Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 501/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2007-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 137, 216 ust. 1, 229 lit. a
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.),, Sędzia WSA Renata Detka, Protokolant Asystent sędziego Dorota Pawlicka, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 listopada 2007r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na rzecz adwokata J. W. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych, w tym 52,80 (pięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] znak: [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania A. S. od decyzji Starosty z dnia [...] znak: [...], orzekającej o odmowie zwrotu na rzecz A. S. i H. W. części wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej jako działka hip. nr 75, położonej w K. przy ulicy T., stanowiącej obecnie w ewidencji gruntów część działki nr 802/5 o pow. 0,1357 ha, będącej własnością Gminy (KW Nr 63750), na podstawie art. 9a w związku z art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami /tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 46, poz. 543 ze zm./ w związku z art. 127 § 1 i § 2, art. 138 § 1 pkt 1 kpa zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

Powyższa decyzja zapadła na tle następujących okoliczności.

Umową z dnia 22 stycznia 1971r. H. W., A. S. i J. M. sprzedali Skarbowi Państwa nieruchomość o powierzchni 664 m2, zabudowaną domem mieszkalnym, oznaczoną jako działka nr 75. W § 3 aktu notarialnego zostało zawarte oświadczenie przedstawiciela Państwa, że zgodnie z decyzją Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa Urbanistyki i Architektury z dnia 31 marca 1969r. Nr [...] opisana nieruchomość przeznaczona jest pod budowę osiedla mieszkaniowego Spółdzielni Mieszkaniowej i na zasadzie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości strony doszły do porozumienia o dobrowolne jej odstąpienie na rzecz Skarbu Państwa.

Pierwszy wniosek A. S. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości został oddalony decyzją z dnia 12.VI.1992r., utrzymaną w mocy decyzją wydaną z upoważnienia Wojewody w dniu 6 sierpnia 1992r. Złożona przez A. S. od tej decyzji skarga została oddalona wyrokiem NSA – Ośrodek Zamiejscowy z dnia 21 kwietnia 1993r., który w uzasadnieniu wskazał, że wywłaszczony teren od 1971r. był w pełni wykorzystywany na cel wywłaszczenia, a obecnie tylko jego część o powierzchni około 9 m² terenów szkolnych czasowo jest przeznaczona pod zabudowę przenośnym pawilonem handlowym. W dniu 7 sierpnia 1996r. A. S. wystąpiła z kolejnym wnioskiem w sprawie zwrotu nieruchomości, w którym wskazała, iż domaga się rozpoznania sprawy jako nowej, dotyczącej częściowego zwrotu nieruchomości. Z uwagi na zmieniony zakres żądania wniosek przekazany został do Kierownika Urzędu Rejonowego, /jako nowa sprawa zwrotowa/, który decyzją z dnia 2 lipca 1997r. odmówił zwrotu nieruchomości objętej wnioskiem. Decyzja ta została utrzymana w mocy wydaną z upoważnienia Wojewody decyzją z dnia 5 września 1997r.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. S., zarzuciła, że działka objęta wnioskiem o zwrot nie jest zagospodarowana na cele, na które została nabyta albowiem w przerwie wyciętego ogrodzenia został zlokalizowany kiosk spożywczo – warzywny, którego likwidacja została odroczona do dnia 31 grudnia 1998r. Wskazała, że objęta wnioskiem o zwrot działka stanowi pas szerokości 10 i długości 18 m, który znajduje się za śmietnikiem szkoły, oddalony jest od szkoły o około 50 m i jest niedostępny dla uczniów. Wyrokiem z dnia 10 czerwca 1999r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy uwzględniając skargę uchylił zarówno zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji wskazując, iż skarga jest zasadna bowiem pozostały, poza gruntem na którym usytuowany jest kiosk, fragment wnioskowanej przez skarżącą do zwrotu części działki nr 75 nie służy realizacji celu, dla którego została nabyta ze względu na jego usytuowanie za śmietnikiem i odgrodzenie od pozostałej części otoczenia szkolnego.

W toku ponownego rozpoznania sprawy, w dniu 3 kwietnia 2000r. A. S., działając także w imieniu swojej siostry H. W. / obie są spadkobierczyniami trzeciego współwłaściciela wywłaszczonej nieruchomości/ rozszerzyła zakres żądania i wniosła o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości o powierzchni 500 m2. W związku z tym, iż nastąpiły zmiany kompetencyjne - organem właściwym do dalszego prowadzenia przedmiotowej sprawy stał się Prezydent Miasta wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej, który decyzją z dnia 7 listopada 2000r. orzekł o odmowie zwrotu. Wojewoda rozpatrując złożone odwołanie, uchylił tę decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Złożona przez Miasto skarga na tę decyzję została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dnia 6 grudnia 2005r. Następnie Wojewoda, działając jako organ wyższego stopnia, pismem z dnia 1 lutego 2006r. wyłączył od rozpoznania sprawy Prezydenta Miasta / w związku z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003r. sygn. akt OPS 1/03/ i wyznaczył do jej załatwienia Starostę, który decyzją z dnia 14 sierpnia 2006r. orzekł o odmowie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości. Ta decyzja została uchylona decyzją Wojewody z dnia 5 maja 2006r., a kolejna decyzja - z dnia 14 sierpnia 2006r.- również odmawiająca zwrotu, decyzją Wojewody z dnia 5 października 2006r.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia 28 maja 2007r. ponownie odmówił zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości o powierzchni około 500 m². Organ ten ustalił, że w wyniku modernizacji gruntów działka nr 75 weszła w skład działki nr 802/05, która na mocy decyzji Wojewody z dnia 8 lipca 1998r. stała się własnością Gminy. Powołana w akcie notarialnym z 22.01.1971r. decyzja o lokalizacji szczegółowej z dnia 31 marca 1969r. została anulowana nową decyzją z dnia 26 maja 1969r. Nr [...] odnośnie części terenu osiedla. Na podstawie dokumentów z Wydziału Architektury Starosta ustalił również, że w dniu 25 stycznia 1972r. została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę szkoły podstawowej na osiedlu Sady, do której załączony jest fragment kopii planu szczegółowego zagospodarowania szkoły podstawowej, z którego jasno wynika, że teren ten przeznaczony został pod budowę szkoły z parkingiem, śmietnikiem oraz pasem zieleni łącznie z ogródkami szkolnymi. Działka będąca przedmiotem żądania, o wymiarach około 22 m w głąb licząc od ulicy T. całą szerokością wywłaszczonej działki, jest otoczona trwałym ogrodzeniem na podmurówce z metalowych przęseł o prostokątnym kształcie. Jej granica wschodnia biegnie wzdłuż ogrodzenia trwałego równolegle do ulicy T., granica południowa przecina teren zielony porośnięty trawą ze starymi drzewami / 5 szt./, granica zachodnia biegnie równolegle do ściany szczytowej budynku szkoły zachodząc na niego około 0,5 m., granica północna przebiega równolegle do linii dwóch brzóz, które kiedyś były w bezpośredniej bliskości granicy działki. Na opisanym terenie od strony północnej wydzielone zostało boisko do piłki ręcznej. Boisko to ogrodzone jest przęsłami metalowymi wysokości około 1,20 m ze wszystkich stron i wysypane piaskiem, a od ulicy T. jest trawnik. W dalszej części działki, w odległości 7 m od budynku szkoły znajduje się budynek gospodarczy murowany o powierzchni zabudowy około 30 m, dalej usytuowany jest skalniak, a pozostała część porośnięta jest trawą. Od strony ulicy W. część działki zajmuje parking wyłożony trelinką. Ponieważ działka wnioskowana do zwrotu, zgodnie z załącznikiem graficznym obejmowałaby swoim zasięgiem część boiska do piłki plażowej, budynek gospodarczy wraz z częścią parkingu, skalniak wraz z terenem zielonym jak również ogrodzenie wewnętrzne, zdaniem organu wniosek nie może być uwzględniony, gdyż nieruchomość nie stała się zbędna na cel, na jaki została wywłaszczona. Organ wskazał, iż Szkoła Podstawowa / a obecnie Gimnazjum/ wchodzi w skład osiedla mieszkaniowego i jest jego nierozerwalną częścią.

W odwołaniu od tej decyzji A. S. zarzuciła m. in. że w toku postępowania administracyjnego pominięto wcześniejsze wyroki Sądu oraz, że podstawową przesłanką oceny, czy nieruchomość wykorzystano zgodnie z celem wywłaszczenia jest zapis w akcie notarialnym, że przeznaczona jest ona pod budownictwo mieszkaniowe.

Rozpoznając to odwołanie Wojewoda wskazał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym /wyrok NSA, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dn. 10.02.1998r. sygn. akt SA/Kr 1189/96/ cel wywłaszczenia jakim jest "budowa osiedla mieszkaniowego" należy rozumieć szeroko. Oznacza to, że cel ten mógł być realizowany nie tylko przez budowę domów, ale również przez wznoszenie budowli niezbędnych do funkcjonowania osiedli mieszkaniowych i infrastruktury technicznej z nią związanej np. szkół, przedszkoli, przychodni lekarskich, garaży, kin, zieleni osiedlowej, parków, ciągów komunikacyjnych, instalacji podziemnych. Skoro nieruchomość będąca przedmiotem niniejszej sprawy została przeznaczona pod budownictwo mieszkaniowe, a ostatecznie jako część działki szkolnej, ogrodzonej, z pasem zieleni oraz ogródkiem skalnym weszła w skład infrastruktury osiedla, to nie można uznać, że zachodzą przesłanki zbędności nieruchomości, o jakich mowa w art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ponadto organ podkreślił, że skoro decyzja o pozwoleniu na budowę szkoły została wydana w dniu 25 stycznia 1972r., a decyzja o pozwoleniu na użytkowanie tego obiektu budowlanego w dniu 27 grudnia 1973r., to cel wywłaszczenia został osiągnięty przed upływem terminów określonych art. 137 ust.1 tej ustawy. Odnosząc się do zarzutu pominięcia wyroków Sądu organ odwoławczy wskazał, że wyrok z 1999r. dotyczył rozstrzygnięcia decyzją Wojewody z dnia 5 września 1997r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, a nie ustawy o gospodarce nieruchomościami, z kolei wyrokiem z 6.12.2005r. WSA oddalił skargę Miasta.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze na powyższą decyzję A. S. zawarła żądanie jej uchylenia w całości, względnie stwierdzenia jej nieważności a także stwierdzenia nieważności aktu notarialnego z dnia 22 sierpnia 1971r. W uzasadnieniu skarżąca szczegółowo przedstawiła przebieg całego postępowania w sprawie wraz ze swoimi do niego uwagami. Zarzuciła, że zaskarżona decyzja jest sprzeczna ze wskazaniami zawartymi w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 1998r. sygn. akt [...] i z dnia 6 grudnia 2005r. /str.20 skargi/. Zdaniem skarżącej podstawową przesłanką oceny czy nieruchomość wykorzystano zgodnie z celem wywłaszczenia jest zapis w akcie notarialnym z dnia 22 stycznia 1971r., zgodnie z którym nieruchomość została przeznaczona pod budowę osiedla mieszkaniowego. Nadto podkreśliła, iż decyzja nr 103/69 z dnia 26 maja 1969r., ustalająca lokalizację szkoły nie była ujęta w powyższym akcie notarialnym, zatem "działka hip. Nr 75 bezprawnie została wywłaszczona" /str. 17 skargi/.

Uzasadniając żądanie stwierdzenia nieważności aktu notarialnego A. S. podała, że przy jego sporządzeniu zarówno notariusz jak i właściciele wywłaszczonej nieruchomości zostali wprowadzeni w błąd, gdyż akt ten został oparty na nieistniejącym dokumencie. Dokonana więc przez notariusza czynność w świetle art. 231 § 1 i 272 kk stanowiła czyn zabroniony, a w konsekwencji wydany przez niego akt musi zostać wyeliminowany z obiegu prawnego /str. 21 skargi/.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie rozważenia wymaga zarzut dotyczący pominięcia przez organy wcześniej zapadłych wyroków sądów administracyjnych. Zgodnie bowiem z art. 99 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm./ ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004r., z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie wojewódzki sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Również stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej uppsa/ ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiąże ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Zauważyć jednak należy, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego traci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny / por. przykładowo wyrok NSA z dnia 22 września 1999r. I SA 2019/98, wyrok z dnia 25 lutego 1998r. III RN 130/97 OSP 1999, z 3 poz. 101 /. Podobny skutek / ustanie mocy wiążącej oceny/ może spowodować zmiana, po wydaniu orzeczenia sądowego, istotnych okoliczności faktycznych / por. glosa B. Adamiak do powołanego wyżej wyroku z dnia 25 lutego 1998r./.

Wyrażona w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy z dnia 10 czerwca 1999r. ocena dotyczyła decyzji wydanej w dniu 5 września 1997r., a więc pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z 29.04.1985r. Tak więc niewątpliwie doszło do zmiany stanu prawnego. W ocenie Sądu zmiana ta jest na tyle istotna, że wyrażony wcześniej pogląd stał się nieaktualny. O tym zaś, że z chwilą wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami i jej kolejnych nowelizacji doszło do istotnej zmiany stanu prawnego świadczy chociażby wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 lipca 2001r. III RN 116/00 / OSNP 2001/22/656/, zgodnie z którym nie zachodzi stan rzeczy osądzonej, gdy właściciel wystąpił o zwrot wywłaszczonej nieruchomości opierając żądanie na podstawie art. 216 w związku z art. 136 ust. 3 i 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, jeżeli wcześniej wystąpił z żądaniem zwrotu tej samej nieruchomości, ale na innej podstawie / art. 69 ust. 1 i 3 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 29 kwietnia 1984r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości/. Zauważyć należy, iż art. 69 wcześniej obowiązującej ustawy nie określał tak precyzyjnie, jak to czyni aktualnie obowiązująca ustawa, pojęcia nieruchomości zbędnej na cel wywłaszczenia. M. in. poprzednio w doktrynie wyrażany był pogląd, iż art. 69 pozwala na zwrot nieruchomości, która wprawdzie została użyta na cel zgodny z wywłaszczeniem, ale w czasie orzekania o zwrocie jest już zbędna na ten cel / por. komentarz do ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości Edwarda Drozda i Zygmunta Truszkiewicza Wydawnictwo Zakamycze Kraków 1995r. str. 276/ . Aktualnie obowiązujący przepis art. 137 wskazuje, że nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu / a w związku z art. 216 ust. 1 również w umowie zawartej na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958r./, jeżeli:

1/ pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2/ pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Z powyższego wynika, iż zrealizowanie celu w okresie 10 lat wyłącza możliwość uznania nieruchomości za zbędną w rozumieniu tego przepisu nawet jeśli później stałaby się ona faktycznie zbędna. Odnosząc to do niniejszej sprawy zauważyć należy, iż wyrok NSA w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy zapadł na tle takiego stanu faktycznego, że przejściowo, na niewielkiej powierzchni wywłaszczonej nieruchomości został usytuowany kiosk spożywczy, na podstawie umowy dzierżawy, jaką zawarł Dyrektor Szkoły Podstawowej NR 10 jako wydzierżawiający z osobą fizyczną. Poza zakresem rozważań tego Sądu pozostała kwestia, czy w ciągu 10 lat od zawarcia umowy został na wywłaszczonej nieruchomości zrealizowany cel wywłaszczenia. Powyższe zdaniem Sądu potwierdza stanowisko wyrażone również w zaskarżonej decyzji, iż organy w tej sprawie jak i aktualnie Sąd nie jest związany oceną wyrażoną w powołanym wyroku.

Jeśli natomiast chodzi o wyrok WSA z dnia z 6 grudnia 2005r. oddalający skargę Miasta na decyzję Wojewody z dnia 17 stycznia 2002r. to wyrok ten nie zawiera uzasadnienia / zawarta na nim adnotacja, że stał się on prawomocny w dniu 7 stycznia 2006r. okoliczność tę potwierdza/. Co prawda przepis art. 153 uppsa mówi o ocenie zawartej w orzeczeniu, lecz nie może budzić wątpliwości, iż chodzi o ocenę i wskazania wyrażone w uzasadnieniu orzeczenia / por. komentarz do art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pod red. B. Dautera W-ctwo Zakamycze 2005r., str.345/ . Takiej zaś oceny brak.

Przechodząc do kwestii oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji wskazać należy, iż Sąd podziela w całości ustalenia i stanowisko wyrażone przez organy obu instancji, iż nieruchomość nie może być uznana za zbędną w rozumieniu art. 137 ugn. Faktem jest, iż w umowie z dnia 22 stycznia 1969r. jaką zawarła skarżąca, jej siostra i ojciec, przedstawiciel Skarbu Państwa uzasadniając nabycie nieruchomości w trybie art. 6 ustawy z 1958r. o wywłaszczaniu nieruchomości powołał się na decyzję [...] z dnia 31 marca 1969r., zgodnie z którą nieruchomość miała być przeznaczona pod budowę osiedla mieszkaniowego Spółdzielni Mieszkaniowej, gdy tymczasem decyzja ta została "anulowana odnośnie części terenu osiedla na podstawie art. 136 kpa i za zgodą Spółdzielni Mieszkaniowej". Jednak już ze stanowiącej załącznik do decyzji z dnia 31 marca 1969r. mapy jak i z mapy stanowiącej załącznik do decyzji z dnia 26 maja 1969r. wynika, iż od samego początku faktycznie nieruchomość skarżącej położona była na terenie przeznaczonym pod budowę szkoły. Nieruchomość ta miała się znaleźć w obrębie ogrodzenia i poza niewielką częścią zajętą pod ścianę budynku miała pozostać jako niezabudowany pas zieleni. Pozwolenie na budowę szkoły zostało wydane w styczniu 1972r., zaś pozwolenie na jej użytkowanie w grudniu 1973r. Okolicznością bezsporną / potwierdzoną zresztą przez skarżącą na rozprawie przed sądem w niniejszej sprawie / jest to, iż w 1972r. budynek mieszkalny stanowiący wcześniej współwłasność skarżącej i jej rodziny został przez Urząd Miasta rozebrany, zaraz po wybudowaniu szkoły cały teren, obejmujący także przedmiotową nieruchomość został ogrodzony tak, że stał się on częścią terenu szkoły i dopiero z chwilą usytuowania na niewielkim skrawku nieruchomości kiosku spożywczego, co miało miejsce w 1992r., część ogrodzenia została usunięta. Ustalenia organu I instancji, oparte na dowodach z oględzin świadczą jednoznacznie o tym, iż cała nieruchomość, będąca przedmiotem sprawy stanowi integralną część Szkoły Podstawowej czy też aktualnie Gimnazjum, i taki też stan zaistniał w ciągu 10 lat / a faktycznie już 3 / od chwili nabycia tej nieruchomości przez Skarb Państwa. Zgodzić się także w pełni należy za stanowiskiem organu, że szkoła stanowi część infrastruktury, niezbędnej do prawidłowego funkcjonowania osiedla i jego mieszkańców. Nie może ulegać wątpliwości, że częścią szkoły jest nie tylko sam budynek, w którym odbywają się zajęcia lekcyjne lecz także tereny zajęte pod budynki gospodarcze, boiska sportowe, trawniki i inne pasy zieleni. Nawet jeśli pewna niewielka część wywłaszczonej nieruchomości / o powierzchni 180 m² /przez jakiś okres czasu pozostawała niezagospodarowana w tym sensie, że rosły na niej tylko trawa i samosiejki, nie zmienia to oceny, że przez połączenie jej z całym pozostałym terenem szkoły i znajdowanie się w obrębie jednolitego ogrodzenia tej szkoły, była ona związana z funkcjonowaniem szkoły, w związku z czym faktycznie cel wywłaszczenia polegający na budowie szkoły, jako części osiedla mieszkaniowego, został zrealizowany na całej jej powierzchni / zwłaszcza, że w ramach jego realizacji wyburzono stare zabudowania należące wcześniej do skarżącej i jej rodziny /. W wyroku z dnia 9 czerwca 2006r. I OSK 950 / 05 Naczelny Sad Administracyjny wyraził pogląd, iż wobec braku szczegółowego planu zagospodarowania terenu, a dokonaniu wywłaszczenia tylko na cel określony ogólnie, każde wykorzystanie nieruchomości w granicach ogrodzenia jest realizacją celu wywłaszczenia. Jak wynika z załącznika graficznego żądanie zwrotu dotyczy terenu, na którym znajduje się część boiska, budynek gospodarczy wraz częścią parkingu, skalniak wraz z terenem zielonym oraz ogrodzenie wewnętrzne.

Ze skargi jak i z wypowiedzi pełnomocnika skarżącej na rozprawie przed Sądem wynika, iż dlatego A. S. uważa, że nieruchomość stała się zbędna na cel wywłaszczenia, gdyż w umowie sprzedaży nieruchomości określono, że ma ona być przeznaczona pod budowę osiedla mieszkaniowego przez Spółdzielnię Mieszkaniową, a zamiast tego została zbudowana szkoła. Jak już wcześniej wspomniano, zdaniem Sądu budowa szkoły mieści się w pojęciu budownictwa mieszkaniowego, natomiast okoliczność, iż cel został zrealizowany nie przez Spółdzielnię Mieszkaniową lecz przez Państwo nie ma znaczenia dla ustalenia, iż faktycznie został on zrealizowany. Nawet jednak gdyby podzielić pogląd skarżącej, iż budowa szkoły nie mieści się w pojęciu budowy osiedla mieszkaniowego, to wskazać należy, iż zgodnie z art. 229 lit "a" ugn przepis art. 229 / w myśl którego roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3, nie przysługuje w wypadkach w nim wskazanych/ stosuje się, jeżeli na nieruchomości został zrealizowany inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, który w dniu wydania tej decyzji mógł stanowić podstawę wywłaszczenia. Okoliczność, iż w 1971r. można było wywłaszczyć nieruchomość z przeznaczeniem pod budowę szkoły nie może budzić żadnych wątpliwości.

Ani organy administracyjne ani też sądy administracyjne nie są uprawnione do orzekania w przedmiocie ważności umów cywilnych. Dlatego też nie jest możliwe stwierdzenie w niniejszej sprawie przez Sąd, że umowa, jaką zawarła skarżąca, jej siostra i ojciec z przedstawicielem Skarbu Państwa w 1971r. jest nieważna ani też odnoszenie się merytoryczne do takiego zarzutu.

Reasumując stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, przy jej wydawaniu nie naruszono przepisów postępowania w sposób uzasadniający stwierdzenie, że to naruszenie mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a podniesione w skardze zarzuty są nieuzasadnione. Dlatego też skarga podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 uppsa. Stosownie do art. 250 uppsa Sąd przyznał ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi skarżącej wynagrodzenie, w wysokości określonej przepisami § 18 ust. 1 pkt 1 lit c w zw. z § 2 ust. 3 w zw. z § 19 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r.w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu / Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm./. Wysokość przyznanego wynagrodzenia nie obejmuje uiszczonej przez pełnomocnika opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa. Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt "h" ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej / DZ. U. Nr 225 poz. 1653 ze zm./ nie podlega opłacie skarbowej udzielenie pełnomocnictwa w sprawach załatwianych na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami. Tak więc poniesionego w niniejszej sprawie przez adwokata wydatku z tego tytułu nie można uznać za niezbędny wydatek, o którym mowa w § 19 pkt 2 powołanego wyżej Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.

-----------------------

10