Postanowienie NSA, sygn. akt II FZ 728/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 246 par 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 12 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Ol 774/13 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia 15 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku od gier za marzec 2010 r. postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 12 marca 2014 r., I SA/Ol 774/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. w przedmiocie podatku od gier za marzec 2010 r. W skardze zawarto także wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści wniosku wynikało, iż Spółka w chwili obecnej znajduje się w trudnej sytuacji finansowej. W tym kontekście zaakcentowano brak środków na pokrycie kosztów sądowych, pozbawienie spółki całego majątku, zamknięcie należących do niej salonów gier oraz zabezpieczenie automatów wraz ze znajdującą się w nich gotówką. W bilansie wykazano stratę, obecnie spółka nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynikało, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 4.000.000 zł, wartość środków trwałych 5.841.741,70 zł, a strata wynosiła kwotę - 4.341.561,56 zł. Spółka – w świetle oświadczenia – posiada dwa rachunki bankowe, których stan wynosi 0 zł. Skarżąca w odpowiedzi na wezwanie skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 240, ze zm., dalej zwana: "p.p.s.a.") uzupełniła dane zawarte we wniosku. Spółka przedłożyła kopie następujących dokumentów: zawiadomienia z dnia 14 stycznia 2014 r. o zajęciu rachunku bankowego w Banku PEKAO S.A. na kwotę 252.266,50 zł, kserokopie 4 tytułów wykonawczych z dnia 20 grudnia 2013r., wezwania z dnia 30 lipca 2013 r. do zapłaty pod rygorem wypowiedzenia umowy rachunku bankowego oraz deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7 za październik i grudzień 2013 r.

Postanowieniem z dnia 14 lutego 2014 r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na złożenie przez skarżącą niekompletnych oświadczeń oraz dokumentów (m.in. brak bilansu oraz rachunku zysków i strat za rok 2012 r.), które nie zawierały wyczerpujących danych koniecznych do oceny jej rzeczywistej sytuacji majątkowej. Spółka złożyła sprzeciw od tego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 12 marca 2014 r. stwierdził, że Spółka nie wykazała zaistnienia przesłanki o której mowa w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. wskazał, że wykonała ona wezwanie z dnia 13 stycznia 2014 r. w sposób wybiórczy, nadsyłając tylko część materiału dowodowego niezbędnego dla pełnej oceny jej najogólniej rozumianej sytuacji majątkowej. Materiał ten nie obejmował bilansu za 2012r. oraz deklaracji VAT-7 za listopad 2013 r. W ocenie Sądu I instancji Skarżąca nie wykazała, że zmaga się z groźbą niewypłacalności. Dodatkowo podkreślił, iż okoliczność prowadzenia postępowania egzekucyjnego nie stanowi automatycznej podstawy przyznania prawa pomocy. Jednocześnie zdaniem Sądu I instancji Spółka nie wykazała braku możliwości uzyskania środków finansowych, w szczególności nie wykazała niemożności spieniężenia aktywów.

Spółka pismem z dnia 20 marca 2014 r. wniosła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie zarzucając naruszenie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. poprzez błędną ocenę dołączonych do wniosku dokumentów i nieuprawnione przyjęcie, że nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadniając zażalenie podniosła, że nie prowadzi już działalności gospodarczej, w efekcie nie osiąga żadnych zysków. Środki trwałe, które posiada, są obecnie niesprzedawalne. Dodatkowo nie posiada aktywów obrotowych, które dałoby się upłynnić i zamienić na gotówkę. Ponadto nie ma wpływu na udziałowców Spółki w zakresie ich decyzji o ewentualnych dopłatach.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę Sądu pierwszej instancji, że w świetle tak znacznych przychodów, jakie uzyskiwała Spółka, a także wartości jej majątku trwałego, niedopuszczalne byłoby przyjęcie, że spełnia ona przesłanki przyznania prawa pomocy. Spółka nie wykazała, że zmaga się z groźbą niewypłacalności, a przedłożone dokumenty świadczą o prowadzeniu działalności gospodarczej, z której uzyskiwane są przychody. Spółka dysponuje majątkiem trwałym o znacznej wartości, co wynika ze złożonego przez nią oświadczenia o stanie majątkowym. Bezzasadny jest podnoszony w zażaleniu przez Spółkę argument o niemożności spieniężenia automatów do gry, ponieważ nie stanowią one jedynych środków trwałych Spółki. Dokumenty zebrane w aktach sprawy wskazują, że do środków trwałych Spółki zalicza się także inne urządzenia techniczne i maszyny. Ponadto osoba prawna oraz inna organizacja nieposiadająca osobowości prawnej nie może powoływać się tylko na to, że aktualnie nie dysponuje środkami na poniesienie kosztów sądowych, ale musi także wykazać, że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne działania, by zdobyć fundusze na pokrycie wydatków (por. postanowienie NSA z 29 marca 2011 r., I OZ 191/11, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Argumentacja skarżącej w zakresie braku wymaganej notyfikacji Komisji Europejskiej zmiany stawki podatku od gier, jako odnosząca się w istocie do przedmiotu zaskarżenia, nie zaś do przesłanki przyznania prawa pomocy, jest bez znaczenia w sprawie.

Ponadto należy zwrócić uwagę na możliwość pozyskania przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością środków finansowych w szczególny sposób, jakim jest zobowiązanie wspólników do dopłat. Zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r., Nr 94, poz. 1037 ze zm.), umowa spółki może zobowiązywać wspólników do dopłat w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziału. Jak podkreśla się w doktrynie, dopłaty mogą być wnoszone w związku z czasowymi trudnościami finansowymi spółki, potrzebą jej dokapitalizowania, koniecznością poniesienia dodatkowych nakładów inwestycyjnych (por. t. 1 do art. 177 w A. Kidyba, w Komentarz aktualizowany do art. 177 Kodeksu spółek handlowych, publ. LEX/el. 2013). Z uwagi na fakt, że dopłata jest formą wewnętrznej przymusowej pożyczki wspólników na rzecz spółki, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że może być ona wykorzystana także na pokrycie kosztów sądowych w sprawach prowadzonych przez Spółkę.

Podkreślenia wymaga, że z treści zażalenia nie wynikają żadne konkretne informacje o sytuacji finansowej Spółki, a ponadto w zasadzie nie nawiązano w nim do argumentacji Sądu pierwszej instancji, która legła u podstaw oddalenia wniosku. Zażalenie sprowadza się do wykazania braku możliwości uzyskania przychodów, spowodowanej czynnikami niezależnymi od Spółki.

Reasumując należy stwierdzić, że w świetle przedłożonych dokumentów zebranych w aktach sprawy na pełną aprobatę zasługuje ocena stanu faktycznego przeprowadzona przez Sąd pierwszej instancji oraz konkluzja, że Spółka nie wykazała zasadności przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia