Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 4086/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-02-13 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3 i 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od marca do sierpnia 2012 r. oraz umorzenia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej za sierpień 2011 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji


UZASADNIENIE

Z. L. (dalej jako "Skarżący"), pismem z 6 listopada 2017 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2017 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od marca do sierpnia 2012 r. oraz umorzenia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej za sierpień 2011 r.

Skarżący pismem z 20 listopada 2017 r. wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto za znikome uznał szanse jej utrzymania w obrocie prawnym przez sąd administracyjny z powodu licznych rażących naruszeń prawa związanych z postepowaniem oraz z wydaniem decyzji.

Skarżący stanął jednocześnie na stanowisku, iż zasada wstrzymania wykonalności decyzji oraz postanowień organów podatkowych po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego powinna być powszechnie stosowana. W jego ocenie w wielu sprawach uchylenie skutków wyeliminowanych wyrokami sądów administracyjnych decyzji i postanowień organów podatkowych jest niemożliwe. Organy podatkowe nie tylko nie naprawiają szkód, ale też nie przywracają skutków swoich działań poprzez odmawianie zwrotu kwot pomimo całkowitego zakończenia spraw podatkowych w drodze wyroków eliminujących wykonane decyzje.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do przepisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej "P.p.s.a.", zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie natomiast z art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może - po przekazaniu mu skargi - na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.

Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji poprzedzić należy analizą przedstawionego uzasadnienia pod kątem spełnienia przesłanek wskazanych w powołanym powyżej przepisie. Ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku złożonym przez stronę. Oznacza to, że wniosek powinien być szczegółowo uzasadniony. Konieczna jest też spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na stronie ciąży obowiązek uzasadnienia wniosku, a w tym wskazania okoliczności uzasadniających jego uwzględnienie. Sąd administracyjny nie dokonuje żadnych ustaleń faktycznych w sprawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że w art. 61 § 3 P.p.s.a chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. post. NSA z 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06). Zatem przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak NSA w postanowieniach z dnia: 22 grudnia 2004 r., OZ 889/04; 8 grudnia 2004 r., OZ 694/04 i z 9 marca 2005 r., II OZ 52/05).

Sąd w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji działa wyłącznie na wniosek strony, zatem to ona jest zobowiązana do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo wywołania skutków wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dokumentami. Zadaniem Sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za uwzględnieniem jej wniosku.

Jak ponadto podkreśla się w orzecznictwie, strona skarżąca jest wręcz zobligowana do przedstawienia argumentów i uzasadniających je dokumentów pozwalających sądowi na wszechstronną analizę przesłanek skorzystania z art. 61 § 3 P.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z 6 lutego 2009 r., II FZ 39/09 i z 18 marca 2010 r., II FSK 502/09). Z kolei w postanowieniu z 29 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 148/09 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a., oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie, gdyż sąd powinien mieć o nich wiedzę i możliwość ich zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę skarżącą. Bez wskazania konkretnych danych obrazujących aktualną na dzień złożenia wniosku sytuację strony skarżącej nie jest możliwe dokonanie przez Sąd oceny, czy zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania spornej decyzji.

Podzielając w całości przedstawioną powyżej i ugruntowaną w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnię art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz odnosząc ją do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że Skarżący nie wykazał istnienia określonych w powołanym przepisie przesłanek, warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie przywołał żadnych okoliczności, które poprzez wykonanie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. mogłyby doprowadzić do wyrządzenia mu niepowetowanej szkody, jednocześnie powodując trudne do odwrócenia skutki materialne. Nie podał żadnych konkretnych, popartych stosownymi dokumentami informacji, które pozwoliłyby Sądowi ocenić zasadność jego wniosku.

Wykazanie okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji mogłoby polegać na uprawdopodobnieniu, że w konkretnej sytuacji wyegzekwowanie zobowiązań podatkowych na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, spowoduje szkodę inną niż tylko pomniejszenie majątku o kwotę tych zobowiązań lub wywoła skutki niemożliwe do odwrócenia przez zwrot tych kwot, w sytuacji gdyby w wyniku kontroli sądowej okazało się, iż decyzje podatkowe ustalające ich wysokość były wadliwe. Skoro we wniosku zabrakło danych o stanie majątkowym Skarżącego, jak również kwota ciążącego na nim zobowiązania nie została zestawiona z obecnymi środkami finansowymi, którymi dysponuje, ani z innymi danymi, które świadczą o jego kondycji finansowej, nie sposób zatem uznać, że w aktach sądowych i w przedmiotowym wniosku zawarte są jakiekolwiek argumenty czy dane, które umożliwiłyby Sądowi ocenę aktualnej sytuacji Skarżącego z punktu widzenia przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że Skarżący w żaden sposób nie uwiarygodnił okolicznościami faktycznymi prawdopodobieństwo spowodowania u niego nadmiernej uciążliwości wskutek wykonania zaskarżonej decyzji.

Wskazać ponadto należy, iż egzekwowanie zaległości podatkowych powoduje dolegliwość w postaci "uszczerbku finansowego", który, ponoszony przez Skarżącego przy regulowaniu zobowiązań podatkowych - nawet znacznych - nie jest pojęciem tożsamym z groźbą wyrządzenia znacznej szkody w konsekwencji wykonania zaskarżonej decyzji we wskazywanej we wniosku o wstrzymanie wykonania formie, czy też, spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji strona może otrzymać zwrot uiszczonych kwot. (por.: postanowienie NSA z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1562/11).

Natomiast sam fakt istnienia obowiązku wykonania aktu lub czynności organu administracyjnego nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Strona składając wniosek w przedmiocie wstrzymania zaskarżonego aktu powinna wykazać, że wykonanie ciążącego na niej zobowiązania, wypełnia przesłanki wskazane w powołanym na wstępie przepisie.

W związku z powyższym skoro Skarżący w złożonym wniosku nie wykazał w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, brak było podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jego oczekiwaniami.

Sąd, w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.