Architektury Urzędu [...] oraz do realizacji przedsięwzięcia. Takie stanowisko potwierdził wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 2716/12, w przedmiocie decyzji środowiskowej. W ocenie skarżących organ I instancji wydając swoją decyzję rażąco naruszył prawo w związku z art. 11 ustawy Prawo ochrony środowiska, który stanowi, że decyzja wydana z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska jest nieważna. Wobec naruszenia art. 46 i art. 76 ww. ustawy w związku z realizacją warsztatu samochodowego [...] WINB powinien w trakcie postępowania odwoławczego stwierdzić nieważność decyzji organu I instancji jako rażąco naruszającej prawo.

Ponadto skarżący wskazali, że w 2008 r. [...] WINB przy piśmie skarżących otrzymał wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2502/07, oddalający skargę Państwa G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającą warunki zabudowy dla warsztatu samochodowego, co powinno być wiążące dla organów administracji państwowej w powyższej sprawie.

W ocenie skarżących [...] WINB, zarówno w 2008 roku, jak i obecnie, nie podjął elementarnych działań, w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy czym naruszył art. 7 oraz art. 8 K.p.a., ponieważ pominął, że na przedmiotowej działce został samowolnie zrealizowany w ostrej granicy budynek magazynowy oraz stwierdził, że na działce nie są prowadzoe roboty budowlane. Skarżący wskazali również na rozbieżności w dokumentacji dotyczącej trzech bram wjazdowych na miejsca stanowskowe do obsługi pojazdów.

W ocenie skarżących przyjęcie zgłoszenia niezgodnie z wymogami prawa i nie wniesienie sprzeciwu nie może być gwarantem legalności inwestycji.

Na marginesie skarżący dodali, że postępowanie administracyjne można umorzyć jeśli postępowanie jest bezprzedmiotowe. Natomiast jeśli PINB uznał, że ich wniosek jest niezasadny, to powinien go oddalić, względnie odmówić uwzględnienia. [...] WINB utrzymując takie rozstrzygnięcie w mocy zaakceptował błędną decyzję PINB.

Ponadto skarżący wskazali, że warsztat negatywnie oddziałuje na ich nieruchomość poprzez zwiększony hałas, wydzielane spaliny, potencjalne możliwości skażenia środowiska w zakresie wód podziemnych płynami technologicznymi z naprawianych pojazdów, jego eksploatacja powoduje bardzo duży dyskomfort w użytkowaniu ich nieruchomości oraz wpływa na bardzo duże obniżenie wartości posesji. Skarżący podkreślili, że przedmiotowy warsztat nie posiada wymaganych prawem decyzji i nie posiada żadnych inwestycji chroniących środowisko.

W ocenie skarżących brak powyższych decyzji powinien był spowodować sprzeciw Wydziału Architektury Urzędu [...] do przedłożonego zgłoszenia, zaś w przypadku braku takiego sprzeciwu, PINB był zobowiązany do zamknięcia nielegalnie działającego warsztatu. Należy podkreślić, że PINB był poinformowany o braku stosownych decyzji do zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania.

W odpowiedzi na skargę [...] WINB podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co nastepuje.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, rozstrzyga w granicach sprawy, kontrolując postępowanie oraz akty administracyjne wydane przez organy administracji publicznej i uwzględnia skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeśli miały one istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej.

Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., ponieważ [...] WINB, jak również PINB [...] - nie wyjaśniły w sposób nie budzący wątpliwości, wszystkich okoliczności sprawy. Z kolei uchybienia o charakterze proceduralnym mogły mieć istotny miały wpływ na błędne zastosowanie przez ww. organy nadzoru budowlanego art. 105 § 1 K.p.a. Bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy przedwcześnie uznał, że inwestorzy – T. i A. G. skutecznie dokonali zgłoszenia zmiany użytkowania budynku gospodarczo-garażowego na warsztat samochodowy i sklep motoryzacyjny, usytuowanych na nieruchomości przy ul. [...] w [...] na działce nr ew. [...] z obr. [...].

Wbrew ocenie organów nadzoru budowlanego obu instancji o skuteczności zgłoszenia nie decyduje wyłącznie okoliczność jego przyjęcia przez organ architektoniczno-budowlany bez żadnego sprzeciwu. Zgłoszenie jest skuteczne wyłącznie wtedy gdy zostały spełnione przez inwestora wszystkie przewidziane prawem wymagania jakie wynikają z ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 ze zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym". Jak wynika z treści art. 71 Prawa budowlanego obowiązującej w dniu 24 sierpnia 2007 r., a więc w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia do właściwego organu zgłoszenia przez ww. inwestorów w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczo-garażowego, wymagane było dołączenie do zgłoszenia m.in. opisu i rysunku określających usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej i sąsiednich nieruchomościach, z oznaczeniem części obiektu budowlanego, w której zamierza się dokonać zmiany sposobu użytkowania (art. 71 ust. 2 pkt 1); zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 71 ust. 2 pkt 4); w zależności od potrzeb - pozwolenia, uzgodnienia lub opinie wymagane odrębnymi przepisami (art. 71 ust. 2 pkt 6).

Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, wszystkie z wymienionych powyżej kwestii w niniejszej sprawie były sporne wobec składanych przez skarżących – E. i J. B. zarzutów.

Po pierwsze, wobec podnoszonych przez skarżących zarzutów dotyczących wykonania przez inwestorów przebudowy budynku gospodarczo-garażowego celem dostosowania do funkcjonowania jako warsztat, celem dokładnego wyjaśnienia tej kwestii spornej nie wystarczyło zgromadzić w aktach niniejszej sprawy wyłącznie decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...] grudnia 1994 r., Nr [...], wydaną przez Burmistrza Gminy [...], lecz również projekt budowlany, który pozwoliłby na jednoznaczne ustalenie, czy rzeczywiście inwestorzy dokonali jakiejkolwiek przebudowy budynku gospodarczo-garażowego. Przedstawiona do akt sprawy kopia projektu, p.t. "Projekt zmiany przeznaczenia budynku gospodarczego parteru - na dwa stanowiska obsługi samochodów i sklep motoryzacyjny piętra - na lokal mieszkalny [...], ul. [...] dz. nr. ew. [...], obręb [...]", nie zawiera żadnych rysunków przedstawiających dotychczasowe zagospodarowanie a odpowiadające zatwierdzonej decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] grudnia 1994 r., Nr [...], dokumentacji projektowej.

Po drugie, pomimo zgłaszanych przez skarżących związanych z brakiem dla przedmiotowej zmiany użytkowania decyzji o warunkach zabudowy i decyzji środowiskowej organy nadzoru budowlanego obu instancji w ogóle nie odniosły się do tych kwestii. W tym zakresie wskazania wymaga, że w aktach sprawy znajduje się decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...], wydana w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, z której treści wynika, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa dokonanie przedmiotowej zmiany użytkowania zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (por. art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska w związku z art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowisko oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, a także § 3 ust. 1 pkt 70 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określania rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko). Oznacza to, że w dacie dokonania przez inwestorów zgłoszenia przedmiotowej zmiany użytkowania jego skuteczne złożenie wymagało uprzednio uzyskania decyzji środowiskowej (por. art. 46 ust. 4a ustawy Prawo ochrony środowiska). Poza tym z ww. decyzji środowiskowej wynika, że dla terenu, na którym planowana jest lokalizacja inwestycji, nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że do ww. zgłoszenia inwestorzy winni dołączyć ostateczną decyzję o warunkach zabudowy, przy czym taka decyzja winna zostać poprzedzona, zgodnie z art. 46 ust. 4 pkt 1a ustawy Prawo ochrony środowiska decyzją środowiskową. Jak wynika z twierdzeń skarżących oraz treści decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...], inwestorzy nie dysponowali w dacie złożenia przedmiotowego zgłoszenia ostateczną decyzją środowiskową. Ponadto organy nadzoru budowlanego nie ustaliły, czy inwestorzy posiadali lub obecnie posiadają ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej zmiany użytkowania. Ze znajdującej się w aktach sprawy decyzji środowiskowej Nr [...] wynika, że choć inwestorzy uzyskali "jakąś" ostateczną decyzję o warunkach zabudowy, która jednak miała zostać wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją SKO w [...] z dnia [...] października 2007 r., znak: [...]. Z akt sprawy jednak dokładnie nie wynika jakiego zakresu przedmiotowego dotyczyły wydawane dla przedmiotowej zmiany sposobu użytkowania decyzje administracyjne. Organy obu instancji tej kwestii nie wyjaśniły.

W tym miejscu wskazania wymaga, że na rozprawie skarżący do protokołu oświadczyli, że toczyły się odrębne postępowania dotyczące warunków zabudowy oraz dotyczące kwestii środowiskowych. Skarżący wskazali na wyrok Sądu o sygn. akt IV SA/Wa 2716/12. W wyroku tym zapadłym w dniu 18 lutego 2013 r., który stał się już prawomocny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że "w dniu 15 września 2008 r., mimo że w obrocie prawnym nie funkcjonowała już decyzja Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., inwestorzy uzyskali zaświadczenie nr [...]". Ponadto wskazania wymaga, że ww. wyrokiem Sąd uchylił m.in. decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...]. Z wyroku tego wynika również, że SKO w [...] "decyzją z dnia [...] października 2007 r., sygn. akt [...], wydaną w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. uchyliło własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2007 r. sygn. akt [...], jak również uchyliło decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. i odmówiło zmiany decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 października 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 2502/07 oddalił skargę T.G. i A. G. na decyzję Kolegium z dnia [...] października 2007 r. nr [...]".

W wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2716/12 Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie w trybie administracyjnym w dniu [...] października 2007 r. zostały usunięte z obrotu prawnego wszystkie decyzje zmieniające decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] marca 2006 r., którą ustalono warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania części parteru budynku gospodarczego na sklep motoryzacyjny oraz piętra na jeden lokal mieszkalny na działce nr ew. [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...]. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Treść powyższego przepisu pozwala na stwierdzenie, że w niniejszej sprawie zachodzą naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej legalności zmiany sposobu użytkowania ww. budynku na działce nr ew. [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...]. Wykrycie przez Sąd takich uchybień stanowi podstawię do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.

Wyjaśnienie powyższych kwestii, jak ustalenia zawarte w prawomocnym wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2716/12, są konieczne celem dokonania prawidłowej oceny, czy przedmiotowe zgłoszenie nastąpiło zgodnie z prawem. Organy nadzoru budowlanego winny mieć na względzie, że wynikająca z art. 4 Prawa budowlanego zasada wolności budowlanej nie jest nieograniczona, ponieważ realizacja inwestycji nawet poprzez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego winna odbyć się pod warunkiem zgodności z przepisami obowiązującego prawa. Mowa tu nie tylko o przepisach Prawa budowlanego, lecz także o przepisach z zakresu prawa ochrony środowiska oraz planowania i zagospodarowania przestrzennego. Taki związek Prawa budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska oraz z przepisami z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego wynika wprost z treści art. 71 Prawa budowlanego, który w ustępie 2. uzależnia dokonanie skutecznego zgłoszenia właśnie od spełnienia ww. wymogów. Ponadto zgodnie z jedną z głównych zasad Prawa budowlanego, o jakiej mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9, obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Przy czym ww. wymagania winny też uwzględniać zachowanie odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska (por. art. 5 ust. 1 pkt 1d).

Organy nadzoru budowlanego w powyższym zakresie nie uczyniły nic celem ustalenia, czy na działce na działce nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w [...] inwestorzy mogą w ogóle prowadzić działalność polegającą na prowadzeniu warsztatu samochodowego i sklepu motoryzacyjnego.

Ponadto w sposób wątpliwy organy obu instancji wyjaśniły kwestię daty użytkowania budynku gospodarczo-garażowego jako warsztatu. W piśmie z dnia 28 sierpni 2007 r. skarżący podnosili, że w budynku inwestorów od wiosny 2006 r. do około 1 sierpnia 2007 r. prowadzone były naprawy samochodów. Tej kwestii organy nie wyjaśniły pomimo tego, że organ I instancji przeprowadzał kilkukrotnie oględziny na działce inwestorów. W tym zakresie organy obu instancji nie uzyskały od inwestorów stosownych oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej oraz zeznań innych świadków, którzy by wskazali, czy takowy proceder nastąpił bądź nie miał miejsca przed datą zgłoszenia. A zatem w dalszym ciągu data przystapienia inwestorów do użytkowania ww. budynku pozostaje sporna. W zasadzie wobec braku działań ze strony organu w tym zakresie można stwierdzić, że z materiału dowodowego, tj. z oświadczenia skarżących wynika, że użytkowanie budynku gospodarczo-garażowego jako warsztatu miało miejsce od wiosny 2006 r. do około 1 sierpnia 2007 r. W tym zakresie organu obu instancji nie przedstawiły innego kontrdowodu.

Jak wynika z powyższego, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Mowa tu o zasadzie prawdy obiektywnej wynikającej z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., jak również zasady legalizmu wynikającej z art. 6 K.p.a. oraz zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (por. art. 8 K.p.a.). Po pierwsze, organy nie ustaliły dokładnie stanu faktycznego sprawy. Po drugie, pomimo wynikających wprost z akt sprawy wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy dowolnie przyjęły, że zgłoszenie inwestorów z dnia 24 sierpnia 2008 r. było skutecznie. Brak ustaleń oraz przemilczenie w ww. zakresie muszą budzić wątpliwości co do zachowania przez organy obu instancji obiektywizmu, jak i zniweczenia budowania zaufania obywateli do organów państwa, tym bardziej, że w niniejszej sprawie zgłoszenie dotyczyło inwestycji, która zaliczała się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

Wykazane powyżej naruszenia prawa procesowego oznaczają, że w niniejszej sprawie co najmniej przedwcześnie organy obu instancji zastosowały art. 105 § 1 K.p.a., umarzając postępowanie administracyjne.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy nadzoru budowlanego wezmą pod uwagę powyższe ustalenia Sądu, ze szczególnym uwzględnieniem: bezspornego ustalenia daty przystąpienia do użytkowania ww. budynku jako warsztatu; czy w wyniku zmiany użytkowania dokonano dostosowawczych robót budowlanych; oraz wiążącej oceny zawartej w prawomocnym wyroku Sądu o sygn. akt IV SA/Wa 2716/12, tj. w zakresie czy zgłoszenie zostało poprzedzone uzyskaniem ostatecznej decyzji środowiskowej i ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, i w ewentualnie jakim zakresie takie decyzje zostały wydane.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. W pkt. II. orzeczono na podstawie art. 152 ww. ustawy.