Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 809/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 154 ust. 7
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (spr.) Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2014 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] grudnia 2013 r. [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia oferty w postępowaniu konkursowym 1. uchyla zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącej L. K. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z dnia 16 grudnia 2013 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm., zwanej dalej "u.ś.o.z.") w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, zwanej dalej "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez przedsiębiorcę "O." [...] K. L. (dalej: "skarżąca", "strona") od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w [...] (dalej: "Dyrektor NFZ", "organ I instancji") Nr [...] z dnia [...] października 2013 r. oddalającej odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne, w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne na obszarze: [...] – W., [...] – W., [...] – W. – K., [...] – W. – P., [...] – W. – S., [...] – W. – S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło na skutek następujących ustaleń:

W dniu [...] stycznia 2013 r. Dyrektor NFZ ogłosił konkurs ofert nr [...] o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w okresie od 15 marca 2013 r. do 31 grudnia 2015 r. na wskazanym w ogłoszeniu obszarze w rodzaju: leczenie stomatologiczne, w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne. Wartość zamówienia określona została na kwotę 777.877,41 zł. Termin składania ofert określono do dnia [...] lutego 2013 r. W ogłoszeniu wskazano, że oferenci, przystępujący do konkursu ofert, winni spełniać wymagania określone przez Prezesa NFZ oraz wymagania wynikające

z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, wskazane w:

1) rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U.

z 2004 r. Nr 273, poz. 2719);

2) rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu programów zdrowotnych (Dz. U. z 2009 r. Nr 140, poz. 1148 ze zm.);

3) rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego (Dz. U. z 2009 r. Nr 140, poz. 1144 ze zm.);

4) rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 28 sierpnia 2009 r. w sprawie organizacji profilaktycznej opieki zdrowotnej nad dziećmi i młodzieżą (Dz. U. z 2009 r. Nr 139, poz. 1133);

5) zarządzeniu Nr 55/2010/DSOZ Prezesa NFZ z dnia 14 września 2010 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju leczenie stomatologiczne (zwanym dalej "zarządzeniem 55/2010/DSOZ");

6) zarządzeniu Nr 54/2011/DSOZ Prezesa NFZ z dnia 30 września 2011 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (zwanym dalej "zarządzeniem 54/2011/DSOZ");

7) zarządzeniu Nr 46/2011/DSOZ Prezesa NFZ z dnia 16 września 2011 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (zwanym dalej "zarządzeniem 46/2011/DSOZ").

W toku postępowania konkursowego komisja stwierdziła prawidłowość ogłoszenia konkursu oraz liczbę złożonych ofert. Oferta skarżącej uznana została jako spełniająca wymagane warunki i w rankingu otwarcia uzyskała łączną liczbę punktów 68,333 - dla miejsca udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w W. pod adresem: przy ul. S. [...] i przy ul. K. [...], zajmując 11 pozycję razem z innymi podmiotami. Na uzyskane liczby pkt 68,333 w obu miejscach świadczenia usług składało się: 20,000 pkt za ofertę cenową, 28,333 za jakość i 20,000 za dostępność. Co istotne, ofert nie oceniano pod względem ciągłości oraz kompleksowości.

W części niejawnej postępowania komisja przeprowadziła negocjacje z 10 oferentami, biorącymi udział w przedmiotowym postępowaniu, którzy osiągnęli co najmniej 51,333 pkt z tytułu kryteriów pozacenowych. Negocjacji ze stroną nie przeprowadzono, gdyż na dwa miejsca udzielania świadczeń wskazane w jej ofercie uzyskała w kryteriach pozacenowych po 48,333 punktów.

W rankingu końcowym oferty uczestników postępowania, które nie zostały odrzucone, zostały sklasyfikowane na 72 pozycjach. W postępowaniu konkursowym wybrano oferty 10 podmiotów, zajmujących w rankingu końcowym pierwsze pięć pozycji, które uzyskały co najmniej 71,333 punktów. Oferta skarżącej w rankingu końcowym, dla obu miejsc udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w W.: przy ul. S. [...]

i przy ul. K. [...], zajęła 11 pozycję i uzyskała łączną liczbę punktów 68,333

w tym: 20,000 pkt za ofertę cenową, 28,333 za jakość i 20,000 za dostępność.

W związku z niewybraniem jej oferty, strona złożyła odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu zarzucając, że nie otrzymała punktów rankingowych jedynie za czas pracy lekarza specjalisty (specjalistów w dziedzinie stomatologii zachowawczej z endodoncją- II stopień, stomatologii dziecięcej – II stopień) oraz certyfikatu jakości potwierdzonego wpisem do księgi rejestrowej podmiotu leczniczego.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. Dyrektor NFZ oddalił odwołanie skarżącej stwierdzając, że postępowanie nr [...] przeprowadzone zostało zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie, wnosząc o jego uwzględnienie

i powtórzenie czynności rozstrzygnięcia konkursu ofert, w tym również szczegółowego zapoznania się z ofertami, które zostały wybrane przez komisję w niniejszym postępowaniu.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Prezes NFZ, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Podstawę powyższego stanowiło ustalenie, iż Dyrektor NFZ nie dokonał szczegółowego porównania ofert konkurencyjnych oferentów, wobec których strona podnosi wątpliwości w zakresie oceny oraz przyznanych przez komisję konkursową punktów za poszczególne kryteria wchodzące w skład oceny oferty za jakość i dostępność. Ponadto organ I instancji nie wyjaśnił, dlaczego nie oceniono kryterium ciągłości i kompleksowości oraz niewystarczająco zbadał, czy rozstrzygnięcie postępowania przez komisję konkursową mogło doprowadzić do naruszenia interesu prawnego skarżącego.

Ponownie rozpoznając sprawę, Dyrektor NFZ decyzją Nr [...] z dnia

[...] października 2013 r., działając na podstawie art. 154 ust. 3 u.ś.o.z., orzekł o oddaleniu odwołania skarżącej. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ I instancji stwierdził, iż w toku postępowania konkursowego nie doszło do naruszenia zasad postępowania, a w konsekwencji do naruszenia interesu prawnego skarżącej. Z materiału dowodowego sprawy wynika bowiem, że wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem zostały udostępnione oferentom na takich samych zasadach. Komisja konkursowa podjęła decyzję o przeprowadzeniu negocjacji

z 10 oferentami, którzy w rankingu otwarcia uzyskali od 70,000 pkt do 87,500 pkt, w tym od 60,00 do 67,500 pkt za kryteria niecenowe. Skarżąca nie została zaproszona do negocjacji, bowiem w rankingu otwarcia za każde miejsce udzielania świadczeń uzyskała łączną liczbę pkt po 68,333, w tym 20,000 za cenę oraz 48,333 za kryteria niecenowe. Wyjaśnił, iż w rankingu otwarcia za cenę skarżąca uzyskała 20,000 pkt, tj. maksymalną możliwą do uzyskania liczbę punktów i przeprowadzenie z nią negocjacji nie przyniosłoby skutku w postaci poprawy jej pozycji w rankingu końcowym. W postępowaniu wybrano oferentów z punktacją w przedziale od 87,500 pkt do 71,33 pkt.

Podał nadto, że uczestnictwo w postępowaniu konkursowym, które jest procedurą o charakterze konkurencyjno – eliminacyjnym, nie daje gwarancji wyboru oferty i zawarcia umowy. Ranking końcowy, będący wynikiem oceny ofert, oddaje ich wartość i umożliwia dokonanie wyboru ofert najlepszych spośród złożonych i ocenionych według jednolitych kryteriów oceny. Suma wynegocjowanych wartości kontraktów z poszczególnymi oferentami, znajdującymi się na wyższej pozycji w rankingu niż strona, wyczerpała kwotę przeznaczoną na finansowanie świadczeń w przedmiotowym postępowaniu.

W odwołaniu złożonym na powołaną decyzję i jego uzupełnieniu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, nakazanie ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej

w rodzaju leczenie stomatologiczne, zgodnie z art. 154 ust. 7 u.ś.o.z., albo przeprowadzenie ze stroną rokowań w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju leczenie stomatologiczne. Wydanej decyzji zarzuciła naruszenie:

1. art. 7 w związku z art. 77 oraz art. 80 k.p.a., poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, a w szczególności niewłaściwej oceny całego materiału dowodowego zebranego przez organ w sprawie;

2. art. 134. u.ś.o.z., poprzez naruszenie zasady równego traktowania wszystkich świadczeniodawców biorących udział w postępowaniu, poprzez zaproszenie do negocjacji niektórych świadczeniodawców;

3. art. 142 ust. 5 pkt 1 w związku z art. 146 i art. 148 u.ś.o.z. oraz przepisów wykonawczych wydanych na ich podstawie, poprzez ich niezastosowanie

i nieuwzględnienie wśród kryterium ciągłości udzielania świadczeń opieki zdrowotnej oraz ich kompleksowości;

4. art. 147 u.ś.o.z., poprzez określenie niejednoznacznych i niejasnych kryteriów,

w oparciu o które organ dokonywał podziału liczby punktów, w szczególności metodologii, w oparciu o którą dokonywana była gradacja punktów w trzech kryteriach i przyznawana za nie punktacja co do pozostałych kryteriów.

Przywołaną na wstępie decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. Prezes NFZ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie, po przedstawieniu przebiegu postępowania w sprawie oraz treści obowiązujących w przedmiotowej materii przepisów wskazał, iż przedmiotem oceny

w niniejszym postępowaniu (przez organy administracji obu instancji) jest badanie naruszenia interesu prawnego skarżącej wskutek naruszenia zasad postępowania

w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Orzekające

w sprawie organy zobowiązane są zatem zbadać, czy rozstrzygnięcie dokonane przez komisję zostało podjęte z naruszeniem zasad postępowania i czy wskutek tego doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącej. Istotą badania uszczerbku interesu prawnego

i stwierdzenia jego powstania jest ustalenie, czy na skutek naruszenia prawa nie nastąpił uszczerbek w możliwości uzyskania zamówienia. Do uszczerbku interesu prawnego uczestnika postępowania w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może dojść wówczas, gdy naruszenie zasad postępowania, tj. konkretnego przepisu prawa przez podmiot prowadzący postępowanie, ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług.

Podał, że kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców były jawne i nie podlegały zmianie w toku postępowania. Z oświadczenia strony, załączonego do oferty wynika, że skarżąca zapoznała się z zasadami postępowania oraz warunkami zawierania umów, nie zgłaszała do nich zastrzeżeń i przyjęła do stosowania. Skarżąca posiadała także pełną wiedzę o regulacjach prawnych, mających zastosowanie

w postępowaniu oraz sposobu oceny ofert.

Prezes NFZ podniósł, że skarżąca mogła i powinna zapoznać się z warunkami wymaganymi od świadczeniodawców oraz kryteriami oceny ofert, które były dla wszystkich biorących w nim udział jednakowe. Istotne w tym zakresie jest, że uwagi dotyczące warunków wymaganych od świadczeniodawców oraz kryteriów oceny ofert mogą być zgłaszane na etapie konsultacji projektu takich warunków, natomiast ustalone przez Prezesa NFZ są wiążące w takim postępowaniu. Nie podzielił zatem stanowiska skarżącej, że brak oceny ofert w kryterium ciągłości i kompleksowości jest naruszeniem przepisów, gdyż zarządzenia 54/2011/DSOZ i 55/2010/DSOZ nie przewidują oceniania ofert pod względem ciągłości i kompleksowości podczas postępowań dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie świadczeń ogólnostomatologicznych.

Odnosząc się do zarzutów strony w zakresie oceny jej oferty i sposobu przyznania punktów, co miało wpływ na zajęte przez nią miejsce w rankingu końcowym, wskazał, iż jej oferta mogła uzyskać:

1. w kryterium jakości: za personel – maksymalnie 40 pkt; za sprzęt i aparaturę medyczną – maksymalnie 15 pkt; za zewnętrzną ocenę jakości – maksymalnie 3 pkt; za wyniki kontroli przeprowadzonych przez NFZ – maksymalnie 0 pkt (minimalnie -5 pkt);

2. w kryterium dostępności: za odpowiedni harmonogram pracy komórki organizacyjnej - maksymalnie 15 pkt; za odpowiedni dostęp dla osób niepełnosprawnych ruchowo – maksymalnie 5 pkt;

3. w kryterium ceny – maksymalnie 20 pkt;

Powyższe oznacza, że w toku przedmiotowego postępowania każda z ofert mogła uzyskać maksymalnie 98 pkt.

Analiza oferty złożonej przez stronę do przedmiotowego postępowania na miejsce udzielania świadczeń pod adresem: W., ul. S. [...] i ul. K. [...] wskazuje, że strona nie uzyskała maksymalnie możliwej do zdobycia liczby punktów, ponieważ w kryterium jakości (maksymalna liczba pkt 58) zapewniła udzielanie świadczeń przez lekarzy dentystów specjalistów w dziedzinie stomatologii zachowawczej z endoncją lub stomatologii dziecięcej w wymiarze czasu pracy poniżej 50 % czasu pracy poradni. Ponadto oferta strony nie posiadała certyfikatu ISO w zakresie usług medycznych, ważnego w dniu zawarcia umowy, wobec czego jej oferta nie uzyskała 3 pkt oceny.

Oferta skarżącej złożona przez stronę uzyskała w sumie po 68,333 pkt na każde ze wskazanych miejsc udzielania świadczeń, na co złożyły się:

1. w kryterium jakości:

• za zapewnienie uczestnictwa personelu pomocniczego w realizacji świadczeń opieki zdrowotnej, będących przedmiotem postępowania konkursowego, w wymiarze czasu pracy odpowiadającemu co najmniej 50% czasu pracy poradni - 13,333 pkt;

• za posiadanie aparatu RTG w miejscu – 7,500 pkt

• za posiadanie endometru w miejscu – 7,500 pkt;

2. w kryterium dostępności:

• za zapewnienie liczby dni pracy przynajmniej jednego lekarza dentysty

w poradni do godziny 18, wynoszącej powyżej jednego dnia na każde 0,5 etatu przeliczeniowego – 7,500 pkt;

• za zapewnienie pracy przynajmniej jednego lekarza dentysty w poradni

w sobotę, trwającej co najmniej 6 godzin – 7,500 pkt;

• za zapewnienie co najmniej jednego pomieszczenia sanitarnego przystosowanego dla osób niepełnosprawnych, podjazdu, dojścia

o nachyleniu nie większym niż 5%, dźwigu, umożliwiającego transport chorych na wózkach (przy lokalizacji miejsc udzielania świadczeń powyżej pierwszej kondygnacji), a w budynkach do dwóch kondygnacji możliwych innych urządzeń technicznych, umożliwiających wjazd niepełnosprawnych albo lokalizacji na parterze- 5,000 pkt;

3. w kryterium ceny – za zaproponowaną cenę jednostki rozliczeniowej za udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na wskazanym w ogłoszeniu obszarze, w rodzaju: leczenie stomatologiczne, w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne

w wysokości 0,98 zł, która to cena była ceną minimalną, ustaloną zgodnie ze wzorem wskazanym w załączniku do zarządzenia 54/2011/DSO – 20,000 pkt na 20 możliwych.

Przedstawiona wyżej punktacja nie była wystarczająca, aby oferta strony została wybrana w toku postępowania konkursowego. Oferty podmiotów wybranych

w przedmiotowym postępowaniu uzyskały w rankingu końcowym co najmniej 71,333 pkt. Komisja dokonała wyboru oferentów w kolejności zgodnej z uzyskaną pozycją w rankingu końcowym, aż do wyczerpania możliwej wartości zamówienia określonej w ogłoszeniu.

Odnosząc się do zarzutu nieprzeprowadzenia ze skarżącą negocjacji organ odwoławczy wyjaśnił, że jak wynika z treści art. 142 ust. 6 u.ś.o.z., komisja konkursowa

w części niejawnej konkursu ofert może przeprowadzić negocjacje z oferentami w celu ustalenia liczby planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej oraz ceny za udzielane świadczenia. Komisja konkursowa nie ma więc obowiązku prowadzenia negocjacji z oferentami uczestniczącymi w postępowaniu. Komisja przeprowadza negocjacje, jeżeli uzna, że pozwolą one na ostateczne ustalenie, która ze złożonych ofert jest korzystniejsza. W ramach niniejszego postępowania komisja przeprowadziła negocjacje z 10 spośród 68 oferentów zakwalifikowanych do części niejawnej konkursu. W rankingu otwarcia strona zajęła 11 pozycję, uzyskując maksymalną ilość punktów możliwych do zdobycia za kryterium ceny (20 pkt). Organ odwoławczy wskazał, że przeprowadzenie negocjacji ma na celu ewentualne zwiększenie ilości punktów za kryterium ceny. Przeprowadzenie negocjacji ze stroną nie miałoby więc wpływu na powyższe, skoro w rankingu otwarcia za kryterium ceny dla obu miejsc udzielania świadczeń uzyskała maksymalną ilość punktów możliwych do zdobycia. Prowadzenie

z nią negocjacji nie pozwalało na zwiększenie przyznanych jej punktów za to kryterium.

W ocenie Prezesa NFZ, oferta strony uzyskała zbyt niską liczbę punktów za kryterium jakości, co nie pozwalało jej na zajęcie w rankingu końcowym pozycji umożliwiającej zawarcie umowy na udzielanie świadczeń zdrowotnych.

Skargę do sądu administracyjnego na powołaną decyzję złożyła skarżąca, wnioskując o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy:

1. art. 132 ust. 3 u.ś.o.z. w związku z § 36 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2008 r. Nr 81, poz. 484, zwanego dalej "rozporządzeniem MZ"), poprzez przyjęcie, że zawarcie przez organ I instancji umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z lekarzem, udzielającym świadczeń opieki zdrowotnej u świadczeniodawcy, który zawarł umowę

o udzielanie takich świadczeń z NFZ jest zgodne z prawem;

2. art. 134 ust. 1 u.ś.o.z. w związku z § 36 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MZ, poprzez przyjęcie, że wszystkich świadczeniodawców, ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, traktowano zgodnie z zasadą równości

i przyjęcie, że nie przeprowadzono postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji oraz naruszenie ww. przepisu w związku z:

• art. 149 ust. 1 pkt 1 i 2 u.ś.o.z. w związku z § 36 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MZ, poprzez przyjęcie, że nieodrzucenie ofert złożonych po terminie oraz nieodrzucenie ofert zawierających nieprawdziwe informacje było zgodne

z prawem;

• art. 149 ust. 1 pkt 5 u.ś.o.z. w związku z art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. Prawo atomowe (Dz. U. z 2012, poz. 264), poprzez przyjęcie, że nieodrzucenie ofert nieważnych na podstawie odrębnych przepisów było zgodne z prawem;

• przepisami załącznika do zarządzenia Prezesa NFZ nr 70/2011/DSOZ

z dnia 20 października 2011 r., poprzez przyjęcie błędnej wykładni sformułowania "w lokalizacji";

• § 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego (Dz. U.

z 2013 r. poz. 1462) w związku z zarządzeniem Prezesa NFZ z dnia 12 grudnia 2013 r. Nr 77/2013/DSOZ w sprawie określania warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju leczenie stomatologiczne, poprzez przyjęcie błędnej wykładni sformułowania "po przeszkoleniu zawodowym";

3. art. 146, art. 147, art. 148 u.ś.o.z. oraz przepisów załącznika do zarządzenia Prezesa NFZ nr 54/2011/DSOZ, poprzez przyjęcie, że kryteria, w oparciu o które komisja dokonywała podziału liczby punktów, w szczególności metodologii,

w oparciu o którą dokonywana była gradacja punktów w trzech kryteriach

i przyznawana za nie punktacja co do pozostałych kryteriów, były zgodne

z prawem oraz poprzez przyjęcie, że zastosowanie kryteriów, w oparciu o które komisja dokonywała podziału liczby punktów, w szczególności metodologii,

w oparciu o którą dokonywana była gradacja punktów w trzech kryteriach

i przyznawana za nie punktacja co do pozostałych kryteriów było zgodne

z prawem;

4. art. 7 w związku z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, jak również brak oceny całego materiału dowodowego zebranego przez organ w sprawie.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ, podtrzymując przedstawioną w decyzji argumentację, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane

z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 154 ust. 7 u.ś.o.z.).

Zgodnie z treścią art. 154 u.ś.o.z. (w brzmieniu obowiązującym do 20 listopada 2013 r., mającym zastosowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 5 ustawy z dnia

z dnia 11 października 2013 r. o zmianie u.ś.o.z. oraz niektórych innych ustaw - Dz. U.

z 2013 r., poz. 1290), świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może wnieść do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia

o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania (ust. 1 zdanie 1). Po rozpatrzeniu odwołania dyrektor wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą lub oddalającą odwołanie (ust. 3 zdanie 1). Od decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu przysługuje świadczeniodawcy w terminie 7 dni od otrzymania tej decyzji odwołanie do Prezesa Funduszu (ust. 4 i ust. 5). Następnie Prezes Funduszu rozpatruje odwołanie w terminie 30 dni od dnia jego otrzymania i wydaje decyzję administracyjną w sprawie. Decyzja Prezesa Funduszu podlega natychmiastowemu wykonaniu (ust. 6). W przypadku uwzględnienia odwołania, przeprowadza się ponownie postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Do ponownie przeprowadzanego postępowania stosuje się odpowiednio art. 144 pkt 1 oraz art. 145 u.ś.o.z. (ust. 7). Od decyzji, o której mowa w ust. 6, świadczeniodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego (ust. 8).

Z przedstawionej regulacji wynika, że modyfikacja postępowania administracyjnego przed organami NFZ polega na ograniczeniu stosowania art. 138 § 1 i § 2 k.p.a. Prezes NFZ nie ma uprawnień reformatoryjnych, lecz wyłącznie kasacyjne. Natomiast zakres postępowania, jaki powinien przeprowadzić organ I instancji po uchyleniu jego decyzji przez organ odwoławczy, jest zdeterminowany przepisem art. 154 ust. 7 u.ś.o.z. (por. wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2014 r., II GSK 655/13, publ. cbos).

Z akt administracyjnych wynika, iż organ odwoławczy, uchylając decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. rozstrzygnięcie organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2013 r. na podstawie art. 154 ust. 6 omawianej ustawy i art. 138 § 2 k.p.a., nakazał Dyrektorowi NFZ ponownie rozpoznać sprawę poprzez szczegółowe porównanie ofert konkurencyjnych oferentów, wobec których strona podniosła wątpliwości w zakresie oceny oraz przyznanych przez komisję konkursową punktów za poszczególne kryteria wchodzące w skład oceny oferty za jakość i dostępność. Nakazał także wyjaśnienie, dlaczego w ramach ww. postępowania konkursowego nie oceniono kryterium ciągłości i kompleksowości.

Niewątpliwie więc Prezes NFZ przez wydanie rozstrzygnięcia kasacyjnego uwzględnił odwołanie skarżącej, wskutek czego organ I instancji na podstawie art. 154 ust. 7 u.ś.o.z. miał obowiązek ponownie przeprowadzić postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń (por. wyroki NSA: z dnia 11 lipca 2012 r., II GSK 121/12

i z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 1163/12). Uwzględnienie odwołania skarżącej decyzją Prezesa NFZ z dnia [...] lipca 2013 r. musiało skutkować wdrożeniem trybu określonego

w art. 144 pkt 1 lub art. 145 u.ś.o.z. (ponowne przeprowadzenie postępowania w sprawie zawarcia umowy w trybie rokowań), a nie rozpoznania odwołania w ramach wyznaczonych przez przepisy k.p.a.

Rozumienie treści art. 154 ust. 7 u.ś.o.z. w stanie prawnym obowiązującym przed 21 listopada 2013 r., w szczególności jeśli chodzi o podmioty, wobec których uruchamia się procedurę rokowań, nie jest pozbawione wątpliwości. Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie stoi na stanowisku, że uwzględnienie odwołania przez Prezesa NFZ uruchamia procedurę rokowań wyłącznie wobec świadczeniodawcy, którego odwołanie zostało uwzględnione (tak samo: wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2013 r., VI SA/Wa 2559/12, publ. cbois oraz Komentarz do art. 154 u.ś.o.z, G. Machulak, A.Pietraszewska Macheta, wyd. ABC 2010 r.). Na gruncie aktualnego brzmienia art. 154 ust. 7 (obowiązującego od 21 listopada 2013 r.) nie ma już wątpliwości, że w przypadku uwzględnienia odwołania dotyczącego rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przeprowadza się postępowanie

w trybie rokowań ze świadczeniodawcą, który złożył wskazane odwołanie.

W toku postępowania administracyjnego, na etapie odwołania od decyzji dyrektora NFZ z dnia [...] października 2013 r., skarżąca prawidłowo podniosła zarzut naruszenia art. 154 ust. 7 u.ś.o.z., który jednak został niedostrzeżony przez Prezesa NFZ w zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że organy administracji obu instancji

w przedmiotowej sprawie naruszyły art. 154 ust. 7 u.ś.o.z., a organ odwoławczy dodatkowo art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., czego skutkiem jest uchylenie zaskarżonej

i poprzedzającej ją decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 p.p.s.a. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 2 k.p.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organy zastosują się do przedstawionych wyżej wytycznych Sądu, mając na uwadze art. 153 p.p.s.a.

W tym stanie sprawy, stwierdzając naruszenie art. 154 ust. 7 u.ś.o.z., Sąd nie wypowiadał się co do podnoszonych w skardze zarzutów merytorycznych, uznając je za przedwczesne.