Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 689/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2021-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 545 ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 310
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
article: art. 29
journal: Dz.U. 2017 poz 1121
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański, Asesor WSA Agnieszka Banach, , po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2020 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowego Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] 2020 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania A.F. od decyzji Burmistrza Miasta z [...] 2020 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zakłócenia stosunków wodnych na gruntach oznaczonych nr ewid. [...]/6, [...]/15, [...]/17, [...]/4 oraz [...]/6 położonych przy ulicy K. w S. , których właścicielem jest Polska Spółka Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 2 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w całości i w to miejsce orzekło o odmowie nakazania Polskiej Spółce Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzibą (po zmianie siedziby) w Tarnowie (dalej PSG Sp. z o.o. lub inwestor) - właścicielowi powyższych działek przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

W uzasadnieniu Kolegium przytoczyło decyzję organu I instancji, w której organ ten stwierdził, że w sprawie nie ustalono konkretnej szkody. Zarówno biegła jak i wnioskodawczyni wskazują jedynie na szkodę potencjalną. Tymczasem szkoda w rozumieniu art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne musi być realna, objawiać musi się negatywnym uszczerbkiem w aktywach strony, albo powodować sytuację, w której niemożliwym byłoby użytkowanie nieruchomości w sposób dotychczasowy. Podsumowując organ pierwszej instancji stwierdził, że sprawa nie może być oceniana na podstawie art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r., gdyż inwestycja polegająca na budowie układu zaporowo upustowego projektowanego gazociągu DN 500 w tym również odprowadzanie wód opadowych została prawidłowo zrealizowana na podstawie prawomocnej decyzji - pozwolenia na budowę z [...] 2015 r. oraz zostało wykonane urządzenie zapobiegające szkodom zlecone przez biegłą.

Dalej Kolegium podniosło, że w niniejszej sprawie zastosowanie miał art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, gdyż postępowanie wszczęte w dacie obowiązywania przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001 r., przepisy której to ustawy znajdują zastosowanie do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowej ustawy Prawo wodne. Organ odwoławczy zaznaczył, że aby wydać decyzję na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne konieczne jest ustalenie, czy właściciel gruntu dokonał zmiany stanu wody na gruncie oraz, czy zmiany te szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie. Niezbędne jest także jednoznaczne określenie związku przyczynowego pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie a zaistniałą szkodą na gruncie sąsiednim. Istotnym jest także, aby wszystkie powyższe przesłanki wystąpiły kumulatywnie. Jeśli chodzi o szkodliwe oddziaływanie na grunty sąsiednie to nie musi ono łączyć się z uszczerbkiem majątkowym lub utratą spodziewanych korzyści. "Szkoda" może polegać również na tym, że pojawią się zagrożenie dla nieruchomości sąsiedniej, m.in. w postaci niebezpieczeństwa zalania lub zatopienia. Za szkodę w rozumieniu powyższych uregulowań przyjmuje się także pojawienie się zagrożenia dla nieruchomości sąsiedniej w postacie niebezpieczeństwa zatopienia lub zalania.

W świetle powyższego Kolegium uznało, że nieuprawnione jest stanowisko organu pierwszej instancji, który przez pojęcie szkody, o którym mowa w art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne rozumie uszczerbek lub utracone korzyści, a ponadto który wskazuje, że szkoda musi mieć też wartość majątkową wyrażoną w pieniądzu. Z kolei kwestia, że działania na gruncie powodujące zmiany w stosunków wodnych są legalne czy też stanowią samowolę budowlaną pozostają bez wpływu na postępowanie w przedmiocie zakłócenia stosunków wodnych ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Istnieją bowiem takie sytuacje, gdy w wyniku eksploatacji urządzenia, czy też obiektu legalnie zaprojektowanego i wybudowanego po uzyskaniu wszelkich niezbędnych pozwoleń i zgód, może dojść do naruszenia stosunków wodnych ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Niejednokrotnie bowiem nie sposób przewidzieć na etapie projektowania i zatwierdzanie projektu wszelkich następstw i skutków wybudowania urządzenia czy obiektu.

Zdaniem organu II instancji bezsprzecznym jest, że w wyniku realizacji inwestycji prowadzonej przez Polską Spółkę Gazownictwa Sp. z o.o. w obrębie działek o nr ewid. [...]/6, [...]/15, [...]/17, [...]/4 i [...]/6 doszło do zmiany stosunków wodnych. Zmiana ukształtowania powierzchni poprzez wykonanie nasypu na te nieruchomości i betonowego fundamentu pod ogrodzenie od strony wschodniej i północno-wschodniej zagłębionego do rzędnej 144,0 m n.p.m. przy rzędnej sprzed zmiany w sąsiedztwie działki nr [...]/1 rzędu 145,5m n.p.m., stanowi trwałą przeszkodę dla powierzchniowego spływu wód i odpływu wód gruntowych przy ich wysokich stanach z nieruchomości o nr [...]/1 i [...]/4 w kierunku ukształtowanego obniżenia, powodując zmianę naturalnych kierunków spływu wód opadowych i gruntowych w rejonie najniżej położonych części działek nr [...]/1, [...]/4 i [...]/17.

Kolegium zwróciło uwagę, że powołana w sprawie biegła wyjaśniła, że po zrealizowaniu budowy prowadzonej przez PSG i planowanym podwyższeniu terenu do rzędnej 146m n.p.m. na całej powierzchni w granicach 0,5 -1,0 m przy południowo-wschodniej części działki nr [...]/1 należącej do strony skarżącej oraz 1,0 m przy granicy z działką nr [...]/4 nieobjętą postępowaniem, stan szkodliwego oddziaływania na te działki pogłębi się.

Biegła jako rozwiązanie problemu naruszenia stosunków wodnych na wyżej opisanym terenie (ograniczenia skutków istnienia przeszkody dla spływów powierzchniowych w postaci nasypu na granicy działek nr [...]/1 i [...]/17) wskazała, że należy systemem drenażu francuskiego objąć południową część działki nr [...]/1, poprzez przedłużenie projektowanego drenażu zakładanego w projekcie budowlanym w sposób umożliwiający odpływ nadmiaru wód z terenu działki nr [...]/1. Podała, że zakres rozbudowy systemu drenażu winien obejmować budowę drenażu z rury perforowanej PE 0 110 mm L=8,0m owiniętej geowłókniną przy granicy z działką nr [...]/1 jako przedłużenie drenażu francuskiego projektowanego na działce PSG oraz zabudowę w najniższej części działki nr [...]/1 (południowy narożnik działki), rury perforowanej PE 0 110 mm L=2,0m owiniętej geowłókniną, którą należy wyprowadzić do powierzchni terenu. Dren zostanie włączony do drenażu francuskiego.

W uzupełnieniu do opinii, biegła podała, że jeżeli zaprojektowany system drenażu francuskiego zostanie zrealizowany, zgodnie z projektem z 2017 r. na działce nr [...]/17 przy granicy z działką nr [...]/1 z zaproponowanym przedłużeniem drenażu oraz zainstalowaniem dodatkowo rury odpływowej perforowanej PE 0 110 mm wyprowadzonej do granicy działki nr [...]/1, która przejmować będzie nadmiar wód spływających z działki nr [...]/1 i włączonej do drenażu francuskiego, ograniczy to w sposób dostateczny szkodliwe oddziaływanie na działkę nr [...]/1. Biegła wskazała również, że drenaż powinien być wykonany jak przedstawiono na załączniku nr 2, na terenie należącym do PSG, przy granicy działki nr [...]/1.

Z akt sprawy, w tym z protokołu odbioru końcowego sieci gazowej oraz robót dodatkowych polegających na wykonaniu drenażu francuskiego na terenie ZZU przy ul. K. w S. z 7 listopada 2019 r. wynika, że drenaż francuski na terenie ZZU został wykonany. Z kolei w protokole odbioru technicznego sieci gazowej oraz robót dodatkowych polegających na wykonaniu drenażu francuskiego na terenie ZZU z 6 listopada 2019 r. potwierdzono, że na tym terenie zostało wykonane m.in. przedłużenie drenażu z rur perforowanych PE śr. 110 mmm L=8,0 oraz przedłużenie drenażu z rur perforowanych PE śr. 110 mmm L=2,0.

Ponadto z pisma PSG Sp. z o.o. z 27 grudnia 2019 r. (data wpływu) wynika, że wykonano przedłużenie drenażu głównego wzdłuż granicy do końca działek sąsiadujących z PSG Sp. z o.o. zgodnie z notatką służbową z 29 listopada 2018 r. oraz decyzją Burmistrza Miasta z [...] 2018 r. Drenaż został wykonany w osłonie z geowłókniny oraz zastosowano obsypkę i zasypkę z tłucznia. Spółka podała również, że prace związane z wypompowywaniem wody ze zbiornika zbiorczego prowadzone są według potrzeby stwierdzonej po przeprowadzonych wizjach w terenie. Z kolei w uzupełnieniu tego pisma Spółka podniosła, że przedłużenie drenażu o długości 8m i 2m wykonano na działce nr [...]/17.

Biegła natomiast w piśmie z 15 stycznia 2020 r., stwierdziła na podstawie kopii protokołu z 1 listopada 2018 r. z załącznikiem graficznym z przebiegiem systemu drenażowego dotyczącego odbioru robót dodatkowych polegających na wykonaniu drenażu francuskiego na terenie ZZU, że zaproponowany wydłużony odcinek drenażu wraz z rurą odpływową umożliwiającą powierzchniowy spływ wody z działki nr [...]/1 został wykonany. Jednak z uwagi na brak udziału w odbiorze biegła wskazała, że nie może ocenić i wypowiadać się co do zgodności wykonanych prac z projektem technicznym. Dodatkowo biegła wskazała, że stosunki wodne nie kształtują się w obrębie jednej lub dwóch działek. Zwróciła także uwagę, że zasadnym jest objęcie postępowaniem obszaru obejmującego również inne działki, ze szczególnym uwzględnieniem działek nr [...]/7 i [...]/16.

W nawiązaniu do tej sugestii Kolegium zaznaczyło, że posiada z urzędu wiedzę, że organ pierwszej instancji prowadzi odrębne postępowanie w sprawie zakłócenia stosunków wodnych na działkach zlokalizowanych w tym samym rejonie, co działki stanowiące przedmiot niniejszego postępowania, ze szkodą dla gruntów sąsiednich.

Biorąc zatem powyższe pod uwagę, organ odwoławczy podkreślił, że mimo braku decyzji ostatecznej nakazującej PSG Sp. z o.o., wykonanie zaproponowanego przez biegłą urządzenia celem rozwiązania sprawy zakłócenia stosunków wodnych przez PSG Sp. z o.o. ze szkodą dla działki nr [...]/1 tj. przedłużenia drenażu francuskiego według wskazań biegłej - zostało zrealizowane. A.F. okolicznościom tym nie zaprzeczyła, zakwestionowała tylko skuteczność takiego rozwiązania, nie przedkładając jednak na tę okoliczność żadnych dokumentów.

Wobec tego Kolegium uznało, że doszło do wykonania urządzenia zapobiegającego szkodom, czyli szkodliwe oddziaływanie na działkę nr [...]/1 zmiany na gruntach PSG sp. z o.o. w postaci wybudowania muru fundamentowego oraz wykonania nasypu zostało wyeliminowane, a tym samym odpadła przesłanka obligująca organ do wydania decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego bądź wykonanie urządzenia zapobiegającego szkodom na gruncie sąsiednim.

W odniesieniu do zarzutów odwołania organ II instancji stwierdził, że przyjęte i zrealizowane przez PSG Sp. z o.o. na nieruchomości sąsiedniej rozwiązanie problemu zakłócenia stosunków wodnych ze szkodą dla działki skarżącej zostało zaproponowane przez biegłą posiadającą stosowne uprawnienia zawodowe i doświadczenie. Wobec tego obawy strony skarżącej przed ewentualną nieskutecznością wykonanego już przedłużenia drenażu nie są wystarczającą przesłanką, aby stanowisko biegłej kwestionować. Ponadto A.F. oświadczyła, że od 2017 r. na terenie jej działki nie było zastoisk wody.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję, domagając się stwierdzenia jej nieważności i nakazanie przywrócenia stanu pierwotnego lub wykonanie urządzeń skutecznie zapobiegających szkodom, A.F. zarzuciła naruszenie art. 29 ust. 1 ustawy Prawa wodne, art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art.144 Kodeksu cywilnego.

W uzasadnieniu skargi jej autorka podniosła, że wszyscy powołani biegli orzekli o zakłóceniu stosunków wodnych i co za tym idzie zagrożenie zalaniem dla niżej położonych terenów. Stwierdziła, że zaprojektowany i wykonany drenaż francuski, mający w dostateczny sposób zabezpieczać niżej położone tereny, został wykonany bez dokumentacji fotograficznej. Dren, jako przedłużenie drenażu, obejmujący niewielką część graniczącą z jej posesją, jak się okazało w czasie wizji lokalnej 3 grudnia 2018 r. mającej kontrolować wykonanie tego przedsięwzięcia, został zasypany materiałem nie przepuszczającym wody, a nie jak zapisano w projekcie tłuczniem. Sama projektująca, w projekcie wykonawczym zapisała: "taki drenaż nie wyeliminuje skutków gwałtownych lub długotrwałych opadów".

Skarżąca zaznaczyła, że z powodu trwającej od 2017 r. suszy, nie mogła się przekonać o skuteczności wykonanego drenażu. Dlatego zadawanie pytań odnośnie zalewania i szkód z tego wynikłych, w okresie dotkliwej suszy jest nielogiczne. Wnosząca skargę powołała się na wydane w sprawie opinie dotyczące zmiany stosunków wodnych na gruncie spowodowanych zabudową działek o nr ewid. [...]/6, [...]/15, [...]/17, [...]/4 i [...]/6, gdzie biegła podtrzymała swoje stanowisko, że zmiany te skutkują szkodliwym oddziaływaniem na działki nr [...]/1 i [...]/4 zwłaszcza w okresach intensywnych lub długotrwałych opadów i roztopów, bowiem brak odpływu spowodowany barierą w postaci nasypu na granicy nieruchomości należących do stron, w naturalnie ukształtowanym kierunku spływu, skutkować będzie tworzeniem się zastoisk i podmokłości utrudniających użytkowanie części tych nieruchomości. Skarżąca zaznaczyła, że wszystkie te czynności i opinie wykonano zanim PSG podniosła teren do rzędnej 146m n.p.m. Nie uwzględniono więc, zmiany jaką jest podniesienie terenu, sąsiadującego z jej działka o około 0,5-1 m.

Autorka skargi zwróciła również uwagę, że niezgodne z prawem podniesienie terenu, zakazuje uchwała Rady Miasta Sandomierza z dnia 27 marca 2013 r. nr XXVII/288/2013 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu osiedla "SALVE REGINA" wraz z terenami przyległymi na obszarze miasta Sandomierza.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

W piśmie z 16 listopada 2020 r. A.F. ponownie przedstawiła swoje stanowisko w sprawie. Podniosła, że od 28 kwietnia 2020 r. trwa postępowanie wyjaśniające prowadzone przez GUNB w Warszawie w sprawie jej odwołania od decyzji Wojewody z [...] 2020 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z [...] 2015 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Polskiej Spółce Gazownictwa sp. z o.o. w Tarnowie, Zakład Gazowniczy w S. pozwolenia na budowę obejmującą rozbudowę Układu Zaporowo Upustowego projektowanego gazociągu DN 500 MOP 6,0 MPa na działkach nr ew. [...]/6, [...]/15, [...]/17, [...]/4, [...]/6, obręb 3 S., przy ul. K. w S. .

Skarżąca podała, że WSA w Warszawie, w wyroku z 14 sierpnia 2019 r., VII SA/Wa 2234/18 po rozpoznaniu jej skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] 2018 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że: "... z zagadnień mających znaczenie w sprawie dotyczy okoliczności w istocie pominiętej przez organy, czy inaczej - potraktowanej zbyt ogólnikowo, w konsekwencji niewyjaśnionej i nieuwzględnionej przy ocenie przymiotu strony skarżącej, a mianowicie wykonania w ramach kwestionowanej inwestycji muru (będącego częścią ogrodzenia) zmieniającego stosunki wodne, albowiem uniemożliwiającego swobodny przepływ wody opadowej. To zaś powoduje, jak wielokrotnie wskazywała skarżąca w postępowaniu, gromadzenie się wody na niżej położonych terenach, w tym na jej nieruchomości. Okoliczności te nie zostały zbadane, nie wzięto pod uwagę, że w ramach inwestycji po wykonaniu wstępnej niwelacji terenu przewiduje się wykonanie nasypu (v. projekt budowlany - opis techniczny, str. 7). nie wzięto też pod uwagę, że zgodnie z projektem zagospodarowania terenu inwestycja obejmuje m.in. panele systemowe - ogrodzenie, nie wzięto w końcu pod uwagę, że w związku z tą inwestycja opracowano projekt odprowadzania wód powierzchniowych z terenu przyległego (v. projekt wykonawczy w aktach organu I instancji, z grudnia 2016 r.), z którego wynika, że teren inwestycji jest wyniesiony (wykonano nasyp na działce nr 519/5), a część sąsiadujących działek w tym o nr ew. [...]/1 jest zaniżonych w stosunku do tego terenu, co powoduje gromadzenie się na nich wód opadowych. W konsekwencji z tego ostatniego dokumentu wynika, że w celu poprawy sytuacji (w związku z realizacją zespołu zaporowo-upustowego) projektuje się wykonaniu drenażu w odległości 0,5 m od zachodniej granicy działek [...]/6 [...]/4 Uwzględnienie powyższego również, zdaniem Sądu, winno doprowadzić organy orzekające w niniejszej sprawie do uznania skarżącej za stronę, wskazuje bowiem w stopniu wystarczającym na realny wpływ inwestycji na jej nieruchomość. Tym samym skarżąca winna mieć możliwość zweryfikowania w postępowaniu, czy inwestycja powstająca w jej sąsiedztwie nie zmieni naturalnego spływu wód opadowych i nie naruszy (z tej przyczyny) jej interesu prawnego wynikającego z prawa własności do działki nr ew. [...]/1 i zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu osiedla "Salve Regina" wraz z terenami przyległymi na obszarze miasta Sandomierza przyjętego uchwałą Nr XXVII/288/2013 z dnia 27 marca 2013 r., obowiązującego na terenie inwestycyjnym (w zakresie, w jakim regulują one zakaz zmiany ukształtowania istniejącego terenu oraz z uwagi na trudne warunki gruntowe - wprowadzają zasadę analizowania lokalizacji obiektów liniowych przecinających drogi naturalnego spływu wód powierzchniowych i płytkiego krążenia, v. § 7 i 8 planu). Tym bardziej jeśli zważy się, że stroną postępowania powinny być nie tylko osoby, których prawa zostają naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale także takie, na których nieruchomości obiekt projektowany może oddziaływać, nawet jeżeli z projektu wynika, że spełniono wszystkie wymagania aktualnie wynikające z przepisów prawa budowlanego i przepisów odrębnych. Niedopuszczalne jest bowiem uzależnienie przyznania przymiotu strony wyłącznie od stwierdzenia negatywnego oddziaływania inwestycji na prawa osób trzecich rozumianego jako naruszenie ich interesu prawnego (a więc - naruszenie konkretnej normy prawnej)". W konsekwencji Sąd uznał, że tak zaskarżona jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art. 28 ust 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, co skutkowało błędnym zastosowaniem na etapie I instancji art. 105 § 1 kpa.

Autorka pisma powołała także wyrok WSA w Kielcach (sygn. akt IISA/Ke 434/15) dotyczący naruszenia prawa - Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego terenu osiedla: "Salve Regina" wraz z terenami przyległymi na obszarze miasta Sandomierza przyjętego uchwała nr XXVII/288/2013 z dnia 27 marca 2013 r., w którym Sąd wskazał, że: "...przepis § 16 pkt 2 miejscowego planu nie przewiduje podniesienia terenu do rzędnej 146,0 m npm. Przepis ten przewiduje bowiem jedynie, że "poziom posadowienia parterów zaleca się lokalizować na rzędnej minimum 146,0 m n.p.m.", co nie jest równoznaczne z podniesieniem terenu do takiej rzędnej [...] W szczególności z § 7 ust. 12 wynika, że zakazane są zmiany ukształtowania istniejącego terenu poza oczywistymi makroniwelacjami w obrębie przyziemia budynków projektowanych oraz dróg. Z kolei § 8 miejscowego planu ustalający warunki realizacji inwestycji na obszarach projektowanej zabudowy kubaturowej oraz dróg infrastruktury technicznej ze względu na trudne warunki gruntowe przewiduje zastosowanie odpowiednich zabezpieczeń, w tym w szczególności odprowadzenia wód powierzchniowych i zapewnienie szczelności kanalizacji. Z zapisów tych wynika więc, że wywołujące obawy skarżącej podniesienie rzędnej terenu do wysokości 146,0 m. n.p.m. jest w miejscowym planie co do zasady zakazane, a bezpieczeństwo w zakresie spływu wody opadowej, a więc i zabezpieczenie przed zbieraniem się jej w bezodpływowej zlewni obejmującej według skarżącej jej nieruchomość - jest zapewnione przez odpowiednie zapisy planu miejscowego...".

Skarżąca podkreśliła, że nikt nie potrafi wyjaśnić, jak jest to możliwe, że decyzja wydana przez Starostę z [...] 2015 r., w której zapisano podniesienie terenu do rzędnej 146,0 m n.p.m, jest zgodna z MPZP, obowiązującym na terenie objętym inwestycją. Skoro w tym miejscu powstała inwestycja naruszająca zapisy planu. Nie przeprowadzono też zalecanego planem rozpoznania i analizy warunków hydrogeologicznych terenu, pomimo że postępowanie administracyjne w sprawie naruszenia stosunków wodnych, na tym terenie, trwało od 2013 r. Wnosząca pismo stwierdziła, że inwestycja PSG spowodowała zakłócenie stosunków wodnych, a wykonany drenaż nie zabezpiecza jej działki przed szkodliwym oddziaływaniem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, że w związku ze złożonym przez skarżącą wnioskiem o rozpoznanie sprawy na rozprawie, zarządzeniem z 4 listopada 2020 r. poinformowano ją, że na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), dalej ustawa COVID-19, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Ponadto tym samym zarządzeniem pouczono A.F. o możliwości przedstawienia w terminie 7 dni pisemnego stanowiska w sprawie, ewentualnie wskazania przyczyn, dla których nie może zająć swojego stanowiska na piśmie, przez co konieczne ma być przeprowadzenie rozprawy. Pouczono również o treści art. 106 § 3 p.p.s.a. W odpowiedzi na to pouczenie skarżąca w piśmie z 16 listopada 2020 r. stwierdziła, że w związku z brakiem możliwości osobistego uczestniczenia w rozprawie zajmuje stanowisko na piśmie, nie podtrzymując żądania rozpoznania sprawy na rozprawie. Mając to na uwadze Sąd uznał, że zaistniały w sprawie podstawy do rozpoznania jej na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy COVID-19, o czym strony zostały powiadomione zarządzeniem z 21 grudnia 2020 r. (k. 67).

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu była wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, decyzja uchylająca decyzję organu I instancji umarzającą postępowanie w sprawie zakłócenia stosunków wodnych na gruntach położonych w S. przy ulicy K. , należących do Polskiej Spółki Gazownictwa Sp. z o.o. i w to miejsce orzekająca o odmowie nakazania tej spółce przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

Takie reformatoryjne rozstrzygnięcie podyktowane było ustaleniem przez organ odwoławczy, że w związku z wykonaniem zaproponowanego przez biegłą hydrogeolog urządzenia zapobiegającego szkodom, które spowodowało, że szkodliwe oddziaływanie na działkę skarżącej w postaci wybudowania muru fundamentowego oraz wykonania nasypu zostało wyeliminowane - odpadła przesłanka obligująca organ do wydania na podstawie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego z 2001 r. decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom na gruncie sąsiednim.

W związku z tym w pierwszym rzędzie należy wyjaśnić, że organ II instancji miał rację stwierdzając, że poczynione w sprawie ustalenia nie pozwalały na umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 kpa, ale wymagały merytorycznego rozstrzygnięcia żądania strony zgłoszonego w sprawie. Postępowanie toczyło się bowiem nie z urzędu, ale na wniosek, w którym A.F., na podstawie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego z 2001 r. domagała się nakazania właścicielowi sąsiedniego gruntu, na którym nastąpiły zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływające na jej nieruchomość, przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Skoro organ stwierdził, że poczynione w sprawie ustalenia pozwalają na merytoryczne rozstrzygnięcie, to bez względu na ocenę wniosku strony, miał obowiązek stanowczego rozstrzygnięcia sprawy. Alternatywą dla uwzględnienia wniosku o nakazanie na podstawie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego z 2001 r. o przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, nie jest natomiast umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 kpa, ale odmowa nakazania dokonania takich czynności.

Warto też zauważyć, że kwestia formalnego sposobu rozstrzygnięcia sprawy nie była w sprawie sporna. Zastrzeżenia skarżącej dotyczyły bowiem przede wszystkim tego, czy rzeczywiście wykonanie zaproponowanego przez biegłą hydrogeolog urządzenia mającego rozwiązać sprawę stwierdzonego niespornie w sprawie zakłócenia stosunków wodnych przez PSG Sp. z o.o. ze szkodą dla działki skarżącej oznaczonej numerem [...]/1, skutecznie rozwiązało zgłoszony w sprawie problem, czy też nie. W związku z tym, że w toku postępowania doszło do istotnej zmiany stanu faktycznego polegającej na wykonaniu zaproponowanych przez biegłą urządzeń, podważane ponadto było przez skarżącą zarówno to, czy roboty te zostały rzeczywiście w całości wykonane, jak i ich jakość.

Podzielając odnośnie obu tych wątpliwości stanowisko organu odwoławczego, Sąd miał na uwadze następujące okoliczności.

Należy zauważyć, że zasadnie organ II instancji wskazał, że w niniejszej sprawie, ze względu na datę jej wszczęcia (10 marca 2017 r.) poprzedzającą datę wejścia w życie ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne – Dz.U. 2020.310 ze zm. Dalej Prawo wodne z 2017 r. (1 stycznia 2018 r.), podstawą prawną wydanej decyzji były przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1121), dalej Prawo wodne z 2001 r. Wynika to bowiem z intertemporalnego przepisu art. 545 ust. 4 Prawa wodnego z 2017 r., zgodnie którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy, niewymienionych w ust. 1-3d (wśród których to przepisów nie są wymienione sprawy zmiany stanu wody na gruncie), stosuje się przepisy dotychczasowe.

Spośród przepisów Prawa wodnego z 2001 r. zastosowanie w niniejszej sprawie, ze względu na jej przedmiot miał art. 29 tej ustawy. Zgodnie z nim, właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej, ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich (art. 29 ust. 1 pkt 1).

Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom (art. 29 ust. 3).

Z przytoczonych przepisów wynika, że przesłankami wydania jednego z nakazów, o jakich mowa w art. 29 ust. 3 Prawa wodnego z 2001 r., jest ustalenie, czy właściciel gruntu dokonał zmiany stanu wody na gruncie, czy zmiany te szkodliwie wpływają na grunt sąsiedni oraz czy pomiędzy taką zmianą, a tym szkodliwym wpływem zachodzi związek przyczynowy.

Pierwsza ze wskazanych przesłanek niewadliwie została w sprawie ustalona. Przekonuje o tym szczegółowa, fachowa i uzupełniana w toku postępowania z uwagi na zmieniający się stan faktyczny opinia biegłej, posiadającej specjalność odpowiednią do przedmiotu opinii, tj. hydrogeologiczną i z zakresu postępowań wodno-prawnych. Wskazała ona jednoznacznie, że w wyniku realizacji przez PSG Sp. z o.o. inwestycji w obrębie działek [...]/6, [...]/15, [...]/17, [...]/4 i [...]/6 położonych przy ulicy K. w S. , doszło do zmiany stosunków wodnych. Zmiana ukształtowania powierzchni poprzez wykonanie nasypu na te nieruchomości i betonowego fundamentu pod ogrodzenie od strony wschodniej i północno-wschodniej zagłębionego do rzędnej 144,0 m n.p.m. przy rzędnej sprzed zmiany powierzchni w sąsiedztwie działki nr [...]/1 rzędu 145,5m n.p.m., stanowi trwałą przeszkodę dla powierzchniowego spływu wód i odpływu wód gruntowych przy ich wysokich stanach z nieruchomości o nr [...]/1 i [...]/4 w kierunku ukształtowanego obniżenia, powodując zmianę naturalnych kierunków spływu wód opadowych i gruntowych w rejonie najniżej położonych części działek nr [...]/1, [...]/4 i [...]/17.

Warto zauważyć, że ustalenie to nie było w sprawie podważane.

Również druga z omawianych przesłanek wymienionych w art. 29 ust. 3 Prawa wodnego z 2001 r. została w sprawie prawidłowo ustalona.

Jak to trafnie wyjaśnił organ II instancji, szkodliwe oddziaływanie na grunty sąsiednie nie musi się łączyć z uszczerbkiem majątkowym, czy tez utratą spodziewanych korzyści. Pojęcie szkody na gruncie prawa wodnego ma swoje autonomiczne znaczenie, które nie jest tożsame z cywilnoprawnym pojęciem uszczerbku materialnego, czy też utratą spodziewanych korzyści. Może polegać również na tym, że pojawia się zagrożenie dla nieruchomości sąsiedniej, m. in. w postaci niebezpieczeństwa zalania lub zatopienia. Niemniej jednak musi istnieć związek przyczynowy między dokonaną zmianą stosunków wodnych na gruncie, a zaistniałą szkodą (wyrok NSA z 12 września 2008 r., II OSK 1026/07).

Nawet więc mimo tego, że jak przyznała skarżąca, "od 2017 r. na terenie mojej działki nie było zastoisk wody, a jedynie uschło drzewo, a reszta drzew nie owocuje. Na dzień dzisiejszy nie poniosłam żadnych szkód na mojej nieruchomości. Dowodów poniesionych strat nie posiadam, ze względu na to, że ich nie poniosłam" ( protokół rozprawy z 17 czerwca 2019 r., k. 87 tom III akt administracyjnych) – należało zaakceptować omawiane ustalenie organu.

Trzecia z wymienionych przesłanek zastosowania art. 29 ust. 3 prawa wodnego z 2001 r., tj. istnienie związku przyczynowego pomiędzy stwierdzoną zmianą stanu wody na gruntach PSG Spółki z o.o., a szkodliwym jej wpływem na grunt skarżącej w przedstawionym wyżej rozumieniu, również została w sprawie wykazana i nie była kwestionowana.

Ma również rację SKO podnosząc w sprawie, że ustalenie, że działania PSG Sp. z o.o., które doprowadziły do przedmiotowej zmiany stosunków wodnych na działkach tej spółki sąsiadujących z nieruchomością skarżącej, nie miały charakteru samowoli budowlanej, ale dokonywane były na podstawie ostatecznej decyzji z 19 lutego 2015 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, czyli były legalne – nie wyłączało możliwości uznania robót budowlanych dokonanych na podstawie takiego pozwolenia na budowę, za zmianę stanu wody na gruncie szkodliwie wpływającą na grunty sąsiednie, mogącą podlegać dyspozycji normy zawartej w art. 29 ust. 2 prawa wodnego z 2001 r. Istnieją bowiem takie sytuacje, gdy w wyniku eksploatacji urządzenia, czy też obiektu legalnie zaprojektowanego i wybudowanego po uzyskaniu wszelkich niezbędnych pozwoleń i zgód, może dojść do naruszenia stosunków wodnych ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Niejednokrotnie bowiem nie sposób na etapie projektowania i zatwierdzania projektu przewidzieć wszelkich następstw i skutków wybudowania urządzenia czy obiektu. Często bowiem już po zrealizowaniu danej inwestycji, a zwłaszcza w trakcie jej eksploatacji może się okazać, że założenia, którymi kierowano się projektując taką inwestycję okazały się błędne, względnie nie przewidziano wszystkich konsekwencji wynikłych z jej realizacji. Nie ma przeszkód prawnych, zwłaszcza określonych w prawie wodnym, aby w razie ujawnienia się przesłanek określonych w art. 29 Prawa wodnego już po legalnym zrealizowaniu i oddaniu do użytkowania inwestycji, nie było możliwości nałożenia na właściciela gruntu obowiązków, o jakich mowa w art. 29 ust. 3 Prawa wodnego. Takiej negatywnej przesłanki nałożenia obowiązków określonych w art. 29 ust. 3 Prawa wodnego ani ten przepis, ani inne nie zawierają. Istotnym argumentem za przyjętą w sprawie wykładnią jest też to, że w razie ujawnienia się szkodliwego wpływania na grunty sąsiednie zmiany stanu wody na gruncie spowodowanej przez właściciela gruntu już po oddaniu inwestycji do użytkowania, a więc już po uzyskaniu waloru ostateczności przez wszelkie decyzje poprzedzające rozpoczęcie jej użytkowania, ewentualna alternatywna droga weryfikacji tych decyzji, które okazały się wadliwe, jest znacznie uciążliwsza, niż możliwość przewidziana w art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, a ponadto jest obarczona ryzykiem nieskuteczności z przyczyn formalnych. Możliwość wzruszenia ostatecznych decyzji administracyjnych w trybach nadzwyczajnych zależy bowiem od spełnienia licznych warunków formalnych dotyczących przykładowo terminów zgłoszenia stosownych żądań. Uchybienie tym terminom powoduje, że decyzja nie podlega już merytorycznemu badaniu.

W okolicznościach sprawy należy odnotować, że skarżąca podjęła próbę wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Starosty z [...] 2015 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej PSG Spółce z o.o. w Tarnowie Zakład Gazowniczy w S. pozwolenia na budowę – rozbudowę Układu Zaporowo-Upustowego projektowanego gazociągu DN 500 przy ulicy K. w S. na działkach nr [...]/6, [...]/15, [...]/17, [...]/4 i [...]/6 Obręb 3 S. Jednak mimo powoływanego w piśmie skarżącej z 16 listopada 2020 r., prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z 14 sierpnia 2019 r., VII SA/Wa 2234/18 uchylającego decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2018 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji Starosty z [...] 2015 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej PSG Spółce z o.o. w Tarnowie Zakład Gazowniczy w S. pozwolenia na budowę – rozbudowę Układu Zaporowo-Upustowego, pozwolenie to nie straciło waloru ostateczności i wykonalności z racji rodzaju uchylonego przez WSA w Warszawie rozstrzygnięcia. Z tego powodu wspomniany wyrok WSA w Warszawie z 14 sierpnia 2019 r. nie miał dla rozstrzygnięcia sprawy żadnego znaczenia. Z tych samych powodów nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, niezakończone postępowanie prowadzone w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji Starosty z [...] 2015 r. przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, na które powołała się skarżąca w piśmie z 16 listopada 2020 r.

Idąc dalej należy zauważyć, że w toku postępowania doszło do przedstawienia przez biegłą hydrogeologa sposobu zneutralizowania stwierdzonej zmiany stanu wody szkodliwie oddziałującej na nieruchomość skarżącej, które to rozwiązanie zostało zrealizowane przez inwestora – PZG Spółkę z o.o. w toku postępowania. Zaproponowane rozwiązanie polegające na objęciu systemem drenażu francuskiego południowej części działki nr [...]/1, poprzez przedłużenie projektowanego drenażu zakładanego w projekcie budowlanym w sposób umożliwiający odpływ nadmiaru wód z terenu działki nr [...]/1 o drenaż z rury perforowanej PE 0 110 mm L= 8,0 m owiniętej geowłókniną przy granicy z działką nr [...]/1 jako przedłużenie drenażu francuskiego projektowanego na działce PSG oraz zabudowę w najniższej części działki nr [...]/1 (południowy narożnik działki), rury perforowanej PE 0 110 mm L= 2,0 m owiniętej geowłókniną, którą należy wyprowadzić do powierzchni terenu - zostało zrealizowane również w ocenie biegłej. Na podstawie kopii protokołu odbioru robót dodatkowych polegających na wykonaniu drenażu francuskiego na terenie ZZU przy ulicy K. w S. , stwierdziła ona bowiem, że może uznać iż zaproponowane przez nią jako rozwiązanie problemu szkodliwego oddziaływania stwierdzonej zmiany stanu wody na gruntach PZG Spółki z o.o. wydłużenie odcinka drenażu wraz z rurą odpływową umożliwiającą powierzchniowy spływ wody z działki skarżącej nr [...]/1 - został wykonany. Stwierdziła też, że w przypadku prawidłowego wykonania drenażu przy południowej części działki nr [...]/1 i zainstalowania wspomnianej rury odpływowej dla spływów powierzchniowych włączonej do systemu drenażowego na terenie spółki PSG, umożliwi to odpływ nadmiaru wód z terenu działki A.F. i korzystnie wpłynie na ograniczenie skutków istnienia przeszkody dla spływów powierzchniowych w postaci nasypu na granicy działek nr [...]/1 i [...]/17 (pismo biegłej K.C. z 15 stycznia 2020 r. – k. 41-42 akt administracyjnych tom IV).

Oceniając takie stwierdzenia w kontekście zarzutów skargi należy pamiętać, że stanowiły one uzupełnienie i zaktualizowanie do stanu bezpośrednio poprzedzającego wydanie decyzji przez organ I instancji, sporządzonej wcześniej w sprawie opinii. Należy więc przypomnieć, że wykonane na działkach PZG Spółki z o.o. urządzenia, są ścisłą realizacją propozycji przedstawionych w sprawie przez biegłą, korygowanych i uaktualnianych w toku postępowania, między innymi pod wpływem wniosków i zarzutów zgłaszanych przez skarżącą i będących ich wynikiem decyzji organów obu instancji. Kwestionując obecnie te rozwiązania skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów podważających propozycje biegłej. W szczególności nie przedstawiła żadnej kontr ekspertyzy sporządzonej przez osoby posiadające specjalność odpowiednią do przedmiotu sprawy, ani jakiejkolwiek innej. Kwestionując jakość, czy nawet fakt wykonania tych urządzeń, również nie przedstawiła na tę okoliczność żadnych dowodów, ani nawet nie zaprzeczała w toku postępowania administracyjnego twierdzeniom inwestora tych urządzeń co do faktu ich wykonania (oświadczenie A.F. o przedłużeniu drenażu po stronie działek należących do PSG Sp. z o.o. złożone w czasie rozprawy administracyjnej z 17 czerwca 2019 r. – k. 86 tom III akt administracyjnych). Należy zauważyć, że wykonanie tego urządzenia zostało stwierdzone w protokole odbioru technicznego sieci gazowej dotyczącego robót dodatkowych polegających na wykonaniu wspomnianego drenażu francuskiego oraz w protokole odbioru końcowego sieci gazowej. W protokołach tych sześcioosobowa komisja stwierdziła między innymi wykonanie, oprócz tego drenażu zgodnego z propozycją biegłej, również przedłużenia tego drenażu z rur perforowanych o długości 8 i 2 metrów, (tom IV akt administracyjnych k. 28- 32). Wspomniane w protokole odbioru technicznego oświadczenie geodety o uwzględnieniu trasy drenażu na inwentaryzacji, będące częścią operatu technicznego inwentaryzacji powykonawczej drenażu (k. 97 tom III akt administracyjnych), potwierdza również wykonanie drenażu zgodnie z projektem. Fakt wykonania tych urządzeń został również wskazany w pismach inwestora z 9 grudnia 2019 r. i 3 stycznia 2020 r. Do pierwszego z nich dołączono załącznik graficzny uwidaczniający sytuację wykonanego przedłużenia drenażu.

Choć część opisanych protokołów i pism ma charakter dokumentów prywatnych, których wartość dowodowa jest ograniczona do stwierdzenia, że podpisane pod nimi osoby złożyły oświadczenia określonej treści, to jednak z racji niezaprzeczenia w toku postępowania administracyjnego ich treści przez A.F., mogły, w oparciu o art. 75 § 1 kpa być podstawą ustaleń w sprawie. Nie podważa przy tym wiarygodności tego ustalenia zastrzeżenie zawarte w piśmie biegłej z 15 stycznia 2020 r., że bez udziału w odbiorze robót nie była w stanie ocenić zgodności wykonanych prac z projektem technicznym. Stanowi ono bowiem jedynie potwierdzenie faktu nieuczestniczenia biegłej przy odbiorze tych robót. Gdyby natomiast fakt ich wykonania oraz jakość tego wykonania były podważane, organy miałyby podstawy do weryfikacji stwierdzeń zawartych w protokole odbioru z 6 listopada 2018 r., co nie byłoby trudne zważywszy na ilość podpisanych pod tym protokołem uczestników tego odbioru. Oceniając jednak wymienione dokumenty oraz brak zastrzeżeń do ich wiarygodności, organy administracji miały podstawy do oparcia na nich swoich ustaleń. Nie dyskwalifikuje tych ustaleń również brak dokumentacji fotograficznej oraz powołanie się przez skarżącą na wadliwe wykonanie drenażu polegające na zasypaniu jego części materiałem nieprzepuszczającym wody, zamiast tłuczniem, co według skarżącej zostało stwierdzone w czasie wizji lokalnej z 3 grudnia 2018 r. Pomijając fakt, że w aktach sprawy nie ma informacji o wizji w takiej dacie, gdyż w 2018 r. odbyły się one 26 i 29 listopada 2018 r. (k. 64 i 69 tom III akt administracyjnych), należy zauważyć, że ustalenia z tych wizji stały się jedną z podstaw do uchylenia w dniu 1 kwietnia 2019 r. przez organ II instancji decyzji Burmistrza Miasta z [...] 2018 r. oraz kolejnego uchylenia następnej decyzji organu I instancji, co nastąpiło w dniu 4 listopada 2019 r. W toku ponownego postępowania natomiast, organy poczyniły swoje ustalenia na podstawie późniejszych dokumentów, tj. wspomnianych i ocenionych wyżej pism inwestora z 9 grudnia 2019 r. (gdzie w odpowiedzi na pytanie organu I instancji z 18 listopada 2019 r. potwierdzono, że przedłużenie drenażu głównego zostało wykonane w osłonie geowłókniny oraz zastosowano obsypkę i zasypkę z tłucznia) i z 3 stycznia 2020 r., dołączonych do nich protokołów odbioru technicznego sieci gazowej dotyczącego robót dodatkowych polegających na wykonaniu wspomnianego drenażu francuskiego oraz protokołu odbioru końcowego sieci gazowej z 12 lutego 2019 r. i przede wszystkim na podstawie pisma biegłej K.C., które należy traktować jako uzupełnienie złożonej przez nią opinii. Jak to już wyżej wyjaśniono i oceniono, biegła odniosła się do protokołu odbioru robót dodatkowych polegających na wykonaniu drenażu francuskiego na terenie ZZU przy ulicy K. w S. , z którego wynikał fakt wykonania obu dodatkowych odcinków drenażu o długości 8 i 2 metrów. Aczkolwiek stwierdziła, że nie jest w stanie ocenić zgodności wykonanych prac z projektem technicznym, ponieważ nie brała udziału w odbiorze robót, to jednak stwierdziła, że prawidłowe wykonanie drenażu i zainstalowanie rury odpływowej dla spływów powierzchniowych włączonej do systemu drenażowego na terenie Spółki PSG, umożliwi odpływ nadmiaru wód z terenu działki A.F. i korzystnie wpłynie na ograniczenie skutków istnienia przeszkody dla spływu wód w postaci nasypu na granicy działek [...]/1 i [...]/17. Potwierdzenie natomiast zgodności wykonanych prac z projektem technicznym znalazło się we wskazanych wyżej protokołach odbioru technicznego sieci gazowej i odbioru końcowego sieci gazowej z 6 i 7 listopada 2018 r. oraz z 12 lutego 2019 r.

Odnosząc się do stwierdzeń zawartych w piśmie biegłej z 15 stycznia 2020 r. dotyczących podniesienia terenu na działkach należących do J.S. również mającego wpływ na zmianę stosunków wodnych z uwagi na fakt, że nieruchomości te położone są na terenie zalewowym, Sąd podziela wyjaśnienie tej wątpliwości przedstawione przez organ w odpowiedzi na skargę, że kwestie te są rozstrzygane w toczącym się przed organem I instancji odrębnym postępowaniu w sprawie zakłócenia stosunków wodnych na działkach należących między innymi do J.S. zlokalizowanych w tym samym rejonie.

Oceniając zarzut skargi, że "wykonany drenaż spełnia swą funkcję [...] tylko na papierze, a z powodu trwającej od 2017 r. suszy nie mogliśmy się przekonać o jego skuteczności", należy zauważyć, że wynikły z uwarunkowań pogodowych brak możliwości praktycznego przetestowania zastosowanego w sprawie rozwiązania, nie może go dyskwalifikować. Ocena sprawy pod tym kątem opiera się na fachowej wiedzy biegłej, która uwzględniła w swej opinii również uwarunkowania meteorologiczne, a także wynikłe z wieloletnich obserwacji doświadczenie w zakresie wielkości potencjalnego spływu wód powierzchniowych w rejonie działek stron i wystarczające dla zneutralizowania ich negatywnego oddziaływania rozwiązania hydrologiczne. Sąd wyraża również pogląd, że oczekiwanie przez skarżącą całkowitego zabezpieczenia przed zalaniem nawet części jej działki i to bez względu na wielkość możliwych opadów, czy powodzi, nie jest realne ze względu na nieprzewidywalność zjawisk klimatycznych i pogodowych oraz z uwagi na wynikające z opinii biegłej i dołączonych do niej map usytuowanie działki skarżącej nr [...]/1 na terenie zalewowym, w niewielkiej odległości od rzeki Wisły (około 300 metrów), której rzędna jest tylko o ok. 3,5 metra niższa od najniższej części działki skarżącej (141,9 m - 145,5 m). A.F. nie może w tej sytuacji oczekiwać, że zmiany stanu wody na gruncie w określonym i ograniczonym zakresie, dokonane przez PSG Sp. z o.o. na sąsiednich działkach, powodujące szkodliwe oddziaływanie na sąsiednią działkę skarżącej również w określonym i ograniczonym zakresie, staną się pretekstem do żądania wykonania przez tę spółkę takich urządzeń, które miałyby zabezpieczyć nieruchomość skarżącej przed wszelkimi możliwymi zagrożeniami hydrologicznymi, w tym również tymi, które niewątpliwie istniały na tym terenie przed przedmiotową w niniejszej sprawie zmianą stanu wody na gruncie dokonaną przez PSG Sp. z o.o.

Nie można zgodzić się z zarzutem skargi, że "wszystkie czynności i opinie wykonano zanim PSG podniosło teren do rzędnej 146 m n.p.m. Nie uwzględniono więc bardzo istotnej zmiany, jaką jest podniesienie terenu sąsiadującego z moją działką o ok. 0,5 – 1 m".

Zarówno z pisma biegłej K.C. z 15 stycznia 2020 r., jak i z pisma inwestora z 9 grudnia 2019 r. wynika, że fakt podwyższenia terenu zajmowanego przez PSG Sp. z o.o. do rzędnej 146 m n.p.m. został w sprawie ujawniony, był znany biegłej i nie wpłynął na jej ostateczną opinię wyrażoną w piśmie z 15 stycznia 2020 r. i omówioną już wyżej.

Również zarzuty dotyczące niezgodności wspomnianego wyżej podwyższenia terenu z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu osiedla "SALVE REGINA", a także podnoszonej przez skarżącą w piśmie z 16 listopada 2020 r. niezgodności z prawem budowy muru oporowego błędnie kwalifikowanego przez organy nadzoru budowlanego jako fundament pod ogrodzenie - nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy. Okoliczności te nie podlegają bowiem badaniu w sprawie dotyczącej zmiany stanu wody na gruncie, ale w sprawie pozwolenia na budowę obejmującego takie roboty budowlane, względnie w sprawach należących do właściwości organów nadzoru budowlanego na podstawie art. 81 i 83 prawa budowlanego. W razie uzyskania przez skarżącą takiego ostatecznego rozstrzygnięcia dotyczącego wspomnianych robót budowlanych, które będzie miało wpływ na ich dalsze istnienie, możliwe będzie uwzględnienie takiej nowej okoliczności w ewentualnej przyszłej sprawie dotyczącej szkodliwego wpływu na grunty sąsiednie zmian stanu wody na gruncie, toczącej się w stosownym trybie.

Ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.