Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 238/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6189 Inne o symbolu podstawowym 618
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61a par. 1, art. 66 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 119 pkt 3, art. 120, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 11a ust. 1, art. 12 ust. 4a
journal: Dz.U. 2018 poz 1474
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Asesor WSA Anna Dębowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 listopada 2020 r. sprawy ze skargi G. W. i S. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o wykup nieruchomości oddala skargę. dc


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...] r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu zażalenia G. W. i S.W. na postanowienie Wójta Gminy G. z [...] r., znak: [...] o odmowie wszczęcia postępowania "o wykup nieruchomości ewentualnie o wydanie pozwolenia na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi", uchyliło zaskarżone postanowienie w zakresie odmowy wszczęcia postępowania o wydanie pozwolenia na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi i utrzymało je w mocy w pozostałym zakresie.

W uzasadnieniu organ drugiej instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że wnioskiem z 6 grudnia 2019 r. G. W. i S. W. wystąpili do Wójta Gminy G., m. in. o wszczęcie postępowania administracyjnego "o wykup nieruchomości ewentualnie o pozwolenie na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi". We wniosku skarżący stwierdzili, że wnoszą zastrzeżenia co do projektowanego wykupu, którego warunków nikt z nimi nie konsultował. Nie jest im znana dokumentacja dotycząca projektu budowy lub rozbudowy drogi. Jeżeli organy planują inwestycję, to wnioskodawcy powinni mieć status strony postępowania administracyjnego w zakresie pozwolenia na budowę lub rozbudowę drogi oraz infrastruktury, a także o wykup nieruchomości.

Postanowieniem z [...] r. Wójt Gminy G. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku skarżących wyjaśniając, że wniosek nie może być rozpatrzony w trybie postępowania administracyjnego. Zachodzi zatem inna uzasadniona przyczyna odmowy wszczęcia postępowania, o której mowa w art. 61a § 1 k.p.a. Jeżeli skarżący chcą sprzedać swoją nieruchomość, mogą złożyć w tym zakresie ofertę, która zostanie rozpatrzona na drodze cywilnoprawnej a nie administracyjnoprawnej. Odnosząc się do części wniosku dotyczącej wydania pozwolenia na budowę lub rozbudowę drogi, organ pierwszej instancji wskazał, że załatwienie takiego wniosku nie może nastąpić bez uprzedniego uregulowania prawa własności do gruntu, a to w chwili obecnej przesądza o braku podstaw do wystąpienia o takie pozwolenie. Takiego pozwolenia nie wydaje Wójt, lecz Starosta. Planowana inwestycja będzie realizowana w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1474 ze zm.). Obecnie trwa sporządzanie dokumentacji, która posłuży Staroście [...] do ewentualnego wydania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej.

W zażaleniu na to postanowienie G.W. i S. W. zarzucili:

1. naruszenie norm prawa procesowego:

a. art. 61a § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i odmówienie wszczęcia postępowania administracyjnego, podczas gdy wcześniejsza korespondencja w sprawie pomiędzy skarżącymi a Wójtem Gminy G. wskazuje, że Wójt Gminy G. ma zamiar wykupić część nieruchomości skarżących;

b. art. 28 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, że skarżący nie mogą mieć statusu strony postępowania, podczas gdy posiadają interes prawny i faktyczny we wszczęciu postępowania administracyjnego o wykup nieruchomości, ewentualnie o pozwolenie na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi. Z informacji uzyskanych od Wójta Gminy G. wynika, że planowana jest realizacja inwestycji, w toku której planowany jest wykup części nieruchomości skarżących;

c. art. 7 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy i niewzięcie pod uwagę pism skarżących: do Przewodniczącego Rady Gminy G., Wójta Gminy G. i radnych Gminy G. z 6 grudnia 2019 r., radnych Gminy G., Wójta Gminy G. i Starosty [...] z 12 listopada 2019 r. wraz z odpowiedziami udzielonymi przez te organy;

d. art. 7a § 1 k.p.a. poprzez ograniczenie skarżącym możliwości wykonywania przysługujących im praw poprzez złożenie wniosku o wszczęcie postepowania postępowania administracyjnego, podczas gdy mają oni interes prawny i faktyczny we wszczęciu postępowania w świetle zamiaru ich wywłaszczenia "z zachowaniem statusu prawnego właściciela działki nr 179 w miejscowości W.";

e. art. 8 § 1 i 2 k.p.a. poprzez naruszenie zasady proporcjonalności i równego traktowania strony w ten sposób, że organ podejmuje działania wyłącznie na korzyść W.K.– właściciela działki nr 179 i pomija skarżących;

f. art. 13 § 1 i 2 k.p.a. poprzez władcze rozstrzygnięcie sprawy w miejsce polubownego jej załatwienia;

g. art. 50 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przesłuchania skarżących w celu poznania ich intencji;

h. art. 7 § k.p.a. w związku z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niedziałanie z urzędu i niepodjęcie inicjatywy dowodowej zmierzającej do pełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a to poprzez zaniechanie podjęcia czynności na korzyść obywatela takich jak: oględziny miejsca inwestycji, przesłuchanie skarżącej i W.K.;

i. art. 77 § k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i wybiórcze potraktowanie zgromadzonych w sprawie informacji ukierunkowanych wyłącznie na nieuwzględnienie żądania strony, choć nie doszło do zagrożenia interesu społecznego;

j. art. 80 k.p.a. poprzez powzięcie rozstrzygnięcia w oderwaniu od wcześniejszej korespondencji skarżącej z organem i nieujęcie w postanowieniu podstaw uznania, że skarżący nie mają interesu faktycznego i prawnego we wszczęciu postępowania;

2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, tj.

a. uznanie, że skarżący nie mogą być stroną postępowania i nie przysługuje im legitymacja czynna do złożenia wniosku o rozgraniczenie;

b. pominięcie, że skarżący zgłaszali okoliczności związane:

- z niszczeniem drzewostanu, w tym jego usunięciem, zlokalizowanego w obszarze pasa drogi gminnej łączącej miejscowości G. – W. przy nieruchomości W.K.;

- rozgraniczeniem nieruchomości należącej do W.K., oznaczonej nr działki 179, z drogą gminną położoną na nieruchomości, oznaczonej nr działki 177;

- zajęciem pasa drogowego "na wprost posesji nr 13 w miejscowości W." poprzez jego "zaoranie oraz przeznaczenie pod zasiew pszenicy";

- niszczeniem pasa drogowego oraz częściowo drogi na odcinku drogi "na wprost posesji nr 13 w miejscowości W.";

- stworzeniem zagrożenia w ruchu drogowym poprzez zniszczenie pasa drogowego oraz częściowo drogi na tym odcinku poprzez jego "zaoranie", "zawężenie światła drogi" oraz "obniżenie terenu przylegającego bezpośrednio do drogi";

- rozbudową i przebudową drogi;

- wykupu nieruchomości skarżących pod planowaną inwestycję.

Organ drugiej instancji wydając opisane na wstępie postanowienie stwierdził, że organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że złożony przez skarżących wniosek o wszczęcie postępowania o wykup nieruchomości nie może zostać rozpatrzony w postępowaniu administracyjnym. Organ pierwszej instancji słusznie wskazał, że wykup przez gminę nieruchomości stanowiącej własność osoby fizycznej nie następuje w postępowaniu administracyjnym, a osoba zainteresowana wykupem powinna przestawić gminie swoją propozycję, której rozpatrzenie nastąpi na drodze cywilnoprawnej a nie administracyjnoprawnej. Zgodnie z art. 1 pkt 1 k.p.a. przepisy kodeksu regulują postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco. Skoro podnoszona przez skarżących sprawa wykupu ma charakter cywilnoprawny, to przepisy k.p.a. nie mają do niej zastosowania, a to oznacza, że odmowa wszczęcia postępowania w tym zakresie na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. była uzasadniona.

Organ drugiej instancji uzasadniając uchylenie zaskarżonego postanowienia w części obejmującej odmowę wszczęcia postępowania o wydanie pozwolenia na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi podniósł, że planowana przez Gminę G. inwestycja, polegająca na rozbudowie drogi gminnej nr [...] na odcinku G. – W., będzie realizowana na podstawie przepisów ustawy o szczególnych zasadach realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Wójt gminy nie jest organem właściwym w sprawach normowanych tą ustawą. Oceny wniosku skarżących przez pryzmat unormowań wynikających z art. 61a § 1 k.p.a., tj. pod względem skuteczności zainicjowania postępowania, winien dokonać organ właściwy, a nie organ, do którego wpłynął wniosek.

Organ drugiej instancji uznając za nieuzasadnione zarzuty dotyczące żądania wszczęcia postępowania o wydanie pozwolenia na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi podniósł, że wymienione przez skarżących przepisy k.p.a., nie licząc art. 61a § 1 k.p.a. nie miały i nie mogły mieć w sprawie zastosowania, a zatem organ pierwszej instancji nie mógł ich naruszyć. Organ ten prawidłowo przyjął, że wniosek skarżących o wykup nieruchomości nie może zostać rozpatrzony w postępowaniu administracyjnym, gdyż żądanie to ma charakter cywilnoprawny. Cała obszerna argumentacja odnosząca się do interesu prawnego skarżących przytoczona w zażaleniu jest nietrafna. Kwestia interesu prawnego w ogóle nie podlegała ocenie, gdyż nie ma ona jakiegokolwiek znaczenia w sytuacji, gdy żądanie zainteresowanych osób nie ma charakteru administracyjnoprawnego, lecz cywilnoprawny.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe postanowienie G.W. i S. W. wnieśli o uchylenie postanowień organów obu instancji.

Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucili:

1. naruszenie przepisów ustawy zasadniczej, tj.

a. art. 7 poprzez dowolne działanie organu wydającego zaskarżone rozstrzygnięcie, nie zaś w granicach i na podstawie prawa w ten sposób, że opiera swoje przekonania na nieznanych ustawie i doktrynie kryteriach;

b. art. 32 ust. 1 poprzez nierówne traktowanie obywateli w ten sposób, że dopuszcza możliwość przyznania statusu stronie, która ma interes prawny i faktyczny w postępowaniu, którego wszczęcia się domaga;

2. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:

a. art. 61a § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i odmówienie wszczęcia postępowania administracyjnego, podczas gdy wcześniejsza korespondencja w sprawie pomiędzy skarżącymi a Wójtem Gminy G. wskazuje, że Wójt Gminy G. ma zamiar wykupić część nieruchomości skarżących, a także dokonać realizacji inwestycji w postaci rozbudowy drogi;

b. art. 28 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, że skarżący nie mogą mieć statusu strony postępowania, podczas gdy posiadają interes prawny i faktyczny we wszczęciu postępowania administracyjnego o wykup nieruchomości, ewentualnie o pozwolenie na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi. Z informacji uzyskanych od Wójta Gminy G. wynika, że planowana jest realizacja inwestycji, której następstwem będzie wykup nieruchomości skarżących;

c. art. 7 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy i nieuwzględnienie pism skarżących kierowanych do: Przewodniczącego Rady Gminy G., Wójta Gminy G. i radnych Gminy G. z 6 grudnia 2019 r., radnych Gminy G., Wójta Gminy G. i Starosty [...] z 12 listopada 2019 r. wraz z odpowiedziami udzielonymi przez te organy;

d. art. 7a § 1 k.p.a. poprzez ograniczenie skarżącym możliwości wykonywania przysługujących im praw poprzez złożenie wniosku o wszczęcie postępowania, podczas gdy mają oni interes prawny i faktyczny we wszczęciu żądanego postępowania w świetle tego, że planowane jest wywłaszczenie skarżących a nie właściciela działki nr 179 w miejscowości W.;

e. art. 8 § 1 i 2 k.p.a. poprzez naruszenie zasady proporcjonalności i równego traktowania stron w ten sposób, że organ podejmuje działania wyłącznie na korzyść W.K.– właściciela działki nr 179 i pomija uprawienia skarżących;

f. art. 13 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez władcze rozstrzygnięcie sprawy w miejsce polubownego jej załatwienia;

g. art. 50 § 1 k.p.a. poprzez niewezwanie skarżących w celu ich przesłuchania i poznania intencji skarżących;

h. art. 7 w związku z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niedziałanie z urzędu i niepodjęcie inicjatywy dowodowej zmierzającej do pełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a to przez zaniechanie przeprowadzenia oględzin miejsca inwestycji oraz przesłuchania skarżącej i W.K.;

i. art. 77 § 1 w związku z art. 7 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i wybiórcze potraktowanie zgromadzonych w sprawie informacji ukierunkowane wyłącznie na nieuwzględnienie żądania strony, choć nie doszło do zagrożenia interesu społecznego;

j. art. 80 k.p.a. poprzez podjęcie rozstrzygnięcia "w oderwaniu od wcześniejszej korespondencji skarżącej z organem" i nieujęcie w postanowieniu podstaw uznania, że skarżący nie mają interesu faktycznego i prawnego we wszczęciu postępowania;

k. naruszenie art. 136 § 1, § 2 i § 3 w związku z art. 144 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieprzeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego sprowadzającego się do:

- żądania od organu pierwszej instancji przesłania wszystkich pism kierowanych do organu przez skarżących oraz odpowiedzi na te pisma;

- żądania od organu pierwszej instancji projektu rozbudowy i przebudowy drogi, względnie jeżeli takiego nie ma, założenia do tego projektu;

3. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mające wpływ na jego treść poprzez:

a. pominięcie, że skarżący nie mogą być stroną postępowania i nie przysługuje im legitymacja czynna do złożenia skutecznego wniosku o rozgraniczenie;

b. pominięcie, że skarżący zgłaszali okoliczności związane z:

- niszczeniem drzewostanu, w tym jego usunięciem, zlokalizowanego w pasie drogi gminnej łączącej miejscowości G. – W. przy nieruchomości W.K.;

- rozgraniczeniem nieruchomości należącej do W.K., oznaczonej nr działki 179, z drogą gminną położoną na nieruchomości, oznaczonej nr działki 177;

- zajęciem pasa drogowego "na wprost posesji nr 13 w miejscowości W." poprzez jego "zaoranie oraz przeznaczenie pod zasiew pszenicy";

- niszczeniem pasa drogowego oraz częściowo drogi na odcinku drogi "na wprost nieruchomości nr 13 w miejscowości W.";

- stworzeniem zagrożenia w ruchu drogowym poprzez zniszczenie pasa drogowego oraz częściowo drogi na wskazanym odcinku poprzez jego "zaoranie, zawężenie światła drogi oraz obniżenie terenu przylegającego bezpośrednio do drogi";

- rozbudową i przebudową drogi;

- wykupu nieruchomości skarżących na cele planowanej inwestycji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawę niniejszą rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.".

Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie.

W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Z przepisów tych wynika że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w świetle powołanych wyżej kryteriów sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna.

Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o wykup nieruchomości.

Jak wynika z analizy akt sprawy, w piśmie z 6 grudnia 2019 r. skarżący wnieśli do Wójta Gminy G.:

1. "o wszczęcie postępowania administracyjnego o wykup nieruchomości ewentualnie o pozwolenie na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi", w którym postępowaniu skarżący będą mieć prawa strony postępowania;

2. "o wszczęcie postępowania administracyjnego przeciwko W.K. o naliczenie opłaty za zajęcie pasa drogowego oraz usunięcie drzewostanu".

W postanowieniu z [...] r. organ pierwszej instancji odmawiając wszczęcia postępowania odniósł się jedynie do pierwszej części tego wniosku, a więc do żądania "wszczęcia postępowania administracyjnego o wykup nieruchomości ewentualnie o pozwolenie na budowę lub rozbudowę istniejącej drogi". Tym samym tylko do tego żądania został ograniczony przedmiot niniejszej sprawy. Przedmiotem zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego je postanowienia z [...] r. nie jest więc żądanie skarżących wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zajęcia pasa drogowego przez W.K. oraz wycięcia przez nią drzewostanu. Żądania te winny podlegać odrębnemu załatwieniu przez organ administracji. Sposób ustosunkowania się przez organ administracji do tych żądań oraz ewentualna bezczynność organu administracji w tym zakresie pozostaje poza kontrolą sądu administracyjnego w niniejszej sprawie. Wyjaśnić także należy, że we wniosku z 6 grudnia 2019 r. skarżący nie wnosili o rozgraniczenie nieruchomości stanowiącej własność W.K. z nieruchomością stanowiącą drogę gminną. Sposób załatwienia wniosku skarżących o rozgraniczenie tych nieruchomości, jeżeli nawet został zgłoszony, również nie może podlegać ocenie sądu w niniejszej sprawie.

Zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a. stanowiącym podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną (przesłanka podmiotowa) lub z innych uzasadnionych przyczyn (przesłanka odnosząca się do przedmiotu sprawy) postępowanie nie może być wszczęte. Tak więc art. 61a § 1 k.p.a. wskazuje dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego. Pierwszej z tych przesłanek k.p.a. nadaje wymiar podmiotowy (wniesienie podania przez osobę niebędącą stroną), a drugiej wymiar przedmiotowy (zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania). Druga z tych przesłanek – "inne uzasadnione przyczyny" nie została w art. 61a § 1 k.p.a. dookreślona w jakikolwiek sposób. Ustalenie jej znaczenia wymaga odniesienia do regulacji stwierdzenia nieważności decyzji. Celem bowiem instytucji odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego jest uniemożliwienie prowadzenia takiego postępowania, którego rezultat (decyzja administracyjna) byłby obarczony wadą istotną. Reasumując, przez "inne uzasadnione przyczyny" uniemożliwiające wszczęcie postępowania administracyjnego należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, przykładowo: gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczyło albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Ta ostatnia sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. W postanowieniu wydawanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ może, np. wskazać jako przyczynę uzasadniającą odmowę wszczęcia to, że sprawa będąca przedmiotem wniosku nie mieści się w ogóle w kategorii spraw indywidualnych podlegających rozstrzygnięciu w drodze indywidualnego aktu administracyjnego. Do tej kategorii zaliczyć trzeba sprawy o charakterze cywilnym, dla których nie przewidziano administracyjnoprawnej formy rozstrzygania, albo też sprawy należące wprawdzie do spraw publicznoprawnych, ale dla załatwienia których nie przewidziano żadnej formy aktu administracyjnego. Przesłanka odmowy wszczęcia postępowania "z innych uzasadnionych powodów" dotyczy zatem przede wszystkim sytuacji, w których sprawa w ogóle nie podlega załatwieniu przez organ administracyjny w formie decyzji, np. ma charakter cywilnoprawny ze względu na brak przepisu stanowiącego podstawę materialnoprawną do wydania decyzji.

W sprawie niniejszej organy administracji zasadnie uznały, że "wykup nieruchomości" skarżących w drodze umowy cywilnoprawnej nie jest sprawa administracyjną, lecz cywilnoprawną w związku z czym przepisy k.p.a. nie mają w tym wypadku zastosowania. W konsekwencji odmowa wszczęcia postępowania w tym zakresie na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. była uzasadniona.

Prawidłowo organy obu instancji również wskazały, że sprawa wydania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej polegającej na rozbudowie drogi gminnej nr [...] na odcinku G. – W. podlega przepisom ustawy o szczególnych zasadach realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, a wójt gminy nie jest organem właściwym w sprawach unormowanych tą ustawą. Zgodnie bowiem z art. 11a ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wydaje starosta na wniosek właściwego zarządcy drogi. Z tego względu zasadnie organ drugiej instancji uznał, że Wójt Gminy G. nie jest organem właściwym do oceny wniosku skarżących w zakresie wydania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Prawidłowo organ drugiej instancji uchylając postanowienie organu pierwszej instancji w tym zakresie stwierdził, że w tym wypadku zastosowanie znajduje art. 66 § 1 k.p.a. i organ pierwszej instancji, jako niewłaściwy w sprawie udzielania zezwoleń na realizację inwestycji drogowej, powinien niezwłocznie podjąć działania określone w art. 66 § 1 k.p.a. W myśl tego przepisu jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. Równocześnie zawiadomi wnoszącego podanie, że w sprawach innych powinien wnieść odrębne podanie do właściwego organu, i poinformuje go o treści § 2. Do zawiadomienia stosuje się odpowiednio przepis art. 65 § 1a.

W postanowieniu z [...] r. organ pierwszej instancji również zwrócił uwagę, że zezwolenie takie wydaje starosta, lecz nie wyciągnął z tego właściwych wniosków.

Dodać należy, że przed sądem zawisła również sprawa o sygn. akt II SA/Łd 726/20 ze skargi skarżących na decyzję Wojewody [...] z [...] września 2020 r. nr [...], znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z [...] lipca 2020 r., nr [...], znak: [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu zezwolenia na realizację inwestycji drogowej pn. "Rozbudowa drogi gminnej nr [...] G. – W., gm. G.". Z akt tej sprawy wynika, że postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] września 2020 r. zostało wszczęte na wniosek Gminy G.. W postępowaniu tym uczestniczyli skarżący. Kwestia zgodności w prawem decyzji Wojewody [...] z [...] września 2020 r., w tym zapewnienia skarżącym dostępu do dokumentacji projektowej w postępowaniu administracyjnym, podlegać zatem będzie kontroli sądu administracyjnego w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 726/20.

Ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod realizację tej inwestycji drogowej stanowić natomiast będzie przedmiot odrębnego postepowania administracyjnego prowadzonego także przez Starostę [...] (art. 12 ust. 4a ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych).

Z przytoczonych wyżej względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

dc