Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1815/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Skarżony organ: Rada Adwokacka
Treść wyniku: Uchylono uchwałę I  i II  instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi T. K. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] czerwca 2006 r. bez numeru w przedmiocie opłaty za wpis na listę adwokatów 1. uchyla zaskarżoną uchwałę i utrzymaną nią w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej [...] z dnia [...] marca 2006 r.; 2. stwierdza, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej na rzecz skarżącego T. K. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.


UZASADNIENIE

Uchwałą z dnia [...] marca 2006 r. Okręgowa Rada Adwokacka [...], działając na podstawie art. 44 ust. 1, art. 3 ust. 6 w związku z art. 40 pkt 7 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze obciążyła adwokata T. K. opłatą od wpisu na listę adwokatów Izby Adwokackiej [...]w wysokości 4500 zł.

W uzasadnieniu uchwały wskazała, że zainteresowany został wpisany na listę, adwokatów (Izby Adwokackiej [...]) zarządzeniem dziekana z dnia [...] listopada 2005 r. w związku z jego wnioskiem.

W tej sytuacji powstał obowiązek uiszczenia przez wpisanego na listę adwokata należnej za wpis opłaty w kwocie 5000 zł, opłata ta została pomniejszona o kwotę wpłaconych składek za aplikację adwokacką w czasie odbywania jej w Izbie [...] tj. 500 zł i wynosi 4500 zł.

Odwołanie od powyższej uchwały wniósł adwokat T. K. i podkreślił, że jako aplikant adwokacki był członkiem korporacji i na jej rzecz ponosił stosowne świadczenia, co nie zostało wzięte przez ORA [...] pod uwagę. Ponadto w odwołaniu adw. K. powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2006 r. sygn. akt III ZS 2/05.

Uchwałą z dnia [...] czerwca 2006 r. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę. W uzasadnieniu podało między innymi, że:

Uchwałą Nr [...] Zgromadzenia Izby Adwokackiej [...] z [...] czerwca 2004 r. ustalona została wysokość opłaty od wpisu na listę adwokatów Izby Adwokackiej [...] na kwotę 5000 zł. Uchwała nie różnicuje wysokości tej opłaty w stosunku do byłych aplikantów adwokackich Izby. W tej sytuacji Prezydium NRA nie dostrzega możliwości uwzględnienia odwołania, a jedynym rozwiązaniem wydaje się być wystąpienie do ORA [...] z wnioskiem o rozłożenie obciążającej Zainteresowanego kwoty na stosowne raty lub - biorąc pod uwagę Jego krótki staż jako adwokata o umorzenie tej opłaty w całości lub w części.

Skargę na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł adw. T. K. zwany dalej skarżącym. W skardze domagał się uchylenia zaskarżonej uchwały której zarzucił:

1. naruszenie Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, a w szczególności:

- zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań i pewności prawa, poprzez takie ukształtowanie przez organa korporacyjne swojego postępowania wobec osób ubiegających się o wpis na listę adwokacką a następnie na nią wpisanych, które narusza jasne i bezwarunkowe przepisy prawa w zakresie warunków, od spełnienia których zależy wpisanie na listę, a pośród których nie ma warunku finansowego i jako takie godzi w te zasady;

- art. 32 ust. 2 dotyczącego zakazu niedyskryminacji, przez uznanie istnienia po Jego obronie obowiązku uiszczenia opłaty wpisowej w wysokości 4500 zł, skoro zasada niedyskryminacji zakazuje identycznego traktowania osób znajdujących się w różnych sytuacjach lub różnego traktowania osób znajdujących się w identycznej sytuacji oraz poprzez pobieranie opłaty w wysokości znacznie wyższej aniżeli opłata należna od aplikantów adwokackich;

- art. 7 w zw. z art. 2, poprzez zobowiązanie do uiszczenia opłaty wpisowej bez ważnej ku temu podstawy prawnej, dowolne ustalenie jej wysokości, która nie wynika z kosztów rzeczywiście poniesionych, a tym samym nadanie organom korporacji zawodowej kompetencji, której przepisy prawa nie zawierają, skoro ani wskazane w zaskarżonej uchwale przepisy ustawy Prawo o Adwokaturze nie mogą w żadnej mierze takowej podstawy stanowić, ani, a fortiori, uchwała Okręgowej Rady Adwokackiej [...], jako samorządowy akt prawny, który musi zachowywać zgodność z regulacją ustawową i konstytucyjną;

- art. 65 ust. 1, poprzez jego niezastosowanie i w jego świetle dokonanie interpretacji stosownych przepisów ustawowych, w sytuacji gdy ten przepis dotyczy konstytucyjnego prawa w postaci wolności wyboru i wykonywania zawodu, a kwestionowana opłata wpisowa prawo to neguje;

2. art. 65 ustawy prawo o adwokaturze jako enumeratywnie wymieniającego warunki wpisu na listę adwokatów, pośród których nie ma warunku finansowego w postaci opłaty wpisowej;

3. w związku z zarzutem punkcie 2, potwierdzenie bez merytorycznego uzasadnienia, niekorzystnych dla skarżącego ustalenia faktów, zwłaszcza poprzez:

- nie wzięcie pod uwagi okoliczności uiszczania składki z tytułu aplikacji adwokackiej w Okręgowej Radzie Adwokackiej w [...], podczas gdy odbywanie aplikacji jest, wobec krytykowanego przez organy korporacji tak szerokiego otwarcia na zewnątrz, okolicznością relewantną i winno zostać wzięte pod uwagę przez ORA [...];

- nie wzięcie pod uwagi faktu uiszczenia opłaty egzaminacyjnej związanej z ubieganiem się o przyjęcie w poczet aplikantów adwokackich ORA [...] w kwocie 750 zł;

- uznanie, że okres aplikacji odbywanej w Okręgowej Radzie Adwokackiej [...] wynosił 10 miesięcy, podczas gdy okres ten jest równy 15 miesiącom (kwiecień 2003 - lipiec 2004);

W uzasadnieniu podał między innymi, że:

w niniejszej sprawie mamy do czynienia z naruszeniem pierwszego członu konstytucyjnej zasady niedyskryminacji. Skarżący zarzuca, że jego sytuacja w sposób zasadniczy różni się od sytuacji osób, które nigdy nie odbywały aplikacji adwokackiej, ani w inny sposób nie były związane z korporacją adwokacką. W istocie rzeczy uznanie, że skarżący jest zobowiązany do uiszczenia opłaty wpisowej na równi z innymi osobami jest równoznaczne z postawieniem go w gorszej sytuacji z racji faktu odbywania aplikacji i zdobywania w ten sposób doświadczenia praktycznego i wiedzy na temat etyki zawodu adwokata. Z wypowiedzi adwokatury po uchwaleniu zmian w ustawie Prawo o Adwokaturze można było wnioskować, że osoby, które korzystają z jej zapisów, ale jednocześnie ukończyły aplikację adwokacką, będą traktowane odrębnie od tych wszystkich, które nagle postanawiają o skorzystaniu z nowych zapisów ustawy Prawo o Adwokaturze i o wpisie na listę adwokatów.

Tymczasem zrównanie sytuacji odwołującego z pozostałymi osobami ubiegającymi się o wpis narusza zasadę niedyskryminacji, skoro mamy do czynienia z osobami znajdującymi się w nieporównywalnych sytuacjach. Zdobycie praktyki i doświadczenia, zapoznanie się z etyką zawodu, winno stanowić nie tylko zaletę osoby ubiegającej się o wpis, ale także być okolicznością wyróżniającą tę osobę spośród kandydatów ubiegających się o wpis na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o Adwokaturze.

Art. 65 ustawy Prawo o Adwokaturze nie wymienia wśród warunków wpisu na listę adwokatów warunku finansowego. Uznanie swobody po stronie samorządu zawodowego ustalania opłat z tytułu wpisu na listę adwokatów oznaczałoby przydanie mu kompetencji pozaustawowej, która nie wynika wprost z przepisów ustawy. Powołanie jako podstawy prawnej uchwały samorządowej nie jest wystarczające, skoro każdy akt samorządowy musi pozostawać w zgodzie z hierarchicznie wyższymi przepisami (ustawowymi, a tym bardziej konstytucyjnymi wskazanymi w zarzutach skargi).

Pogląd o niedopuszczalności pobierania jakiejkolwiek opłaty w związku z wpisem na listę adwokatów znajduje zdaniem skarżącego oparcie i potwierdzenie w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2006 r. Sąd Najwyższy uznał, że Naczelna Rada Adwokacka nie ma kompetencji do ustalania maksymalnej wysokości jednorazowych opłat za wpis na listę adwokatów (sygn. akt III ZS 2/05, tekst w: Monitor Prawniczy 2006/3/116). Uchylając uchwałę Naczelnej Rady Adwokackiej Sąd Najwyższy podzielił w całości argumentację przedstawioną przez Ministra Sprawiedliwości, że ustalenie opłat zostało wydane przez Okręgowe Rady Adwokackie bez podstawy prawnej. Sąd Najwyższy podkreślił jednoznacznie, że organy samorządu adwokackiego powinny przyłączyć się do zmian mających na celu szerszy dostęp do wykonywania zawodu adwokata. Tymczasem w opinii Sądu Najwyższego działania podejmowane przez korporację przeciwdziałają temu procesowi. Brak jest przepisu Prawa o Adwokaturze, który dawałby podstawę do określenia wysokości wpisu, jednak to Naczelna Rada Adwokacka w trakcie prac nad nowelizacją powinna zadbać o jego umieszczenie. W obecnym stanie prawnym wprowadzenie bez uzasadnienia wysokości maksymalnych opłat za wpis jest naruszeniem konstytucyjnie gwarantowanej wolności wyboru zawodu (zob. też Sąd Najwyższy. Opłaty za wpis do palestry niezgodne z prawem w: Rzeczpospolita z 13 stycznia 2006 r.)

Interpretacja Sądu Najwyższego znalazła odzwierciedlenie i aprobatę także w orzecznictwie sądów administracyjnych, które powołując się na ten judykat, uchylają uchwały Okręgowych Rad Adwokackich oraz Naczelnej Rady Adwokackiej obligujących do uiszczenia wpisu (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 689/06, którą powołuję za Rzeczpospolita z 8 sierpnia 2006 r., s. C2).

Skarżący z ostrożności wskazuje, że w świetle obowiązującego stanu prawnego oraz cytowanego powyżej wyroku Sądu Najwyższego, wątpliwości budzą także kryteria ustalania wysokości opłaty wpisowej. Wysokość opłaty wpisowej (4500 zł) w zaskarżanej uchwale jest pozbawiona obiektywnego uzasadnienia oraz oparta na niejasnych kryteriach. Nawet bowiem gdyby wyjątkowo uznać dopuszczalność jej pobierania przez organy korporacyjne, wysokość opłaty powinna odzwierciedlać faktycznie ponoszone koszty związane z odbywaniem aplikacji adwokackiej (w tym przypadku [...]). W tym też kierunku wypowiedział się w obiter dictum Sąd Najwyższy podzielając argumentację Ministra Sprawiedliwości. W tym więc kontekście skarżący wskazuje, że aplikant adwokacki przez okres trwania aplikacji adwokackiej (trzy i pół roku) w ORA [...] obowiązany jest do uiszczenia składek w łącznej wysokości 2100 zł, a nie 4500 zł.

Za nieprzekonujący uznać należy powoływany przeciwko skarżącemu argument o obowiązku przyczyniania się do powstania majątku korporacyjnego, który obciąża każdego adwokata przystępującego do korporacji. W przypadku bowiem skarżącego argument ten nie może być przytaczany jako uzasadniający dopuszczalność nałożenia takiej opłaty. Skarżący zwraca uwagę na fakt, że jako aplikant adwokacki w ORA [...] opłacał składki przez okres 15 miesięcy (a nie 10, jak uznała ORA, a utrzymała NRA), który odpowiada okresowi odbywania aplikacji (łącznie 750 zł). Następnie przez okres kolejnych 12 miesięcy opłacał składki w ORA w [...] w wysokości 200 zł za miesiąc (łącznie 2400 zł). Okres opłacania składek w ORA [...] i [...] wynikał z faktu, że odbywana aplikacja była aplikacją uzupełniającą z racji zdanego w 2002 r. egzaminu sędziowskiego w Sądzie Apelacyjnym [...]. Uznanie po stronie skarżącego istnienia zobowiązania do uiszczenia dodatkowej opłaty z tytułu wpisu narusza zasadę ochrony dobrej wiary i różnicuje aplikantów adwokackich z perspektywy nakładanych na nich ciężarów finansowych. Stawia dalej pod znakiem zapytania sens korzystania przez skarżącego z ustawowego prawa do skłóconej aplikacji z tytułu zdania egzaminu sędziowskiego, skoro okoliczność skróconej aplikacji adwokackiej jest interpretowana na niekorzyść osoby, która z tytułu zdania egzaminu sędziowskiego korzysta z prawa do odbywania skróconej aplikacji adwokackiej.

Zdaniem skarżącego zupełnie bez znaczenia jest fakt, że chodzi o inną Radę Adwokacką, aniżeli ta w której został wpisany na listę adwokatów. Chodzi o faktycznie poniesiony przez skarżącego ciężar finansowy, zgodnie z przepisami korporacyjnymi, który winien był wziąć pod uwagę przez każdą Radę, do której osoba go ponosząca składa swój wniosek o wpis na listę adwokatów. Zgodnie z przepisami nowo obowiązującymi osoba, która przystępuje do adwokatury sama wybiera dowolnie radę adwokacką, w której chce złożyć wniosek o wpis. Wówczas Rada, do której taki wniosek wpływa wydaje stosowną uchwałę (art. 68 ust. 2 ustawy). Stanowisko zarówno NRA jak i ORA [...] oznacza, że osoba, która kończy aplikację adwokacką w innym niż [...] mieście, a następnie, z różnych przyczyn, korzysta ze swojego ustawowego prawa i wybiera [...] radę, musi uiścić opłatę, tak jak gdyby nigdy nie odbywała aplikacji i nie była jako aplikant adwokacki członkiem korporacji adwokackiej. Taka interpretacja godzi w efektywność prawa do wpisu oraz podważa jedność korporacji adwokackiej. W efekcie, uchwała NRA może stawiać pod znakiem zapytania m.in. możliwość przenoszenia odbywania aplikacji z jednej Rady do drugiej wraz z wnioskiem o uznanie ocen i zaliczeń już uzyskanych w ramach odbywania aplikacji w swojej dotychczasowej Radzie. Praktyka ta powszechnie stosowana i honorowana musiałaby zostać przerwana, skoro gdyby być konsekwentnym, osoba przenosząca odbywanie aplikacji zmienia Radę, a jej nowa - np. [...] Rada, odmawia z tego powodu wzięcia pod uwagę faktu odbywania aplikacji w innej Radzie.

Niezrozumiałe jest także nie zaliczenie poniesionej przez skarżącego opłaty egzaminacyjnej w związku z ubieganiem się o przyjęcie na aplikację adwokacką. Jako ubiegający się o przyjęcie na aplikację był zobowiązany do uiszczenia 750 zł, w przeciwieństwie do osób wpisanych na listę, które aplikacji adwokackiej nie odbywały. Dlaczego NRA tego faktu nie bierze pod uwagę, skoro ta kwota stanowi także część majątku korporacyjnego, o którym zaskarżana uchwała mówi? Zasady państwa prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań dają podstawę do argumentacji, że kwoty te powinny zostać wzięte przy obliczaniu kwoty, której domagają się od skarżącego organy korporacyjne. Tym bardziej, że ta kwota stanowiła dochód składający się na majątek korporacyjny ORA [...], okoliczność mocno eksponowaną w uchwale ORA [...].

Mając jednak na uwadze zarzuty podniesione powyżej, motywy zawarte w przytoczonym wyroku Sądu Najwyższego oraz cytowany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, brak jest jakichkolwiek podstaw do obciążania osób ubiegających się o wpis na listę adwokatów na podstawie znowelizowanych przepisów Prawa o adwokaturze, opłatą wpisową. Stanowi ona faktyczną barierę w realizacji jasnych i bezwarunkowych przepisów ustawy, które w żadnym miejscu nie przewidują dopuszczalności ustanawiania takiej opłaty. Przepisy wewnętrzne organów samorządu zawodowego muszą pozostawać w zgodzie z zapisami ustawowymi. W tej sprawie natomiast i w braku podstawy ustawowej przepisy wewnętrzne wychodzą poza brzmienie ustawy i jako takie nie mogą w żadnej mierze stanowić podstawy wiążących uchwał, zwłaszcza nakładających obciążenia finansowe.

Jednocześnie skarżący pragnie podkreślić niezręczność sytuacji, w jakiej znalazł się na początku kariery zawodowej adwokata (obecnie jest jedynie wpisany na listę adwokatów i nie rozpoczął praktyki adwokackiej), będąc zmuszony do zaskarżenia uchwały Naczelnej Rady Adwokackiej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Skarżący liczy cały czas na skorzystanie przez Naczelną Radę Adwokacką z możliwości, którą daje art. 54 § 3 prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwłaszcza w świetle wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wydany został już po przyjęciu zaskarżonej uchwały i w tym sensie jest nową okolicznością.

Kierując się także tym wyrokiem oraz sugestią zawartą w zaskarżonej uchwale Naczelnej Rady skarżący wystąpił także do Okręgowej Rady Adwokackiej [...] z wnioskiem o umorzenie opłaty 4500 zł w całości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] czerwca 2006 r., utrzymującą w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej [...] z dnia [...] marca 2006 r., którą obciążono adwokata T. K opłatą od wpisu na listę adwokatów Izby Adwokackiej [...] w wysokości 4500 zł.

W rozpatrywanej sprawie należy zauważyć, że wszystkie wymogi dotyczące wpisu na listę adwokatów zostały określone w art. 65 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. prawo o adwokaturze (Dz. U. nr 123, poz. 1058 z 2002 r.). Zgodnie z jego brzmieniem na listę adwokatów może być wpisany ten, kto:

1) jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata,

2) korzysta w pełni z praw publicznych oraz ma pełną zdolność do czynności prawnych,

3) ukończył wyższe studia prawnicze w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskał tytuł magistra lub zagraniczne studia prawnicze uznane w Rzeczypospolitej Polskiej,

4) odbył w Rzeczypospolitej Polskiej aplikację adwokacką i złożył egzamin adwokacki, z zastrzeżeniem art. 66 ust. 1 a.

Artykuł powyższy nie wymienia wśród warunków wpisu na listę adwokatów warunków finansowych, chociaż zawiera inne szczegółowe uregulowania, które skarżący spełnił.

Przepisy powołane w podstawie prawnej uchwały z dnia [...] października 2006 r. Okręgowej Rady Adwokackiej [...], tzn. art. 44 ust. 1, art. 3 ust. 6 w związku z art. 40 pkt 7 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze oraz uchwały nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. Zgromadzenia Izby Adwokackiej [...] powołanej w zaskarżonej uchwale Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] czerwca 2006 r., utrzymującej w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej [...], również nie mogą stanowić podstawy do nałożenia opłaty za wpis na listę adwokatów. Są to bowiem ogólne przepisy kompetencyjne, z których nie wynika uprawnienie do nakładania tego rodzaju powinności majątkowych.

Uchwała nr [...] Zgromadzenia Izby Adwokackiej [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. została podjęta bez jakiejkolwiek podstawy prawnej i uzasadnienia, a jej treść sprowadza się do stwierdzenia: "ustalić wysokość wpisu na listę Izby [...] w kwocie 5000 zł". Taka "uchwała" nie może stanowić podstawy do nałożenia opłaty za wpis na listę adwokatów w ustalonej w niej wysokości.

Rozpatrywanej sprawy, a w szczególności podstaw prawnych żądania opłat za wpis na listę adwokatów, dotyczy wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2006 r., sygn. akt IIIZS 2/05, wydany w sprawie ze skargi Ministra Sprawiedliwości na uchwałę Naczelnej Rady Adwokackiej Nr 29/2005 z dnia 8 października 2005 r. w przedmiocie pobierania składek i opłat od osób ubiegających się o wpis na listę adwokatów. Zaskarżona uchwała zawierała ... "zalecenia" w sprawie ujednoliconej maksymalnej wysokości wpisu i jednorazowej składki "w związku z przystąpieniem do majątku oraz świadczeń oferowanych przez samorząd." (...) W ocenie Sądu Najwyższego legalność ustanowienia takich "zaleceń", do których na ogół stosują się okręgowe izby adwokackie podlegające nadzorowi naczelnego organu samorządu adwokackiego, wymagała wskazania podstawy prawnej ustanowienia tego rodzaju obowiązków majątkowych w stosunku do osób ubiegających się o wpis na listę adwokatów. W tych zakresach zaskarżona uchwała nie wskazała podstaw prawnych legalizujących jej wydanie. Sam "brak podstawy prawnej by koszty te nie obciążały osób ubiegających się o wpis na listę adwokatów" nie stanowi wystarczającego uzasadnienia do wprowadzenia dla kandydatów ubiegających się o wpis na listę adwokatów pozaustawowych powinności o charakterze majątkowym. Oznacza to, że opłaty za wpis na listę adwokatów dla kandydatów do tej korporacji samorządowej powinny wynikać z regulacji ustawowych, które bezpośrednio przewidują obowiązek ponoszenia takich kosztów lub, co najmniej, zawierają ustawowe upoważnienie dla organów korporacji adwokackiej do ich ustanowienia. Taką regulacje zawiera chociażby art. 60 pkt 11 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 123, poz. 1059, z późn. zm.), który upoważnia Krajową Izbę Radców Prawnych do określania wysokości składki członkowskiej i zasad jej podziału oraz wysokość opłat związanych z decyzją w sprawie wpisu na listę radców prawnych i aplikantów radcowskich oraz opłat manipulacyjnych. Takiego zapisu w Prawie o adwokaturze brakuje, a organy samorządu adwokackiego nie dopilnowały ich wprowadzenia przy legislacyjnym poszerzeniu możliwości dostępu do wykonywania zawodu adwokata przez osoby spełniające określone wymagania, które ustawodawca uznał za warunki umożliwiające wykonywanie tej kwalifikowanej prawniczej profesji zawodowej.

Podkreślić trzeba, że skarżący kwestionuje przede wszystkim wysokość nałożonej opłaty za wpis, a także samą zasadność jej wymagania i pobierania. Zdaniem Sądu, w świetle przedstawionej argumentacji ten pogląd skarżącego jest uzasadniony.

Jednocześnie skarżący podnosi zarzut, że zaskarżone uchwały organów samorządu adwokackiego nie uwzględniają faktu, iż jest on członkiem tej korporacji zawodowej, a co za tym idzie - winny być wobec niego stosowane inne kryteria dotyczące wpisu związanego z przeniesieniem siedziby zawodowej do okręgu innej izby niż wobec kandydatów do tej korporacji samorządowej, do których nie mają zastosowania przepisy korporacyjne. I ten pogląd trzeba uznać za uzasadniony, gdyż sytuacja faktyczna i prawna skarżącego jest zasadniczo odmienna od sytuacji osób ubiegających się o wpis po raz pierwszy. Wyraźnie to zresztą wynika z treści przywołanego wyżej art. 71 a Prawa o adwokaturze.

Należy przy tym podkreślić, że wewnętrzne przepisy korporacyjne powinny być również wydawane na odpowiednich podstawach prawnych, z zachowaniem podstawowych zasad porządku prawnego, np. równego traktowania wszystkich członków korporacji zawodowej. Zwrócono na to uwagę w zakończeniu uzasadnienia powołanego wyżej wyroku Sądu Najwyższego.

Reasumując należało uznać, że zaskarżone uchwały organów samorządu adwokackiego podjęte zostały na podstawie przepisów, które nie mogły stanowić ich podstawy prawnej, bez właściwego zastosowania mającego w rozpatrywanej sprawie istotne znaczenie przepisu art. 65 ustawy - Prawo o adwokaturze.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Na podstawie art. 152 powołanej ustawy orzeczono, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy.